Woordelijk verslag besluitronde 12 november 2025

Heel veel mensen in onze stad hebben geen auto omdat ze die niet willen of omdat ze niet kunnen betalen. Die gebruiken de fiets, die lopen, die gebruiken het openbaar vervoer. En dat is precies waarom we als GroenLinks altijd inzetten op het verbeteren van juist die voorzieningen. Zodat je makkelijker kan of kan wandelen van de ene naar de andere plek. Zodat je makkelijker kan fietsen, zodat het openbaar vervoer beter wordt. We zetten in op deelmobiliteit. Dat zijn allemaal dingen die onze stad bereikbaarder maken. En het enige wat dat niet doet, is meer asfalt op de straten gooien, zoals de VVD dat altijd als enige oplossing aandraagt. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Nog één keer de heer Kraut. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Ja, voorzitter, maar dan gewoon man en paard. Want dan wil ik denk ik ook duidelijkheid hebben voor al die mensen die nu een auto hebben, dat niet meer langer mogen van GroenLinks. Klopt het dat u eigenlijk gewoon zegt tegen deze mensen. U moet uw auto wegdoen en hoe u ergens komt, dat ziet u maar. Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Ja, voorzitter, ik zal het een keer herhalen. Wat was GroenLinks altijd doen? En wat we gelukkig ook in het coalitieakkoord hebben afgesproken met de Stadspartij, met D66 en wat heel veel andere partijen in deze raad trouwens ook inzien.

Die zien dat we de ruimte in onze stad zo moeten verdelen, zodat het en fijn is om te wonen en dat je overal prettig kan komen. En dat kan op de fiets. Dat kan wandelend en dat kan ook in de toekomst nog

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

steeds met een personenauto. Dat zal soms een deelauto zijn en soms is dat je eigen personenauto. De enige manier waarop we dat kunnen doen, is de balans in onze openbare ruimte en de balans op straat te normaliseren en te zorgen dat we die ruimte eerlijk verdelen. En dat is wat wij doen. En dat is wat we de komende jaren ook zullen blijven doen. Voorzitter, in Nijmegen pakken we ongelijkheid bij de wortel aan door actief te zoeken hoe we van allerlei verschillende regelingen, die op zichzelf heel mooi zijn, kunnen komen tot een nieuwe manier van echte armoedebestrijding en bestaanszekerheid in onze stad. En als we in Nijmegen zien dat onveiligheid van vrouwen thuis of op straat toeneemt, dan pakken we in Nijmegen onze verantwoordelijkheid en zorgen we er, mede dankzij de initiatieven die net door de PvdA zijn ingediend, voordat we echt iets doen aan de veiligheid van vrouwen in onze stad. Wanneer landelijk vluchtelingen en migranten alleen als zondebok worden gebruikt, lossen we in Nijmegen de door de landelijke regering gemaakte problemen op. Hij opent een nieuw AZC in Nijmegen. We behouden hier het bed, bad en brood waarmee mensen zonder papieren ondersteund worden. En we blijven investeren om ook deze mensen in onze stad thuis te laten voelen. Onze samenleving wordt kapotgemaakt door verregaande individualisering. In Nijmegen brengen we solidariteit terug.

Niet als liefdadigheid, maar vanuit het diepgewortelde besef dat we elkaar allemaal nodig hebben. De bewijzen hiervoor zien we dagelijks om ons heen. Het zorgsysteem dat gebaseerd is op ieder voor zich, is onhoudbaar. Steeds meer mensen staan er alleen voor. Moeten het alleen oplossen en worden meer en meer afhankelijk van hulp en ondersteuning van de gemeente. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Voorzitter. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) De heer Kraut. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Ja, voorzitter. Ik hoor de heer Lokker zeggen dat het zorgsysteem gebaseerd is op te weinig solidariteit. Maar nu ben ik toevallig werkzaam in de financiële kant van de zorg. En ik weet dat er en inkomens, solidariteit en leeftijd, solidariteit en solidariteit dus tussen zieke en gezonde is. Dus welke solidariteit mist de heer Lokker precies? Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Ja, voorzitter, dat probeer ik natuurlijk juist precies uit te leggen. De solidariteit die mist is de solidariteit tussen mensen onder elkaar. Het gaat er niet over dat je gewoon eerlijk, zoals het zo eerlijk is als je meer inkomen hebt, dat je ook iets meer bijdraagt. Het gaat erover dat we een samenleving hebben gemaakt waar mensen zo druk zijn om voor zichzelf te kunnen zorgen, om maar voor zichzelf het hun hoofd boven water te houden.

Dat ze geen tijd hebben om voor andere mensen te zorgen. En dat is de individualisering die onze samenleving kapot maakt. Daardoor zijn mensen blijven zitten met de problemen. En daarom moeten we als gemeente gaan helpen met soms de meest basale dingen die niet meer kunnen, omdat andere mensen te veel tijd kwijt zijn met voor zichzelf zorgen. Dat is de solidariteit die we missen. En het verbaast mij op zich helemaal niet dat het juist de VVD is die deze solidariteit niet snapt. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Voorzitter. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) De heer Kraut, ja. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD)

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

Voorzitter, ik doe echt mijn best, want maar begrijpt het. Begrijp ik het goed dat de heer Lokker hier eigenlijk zegt, omdat mensen niet meer bereid zijn voor anderen te zorgen, maar alleen nog maar voor zichzelf zorgen? Moet de overheid dat maar doen. Dus het hele zorgsysteem wat we hebben, waarbij mensen, en terecht, grote delen van hun inkomens afdragen om het zorgsysteem in de lucht te houden, waarbij mensen terecht solidair zijn met mensen die ziek zijn als ze zelf gezond zijn. Daarvan zegt u dat is eigenlijk het falen van het systeem. Want we horen terug te gaan naar het systeem dat de buurman naar de buurvrouw doet. Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Nee, ik kan nog een keer zeggen wat ik zei. En ik denk dat dat u het beste kan helpen. Wat ik zei, is dat solidariteit eruit zou gaan en dat verregaande individualisering het probleem is van onze samenleving. Het zorgsysteem zorgt ervoor dat steeds meer mensen alleen hun boontjes moeten doppen. Dat zorgt ervoor dat steeds meer mensen alleen voor staan en dat ze het alleen kunnen oplossen met hulp van de van de gemeente, omdat er verder niemand voor ze is. Grote groepen mensen hebben dat probleem nu al. Dat ervaren we. U zei net. Ik hoop dat u meeleest. U weet dat ook als u mensen in de stad spreekt die hulp en ondersteuning van de gemeente krijgen. Ze hebben dat nodig om door te kunnen gaan.

Wij willen voorkomen dat het zorgsysteem in de toekomst niet meer werkt voor al die mensen vanwege overvragen. Daarom zijn we heel blij dat de gemeente haar plek inneemt in de sociale basis. Dat we als gemeente zeggen wij zijn niet alleen degenen die hulp en ondersteuning geven, wij gaan er ook voor zorgen dat we de samenleving zo ondersteunen dat we de sociale basis, het netwerk van mensen, van informele clubs, van buren, van wijkorganisaties, van allerlei organisaties in onze stad versterken. En zo maken we ruimte voor die solidariteit en voorkomen we dat mensen er alleen voor komen te staan. In de afgelopen vier jaar hebben we als coalitie hierin moeilijke, maar ook goede stappen gezet die nodig zijn om dit systeem te kunnen behalen. We hebben gedurfd door energie, inzet en geld vanuit zorg naar preventie te halen. Maar we zijn er nog lang niet. Want de mentale gezondheid van Nijmeegse jongeren baart ons zorgen. Eenzaamheid, prestatiedruk en zorgen over hoe de wereld en de samenleving er toe zijn, wegen voor hen zwaar. Het is voor ons dus belangrijk om daar nu extra te investeren. Want dat helpt niet alleen hen nu, maar zorgt ook voor een toekomstige generatie die weerbaar en gezond is. Daarom dienen we samen met de Stadspartij, D66, SP, CDA en Partij voor de Dieren het amendement. De jeugd heeft de toekomst in.

En hierbij maken we jaarlijks een half miljoen beschikbaar om via bestaande initiatieven en bijvoorbeeld jeugdwerk op scholen te zorgen dat deze toekomst rooskleurig is. Maar voorzitter, ook in Nijmegen merken we de gevolgen van verruwing, verrechtsing en verharding. In deze zaal, op social media en op onze straten. En ongemerkt, zelfs als we het niet willen bewegen we allemaal mee in het normaliseren van deze trends. Door frames over te nemen, door niet te reflecteren op onze eigen woorden of door ons niet uit te spreken wanneer anderen bizarre dingen zeggen. Woorden doen ertoe. En daarom schrokken wij ook zo toen we van inwoners vragen uit het random verstuurde burgerpeiling kregen toegestuurd. De burgerpeiling waarmee de stads en wijkmonitor gevuld wordt. Hierin worden vragen over de hoeveelheid buurtgenoten met een migratieachtergrond achteloos gekoppeld aan hoe fijn het is om in een bepaald deel van de stad te leven. Wordt gesproken over zwervers in plaats van over dakloze mensen. Wordt het misdrijf van drugs dealen op gelijke hoogte gesteld met drugsverslaving, wat geen misdrijf is, maar een ziekte. En stelt de gemeente zonder blikken of blozen de vraag of inwoners buurtgenoten kennen die ze niet vertrouwen vanwege de vanwege het uiterlijk van hun buurtgenoten. De antwoorden van het college op onze schriftelijke vragen waren teleurstellend.

Want zelfs wanneer het college aangaf om een woord niet meer te gebruiken, zoals het woord zwerven, ontbrak totaal de zelfreflectie waarom dat woord ook niet meer gebruikt zou moeten worden. Daarom dien ik samen met de Partij voor de Arbeid, de SP, het CDA en de Partij voor de Dieren de motie Onderzoek zonder oordeel in. Voorzitter. Naam spreker 15: Mevrouw Van Doorn (Raadslid ODV)

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

Voorzitter. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Ja, even kijken. Ja. Gaat uw gang. Naam spreker 15: Mevrouw Van Doorn (Raadslid ODV) Even voor de aankondiging van deze motie of indiening van deze motie. Volgens mij verstond ik het niet verkeerd. Wat zei u over verrechtsing of verruwing die ook in deze zaal plaatsvindt? Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Dus excuus, voorzitter, dat zei ik. We merken de gevolgen van verruwing, verrechtsing en verharding in deze zaal, op social media en in onze straten. Naam spreker 15: Mevrouw Van Doorn (Raadslid ODV) Wie of wat bedoelt u daar dan mee? Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Volgens mij is het wie de schoen past, trekken hem aan. Is dat een mooi voorbeeld? Maar er wordt door verschillende mensen op straat en op social media, maar ook in deze zaal op soms op nare manieren over andere mensen gesproken. Naam spreker 15: Mevrouw Van Doorn (Raadslid ODV) Nogmaals, wie bedoelt u daar dan mee, binnen de context van deze zaal? Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Nou, er is. In het verleden zijn er bijvoorbeeld. Hier hebben we ook gesprekken over gehad intern en volgens mij ook over het feit hoe insprekers worden behandeld.

Het is niet voor niks dat we nu altijd een mail krijgen, waarin we aan onszelf ook de vraag stellen of we rekening willen houden met dat insprekers bewoners zijn van onze stad, die ook wanneer je het niet met ze eens bent, altijd het respect verdienen wat inwoners van onze stad verdienen. Dus dat is één van die voorbeelden. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Gaat u verder, meneer Lokker. Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, ik rond bijna af, hoor. We staan aan de vooravond van een lange formatie waarin rechtse partijen wederom over elkaar heen buitelen om een nog rechtser beleid te willen maken. Om de ongelijkheid in ons land nog groter te maken. Om bedrijven nog meer ruimte te geven om onze aarde en natuur te vervuilen en kapot te maken. En om rijke mensen nog rijker te laten worden over de ruggen van de mensen die niets anders willen dan een fatsoenlijk huis. Voorzitter, het is daarom belangrijker en noodzakelijker dan ooit dat we in Nijmegen die lieve en linkse stad blijven, waar we ons niet uit elkaar laten spelen en waar we angst geen raadgever laten zijn. Een stad waar we eerlijke en duurzame keuzes durven te maken. En waar we blijven staan voor de verschillen tussen mensen. Juist wanneer die keuzes tegen de heersende stroom ingaan. Voor GroenLinks verandert er niets.

Samen met alle inwoners, partijen, maatschappelijke organisaties en activisten die onze stad rijk is in de Raad en op straat, zullen wij blijven strijden voor een rechtvaardig, solidair en lief Nijmegen. Dank u wel.

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Dank u wel. Dan geef ik het woord aan de volgende spreker en dat is namens. Moet ik zelf even kijken. De SP. Ja, de heer Wieken. Naam spreker 5: De heer Wieken (Raadslid SP) Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, we zijn aanbeland bij de laatste begroting van de coalitie van GroenLinks, Stadspartij en D66. Dus leek mij een logisch moment ook even te reflecteren op de laatste jaren. Want bij de start van het college had mijn voorganger Hans van Hooft over gemiste kansen. Want in het coalitieakkoord stonden heel mooie plannen. Maar volgens de SP konden, konden, konden en kunnen wij veel meer doen om de woningnood aan te pakken. Om het busvervoer voor iedereen goedkoper te maken en om meer tastbaar te creëren. En de inzet van de SP is altijd geweest om dit college de sociale kant op te trekken. Al vanaf begin van deze periode pleit de SP daarom voor 50 procent sociale huur in plaats van 30. Er is veel gebouwd in deze periode. Die 30 procent is ook netjes gehaald, maar uit de resultaten blijkt dat nog niet genoeg is. De slagingskans van sociale huurwoningen is alleen maar gedaald om in aanmerking te komen moet je gemiddeld 20 jaar ingeschreven staan en ook de zoektijd is groter geworden. Die is met twee jaar een record. Kortom, die ambitie, die moet hoger.

Helaas wil meer dat er in deze raad nog niet zo ver gaan om die ambitie direct te verhogen. Maar wat wel kan, is in kaart brengen hoe we die ambitie kunnen verhogen. De SP dient daarom ook samen met Partij voor de Dieren, PvdA en GroenLinks een motie in die daartoe oproept. Ik hoop deze raad op zijn minst te onderzoeken wat ervoor nodig is om in deze stad meer sociaal te bouwen dan wij nu doen. Dat brengt ons bij studentenwoningen. Er zijn al jaren problemen op de private kamer markt. Te hoge huurprijzen, slecht onderhoud, intimidatie door huisjesmelkers, overlast voor de buurt als andere problemen die bij onze geliefde niet of in ieder geval veel minder voorkomen. De SP is nogal eens kritisch op woningcorporaties, maar er zijn toch wel veel betere en veel sociale huisvesting dan de private markt. En daarom is het ook heel goed dat Nijmegen streeft naar een marktaandeel van 50 procent voor de SSHN. En in de gespreksronde gastcollege eigenlijk heel goed nieuws, namelijk dat de SSHN het ook gaat lukken om die 50 procent te halen en verder uit te breiden. Dat is voor de SP reden om te zeggen laten we dan kijken of we verder kunnen gaan dan die 50 procent. Want op de lange termijn moeten we eigenlijk af van dit soort particuliere verklaring. Maar op de korte termijn kan dat nog niet.

Maar laten we in ieder geval kijken hoe wij verder kunnen uitbreiden naar 70 procent de komende tien jaar. En daartoe dient de SP ook een motie in. Ik hoop even terugkomen op vorig jaar. Toen stond er een bezuiniging in de begroting van 1,5 miljoen op werk en inkomen. Als een bezuiniging waar de SP toen al van zei die is overbodig, want wij sparen als gemeente meer dan noodzakelijk is om onze risico's af te dekken. Er zitten ook telkens enorme plussen op onze jaarrekening. Dat zien we ook nu weer. Vorig jaar bij 27 miljoen overgehouden. En het college schrijft zelf in de begroting dat het weerstandsvermogen inmiddels twee keer zo hoog is als het benodigde streefbedrag. Inmiddels is die bezuiniging op werk en inkomen gelukkig ook uit de begroting verdwenen. Precies zoals de SP vorig jaar al betoogde. Ik denk eigenlijk dat de coalitie zichzelf heel veel pijnlijke debatten het afgelopen jaar had kunnen besparen. Maar het is in ieder geval goed dat die nu definitief eruit is. En ik moet zeggen dat ook het bijzonder vindt om te zien. Ze moeten nog ingediend worden, maar meerdere coalitiepartijen willen nu zelfs D66 die gaat het straks voorstellen miljoenen en miljoenen uit hun saldi -reserve trekken om aan bepaalde wensen te voldoen. Niet dat de SP daar bezwaar tegen heeft, integendeel zelfs. Een aantal van die voorstellen zullen wij ook zelf mee indienen. Hebben we vaker bepleit.

Nu kregen wij zelf geen steun. Dat zijn wel weer jammer. Maar het laat dus wel zien. Het laat wel zien dat het dus wel degelijk mogelijk is als het aan de politieke wil toe is. Dus dank daarvoor. Graag gedaan. Wat er nog wel in staat is een budgetplafond voor de zorg van 7,2 miljoen euro. Daar is de SP nog steeds geen voorstander van. En ik voorspel ook dat dat dit de komende jaren nog tot problemen zal gaan leiden. Want ons ouder worden lichaam heeft een heel vervelende neiging om zich niks aan te trekken van zo een budgetplafond. Mensen hebben gewoon zorg nodig en worden hierbij niet opeens minder vaak ziek, omdat de

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

overheid met financiële prikkels de zorgvraag wil verminderen. Zorg is immers geen commercieel product, maar een basisbehoefte. Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Voorzitter. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) De heer Lokker. Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Ja, ik wilde eigenlijk net een hapje van mijn tompoes nemen, maar helaas, de Wieken was voor. Want is de heer Wieken met mij eens dat dat zorg dat wat budgetplafond zoals dat is ingesteld juist voor zorgt dat we markt de markt uit die zorg halen. En we zorgen dat dat er meer plek plekken komt voor mensen die die zorg nodig hebben. En dat de prikkel om mensen zwaardere zorg te geven dan dat ze eigenlijk nodig hebben, uit het systeem te halen? Naam spreker 5: De heer Wieken (Raadslid SP) Voorzitter, we hebben eigenlijk best wel twijfels, maar volgens mij betekent het om jezelf gewoon op een gegeven moment dat je het geld op is, en dat je dan moet gaan wachten tot volgend jaar. En als we echt de markt uit de zorg willen halen, dan kunnen we doen. Dat heeft de SP in het verleden ook al eens voorgesteld. Dan moeten wij wel gewoon weer gaan quasi aanbesteden. Dat is een heel andere discussie. Heb ik het vorig jaar met D66 over gehad. Maar als we echt de markt uit de zorg wil halen, moeten we volgens mij meer die kant op denken en niet met dit soort portefeuilles gaan werken.

Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Ja, kijk, dat denk ik graag met u over mee. En hadden we nou in Den Haag maar net iets meer zetels dan dat we vorige week hebben gehaald. Dan de 23 bij elkaar opgeteld geloof ik. Dat is wel erg. Dat ga ik niet hardop zeggen hoeveel procent het is. Dan zou ik daar graag met u over meepraten. Maar kijk, in Nijmegen doen we natuurlijk wel ons best. Overigens ook met in de coalitie met ook D66 er onder andere bij, dus er is nog hoop voor voordat er landelijk ook iets goeds gaat gebeuren. Maar wat we daarmee doen is natuurlijk juist ervoor zorgen dat de zware plekken, de plekken met waar zware zorg verleend kan worden, dat die juist beschikbaar blijven voor de mensen met die specifieke zorgvraag. En dat we mensen met minder zware zorgvraag niet misschien de financiële prikkel geven aan die zorgverleners om te zeggen. Nou, die heeft misschien niet zulke zware zorg nodig, maar die kunnen we er wel voor schrijven. Zo zorgen we ervoor dat iedereen de zorg krijgt die ze nodig hebben. Dat we geen overheidsgeld weggeven wat er eigenlijk helemaal niet nodig is. Daar moet u toch eigenlijk ook wel enthousiast over zijn? Naam spreker 5: De heer Wieken (Raadslid SP) Nou voorzitter, dat is een heel mooie papieren oplossingen, maar ik moet nog gaan zien hoe die in de praktijk gaat werken.

En ik wil met alle liefde met de heer Lokker meedenken over hoe wij de zorg efficiënter kunnen maken, maar dan niet in de context van een opgelegd budgetplafond. En dat is dan juist het probleem. Maar goed, daar zullen we het later ongetwijfeld nog vaker over gaan hebben als de gevolgen van die plafonds meer duidelijk worden. Dan kwam ik bij een ander terugkerend probleem, namelijk de energiekosten voor huurders. SP heeft vaker gezegd de energiecrisis is nog lang niet voorbij. Die wordt voorbij verklaard omdat de middenklasse er geen last meer van heeft. Maar heel veel mensen die net wat minder geld hebben, hebben nog steeds heel erg last van. Hadden ze eigenlijk ook al vóór de oorlog in Oekraïne begon. En dit jaar hebben huurders met blokverwarming een enorme naheffing gehad op hun energierekening, net zoals vorig jaar is gebeurd. En ik ga er niet te veel over zeggen verder, want we gaan hier volgende maandag over hebben op initiatief van SP, GroenLinks en PvdA bij de

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

Voortgangsmonitor. We sluiten wel van harte aan bij een motie hierover later vandaag, als het goed is ingediend gaat worden door het CDA. Ik loop een beetje op de zaken vooruit. Voorzitter, excuus, maar ik wil er toch even wat over gezegd hebben. SP dient ook een motie in over maatwerk banen, want het college is de afgelopen jaren niet gelukt om die van de grond te krijgen. En nu zegt college eigenlijk ja, we geven het op. U mag het geld voor wat anders gebruiken. En dat maakt een aantal partijen uit collega's en oppositie ook gretig gebruik van. En ik snap als het college daartoe uitlokt, dan snap ik dat ook wel. Maar de SP vindt het wel zonde om die markt maatwerk banen nu wel af te schrijven. Want maatwerk banen hebben volgens de SP nog geen eerlijke kans gekregen. Ik gebruik beperkte criteria voor die maatwerk baan dan andere gemeenten. We gebruiken bepaalde instrumenten nog niet die we wel zouden kunnen gebruiken, bijvoorbeeld loonkostensubsidie. En we hebben geen andere partijen benaderd dan het Werkbedrijf. De SP zat vol om eerst nog met ruime criteria, zoals andere gemeenten dus ook doen, te proberen of die maatwerkbanen toch een succes kunnen maken, zodat we ze ook echt een kans geven. Want juist voor mensen die geen regulier werk kunnen vinden, maar het wel willen, is dit een uitkomst.

We dienen ook van harte de voorstellen mee van GroenLinks over de regenboogagenda en het bestrijden van dak en thuisloosheid. Het gaat in deze raad heel vaak over overlast van dak- en thuislozen, maar die bestrijdt nog altijd het beste met betere opvang of nog beter met woningen. En in een tijd waarin homofobe en transfobie retoriek steeds acceptabeler wordt aangewakkerd door extreem rechtse partijen in Den Haag, vindt de SP het ook belangrijk om onze regenboogagenda te blijven financieren. Tot slot, voorzitter. Nijmegen is wat dit betreft geen eiland. Soms zijn wij een dapper Gallisch dorpje in een steeds rechtser wordend Nederland. En dan heb ik ook even dat dat plaats ik ook even de context van de verkiezingsuitslag van twee weken geleden. Want ja, Rob Jetten mag nou Geert Wilders wel verslagen hebben. Maar goed, ik herinner mij onze aanstaande premier als oppositieleider hier in Nijmegen. Toen kwam hij met bezuinigingsvoorstellen voorstellen waar je zelfs de VVD rechts inhaalde. Dus we houden ons hart vast voor de uitkomst van de formatie. Toch even lokaal, want wie weet zijn we lokaal eerder uit geformeerd straks dan landelijk. Mijn fractie is heel kritisch geweest op de keuzes die deze coalitie de afgelopen jaren heeft gemaakt. Maar Nijmegen is nog altijd een heel sociale stad waar je naar kan omkijken.

SP-initiatieven als de gratis bussen 65 plus, de Kunstbus en het afschaffen van de afvalstoffenheffing staan nog steeds fier overeind. Die gratis bus wordt zelfs uitgebreid, met dank aan een voorstel van de PvdA, waar wij ook wel positief over zijn. En dat allemaal ondanks dat wij deze periode niet in de coalitie hebben gezeten. Dat belooft wat voor als wij 18 maart weer zouden terugkeren in de coalitie. En of wij straks weer in de coalitie zitten of in de oppositie. Nijmegen kan op één ding rekenen. De SP zal er alles aan doen om het college de sociale kant op te trekken en ook daar te houden. Dank u wel. Naam spreker 3: Mevrouw Bouwmans (Raadslid D66) Voorzitter. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Een vraag van mevrouw Bouwmans. Naam spreker 3: Mevrouw Bouwmans (Raadslid D66) Hoor ik de heer Wieken nou, eigenlijk op een verkapte manier dank je wel, D66 zeggen voor het sociale beleid van de afgelopen vier jaar, want ik heb het niet helemaal goed begrepen anders. Naam spreker 5: De heer Wieken (Raadslid SP) Voorzitter, volgens mij was het mijn verhaal begonnen door te zeggen dat er heel veel mooie dingen in het coalitieakkoord stonden, dat allemaal nog wel heel veel beter had gekund. Daar heeft de SP ook de afgelopen

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

jaren voorstellen toe gedaan die D66 niet gesteund heeft. Dus daar ga ik D66 niet voor bedanken. Als de vraag is had het nog veel slechter gekund? Nou ja, ik heb. We hebben net een heel, heel rechtse kabinet achter de rug. Het kan inderdaad nog veel slechter. Ik woon liever in Nijmegen dan landelijk in de landelijke politiek nu rondloop. Maar ja, ik wil D66 bedanken voor daar. Nou laat ik het zo zeggen ik zou heel dankbaar zijn als D66 de voorstellen steunt die ik zojuist heb ingediend. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Dat is toch mooi? Goed zo. Dan gaan we verder met mevrouw Grutters namens Stadspartij Nijmegen. Naam spreker 16: Mevrouw Grutters (Raadslid Stadspartij Nijmegen) Ja, voorzitter, dank je wel. We moeten draaien, want alles is tweezijdig geprint. Want dat is allemaal goed, hè? Voorzitter, we kijken terug en we kijken vooruit. Als Stadspartij hebben we de afgelopen jaren hard gewerkt aan een sociaal, zorgzaam en verbindend Nijmegen. Een stad waar ruimte is voor vrijheid, eigenheid waar je niet alleen staat. En dat met no nonsens politiek. De Stadspartij heeft haar verantwoordelijkheid genomen en dat was niet altijd makkelijk. Want verantwoordelijkheid nemen betekent ook de middenweg kiezen om veranderingen uiteindelijk op de lange termijn te realiseren. En als we terugkijken, zijn we juist daarom trots op wat we samen hebben bereikt.

En ja, mevrouw Brand eens, we doen het samen. We doen het met elkaar. We kijken terug op een periode waarin we met elkaar de stad in balans hebben gehouden. In 2022 een start midden in onzekerheid door stijgende prijzen. Nasleep van corona, oorlog. Een druk op de woningmarkt, grote zorgen over zorg en bestaanszekerheid. En toch hebben we stap voor stap de verantwoordelijkheid genomen om onze kernwaarden trots, vrij, sociaal en no nonsense door te laten klinken in alles wat we deden. Nijmegen is groener gemaakt door te doen wat echt werkt. Bomen planten, een warmtenet in publieke handen, energie fixers aan de voordeur. En groene ontmoetingspunten in de wijk. Niet groen praten, maar groen doen. Er is geïnvesteerd in de sociale basis. Mensen zijn als individu en met maatwerk behandeld. Er kwam een sociale supermarkt, nog meer aandacht voor gelijke kansen in dit het onderwerp en er is onderwijs, sorry, en er is ingezet op de doorbraak aanpak bij mensen die vastlopen. We luisterden naar inwoners, ook als ze het niet met ons eens waren, zoals in de strijd om de auto. Daar kozen we niet voor gemakzucht, maar voor doen wat nodig is. Maatwerk en verantwoordelijkheid nemen voor zowel de wens om de stad leefbaar en bereikbaar te houden, als de wens van iedere Nijmegenaar om zich op zijn eigen manier te kunnen blijven bewegen in deze stad. Er is geïnvesteerd in sport.

Urban Sports krijgt steeds meer ruimte. Voetbal voetbalclubs kregen support, een deal met NEC en plannen voor nieuw zwembad voor alle Nijmegenaren. Er is geïnvesteerd in ons erfgoed omdat geschiedenis pas leeft als je haar onderhoudt. In wijken wordt weer gestrooid. De handen gaan uit de mouwen. Samen met de nieuwe stad stadsrecherche om de troep echt aan te pakken. En met een hotspot aan de aanpak, doorbraken we hardnekkige overlast in de stad. En dat blijven we doen. Zichtbaar concreet, met de voeten in de klei. Tegelijkertijd zijn de financiën op orde. Deze begroting is niet alleen sluitend. Er is een flinke plus met ruimte om te blijven investeren, zoals het Woonfonds dat nu opnieuw wordt gevuld. We blijven bouwen aan betaalbaar wonen en aan woningen voor ouderen, mensen die zorg nodig hebben en nog veel meer. En wij zijn ook net zo goed als iedereen hier blij dat het ravijn jaar alsnog geweerd is en de bezuinigingen dit jaar konden worden teruggedraaid. Gelukkig. Voorzitter, voorzitter, Stadspartij heeft verantwoordelijkheid gekregen en genomen. En dat is precies de mentaliteit waarmee we ook naar de aankomende jaren willen kijken. Dat is precies wat wij als Stadspartij bedoelen met no-nonsense politiek. Voorzitter, na al dat terugkijken kijken we nu vooruit. De jaren die komen brengen veel uitdagingen en die gaan ongetwijfeld niet makkelijk zijn.

En heel veel van ons allemaal vragen. Maar deze begroting laat zien dat Nijmegen sterk staat. En voor Stadspartij Nijmegen is het niet meer dan logisch dat we onze inzet, de investeringsruimte, moeten blijven gebruiken voor zaken die Nijmegen sterker maken betaalbaar wonen, toegankelijke zorg, seniorvriendelijkheid, kansen voor jongeren, steun voor jongeren die het moeilijk hebben. Een schone stad, veilig

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

als vrij. We blijven investeren in de gemeenschapskracht van onze stad. En daarom dienen we een heel aantal moties en amendementen mee in. Onder andere het toenemend aantal jongeren dat kampt met mentale gezondheidsproblemen. Verdient meer van onze zorg en aandacht en daarom dienen we samen met onder andere GroenLinks. Ik heb ze niet allemaal in mijn hoofd. Het amendement Mentale gezondheid Jeugd in om vijf ton vrij te maken om voor een tijd op. Voor het op tijd ingrijpen en vroeg signaleren bij onze Nijmeegse jongeren met mentale problemen en hen een hart onder de riem te steken. Voorzitter, we hebben een minimapas. Mevrouw Brand noemde hem al, voor 18-plussers. Maar samen reizen met een gezin was uitgesloten en samen met de PvdA maakten wij een initiatiefvoorstel. En daar was dit college zo enthousiast over, dat die in één keer per ongeluk al in de stadsbegroting stond. Dat is goed nieuws, vonden wij met elkaar, maar wel belangrijk om daar dan ook geld voor vrij te maken. En daarvoor is het amendement kaartje richting kansengelijkheid. Want dat zorgt ervoor dat ook die kinderen nu mee met de bus kunnen en dat gezinnen gewoon gezellig samen kunnen reizen zoals het hoort. En mensen die kwetsbaar zijn, moeten we sowieso tot steun zijn.

Dus dank aan de PvdA voor de voorstellen voor onze Oekraïne en Oekraïense inwoners om hen beter tot steun te zijn, de voedselbank te steunen alsook ondersteuning voor de regenbooggemeenschap en geweld tegen vrouwen. En extra schoonmaak, al is het maar één keertje. Het extra. Het amendement extra ronde zwerfafval krijgt ook onze steun. Voorzitter Stadspartij steunt nog vele voorstellen die hierna na mij nog ingediend worden. Juist vanuit die typische Stadspartij gedachte. Geen woorden maar daden. Voorzitter, we hebben samen met de andere partijen heel erg hard gewerkt aan het amendement Iedereen van straat. Want in het leefbaar houden van onze stad, nu en in de toekomst, mogen we de meeste kwetsbare groep niet vergeten. Mensen zonder dak, mensen zonder thuis. Wij schrikken daarvan, net als vele andere Nijmegenaren. Hoe dakloosheid zich langzaamaan steeds verder nestelt in onze stad, alsof het iets normaals is geworden. Maar dat is het niet. Vele oorzaken van die dakloosheid liggen in Den Haag. Maar de gevolgen daarvan, die zien we hier op onze stoepen, onze portieken, in onze parken. Voor dit probleem kijken ze allemaal naar ons, naar de lokale politiek. Ook omdat de landelijke politiek deze dakloze mensen niet helpt. Dus dragen wij ook die verantwoordelijkheid. En het college maakt in deze stadsbegroting al extra geld vrij voor opvang en een regionaal actieplan.

Maar voorzitter, wat Nijmegen nu nodig heeft, is een enorme klapper. Een vliegwiel voor dat plan wat straks nog gaat komen. Want we blijven mensen op straat zien. Een Keizer Karelplein dat een soort van gedoogd wordt, dat moet onmiddellijk naar een andere plek. We blijven vervuiling zien en blijven smeekbeden horen van onze ondernemers en bewoners uit de Ring Staten. Er is heel veel leed onder daklozen. Nu mensen van straat. Nu extra handhaving. Dat is waar dit amendement toe oproept. Met zes miljoen euro in de hand en nu extra schoonmaak. Die vergat ik even. En daarmee helpen we en de daklozen en de ondernemers en de bewoners en dit college, en daarmee voorzitter, helpen we de hele stad met een vliegwiel voor preventie op de lange termijn. Alleen zo houden we Nijmegen sociaal, veilig en waardig voor iedereen. Voorzitter. We hebben laten zien dat realisme en idealen elkaar niet hoeven uit te sluiten. Nijmegen is sterker geworden en wij hebben gekozen voor verbinding, menselijkheid en gezond verstand. En dat blijven we doen. Voorzitter, we kijken terug met trots. We kijken vooruit met vertrouwen. En tot slot in de toon van onze stad en de taal van de Stadspartij. Voorzitter, we kijken vooruit. De Stadspartij groeit door. Kijk maar uit. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Dank u wel. Dat brengt ons bij de VVD-fractie. De heer Kraut.

Naam spreker 15: Mevrouw Van Doorn (Raadslid ODV) Voorzitter. Ik heb even een vraagje aan u, want ik ben straks natuurlijk weer als laatste aan de beurt. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter)

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

Dat zit erin, ja. Naam spreker 15: Mevrouw Van Doorn (Raadslid ODV) Was u nog van plan om er een hele korte sanitaire pauze in te lassen? En zo ja, wanneer? Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Ja, vlak voordat u aan het woord komt. Want de volgende sprekers hebben inmiddels al beseft dat ze best wel een toontje korter kunnen gaan zingen. Maar we kunnen best wel vijf minuten schorsen en daarna gaat het ook een stuk korter. Kom goed, vijf minuten. Nu ja, dan heeft u de kans. Zo beste mensen, we gaan weer verder. De vijf minuten zijn voorbij. Moet voldoende zijn. Dus terwijl iedereen weer zijn of haar plaats inneemt. Ga ik het vergadering weer heropenen. En geef ik het woord aan de heer Kraut namens de VVD-fractie. Die geen lange weg heeft af te leggen. Naar het spreekgestoelte. En de hoop dat iedereen nu toch echt zijn geplaatst heeft. Maar we hebben de beelden nog, meneer Kraut moet u maar denken. Kijk eens aan, dat is dan mooi. Tribune zou nu ook kunnen, maar ik snap dat. Het woord is aan u meneer Kraut. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Ja, voorzitter. En voor sommigen is het de laatste keer. Voor mij de eerste keer dat ik hier mag staan. En dan meteen het cadeau krijgen met onbeperkte spreektijd. We hebben ook het voornemen om te gaan fillipasteren tot maart. Dan zijn de verkiezingen en kunnen we echt over deze begroting gaan stemmen.

Dus ik wens u succes, daarmee. Maar voorzitter, u weet dat ik altijd graag in mijn gezinsleven kijk naar hoe dit nou met de stad gaat. En ik ben in zo een hockeyvaders. Er is ook een mooie tv-serie van. En als hockeyvader stond ik in het veld in Druten. Ik was die wedstrijd geen coach en ik krijg een gesprek met een ouder van het andere team. En al pratende, ja, in Nijmegen leuke stad. Nou, je hebt het er zo even over. En deze ouder gaf daarbij aan vroeger, vroeger graag in Nijmegen te komen. Ik zei hoezo dan vroeger? Ik bedoel als een soort VVV lid ambassadeur van Nijmegen toch zoiets van waarom nu niet meer? En toen liep deze beste man aan het hockeyveld leeg. Hij begon, na het laatste bezoek met zijn vrouw aan Nijmegen, gaf hij aan, merkte ik de stad is allereerst niet bereikbaar. Vanuit Druten stond hij lang in de file. Vervolgens was er geen parkeerplek te vinden. En als er dan toch een parkeerplek had hij gevonden. Die kostte hem 15 euro voor een paar uurtjes. En vervolgens moest hij met de kinderen aan de hand vanaf de wedren. Dus dan denk ik dat ik weet waar hij geparkeerd heeft de stad in en loopt hij al slalommend langs de bedelaars die om geld vragen en dit op een vervelende manier doen. En dat vond hij het meest heftige. Ook de kinderen daarbij aansprak. En vervolgens kwam hij in de binnenstad zelf het winkelaanbod, maar die dat vroeger nog leuk vond.

Met unieke, gave winkels zoals hij dat zei, gaf hij nu aan dat er sprake was van veel leegstand en eigenlijk alleen nog maar landelijke ketens die je in ieder winkelhart aantreft. En voorzitter, dit is helaas niet een op zichzelf staand verhaal, want een nagenoeg gelijk gesprek had ik bij de hockeywedstrijd in Elst, bij Overbetuwe. En ook op een verjaardag van een familielid in Cuijk werd ik aangesproken. Ze weten daar dat ik gemeenteraadslid ben in Nijmegen met de vraag. Goh, wat zijn ze daar eigenlijk in Nijmegen aan het doen? En voorzitter, ik kan niet anders concluderen dat dit het resultaat is van 20 jaar GroenLinks-beleid in het Nijmeegse college. Want laten we daar nou eens even op inzoomen, voorzitter. Dan allereerst het mobiliteitsbeleid. Nijmegen groeit naar verwachting tot 200 duizend inwoners. En dan kan ieder weldenkend mens bedenken dat daar ook groei van het aantal auto's en auto bewegingen bij hoort. Want ook de nieuwe inwoners zullen met hun auto naar hun werk, naar familie, naar boodschappen, naar sport moeten gaan. En dan kun je. Ik gaf net ook al aan bij mijn interruptie met de heer Lokker, de discussie aangaan. Kunnen we kijken of die groei laten afvlakken. De stad groeit, dus er moeten minder auto's komen. Dat zelfs de VVD zou daar het gesprek met u over aan kunnen gaan. Maar de stad en het college doet anders. Er wordt niet ingezet op minder groei.

Nee, er wordt ingezet op actieve krimp en dat is in de ogen van de VVD onrealistisch. Maar toch koppig en zonder oog voor het oog voor de gevolgen van al die tienduizenden autobezitters wordt er een

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

ontmoedigingsbeleid ingezet. Ontmoedigingsbeleid, zo staat het in de begroting, zo staat het in de ambtelijke stukken. Wij, de VVD, noemt dit gewoon auto pesten. En de gevolgen. We zien de totale verkeerschaos van de afgelopen weken. We merken het zelf als we in de file staan. We lezen het in de krant. En we zien het in onze mailbox. Files, bizar lange reistijden met als triest signaal. Ik noemde dat ook al tegenover de heer Lokker, het voorbeeld van de inwoner van Nijmegen Noord, wonend bij de Griftdijk, die aangaf dat voor hem eigenlijk het Radboud Ziekenhuis praktisch onbereikbaar is geworden. Een duidelijk voorbeeld van de gevolgen van 20 jaar GroenLinks-beleid in Nijmegen. Maar dit gaat verder, voorzitter. Wij krijgen ook, en ik weet dat u het vervelend vindt dat wij met hulpdiensten en anderen praten, maar we krijgen signalen van hulpdiensten, zowel van de brandweer als de ambulance. En meerdere signalen vanuit meerdere kanten. Dat zij zich zorgen maken over de aanrijtijden en door de wegversmallingen en overige werkzaamheden aan de weg. Iets waar wij me zorgen over maken, want het GroenLinks-beleid van de afgelopen 25 jaar mag niet tot gevolg hebben dat mensen langer moeten wachten om te worden geholpen. En om die reden dienen wij de motie geen verslechtering van aanrijtijden in, samen met het ODV en het CDA.

Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Vraag van mevrouw Brand. Naam spreker 13: Mevrouw Brand (Raadslid PvdA) Voorzitter. Kijk, ik snap natuurlijk dat, meneer, dat ik meneer Kraut eigenlijk een geen groter plezier kan doen dan de interrumperen. Maar wat meneer Kraut nu aan het doen is, is gewoon onzin verkopen. En ik had het vanmiddag over feitenvrije politiek. Dan moet u ook zeggen waar heeft u het nou helemaal over? Want het is gewoon niet waar wat u zegt. Dat u allerlei signalen krijgt dat de aanrijtijd dat er moeite mee is. Noem het dan even heel precies. Waar heeft u het over? Heeft één iemand misschien gesproken, maar heeft u het over feiten? Breng ze even op tafel. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Nou, dank u wel, voorzitter. En u vraagt en wij leveren. We waren op werkbezoek bij de Trauma van het Radboud. Daar werd het door meerdere medisch specialisten aangegeven. Het werd overigens in een dubbel verband aangegeven. Niet alleen dat ze zich zorgen maken over de aanrijtijden van de ambulances, maar ze maken zich ook zorgen over de medisch specialisten die thuiszitten op oproepbasis die soms binnen tien-15 minuten in het Radboud moeten komen en die tijd op dit moment niet meer halen door de verkeersmaatregelen. Dat is een voorbeeld. Maar ik heb nog een voorbeeld voor u, want u stelt een vraag en die gaan beantwoorden mevrouw Brand.

Wij spreken met brandweermensen. Brandweermensen die zeggen wij krijgen die boot helemaal niet meer op tijd bereiken op het moment dat we moeten uitrukken. We spreken met brandweermensen die zeggen het heeft voor ons geen zin om in de spits over de Annastraat te rijden. We kunnen de links en rechts gewoon niet aan voorbij. Voorbeelden Meerdere keren gehoord die ons verteld worden. Naam spreker 13: Mevrouw Brand (Raadslid PvdA) Ja, voorzitter, aanvullend dit is gewoon. U maakt mensen bang. U doet aan feitenvrije politiek. Dat doet u wel vaker. Dat doet u op de terreinen als het gaat over veiligheid. Dat doet u als het gaat over dit soort zaken als aanrijtijden. Dat vind ik heel kwalijk dat u dat doet, maar we zullen dadelijk horen hoe het college reageert op uw motie. Als u het heeft over het ziekenhuis, dan ging dat over Heijendaal. Dan ging dat over wat voor plannen daarvoor waren, dat er mogelijk zorgen waren. Maar dat is allemaal opgelost in de plannen. Dus u heeft eigenlijk niks meer om je zorgen over te maken. Dus ik vind het echt schadelijk wat u doet voor de politiek en voor de stad. Want u houdt mensen voor het lapje. U zegt dat er dingen niet goed gaan, maar dat is niet waar. En u gaat gewoon feitenvrij politiek bedrijven. Dat ben ik niet van u gewend.

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Nou. Ja. Maar voorzitter, het werkbezoek dat wij brachten aan het Radboud was na de ontwikkeling op Heijendaal. Dit waren gewoon. Het ging over de ontwikkelingen die er op spel staan. En ik zeg ook niet. Laten we heel duidelijk zijn dat nu de aanrijtijden drastisch aan het kelderen zijn. Daar heb ik simpelweg de cijfers niet voor. Wat ik hoor, is dat er zowel ambulances als brandweermensen aangeven. Dus ook artsen die vervolgens die ambulance uitladen, dat ze zich zorgen maken over de aanrijtijden. En het enige wat wij doen voorzitter, is in een motie uitspreken. Zullen we er als stad, als gemeentebestuur, voor zorgen dat die aanrijtijden in ieder geval niet verslechteren. Ik zeg niet dat ze nu slecht zijn, ik heb een vermoeden, maar daarvoor inderdaad onderbreekt ook bij mij de onderbouwing wat ik wel weet en wat ik hoor bij meerdere gesprekken. U mag die gesprekken in twijfel trekken. Ik wil u voortaan wel meenemen op mijn werkbezoek. Is sowieso wat dat betreft handig, maar wij horen die signalen en die signalen vertaal ik dat ik zeg nou, laten we inderdaad als raad hier als norm stellen dat we in ieder geval zorgen dat die tijden niet verslechteren. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Nog één keer mevrouw Brand. Naam spreker 13: Mevrouw Brand (Raadslid PvdA) Ja, voorzitter. Ja, misschien nog één voorbeeld van mijn kant.

U komt met een aantal voorbeelden. U begon uw verhaal met ook een aantal voorbeelden. Weet u nog dat een partij van genoot van u zei op het moment dat de Tunnelweg dat dat anders werd ingericht, dat er aan één kant van de tunnel een fietsenstalling kwam en de andere tunnel in tweeën werd gedeeld. Toen hoorde ik de VVD moord en brand schreeuwen. Och, want de aanrijtijden naar het ziekenhuis, je vrouw zal maar op bevallen staan, je zal maar naar het ziekenhuis moeten. Dat zou allemaal heel moeilijk gaan. Is dat de praktijk? Dan moet u ook eerlijk zijn, meneer Kraut. Dan moet u ook zeggen nee, dat hadden wij fout. Er is helemaal niks misgegaan. Dat gaat daar prima zoals het nu ingericht is. Het zou u sieren als u dat zou toegeven. Dus dat vraag ik u. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Nou, voorzitter, het toeval wil dat ik uitkijk op de tweede oude hazelaar vanaf mijn werkkamer en dan de file dagelijks zie ontstaan. Vanaf de tunnel tot aan ik woon tegenover het wijkcentrum Titus Brandsma, staan ze in de file. Maar ze staan ook aan de andere kant. Gewoon het Kwaakplein staat vast en dit is niet één keer per week. Dit is niet twee keer per week. Dit is meerdere keren per week. Dus u kunt het wel ontkennen. Ik zou zeggen verdiep je eens in, ga eens een keer door de spits heen.

Je ziet zelf dat die file waarvoor wij al gewaarschuwd hebben, zich ook dagelijks, niet dagelijks maar wekelijks voordoet. Dank u wel, voorzitter. Want wij zien ook dat de verkeersmaatregelen de inrichting van straten verandert. Zie bijvoorbeeld... Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Toch nog een vraag van mevrouw Grutters. Ja. Naam spreker 16: Mevrouw Grutters (Raadslid Stadspartij Nijmegen) Ja, ja. Meneer Kraut heeft wel de kunst om altijd naar buiten te kijken als er file is. We hebben 24 uur per dag in Nijmegen. We hebben 24 uur per dag in Nijmegen. Dat is echt niet 24 uur files. Maar goed. Daar ging mijn vraag hierover. Mijn vraag gaat over dictum twee van uw motie. U zegt eigenlijk dat u iedere keer de gemeenteraad aan het woord wil laten gaan bij aanpassingen moet ik dat dan zo lezen dat bij iedere drempel, bij ieder paaltje de gemeenteraad gaat beslissen? En is de meneer Kraut het met mij eens dat als we dat gaan doen, dat we zeker weten dan de ambulance niet op tijd komt. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD)

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

Voorzitter, als u het goed leest, staat er dat er, zodra er een verslechtering wordt verwacht. Dus dat hoeft inderdaad niet bij iedere drempel zo te zijn. Dank u wel. Want wat ik zei, we zien ook de verkeersmaatregelen. De inrichting van straten verandert en zie bijvoorbeeld de Daalseweg, waar werkelijk geen enkele verkeersdeelnemer zich nog prettig voelt. Fietsers niet, die voelen zich opgejaagd. Voetgangers durven niet over te steken en auto's kunnen geen kant op. Met als diep, diep triest dieptepunt dit jaar een dodelijk ongeluk met een bus. Kan het college aangeven dat de inrichting van de Daalseweg met shared space, is volgens mij de term die erbij zit alsjeblieft niet als norm gaat gelden voor de rest van Nijmegen. Wat Nijmegen of wat het college van plan is met de verbeteringen. En dan kijken we ook bijvoorbeeld. En dat is ook een vraag wat gaat het college doen met de rotonde bij de Streekbakkerij? Want ook daar maken we ons zorgen om. We zien dat fietsers ervoor schieten, auto's daarbij niet de ruimte krijgen of onvoldoende zicht hebben op die fietsers. Dan staan daar bij de dierenwinkel gevaarlijke situaties. Ik ben heel erg benieuwd wat het college daar kan gaan doen. Voorzitter, bij veel autopestmaatregelen wordt verkeersveiligheid als reden aangevoerd. Bijvoorbeeld van 50 naar 30 of versmalling en herinrichting. Alles om de verkeersveiligheid te verbeteren.

Daar kun je toch niet tegen zijn? Maar los van de vraag hoe zinvol deze maatregelen zijn, roept dit een andere vraag op. Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Voorzitter. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Ja, de heer Lokker. Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Ja, dank u wel, voorzitter. Ik was benieuwd, want ik hoor de heer Kraut verwijzen naar de discussie rondom 50 naar 30 en verkeersveiligheid. En hij vertelde net over het werkbezoek aan dat hij had bezocht aan het Radboudziekenhuis. Ik was wel benieuwd of de heer Kraut nog kon herinneren wat het advies van het Radboud Ziekenhuis was met betrekking tot de 50 naar 30. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) En even dat ik het scherp hebt. Bedoelt u de brief die het college had gevraagd of het Radboud die wilde sturen. Bedoelde u die? Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Bedoelt. Wat ik bedoel, is het advies van de artsen van de directie. Van het ziekenhuis. Het Radboud Ziekenhuis waar u op bezoek was geweest, hoorde ik u net zeggen, wat zij de Raad adviseerde te besluiten op om de verkeersveiligheid te vergroten. Toen de vraag was gaan we meerdere straten van 50 naar 30 brengen? Dat is volgens mij de vraag. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Voorzitter, bij het werkbezoek dat wij hebben afgelegd aan het Radboud is het niet gegaan over 50 naar 30.

Er is meerdere keren een zeer gepassioneerd een pleidooi gehouden om fietshelmen verplicht te stellen. Ik heb aangegeven dat we daar als gemeenteraad niet over gaan, maar het is wel een initiatief wat wij heel erg omarmen. En ik ben ook heel blij. En het kan ook via u dat compliment aan het college geven dat er ook middelen aan de Montessorischool beschikbaar zijn gesteld om daar school fietshelmen te kopen. Dat is wat ik bij het Radboud hoor en dat zie ik ook, dat dat opgepakt wordt. Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks)

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

Voorzitter. Ik vroeg me af of dit. Ik probeer het gewoon nog een keer met uw welnemen. Ik vroeg me af of de heer Kraut zich kon herinneren wat het advies was van de artsen trauma-artsen van het Radboud Ziekenhuis toen de vraag je vraagt of we de wegen van 50 naar 30 zouden maken in onze stad. Wat was toen het advies van de artsen van het Radboud Ziekenhuis? Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Nou, sorry, want u noemde in uw eerste vraag heel expliciet het bezoek, dus daar had ik op geantwoord. In die brief werd aangegeven dat artsen dat een goed idee zouden vinden. Ja. Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Ja, dat klopt. Sorry voorzitter, met uw welnemen. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) U wist het al. Waarom vraagt u het dan? Naam spreker 14: De heer Lokker (GroenLinks) Nou, omdat u de daarnet aangaf dat het zo belangrijk is dat er geluisterd wordt naar de woorden van artsen die via u hier in de zaal terechtkomen. Maar op het moment dat u direct een brief krijgt van de artsen van het Radboudziekenhuis om iets te doen op het gebied van verkeersveiligheid. Dan kiest uw fractie ervoor om dat niet te doen. Wij zetten het verschil aan tussen.

Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Nou, voorzitter, wij kunnen de 50 naar 30 discussie helemaal overdoen, maar als de heer Lokker daar goed had opgelet, hadden wij niet een tegen weerstand tegen alle wegen die van 50 naar 30 zouden gaan? Ging het om die Big Bang. Ging het omdat het niet gepaard ging met mitigerende maatregelen ten aanzien van het autoverkeer? Dus het is gewoon niet waar wat de heer Lokker zegt dat wij tegen 50 naar 30 waren. We zijn alleen tegen het forse geloof dat het 60 straten in één keer betreft. Dat hebben we gelukkig met hulp van een collegepartner van u weten te nuanceren naar minder straten, had van ons nog minder gemoeten. Maar er zijn daadwerkelijk straten en daar hebben wij de artsen goed in gehoord. Die waarvoor het beter is dat we van 50 naar 30 gaan. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Dank u wel. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Want we hebben het net al gehad over de zinvolheid van bepaalde maatregelen. Maar los van die vraag of het zinvol is, roept dit een andere vraag op. Want, en ook dit zeg ik via u tegen de heer Lokker, werd mij aangedragen door een arts die werd aangegeven of ik werd gewezen op een rapport waarbij 80 procent 80 procent van het ernstige fietsongeluk dat daarbij geen motorvoertuig is betrokken.

En daarbij is goed op te merken dat ernstig in deze zin betekent of er wel of geen politie en/of ambulance bij betrokken was. Dus 80 procent van de ongelukken waarbij een ambulance of een politie noodzakelijk was, was geen betrokkenheid van een motorvoertuig. En als dan, als dan, en dat wil ik aannemen hoor, het college verkeersveiligheid echt als speerpunt heeft, dan verwacht ik ook dat specifiek op deze situaties geacteerd wordt. Ik noemde net al het voorbeeld van de fietshelm. Ik zou het een goed idee vinden om dat voor alle scholen op die manier beschikbaar te stellen. Overigens heb ik daar geen motie voor, maar misschien toch een reflectie vanuit het college daarvoor. Maar dan is het ook nodig dat we kijken welke maatregelen genomen en gevraagd kunnen worden van andere verkeersdeelnemers dan de auto. Want de auto maatregelen, daar zijn we inmiddels wel op uitgekeken. Dat zijn er meer dan genoeg. Nu ook kijken wat we kunnen doen om andere stappen te zetten om de verkeersveiligheid te verbeteren. En om die reden

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

dient de VVD samen met de ODV de motie even aanzetten voor een klim naar echte fietsveiligheid in. De VVD verbaast zich in dit licht ook op de houding van het college richting het Openbaar Ministerie. Want toen tienduizenden boetes, tienduizenden boetes werden ingedeeld op de Griftdijk, waste het college de handen in onschuld. Het was allemaal duidelijk. Er was niks aan de hand. Het was de schuld van de automobilist. Maar we plaatsen voor de zekerheid wel wat extra borden. Maar we gaan zeker niet het OM oproepen iets te doen aan de boetes. Dat was echt not done. Ondanks duizenden boetes vond het college dat hen niets te verwijten was en dat het aan het OM was om iets met die boetes te doen, dat ze daar zeker niet om gingen verzoeken. Maar wat lezen wij nu tot onze verbazing? Het college gaat het OM wel vragen om meer handhavend op te treden. Maar op zich, begrijp me niet verkeerd, zijn we al tijd voor een pleidooi voor meer handhaving? Dan zult u de VVD altijd aan uw zijde vinden. Maar vervolgens is het wel heel erg ongericht of juist heel erg gerichte handhaving. Want ook hier wordt alleen de focus gelegd op auto's, alleen met kenteken. We hebben het technisch aangevraagd. Daarop moet meer worden gehandhaafd.

De overige verkeersdeelnemers, die net zo goed als auto's verkeersovertredingen maken, worden ongemoeid gelaten en deze in het oog van het college toch ongebruikelijke oproep. En wat is er nou? Waarom? En ik denk. Nee, laat ik het anders zeggen een fietser die zijn hand niet uitsteekt of is eigenlijk bijna de regel geworden, zeg ik als automobilist. Ik maak me er zelf ook wel regelmatig schuldig aan. En ik maak me er ook regelmatig schuldig aan dat ik harder rijd dan 50 over de oversteek. Maar ja, ja, ja. Maar ik inhaleer niet, dus wat dat betreft hoef hier geen zorgen om te maken. Maar waarom is het dan zo dat dit college wel vraagt aan het OM om iets te doen aan het te hard rijden op de oversteek, maar niet vraagt ten aanzien van die fietsen. Ik zou zeggen dit is een bepaalde willekeur en dat zou toch niet moeten. En dan gaan we verder met het betaald parkeren. Want het is algemeen bekend dat GroenLinks in Nijmegen betaald parkeren in de hele stad wil doorvoeren. En gestaag is zij die droom aan het verwezenlijken. Gebied bij gebied, meter voor meter wordt er betaald parkeren bijgepakt. En vanaf één december of een kleine maand worden er weer vier gebieden toegevoegd. Door het door dit college zelf veroorzaakte waterbed effect en door woningen te bouwen met te weinig parkeervoorzieningen, wordt de problematiek afgewimpeld op de naar liggende wijken.

En met als diep, diep trieste punt de wijk Brakkenstein, waar de wijk werd gevraagd door problemen van de universiteit en het ziekenhuis op te lossen. In dat kader ben ik overigens ook benieuwd voorzitter, hoe het college aankijkt tegen participatie. Ontzettend belangrijk staat in alle stukken. Participatie is heilig, maar dan wel nadat het besluit is genomen. Het gaat toch niet aan de bewoners vragen of ze vooraf mee mogen praten? Is dat de participatie zoals het college dat voor zich ziet? Of is het college met de VVD eens dat participatie betekent dat ze ook vooraf aan een besluit mee mogen praten? Ik ben erg benieuwd naar die reactie van de portefeuillehouders participatie op dit onderdeel. En kijk dan ook eens voorzitter, naar het mobiliteitsbeleid in de binnenstad. Bewoners worden met hun auto van straat gejaagd. Dit terwijl de hofjes. We kennen de situaties door inzet van de bewoners zelf prima groen zijn en dat er echt. Ik heb niemand gesproken. Dat daar overlast wordt ervaren van geparkeerde auto's. En het gevolg de bewoners hebben heel veel meer hoge kosten. En er zijn nog minder parkeerplekken in de garage voor bezoekers van onze stad. Maar ook voorzitter, ondernemers die worstelen met het Zero emissiebeleid. Problemen voor henzelf. Ze mogen niet meer bij hun auto of met hun auto bij de zaak komen.

Niet meer parkeren moeten hoge investeringen doen, maar ook met leveranciers. Leveranciers die aangeven dat ze niet meer kunnen bevoorraden en om die reden de Nijmeegse winkels links laten liggen. En ook inwoners geven aan dat zij problemen hebben met het vinden van bedrijven die klusjes willen komen doen, omdat ze niet over de juiste auto beschikken en aangeven; ik heb echt genoeg klusjes ergens anders. U zoekt maar iemand anders. En voorzitter, keer op keer is de automobilist bij dit GroenLinks-college het kind van de rekening. De stad wordt onbereikbaar, je auto kan niet meer worden geparkeerd. Je komt te laat op afspraken. Zorg wordt onbereikbaar. Hulpdiensten kunnen in de knel komen. Er ontstaan gevaarlijke situaties. En dat allemaal om het autogebruik te ontmoedigen. Om automobilisten te pesten. En dat als doel. En dat terwijl automobilisten gewoon mensen zijn. Ze betalen belasting, hebben, kinderen in de sport moeten, vervullen

CompanyWebcast@2025 Woordelijk Verslag Gemeente Nijmegen

mantelzorg taken, gaan naar hun werk, doen hun boodschappen bezoeken vrienden. Automobilisten zijn mensen zoals hier, iedereen in de Raad. Maar keer op keer worden ze toch als derderangsburger behandeld. Er wordt besmuikt over gesproken. Hun belangen tellen niet mee en ze worden als minderwaardig gezien door een groot deel van deze gemeenteraad. En voorzitter, voor de VVD wordt het tijd dat de Raad automobilisten weer als volwaardig gaat zien. Als mensen met belangen die meetellen en gezien moeten worden. En om die reden voorzitter, bieden wij een autostuur aan de Nijmeegse gemeenteraad. Een Suzuki. Ja, het was een cliché geweest, zoals ik hier als VVD met een Volvo was gaan staan, dus het is om die reden een Suzuki geweest. Een stuur dat opgehangen kan worden bij de ruimte voor de griffie, zoals we dat vaker doen met dingen waarmee we de gemeenteraad willen herinneren. Herinneren, zodat we ons dagelijks zien dat de belangen ook van de automobilist meetelt. En dat zij mede dienen te worden gewogen als volwaardig lid van de Nijmeegse samenleving en via u als voorzitter van de Raad, bied ik deze. Nou, dat is dan gezellig. Alstublieft. En ik heb ook meteen een bordje erbij gehangen, zodat ook iedereen weet waarom dat stuur er hangt. Naam spreker 3: Mevrouw Bouwmans (Raadslid D66) Voorzitter. Voorzitter. Naam spreker 1: De heer Bruls (Voorzitter) Een vraag, ja.

U wilt het stuur hebben mevrouw Bouwmans? Naam spreker 3: Mevrouw Bouwmans (Raadslid D66) Via u. Nee, via u, voorzitter. Ik vroeg me af of de heer Kraut nog weet wat er hoe het afliep met mevrouw <SAP>toen zij de fictieve stekkerdoos de stekker eruit trok, een aantal jaren geleden. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Ja, ik weet hoe het afliep, maar ik weet ook hoe het is om als VVD bijvoorbeeld landelijk aan het stuur te zitten. En ik denk dat we dat als gemeenteraad in Nijmegen ook moeten doen. Naam spreker 3: Mevrouw Bouwmans (Raadslid D66) Ja, we wachten vol spanning af. Inderdaad, landelijk. Naam spreker 2: De heer Kraut (Raadslid VVD) Ik heb gehoord dat u goed bevriend met de heer Jetten bent, zeg ik u, voorzitter, mevrouw Bouwmans. Dus zodra de heer Jetten klaar is om te onderhandelen, dan horen wij het. Maar voorzitter. Zonder dollen, meer dan twintig jaar GroenLinks-beleid laat ook andere sporen na dan alleen het mobiliteitsbeleid. Kijk bijvoorbeeld naar het veiligheidsbeleid. En ik heb het al vaker moeten opperen dit is een college waar zelfs veiligheid niet een hoofdstuk, zelfs geen paragraaf in het coalitieakkoord heeft gekregen. Er is een hotspot beleid met hier en daar wat resultaten. Hartstikke goed rondom het Joris Ivensplein en Plein 44. Maar Nijmegen is groter dan de binnenstad. En daar gaat het niet altijd goed, voorzitter.