Bijlage 1 - Programmabegroting 2026
Tekst van het document
Inzicht in de haalbaarheid van 2 snelfietsroutes (van ‘s-Hertogenbosch naar Veghel en de route Eindhoven-Sint-Oedenrode-Veghel), om fietsgebruik te stimuleren. We onderzoeken de haalbaarheid van doorfietsroutes en de aanleg van ontbrekende schakels in het fietsnetwerk. Behoud van het huidige niveau van aanbod openbaar vervoer en versterking waar mogelijk, met aandacht voor de Noordkade en de kleine kernen. Daarbij kan gedacht worden aan gebruik van duurzame mobiliteitsmiddelen zoals deelauto of elektrische fiets. We werken samen met provincie en de vervoerder aan gedeelde mobiliteit. We: - ondersteunen “Sameninitiatieven en (deel)mobiliteitsdiensten; - houden de doorstroming van de direct(bus)lijnen op orde; - gaan samen met provincie na of het realiseren van haltes voor Flex-vervoer toegevoegde waarde heeft voor reizigers; - verkennen samen de mogelijkheden om de bereikbaarheid per openbaar vervoer van de Noordkade te verbeteren. Een herziene parkeernota, inclusief positionering laadpalen. We herzien de parkeernota. -- We houden 1x per 3 jaar een parkeeronderzoek in de centra om goed in te kunnen spelen op de ontwikkelingen en ruimtelijke plannen in de centra; - Daarnaast voeren we aanvullende onderzoeken uit naar parkeernormen voor specifieke/bijzondere functies. Beheer openbare ruimte Een veilige, schone, uitnodigende openbare ruimte.
We actualiseren de projecten in het uitvoeringsprogramma mobiliteit met trends en ontwikkelingen en we bekijken waar we werk met werk kunnen maken. Vervolgens bereiden we de projecten voor en voeren ze uit. We verbeteren de verkeersveiligheid van de kwetsbare doelgroepen ouderen, kinderen en fietsers. We treffen maatregelen op plaatsen en in situaties waar we risico’s zien. We houden de risico-gestuurde analyse verkeersveiligheid actueel. Een besluit van de raad over beeldkwaliteit openbaar groen, met oog voor biodiversiteit en de daarmee gemoeide kosten. We stellen een groenbeleidsplan op en werken daarin uit hoe we via het beheer kunnen bijdragen aan het versterken van de biodiversiteit in de openbare ruimte. Economische havens en waterwegen Meer goederenvervoer over water ter vervanging van wegtransport. We zoeken naar alternatieven voor de transformatie van de huidige samenwerkingsvorm MCA Brabant naar Brabant Ports met havengemeenten in Brabant, in afstemming met Inland Terminal - Van Berkel
33
Wat kost het? In de volgende tabel staan de totale lasten en baten van dit begrotingsprogramma. De totale lasten verminderen we met de totale baten en komen zo tot het geraamd saldo van baten en lasten. Dit saldo verminderen we met het bedrag aan toevoeging reserves en vermeerderen we met het bedrag wat we onttrekken aan reserves. Zo komen we tot het geraamd resultaat van dit begrotingsprogramma. Jaar Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting (Bedragen x 1.000) rekening 2025 2026 2027 2028 2029 2024 Lasten Baten Saldo baten en lasten Toevoegingen aan reserves Onttrekkingen aan reserves Mutaties in de reserves Geraamd resultaat
-39.889 23.822 -16.067 0 865 865 -15.201
-44.351 22.802 -21.549 0 3.246 3.246 -17.688
-42.250 22.594 -19.656 0 605 605 -19.051
-41.800 22.356 -19.444 0 103 103 -19.341
-41.570 22.351 -19.219 0 68 68 -19.151
-41.778 22.694 -19.084 0 68 68 -19.016
Om toelichtingen op de financiën leesbaar te houden passen we categorieën toe, waarbij de mate van bestuurlijke keuzevrijheid een uitgangspunt was. Voor een nadere uitleg van de categorieën verwijzen we naar hetgeen is vermeld in de leeswijzer onder "Wat kost het". Wanneer er een "min-teken" voor de bedragen in de tabel en de toelichting staat, betekent dit dat er een nadelig effect is op het geraamd exploitatieresultaat. (Bedragen x € 1.000) 2026 2027 2028 2029 Primitieve begroting
-18.625
-18.731
-18.581
-18.450
-515
-415
-415
-415
-257
-257
-257
-257
0
-8
-8
-8
-19.397
-19.411
-19.262
-19.130
Bestaand beleid
-250
-250
0
0
Nieuw beleid
-175
-115
0
0
Investeringen 2026
-5
-429
-701
-739
Overige technische aanpassingen
-45
-22
-84
-43
Wijzigingen < € 50.000
-68
-68
-68
-68
Ombuigingen 2026-2029
890
955
964
964
Totaal ontwikkelingen
347
71
111
114
-19.051
-19.341
-19.151
-19.016
(Bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
Bestaand beleid
-250
-250
0
0
Herijking autonome toename openbaar gebied
-250
-250
0
0
Raadsbesluiten september 2024 tot en met juli 2025 1e bestuursrapportage 2025 2e bestuursrapportage 2025 Geraamd resultaat (startsituatie)
Geraamd resultaat programmabegroting 2026
Als gemeente dienen wij onze data (beheer gegevens) op orde te hebben, wij en onze aannemers weten hiermee wat we beheren en waar we dit doen. Jaarlijks nemen onze arealen toe door uitbreiding en verandering van onze omgeving. Door de verschillende beheer systemen en het ontbreken van een goed proces voor autonome toename is er een groot verschil ontstaan tussen de werkelijkheid en onze beheer data. Wij verwachten eind 2027 onze data op orde te hebben en dan kan de definitieve autonome toename berekend worden.
34
Nieuw beleid
-175
-115
0
0
0
0
0
0
Kleinschalige verkeersvoorzieningen
Met het budget “Kleinschalige verkeersvoorzieningen" kunnen we flexibel en snel inspelen op wensen en verzoeken van bewoners, bezoekers en bedrijven of op (acute) knelpunten die we zelf constateren. Denk aan meldingen van bewoners over te hoge snelheden of onoverzichtelijke verkeerssituaties in de schoolomgeving. Ook acute situaties kunnen zo snel en efficiënt worden aangepakt. Het beoogd effect is het creëren van een veilige, toegankelijke en leefbare openbare ruimte, betere verkeersafwikkeling en het stimuleren van duurzame mobiliteit. Budget 2026 € 250.0000 dekking algemene reserve Verbetering van de beheerkwaliteit in de openbare -175 -115 0 0 ruimte Ten behoeve van de verhoging van de beheerkwaliteit in de openbare ruimte zijn diverse voorstellen voorgelegd ter verhoging van de beeldkwaliteit en voorstellen ter verbetering van de duurzaamheid. De uitgaven voor 2026-2027 bedragen € 115.000. Daarnaast zijn er incidentele kosten in 2026 van € 60.000 voor inrichting van het beheer bermsloten o.b.v. keur waterschappen. Investeringen In de volgende tabel zijn de investeringen voor het jaar 2026 opgenomen met de kapitaallasten per investering. Na de tabel volgt een toelichting per investering. (Bedragen x € 1.000) Investering Kapitaallasten Naam investering
2026
2027
2028
2029
Bus Rapid Transit (BRT) Meierijstad 2026
6.250
0
0
0
0
Doorfietsroute Veghel-Eindhoven 2026
1.000
0
0
0
-33
Herinrichting Erpseweg
7.500
0
0
-250
-250
Hondenvoorzieningen
532
0
-27
-27
-27
Investeringen riolering 2026
2.993
0
0
0
0
Pilot Bus Rapid Transit (BRT) Schijndel
505
0
0
-17
-17
Uitbreiding bomenareaal 2026
275
-5
-19
-24
-29
UItvoeringsprogramma mobiliteit 2026
5.000
0
-167
-167
-167
Vervangen kunstgras mixx velden Schijndel
250
0
-17
-17
-17
Vervangen persleiding tussen gemaal NCB-laan en Ontvangstput Middegaal. Vervanging wegen 2026
2.855
0
0
0
0
6.000
0
-200
-200
-200
Bus Rapid Transit (BRT) Meierijstad 2026 Rijk en provincie werken samen met gemeenten aan het verbeteren van het openbaar vervoernetwerk naar Bus Rapid Transit (BRT). BRT is aantrekkelijk, hoogwaardig busvervoer voor gebieden met grote vervoerstromen waar een railverbinding ontbreekt. Een preverkenning naar BRT tussen Eindhoven-Oss/Nijmegen toonde aan dat BRT qua vervoerpotentie meerwaarde heeft. BRT draagt bij aan betere bereikbaarheid van Meierijstad, versterken van de toegang vanuit de regio tot de stedelijke centra in Eindhoven, Den Bosch en Nijmegen en verduurzamen van automobiliteit. BRT helpt om de woningbouwopgave, in met name Veghel, te realiseren. Met de maatregelen op de route Corridor-Rembrandtlaan-Udenseweg verbeteren we de doorstroming voor de bus, bieden we voetgangers en fietsers een veilige, directe en comfortabele route en verbeteren we de verkeersafwikkeling. Dit is nodig gezien de ruimtelijke ontwikkelingen in Veghel. Maatregelen betreffen: - herinrichting van de rotondes op de Corridor en Udenseweg naar kruispunten met verkeerslichten; - aanleg van fiets- en voetgangerstunnels op het kruispunt Corridor-Corsica-Eerdsebaan;
35
- op de bestaande kruispunten met verkeerslichten treffen van (kleine) capaciteitsverbeteringen; - treffen van voorzieningen zodat bussen vooraan de wachtrij staan. Bedrag 2026: € 12.500.000 Subsidie € 6.250.000 Doorfietsroute Veghel-Eindhoven 2026 De bereikbaarheid van de regio staat al lange tijd onder druk. Een mobiliteitstransitie, waarin we ons minder afhankelijk maken van de auto, is nodig. De fiets speelt hierin een belangrijke rol. Samen met gemeente Son en Breugel en provincie realiseren we een directe, veilige en comfortabele fietsverbinding tussen Veghel, Sint-Oedenrode, Son en Eindhoven. We waarderen daarbij bestaande fietspaden op, leggen nieuwe fietspaden en een fietsstraat aan en maken veilige oversteken. De doorfietsroute Veghel – Eindhoven is onderdeel van het korte termijnmaatregelenpakket (KTM) A2 Randweg Eindhoven. Bedrag 2026: € 2.000.000 Subsidie: € 1.000.000 Herinrichting Erpseweg De herinrichting van de Erpseweg tussen de Rembrandtlaan en de komgrens van Veghel is noodzakelijk. Bewoners ervaren nu verkeersonveilige situaties en verkeersopstoppingen. Uit onderzoek blijkt dat het asfalt is versleten en geen restlevensduur meer heeft. Door de ontwikkeling van Veghels Buiten, de Bolst in Erp en de komst van onderwijsvoorzieningen in Veghels Buiten Noordoost zal de verkeersdruk verder toenemen.
Deze ontwikkelingen zorgen bovendien voor een grotere vraag naar goede fiets- en openbaar vervoerverbindingen. Totaal investering: € 7.500.000 Hondenvoorzieningen Het doel van het beleidsplan hondenvoorzieningen is het verminderen van overlast die door honden wordt veroorzaakt, het vergroten van het welzijn van honden en het vergroten van het verantwoordelijkheidsgevoel van hondenbezitters en -begeleiders. We willen losloopgebieden aanleggen waar honden vrij kunnen rondlopen. Investeringsbegdrag 532.000 euro. Investeringen riolering 2026 Investeringen riolering 2026 conform het vastgestelde Programma Water en Riolering (PWR) 20222026. Pilot Bus Rapid Transit (BRT) Schijndel Ter verbetering van de bereikbaarheid per openbaar vervoer en verkeersveiligheid van het kruispunt Structuurweg-Rooiseweg in Schijndel herinrichten we het kruispunt. We realiseren een HOV-halte met haltevoorzieningen en plaatsen het hele kruispunt in een (nieuwe) verkeerslichtenregeling. Bedrag 2026: € 1.300.000 Subsidie: € 795.000 Uitbreiding bomenareaal 2026 In onze duurzaamheidsvisie is het streven opgenomen om in de periode tot 2030 de groenindex te laten stijgen met 25%. In het bomenbeleid 2020-2030 is dit streven overgenomen en vertaald naar een groei van het bomenareaal met 25% in bovengenoemde periode. We vragen een uitvoeringsbudget om deze ambities te realiseren.
Bedrag 2026: € 275.000 UItvoeringsprogramma mobiliteit 2026 Investeringen in de mobiliteit zijn nodig om Meierijstad bereikbaar, veilig en leefbaar te houden. Met het uitvoeren van maatregelen uit het uitvoeringsprogramma mobiliteit wordt mobiliteit opgepakt in samenhang met bijvoorbeeld de opgaven voor wonen, economie, duurzaamheid en gezondheid. Projecten waar we bijvoorbeeld aan werken zijn herinrichting van de Hoofdstraat-EuropalaanRooiseweg en Wijbosscheweg in Schijndel, herinrichting van de Schijndelseweg-Lindendijk-Corridor in Sint-Oedenrode, Lieshoutsedijk in Nijnsel en fietsroute langs het Duits Lijntje tussen Boxtel, Schijndel en Veghel. Bedrag 2026: € 5.000.000
36
Vervangen kunstgras mixx velden Schijndel De vijf MIXX-velden zijn vanaf 2007 aangelegd in Schijndel. Het kunstgras in deze MIXX- velden is aan het verslijten en zal de komende jaren vervangen moeten worden. Bedrag 2026: € 250.000 Vervangen persleiding tussen gemaal NCB-laan en Ontvangstput Middegaal. De gemeente Meierijstad werkt samen met Friesland Campina (FC) en Waterschap Aa en Maas (WAM) aan het project “Optimalisatie bemalingsgebied NCB-laan”. De persleiding tussen het gemaal NCB-laan en ontvangstput Middegaal is onderdeel van de optimalisatie. Deze leiding is inmiddels zodanig verslechterd dat vervanging geen uitstel meer verdraagt. De vervanging hiervan betreft fase 1 van dit project en daar wordt nu geld voor aangevraagd. Gaat om een bedrag van € 2.855.000. Parallel hieraan wordt de optimalisatie verder uitgewerkt en daarna uitgevoerd. Dit betreft fase 2 van het project. Tijdens fase 2 gaan we ook in gesprek over de verdeling van de kosten. Indien nodig gaan we hiervoor in een later stadium naar het college en/of raad. Vervanging wegen 2026 In afwachting van de doorrekening van het nieuwe beheerplan zijn deze uitgaven in de meerjarenraming 2023-2026 structureel doorgetrokken. Hierbij is een bedrag van € 6.000.000 structureel meegenomen voor vervanging van verhardingen. De herziening van het beheerplan (2024) kan leiden tot aanpassing van deze uitgaven.
Bedrag 2026: € 6.000.000. In het kader van de ombuigingen wordt het jaarlijks investeringsbedrag teruggebracht van € 6,0 naar € 4,0 miljoen. Dit is opgenomen onder ombuigingen. Verbonden partijen Voor dit programma zijn geen verbonden partijen gedefinieerd.
37
ECONOMIE Wat willen we bereiken? Ambitie Een relatief hoge werkgelegenheid, een aantrekkelijk ondernemingsklimaat en een goed sociaal voorzieningenniveau vormen een prima uitgangspositie voor welzijn en brede welvaart in Meierijstad. Dit willen wij, rekening houdend met de huidige krapte op de lokale arbeidsmarkt, vasthouden en versterken. Uitgangspunt is inzet vanuit de Participatiewet. Meierijstad vervult een vooraanstaande rol in de Brabantse economie met vooral veel bedrijvigheid in agrifood en de maakindustrie, maar ook in de logistiek en bouw (met zo’n 50.000 arbeidsplaatsen en rond de 8.600 ondernemingen). We zijn een dominante speler in het hart van de regio Noordoost Brabant/Agrifood Capital en we intensiveren de relatie met Brainport Eindhoven.
Wat willen we bereiken? Toekomstbestendig ondernemingsklimaat Sterker ondernemerschap door ruimte voor nieuwe lokale en groeiende bedrijven. Ondersteuning van ondernemers die omschakelen of stoppen. Het stimuleren van innovatieve bedrijven met aandacht voor specifieke thema's. Stevigere samenwerking met ondernemers en onderwijs (3O’s), lokaal en bovenlokaal.
Ruimtelijk-economische ontwikkeling Nieuw bedrijfsterrein voor onze groeiende bedrijven, met plek voor (boven)regionale bedrijvigheid wanneer dit ons economisch ecosysteem versterkt. Voor een zorgvuldige inpassing is een uitgifteprotocol leidend. Ruimte voor ondernemerschap om via vernieuwing en verduurzaming bij te dragen aan een vitaal en dynamisch buitengebied. Passende en menswaardige (conform SNF-norm) huisvesting voor onze internationale werknemers. Doorontwikkeling van onze winkelconcentratiegebieden door slimmer en zorgvuldig ruimtegebruik, met het lef om functies te veranderen. Een levendig en aantrekkelijk Meierijstad door het ondersteunen en stimuleren van evenementen, groot en klein.
Sterke samenwerking en positionering Meierijstad is een krachtige samenwerkingspartner met allianties in bovenlokale netwerken die voordelen bieden qua kennis, uitvoeringskracht of (beleids-)beïnvloeding. Zoals M50, RNOB/AFC, de taskforce economisch herstel van de VNG en food.nl.
Beleidsindicatoren In de volgende tabel geven we de verplichte indicatoren vanuit waarstaatjegemeente.nl weer. We hebben hierbij ook een referentiemeting opgenomen. Hiervoor gebruiken wij de gemiddelde waarde van gemeenten in de grootteklasse van 50.000 tot 100.000 inwoners. Indicator
Bron
Jaar
Functiemenging (%)
CBS BAG/LISAbewerking ABF Research
2022
52,3
59,2
2023
52,7
59,7
2022
161,6
169,9
2023
170,2
176,1
Vestigingen (van LISA bedrijven), per 1.000 inwoners (15 t/m 64 jaar)
Referentie Meierijstad
Jaar
Referentie Meierijstad
38
Wat gaan we daar voor doen? Toekomstbestendig ondernemingsklimaat Sterker ondernemerschap door ruimte voor nieuwe lokale en groeiende bedrijven. Ondersteuning van ondernemers die omschakelen of stoppen. Het stimuleren van innovatieve bedrijven met aandacht voor specifieke thema's. We werken samen met ondernemers aan een circulaire economie. Volgens experts is het nu duidelijker dan ooit: een fossielvrije samenleving kan niet zonder de ontwikkeling van een waterstofeconomie. In Meierijstad vormt zich een ondernemende beweging hiervoor. Wij helpen dit ondernemerscollectief met de volgende stap in elektrificatie en de omschakeling naar waterstof. We blijven inzetten op het tegengaan van voedselverspilling als onderdeel van circulaire economie, zoals via het Circulair Food Center. We werken aan een startup ecosysteem vanuit de campusontwikkeling. Stevigere samenwerking met ondernemers en onderwijs (3O’s), lokaal en bovenlokaal. Zie programma Onderwijs, onderdeel Onderwijsbeleid over overkoepelende visie van de gemeentelijke rol in het onderwijs. Ruimtelijk-economische ontwikkeling Nieuw bedrijfsterrein voor onze groeiende bedrijven, met plek voor (boven)regionale bedrijvigheid wanneer dit ons economisch ecosysteem versterkt. Voor een zorgvuldige inpassing is een uitgifteprotocol leidend.
We doen verdiepend onderzoek naar de mogelijkheden voor ruimte voor nieuwe bedrijvigheid, enerzijds via herontwikkeling en eventuele herinrichting van bestaand bedrijventerrein, anderzijds naar ruimte voor nieuw duurzaam bedrijventerrein. We ontwikkelen nieuwe terreinen op basis van een duurzaam uitgifte protocol dat we opstellen in samenwerking met het POM en stemmen dit af met de regio. Daarnaast stimuleren we herstructurering op bedrijventerreinen waar dit ruimtewinst oplevert, stimuleren we intensiever ruimtegebruik, het verduurzamen van bedrijventerreinen en zorgen we voor kwaliteitsbehoud van bestaande terreinen. Ruimte voor ondernemerschap om via vernieuwing en verduurzaming bij te dragen aan een vitaal en dynamisch buitengebied. We gaan met agrariërs onderzoeken welk toekomstperspectief hierbij past. Passende en menswaardige (conform SNF-norm) huisvesting voor onze internationale werknemers. We geven uitvoering aan het beleid Huisvesting arbeidsmigranten. We borgen in 2026 de dienstverlening van het Brabants Migratie Informatiepunt door dit structureel onder te brengen in een Work in NL-punt (WIN-punt) als onderdeel van het regionaal werkcentrum Noordoost-Brabant.
We onderzoeken wat hiervoor nodig is en zetten in op een duurzame inbedding in de regionale dienstverlening Doorontwikkeling van onze winkelconcentratiegebieden door slimmer en zorgvuldig ruimtegebruik, met het lef om functies te veranderen. We werken aan de uitvoering van de visie Herstructurering centrum Veghel waarbij we de transformatie van het Meijerijplein en de Hoofdstraat ter hoogte van Vlas en Graan en het overschot aan detailhandelsmeters veranderen naar andere functies. De Patio is getransformeerd naar een woonhof. We realiseren een kwaliteitsverbetering van de openbare ruimte om en nabij het centrum van Veghel (Hoofdstraat, Molenstraat, Vlas en Graan, Stadhuisplein). We stimuleren een doorontwikkeling van onze centrummanagementorganisaties en we investeren in de samenwerking, voor het bereiken van de gezamenlijke ambities. Daarnaast dragen we bij aan de realisatie van ambities uit de centrumvisie. Een levendig en aantrekkelijk Meierijstad door het ondersteunen en stimuleren van evenementen, groot en klein. We organiseren en/of nemen deel in kansrijke strategische (promotionele) evenementen en acties/activiteiten die bijdragen aan de aantrekkelijkheid en uitstraling van Meierijstad. We voorzien evenementenlocaties in Wijbosch, Boskant, Olland en Nijnsel van vaste aansluitpunten voor elektra en water.
Voor Julianapark in Veghel en Kloosterpark in Schijndel vindt verdere verduurzaming op gebied van stroom en water plaats inclusief wifi. Sterke samenwerking en positionering Meierijstad is een krachtige samenwerkingspartner met allianties in bovenlokale netwerken die voordelen bieden qua kennis, uitvoeringskracht of (beleids-)beïnvloeding. Zoals M50, RNOB/AFC, de taskforce economisch herstel van de VNG en food.nl.
39
Voor het verstedelijkingsproces van de regio ’s-Hertogenbosch en de Brabantse stedenrij maken we zo mogelijk afspraken met rijk, provincie en waterschappen over herstructurering en ontwikkeling voor wonen, werken, mobiliteit en duurzaamheid. We nemen deel aan bovenlokale netwerken op economische zaken, zoals Middelgrote Gemeenten (M50), de regionale samenwerking Regio Noordoost Brabant/ Agrifood Capital (RNOB/AFC), de taskforce economisch herstel van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en de samenwerking met andere regio’s zoals Food.nl en Brainport.
Wat kost het? In de volgende tabel staan de totale lasten en baten van dit begrotingsprogramma. De totale lasten verminderen we met de totale baten en komen zo tot het geraamd saldo van baten en lasten. Dit saldo verminderen we met het bedrag aan toevoeging reserves en vermeerderen we met het bedrag wat we onttrekken aan reserves. Zo komen we tot het geraamd resultaat van dit begrotingsprogramma. Jaar Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting (Bedragen x 1.000) rekening 2025 2026 2027 2028 2029 2024 Lasten Baten Saldo baten en lasten Toevoegingen aan reserves Onttrekkingen aan reserves Mutaties in de reserves Geraamd resultaat
-31.683 32.007 324 -8.861 7.154 -1.707 -1.383
-31.753 28.867 -2.885 0 1.057 1.057 -1.828
-15.333 13.094 -2.239 0 450 450 -1.789
-19.077 17.837 -1.240 0 200 200 -1.040
-21.473 20.432 -1.041 0 175 175 -866
-16.419 15.563 -855 0 0 0 -855
Om toelichtingen op de financiën leesbaar te houden passen we categorieën toe, waarbij de mate van bestuurlijke keuzevrijheid een uitgangspunt was. Voor een nadere uitleg van de categorieën verwijzen we naar hetgeen is vermeld in de leeswijzer onder "Wat kost het". Wanneer er een "min-teken" voor de bedragen in de tabel en de toelichting staat, betekent dit dat er een nadelig effect is op het geraamd exploitatieresultaat. (Bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
Primitieve begroting
-1.527
-1.387
-1.371
-1.371
-44
-44
-44
-44
0
0
0
0
-1.571
-1.431
-1.414
-1.414
Bestaand beleid
0
0
0
0
Nieuw beleid
0
0
0
0
-287
-287
0
0
Overige technische aanpassingen
25
18
-111
-100
Ombuigingen 2026-2029
44
659
659
659
-218
390
549
559
-1.789
-1.040
-866
-855
Raadsbesluiten september 2024 tot en met juli 2025 1e bestuursrapportage 2025 2e bestuursrapportage 2025 Geraamd resultaat (startsituatie)
Gemeentefonds
Totaal ontwikkelingen Geraamd resultaat programmabegroting 2026
Om toelichtingen op de financiën leesbaar te houden passen we categorieën toe, waarbij de mate van bestuurlijke keuzevrijheid een uitgangspunt was. Voor een nadere uitleg van de categorieën verwijzen we naar hetgeen is vermeld in de leeswijzer onder "Wat kost het". Wanneer er een "min-teken" voor de bedragen in de tabel en de toelichting staat, betekent dit dat er een nadelig effect is op het geraamd exploitatieresultaat.
40
(Bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
Bestaand beleid
0
0
0
0
Uitvoeringsbudget Centrummanagementorganisaties
0
0
0
0
Het uitvoeringsbudget Centrummanagementorganisaties stelt onze centrummanagementorganisaties in staat om hun bijdrage te leveren aan de realisatie van de ambities uit onze centrumvisie voor de drie grote kernen en de visie herstructurering Veghel Centrum. Dit om te zorgen voor aantrekkelijke, vitaal krachtige en toekomstbestendige centrumgebieden. Nieuw beleid 0 0 0 0 Regiodeal Noordoost Brabant Tegengaan 0 0 0 0 Voedselverspilling – cofinancieringsvoorstel Om de kansen uit de Regiodeal te verzilveren en om de activiteiten te blijven ontwikkelen heeft de stichting Samen tegen Voedselverspilling een cofinancieringsvoorstel gedaan. De stichting wil activiteiten blijven ontwikkelen, met en voor ondernemers, overheden en inwoners/consumenten om in 2030 50% minder voedselverspilling te hebben, met landelijke en internationale werking. Via de Regiodeal zijn er meerdere partners te verbinden en activiteiten met groter draagvlak te ontwikkelen. Raming aandeel kosten vooralsnog p.m.
41
Investeringen Binnen programma 3 Economie zijn geen nieuwe investeringen opgenomen voor 2025.
Verbonden partijen • Regio Noordoost Brabant • Stichting Agrifood Capital
42
ONDERWIJS Wat willen we bereiken? Ambitie Onderwijs is een belangrijke pijler voor de leefbaarheid in de kernen. We willen gelijke kansen voor alle kinderen via doorlopende ontwikkellijnen van kinderopvang naar de basis- school en vervolgens naar het voortgezet onderwijs. Laaggeletterdheid is nadrukkelijk aangehaakt, ook op de weg naar inclusiever onderwijs. Er is een intensieve samenwerking tussen onderwijs, kinderopvang en jeugdhulp, net als een stevige samenwerking tussen Onderwijs-Overheid-Ondernemers (3 O’s).
Wat willen we bereiken? Basisonderwijs Basisonderwijs dicht bij huis in elke kern behouden, waarbij behoud van kwaliteit uitgangspunt is.
Onderwijshuisvesting Passende onderwijshuisvesting op basis van het integraal huisvestingsplan (IHP). Bij investeringen in onderwijshuisvesting is een multifunctionele accommodatie uitgangspunt.
Onderwijsbeleid Herijking van de Lokaal Educatieve Agenda Meierijstad met thema’s zoals: taal, inclusief onderwijs en aansluiting onderwijs-jeugdhulp. Integrale Kindcentra (IKC). Een overkoepelende visie op de gemeentelijke rol in het onderwijs (inclusief de aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt) met een uitvoeringsprogramma. Realisatie van een hybride leer-/werkfabriek ‘The Chocolate Factory’ (de chocoladefabriek) in samenwerking met het onderwijs en bedrijfsleven.
Beleidsindicatoren In de volgende tabel geven we de verplichte indicatoren vanuit waarstaatjegemeente.nl weer. We hebben hierbij ook een referentiemeting opgenomen. Hiervoor gebruiken wij de gemiddelde waarde van gemeenten in de grootteklasse van 50.000 tot 100.000 inwoners. Indicator
Bron
Jaar Referentie Meierijstad
Jaar Referentie Meierijstad
Relatief verzuim DUO/Ingrado (aantal ingeschreven leerlingen dat ongeoorloofd afwezig is per 1.000 leerlingen) Absoluut verzuim DUO/Ingrado (aantal niet ingeschreven leerlingen per 1.000 leerlingen)
2023
26,0
15,0
2024
26,0
17,0
2023
5,9
11,0
2024
5,4
5,7
Voortijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (12-23 jaar, uitgedrukt in deelnemers VO en MBO)
2023
2,4
2,0
2024
2,4
1,7
DUO/Ingrado
43
Wat gaan we daar voor doen? Basisonderwijs Basisonderwijs dicht bij huis in elke kern behouden, waarbij behoud van kwaliteit uitgangspunt is. De actualiseren de visie op onderwijs en huisvesting, zoals opgenomen in het huidige Integraal HuisvestingsPlan (IHP) Onderwijs 2022-2037; thema’s zoals aanbod, krimp en groei, leefbaarheid, gezondheid, duurzaamheid en de ontwikkeling van IKC’s komen daarbij aan bod. De visie op onderwijs en huisvesting vormt het fundament voor het IHP. De actualisering vindt plaats bij de eerstvolgende aanpassing van het IHP. Daarmee is in mei 2025 gestart, opdat het geactualiseerde IHP 2027-2042 in Q1 dan wel Q2 van 2026 aan de raad ter vaststelling kan worden aangeboden. Onderwijshuisvesting Passende onderwijshuisvesting op basis van het integraal huisvestingsplan (IHP). Bij investeringen in onderwijshuisvesting is een multifunctionele accommodatie uitgangspunt. We actualiseren aan de hand van gewijzigde wet- en regelgeving het bestaande kwaliteitskader huisvesting primair en voortgezet onderwijs. We actualiseren in samenwerking met het onderwijsveld het bestaande IHP 2022-2037 naar een IHP voor de periode 2027-2042. We werken aan de uitvoeringsprogramma’s op basis van vastgestelde IHP 2022-2037. In deze programma’s zijn de onderwijshuisvestingsvoorzieningen opgenomen, die in 2023 - 2026 voor bekostiging door de gemeente in aanmerking komen.
We ronden de bouw van MFA de Groene Long, waarin naast twee basisscholen ook een kinderdagverblijf, een sportvoorziening en een wijkvoorziening zijn gehuisvest, af. Onderwijsbeleid Herijking van de Lokaal Educatieve Agenda Meierijstad met thema’s zoals: taal, inclusief onderwijs en aansluiting onderwijs-jeugdhulp. We investeren op NT2 onderwijs, Voor- en Vroegschoolse Educatie en taalonderwijs in het primair en voortgezet onderwijs. We voeren met onze partners het gesprek over wat we verstaan onder inclusief onderwijs en wat ervoor nodig is om hier in Meierijstad uitvoering aan te geven. We investeren in doorgaande ontwikkellijnen tussen voor- en vroegschool en van primair- naar voortgezet onderwijs. We gaan het leespanel uitbreiden met ervaringsdeskundigen laaggeletterden. Daarnaast gaat een taalnetwerk coördinator, aan de slag met het intensiveren van de samenwerking tussen de verschillende taalhuizen. Integrale Kindcentra (IKC). We sturen bij Integrale Kindcentra op inhoudelijke samenwerking én gezamenlijke huisvesting, bij voorkeur in één gebouw of in de directe omgeving. Bij nieuwbouw is het streven van een IKC vanzelfsprekend, bij bestaande bouw bekijken we de mogelijkheden. Een overkoepelende visie op de gemeentelijke rol in het onderwijs (inclusief de aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt) met een uitvoeringsprogramma.
We stellen een overkoepelende visie op die de gemeentelijke rol in het onderwijs beschrijft. We ontwikkelen een activiteitenprogramma om het onderwijs (in de breedte) en het bedrijfsleven met elkaar kennis te laten maken (Talent in Meierijstad). Realisatie van een hybride leer-/werkfabriek ‘The Chocolate Factory’ (de chocoladefabriek) in samenwerking met het onderwijs en bedrijfsleven. We faciliteren de realisatie en de instandhouding van de hybride leer- werk fabriek. Het aanhaken en aangehaakt houden van het onderwijs (PO-VO-MBO-HBO), lokaal en regionaal, is daarbij leidend. Dat geldt ook voor het Circulair Food Center.
44
Wat kost het? In de volgende tabel staan de totale lasten en baten van dit begrotingsprogramma. De totale lasten verminderen we met de totale baten en komen zo tot het geraamd saldo van baten en lasten. Dit saldo verminderen we met het bedrag aan toevoeging reserves en vermeerderen we met het bedrag wat we onttrekken aan reserves. Zo komen we tot het geraamd resultaat van dit begrotingsprogramma. Jaar Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting (Bedragen x 1.000) rekening 2025 2026 2027 2028 2029 2024 Lasten Baten Saldo baten en lasten Toevoegingen aan reserves Onttrekkingen aan reserves Mutaties in de reserves Geraamd resultaat
-12.824 3.279 -9.545 0 1.785 1.785 -7.760
-16.120 4.261 -11.859 0 3.511 3.511 -8.171
-14.016 2.856 -11.160 0 2.299 2.299 -8.860
-13.154 1.734 -11.420 0 2.518 2.518 -8.901
-13.310 1.734 -11.576 0 1.822 1.822 -9.754
-12.600 1.734 -10.866 0 1.137 1.137 -9.729
Om toelichtingen op de financiën leesbaar te houden passen we categorieën toe, waarbij de mate van bestuurlijke keuzevrijheid een uitgangspunt was. Voor een nadere uitleg van de categorieën verwijzen we naar hetgeen is vermeld in de leeswijzer onder "Wat kost het". Wanneer er een "min-teken" voor de bedragen in de tabel en de toelichting staat, betekent dit dat er een nadelig effect is op het geraamd exploitatieresultaat. (Bedragen x € 1.000) 2026 2027 2028 2029 Primitieve begroting
-8.891
-8.936
-9.203
-9.172
-35
-35
-11
-11
-10
-10
-10
-10
7
7
-3
-3
-8.929
-8.974
-9.227
-9.196
Bestaand beleid
-100
-100
-100
-100
Gemeentefonds
1
1
1
1
Investeringen 2026
94
94
-532
-540
Kapitaallasten
11
11
11
11
Overige technische aanpassingen
4
8
35
36
Wijzigingen < € 50.000
26
26
26
26
Ombuigingen 2026-2029
34
34
34
34
Totaal ontwikkelingen
68
73
-526
-533
-8.860
-8.901
-9.754
-9.729
Raadsbesluiten september 2024 tot en met juli 2025 1e bestuursrapportage 2025 2e bestuursrapportage 2025 Geraamd resultaat (startsituatie)
Geraamd resultaat programmabegroting 2026
45
(Bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
Bestaand beleid
-100
-100
-100
-100
Bijraming budget leerlingenvervoer
-100
-100
-100
-100
Gemeenten zijn verplicht een regeling vast te stellen op basis waarvan ouders van leerlingen, onder bepaalde voorwaarden, aanspraak kunnen maken op bekostiging van de vervoerskosten van en naar school. Het budget voor leerlingenvervoer is, gelet op de realisatiecijfers 2024 en na de jaarlijkse indexering in de 1e BERAP 2025 nog niet toereikend. De laatste jaren staat het leerlingenvervoer onder druk. Er is een tekort aan chauffeurs en leerlingen moeten naar verder gelegen scholen vervoerd worden doordat de scholen in de nabijheid vol zitten. Deze ontwikkeling brengt ook extra kosten met zich mee. Bijstelling budget tijdelijke huisvesting bs Antonius 0 0 0 0 In het IHP onderwijs 2022-2037 is voorzien in vervangende nieuwbouw voor bs Antonius in Keldonk. Ten tijde van deze vervangende nieuwbouw is gedurende het jaar 2029 tijdelijke huisvesting noodzakelijk. Het bedrag waarmee in de meerjarenbegroting 2025 al rekening was gehouden moeten nu worden opgehoogd als gevolg van de bijstelling op basis van de nieuwbouwkostenconfigurator 2025. Ophoging 2029: met € 2.876 van € 46.399 naar € 49.275. De kosten van de tijdelijke huisvesting worden gedekt uit de algemene reserve (budgettair neutraal). Bijstelling budgetten tijdelijke huisvesting bs De Ark 0 0 0 0 In het IHP onderwijs 2022-2037 is voorzien in vervangende nieuwbouw voor bs De Ark.
Ten tijde van deze vervangende nieuwbouw is gedurende de jaren 2028 en 2029 tijdelijke huisvesting noodzakelijk. De bedragen waarmee in de meerjarenbegroting 2025 al rekening was gehouden moeten nu worden opgehoogd als gevolg van de bijstelling op basis van de nieuwbouwkostenconfigurator 2025. Ophoging 2028: met € 4.489 van € 74.920 naar € 79.409 Ophoging 2029: met € 51.625 van € 861.583 naar € 913.208. De kosten van de tijdelijke huisvesting worden gedekt uit de algemene reserve (budgettair neutraal). Bijstelling budgetten tijdelijke huisvesting bs De 0 0 0 0 Empel tijdens vervangende nieuwbouw. Ten tijde van de vervangende nieuwbouw van bs De Empel is tijdelijke huisvesting benodigd om alle leerlingen te kunnen huisvesten. Omdat de nieuwbouw in de tijd wat is opgeschoven, wordt de tijdelijke huisvestingsbehoefte ook anders dan waarmee in de gemeentebegroting rekening is gehouden. Tijdelijke huisvesting benodigd in 2026 en 2027 tot bedragen van respectievelijk € 514.738 en € 375.391. Hierdoor kan het begrote bedrag in 2026 worden afgeraamd met € 320.237 en moet het voor het jaar 2027 worden bijgeraamd met € 375.391. Dekking ten laste van Algemene Reserve. Per saldo budgettair neutraal.
46
Investeringen In de volgende tabel zijn de investeringen voor het jaar 2025 opgenomen met de kapitaallasten per investering. Na de tabel volgt een toelichting per investering. (Bedragen x € 1.000) Investering Kapitaallasten Naam investering Realisatiekrediet vervangende nieuwbouw basisschool De Empel te Erp Realisatiekrediet vervangende nieuwbouw bs De Regenboog Wijbosch Realisatiekrediet vervangende nieuwbouw gebouw B Elde College Schijndel Voorbereidingskrediet vervangende nieuwbouw basisschool Nicolaas te Boerdonk
2026
2027
2028
2029
4.568
0
0
-114
-114
4.143
94
94
-9
-9
16.329
0
0
-408
-408
322
0
0
0
-8
Realisatiekrediet vervangende nieuwbouw basisschool De Empel te Erp Op basis van het geactualiseerde Integraal HuisvestingsPlan (IHP) Onderwijs 2022-2037 wordt in het jaar 2026 voorzien in de realisatie van de vervangende nieuwbouw van basisschool De Empel te Erp. Op basis van de nieuwbouwkostenconfigurator 2025 en op basis van BENG-normering is berekend dat de totale investering (incl. bijraming indexering voorbereidingskrediet) € 4.567.647 bedraagt. Afschrijving start in 2028, na gereedkomen van de nieuwbouw. Voor het afboeken van de restant boekwaarde wordt in 2027 een bedrag van € 237.661 opgenomen ten laste van de algemene reserve (budgettair neutraal). Realisatiekrediet vervangende nieuwbouw bs De Regenboog Wijbosch Op basis van het geactualiseerde Integraal HuisvestingsPlan (IHP) Onderwijs 2022-2037 werd aanvankelijk in het jaar 2025 voorzien in de realisatie van de vervangende nieuwbouw van basisschool De Regenboog te Wijbosch. Uitvoering is met 1 jaar uitgesteld. Op basis van de nieuwbouwkostenconfigurator 2025 is berekend dat het benodigde realisatiekrediet dan € 4.143.467 (volgens BENG-normering) bedraagt. Als gevolg van de latere realisatie van de nieuwbouw dan voorzien, start de afschrijving pas in 2028 (in plaats van 2026), zoals eerder geraamd.
Voor het afboeken van de restant boekwaarde is een bedrag van € 182.527 opgenomen in 2026 ten laste van de algemene reserve (budgettair neutraal). Realisatiekrediet vervangende nieuwbouw gebouw B Elde College Schijndel Op basis van het geactualiseerde IHP Onderwijshuisvesting wordt in het jaar 2026 voorzien in de realisatie van de vervangende nieuwbouw van gebouw B van het Elde College te Schijndel. Op basis van de nieuwbouwkostenconfigurator 2025 is berekend dat het realisatiekrediet, op basis van BENGnormering, in totaal € 16.328.792 bedraagt. Afschrijving start in 2028 na gereedkomen van de nieuwbouw. Voor het afboeken van de restant boekwaarde is in 2028 een bedrag van € 903.727 opgenomen ten laste van de algemene reserve (budgettair neutraal). Voorbereidingskrediet vervangende nieuwbouw basisschool Nicolaas te Boerdonk Op basis van het geactualiseerde Integraal HuisvestingsPlan (IHP) Onderwijs 2022-2037 wordt in het jaar 2026 voorzien in de voorbereiding van de vervangende nieuwbouw van basisschool Nicolaas te Boerdonk. Op basis van de nieuwbouwkostenconfigurator 2025 en op basis van BENG-normering, is berekend dat het benodigde voorbereidingskrediet, opgehoogd € 322.289 bedraagt. Start afschrijving in 2029, na gereedkomen van de nieuwbouw. Verbonden partijen • Regionaal Bureau Leerplicht
47
SPORT, KUNST, CULTUUR, RECREATIE EN TOERISME Wat willen we bereiken? Ambitie Meer inwoners sporten en bewegen om hun gezondheid te bevorderen. Het bestaande aanbod aan sportvoorzieningen blijft minimaal behouden en is inclusief in Meierijstad. Er is een breed scala aan sporten. Je thuis voelen in Meierijstad betekent goed in je vel zitten. Meer inwoners zijn in de gelegenheid om deel te nemen aan uitingen van kunst en cultuur. Kunst en cultuur zijn van grote sociale waarde voor de mens. Dat inspireert, daagt uit tot nadenken, verbindt en zorgt voor persoonlijke ontwikkeling: actief door zelf kunst te beoefenen, reflectief door te kijken of te luisteren. Kunst en cultuur dragen bij aan een sterke lokale economie. Recreatie en toerisme leveren een bijdrage aan het welzijn van mensen en aan de lokale economie in termen van bestedingen en banen, het imago, alsook het vestigingsklimaat van onze gemeente. Speerpunt daarbinnen vormt het onderzoek naar, en mogelijke verdere ontwikkeling van, de recreatieve as Noordkade-VlagheideStreekpark Kienehoef.
Wat willen we bereiken? Sport Een gezondere leefstijl van onze inwoners door het stimuleren van sport- en beweegactiviteiten. Realisatie van het Omnipark Erp. De ontwikkeling van het Centrum voor Uniek Sporten. We behouden het openluchtzwembad in Veghel
Kunst en Cultuur De bibliotheek is in alle kernen van Meierijstad herkenbaar aanwezig, bijvoorbeeld als vestiging, bibliotheek op school of met activiteiten. Verbetering van het vestigingsklimaat in Meierijstad voor beroepsbeoefenaars in de kunst- en cultuursector. Een zichtbare gemeentelijke kunstcollectie, zoals in Museum Jan Heestershuis en Het RAADhuis Schijndel door activiteiten (onder andere voor primair en voortgezet onderwijs). Realisatie (waar dit mogelijk is) van kunstwerken bij bouwprojecten en infrastructurele werken. Een lokale omroep die kwalitatief in staat is de lokale berichtgeving bij de inwoners te brengen.
Recreatie en toerisme De aanleg van het natuur- en landschapspark op en om de Vlagheideberg. De doorontwikkeling van De Noordkade Veghel als culturele, educatieve maar ook bovenregionale locatie. Duurzame gebiedsontwikkeling van Streekpark Kienehoef. We zetten in op de marketing van de website recreatie en toerisme Meierijstad inclusief kunst en cultuur(www.bezoekmeierijstad.nl).
48
Beleidsindicatoren In de volgende tabel geven we de verplichte indicatoren vanuit waarstaatjegemeente.nl weer. We hebben hierbij ook een referentiemeting opgenomen. Hiervoor gebruiken wij de gemiddelde waarde van gemeenten in de grootteklasse van 50.000 tot 100.000 inwoners. Indicator
Bron
Jaar Referentie Meierijstad
Jaar Referentie Meierijstad
Niet sporters (%)
Landelijke gezondheidsmonitor (1x per 4 jaar)
2022
2024
48,7
43,6
44,9
40,2
Toelichting: Gezondheidsmonitor volwassenen (en ouderen), GGD’en, CBS en RIVM: Elke vier jaar organiseren de GGD’en samenwerking met het RIVM en het CBS een gezamenlijke Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen. Deze bestaat uit een landelijke basisvragenlijst. Iedere GGD kan deze basisvragenlijst aanvullen met extra vragen, afgestemd met de eigen regio en de eigen gemeenten. Wat gaan we daar voor doen? Sport Een gezondere leefstijl van onze inwoners door het stimuleren van sport- en beweegactiviteiten. We realiseren een centrale turnvoorziening voor alle turnverenigingen in Meierijstad in MFA de Groene Long in Sint-Oedenrode. We stellen een masterplan binnensport op inclusief het meerjarenonderhoudsplan (MJOP) voor alle gemeentelijke binnensportaccommodaties Realisatie van het Omnipark Erp. De brede maatschappelijke behoefte om de leefbaarheid in Erp verder te versterken is in het uitvoeringsplan verwerkt door sport, ontmoeting en recreatie samen te brengen in een omnipark op één centrale locatie. Dit omnipark biedt naast een veelzijdige ontmoetingsfunctie veel mogelijkheden voor binnen- en buitensporten, maar ook voor bewegen in het groen, zowel voor de actieve sporters als voor ouderen en de meer kwetsbare doelgroepen in Erp. De ontwikkeling van het Centrum voor Uniek Sporten.
We zoeken naar een geschikte (binnen)accommodatie voor het Centrum voor Uniek Sporten We behouden het openluchtzwembad in Veghel We geven uitvoering aan de door de raad vastgestelde scenario voor het behoud van het openluchtzwembad Kunst en Cultuur De bibliotheek is in alle kernen van Meierijstad herkenbaar aanwezig, bijvoorbeeld als vestiging, bibliotheek op school of met activiteiten. In het kader van de leefbaarheid van wijken en kernen en de urgentie van het bevorderen van de leesvaardigheid van kinderen, realiseren we nieuwe bibliotheken op scholen en passen we bestaande bibliotheken op scholen aan. Verbetering van het vestigingsklimaat in Meierijstad voor beroepsbeoefenaars in de kunst- en cultuursector. We werken aan de optimalisatie van programma, beheer en exploitatie van Cultureel Centrum ’t Spectrum. Ook onderzoeken we de mogelijkheden voor de herinrichting van de Pleinzaal en verbetering van de huisvesting van het Gebiedsteam Sociaal Domein in het pand. In samenspraak met Kunststichting Meierijstad onderzoeken we de kansen en de mogelijkheden om professioneel kunstenaars in Meierijstad te huisvesten. Locaties en andere mogelijkheden worden in beeld gebracht. Een zichtbare gemeentelijke kunstcollectie, zoals in Museum Jan Heestershuis en Het RAADhuis Schijndel door activiteiten (onder andere voor primair en voortgezet onderwijs).
We stellen een communicatiestrategie op voor het beter uitdragen van de identiteit en het verhaal van de gehele gemeentelijke kunstcollectie. Realisatie (waar dit mogelijk is) van kunstwerken bij bouwprojecten en infrastructurele werken. Een lokale omroep die kwalitatief in staat is de lokale berichtgeving bij de inwoners te brengen.
49
Recreatie en toerisme De aanleg van het natuur- en landschapspark op en om de Vlagheideberg. In 2023 werken we aan: de uitwerking van het publieke deel natuur- en landschapspark Vlagheideberg in een inrichtingsplan (Definitief Ontwerp en bestekken). In de plannen voor de Vlagheideberg nemen we de realisatie van een kunstwerk op. (5.10.1) In 2024 starten we met de realisatie van publieke deel investeringen natuur- en landschapspark Vlagheideberg en de uitvraag naar private partijen inclusief selectieproces. In 2025 en 2026 vindt de verdere uitwerking met private partijen plaats. We werken de ontsluiting van bedrijventerrein Duin-Vlagheide en het landschapspark op en om de Vlagheideberg, nader uit. De doorontwikkeling van De Noordkade Veghel als culturele, educatieve maar ook bovenregionale locatie. We profileren Meierijstad in 2026 nadrukkelijk als kunst- en cultuurgemeente door de verdere ontwikkeling van de Cultuurfabriek Noordkade te stimuleren. We werken daarbij samen met onder andere Theater De Blauwe Kei, Phoenix Cultuur, Kunstgroep De Compagnie, Cultuurkade Meierijstad en Stichting Cultuur Haven Veghel (CHV).
We ondersteunen de uitvoering van de Nota Kunst en Cultuur 2024–2030 en stellen hiervoor subsidie beschikbaar aan Stichting CHV, zodat de Noordkade aantrekkelijk blijft voor zowel amateurorganisaties als professionele Duurzame gebiedsontwikkeling van Streekpark Kienehoef. We vervangen de speeltoestellen en herinrichten de speelplek in het Kienehoefpark. Ook verbeteren we de toegang incl. de fietsenstalling in aansluiting op de padenstructuur en een openbaar toilet. We zetten in op de marketing van de website recreatie en toerisme Meierijstad inclusief kunst en cultuur(www.bezoekmeierijstad.nl). We zetten in op de marketing van de website recreatie en toerisme Meierijstad inclusief kunst en cultuur(www.bezoekmeierijstad.nl).
Wat kost het? In de volgende tabel staan de totale lasten en baten van dit begrotingsprogramma. De totale lasten verminderen we met de totale baten en komen zo tot het geraamd saldo van baten en lasten. Dit saldo verminderen we met het bedrag aan toevoeging reserves en vermeerderen we met het bedrag wat we onttrekken aan reserves. Zo komen we tot het geraamd resultaat van dit begrotingsprogramma. Jaar Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting (Bedragen x 1.000) rekening 2025 2026 2027 2028 2029 2024 Lasten Baten Saldo baten en lasten Toevoegingen aan reserves Onttrekkingen aan reserves Mutaties in de reserves Geraamd resultaat
0 957 957 0 957 957 -15.992
-32.190 7.877 -24.314 -182 5.551 5.370 -18.786
-28.028 7.791 -20.236 0 640 640 -19.596
-27.481 7.787 -19.694 0 943 943 -18.751
-27.447 7.899 -19.548 0 939 939 -18.609
-27.978 8.018 -19.960 0 939 939 -19.020
50
Om toelichtingen op de financiën leesbaar te houden passen we categorieën toe, waarbij de mate van bestuurlijke keuzevrijheid een uitgangspunt was. Voor een nadere uitleg van de categorieën verwijzen we naar hetgeen is vermeld in de leeswijzer onder "Wat kost het". Wanneer er een "min-teken" voor de bedragen in de tabel en de toelichting staat, betekent dit dat er een nadelig effect is op het geraamd exploitatieresultaat. (Bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
Primitieve begroting
-17.639
-17.320
-17.188
-17.072
25
25
25
25
-1.087
-838
-838
-838
1
-6
-6
-6
-18.700
-18.139
-18.007
-17.891
-273
-273
-323
-865
0
-63
-63
-63
Overige technische aanpassingen
-775
-508
-509
-494
Ombuigingen 2026-2029
152
232
292
292
Totaal ontwikkelingen
-896
-612
-602
-1.129
-19.596
-18.751
-18.609
-19.020
(Bedragen x € 1.000)
2026
2027
2028
2029
Bestaand beleid
-273
-273
-323
-865
Raadsbesluiten september 2024 tot en met juli 2025 1e bestuursrapportage 2025 2e bestuursrapportage 2025 Geraamd resultaat (startsituatie) Bestaand beleid Investeringen 2026
Geraamd resultaat programmabegroting 2026
Actualiseren bedragen MJOP 0 0 -49 -591 buitensportaccommodaties Onderdeel van het masterplan buitensport is de meerjarenonderhoudsplanning (MJOP) buitensport. Er is een bijstelling nodig voor 2028 en er wordt een aanvullende jaarschijf 2029 verwerkt. Bijstellen opbrengst zwemlessen 2026 ev. De Molen -273 -273 -273 -273 Hey en De Beemd Bijstellen inkomsten zwemlessen van zwembad De Beemd en De Molen Hey omdat in 2022 uitgegaan is van een optimale bezetting van het zwembad in personeel en gebruik van zwemwater. In de praktijk is gebleken dat het niet mogelijk is om deze optimale bezetting te realiseren, omdat dit een ideale situatie is waarin alle factoren zoals onder andere voldoende personeel, goede doorstroom van de lesgroepen, optimaal gebruik van zwemwater, aanwezig dienen te zijn. Harmonisatie huur-, erfpacht- en 0 0 0 0 opstalovereenkomsten In het kader van de Wet Algemene regels herindeling zijn alle sporttarieven en -subsidies geharmoniseerd. Het restant budget (€50.000) is nodig voor het opstellen van nieuwe overeenkomsten en de verankering van alle zakelijke rechten in notariële akten. Dekking ten laste van Algemene Reserve. Per saldo budgettair neutraal.
51
Investeringen In de volgende tabel zijn de investeringen voor het jaar 2025 opgenomen met de kapitaallasten zijn per investering. Na de tabel volgt een toelichting per investering. (Bedragen x € 1.000) Investering Kapitaallasten Naam investering
2026
2027
2028
2029
Aanpassing gebouw Mariëndael Sint-Oedenrode
600
0
-17
-17
-17
Parkeeroplossing sportpark Spoorzicht Mariaheide
894
0
-42
-42
-42
Sporttechnische laag veld 1 VMHC Geel Zwart
75
0
-4
-4
-4
Aanpassing gebouw Mariëndael Sint-Oedenrode Voor een toekomstbestendig Cultureel Educatief Centrum Mariëndael is een businessplan opgesteld. In dit plan zijn drie scenario’s beschreven (continueren, verbeteren of optimaliseren). Het college kiest voor het optimaliseren van de beheers- en exploitatiemogelijkheden van Mariëndael. Dit vraagt om een het plegen van een investeringen op en aan het gebouw. Dit zijn het op orde brengen van de theatertechnische installaties, het renoveren van de verhuurbare ruimtes, aanpassing van de foyer (incl. horeca) en het aantrekkelijker maken van de buitenkant van het gebouw. Het totale investeringsbedrag is € 600.000 incl btw. Een deel van € 180.000 incl btw wordt gedekt uit de voorziening groot onderhoud Mariendael. Parkeeroplossing sportpark Spoorzicht Mariaheide Door de groei van de verenigingen (aanwas uit Veghel) heeft sportpark Spoorzicht in Mariaheide een groot gebrek aan parkeerplaatsen en zal er binnen afzienbare tijd ook een tekort aan velden ontstaan. Parkeeroplossingen langs de rijbaan (tussen bomen) zijn niet mogelijk. Een oplossing binnen het sportpark is wel mogelijk als het hoofdveld noordelijk wordt verplaatst waardoor er op het hoofdveld (aan de straatzijde) voldoende ruimte vrijkomt voor een parkeerterrein. Door het hoofdveld als kunstgrasveld uit te voeren kan ook het capaciteitsprobleem worden opgelost.
Het totale investeringsbedrag is € 894.000. Sporttechnische laag veld 1 VMHC Geel Zwart De toplaag van veld 1 van VMHC Geel Zwart is afgekeurd en wordt in 2025 vervangen. Goedkeuring kan alleen worden verkregen als onder de toplaag een schokabsorberende laag wordt aangebracht. In de begroting is rekening gehouden met het vervangen van de toplaag maar niet met het verwijderen van de oude en het aanbrengen van een nieuwe shokpad. Het totale investeringsbedrag hiervan is € 75.000. Verbonden partijen • Accommodatiebeheer Schijndel B.V. • Smederijmuseum in Sint-Oedenrode
52
SOCIAAL DOMEIN Wat willen we bereiken? Ambitie We willen een samenleving zijn waarin iedereen kan meedoen, leren en talenten kan ontplooien. Zorg en ondersteuning zijn zo dicht mogelijk bij onze inwoners georganiseerd. Op deze manier kan iedereen zo lang mogelijk zelfstandig blijven wonen en gaan we eenzaamheid tegen. Meedoen blijft het motto ongeacht beperking, religie, geaardheid of afkomst. Zo voelt iedereen zich thuis in Meierijstad. Werk of een zinvolle dagbesteding is daarbij belangrijk. Voor kwetsbare inwoners is er laagdrempelige en toegankelijke ondersteuning. We sluiten aan bij de leefwereld van onze inwoners. Van junior tot en met senior bieden we passende ondersteuning met extra aandacht voor jeugdigen en gezinnen die hulp nodig hebben. Ook voor vergrijzing hebben we aandacht. Waar het kan collectief, waar het nodig is op maat. Er voor elkaar zijn en zorgen is vertrek- punt. Hoe eerder we een probleem signaleren hoe beter we ondersteuning kunnen bieden. Dit geldt zeker in relatie tot de toenemende complexe casuïstiek op het terrein van zorg en veiligheid. We blijven inzetten op preventie en innovatie voor tijdige, betere en betaalbare zorg.
Wat willen we bereiken? Sociaal domein algemeen Betaalbare zorg door preventie, innovatie en informatie gestuurd werken. Invulling van de veranderopgave, door onder andere uitvoering te geven aan het Pact Wonen, Welzijn en Zorg en het ontwikkelen van LeefGoed Veghel, Schijndel en Sint-Oedenrode. Verbinding tussen het sociaal domein en veiligheid, zoals de ondersteuning van mensen met verward gedrag, bij huiselijk geweld en kindermishandeling. We geven uitvoering aan activiteiten uit de nieuwe lokale inclusie agenda.
WMO en welzijn Mantelzorgers, vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties die worden gesteund, geschoold en gefaciliteerd. De professionele organisaties vormen het vangnet. Inloop- en dagbestedingsmogelijkheden in elke wijk of kern. Openbare gebouwen en de openbare ruimte zijn toegankelijk voor inwoners die afhankelijk zijn van hulpmiddelen.
Werk en inkomen Voldoen aan de taakstelling voor opvang en integratie van statushouders. We nemen onze verantwoordelijkheid voor de opvang van vluchtelingen. In 2026 heeft iedereen die wil een garantie op een baan of een zinvolle dagbesteding met behulp van PIM Werkt en de samenwerking met onze partners. Armoedebestrijding door vroegtijdige signalering en het voorkomen of bestrijden van schulden
Jeugdzorg We investeren in basisvoorzieningen en preventie aan jeugdige, ouders en opvoeders met als doel dat kinderen veilig kunnen opgroeien en ontwikkelen in Meierijstad. Normaliseren van de vragen is hierbij het uitgangspunt. Als jeugd, ouders of opvoeders zorg- en hulpvragen hebben kunnen zij hiervoor terecht bij het gebiedsteam. Het gebiedsteam is dichtbij en biedt zelf hulp en zorgt indien nodig voor toeleiding naar gespecialiseerde jeugdhulp.
Beleidsindicatoren Bij de begroting 2021 zijn voor het eerst eigen beleidsindicatoren ontwikkeld voor het sociaal domein, de zogenaamde 4G Monitor Sociaal Domein. Deze monitor is ontwikkeld om meer (strategische) sturingsinformatie te ontwikkelen voor de gemeenteraad van Meierijstad. Wij willen de 4G monitor elke twee jaar aanbieden aan de gemeenteraad.
53
In de volgende tabel geven we de verplichte indicatoren vanuit waarstaatjegemeente.nl weer. We hebben hierbij ook een referentiemeting opgenomen. Hiervoor gebruiken wij de gemiddelde waarde van gemeenten in de grootteklasse van 50.000 tot 100.000 inwoners. Indicator Bron Jaar Referentie Meierijstad Jaar Referentie Meierijstad Jongeren met een delict voor de rechter (12-21 jaar)
CBS Jeugd
2022
1%
1%
2023
1%
1%
Banen, per 1.000 inwoners (15-64 jaar).
CBS Bevolkingsstatistie k / LISA bewerking ABF Research
2022
786,6
979,3
2023
799,4
1.004,2
Kinderen in uitkeringsgezin Werkloze jongeren (16-22 jaar)
CBS Jeugd
2022
5%
4%
2023
5%
4%
CBS Jeugd
2022
1%
1%
2023
2%
1%
Netto arbeidsparticipatie (werkzame beroepsbevolking t.o.v. (potentiële) beroepsbevolking)
CBS Arbeidsdeelname
2023
73,0%
75,2%
2024
73,2%
74,8%
Personen met een bijstandsuitkering, per 10.000 inwoners)
CBS Participatiewet
2023
303,1
161,1
2024
302,7
165,4
Lopende reCBS integratievoorziening Participatiewet en, per 10.000 inwoners (15-64 jaar)
2023
197,6
153,6
2024
202,6
161,0
Jongeren met jeugdhulp (tot 18 jaar, %)
CBS Jeugd
2023
13,5%
13,1%
2024
13,7%
12,2%
Jongeren met jeugdbescherming (tot 18 jaar, %)
CBS Jeugd
2023
1,2%
0,8%
2024
1,0%
0,9%
Jongeren met jeugdreclassering (12-22 jaar)
CBS Jeugd
2023
0,3%
0,3%
2024
0,4%
0,3%
2023
717
660
2024
720
660
Cliënten met een CBS Monitor maatwerkarrangeme Sociaal Domein nt WMO WMO
54
Wat gaan we daar voor doen? Sociaal domein algemeen Invulling van de veranderopgave, door onder andere uitvoering te geven aan het Pact Wonen, Welzijn en Zorg en het ontwikkelen van LeefGoed Veghel, Schijndel en Sint-Oedenrode. We ontwikkelen een Nota Wonen Welzijn Zorg/ woonzorgvisie. Daarnaast ontwikkelen we een afwegingskader voor woonzorginitiatieven. We maken afspraken over WWZ met wooncorporaties, zorgcorporaties en andere betrokkenen bij het Pact WWZ. We geven in 2026 uitvoering aan de in 2024 vastgestelde woonzorgvisie. Naast LeefGoed Veghel zijn we een vergelijkbare netwerksamenwerking gestart in Schijndel en Sint-Oedenrode rond de thema’s Wonen & Welzijn, Ontmoeten & (Be)Leven, Werken & Leren en Zorg & Ondersteuning. Verbinding tussen het sociaal domein en veiligheid, zoals de ondersteuning van mensen met verward gedrag, bij huiselijk geweld en kindermishandeling. We oriënteren ons in 2026 op mogelijkheden om vraag en aanbod binnen het team outreachende- en crisiszorg (TOM) beter op elkaar aan te laten sluiten. We zetten daarbij in op verdere professionalisering en datagestuurd werken. We borgen de implementatie van het AVE-escalatiemodel en de Top-3-methodiek.
We richten ons op de doorstart van de regionale werkgroep Veilig In Afhankelijkheidsrelaties (VIA) die vermoedelijk in 2026 gerealiseerd zal worden We evalueren periodiek het regionaal georganiseerde toezicht op Wmo en de Jeugdwet. Betaalbare zorg door preventie, innovatie en informatie gestuurd werken. We zetten het beleid door om snel en adequaat in te kunnen spelen op actuele ontwikkelingen in het sociaal domein. We investeren in basisvoorzieningen (CJG, speeltuinen, verenigingen, et cetera) en preventie (Kansrijke start, jongerenwerk, et cetera) die voor iedereen toegankelijk zijn en bijdragen aan het veilig opgroeien en ontwikkelen. We stimuleren onze inwoners en partners om met elkaar het gesprek te voeren over opvoeden en opgroeien en wat we verstaan onder normaal gedrag. Landelijk beleid en ontwikkelingen zetten we zo snel mogelijk lokaal door. We werken zoveel mogelijk datagestuurd. We zetten in op preventie om de kosten in de zorg zo laag mogelijk te houden. We werken hierbij zoveel mogelijk samen met onze lokale partners. We zetten onder andere in op vroegsignalering, positieve gezondheid, normaliseren en de-medicaliseren en investeren in projecten en basisvoorzieningen In 2026 werken onze sociale teams volgens de Samenwerkwijze. Deze werkwijze gaat uit van een integrale intake.
Op basis hiervan maakt de inwoner met een hulpvraag samen met betrokken organisaties een Samenwerkplan vanuit het inwonersperspectief; ik wil, ik kan, ik heb nodig. We geven uitvoering aan activiteiten uit de nieuwe lokale inclusie agenda. De herijking is afgerond. We geven uitvoering aan de activiteiten uit de nieuwe lokale inclusieagenda. WMO en welzijn Mantelzorgers, vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties die worden gesteund, geschoold en gefaciliteerd. De professionele organisaties vormen het vangnet. We onderzoeken de behoefte aan ondersteuning van vrijwillige besturen via de steunpunten vrijwilligerswerk van de welzijnspartijen. We ondersteunen, scholen en faciliteren vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties/vrijwillige besturen. We zetten in op het leveren van een bijdrage aan toekomstbestendige mantelzorg en het voorkomen van overbelasting van mantelzorgers. We gaan onderzoeken wat mantelzorgers in Meierijstad nodig hebben en stellen een agenda op waarna we interventies uitvoeren. We geven uitvoering aan adviezen uit de vitaliteitsscan wijk- en gemeenschapshuizen en leveren een bijdrage aan de doorontwikkeling van toekomstbestendige gemeenschapshuizen.
In het inmiddels gestarte traject om een visie op inloopvoorzieningen te ontwikkelen, wordt de sociale programmering van wijk- en gemeenschapshuizen 'hoe hierbij de vrijwilligers en vrijwillige besturen te ondersteunen', meegenomen. Inloop- en dagbestedingsmogelijkheden in elke wijk of kern. De in 2024 met college en gemeenteraad afgestemde denkrichting voor het ‘uitvoeringsplan inloop, ontmoeten en (dagbestedings)activiteiten in de wijk of kern’ wordt besproken met belanghebbenden, zoals bestaande inloopvoorzieningen en wijk- en gemeenschapshuizen. Doel is het versterken van de sociale basis en de ontwikkeling van zorgzame wijken en kernen. In de pilot wijken of kernen wordt samen met samenwerkingspartners en inwoners opgehaald welke behoefte er bestaat op het gebied van ontmoeten en dagactiviteiten in die betreffende wijk of kern. De gemaakte wijkbeelden ondersteunen hierbij. De plattegrond waarop te zien is in welke wijken en kernen er inloop, dagbesteding (zonder indicatie) en Wmo dagbesteding (met indicatie) aanwezig is, houden we actueel.
55
We verlenen ondersteuning bij actuele situaties rondom inloop, ontmoeting en activiteiten in de wijk of kern. Openbare gebouwen en de openbare ruimte zijn toegankelijk voor inwoners die afhankelijk zijn van hulpmiddelen. De toegankelijkheid van bestaande openbare gebouwen wordt periodiek gemonitord zodat de toegankelijkheid geborgd blijft. Bij nieuw te realiseren maatschappelijk vastgoedobjecten wordt in de ontwerpfase de Stichting Toegankelijk Meierijstad betrokken om de toegankelijkheid te toetsen. Werk en inkomen In 2026 heeft iedereen die wil een garantie op een baan of een zinvolle dagbesteding met behulp van PIM Werkt en de samenwerking met onze partners. We verkennen en werken de mogelijkheden verder uit voor werk met behoud van een uitkering, we noemen dit PIM Banen. Armoedebestrijding door vroegtijdige signalering en het voorkomen of bestrijden van schulden. We ontwikkelen het platform Armoede Meierijstad. Door de evaluatie van het lokaal armoedebeleid, uitvoering wet schuldhulpverlening en Minima effectrapportage, onderzoeken we wat het effect van ons beleid is en hoe we meer en vroegtijdiger inwoners kunnen bereiken met een laag inkomen en/of schulden. Voldoen aan de taakstelling voor opvang en integratie van statushouders. We nemen onze verantwoordelijkheid voor de opvang van vluchtelingen. We organiseren de opvang van ontheemden.