2. Subsidieaanvraag Bindkracht10 basisinfrastructuur welzijn 2026-2028

Vanuit deze logica bouwen we actief aan nieuwe en alternatieve collectieve structuren in wijken, zoals in ‘de innovatieaanpak Noord’, met als doel het aantal onnodige doorverwijzingen naar het zorgdomein te verminderen. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We hebben gekozen om opvoedondersteuning, kinderwerk en jongerenwerk structureel en wijkgericht in te zetten, met vaste gezichten en aanwezigheid in de leefomgeving van jeugdigen. • We hebben geïnvesteerd in het versterken van de Wij-punten (voormalige OKC’s) als fysieke ankerpunten in de sociale basis. • We hebben bewust gekozen voor ambulante werkwijzen om zichtbaar, laagdrempelig en bereikbaar te zijn voor gezinnen.

2. Ongelijk investeren in gelijke kansen We maken expliciete keuzes in onze inzet op basis van data en signalen uit de wijk. In stadsdelen waar jeugdigen minder ontwikkelkansen hebben, investeren we méér: bijvoorbeeld door aanwezigheid van kinderwerk op de Brede Scholen, PO-scholen of extra jongerenwerk op PO & VOscholen (deze extra financiering op PO & VO stopt na 2026). Ook onze wijkgerichte basis inzet van het kinder- & jongerenwerk zal zich de aankomende jaren meer focussen op de meest kwetsbare wijken, gebaseerd op eigen data opgehaald via wijkwaardenkaarten en stads- & wijk monitor van de gemeente. We spelen in op specifieke behoeften, zoals opvoedondersteuning bij gezinnen met een migratieachtergrond (via Kleurrijke Families) of binnen de Wij-punten (voormalige OKC’s) waar we 21

ons richten op jonge kinderen (0–4 jaar) en hun ouders in wijken waar sprake is van beperkte toegang tot voorzieningen. Door deze gerichte inzet dragen we bij aan het verkleinen van kansenongelijkheid. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • Wij-punten (voormalige OKC’s) wordt stadsbreed aangeboden. • Het kinder- & jongerenwerk verschuiven we van stadsdeelgerichte naar wijkgerichte inzet gebaseerd op de data. • Waar we inzetten hebben we meer aandacht voor de analyse van de wijk, hebben we bewust voor ogen waarom en waarop we willen inzetten om te komen tot een gezamenlijke aanpak om impact te maken. • We hebben het jongerenwerk flexibel georganiseerd zodat jongeren ook buiten hun schoolwijk gevolgd kunnen worden, en dus geen ondersteuning “verliezen” bij overgang. • Op scholen is er specifieke aandacht voor jongeren met een migratieachtergrond, taalachterstanden of sociaal-emotionele problematiek.

3. Samenwerken in de sociale basis en keten Onze aanpak is integraal en netwerkgericht. We werken nauw samen met scholen, buurtteams jeugd, GGD, kinderopvang en jeugdzorgpartners. Binnen het preventieve voorveld zijn onze Kinderen jongerenwerkers belangrijke schakels in de keten. Door gezamenlijke casuïstiekbesprekingen, warme overdrachten en gezamenlijke activiteiten zorgen we voor soepele samenwerking en voorkomen we onnodige doorverwijzingen naar zwaardere zorg. Een goed voorbeeld is onze betrokkenheid bij de innovatieaanpak Noord vanuit de opgave sturen op een sterke sociale basis, waar we samen met partners een wijkgerichte collectieve aanpak ontwikkelen. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We hebben gekozen om kinderwerk, jongerenwerk en opvoedondersteuning nadrukkelijk te positioneren als nuldelijnspartner in de jeugdketen. • We investeren in warme overdrachten en gedeelde trajecten met scholen en buurtteams. • We werken nauw samen met de jeugdcoaches op gebied van “samenwerken in de wijk”. “ambulant outreachend”, “Inzet op jeugdgroepen”, “inzet sleutelfiguren en rolmodellen” zoals beschreven in de Opdrachtverlening jongerenwerk en jeugdcoaches 2026-2030. Het jongerenwerk gaat uitvoering geven aan alle onderdelen van de opdrachtverlening jongerenwerk en jeugdcoaches 2026-2030.

De vorm van deze uitvoering zal de komende jaren volop worden ontwikkeld, in samenwerking met de gemeente. • Binnen de experimenten van de potentie van de sociale basis werken we binnen het stadsdeel Noord nauw samen met Buurtteams Jeugd & Gezin om de vele individuele zorgindicaties en trajecten binnen jeugdhulp en jeugdzorg te verlagen door te investeren in laagdrempelige collectieve voorzieningen. • We hebben gekozen om expertise zichtbaar en bereikbaar te maken voor partners (bijv. via WhatsAppgroepen met scholen/ouders, inzet in nieuwsbrieven, etc.).

22

4. Met en voor de stad Bewoners, jongeren en ouders zijn actief betrokken bij de ontwikkeling van ons aanbod. Via Youth Organizing geven jongeren mede vorm aan het jongerenwerk en organiseren ze zelf activiteiten. Binnen het jongerenwerk vormen rolmodellen ook een belangrijke methode om samen met jongeren te bouwen aan een sterke sociale basis. Ouders worden betrokken bij de invulling van Wijpunten (voormalige OKC’s) en groepsgerichte opvoedondersteuning. We sluiten aan bij wat er leeft in de wijk en bouwen voort op bestaande initiatieven. In 2026-2030 versterken we onze samenwerking met partners binnen Preventie met Gezag & Opdrachtverlening jongerenwerk & jeugdcoaches verder. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We hebben gekozen om Youth Organizing als methodiek structureel in te zetten én door te ontwikkelen. • Rolmodellen spelen een belangrijk aspect van onze dienstverlening. • We ontwikkelen cultuursensitief aanbod op basis van signalen van ouders en bewoners (zoals in Kleurrijke Families).

5. Hoogwaardig, toegankelijk en vindbaar aanbod Ons aanbod is laagdrempelig, herkenbaar en afgestemd op de leefwereld van jeugdigen en ouders. We streven naar kwaliteit en aansluiting bij de leefwereld van jeugdigen en ouders. Daarom investeren we in NJi-erkende methodieken, professionalisering van medewerkers en duidelijke communicatie. Onze inzet is zichtbaar via scholen, wijkmedia en sociale netwerken. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We hebben besloten om methodieken in kinderwerk door te ontwikkelen en te laten erkennen door het NJi. • We investeren gericht in communicatie, met specifieke inzet op online vindbaarheid en herkenbaarheid van sociale werkers (zoals aanwezigheid op sociale media, schoolnieuwsbrieven, YouTube). • We hebben gekozen om de communicatie aan te passen op specifieke doelgroepen, bijv. door inzet van rolmodellen en begrijpelijke (beeld)taal.

6. Van individueel naar collectief aanbod We zetten in op collectieve vormen van ondersteuning waar mogelijk. Voorbeelden zijn groepsgerichte opvoedondersteuning, ouderbijeenkomsten, groepsactiviteiten in het kinderwerk en jongerenwerk. Individuele trajecten blijven mogelijk, maar we bundelen signalen uit de praktijk om collectieve interventies te ontwikkelen. Zo vergroten we onze impact en benutten we de beschikbare capaciteit efficiënter. De expertise 0-12 gaat zo twee trainingen van Buurtteams Jeugd & Gezin overnemen. Daarnaast gaat Bindkracht10 ook zelf trainingen ontwikkelen rondom de ontwikkeling van individueel naar collectief. Niet al onze opdrachten sluiten aan bij de beweging van een individueel naar een collectief aanbod. Tegelijkertijd is het jongerenwerk bezig met het ombuigen van capaciteit (3 fte) richting individuele trajecten ten behoeve van de uitvoering van de opdrachtverlening ‘Jongerenwerk en Jeugdcoaches 2026–2030’. Dit proces staat echter op gespannen voet met het leidende principe dat hier wordt beschreven. 23

Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We hebben gekozen om signalen uit de wijk en individuele trajecten actief te vertalen naar groepsaanbod (bijv. oudergroepen rondom opvoeding tussen culturen). • In jongerenwerk streven we naar volledige Youth-led activiteiten in de 16+ doelgroep – een vorm van collectieve eigenaarschap. • We hebben besloten om partners te ondersteunen bij het afschalen van vragen, door collectief aanbod aan te bieden als alternatief voor individuele begeleiding. Deze inzet gaat ten koste van onze inzet op talentontwikkeling en de vergroting van zelfredzaamheid. • Het verzamelen van de signalen en de samenwerking met partners vormen de toekomstige ontwikkelpunten voor onze medewerkers. Dat gaat de komende 3 jaar niet ten koste van de individuele opvoedondersteuningstrajecten.

24

3. Volwassenen & Ouderen In dit hoofdstuk gaan we in op de volgende onderdelen: • Ambities en doelen • Ontwikkelingen Volwassenen & Ouderen o Nieuw welzijnslandschap: leefbaarheid onder druk o Toename GGZ-problematiek in de wijk o Vergrijzing o Nijmegen in ontwikkeling • Leidende principes

3.1

Ambities en doelen

We vinden het belangrijk dat alle volwassenen in Nijmegen mee kunnen doen in de samenleving. Kansen voor betekenisvolle participatie ontstaan door meedoen aan wijkactiviteiten, vrijwilligerswerk en zelfontplooiing. De bewoner staat centraal, we ondersteunen de bewoners om zelf stappen te zetten om verder te komen in hun leven. We stimuleren bewoners om mee te doen in hun lokale gemeenschap door hun talent in te zetten of te versterken, ontmoeting te faciliteren, vragen te beantwoorden en hulp te bieden. Daarbij gaan we uit van de eigen kracht van bewoners en bieden we mogelijkheden voor persoonlijke of gezamenlijke ontwikkeling. De expertises Stip en opbouwwerk bij Bindkracht10 richten zich op volwassenen en ouderen. Zij dragen bij aan een sterke sociale basis in de wijken. Onze algemene ambities zijn: • Het ondersteunen en versterken van bewonersnetwerken en inclusieve bewonersactiviteiten door het wijkgerichte opbouwwerk. • Het faciliteren van aanvullend collectief welzijnsaanbod, afgestemd met de samenwerkingspartners in de sociale basis, de eerstelijns zorg en sociale ondernemingen. • Toegankelijke informatie en advies voor bewoners in alle stadsdelen door middel van Stips. • Een gezonde stad waarin iedereen gelijke kansen heeft op een lang, gezond en vitaal leven. • Een veerkrachtige stad waarin iedereen kan meedoen en zoveel mogelijk regie houdt over het eigen leven.

Onze inzet richt zich op het versterken van zelfredzaamheid en zelfregie, en het bevorderen van mentale weerbaarheid en mentaal welzijn.

Resultaten • •

Bindkracht10 werkt conform bovengenoemde speerpunten en maakt dit aannemelijk in de verantwoording aan de hand van concrete voorbeelden. Bindkracht10-aanbod is beschreven en daarmee transparant voor samenwerkingspartners.

25

Ontwikkelingen Volwassenen & Ouderen 3.2

Nieuw welzijnslandschap: leefbaarheid onder druk

Het welzijnslandschap is volop in beweging. Door maatschappelijke en demografische veranderingen, zoals de toenemende druk op de zorgsector en een vergrijzende bevolking, ontstaan er soms onrealistische verwachtingen ten opzichte van het sociaal domein. Hoewel de druk op het sociaal domein toeneemt, biedt deze situatie ook kansen om het sociaal werk opnieuw te positioneren. In de afgelopen jaren hebben onze medewerkers knelpunten in het zorglandschap zien ontstaan die een negatief effect hebben op de leefbaarheid binnen de Nijmeegse wijken. De kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van zorg staan onder druk en de verwachting is dat deze knelpunten in de toekomst een steeds grotere stempel op ons werk gaan drukken. Om de gezondheid van mensen te bevorderen en de zorg te ontlasten, wordt steeds vaker gekeken naar Bindkracht10. Bindkracht10 staat immers dicht bij de mensen en hun leefwereld, is verankerd in sociale gemeenschappen en zet in op preventie waardoor zorg voorkomen of uitgesteld kan worden. Dit zorgt ervoor dat onze medewerkers te maken krijgen met bewoners die steeds complexere ondersteuningsbehoeften hebben. Dit vereist meer specialistische kennis en intensievere begeleiding, die wij niet kunnen bieden. Deze situatie vraagt om een herijking van de verwachtingen rondom sociaal werk.

Er moet realistisch gekeken worden naar wat welzijnswerkers kunnen bieden en waar de grenzen van hun inzet liggen. Meer dan ooit ligt de nadruk op preventie. De verbinding tussen zorg en welzijn geeft mogelijkheden om mensen vooruit te helpen. Gezondheidsklachten van bewoners hebben niet altijd een medische oorzaak. Zaken als eenzaamheid, baanverlies of verlies van een partner kunnen er ook aan ten grondslag liggen. Daarom wil Bindkracht10 investeren in samenwerking met zorginstellingen, zodat onze medewerkers toegang hebben tot expertise en waar nodig sneller kunnen doorverwijzen (zie NOEL op blz. 21).

Ambities • • • •

•

Actieve bijdrage aan de transformatie in het sociaal domein en de zorg (o.a. vanuit NOEL). Het voorkomen van zorg door het ondersteunen van activiteiten die een gezonde leefstijl stimuleren. Het vergroten van de zelf- en samenredzaamheid en participatie van Nijmegenaren zodat men minder snel een beroep doet op de gezondheidszorg. Faciliteren van een zachte landing voor bewoners die uitstromen vanuit de zorg en weer zelfstandig in de wijk gaan wonen. Door korte lijnen en meer samenwerking tussen zorg en sociaal domein komen bewoners met een welzijnsvraag sneller terecht bij het juiste aanbod in de wijk. Versteviging expertise van onze medewerkers op het gebied van de toenemende complexiteit van de doelgroep: o

o

Scholing en training: we investeren in opleidingen, zoals agressietraining en GGZproblematiek, om medewerkers goed voor te bereiden op de complexere behoeften van bewoners. Intervisie en ondersteuning: we bieden tijd en middelen voor intervisie, waar medewerkers ervaringen kunnen delen en van elkaar kunnen leren.

26

3.3

Toename GGZ-problematiek in de wijk

In de afgelopen jaren is de verschuiving van intramurale zorg (verblijf in instellingen) naar ambulante zorg (zorg thuis in de wijk) steeds beter voelbaar. Steeds meer mensen met psychische problemen worden buiten GGZ-instellingen behandeld en wonen zelfstandig in de wijk. Mensen met psychische problemen kunnen hierdoor zonder voldoende begeleiding in de wijk terechtkomen, wat tot onrust en overlast kan leiden. Ook binnen ons dienstenpakket zien we een toename van bewoners die onbegrepen gedrag vertonen. Hoe gaan we hiermee om? Aan welke kennis ontbreekt het? Dit zijn thema’s waar Bindkracht10 veel mee te maken heeft en waardoor een continue dialoog met zorgpartners de komende jaren van belang blijft. Dit vraagt om een integrale aanpak van welzijn en de geestelijke gezondheidszorg. Door middel van samenwerking, preventie, maatwerk en laagdrempelige ondersteuning kan Bindkracht10 bijdragen aan de ondersteuning van bewoners met GGZ-problematiek en hun integratie in de wijk. Flexibiliteit en aandacht voor de specifieke behoeften van bewoners zijn daarbij cruciaal. Hieronder onze ambities om effectief om te gaan met de toename van GGZ-problematiek in de wijk.

Ambities • •

3.4

Het versterken van sociale netwerken van bewoners die kampen met GGZ-problematiek. Zorg dragen voor de toegankelijkheid van het welzijnsaanbod door intensievere samenwerking met sterke achterwacht van GGZ-professionals en/of Buurtteams. We maken heldere afspraken over rollen, taken en verantwoordelijkheden.

Vergrijzing

De vergrijzing in Nederland heeft grote maatschappelijke gevolgen, zoals een toenemende druk op pensioenen, de arbeidsmarkt en de gezondheidszorg (in het bijzonder de ouderenzorg). Ook heeft de vergrijzing ingrijpende gevolgen voor het welzijnswerk. We zien dat steeds meer ouderen problemen ervaren op het gebied van eenzaamheid en zelfredzaamheid. Tegelijkertijd biedt de vergrijzing kansen om innovatieve programma's te ontwikkelen en gemeenschappen sterker te maken, door ouderen actief te betrekken en hun welzijn te bevorderen. Het grote aantal vitale ouderen biedt ook kansen voor het werven van nieuwe vrijwilligers. Bindkracht10 zal een sleutelrol spelen in het ondersteunen van de oudere bevolking van Nijmegen. Dat doen we door ons samen met partners en bewoners in te zetten voor preventie, sociale cohesie, mantelzorgondersteuning en goede toegankelijkheid van voorzieningen. Daarmee dragen we bij aan het welzijn van zowel de ouderen als de bredere gemeenschap.

Ambities •

• •

Samen met Sterker gaan we verkennen hoe de bestaande ontmoetstructuur voor ouderen in Nijmegen alsook onze onderlinge samenwerking verstevigd kan worden (denk aan doorontwikkeling Voorzorgcirkels, Cultuur op Recept, Welzijn op Recept, Deel de Dag, Goede Dag en In De Wijk). We leveren een actieve bijdrage aan projecten uit het uitvoeringsplan Gezond Ouder Worden 2026-2028 om het welzijn, de vitaliteit en maatschappelijke participatie van ouderen te versterken. Zorgbehoevende ouderen zullen steeds langer zelfstandig thuis wonen, daarom willen we: o Experimenteren met ontmoetingsgroepen voor bijzondere doelgroepen zoals ouderen met een migratieachtergrond. o Met oog op het groeiende aandeel ouderen en het verwachte tekort aan vrijwilligers willen we meer ouderen inspireren om passend vrijwilligerswerk te gaan doen.

27

3.5

Nijmegen in ontwikkeling

Nijmegen is een stad in ontwikkeling, waar wordt gebouwd aan nieuwe wijken en bestaande wijken worden gerenoveerd. Ook zien we enkele nieuwbouw- en renovatieprojecten waarbij wordt geëxperimenteerd met nieuwe woonvormen (denk aan NDW21). Deze groei biedt nieuwe kansen om samen met partners te werken aan een inclusieve, leefbare stad voor iedereen. Als Bindkracht10 willen wij hier actief aan bijdragen door gemeenschapsvorming te versterken, juist in gebieden waar deze gemeenschap nog in aanbouw is. We leveren in samenwerking met Sterker een bijdrage aan de uitvoering van de woonzorgvisie 20252030. We ondersteunen daarbij de opbouw van sociale netwerken, denken mee over collectieve ondersteuning en dragen bij aan de invulling van ontmoetingsruimtes en samenwerking met zorgen woonpartners. Daarnaast zijn we actief betrokken bij de gebiedsontwikkeling ‘De Winkelsteeg’, waar de gemeente werkt aan de bouw van een nieuwe wijk. Ook hier zetten we ons in om van meet af aan sociale samenhang te bevorderen.

Ambities •

In samenwerking met partners zoals Sterker vervullen we een vangnetfunctie en stimuleren we onderlinge verbondenheid, met speciale aandacht voor nieuwbouwprojecten vanuit de woonzorgvisie en de grootschalige gebiedsontwikkeling in de Winkelsteeg.

Leidende principes Per expertise lichten wij toe hoe de leidende principes uit hoofdstuk 1 in de praktijk vormgegeven zullen worden. We beschrijven hoe ons bestaande aanbod aansluit, welke initiatieven wij nog gaan ontwikkelen, welke keuzes we maken en op welke manier dit bijdraagt aan een sterkere sociale basis.

1. Sociale basis is het fundament van het sociaal domein Via opbouwwerk, Stips en Welzijn op Recept zijn we zichtbaar en toegankelijk in de wijk. Hier versterken we de sociale basis door het faciliteren van participatie en het versterken van de leefbaarheid. We ondersteunen bewonersinitiatieven, verbinden mensen met elkaar en bieden vrijwilligerswerk. Deze inzet draagt bij aan gemeenschapsvorming, het voorkomen van eenzaamheid en het vergroten van zelfredzaamheid. Onze inzet draagt bij aan bestaanszekerheid in brede zin. Niet alleen door praktische hulp bij vragen over geld of voorzieningen, maar ook door het creëren van sociale contacten, het bieden van betekenisvolle activiteiten en het stimuleren van participatie. Dit geeft bewoners meer grip op hun leven, vergroot hun veerkracht en draagt bij aan gezondheid en zingeving.

2. Ongelijk investeren in gelijke kansen Bindkracht10 is er voor de meest kwetsbare inwoners. Dat betekent extra inzet op stadsdelen waar de leefbaarheid onder druk staat en waar bewoners vaker te maken hebben met gezondheidsachterstanden, armoede of sociaal isolement. We investeren ongelijk om gelijke kansen te realiseren en, om zo een impact te maken in de levens van de meest kwetsbaren in Nijmegen. Vanuit het principe “ongelijk investeren in gelijke kansen” wil Bindkracht10 de verdeling van een deel van haar inzet herzien. Ongelijk Investeren in Gelijke Kansen betekent dat we ons niet alleen richten op het gelijk behandelen van mensen, maar dat we erkennen dat sommige mensen meer steun nodig hebben om op gelijke voet te kunnen meedoen. Het principe van Ongelijk Investeren in Gelijke Kansen heeft niet alleen gevolgen voor hoe de inzet verdeeld wordt en de impact die we 28

maken, maar ook in onze monitoring. Het is dan ook niet een verandering die van de één op de andere dag voltooid is, maar gefaseerd wordt over meerdere jaren. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • Nabijheid is een kernwaarde voor onze organisatie. Stip wordt dus in de hele stad aangeboden en kan (tijdelijk) als mobiele Stip aanwezig zijn op een locatie waar dat op dat moment nodig is. • Voor het opbouwwerk en Welzijn op Recept verschuiven we van stadsdeelgerichte naar wijkgerichte inzet. • We ontwikkelen hiervoor een framework dat helpt om onderbouwde keuzes te maken over waar en hoe we onze inzet prioriteren. Dit framework combineert kwantitatieve data, zoals sociaaleconomische cijfers, gezondheidsindicatoren en gebruik van voorzieningen, met kwalitatieve inzichten en inhoudelijke strategische argumenten, zoals signalen uit de praktijk en gemeentelijke beleidsprioriteiten. • De toekomstige verschuivingen binnen onze inzet zullen we de komende jaren samen met de gemeente bespreken. Ook andere relevante samenwerkingspartners zullen tijdig worden meegenomen in onze keuze. Tijdens deze besprekingen en in de inhoudelijke verantwoording zullen we onze keuzes onderbouwen.

3. Samenwerken in de sociale basis en keten Onze inzet is ingebed in een brede keten van partners, waaronder buurtteams, zorgaanbieders, woningcorporaties, GGD, GGZ en vrijwilligersorganisaties. We werken samen aan vroegsignalering, preventie en het bieden van passende ondersteuning. Daarom is verbeteren van de ketensamenwerking een prioriteit voor de komende jaren. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • Vanuit de expertises Stip en opbouwwerk leveren beiden een actieve bijdrage aan de ontwikkeling van het stadsdeelprogrammeren in Lindenholt, Zuid en Oost. Daarbij hebben zij specifieke aandacht voor het betrekken van bewoners met diverse achtergronden. Ze kunnen verschillende doelgroepen activeren om mee te denken over belangrijke thema’s uit het stadsdeelprogramma. • Onze opbouwwerkers zijn actief betrokken bij de experimenten rond de versterking van de sociale basis in Dukenburg. Zij denken mee over het vormgeven van bewonersparticipatie en dragen bij aan de praktische uitvoering hiervan. Concreet betekent dit onder andere dat zij meewerken aan de werving van verhalenophalers en meedenken over de samenstelling van de vragenlijsten die gebruikt worden om ervaringen en behoeften van bewoners op te halen. • Ook in Lindenholt zijn onze opbouwwerkers actief betrokken.

Daar dragen zij bij in de voorbereidende fase en zullen zij, zodra de uitvoering start, een rol spelen in de verdere uitrol van het experiment. Op deze manier verbinden wij bewoners, professionals en beleid, en dragen we bij aan een sterke, gedragen en toekomstbestendige sociale basis. • In het kader van Welzijn op Recept blijven we nauw samenwerken met huisartsen en zorgverleners in de eerste lijn. Samen met zorgpartners zoeken we naar nieuwe collectieve manieren om het voor professionals gemakkelijker te maken om patiënten op de juiste plek binnen het welzijnsaanbod te laten landen. Een belangrijk speerpunt hierbij is het vergroten van de zichtbaarheid van Welzijn op Recept, zowel op regionaal niveau als binnen de wijken. Het is wel belangrijk om te benoemen dat Welzijn op Recept slechts deels gefinancierd wordt uit de basisovereenkomst en voor een groot deel op projectbasis draait. Deze middelen stoppen na 2026.

29

•

• •

•

•

Concreet zetten we in op betere ontsluiting van ons aanbod via digitale platforms zoals BeterVerwijs, zodat verwijzers eenvoudig en snel de juiste ondersteuning kunnen vinden. Daarnaast leveren we een bijdrage aan de regionale positionering van Welzijn op Recept, bijvoorbeeld door gezamenlijke communicatie en afstemming met betrokken partners alsook het leveren van een coördinator Welzijn op Recept voor de regio. Ook in het kader van de vergrijzing en GGZ-problematiek in de wijk zoeken we actief de samenwerking op met zorgpartners en Sterker. De oprichting van een broedplaats in Aldenhof biedt de mogelijkheid om niet alleen de sociale problemen aan te pakken, maar ook om een inclusieve en dynamische ruimte te creëren met culturele partners waar ontmoeting, cultuur, talentontwikkeling en zingeving centraal staan. Het gezamenlijke doel van de broedplaats is om te werken aan de versterking van de sociale basis van de wijk Aldenhof, met als leidend principe dat de bewoners van de wijk zich gezien, uitgenodigd en ondersteund voelen, ongeacht hun achtergrond of situatie. De broedplaats is een strategische investering in duurzame samenwerking op wijkniveau tussen Bindkracht10, GGD en de Lindenberg. We leveren een bijdrage binnen de werkgroep Ontmoeting. Deze bestaat uit de gemeente, woningcorporaties en Bindkracht10. Ons doel is om ontmoeting in prioriteitswijken te stimuleren.

Ze leveren input voor het Nijmeegse beleidskader ‘Ruimte voor ontmoeting’ en onderzoeken hoe ontmoetingsruimten breder gebruikt kunnen worden. Daarbij hoort ook het maken van afspraken over beheer, inzet en investeringen. We werken samen met gemeente en bibliotheek aan toegankelijkere, begrijpelijkere en betere informatie en dienstverlening voor bewoners. Dat doen we met de Signaleringswerkgroep (intern) en de werkgroep Dienstverlening Stip/ OBGZ/Gemeente.

4. Met en voor de stad Bindkracht10 bouwt voort op wat er al is en stimuleert bewoners om hun stem te laten horen en initiatief te tonen. Via het opbouwwerk ondersteunen we bewoners bij het opzetten van activiteiten en het versterken van hun netwerk. Bij het stadsdeelprogrammeren betrekken we bewoners actief bij het formuleren van wijkagenda’s. We zetten instrumenten in zoals de Wijkwaardenkaart om verhalen en perspectieven van bewoners op te halen en te vertalen naar passende inzet. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We ondersteunen bewonersinitiatieven die bijdragen aan sociale cohesie en participatie, zoals buurtbijeenkomsten en wijkactiviteiten. • We ontwikkelen aanbod op basis van signalen van bewoners. • Wijkwaardenkaart: bewoners geven zelf aan wat zij van waarde vinden in hun wijk. Deze input wordt gebruikt voor stadsdeelprogrammering, agenderend werken en beleidsontwikkeling. • Vrijwilligerswerk & ervaringsdeskundigheid: bewoners met diverse achtergronden worden actief betrokken als vrijwilliger of ervaringsdeskundige, bijvoorbeeld in het Wijkatelier of als Stip-vrijwilliger.

5. Hoogwaardig, toegankelijk en vindbaar aanbod Onze organisatie streeft ernaar om met een samenhangend, laagdrempelig en kwalitatief hoogwaardig programma bij te dragen aan een inclusieve stad waarin iedereen mee kan doen. We investeren in de deskundigheid van medewerkers en vrijwilligers. We zetten ons in voor het verbeteren van de vindbaarheid en bereikbaarheid van activiteiten, met oog voor taal, cultuur, mobiliteit en digitale vaardigheden. 30

Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We werken aan onze vindbaarheid via mobiele/digitale Stips en gespecialiseerde spreekuren op locatie, huis-aan-huis acties en samenwerking met partners vergroten we het bereik en de toegankelijkheid. • We investeren in ervaringsdeskundigheid. Ervaringsdeskundigen zorgen voor een aanbod dat beter aansluit op de leefwereld van deelnemers. Ze weten waar drempels liggen – of dat nu gaat om schaamte, wantrouwen of praktische belemmeringen – en helpen die te verlagen. • We blijven van medewerkers vragen om hun vaardigheden en kennis up-to-date te houden. Dat blijft de kern van een duurzame en kwalitatief hoogwaardige dienstverlening. Voorbeelden zijn gezamenlijke intervisie en scholing van methodieken zoals de ABCDmethode (Asset-Based Community Development), de presentiebenadering en stress-sensitief werken. • We blijven aandacht besteden aan het begeleiden en trainen Stip-vrijwilligers. De dagelijkse ondersteuning van de Stip-vrijwilligers vindt plaats rondom de spreekuren met een dagelijkse voor- en nabespreking. Naast deze dagelijkse structuur bieden we Stip-vrijwilligers verschillende aanvullende trainingen aan. • We zetten ons met de werkgroep Stip DigiTaal in voor het stimuleren van basisvaardigheden.

De systemen die instanties, organisaties en overheid optuigen om toegang te krijgen tot informatie en voorzieningen, worden er niet simpeler op. Veel communicatie en regelzaken gebeuren online. Voor bewoners in Nijmegen met beperkte basisvaardigheden lukt dit niet. Er is ingezet op (nog) meer bewustwording bij professionals en vrijwilligers over dit thema. Ook ontwikkelen we nieuwe tools voor het bevorderen van zelfredzaamheid voor zover mogelijk. • Een focus op de veiligheid van de Stips. Steeds meer mensen die eerder door de zorg werden ondersteund of opgenomen, blijven nu in de wijk wonen. Denk aan verwarde mensen of mensen met een verslavingsprobleem. Ook zij weten de weg naar de Stip te vinden. Hierdoor is het gevoel van onveiligheid en alertheid toegenomen voor onze vrijwilligers en betaalde medewerkers. In het kader van dat laatste hebben we per Stip een veiligheidsplan opgesteld, afspraken gemaakt met partners in de wijkgebouwen en het veiligheidsprotocol onder de aandacht gebracht. • We maken stadsbrede samenwerkingsafspraken met een 10 tot 15 stabiele vrijwilligersorganisaties die bezoekers van de Stips aanvullend kunnen ondersteunen, daar waar de inzet van de Stip niet toereikend is. Denk aan Humanitas, Hulpdienst en verschillende maatjesprojecten.

6. Van individueel naar collectief aanbod Door de toenemende druk op zorg en welzijn zetten we in op collectieve vormen van ondersteuning. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We blijven investeren in ons bestaande aanbod van collectieve activiteiten in de wijk; denk aan pilot eenzaamheidsaanpak migrantenouderen (Kleurrijk 55+), Wijkatelier, Vrijheidsmaaltijd, Soepie Doen etc. De pilot eenzaamheidsaanpak migrantenouderen (Kleurrijk 55+) stopt per 1-1-2026. Continuering vanuit reguliere inzet is beperkt mogelijk, hier zijn extra middelen voor nodig. • Veel voorkomende vragen bij de Stips worden gebundeld in collectieve voorlichting.

31

•

•

•

Via Welzijn op Recept stimuleren we de verschuiving van individuele zorg naar bredere, sociale oplossingen in de wijk. In plaats van door te verwijzen naar één-op-één zorgtrajecten, kijken we samen met de bewoner naar wat hen helpt om zich beter te voelen en weer grip te krijgen op het dagelijks leven. Op basis van de hulpvraag en interesses van de bewoner leiden we hen toe naar collectieve activiteiten zoals buurtontmoetingen, beweeggroepen, creatieve workshops, vrijwilligerswerk of themabijeenkomsten rond zingeving en zelfregie. In gezamenlijkheid met Stichting Buurtteams Volwassenen Nijmegen (SBVN) is een agenda opgesteld waarbij medewerkers van beide organisaties samen een collectieve activiteit ontwikkelen die aansluit op een behoefte van bewoners. In 2024 zijn de collectieve activiteiten die Bindkracht10 en de Buurtteams in het voorgaande jaar samen hebben opgepakt verder voortgezet en uitgewerkt. Voorbeelden zijn de Stip+ en Matchy Matchy. We blijven de pilot Warm welkom in de wijk verder ontwikkelen. Doel is statushouders in de hele stad de weg wijzen naar reguliere voorzieningen, activiteiten en steunstructuren in de wijk. Dit gebeurt door middel van deelname aan verschillende collectieve activiteiten waarin nieuwkomers wegwijs worden gemaakt in hun wijk.

Indirect heeft het kennismakingstraject als doel de drempels die ervaren worden om gebruik te maken van reguliere voorzieningen in de wijk en stad te verlagen. De pilot is aanvullend en moet naadloos aansluiten op de individuele begeleiding van VluchtelingenWerk. Deze inzet vindt plaats vanuit extra middelen en loopt tot eind 2025. In de loop van 2025 wordt pas duidelijk of hier extra middelen voor komen.

32

4. Inclusie In dit hoofdstuk gaan we in op de volgende onderdelen: • Ambities en doelen • Ontwikkelingen Inclusie o Inclusie: voorwaarde voor participatie • Leidende principes

4.1

Ambities en doelen

Bindkracht10 is een organisatie die sociale inclusie en samenhang tussen bewoners bevordert. Met onze activiteiten streven we naar een diverse en inclusieve stad voor alle bewoners. Onder inclusie verstaan wij het bewustzijn van verschillen, het aangaan van gelijkwaardige en wederkerige relaties, gelijke kansen en mogelijkheden en de mogelijkheid om mee te kunnen doen en erbij te horen (Movisie, 2021)9. Aandacht voor diversiteit kan ervoor zorgen dat mensen zichzelf herkennen in een omgeving en zich gewaardeerd en gerespecteerd voelen (ibid.). Dit draagt ook weer bij aan het bestrijden van sociale ongelijkheid en aan het verminderen van vooroordelen en stigma’s over bepaalde groepen in de samenleving (ibid.). We doen dit met specifieke aandacht voor inwoners met een vluchtelingen- en migratieachtergrond, inwoners met een beperking en de LHBTQIA+ doelgroep. Ook hebben we aandacht voor de intersectionaliteit, waarbij mensen zich met verschillende diversiteitsfactoren identificeren of geïdentificeerd worden. Deze intersectionaliteit heeft unieke en diverse gevolgen op iemands verhouding tot de samenleving. In ons werk gaan we uit van kansen, talenten en eigen kracht van bewoners. We stimuleren zowel persoonlijke als gezamenlijke ontwikkeling. Onze inzet bestaat uit activiteiten en dienstverlening gericht op het vergroten van de zelfredzaamheid van deze doelgroepen.

Tevens zetten we in op de verbinding met en meedoen aan de reguliere voorzieningen in de wijk en in de stad. Met deze combinatie versterken we de eigen regie van mensen en de mogelijkheid om mee te doen. De komende jaren werken we aan de volgende algemene ambities: • Verkleinen van de afstand tussen de systeem- en leefwereld voor mensen met een migratieachtergrond en voorkomen dat deze mensen verder in de knel komen. • Versterken van migrantenorganisaties en -netwerken • Bevorderen van inburgering en integratie van nieuwkomers • Bevorderen van samenleven en tegengaan van mechanismen van uitsluiting voor LHBTQIA+ • Bevorderen van inclusie voor mensen met een lichamelijke en/of verstandelijke beperking

9

Kastelein, Ceronne (2021). Inclusie en Diversiteit: Wat, waarom & Hoe? Movisie. essay_inclusie_diversiteit.pdf

33

Ontwikkelingen Inclusie 4.2

Inclusie: voorwaarde voor participatie

Inclusie is een essentieel speerpunt voor Bindkracht10, omdat iedereen de kans moet krijgen om volwaardig mee te doen in onze stad. In een inclusieve stad voelt niemand zich buitengesloten, ongeacht culturele achtergrond, leeftijd, beperking of sociale positie. Bindkracht10 speelt hierin een belangrijke rol door verbindingen te leggen tussen verschillende groepen bewoners. We bevorderen dialoog, sociale cohesie en gemeenschapsvorming door laagdrempelige activiteiten te organiseren en in te zetten op verbinding. Ons werk richt zich op het creëren van een veerkrachtige en betrokken samenleving waarin ruimte is voor diversiteit en samenwerking. Een samenleving waarbij mensen uit hun bubbel stappen om kennis te maken met de ander. Positief contact tussen bewoners met verschillende achtergronden versterkt het sociaal vertrouwen. Dit mechanisme zien we ook terug in de contacttheorie van Gordon Allport (1954)10 en latere sociaalpsychologische en sociologische studies11. Allport stelde dat positief contact tussen groepen bijdraagt aan vermindering van vooroordelen en versterking van sociaal vertrouwen. De polarisatie in de Nederlandse samenleving verwijst naar de tegenstellingen tussen groepen mensen op basis van bijvoorbeeld politieke opvattingen, culturele verschillen, religie of sociaaleconomische status.

Deze verdeeldheid uit zich vaak in spanningen rond thema's zoals immigratie, identiteit, klimaatverandering en ongelijkheid. Dit kan leiden tot wij-zij-denken, uitsluiting en conflicten. Inclusie doorbreekt dit door mensen actief te betrekken, met elkaar in contact te brengen en vooroordelen te verminderen. Daarmee vormt onze werkwijze een remedie voor polarisatie. De aandacht voor polarisatie in Nederland wordt steeds groter. Gemeenten, politie, sociaal werkers; velen zoeken naar houvast om ongewenste polarisatie vroegtijdig te signaleren en aan te pakken. Bindkracht10 zal ook de komende jaren een cruciale rol blijven spelen in het tegengaan van ongewenste polarisatie in Nijmegen. We leveren echter geen bijdrage aan projecten die expliciet gaan over polarisatie. Onze ambitie is volledig gericht op het faciliteren van ontmoeting en het samenbrengen van verschillende groepen binnen ons bestaande aanbod.

Ambitie •

4.3

Bindkracht10 blijft zich inzetten op ontmoeting en verbinding vanuit een positieve benadering. Hierbij gebruiken we onze deskundigheid om aan te sluiten bij de behoeftes vanuit de bewoners. Eén van de mogelijke effecten van ons werk is het voorkomen van polarisatie.

Bewonersparticipatie

Bewonersparticipatie is van toenemend belang, zeker in een tijd waarin het vertrouwen in de politiek afneemt. In Nederland, net als in veel andere landen, voelen bewoners zich vaak niet gehoord of onvoldoende vertegenwoordigd door traditionele politieke structuren. Bewonersparticipatie biedt een antwoord op deze uitdaging door bewoners directer te betrekken bij hun lokale gemeenschap en 10

Allport, G. W. (1954). The nature of prejudice. Reading, MA: Addison-Wesley. Putnam, R. D. (2007). E pluribus unum: Diversity and community in the twenty-first century. Scandinavian Political Studies, 30(2), 137-174. / Pettigrew, T. F., & Tropp, L. R. (2006). A meta-analytic test of intergroup contact theory. Journal of Personality and Social Psychology, 90(5), 751-783. / Van der Meer, T., & Tolsma, J. (2014). Ethnic diversity and its effects on social cohesion. Annual Review of Sociology, 40, 459-478. 11

34

hen meer invloed te geven op besluiten die hun eigen leefomgeving beïnvloeden. Deze betrokkenheid kan variëren van het meedenken over lokale plannen en projecten, tot het daadwerkelijk mede bepalen van beleidskeuzes. Bindkracht10 ziet op het gebied van bewonersparticipatie potentie in het stadsdeelprogrammeren. Belangrijke voorwaarde is wel dat de bijdrage van bewoners serieus genomen wordt. Een mogelijk effect hiervan is dat inwoners meer vertrouwen krijgen richting de gemeente. Toch blijkt dat het opzetten van de bewonersparticipatie binnen het stadsdeelprogrammeren een complex en arbeidsintensief proces kan zijn. Het stadsdeelprogrammeren heeft echter de potentie om uit te groeien tot een platform waarbij bewoners zich betrokken en gehoord voelen, en waarbij hun input uiteindelijk ook terug te zien is.

Ambities •

•

4.4

Bindkracht10 heeft de ambitie om zich samen met partners in te zetten voor de bewonersparticipatie binnen de stadsdeelprogramma’s. Denk aan het enthousiasmeren van bewoners om deel te nemen aan de gesprekken waarin de bewoners meedenken over de stadsdeelagenda’s. Samen met de HAN hebben we de Wijkwaardenkaart ontwikkeld. Dat is een tool om verhalen over de buurt op te halen vanuit het perspectief van bewoners. De Wijkwaardenkaart is daarmee een waardevolle tool om stem te geven aan bewoners. In de komende jaren willen we deze tool blijven doorontwikkelen en breder inzetten.

Inclusie verschillende culturen

Toenemende negatieve gevoelens ten aanzien van migratie leiden tot maatschappelijke discussies over integratie, sociale ongelijkheid en culturele verschillen. Deze negatieve gevoelens ten aanzien van migratie komen vaak voort vanuit een algemeen maatschappelijk ongenoegen. Gebrek aan steun voor migratie in een gemeenschap hangt vaak samen met een gebrek aan sociaal vertrouwen. Sommige bewoners denken of ervaren dat ze met migranten in competitie zijn om schaarse middelen, zoals banen en huisvesting. Dit sentiment heeft een negatief effect op de leefbaarheid en inclusie binnen een wijk. Positief contact tussen bewoners met verschillende culturele achtergronden versterkt het sociaal vertrouwen.

Vanuit onze geschiedenis bieden we ruimte voor verschillende culturele achtergronden en beschikken we over veel kennis en ervaring. Dit is zichtbaar in onze manier van werken en binnen ons personeelsbestand. Binnen ons aanbod komen bewoners met diverse culturele achtergronden met elkaar in contact.

Ambities • • •

Faciliteren laagdrempelig en positief contact tussen bewoners met verschillende culturele achtergronden in Nijmegen. Migrantengroepen versterken aangezien deze als aanlandgroepen kunnen fungeren voor migranten en nieuwkomers. Het is een plek hebben voor ontmoeting, leren en ontwikkelen. Het inbedden en doorontwikkelen van het project Warm Welkom in de Wijk. In dit project worden statushouders direct bij de wijk betrokken. Als deze pilot succesvol blijkt, dan wil Bindkracht10 dit project verder ontwikkelen om ook breder in te kunnen zetten.

35

4.5

Inclusie van bewoners met een psychische en/of lichamelijke kwetsbaarheid

Inclusie van bewoners met een psychische kwetsbaarheid of een beperking binnen de wijk is essentieel voor het bevorderen van een samenleving waarin iedereen een volwaardige plaats heeft. Door hen actief deel te laten nemen aan het sociale leven in de buurt, wordt niet alleen hun eigen welzijn vergroot, maar ook de saamhorigheid binnen de gemeenschap versterkt. Het bevordert sociale cohesie, versterkt de eigenwaarde van kwetsbare groepen, en draagt bij aan een rechtvaardigere en menselijkere wereld. Bindkracht10 vindt het belangrijk dat iedereen mee kan doen en er mag zijn. We dragen zorg voor een divers welzijnsaanbod in de eigen omgeving dat toegankelijk is voor mensen met een lichamelijke beperking. Hierbij staat de toegankelijkheid van voorzieningen zoals de hobbycentra, maatjesprojecten en inloopvoorzieningen centraal. Het kan soms een uitdaging zijn om bewoners met een psychische kwetsbaarheid in het bestaande aanbod te laten landen. Hetzelfde geldt voor bewoners met een verstandelijke beperking. Dit is maatwerk, waarbij uitgezocht wordt waar mensen wel of niet kunnen aansluiten. Binnen de uitvoering van bestaande projecten vraagt dit reeds aanzienlijke inzet van onze opbouwerkers, kinderwerkers en jongerenwerkers. Ook hebben we binnen ons bestaande aanbod reeds contact met een deel van deze doelgroep waarmee we ervaring opdoen (zoals in het Wijkatelier).

Desalniettemin zien we de zorgvragen steeds complexer worden. Daarom is er op dit thema ook training van personeel en vrijwilligers nodig. Tevens zetten we in op samenwerking met de GGZ. Bindkracht10 ziet een brugfunctie voor zichzelf tussen de verschillende partijen. Het is belangrijk om te benadrukken dat Bindkracht10 geen garantie kan geven dat mensen met een psychische kwetsbaarheid of verstandelijke beperking volledig kunnen aansluiten bij het aanbod.

Ambities •

•

4.6

Bewoners met een psychische en/of lichamelijke kwetsbaarheid kunnen meedoen, ontmoeten en verbinden. Activiteiten zijn voor deze doelgroep toegankelijk en men wordt door andere bewoners welkom geheten. In samenwerking met GGZ-professionals gaan we in gesprek over scholing van onze medewerkers en het oprichten van een mogelijke achterwacht voor dringende vragen/ondersteuning.

Inclusie LHBTQIA+

Hoe maak je Nijmegen inclusiever voor de LHBTQIA+ gemeenschap? Daar wil Bindkracht10 de komende jaren aandacht voor hebben. We bieden steun aan LHBTQIA+ bewoners door het creëren van veilige ruimtes binnen ons aanbod. Daarnaast zetten we ons in voor dialoog en begrip tussen verschillende bevolkingsgroepen. Door bewustwording te vergroten en vooroordelen weg te nemen, proberen we de maatschappelijke acceptatie van LHBTQIA+ mensen te bevorderen en polarisatie te verminderen. Samen staan we voor de uitdaging om alle perspectieven te respecteren en tegelijkertijd op te komen voor de rechten van de LHBTQIA+ gemeenschap. Dat vormt soms een uitdaging. Het scholen van medewerkers is daarom één van onze ambities binnen dit thema. Hoe heb je het juiste gesprek en naar wie kun je doorverwijzen? Bindkracht10 maakt vooral gebruik van het bestaande aanbod 36

vanuit het Regenboognetwerk en initiatieven van bewoners. Onze professionals moeten gevoel hebben bij de doelgroep en moeten kunnen omgaan met mogelijke weerstand op dit thema. Door het bespreekbaar te maken bij bewoners werken we aan onderling begrip en respect.

Ambities •

•

Bindkracht10 neemt deel en geeft uitvoering aan het Beleidskader Inclusie 2025 zoals deze is opgesteld door de gemeente. Daarmee verbreden we onze deskundigheid binnen onze gehele organisatie en werken we ook aan divers personeelsbeleid. Deze opgedane deskundigheid willen we actief inzetten in de wijken in contact met de kinderen, jongeren, ouders en wijkbewoners. We zetten ons in voor een duurzame inbedding van de doelstellingen binnen het reguliere welzijnsaanbod. Interne opleiding van medewerkers. We voeren het juiste gesprek en verwijzen door naar het bestaande aanbod vanuit het Regenboognetwerk of initiatieven van bewoners uit de LHBTQIA+ gemeenschap zelf.

Intersectionaliteit Mensen zijn niet te vangen in hokjes; hun identiteit wordt gevormd door een samenspel van factoren zoals culturele achtergrond, sociaaleconomische positie, gender, seksuele oriëntatie en gezondheid (fysiek en mentaal). Intersectionaliteit betekent dat mensen meerdere identiteiten en achtergronden tegelijk hebben, die elkaar beïnvloeden en hun ervaringen vormgeven. Door oog te hebben voor deze gelaagdheid, zorgen we ervoor dat inclusie echt recht doet aan ieders unieke positie en behoeften.

Leidende principes Per expertise lichten wij toe hoe de leidende principes uit hoofdstuk 1 in de praktijk vormgegeven zullen worden. We beschrijven hoe ons bestaande aanbod aansluit, welke initiatieven wij nog gaan ontwikkelen, welke keuzes we maken en op welke manier dit bijdraagt aan een sterkere sociale basis.

1. Sociale basis is het fundament van het sociaal domein Een sterke sociale basis betekent dat bewoners zich gezien, gesteund en verbonden voelen. Voor inclusie en integratie is dit essentieel: mensen moeten zich welkom voelen en toegang hebben tot laagdrempelige ondersteuning en ontmoeting. We investeren in laagdrempelige groepen, ontmoetingsplekken en activiteiten. Door deze inzet vergroten we niet alleen sociale samenhang, maar dragen we ook bij aan bestaanszekerheid in brede zin. Het gaat om meer dan financiële zekerheid: mensen hebben behoefte aan sociale netwerken, kansen om mee te doen, en een gevoel van betekenis. Deze inzet voorkomt isolement en versterkt de sociale infrastructuur in de wijk. Hiermee zorgen we dat ook mensen met een migratieachtergrond, beperking of andere kwetsbaarheid deel kunnen uitmaken van de gemeenschap. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • Bindkracht10 blijft zich inzetten op ontmoeting en verbinding vanuit een positieve benadering. Hierbij gebruiken we onze deskundigheid om aan te sluiten bij de behoeftes vanuit de bewoners. Eén van de mogelijke effecten van ons werk is het voorkomen van polarisatie. • We zetten interculturele consulenten in als brug tussen bewoners en formele voorzieningen. 37

•

•

•

We willen dat LHBTQIA+ inclusie een vanzelfsprekend onderdeel is van ons reguliere werk. Dit betekent dat medewerkers in hun dagelijkse werkzaamheden bijdragen aan een inclusieve organisatie en samenleving, zonder dat dit vraagt om extra activiteiten. Het gaat om houding, kennis en handelen in de praktijk, zodat we iedereen op een gelijkwaardige en respectvolle manier benaderen. Onze focus ligt op het versterken van de rol, houding en kennis van medewerkers, zodat: o Bewoners die hierover in gesprek willen met medewerkers, daartoe de ruimte voelen. o Iedereen welkom is en welkom voelt om deel te nemen aan het bestaande aanbod. We dragen bij aan het creëren van veilige ontmoetingsplekken. o Medewerkers weten waar en hoe zij kunnen doorverwijzen als dat nodig is. o In de Coming Out Week extra aandacht wordt besteed aan dit thema binnen het reguliere werk. Bewoners met psychische of lichamelijke kwetsbaarheid kunnen meedoen, ontmoeten en verbinden. We versterken de sociale netwerken van bewoners die kampen met GGZproblematiek/ Onze activiteiten zijn waar mogelijk toegankelijk en worden door andere bewoners welkom geheten. We investeren in ervaringsdeskundigheid. Ervaringsdeskundigen zorgen voor een aanbod dat beter aansluit op de leefwereld van deelnemers.

Ze weten waar drempels liggen – of dat nu gaat om schaamte, wantrouwen of praktische belemmeringen – en helpen die te verlagen.

Onze ervaringsdeskundigen organiseren voorlichtingsbijeenkomsten en trainingen binnen het thema “werken met eigen ervaring binnen Bindkracht10”. Deze trainingen zijn voor vrijwilligers en betaalde beroepskrachten en gaan in op wat ervaringsdeskundigheid is en hoe dit ingezet kan worden binnen onze organisatie. Ook in de komende jaren blijven we verder verkennen hoe ervaringsdeskundigheid en ervaringskennis ingezet kunnen worden binnen al onze diensten.

2. Ongelijk investeren in gelijke kansen Bindkracht10 zet zich in voor een inclusieve samenleving waarin alle inwoners van Nijmegen zichzelf kunnen zijn, zich geaccepteerd voelen en mee kunnen doen. Voor bewoners met een migratieachtergrond, een beperking of psychische kwetsbaarheid of mensen uit de queer gemeenschap is dit niet altijd vanzelfsprekend. We maken expliciete keuzes op basis van data en signalen uit de wijk. In stadsdelen waar bewoners met een migratieachtergrond, beperking of psychische kwetsbaarheid minder toegang hebben tot voorzieningen, investeren we extra. Via projecten als Warm Welkom in de Wijk (loopt op projectsubsidie tot 2026), ondersteuning van migrantenorganisaties en inzet van sleutelpersonen zorgen we voor gerichte ondersteuning. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We ondersteunen bewoners met een migratieachtergrond die een extra steuntje in de rug nodig hebben in groepen én als brug naar formele voorzieningen. • We zetten ervaringsdeskundigen en sleutelpersonen in om de drempel naar ondersteuning te verlagen.

3. Samenwerken in de sociale basis en keten Inclusie vraagt om samenwerking met formele en informele partners. We werken samen met GGZ, GGD, Pharos, Vluchtelingenwerk, Buurtteams, het Regenboognetwerk en migrantenorganisaties. 38

Scholing van medewerkers en vrijwilligers is onderdeel van deze ketensamenwerking. We bouwen bruggen tussen bewoners en professionals, zodat niemand tussen wal en schip valt.

Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We doen mee aan de brede inclusiebeweging in Nijmegen, een initiatief van Bindkracht10, Sterker, GGD Gelderland-Zuid, Werkbedrijf Rijk van Nijmegen, Radboud Universiteit, Politie Nijmegen en de gemeente Nijmegen. Gezamenlijk werken we vanuit dit leer- en kennisnetwerk aan het bevorderen van inclusieve organisaties en een inclusieve stad. • We zorgen voor een toegankelijk welzijnsaanbod door intensievere samenwerking met sterke achterwacht van GGZ-partners en of buurtteams/We richten een mogelijke achterwacht in voor dringende vragen en ondersteuning met GGZ-partners en buurteams als het gaat om mensen met een psychische kwetsbaarheid. • Samenwerking met gemeente Nijmegen, VluchtelingenWerk en buurtteams: voor integrale begeleiding van statushouders, met aandacht voor netwerk en participatie, persoonlijke ontwikkeling en empowerment voor bewoners met een migratieachtergrond . • Cultuur & Welzijn Alliantie: samenwerking met o.a. de Lindenberg en de bibliotheek om via cultuurparticipatie sociale cohesie en inclusie te bevorderen.

4. Met en voor de stad We betrekken bewoners actief bij het vormgeven van ons aanbod. Via stadsdeelprogrammeren en participatieve methoden zoals de Wijkwaardenkaart geven we bewoners een stem. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We ondersteunen bewonersinitiatieven die bijdragen aan inclusie, zoals buurtbijeenkomsten en culturele middagen. • We hebben gekozen om peer-to-peer netwerken te versterken, o.a. via ervaringsdeskundigen. • Ondersteuning van zelforganisaties: Bindkracht10 helpt migrantenorganisaties om hun rol richting hun achterban te versterken en zelfstandig te functioneren. • Wijkwaardenkaart: bewoners geven zelf aan wat zij belangrijk vinden in hun wijk. Deze input wordt gebruikt voor stadsdeelprogrammering en beleidsontwikkeling. • Vrijwilligerswerk: bewoners met diverse achtergronden worden actief betrokken als vrijwilliger, bijvoorbeeld in Gezellig of als intercultureel consulent.

5. Hoogwaardig, toegankelijk en vindbaar aanbod Ons aanbod is afgestemd op de leefwereld van diverse doelgroepen. We investeren in begrijpelijke communicatie, herkenbare gezichten en inclusieve benadering. Door barrières weg te nemen en het aanbod actief naar bewoners toe te brengen, wordt deelname aan de samenleving voor iedereen mogelijk gemaakt. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • Activiteiten zoals multiculturele ontmoetingsgroepen, voorlichtingsbijeenkomsten en een ontmoetingsplek als Gezellig zijn laagdrempelig en goed vindbaar via wijknetwerken en digitale kanalen. 39

• •

• •

We hebben gekozen om communicatie aan te passen op doelgroep, o.a. via beeldtaal, meertaligheid en inzet van rolmodellen. We maken gebruik van onze website, wijkmedia, sociale netwerken en partners om ons aanbod zichtbaar te maken. We investeren gericht in communicatie, met specifieke inzet op vindbaarheid en herkenbaarheid van groepen en sociale werkers. Gezellig Nijmegen: een toegankelijke huiskamer met diverse activiteiten als taallessen, naailes, muziek en ontmoeting. Aansluitend op de behoeften van nieuwkomers. We investeren in deskundigheidsbevordering van medewerkers en vrijwilligers op het gebied van inclusie. Daarbij hebben we specifiek aandacht voor: o Versteviging expertise van onze medewerkers op het gebied van de toenemende complexiteit van de GGZ doelgroep door het bieden van agressietraining en scholing om voor te bereiden op complexere behoeften bewoners. Daarnaast bieden we intervisie, zodat medewerkers ervaringen kunnen delen en van elkaar kunnen leren. o We hebben gekozen om cultuursensitieve deskundigheid structureel te borgen door training presentie en intervisie. o LHBTQIA+. Medewerkers kunnen het gesprek voeren met bewoners en kennen de sociale kaart om door te kunnen verwijzen naar het bestaande aanbod vanuit het Regenboognetwerk of initiatieven van bewoners uit de LHBTQIA+ gemeenschap zelf.

o We investeren in een personeelsbeleid dat diversiteit en inclusie centraal stelt, zodat ons team een afspiegeling vormt van de samenleving.

6. Van individueel naar collectief aanbod Waar mogelijk zetten we in op collectieve vormen van ondersteuning. Groepsactiviteiten voor migranten, multiculturele vrouwengroepen en gezamenlijke bijeenkomsten met partners zijn voorbeelden van hoe we collectieve aanpakken inzetten om inclusie te bevorderen. Keuzes die we hebben gemaakt op basis van dit principe: • We hebben gekozen om signalen uit individuele trajecten te bundelen tot collectieve interventies (zoals themabijeenkomsten over opvoeden, gezondheid, financiën en andere thema’s). • We ondersteunen partners bij het afschalen van individuele vragen door collectieve alternatieven aan te bieden. • Verder ontwikkelen van Warm Welkom in de Wijk: statushouders worden in groepen wegwijs gemaakt in hun wijk en voorzieningen (Let op dit wordt betaalt vanuit projectfinanciering en is geen onderdeel van de basisovereenkomst. Deze projectfinanciering loopt af in 2026. We zijn met de gemeente in gesprek over een mogelijke vervolgsubsidie.).

40

5. Hulp bij Geldzaken In dit hoofdstuk gaan we in op de volgende onderdelen: • Ambities en doelen • Ontwikkelingen Hulp bij Geldzaken • Leidende principes

5.1

Ambities en doelen

Bindkracht10 gelooft in een Nijmegen waarin bewoners niet belemmerd worden door geldzorgen, maar de ruimte hebben om mee te doen en vooruit te kijken. Hulp bij Geldzaken is gericht op het ondersteunen van bewoners die moeite hebben hun inkomsten en uitgaven in balans te houden. Wij begeleiden hen bij het creëren van overzicht, het versterken van financiële vaardigheden en bij het duurzaam oplossen van schulden. Dit alles doen we in samenwerking met Team Geldzorgen van de gemeente. Op deze manier bevorderen wij niet alleen de financiële zelfredzaamheid van bewoners, maar dragen wij ook bij aan het verminderen van stress en het vergroten van hun maatschappelijke participatie. Het uiteindelijke doel is dat meer Nijmeegse huishoudens grip hebben op hun geld. Algemene ambities: • Het voorkomen van problematische schulden van Nijmegenaren, door vroegtijdige en snelle dienstverlening bij geldzorgen. • Het vergroten van financiële zelfredzaamheid door Nijmegenaren duurzaam uit de schulden helpen door passende en snelle dienstverlening bij geldzorgen en schulden. Inwoners begrijpen hun inkomsten, uitgaven en rechten op voorzieningen beter, en kunnen zelfstandig financiële keuzes maken. • Het versterken van mentale gezondheid en welzijn. Minder geldzorgen leidt tot minder stress, betere gezondheid en meer ruimte voor persoonlijke ontwikkeling.

• De armoedecyclus doorbreken door inzet op preventie en educatie. Hiermee worden kinderen en gezinnen duurzaam ondersteund, waardoor intergenerationele armoede wordt verminderd. • We leveren een bijdrage aan een efficiënter gebruik van publieke middelen door de vroegtijdige en effectieve ondersteuning bij geldzaken. Door te voorkomen dat financiële problemen escaleren, beperken wij het beroep op kostbare noodvoorzieningen zoals schuldhulpverlening, jeugdzorg en maatschappelijke opvang. Om dit te realiseren wordt preventieve ondersteuning, vroegsignalering, begeleiding bij schulden en nazorg geboden. Bij Hulp bij Geldzaken wordt hierbij een onderscheid gemaakt in: • Formulierenbrigade • In de wijk • Begeleiding bij briefadressen • Financieel expert in de wijk • Maatwerktrajecten • F!X budgetcoaching • Financiële hulpverlening aan jongeren (Just & Op de Rit) • Gezondheidsmakelaar armoede en schulden

41

Ontwikkelingen Hulp bij Geldzaken Veel Nijmegenaren ervaren tegenwoordig moeilijkheden bij het vervullen van hun basisbehoeften. Een dak boven je hoofd, drie gezonde maaltijden per dag, sociale contacten in de buurt en een goede gezondheid zijn niet vanzelfsprekend. De bestaansonzekerheid gaat verder dan alleen financiële zorgen en hangt samen met tal van leefdomeinen. Dit kan variëren van een slecht geïsoleerde woning, vroegtijdig schoolverlaten door jongeren of een ongezonde levensstijl onder volwassenen. Vaak zien we dat een ondersteunend netwerk ontbreekt. Veel Nijmegenaren weten niet hoe en waar zorg- en huurtoeslagen aangevraagd kunnen worden. Dit zijn slechts enkele voorbeelden van de dagelijkse zorgen waar bewoners mee te maken hebben. Nederland is een prachtig en welvarend land. Toch hebben we flinke uitdagingen op het gebied van bestaanszekerheid. Een aantal cijfers op een rij: • Vier tot zes miljoen Nederlanders zitten in een sociaal kwetsbare positie (SCP, maart 2023)12. • Eén op de zes volwassenen heeft te maken met een stapeling van problemen (SCP, mei 2023)13. • In 2023 leefden ongeveer 540.000 Nederlanders onder de armoedegrens (SCP, oktober 2024)14. • In 2024 stijgt het aantal kinderen dat onder de armoedegrens opgroeit naar 230.000 (CPB in Unicef 2023)15.

• Het aandeel huishoudens met problematische schulden is van 7,7 procent (618 090 huishoudens) op 1 januari 2021 toegenomen naar 8,9 procent (747 560 huishoudens) op 1 januari 202416. • Bijna 1 op de 3 arme mensen heeft problematische schulden (CBS juli 2025)17 De toenemende bestaansonzekerheid legt een steeds grotere druk op bewoners. Iedereen heeft recht op toegankelijke en gemeenschappelijke voorzieningen om de bestaanszekerheid te versterken. Veel bewoners raken verdwaald in de systeemwereld en hebben duurzame ondersteuning nodig om de weg te vinden. Er is meer samenhang nodig in hulp en ondersteuning, en nieuwe manieren van organiseren, verantwoorden én financieren. Uit de Stads- en wijkmonitor 2024 blijkt dat 7% van de huishoudens in Nijmegen (5.600 huishoudens) een inkomen onder de lage-inkomensgrens heeft18. Deze grens wordt vaak in landelijke vergelijkingen en analyses gebruikt en wordt ook wel de armoedegrens genoemd. Nijmegen hanteert voor veel inkomensondersteunende regelingen echter 130% van het sociaal minimum. 20,1% van alle huishoudens heeft een inkomen onder de lage-inkomensgrens, oftewel