Bijlage 2 F 789 Conceptbegroting 2026, meerjarenraming en Jaarstukken 2024 E25.001632
Tekst van het document
Het saldo van de algemene reserve per 31 december 2024 bedraagt vóór resultaatbestemming € 3,7 mln. Voor toekomstige uitgaven van de projectkredieten ligt er een claim op de algemene reserve van € 1,7 mln. Het onbelaste saldo van de algemene reserve bedraagt dan € 2,0 mln. De maximum omvang van de gekwantificeerde risico’s bedraagt € 167k. Daarmee is de ratio van het Weerstandsvermogen uitstekend te noemen. Kengetallen BBV In het BBV (=financiële regelgeving voor gemeenten, provincies, Gemeenschappelijke Regelingen) staat dat er in de jaarstukken enkele kengetallen moeten worden opgenomen. Normen: Netto schuldquote: < 90% is minst risicovol, 90-130% is neutraal, > 130% is meest risicovol. Solvabiliteitsratio: > 50% is minst risicovol, 20 - 50% is neutraal, < 20% is meest risicovol. Structurele exploitatieruimte: evenwicht (0 of positief). De kengetallen staan in onderstaande tabel. Kengetallen netto schuldquote solvabiliteitsratio structurele exploitatieruimte
Rekening 2024 nvt 60% 10%
Begroting 2024 nvt 72% 0%
Rekening 2023 nvt 59% 6%
Deze kengetallen geven enig inzicht in de financiële positie en de financiële weerbaar- en wendbaarheid van de organisatie. De netto schuldquote geeft een beeld van het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Omdat het schap geen schulden heeft is er sprake van een negatieve schuldquote. Daarom wordt die als n.v.t. in de tabel vermeld.
22
De solvabiliteitsratio wordt berekend als het percentage van het totale eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen van het schap. Dit geeft inzicht in de mate waarin het schap in staat is om aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Het kengetal “structurele exploitatieruimte” geeft aan of de structurele baten groter zijn dan de structurele lasten. Dit wordt in het kengetal als percentage van de totale baten uitgedrukt. Dit kengetal zegt in feite iets over het structurele jaarrekeningsaldo, d.w.z. zonder alle incidentele baten en lasten.
4.2 Onderhoud kapitaalgoederen Het goed onderhouden van de gebieden is een belangrijke taak voor het schap om duurzaam gebruik mogelijk te maken. Als basis voor het plannen van regulier- en groot onderhoud en vervangingsinvesteringen wordt het Terrein Beheer Model (TBM) gehanteerd. Dit model is gebaseerd op zogenaamde doeltypen (bijvoorbeeld speel- en ligweide, strand of bos) waarvoor een gestandaardiseerde inrichting met daarbij behorende onderhoudscycli en normkosten zijn bepaald. Het totaal aan oppervlaktes, stuks en lengte van de aanwezige doeltypes bepaalt met de cycli en de normkosten de geplande lasten voor meerjarig duurzaam onderhoud. De geplande lasten van groot onderhoud fluctueren van jaar tot jaar. Dit kan een direct en groot effect hebben op het jaarresultaat en daarmee op de jaarlijkse deelnemersbijdrage. Om dit ongewenste effect zoveel mogelijk te voorkomen heeft het schap ervoor gekozen om een egalisatievoorziening groot onderhoud in te stellen. Jaarlijks wordt een vastgestelde dotatie ten laste van de exploitatie gebracht en de werkelijke onderhoudslasten worden ten laste van de Voorziening verantwoord. Jaarlijks worden de geplande lasten, de dotatie en de werkelijke kosten gemonitord. Elk jaar wordt de dotatie opnieuw berekend en vastgesteld tenzij uit de monitoring volgt dat eerder een bijstelling nodig is.
De onttrekking aan de voorziening Groot Onderhoud in 2024 bedraagt exclusief de personeelscomponent € € 1.090.0000. De werkelijke lasten zijn verantwoord op de Voorziening Groot Onderhoud. In de begroting 2024 is op basis van de toenmalige MJOP een bedrag opgenomen van € 1.413.000 (excl. p-comp). Het verschil tussen de begrote en de werkelijke onttrekking is circa € 323.000 en is vooral veroorzaakt door het verschuiven van werkzaamheden en wijzigingen in de MJP-cyclus: Verloop uitgaven groot onderhoud Startbudget 2024 Mutaties in de cyclus 2024: Asfaltbudget 2024 naar 2023 Vlietkade Werken 2024 overloop naar 2025 Realisatie cyclus 2024 Overloop werken voorgaande jaren Werken 2025 naar voren gehaald Overige mutaties (per saldo) Totaal materiele uitgaven 2024
* € 1.000 1.413 -444 -239 730 244 105 11 1.090
23
Onderstaande tabel laat het verwachte verloop van de voorziening Groot Onderhoud zien voor de komende jaren. De dotatie 2024 en 2025 zijn conform de programmabegrotingen. De dotatie vanaf 2026 is geïndexeerd met 5,2% zoals vastgesteld door de ‘Kring gemeentesecretarissen Rijnmond’. VOORZIENING Groot onderhoud
2024
2025
2026
2027
2028
2029
2030
2031
2032
2033
Stand voorziening 1 januari
3.509.392
3.803.487
836.532
729.626
413.539
106.755
-137.512
-2.575.496
-3.129.092
-3.194.410
Dotatie
1.740.900
1.859.280
1.955.963
1.955.963
1.955.963
1.955.963
1.955.963
1.955.963
1.955.963
1.955.963
Onttrekking (incl P en Index)
1.446.805
4.826.235
2.062.869
2.272.050
2.262.746
2.200.230
4.393.946
2.509.559
2.021.280
2.245.367
Stand voorziening 31 december
3.803.487
836.532
729.626
413.539
106.755
-137.512
-2.575.496
-3.129.092
-3.194.410
-3.483.814
De onttrekkingen vanaf 2025 zijn gebaseerd op het herijkte Terrein Beheer Model (TBM). Door de sterk gestegen prijzen van met name asfalt, halfverharding en hout en staal is de voorziening vanaf 2030 niet meer toereikend. Het bestuur stelt voor om het overschot 2024 (€ 474k.) toe te voegen aan de voorziening groot onderhoud en de dotatie vanaf 2025 te verhogen met afgerond € 480.000. De voorziening is dan voor de komende jaren weer toereikend.
4.3 Financiering Kasgeldlimiet Tot het kasgeld behoren alle vlottende schulden < 1 jaar, de contante gelden in kas, de uitgaande gelden < 1 jaar en de tegoeden/ schulden rekening-courant. Doel van de kasgeldlimiet is het beperken van de renterisico’s op de korte schuld. De korte schuld is bedoeld voor de lopende uitgaven en zodoende is de limiet gekoppeld aan het begrotingstotaal. De kasgeldlimiet is vastgesteld op 8,2% van het totaal van de jaarbegroting bij aanvang van het jaar. Bij dit schap wordt voldaan aan de kasgeldlimiet, aangezien er per saldo geen sprake is van een kortlopende schuld. Renterisiconorm De renterisiconorm is voor dit schap niet van toepassing, aangezien er geen sprake is van opgenomen geldleningen. Ook voor de komende 4 jaren worden geen geldleningen verwacht. Schatkistbankieren Bij het schatkistbankieren wordt dagelijks het saldo bij een vastgesteld drempelbedrag overgeboekt op een bankrekening ten gunste van de rekening-courant die een decentrale overheid heeft bij de schatkist. Omgekeerd kan het saldo ook worden aangevuld ten laste van de rekening-courant die een decentrale overheid heeft bij de schatkist. Voor het schap zijn de benodigde overeenkomsten met het Rijk afgesloten. Zie verder het overzicht in de toelichting op de balans, onderdeel Schatkistbankieren.
4.4
Grondbeleid
Het Dagelijks Bestuur van het Recreatieschap Rottemeren heeft begin 2016 de nota grondbeleid vastgesteld, waarin de volgende uitgangspunten centraal staan Grond is een middel en geen doel. • Bij en met de inzet van grond wordt financiële optimalisatie nagestreefd. • Met de inzet van grond wordt samenwerking met gebiedspartijen gezocht.
24
•
• • •
Hoewel het schap zelf geen grond- of opstalexploitaties voert, heeft zij in haar aanpak een actieve houding. Hierbij stuurt zij – in samenwerking met de andere gebiedspartijen - actief op programmering, kostenbeheersing en opbrengstoptimalisatie. Het schap werkt innovatief en extern gericht, zoekt naar nieuwe verbanden en geeft waar mogelijk ruimte aan nieuwe technologieën en duurzame toepassingen. Het schap neemt in beginsel niet risicodragend deel in gebieds- en vastgoedontwikkelingen en niet zelf grond-of opstalexploitaties voert. Bij de inzet van grond en vastgoed werkt het schap transparant en marktconform.
Beheer grondposities Het beheer van grondposities betrof het actief beheer van de grondpositie (gronden en opstallen binnen het werkingsgebied), zodanig dat dit bijdroeg aan de langetermijnstrategie van het Schap. Het resultaat hiervan is dat voldaan is aan de rechten en plichten die het bezit van grond met zich meebrengt. Hieronder valt ook het afstoten van posities die geen recreatief belang dienen, alsmede het verwerven van gronden die van belang kunnen zijn voor toekomstige ontwikkelingen van Rottemeren. Oppervlakte Totaal (ha)
01-01-2024 1.254 ha
31-12-2024
Toelichting mutatie:
1.257,69 ha Verkoop percelen 0.04.22ha Aankoop percelen 3.59.80 ha
Deze tabel betreft de grondpositie. Hierin zijn niet meegenomen de gronden die het schap op basis van individuele overeenkomsten (o.a. huur) in gebruik en onderhoud heeft. Peildatum voor deze tabel is de kadastrale registratie per 31 december 2024.
25
4.5
Bedrijfsvoering
Dienstverlening Staatsbosbeheer Rottemeren is een bestuurlijke organisatie en heeft geen eigen personeel in dienst. Uitvoering van de eigen kerntaken vereist derhalve een derde uitvoerende partij. Dit is Staatsbosbeheer. De samenwerking is in 2024 verlengd voor onbepaalde tijd. Bij de samenwerkingsovereenkomst hoort een volmacht- en mandaatlijst. Voor 2024 rekenen wij af, conform de vastgestelde PDC, op basis van de werkelijk gemaakt uren maal het voor 2024 afgesproken tarief. Hierdoor ontstaat inzicht in de inspanning op de verschillende begrotingsposten. Voor begeleiding regulier en groot onderhoud geldt de norm van 30% van de werkelijk bestede materiele uitgaven. Dienstverlening Staatsbosbeheer
93.903 65.020 14.458 393.318 138.261 119.331 333.368 20.324 1.177.982
1e Begrotingswijziging 2024 93.000 93.000 15.000 439.000 178.000 150.000 345.000 30.000 1.343.000
Beheer subsidieverordening Vrijwilligers en actief burgerschap Maatschappelijke betrokkenheid
5.390 14.236 19.626
20.000 22.000 42.000
20.089 34.939 55.028
Voorbereiden programma's en projectmanagement Plannen maken
95.368 95.368
72.000 72.000
94.369 94.369
Bestuurlijke diensten Financiële diensten Juridische diensten Ondersteuning
182.620 199.684 31.825 414.128
185.000 225.500 21.300 431.800
184.151 227.768 13.394 425.313
1.707.104
1.888.800
1.968.154
Deelproducten Beheerinformatie Uitvoeren Terreininspecties Ondersteuning recreatie-, landschaps- en natuurbeheer Uitvoeren en begeleiding Terreinbeheer Omgevingscommunicatie Beheer vastgoed en gronden (rentmeesterschap) Toezicht en Handhaving Vergunningen, ontheffingen en toestemmingen Gebiedsbeheer
Totaal personele lasten
Realisatie 2023
Realisatie 2024 98.529 100.070 14.863 457.424 216.938 143.901 333.540 28.181 1.393.445
De lasten (Dienstverlening Staatsbosbeheer) zijn met € 80.000 gestegen. Dit betreft met name Gebiedsbeheer (€ 50k), Maatschappelijke betrokkenheid (€ 23k) en Programmamanagement (€ 22k). Onder onderdeel 3. Programmaverantwoording is een nadere toelichting opgenomen per deelproduct.
26
Rechtmatigheidsverantwoording (CONCEPT CONTROLE NOG NIET GEREED) Uitgangspunten De rechtmatigheidsverantwoording heeft betrekking op drie criteria: begrotingscriterium, voorwaardencriterium en het misbruik en oneigenlijk gebruik criterium. Het voorwaardencriterium: Alle financiële beheers-handelingen zijn verricht in overeenstemming met wet- en regelgeving. Het begrotingscriterium: Alle lasten in het begrotingsjaar vallen binnen de begroting (incl. wijzigingen) zoals door het algemeen bestuur is goedgekeurd. Een aantal begrotingsoverschrijdingen is niet verwijtbaar aan het dagelijks bestuur, bijvoorbeeld omdat ze niet voorzienbaar waren of omdat er ook hogere baten aan ten grondslag liggen. Het misbruik & oneigenlijk gebruik criterium: Het dagelijks bestuur heeft voldoende waarborgen genomen om te voorkomen dat als gevolg van misbruik of oneigenlijk gebruik van wet- en regelgeving ten onrechte overheidssubsidies of uitkeringen zijn verleend of een te laag dan wel geen bedrag aan heffingen aan het recreatieschap is betaald. Verder dient hierbij opgemerkt te worden dat rechtmatigheid breder is dan bovengenoemde 3 criteria. De andere 6 criteria (calculatie, valutering, adressering, volledigheid, aanvaardbaarheid en levering) worden afgedekt door het getrouw beeld en de accountant zal hierover haar oordeel geven.
Het dagelijks bestuur is niet verplicht om hier afzonderlijk over te rapporteren. Rechtmatigheidsverantwoording 2024 Het dagelijks bestuur van het Recreatieschap geeft aan in hoeverre de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, en ook de balansmutaties, rechtmatig tot stand zijn gekomen. Dit houdt in dat deze in overeenstemming zijn met de bepalingen vermeld in de documenten van de lijst met relevante wet- en regelgeving van het normenkader rechtmatigheid 2023 zoals vastgesteld door het algemeen bestuur en de grenzen inzake toelichtingen opgenomen in de financiële verordening 2023 van het Recreatieschap, eveneens vastgesteld door het algemeen bestuur. In het normenkader rechtmatigheid is opgenomen dat een grens voor de rechtmatigheidsverantwoording van 1% van de lasten en mutaties in de reserves wordt gehanteerd (€ 61.160). In de paragraaf bedrijfsvoering worden eventuele geconstateerde afwijkingen (fouten of onduidelijkheden) groter van €10.000,- én meer dan 10% nader toegelicht e.e.a. conform de financiële verordening 2023 van het Recreatieschap. Conclusie in het kader van de begrotingsrechtmatigheid: Met betrekking tot de begrotingsrechtmatigheid is de afwijking € 61.000. Dit is ongeveer gelijk verdeeld over de deelproducten (maximale afwijking € 23k). Het totaal van de afwijking blijft binnen de verantwoordingsgrens van 1% van de totale lasten.
Conclusie in het kader van de kredietrechtmatigheid: Met betrekking tot de kredietrechtmatigheid constateert het dagelijks bestuur dat er een overschrijding is van € 102.000.
27
Dit wordt echter gecompenseerd door corresponderende baten (onttrekking uit de reserves) en het is passend binnen het beleid van de projectkredieten omdat het totaal aan verstrekte kredieten niet wordt overschreden. Het totaal van de afwijking wordt daarom niet als een kredietonrechtmatigheid beschouwd.
4.6
Openbaarheidsparagraaf
Inleiding en kader Op grond van de WOO verplichte openbaarheidsparagraaf dient verantwoording plaats te vinden over de uitvoering van de WOO over het verslagjaar 2024 in het jaarverslag 2024. Openbaarheidsparagraaf De openbaarheidsparagraaf beschrijft de activiteiten die in 2024 zijn uitgevoerd op de thema’s verbetering informatiehuishouding en de actieve en passieve openbaarmaking. Actieve openbaarmaking De ontwikkeling van een platform (PLOOI) waar alle overheden hun openbaar te maken documenten konden plaatsen, is stopgezet. Het kabinet heeft besloten om eerst een eenvoudiger variant met een verwijsindex en een zoekfunctie te ontwikkelen. Deze variant is inmiddels operationeel. Deelname aan dit platform is momenteel nog op vrijwillige basis, waarbij de recreatieschappen en CBG nog niet zijn aangesloten. Woo-verzoeken en besluiten worden nog steeds op de website van het betreffende recreatieschap openbaar gemaakt. Vanwege vertraging in de realisatie van het publicatieplatform, is ook de inwerkingtreding van het actieve openbaarmakingsdeel van de Woo vertraagd. Staatsbosbeheer handelt de Woo verzoeken af namens de schappen en volgt de ontwikkelingen nauwlettend, maar gezien de financiële situatie, waarin de nieuwe taken beperkt worden vergoed, neemt het geen leidende rol op zich. Passieve openbaarmaking: Aantal verzoeken 2023 2024
1 0
Gemiddelde behandeltijd in dagen 82 n.v.t.
28
RECREATIESCHAP ROTTEMEREN 5. JAARREKENING 2024 5.1
Balans per 31 december 2024
ACTIVA
31-12-2024
31-12-2023
Vaste activa
6.258.773
6.317.885
Materiële vaste activa Investeringen met een economisch nut Investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut Vlottende activa
6.258.773 3.838.624 2.420.149 15.174.575
6.317.885 3.545.476 2.772.410 15.472.955
Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Uitzettingen in ’s Rijks schatkist met een rentetypische looptijd < dan 1 jaar Overige vorderingen
14.686.322 14.191.172 495.150
14.812.346 14.374.584 437.762
Liquide middelen Banksaldi
54.751 54.751
38.616 38.616
Overlopende activa De van Europese en Nederlandse overheidslichamen nog te ontvangen voorschotbedragen die ontstaan door voorfinanciering op uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel Overige nog te ontvangen bedragen en de vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen
433.503
621.992
213.029
428.073
220.474
193.920
Totaal Activa
21.433.348
21.790.840
PASSIVA
31-12-2024
31-12-2023
Vaste passiva
17.036.960
16.739.586
Eigen vermogen
12.835.992
12.801.316
Algemene reserve Algemene reserve
3.695.675 3.695.675
3.419.837 3.419.837
Bestemmingsreserves Bestemmingsreserves
8.666.138 8.666.138
8.960.155 8.960.155
Gerealiseerde resultaat Gerealiseerde resultaat Voorzieningen
474.179 474.179 4.200.968
421.324 421.324 3.938.270
Onderhoudsegalisatievoorzieningen Onderhoudsegalisatievoorzieningen Vlottende passiva Netto-vlottende schulden rentetypische looptijd < 1 jaar Overige schulden Overlopende passiva Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen, met uitzondering van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume De van de Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschotbedragen voor uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren
4.200.968 4.200.968 4.396.388 289.224 289.224 4.107.164
3.938.270 3.938.270 5.051.254 41.929 41.929 5.009.325
488.695
461.012
3.618.469
4.548.313
Totaal Passiva
21.433.348
21.790.840
29
5.2
Overzicht van baten en lasten 2024 Lasten
Programma instandhouding gebieden
Realisatie 2023
Primaire begroting 2024
Baten Begroting na wijziging 2024
Realisatie 2024
Realisatie 2023
Primaire begroting 2024
Saldo Begroting na wijziging 2024
Realisatie 2024
Realisatie 2023
Primaire begroting 2024
Begroting na wijziging 2024
Realisatie 2024
Personeel
1.177.982
1.458.600
1.343.000
1.393.445
0
0
0
0
1.177.982
1.458.600
1.343.000
1.393.445
Materieel
3.734.356
3.464.000
3.683.700
3.659.166
-1.009.780
-844.200
-1.020.600
-1.095.575
2.724.576
2.619.800
2.663.100
2.563.591
Gebiedsbeheer
4.912.337
4.922.600
5.026.700
5.052.611
-1.009.780
-844.200
-1.020.600
-1.095.575
3.902.558
4.078.400
4.006.100
3.957.036
Personeel
19.626
45.900
42.000
55.028
19.626
45.900
42.000
55.028
Materieel
41.607
95.000
75.000
47.250
41.607
95.000
75.000
47.250
Maatschappelijke betrokkenheid
61.233
140.900
117.000
102.278
61.233
140.900
117.000
102.278
Personeel
95.368
86.200
72.000
94.369
0
0
0
0
95.368
86.200
72.000
94.369
Materieel
0
0
0
59
0
0
0
0
0
0
0
59
Plannen maken
95.368
86.200
72.000
94.427
0
0
0
0
95.368
86.200
72.000
94.427
Personeel
182.620
217.700
185.000
184.151
0
0
0
0
182.620
217.700
185.000
184.151
Materieel
25.298
7.900
7.900
8.229
-21.744
0
0
0
3.554
7.900
7.900
8.229
Bestuurlijke diensten
207.918
225.600
192.900
192.380
-21.744
0
0
0
186.174
225.600
192.900
192.380
Personeel
199.684
193.000
213.000
227.768
0
0
0
0
199.684
193.000
213.000
227.768
Materieel
46.784
30.200
53.900
80.753
0
0
0
0
46.784
30.200
53.900
80.753
Financiële diensten
246.467
223.200
266.900
308.520
0
0
0
0
246.467
223.200
266.900
308.520
Personeel
31.825
50.900
21.300
13.394
0
0
0
0
31.825
50.900
21.300
13.394
Materieel
0
5.500
5.500
0
0
0
0
0
0
5.500
5.500
0
Juridische diensten
31.825
56.400
26.800
13.394
0
0
0
0
31.825
56.400
26.800
13.394
Bestuurlijke ondersteuning
486.210
505.200
486.600
514.294
-21.744
0
0
0
464.466
505.200
486.600
514.294
0
0
0
0
-4.617.838
-4.688.600
-5.007.600
-5.020.106
-4.617.838
-4.688.600
-5.007.600
-5.020.106
5.555.149
5.654.900
5.702.300
5.763.611
-5.649.362
-5.532.800
-6.028.200
-6.115.681
-94.213
122.100
-325.900
-352.070
185.180
0
215.300
317.394
-53.888
0
0
0
131.292
0
215.300
317.394
5.740.329
5.654.900
5.917.600
6.081.005
-5.703.250
-5.532.800
-6.028.200
-6.115.681
37.079
122.100
-110.600
-34.676
Totaal Mutatie reserves
138.174
35.000
35.000
35.000
-596.577
-157.100
-372.400
-474.504
-458.403
-122.100
-337.400
-439.504
Gerealiseerd resultaat
5.878.503
5.689.900
5.952.600
6.116.005
-6.299.827
-5.689.900
-6.400.600
-6.590.185
-421.324
0
-448.000
-474.179
Algemene middelen Saldo gewone bedrijfsvoering Totaal Projectkredieten Saldo van Baten en Lasten
30
Het programma “Instandhouding gebieden” is opgebouwd uit de volgende onderdelen: • Gebiedsbeheer • Maatschappelijke betrokkenheid • Plannen maken Daarnaast: • Overhead • Algemene dekkingsmiddelen • Projectkredieten • Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves Het overzicht van lasten en baten is als volgt opgebouwd: Saldo van baten en lasten Dit onderdeel betreft de exploitatielasten en –baten van de structurele activiteiten. Dit zijn de jaarlijks min of meer in dezelfde vorm terugkerende activiteiten. Op basis van deze informatie kunnen meerjarige trends en ontwikkelingen worden geschetst. Baten en lasten Projectkredieten De projectkredieten hebben betrekking op uitgaven gerelateerd aan activiteiten die zorgen voor veranderingen in de natuur- en recreatiegebieden, zoals investeringen met maatschappelijk nut in de openbare ruimte. Deze uitgaven worden gedekt vanuit bijdragen derden (subsidies, bijdragen) en/of onttrekkingen aan de algemene of bestemmingsreserves. Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves Dit onderdeel omvat alle mutaties (stortingen en onttrekkingen) in de reserves.
5.3
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling
Inleiding De jaarrekening is opgesteld met inachtneming van de voorschriften, die het Besluit begroting en verantwoording (BBV) en de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector daarvoor geven. Voor zover niet anders vermeld, worden de activa en passiva gepresenteerd in afgeronde bedragen van € 1.
Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vindt plaats op basis van historische kosten. Tenzij bij het desbetreffende balanshoofd anders is vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarden. De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten worden slechts genomen voor zover zij op de balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico’s die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. Baten en lasten worden verantwoord tot hun brutobedrag. Verder worden de uitgangspunten van de financiële verordening van het schap gehanteerd.
Balans Materiële vaste activa Materiële vaste activa zijn fysiek aanwezige activa. Het BBV kent de volgende soorten materiële vaste activa: – investeringen met een economisch nut; – investeringen met een economisch nut, waarvoor ter bestrijding van de kosten een heffing kan worden geheven; – investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut. Investeringen hebben een economisch nut indien ze verhandelbaar zijn en/of indien ze kunnen bijdragen aan het genereren van middelen. Alle investeringen met een economisch nut > € 25.000 worden conform de financiële verordening geactiveerd. Investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut worden geactiveerd en over de gebruiksduur afgeschreven. Alle materiële vaste activa zijn gewaardeerd tegen de oorspronkelijke verkrijgingsprijs of vervaardigingsprijs, verminderd met de ontvangen subsidies en bijdragen die direct gerelateerd zijn aan het actief, de jaarlijkse afschrijvingslasten en afwaarderingen wegens duurzame waardeverminderingen. Duurzame waardeverminderingen van vaste activa worden onafhankelijk van het resultaat van het boekjaar in aanmerking genomen.
De volgende richtlijnen zijn grotendeels gehanteerd voor de afschrijvingstermijnen: - gronden en terreinen geen afschrijving - bedrijfsgebouwen 25, 30 of 35 jaar - grond- weg- en waterbouwkundige werken 10-35 jaar - machines, apparaten en installaties 4,5,6,7,10 of 15 jaar - overige materiele vaste activa afhankelijk van de gebruiksduur Investeringen met economisch nut Investeringen hebben een economisch nut wanneer ze verhandelbaar zijn en/of indien ze kunnen bijdragen aan het genereren van middelen. Investeringen met economisch nut boven € 25.000 worden geactiveerd. Investeringen met maatschappelijk nut in de openbare ruimte Investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut moeten door gewijzigde regelgeving per 1 januari 2018 worden geactiveerd. De richtlijn is dat Investeringen met maatschappelijk nut boven € 25.000 per component worden geactiveerd. Indien investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut worden geactiveerd, vindt de afschrijving hiervan eveneens lineair plaats. In erfpacht uitgegeven gronden Voor de in erfpacht uitgegeven gronden geldt de uitgifteprijs van eerste uitgifte als verkrijgingsprijs. Gronden in eeuwig durende erfpacht worden gewaardeerd tegen registratiewaarde.
Eventuele afkoopsommen voor voortdurende contracten zijn verwerkt onder de langlopende schulden en vervallen naar rato van afkoopperiode vrij ten gunste van het resultaat.
32
Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar De vorderingen worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Voor verwachte oninbaarheid is een voorziening in mindering gebracht. De voorziening wordt statisch bepaald op basis van de geschatte inningskansen. Liquide middelen De banksaldi worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Overlopende activa De overlopende activa (nog te ontvangen bedragen en vooruitbetaalde bedragen) worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Eigen vermogen Dit betreft de Algemene Reserve, de bestemmingsreserves en het gerealiseerde resultaat. Voorzieningen De onderhoudsegalisatievoorzieningen zijn gebaseerd op een meerjarenraming van het uit te voeren grootonderhoud aan de kapitaalgoederen, waarin rekening is gehouden met de kwaliteitseisen die ter zake geformuleerd zijn. In de paragraaf onderhoud kapitaalgoederen die is opgenomen in het jaarverslag is het beleid ter zake nader uiteengezet. De voorzieningen van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden, worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Vaste schulden met een rentetypische looptijd van één jaar of langer, de netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar en de overlopende passiva Deze posten worden gewaardeerd tegen nominale waarde.
33
5.4
Toelichting op de balans
Vaste activa Materiële vaste activa Investeringen met een economisch nut De boekwaarde van de investeringen met een economisch nut had het volgende verloop: Investeringen met een economisch nut Gronden en Terreinen Bedrijfsgebouwen
Boekwaarde 1-1-2024
Investeringen
Extra afschrijvingen
Afschrijvingen
Bijdrage van derden
Afwaarderingen
Activeringen Boekwaarde 31-12-2024
3.328.573
305.830
-
-
-
-
3.634.403
216.903
0
0
12.682
0
0
204.221
3.545.476
305.830
0
12.682
0
0
0
3.838.624
Van de gronden die in eigendom zijn van Natuur- en Recreatieschap Rottemeren, totaal 1258 hectaren, zijn enkele gronden uitgegeven in erfpacht, met name aan exploitanten. Dit leidt jaarlijks tot erfpachtopbrengsten. Met deze exploitanten zijn langdurige erfpachtcontracten afgesloten. In 2024 is een perceel grond aangekocht gelegen nabij de Weg en Land te Bergschenhoek (Hoekse Park West). De bedrijfsgebouwen betreft de Sluiswachterswoning Rottekade 2. Investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut De boekwaarde van de investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut had het volgende verloop: Investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut Grond- weg- en waterbouwkundige werken Activa in bewerking: Grond- weg- en waterbouwkundige werken
Boekwaarde 1-1-2024
Investeringen
996.524
Extra afschrijvingen
Afschrijvingen
Bijdrage van derden
Afwaarderingen
Activeringen Boekwaarde 31-12-2024
0
36.310
0
249
351.782
1.312.246
1.775.886
1.099.903
0
0
1.416.103
0
-351.782
1.107.903
2.772.410
1.099.903
0
36.310
1.416.103
249
0
2.420.149
Activa in bewerking waarvan de bewerking is afgerond en welke in gebruik zijn genomen, worden gerubriceerd onder de categorie Grond-, weg- en waterbouwkundige werken. De afschrijving op het afgeronde actief start per 1 januari van het kalenderjaar volgend op het jaar van afronding en ingebruikname. € 1.107.903 heeft betrekking op investeringen na 1 januari 2018. Vlottende activa Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan een jaar Overige vorderingen Vorderingen op openbare lichamen Overige vorderingen Voorziening voor oninbaarheid Totaal
2024 466.750 243.282 -214.882 495.150
2023 302.353 331.640 -196.231 437.762
34
Het saldo van de vorderingen op openbare lichamen bestaat hoofdzakelijk uit vorderingen op de deelnemers in het schap (€ 347.000). De voorziening voor oninbaarheid heeft betrekking op de overige vorderingen. De voorziening voor oninbaarheid wordt bepaald op basis van een individuele beoordeling van de openstaande vorderingen. Uitzettingen in ’s Rijks schatkist met een rentetypische looptijd korter dan 1 jaar. 2024 14.191.172 14.191.172
Uitzettingen in 's Rijks schatkist < 1 jaar Totaal
2023 14.374.584 14.374.584
Hieronder zijn de bedragen weergegeven die op kwartaalbasis in de schatkist zijn aangehouden en de drempel die van toepassing was. Berekening benutting drempelbedrag schatkistbankieren (bedragen x € 1.000) Verslagjaar 2024 Drempelbedrag 1.000 Kwartaal 1 Kwartaal 2 Kwartaal 3
Kwartaal 4
Kwartaalcijfer op dagbasis buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen
155
107
167
143
Ruimte onder het drempelbedrag
845
893
833
857
Overschrijding van het drempelbedrag
-
-
-
-
Banksaldi 2024 54.751 54.751
Bank Nederlandse Gemeenten Totaal
2023 38.616 38.616
Overlopende activa De van Europese en Nederlandse overheidslichamen nog te ontvangen voorschotbedragen die ontstaan door voorfinanciering op uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel. Project
Saldo 1-1-2024
Toevoegingen
Ontvangen bedragen
Saldo 31-12-2024
Rijksbijdrage Watercompensatie A16
60.636
Overige Nederlandse overheidslichamen Bewegwijzering de Rotte Vaarnetwerk Fase II KI LBB 1e fase Eilandenrijk KI Entree Eendragtspolder Uitbreiding MTB route
0 0 229.685 105.224 32.527
7.838 -249 16.458
73.479 104.975
367.436
24.047
178.454
213.029
428.072
408.553
623.596
213.029
Totaal
384.506
445.142
0
0 0 164.044 0 48.985
35
Overige nog te ontvangen bedragen en vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen 2024 36.024 148.707 31 12.059 23.653 220.474
Vooruitbetaalde bedragen Nog te ontvangen bedragen Ondernemers BTW Door te berekenen kosten Door te schuiven BTW Totaal
2023 35.598 144.173 908 5.811 7.430 193.920
De vooruitbetaalde bedragen betreffen voornamelijk verzekeringspremies (€ 34.130). De nog te ontvangen bedragen bestaan vooral uit de rente over het 4e kwartaal 2024 (€ 117.472). Vaste passiva Eigen vermogen Het verloop van de reserves in 2024 wordt in het hierna volgende overzicht weergegeven.
ALGEMENE RESERVE
Saldo Bestemming Toevoegingen Toevoegingen Onttrekkingen Onttrekkingen 31-12-2023 Resultaat 2023 via exploitatie direct via exploitatie direct 3.419.837 421.324 145.487
BESTEMMINGSRESERVES Investeringsreserve Investeringsreserve Uitvoeringsagenda Reserve Beheer Noordoever Reserve vervangingsinvesteringen Reserve Herinrichting Gebied A16 Afschrijvingsreserve
2.745.601 372.297 1.745.558 202.380 2.897.796 996.524
SUBTOTAAL BESTEMMINGSRESERVES
8.960.156
0
TOTAAL RESERVES
12.379.993
421.324
70.681 76.964 120.800
Saldo 31-12-2024 3.695.675
351.782
2.323.138 295.333 1.624.758 237.380 2.873.533 1.311.996
35.000 351.782
24.263 36.310
35.000
351.782
329.018
351.782
8.666.138
35.000
351.782
474.505
351.782
12.361.813
ALGEMENE RESERVE De Algemene Reserve heeft als belangrijkste functie het vormen van een buffer voor financiële tegenvallers.
Saldo 1 januari Bij: bestemming resultaat Bij: toevoegingen Af: Onttrekkingen projectkredieten Saldo 31 december
2024 3.419.837 421.324 0 145.486 3.695.675
2023 3.800.443 236.096 103.174 719.877 3.419.837
BESTEMMINGSRESERVES • Investeringsreserve De investeringsreserve wordt gevormd om de aanvragen voor projectkredieten te kunnen financieren.
36
Saldo 1 januari Bij: toevoegingen Af: Onttrekkingen projectkredieten Af: Onttrekkingen geactiveerde projecten (naar afschr res) Saldo 31 december
2024 2.745.601 0 70.681 351.782 2.323.138
2023 2.730.952 118.000 103.351 0 2.745.601
• Investeringsreserve Uitvoeringsagenda De Investeringsreserve Uitvoeringsagenda is voortgekomen uit het Ontwikkelplan Rottemeren. Per tranche wordt bekeken welke projecten in uitvoering worden genomen. In 2023 is gestart met Programma Tranche I.
Saldo 1 januari Bij: toevoegingen Af: Onttrekkingen projectkredieten Saldo 31 december
2024 372.297 0 76.964 295.333
2023 0 384.700 12.403 372.297
• Reserve Beheer Noordoever Recreatieschap Rottemeren heeft voor het BRG (Bestaand Rotterdams Gebied) project Noordoever de verantwoordelijkheid voor het beheer van de Noordoever afgekocht. Om het beheer van de Noordoever over te nemen is een eenmalige afkoopsom beschikbaar gesteld door het Ontwikkelingsbedrijf Rotterdam. Jaarlijks wordt voor het beheer en onderhoud € 120.800 onttrokken uit de reserve Beheer Noordoever.
Saldo 1 januari Bij: toevoegingen Af: Onttrekkingen Saldo 31 december
2024 1.745.558 0 120.800 1.624.758
2023 1.866.358 0 120.800 1.745.558
• Reserve vervangingsinvesteringen Deze reserve is bedoeld om toekomstige vervangingen van bruggen en steigers met een investering van meer dan € 50.000 te financieren.
Saldo 1 januari Bij: toevoegingen Af: Onttrekkingen Saldo 31 december
2024 202.380 35.000 0 237.380
2023 167.380 35.000 0 202.380
• Reserve Herinrichting Gebied A16 Eind 2016 heeft het Algemeen Bestuur besloten tot het instellen van een bestemmingsreserve van € 2,5 miljoen voor de financiering van de bovenwettelijke maatregelen voor het gebied rond de aan te leggen A16 in het Lage Bergse Bos. Daarnaast heeft het Algemeen Bestuur besloten tot een krediet van € 50.000 vanuit de reserve voor het proces van een kwaliteitsimpuls voor het lage Bergse Bos.
37
2024 2.897.796 0 24.263 2.873.533
Saldo 1 januari Bij: toevoegingen Af: Onttrekkingen projectkredieten Saldo 31 december
2023 2.901.157 0 3.361 2.897.796
• Afschrijvingsreserve De afschrijvingsreserve dekt toekomstige afschrijvingslasten van materiele activa met maatschappelijk nut. De afschrijvingsreserve wordt gevoed bij activering van projecten door overheveling vanuit de investeringsreserve. Saldo 1 januari Bij: Toevoegingen geactiveerde projecten (van inv res) Af: Onttrekkingen, afschrijvingslast boekjaar Saldo 31 december
2024 996.524 351.782 36.310 1.311.996
Geactiveerde projecten - Bewegwijzeringssysteem de Rotte - Kwaliteits Impuls Entree Eendragtspolder
233.852 117.930
Totaal toevoegingen
351.782
2023 1.032.834 0 36.310 996.524
Gerealiseerd resultaat Gerealiseerd resultaat
2024
2023
474.179
421.324
Voorzieningen Het verloop van de voorzieningen in 2024 wordt in het hiernavolgende overzicht weergegeven. Saldo 31-12-2023 VOORZIENINGEN Groot onderhoud Groot onderhoud gebouwen vastgoed Puinstortgelden min. LNV Afkoopsommen gebiedsbeheer TOTAAL VOORZIENINGEN
3.509.392 195.000 161.405 72.472 3.938.270
Dotaties
Aanwendingen
1.740.900 17.000
1.446.804 24.240
1.757.900
24.157 1.495.201
Saldo 31-12-2024 3.803.488 187.760 161.405 48.315 4.200.968
ONDERHOUDSEGALISATIEVOORZIENINGEN Voorziening groot onderhoud gebiedsbeheer Het doel van deze voorziening is het gelijkmatig verdelen van de lasten van groot onderhoud over de jaren. Hiertoe wordt jaarlijks een gelijkblijvende dotatie ten laste van de exploitatie gebracht. De werkelijke grootonderhoudskosten worden direct ten laste van de voorziening verantwoord.
38
Saldo 1 januari Bij: Dotatie conform programmabegroting Af: Uitgaven voor groot onderhoud Saldo 31 december
2024 3.509.392 1.740.900 1.446.804 3.803.488
2023 2.966.277 1.740.800 1.197.685 3.509.392
Voor een toelichting op de aanwendingen 2024 voor groot onderhoud wordt verwezen naar de programmaverantwoording (4.2 onderhoud kapitaalgoederen). Voorziening groot onderhoud gebouwen vastgoed Saldo 1 januari Bij: Dotatie conform programmabegroting Af: Uitgaven voor groot onderhoud Saldo 31 december
2024 195.000 17.000 24.240 187.760
2023 0 195.000 0 195.000
VOORZIENINGEN VAN DERDEN VERKREGEN MIDDELEN DIE SPECIFIEK BESTEED MOETEN WORDEN Voorziening puinstortgelden min. LNV De voorziening puinstortgelden LNV is geheel geoormerkt door het voormalig ministerie LNV en besteding kan plaatsvinden voor de aankoop van gronden en de inrichting hiervan in het Recreatiegebied. Aan het DB en AB zal worden voorgesteld het saldo als bijdrage derden in mindering te brengen op de aanschafwaarde Hoekse Park West, dan wel aan te wenden voor de vervanging van de Varenbrug als onderdeel van de Metropolitane fietsroute Delft – Rotterdam Alexander. In 2024 zijn er geen mutaties geweest. a) Voorziening afkoopsommen Dit betreft de in 2015 ontvangen afkoopsommen ten behoeve van toekomstig Regulier Onderhoud vanuit het project Hoekse Park. Het oorspronkelijke bedrag van € 241.571 is als volgt opgebouwd: - afkoop onderhoud brug € 132.231; - Stadsregio bijdrage € 100.000; - Meerjarig onderhoud natuurvriendelijke oevers € 9.340. Sinds 2017 valt in een periode van 10 jaar het totaalbedrag van € 241.571 vrij ten gunste van het Regulier Onderhoud in de exploitatie. Saldo 1 januari Bij: Dotaties Af: vrijval t.g.v. de exploitatie Saldo 31 december
2024 72.472 0 24.157 48.315
2023 96.629 0 24.157 72.472
39
Vlottende passiva Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar Overige schulden 2024 289.224 289.224
- Crediteuren Totaal
2023 41.929 41.929
Het crediteurensaldo per 31-12-2024 bestaat voor het grootste deel uit afrekeningen regulier onderhoudsbestekken. In verband met de overgang naar een nieuw financieel systeem is er eind 2023 versneld betaald om het overlopende saldo zo laag mogelijk te houden. Overlopende passiva Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen, met uitzondering van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume. - Te ontvangen facturen (leveranties en diensten van derden) - Dienstverlening SBB - Overige schulden
2024 240.951 246.946 798 488.695
2023 127.853 327.230 5.929 461.012
De te ontvangen facturen hebben onder meer betrekking op afrekening Waterschapslasten 2024 (€ 32k) en afrekeningen projectkredieten (€ 203k). De dienstverlening SBB betreft de afrekening van de doorbelaste uren december 2024. De van de Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschotbedragen voor uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren De specificatie van deze balanspost is als volgt: Ontvangen van overige Nederlandse overheidslichamen Saldo
Ontvangen
1-1-2024
bedragen
Project Restantsubsidie Molengangenpad (Bentwoud) Verblijfsplek Rottebanbrug Kwaliteits Impuls Lage Bergse Bos Trainingsroute wielrenners Willem-Alexanderbaan Governance De Rotte Overige posten
625.556 26.412 3.894.089 0 2.256 0
82.200 45.500
Totaal
4.548.313
127.700
Vrijgevallen, bestede of terugbetaalde bedragen
Saldo 31-12-2024
11.973 8.234 1.039.614
613.583 18.178 2.936.675 45.500 2.256 2.276
1.059.820
3.618.469
40
Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen Langlopende verplichtingen De meerjarige contracten zijn geïnventariseerd. Het betreft met name contracten meerjarige bestekken voor regulier onderhoud en de dienstverleningsovereenkomst met Staatsbosbeheer. De belangrijkste resterende verplichtingen (> € 100.000) voor 2025 e.v. zijn: * Gras- en waterbestekken regulier onderhoud € 975.000 * Hygiëne Bestek regulier onderhoud € 360.000; * Samenwerkingsovereenkomst Staatsbosbeheer € 2.098.800. Gebeurtenissen na balansdatum Er hebben geen gebeurtenissen plaatsgevonden na balansdatum.
41
5.5
Toelichting op het overzicht van baten en lasten 2024
Bij de Najaarsrapportage werd rekening gehouden met een overschot van € 448.000. Het voordelige saldo 2024 is uitgekomen op circa € 474.000. De baten zijn € 87.000 hoger uitgekomen en de lasten € 61.000 hoger. Per saldo een lichte verbetering van € 26.000 dat bestaat uit een aantal diverse voor- en nadelen per deelproduct. In paragraaf 3, de programmaverantwoording van het jaarverslag wordt nader ingegaan op de bereikte resultaten per deelproduct. Overzicht incidentele baten en lasten Incidentele baten
Omschrijving
Incidentele lasten Realisatie 2024
Projectkredieten
Onttrekkingen aan reserves Investeringsreserves, projectkredieten Reserve herinrichting A16, projectkredieten Algemene Reserve, projectkredieten Uitvoeringsagenda Reserve, projectkredieten Totaal
Begroting 2024 na wijziging Omschrijving 0
0 Projectkredieten Uitgaven 2024 onttrokken aan reserves
Toevoegingen aan reserves 70.681 24.263 145.486 76.964 317.394
215.300 Totaal
Realisatie 2024
Begroting 2024 na wijziging
317.394
215.300
0
0
317.394
215.300
Overzicht van de structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserves Toevoegingen reserves Omschrijving programma
Begroot 2024
Realisatie 2024
Reserve vervangingsinvesteringen
35.000
35.000
Totaal
35.000
35.000
Begroot 2024
Realisatie 2024
Afschrijvingsreserve Reserve Noordoever
36.300 120.800
36.310 120.800
Totaal
157.100
157.110
Onttrekkingen reserves Omschrijving programma
42
Overzicht van de directe vermogensmutaties Toevoegingen reserves Omschrijving programma
Begroot 2024
Realisatie 2024
Afschrijvingsreserve, geactiveerde projecten
351.782
Totaal Onttrekkingen reserves Omschrijving programma
0
Begroot 2024
Realisatie 2024
Investeringsreserve, geactiveerde projecten Totaal
351.782
351.782 0
351.782
Rechtmatigheidsverantwoording Verantwoordelijkheid dagelijks bestuur: De baten en lasten alsmede de balansmutaties moeten getrouw in de jaarrekening worden opgenomen. Uit het getrouw opnemen van de baten en lasten alsmede de balansmutaties, blijken een drietal rechtmatigheidscriteria niet expliciet. Dit betreffen het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium. In deze rechtmatigheidsverantwoording licht het dagelijks bestuur toe in hoeverre bij de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd. Dit houdt in dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties in overeenstemming zijn met door het algemeen bestuur vastgestelde kaders zoals de begroting en verordeningen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving. Bij de waarderingsgrondslagen in de jaarrekening is het door het algemeen bestuur op 18 december 2023 vastgestelde normenkader van de relevante wet- en regelgeving verder toegelicht. Deze verantwoording hanteert een grensbedrag omdat alleen de van belang zijnde aspecten in de verantwoording hoeven te worden betrokken. Deze grens is door het algemeen bestuur bepaald en bedraagt 1% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee vastgesteld op € 61.160.
De grondslag voor deze verantwoording is de Kadernota Rechtmatigheid 2023 van de Commissie BBV van november 2023. Bevinding: Het dagelijks bestuur is van mening dat de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de daarvoor gestelde grens.
43
Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) Per 1 januari 2013 is de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) ingegaan. De WNT is van toepassing op het schap. Het voor het schap toepasselijke bezoldigingsmaximum is in 2024 € 233.000. Dhr. S Thijsen, directeur van Staatsbosbeheer (SBB), dient op grond van de mandaatregeling aangemerkt te worden als topfunctionaris. Over de vergoeding in het kader van zijn functie als topfunctionaris zijn geen nadere afspraken tussen het schap en Staatsbosbeheer gemaakt. Er worden geen rechtstreekse vergoedingen aan dhr. Thijsen door het schap verstrekt. Dhr. Thijsen ontvangt zijn bezoldiging via Staatsbosbeheer en deze organisatie verantwoordt zijn bezoldiging via haar eigen jaarrekening. Aangaande de doorbelasting van de kosten die SBB maakt voor haar dienstverlening zijn afspraken gemaakt, waarbij indirect de kosten die gemaakt worden door SBB in het kader van de functie van Dhr. Thijsen versleuteld zitten in de afspraken en in de overhead van de tarieven die door SBB worden doorbelast. Ten aanzien van de door te belasten directe kosten is voor de heer Thijsen geen tijdsregistratie aanwezig op basis waarvan de werkelijke omvang van het dienstverband kan worden bepaald.
Hierdoor is de vergoeding die betaald wordt voor de inhuur van de topfunctionaris niet te herleiden. Op basis van de inschatting van het bestuur is de werkelijke tijdsbesteding van dhr. Thijssen aan het schap verwaarloosbaar ten opzichte van zaken als directeur van Staatsbosbeheer en bedraagt daarmee minder dan € 2.100. In het verleden werd in de jaarrekening om praktische redenen voor deze topfunctionaris de volledige bezoldiging zoals hij die ontvangt bij Staatsbosbeheer verantwoord. Feitelijk werd de WNT-verantwoording voor deze topfunctionaris zoals die door Staatsbosbeheer is opgenomen in haar jaarrekening ook opgenomen in de jaarrekening van het schap. Het ministerie van Binnenlandse Zaken heeft op 1 november 2022 de toelichting op de Uitvoeringsregeling WNT 2023 de openbaarmakingsverplichting voor WNT-instellingen die deel uitmaken van een groep verduidelijkt. In de relatie tussen de organisatie en Staatsbosbeheer is weliswaar geen sprake van een groep, maar de problematiek inzake de intra-groep detachering is in deze casus vergelijkbaar. De individuele bezoldiging van de directie en toezichthouders, die ook dient als verantwoording in het kader van de WNT, zijn in onderstaande tabellen gespecificeerd: 1d. Topfunctionarissen met een totale bezoldiging van € 2.100 of minder: Gegevens 2024 NAAM TOPFUNCTIONARIS Ir. S. Thijsssen
FUNCTIE Directeur
Behalve de heer S. Thijsen zijn er geen topfunctionarissen conform de WNT met dienstbetrekking in 2024 en die een bezoldiging boven het individuele WNT-maximum hebben ontvangen. In 2024 zijn geen ontslaguitkeringen betaald aan overige functionarissen die op grond van de WNT dienen te worden vermeld, of die in eerdere jaren op grond van de WOPT (Wetopenbaarmaking uit publieke middelen gefinancierde topinkomens) of de WNT vermeld zijn of hadden moeten worden.
44
Topfunctionarissen met een bezoldiging van € 2.100 of minder
In de kolom "van - tot" is de duur van het bestuurslidmaatschap vermeld. De bestuursleden hebben over 2024 geen vergoeding ontvangen. Samenstelling van het bestuur in het verslagjaar Leden Dagelijks Bestuur Gemeente Rotterdam Rotterdam Lansingerland Zuidplas
Naam dhr. V. Karremans dhr. P.J.P. Lansink Bastemeijer dhr. M. Muis dhr. D. de Haas
functie wethouder wethouder wethouder wethouder
Van - Tot januari 2024 - juli 2024 oktober 2024 - december 2024 januari 2024 - december 2024 januari 2024 - december 2024
Leden Algemeen Bestuur Het Algemeen Bestuur wordt gevormd door de leden van het Dagelijks Bestuur aangevuld met de hieronder opgenomen bestuursleden: Gemeente Rotterdam Lansingerland Zuidplas
Naam dhr. F. Achbar dhr. S. Fortuyn dhr. F. Klovert
functie wethouder wethouder wethouder
Van - Tot januari 2024 - december 2024 januari 2024 - december 2024 januari 2024 - december 2024
Het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard is adviserend aan het bestuur.
5.6
Verdeling naar taakvelden
Verdeling naar taakvelden 0 Bestuur en ondersteuning 0.1 Bestuur 0.4 Overhead 0.5 Treasury 0.8 Overige baten en lasten 0.10 Mutatie reserves 5 Sport, cultuur en recreatie 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie Totalen
Baten
Realisatie 2024 Lasten 239.630 321.915
531.506 474.504
35.000
5.584.175 6.590.185
5.519.461 6.116.006
Saldo -239.630 -321.915 531.506 0 439.504 0 64.714 474.179
Gewijzigde begroting 2024 Baten Lasten 267.900 293.700 519.000 372.400
35.000
5.509.200 6.400.600
5.356.000 5.952.600
Saldo -267.900 -293.700 519.000 0 337.400 0 153.200 448.000
45
VOORSTEL DAGELIJKS BESTUUR RECREATIESCHAP ROTTEMEREN
Onderwerp Kenmerk Bijlagen Besluitdatum Voorbereid door
: : : : :
Concept Begroting 2026 -231 maart 2025 John Schippers
1. ONTWERP-BESLUIT Het bestuur wordt gevraagd: • In te stemmen met de conceptbegroting 2026 van recreatieschap Rottemeren, waarbij de geraamde tekorten vooralsnog gedekt worden door een onttrekking uit de algemene reserve, vooruitlopend op de te verwachten bijdragen uit de nieuwe beheerregeling. • In te stemmen met een mogelijke afwijkende versie van de meerjarenbegroting voor vaststelling in het Algemeen Bestuur waarin de te verwachten vastgestelde bijdragen uit de nieuwe beheerregeling wel zijn opgenomen. 2. ONDERWERP IN KORT BESTEK Exploitatie Voor de begrotingsjaren 2026-2029 e.v. wordt een structureel tekort geraamd van circa € 430k in 2026 oplopend tot circa € 635k vanaf 2029. De te verwachten bijdragen uit de nieuwe beheerregeling recreatieschappen Zuid-Holland zijn voorlopig als een PM-post opgenomen. De tekorten worden voorlopig gedekt door een onttrekking uit de algemene reserve. Het subsidieportaal voor het indienen van aanvragen is nog niet operationeel zodat er geen onderbouwde inschatting gemaakt kan worden van de bijdrage. De verwachting is dat de bijdragen uit de nieuwe beheerregeling de voor nu opgenomen tekorten ruimschoots zullen compenseren. Indien de bijdragen vóór vaststelling van de begroting 2026 door het Algemeen Bestuur bekend zijn dan zullen deze alsnog worden opgenomen.
Op de deelnemersbijdragen 2026 is geen indexatie toegepast als tegemoetkoming aan de oproep van de deelnemers om mogelijke bezuinigingsmogelijkheden te onderzoeken. De deelnemersbijdragen blijven daardoor gelijk aan die van 2025 (€ 4.793.825). Vermogenspositie De geprognotiseerde eindstand van de vrije algemene reserve ultimo 2026 bedraagt € 2,1 mln. In hoofdstuk 5 wordt verder ingegaan op de meerjarenraming en de vermogenspositie.
1
3. VOORAFGAANDE BESLUITVORMING •
Algemeen Bestuur, 9 december 2024, Vaststelling uitgangspunten programmabegroting 2026.
4. WIJZE VAN TOTSTANDKOMING Ambtelijk voorbereid door Staatsbosbeheer. 5. VERDERE PROCEDURE • •
Na instemming door het Dagelijks Bestuur zal de conceptbegroting 2026 voor zienswijze worden toegezonden aan de deelnemende gemeenten. De conceptbegroting 2026 zal (mogelijk in gewijzigde vorm v.w.b. de bijdrage uit de nieuwe beheerregeling) tezamen met de ingediende zienswijzen ter vaststelling worden voorgelegd aan het Algemeen bestuur.
Hoogachtend,
Dhr. R. van Raay Bestuurssecretaris
2
Bijlage: Concept meerjarenbegroting 2026 samengevat Recreatieschap Rottemeren Meerjarenraming 2026-2029
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Pachten, huren, precario etc. Rentebaten Deelnemersbijdragen Beheerregeling recreatieschappen Zuid-Holland Structurele baten
901.700 300.000 4.793.825 pm 5.995.525
901.700 200.000 4.793.825 pm 5.895.525
901.700 150.000 4.793.825 pm 5.845.525
901.700 150.000 4.793.825 pm 5.845.525
Gebiedsbeheer Maatschappelijke betrokkenheid Plannen maken Bestuursondersteuning Structurele lasten
5.886.380 96.600 100.000 491.600 6.574.580
5.886.380 96.600 100.000 491.600 6.574.580
5.886.380 96.600 100.000 491.600 6.574.580
5.886.380 96.600 100.000 491.600 6.574.580
Structureel saldo van Baten en Lasten
-579.055
-679.055
-729.055
-729.055
Structurele toevoeging reserves Structurele onttrekking reserves Saldo toevoeging en onttrekking reserves
35.000 183.900 148.900
35.000 183.900 148.900
90.000 183.900 93.900
90.000 183.900 93.900
Structureel resultaat
-430.155
-530.155
-635.155
-635.155
Incidentele onttrekking reserves
430.155
530.155
635.155
635.155
0
0
0
0
Saldo
3
Begroting 2026 B EGROTING 2026 RECREATIESCHAP ROTTEMEREN
C ONCEPTVERSIE D AGELIJKS B ESTUUR 31 MAART 2025
Hoofdstuk
Pagina
1. Bestuurlijke samenvatting
2
2. Financiële samenvatting
3
3. Producten en diensten
5
4. Paragrafen
16
5. Financiële begroting
22
6. Bijlagen
26
0
Begroting 2026 1. Bestuurlijke samenvatting Bestuurlijke context Recreatieschap Rottemeren behartigt voor de deelnemers de onderlinge samenhang van het gebied en de belangen voor openluchtrecreatie, natuurbescherming en het bewaren en bevorderen van natuur en landschapsschoon. Het recreatieschap heeft sinds 2018 de vorm van een collegeregeling. In de Gemeenschappelijke Regeling is bepaald dat de raden van de deelnemende gemeenten de kaders voor het recreatiebeleid vaststellen. Bovendien vragen opgaven als toenemende verstedelijking, klimaatopgaven, biodiversiteit en gezondheid om een nieuwe visie op de functie en inrichting van het gebied. Om hier invulling aan te geven heeft het recreatieschap in 2018 de notitie “Ruimte voor een groenblauwe toekomst – koers en ambities voor recreatief landschapspark Rottemeren” opgesteld. De gemeenteraden van de drie deelnemende gemeenten hebben deze notitie vastgesteld als kaderstellend document. Sinds 2017 verricht Staatsbosbeheer de dienstverlening aan Recreatieschap Rottemeren. De samenwerking tussen het recreatieschap en Staatsbosbeheer is vanaf 1 januari 2019 vormgegeven in de Samenwerkingsovereenkomst Staatsbosbeheer-Recreatieschap Rottemeren voor de periode 2019 tot en met 2023. In 2024 is deze overeenkomst verlengd voor onbepaalde tijd.
Beheer, onderhoud en exploitatie gebieden Het product gebiedsbeheer gaat over het onderhouden van de natuur- en recreatiegebieden en de daarbij behorende beheertaken. De basis voor de reguliere onderhoudswerkzaamheden is beschreven in het terreinbeheermodel (TBM). Dit model is opgebouwd uit doeltypen met specifieke recreatieve doelen en maatregelen gerelateerd aan marktconforme normprijzen per doeltype. Continue evaluatie van de onderhoudswerkzaamheden draagt bij aan het voortdurend actualiseren van het terreinbeheermodel en het beheersbaar houden van zowel de te treffen onderhoudsmaatregelen als de kosten. Bij grote afwijkingen kan deze evaluatie leiden tot een voorstel tot begrotingsaanpassing. Het TBM is in 2024 herijkt. De financiële consequenties van de herijking zijn meegenomen in de meerjarenbegroting 2026. Grondzaken en exploitaties (Economisch beheer) Het economisch beheer is gericht op het zodanig beheren van de grondposities van het recreatieschap dat dit bijdraagt aan de lange termijn strategie van het recreatieschap. Daarnaast worden overeenkomsten met derden aangegaan en beheerd, gericht op de exploitatie en/of het gebruik van schapsgronden en –opstallen (passend binnen de huidige ambities van het recreatieschap). Het resultaat is het actief beheren en vastleggen van privaatrechtelijke afspraken, waarbij een optimale netto-opbrengst wordt nagestreefd.
Het langdurig in eigendom hebben en houden van woningen wordt niet als taak van het recreatieschap gezien. In 2023 is een voorstel aangenomen voor het al dan niet afstoten van een aantal woningen inclusief de ondergrond. In 2024 is een aanvang gemaakt met de verkopen. De verwachting is dat dit ook nog in 2026 tot incidentele baten leidt. Ontwikkelingen Bezuinigingsopdracht Het (financiële) uitgangspunt is de meerjarenbegroting 2026 en de inzichten en ontwikkelingen met meerjarige structurele en incidentele effecten voor zover ze nu bekend zijn. Voor de begrotingsjaren 2026-2029 e.v. wordt een structureel tekort geraamd van circa € 430k in 2026 oplopend tot circa € 635k vanaf 2029. Het AB heeft op 9 december 2024 aan het VAAC de opdracht verstrekt om in samenwerking met Staatsbosbeheer te komen tot een concrete uitwerking van de bezuinigingsopgave. 1
Begroting 2026 Hierbij dient gestreefd te worden naar het terugbrengen van het structurele meerjarig tekort in de begroting van circa € 375k in 2026 tot € 640k in 2028 e.v. Het VAAC en Staatsbosbeheer hebben daarvoor mogelijk optimalisaties, bezuinigingen en nieuwe inkomstenbronnen in beeld gebracht. De te verwachten bijdragen vanuit de nieuwe beheerregeling recreatieschappen Zuid-Holland zijn voorlopig als een PM-post opgenomen. Het subsidieportaal voor het indienen van aanvragen is nog niet operationeel zodat er geen onderbouwde inschatting gemaakt kan worden van de bijdrage. Daarnaast zijn er nog incidentele baten te verwachten uit de verkoop van het onroerend goed. Deze zijn in de structurele begroting niet opgenomen omdat vanuit wet- en regelgeving (BBV, GR, Toezichthouder PZH), de begroting structureel in evenwicht dient te zijn. Subsidiecoördinatie Naast de provinciale subsidies maakt Recreatieschap Rottemeren nagenoeg geen aanspraak op andere subsidies en/of fondsen. In het najaar van 2024 is besloten om gezamenlijk met de andere recreatieschappen middelen uit te trekken voor de inzet van Subsidiecoördinatie. Die ondersteunt het onderzoeken en begeleiden van aanvragen voor beschikbare subsidies en fondsen, c.q. het vinden van externe bekostigingsbronnen.
Deze middelen dragen bij aan het realiseren van de diverse groene ambities, van zowel schappen, Staatsbosbeheer als provincie, rijksoverheid en EU. Voor de subsidiecoördinatie is een eigen bijdrage (cofinanciering) geleverd van 22,5% voor de vier Natuur-en recreatieschappen (Groenalliantie, Rottemeren, IJsselmonde en Voorne-Putten) en een bijdrage van 10% voor het CBG. Een jaar na de start van de werkzaamheden van de subsidiecoördinatie, vindt een evaluatie plaats over onder meer de meegegeven kaders en werkwijze. Subsidieverordening Bij het vaststellen van de subsidieverordening in 2022 is besloten de verordening in 2024 te evalueren. Voor de evaluatie heeft SBB bij de gemeente Rotterdam twee specialisten ingehuurd. Zij hebben een eerste conceptrapportage opgeleverd die onlangs is besproken in het VAAC. Een eerste conclusie is dat het wenselijk is om een geheel nieuwe verordening op te stellen en keuzes te maken of alle onderdelen zoals nu in de verordening zijn opgenomen (marketing, beheersubsidie en incidentele subsidies) nodig zijn. De verwachting is dat het marketingplatform en het beheer ook via een opdrachtgever-opdrachtnemer-relatie geregeld kan worden. Een nieuw voorstel wordt uitgewerkt.
Uitvoeringsprogramma 2025-2028 De notitie "Ruimte voor een groenblauwe toekomst – koers en ambities voor recreatief landschapspark Rottemeren” is uitgewerkt naar een uitvoeringsprogramma met tranches. In het in 2022 vastgestelde tranche 1 van het uitvoeringsprogramma zijn negen projecten benoemd om mee aan de slag te gaan. Afgelopen jaar heeft het bestuur gevraagd een meerjarig uitvoeringsprogramma op te stellen, rekening houdend met de rolverdeling tussen schap en gemeenten, de financiële situatie van het schap, de behoefte aan concrete resultaten en de personele capaciteit. Besloten is om de kredieten per jaar aan te vragen. In het AB van 9 december 2024 is voor tranche II een krediet toegekend van € 350.000. Met deze werkwijze bieden we de mogelijkheid om tussentijds bij te sturen en tegemoet te komen aan de financiële zorgen over het begrotingsjaar 2026.
2
Begroting 2026
2. Financiële samenvatting Exploitatie Voor de begrotingsjaren 2026-2029 e.v. wordt een structureel tekort geraamd van circa € 430k in 2026 oplopend tot circa € 635k vanaf 2029. De te verwachten bijdragen vanuit de nieuwe beheerregeling recreatieschappen Zuid-Holland zijn voorlopig als een PM-post opgenomen. Het subsidieportaal voor het indienen van aanvragen is nog niet operationeel zodat er geen onderbouwde inschatting gemaakt kan worden van de bijdrage. De tekorten worden, vooruitlopend op de te verwachten bijdrage uit de nieuwe beheerregeling, voorlopig gedekt door een onttrekking uit de algemene reserve. De jaarlijkse prijsindexatie is gebaseerd op die van de Kring Gemeentesecretarissen RotterdamRijnmond 2025 en bedraagt 5,2%. De Gemeente Zuidplas hanteert weliswaar de indexatie van de financiële kaderstelling gemeenschappelijke regelingen Hollands Midden (2,1% voor de personele component en 2,7% voor de materiële uitgaven), maar voor recreatieschap Rottemeren wordt voor alle deelnemers de eerstgenoemde gevolgd. Deze is toegepast op de daarvoor in aanmerking komende lasten voor zover nodig en van toepassing, en zoals opgenomen onder de uitgangspunten. De indexatie is niet toegepast op de dienstverlening Staatsbosbeheer, terwijl het onderliggende uurtarief wel jaarlijks stijgt.
Met deze ingreep neemt Staatsbosbeheer het op zich om de kwaliteit op peil te houden maar minder uren te besteden door efficiënter te werken. De indexatie is ook niet toegepast op de deelnemersbijdragen, als tegemoetkoming aan de oproep van de deelnemers om mogelijke bezuinigingsmogelijkheden te onderzoeken. De deelnemersbijdragen blijven daardoor gelijk aan die van 2025; € 4.793.825. De deelnemende gemeenten zijn overeengekomen om de deelnemersbijdragen met ingang van 2025 te verdelen op basis van het aantal inwoners. Nieuwe beheerregeling recreatiegebieden provincie Zuid-Holland Vanaf 2026 is het voor recreatieschap Rottemeren ook mogelijk gebruik te maken van de subsidieregeling beheer recreatiegebieden. De vergoeding is maximaal 40 procent van de kosten voor terreinbeheer en toezicht en handhaving. Basis hiervoor is een kaart van het recreatiebied met daarop de doeltypen (bos, grasweide, water, paden etc.) en een hierop gebaseerde berekening van de beheerkosten en toezicht. Alleen gebieden met aaneengesloten recreatiegebieden van meer dan 100ha komen in aanmerking voor de regeling. Voor recreatieschap Rottemeren is het nu nog lastig in te schatten hoe hoog de jaarlijkse subsidie gaat worden omdat bij het opstellen van de conceptbegroting het aanvraagportaal van de provincie nog niet operationeel was.