Bijlage 1 Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023 A23.000675
Tekst van het document
Zuidplas
N.t.b.
9
24
Van Wijk
Middengebied vijfde dorp
Dure koop MGW
44
60
Zevenhuizen
Middeldure koop hoog MGW
25
Zevenhuizen
Zevenhuizen
Betaalbare koop MGW
34
29 30
Zevenhuizen
Park de Zevenloft
Dure koop EGW
7
Van 't Verlaat
Koningskwartier
Middeldure koop hoog EGW
Middeldure koop laag (<NHG) MGW
36
Swanladriehoek
Totaal
30
Sociale huur EGW
Project PRO
18 74
27
83
69 44
440
8000
8000
8889
10806
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
5. Investeringsopgave De gemeente Zuidplas heeft haar ruimtelijke koers tot en met 2040 vastgelegd in de Omgevingsvisie Zuidplas 2040. Het realiseren van de ruimtelijke ambities is alleen mogelijk door samenhang aan te brengen tussen gebiedsontwikkeling, groen, maatschappelijke voorzieningen en mobiliteit – en de investeringen die het gemeentebestuur hierin doet. De onderlinge verbondenheid tussen de opgaven vraagt om het tijdig en in samenhang programmeren van de beschikbare middelen. Met de ruimtelijke opgaven ‘Ontwikkeling Middengebied’, ‘Versterken Vitaliteit Dorpen’ en ‘Landschappelijk Zuidplas’ vraagt dit om het mobiliseren van alle mogelijke investeringsmiddelen. Nauwe samenwerking met bestuurlijke partners Het college werkt niet alleen in lijn met de omgevingsvisie en het collegeprogramma 2022-2026, maar ook in lijn met regionale en nationale ontwikkelingen. Dit doet het college zo veel mogelijk in samenwerking met andere overheden. Het perspectief op hoofdlijnen voor Landschappelijk Zuidplas in het kader van het Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG) wordt tot eind 2023 verder verdiept, in nauwe samenwerking met het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard (HHSK), de provincie Zuid-Holland, de gemeente Gouda, de gemeente Waddinxveen en het
31
Rijk. Naar verwachting ontstaat vanuit het Rijk begin 2024 duidelijkheid over een substantiële financiële bijdrage vanuit het Transitiefonds aan het Restveen. Onderdeel van de maatschappelijke businesscase Restveen vormt cofinanciering van de gemeente Zuidplas en de provincie Zuid-Holland. Doorontwikkeling van het PRO De omgevingsvisie geeft koers aan het eigen handelen van Zuidplas. Hoe het college dat doet, wordt weergegeven in het PRO. In de komende jaren werkt het college aan een doorontwikkeling van het PRO tot een monitor-, analyseen bijsturingsinstrument. Hierdoor ontstaat inzicht of het gemeentebestuur qua programmering op koers ligt waar het gaat om de ambities.. Analyse leidt tot bijsturing en investeringen Aangevuld met een volgende stap in de uitwerking van het Middengebied met een bestemmingsplan met grondexploitatie, de Mobiliteitsvisie Zuidplas en de visie op de Ringvaart, geeft dit voor de drie ruimtelijke opgaven in het PRO 2023 een integraal beeld bij: 1. Een beschrijving van de opgave tot aan 2040. 2. Een blik op de harde en zachte plancapaciteit, waarmee het college laat zien wat het op korte, middellange en langere termijn verwacht te realiseren.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
3. Een analyse of het college met deze plannen op koers ligt in relatie tot de Omgevingsvisie Zuidplas 2040 en waar de focus op zou moeten liggen in de komende periode. Deze analyse is bedoeld om v ervolgens, bij de integrale afweging, te komen tot inhoudelijke bijsturings- en investeringsvoorstellen
Overzicht bestaande dekkingsbronnen Voor de benodigde dekking kijkt het college naar de beschikbare financiële ruimte binnen de afzonderlijke bestaande dekkingsbronnen. De onderstaande figuur geeft dit weer:
1. Reserve Grondexploitaties
2. Fonds Bovenwijkse voorzieningen
3. Fonds Sociaal Bouwen
4. Bestemmingsreserve Investeringsfonds PRO
• Basis jaarlijkse actualisatie grondexploitaties
• Voorstel investeringen conform Nota Kostenverhaal 2023
• Voeding conform Nota Kostenverhaal 2023
• Eerst voeding vrije ruimte uit Reserve Grondexploitaties
• Risicobuffer grondexploitaties
• Voorstel investeringen bij PRO Zomernota
• Voorstel voor voeding bij PRO Zomernota
• Na behandeling Nota Kostenverhaal stevige relatie met nieuwe Nota
• Toekomstig inzetbaar opgave Versterken Vitaliteit Dorpen
• Vrij beschikbaar voor opgaven Versterken Vitaliteit Dorpen en Landschappelijk Zuidplas
• Relaties met voorziening negatieve grondexploitaties • Relatie met jaarrekening • Vrije ruimte naar BIP
32
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Fonds Bovenwijkse voorzieningen In de omgevingsvisie zijn verschillende ontwikkelingen voorzien die een positieve bijdrage leveren aan of de héle gemeente Zuidplas, of de dorpskernen specifiek. Het profijt van deze ruimtelijke ontwikkelingen valt gedeeltelijk ten gunste uit van publieke en private initiatieven die een vastgoedontwikkeling tot stand laten komen. Om die reden wordt hiervoor een bijdrage gevraagd, zowel van de gemeentelijke initiatieven als van de private initiatieven. De ruimtelijke ontwikkelingen waarvoor een bijdrage is gevraagd, zijn opgenomen in de Nota Kostenverhaal Fonds Sociaal Bouwen In de Woonvisie 2025 is aangegeven wat het beleidsmatige bouwprogramma is voor de gemeente Zuidplas. Een belangrijk kader in deze visie is dat met elk bouwprogramma ten minste 28 procent sociale woningbouw wordt gerealiseerd. Dit geldt zowel voor de gemeentelijke projecten als voor de private projecten. Wanneer een ontwikkeling geen (of te weinig) sociale woningen oplevert, wordt de ontwikkelaar gevraagd om voor het tekort aan sociale woningen een financiële afdracht te doen aan het Fonds Sociaal Bouwen. Dit bedrag kan het college later gebruiken voor het realiseren van sociale woningen op
33
een andere locatie. De berekeningswijze van de afdracht is opgenomen in de Nota Kostenverhaal. Bestemmingsreserve Investeringsfonds PRO (BIP) Twee jaar geleden heeft de gemeenteraad bij de besluitvorming over het PRO 2021 de Bestemmingsreserve Investeringsfonds PRO geopend. Hierdoor kan het gemeentebestuur voortaan beter sturen op het vrij besteedbare deel in de Reserve Grondexploitaties. Op basis van de uitwerking van een hoeveelheid aan fasedocumenten in het afgelopen jaar, stelt het college in het voorliggende PRO 2023 aan u voor om vervolginvesteringen te doen in het kader van: Opgave Versterken Vitaliteit Dorpen Moerkapelle • Reservering van budget voor mogelijke vervolgstudies of investeringen die voortkomen uit het Gebiedspaspoort Moerkapelle. Op verzoek van het presidium wordt het Gebiedspaspoort Moerkapelle inhoudelijk geagendeerd voor de raadsvergadering in september, vanwege de volle raadsagenda in juli. Om een integrale financiële afweging bij de Zomernota 2023 te borgen, wordt vooruitlopend op de behandeling van het Gebiedspaspoort Moerkapelle voorgesteld een budget te reserveren.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Het budget kan alleen worden ingezet wanneer de gemeenteraad concrete besluiten neemt bij het gebiedspaspoort. Mocht het bedrag niet of deels benodigd zijn, dan valt het (restant) weer vrij. Moordrecht • Reservering van budget voor mogelijke vervolgstudies of investeringen die voortkomen uit het Gebiedspaspoort Moordrecht. Het Gebiedspaspoort Moordrecht wordt naar verwachting geagendeerd voor de raadsvergadering in juli 2024. Voor een financieel uniforme benadering van de dorpen kiest het college ervoor om voor Moordrecht een budget gelijk aan Moerkapelle te reserveren. Het budget kan alleen worden ingezet wanneer de gemeenteraad concrete besluiten neemt bij het gebiedspaspoort. Mocht het bedrag niet of deels benodigd zijn, dan valt het (restant) weer vrij. Nieuwerkerk aan den IJssel • Reservering van budget voor mogelijke vervolgstudies of investeringen die voortkomen uit het Gebiedspaspoort Nieuwerkerk aan den IJssel. Het Gebiedspaspoort Nieuwerkerk aan den IJssel is voorzien voor behandeling in de raadsvergadering begin 2025. Voor een financieel
34
uniforme benadering van de dorpen kiest het college ervoor om ook vast voor Nieuwerkerk aan den IJssel een budget te reserveren. Het budget kan alleen worden ingezet wanneer de gemeenteraad concrete besluiten neemt bij het gebiedspaspoort. Mocht het bedrag niet of deels benodigd zijn, dan valt het (restant) weer vrij. Zevenhuizen • Tijdens de behandeling van de Programmabegroting 2023-2026 heeft u budget vastgesteld voor de uitwerking van een mobiliteitsvisie voor heel Zuidplas. Deze visie zal aansluiten op de reeds gestarte uitwerking van het mobiliteitsconcept voor het Middengebied en geeft mede invulling aan de bereikbaarheidsvraagstukken die onderdeel zijn van het Gebiedspaspoort Zevenhuizen. • Voor de locatie Dorpstraat 38 stelt het college voor om een eerste grondexploitatie te openen, waarvoor komend jaar een Nota van Uitgangspunten wordt uitgewerkt. Naar huidig inzicht is de grondexploitatie financieel neutraal. Vanuit het Fonds Bovenwijkse voorzieningen wordt 200.000 euro gereserveerd voor een brug over de Ringvaart. De uiteindelijke besluitvorming hierover door de gemeenteraad maakt onderdeel uit van de vaststelling van de Nota van Uitgangspunten Dorpstraat 38.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Opgave Landschappelijk Zuidplas Tijdens de behandeling van het PRO 2022 op 24 januari 2023 heeft u budget vastgesteld voor nu nog lopende trajecten: • De uitwerking van de Groene Zoom conform uw motie M299 ‘Doorontwikkeling gebieden waaronder de Groene Zoom’. Het college legt de tussenstand van deze uitwerking bij het PRO 2023 aan u voor. • De uitwerking van een visie op de Ringvaart, voor de volledige lengte van 26 kilometer liggend in Zuidplas. De uitwerking verloopt conform planning en is voorzien bij het PRO 2024. • Verschuiving van het budget voor het Opgaveplan Landschappelijk Zuidplas naar de uitwerking van een gemeentelijke propositie in het kader van het Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG). Met het PRO 2023 stelt het college voor om budget te reserveren ter cofinanciering van de investeringen in relatie tot de mogelijke transitie van het Restveen. In het kader van het NPLG werkt de gemeente Zuidplas samen met de provincie Zuid-Holland aan een maatschappelijke businesscase voor een mogelijke transitie van het Restveengebied naar een nat beleefbaar natuurgebied. De investeringen die hiermee gepaard gaan, zullen input vormen voor een subsidieaanvraag
35
bij het transitiefonds NPLG. Ook de provincie Zuid-Holland draagt bij aan de cofinanciering. De reservering voor cofinanciering kan alleen worden ingezet na besluitvorming door de gemeenteraad. Bestuurlijke agendering is afhankelijk van toekenning van subsidie door het Rijk. Investeringsstrategie Gelijktijdig met de doorontwikkeling van het PRO, werkt het college ook aan de ontwikkeling van een investeringsstrategie tot 2040. Met deze investeringsstrategie wil het college meer inzicht geven in de eenmalige en structurele kosten van ambities met een ruimtelijk effect, de spreiding daarvan in de tijd en de mogelijkheden om de ambities te realiseren, met inzet van gemeentelijke dekkingsbronnen en bijdragen van andere overheden. Daarbij is onder meer aandacht nodig voor het in beeld brengen van maatschappelijk rendement van mogelijke investeringen (ter ondersteuning van de besluitvorming), de doorwerking van recente prijsstijgingen, de kansrijkheid in het geval van substantiële subsidietrajecten en de financiële inpassing in de begroting van investeringen in met name maatschappelijke voorzieningen. Inclusief de ontwikkeling en inzet van het groeikader. De eerste investeringsstrategie zal naar verwachting onderdeel uitmaken van het PRO 2024.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Maatschappelijk rendement Maatschappelijk rendement is de toegevoegde waarde van een activiteit voor de hele maatschappij. Anders gezegd is de definitie van maatschappelijk rendement: de verhouding tussen de benodigde investering in geld, mensen en/of middelen (input) enerzijds en het maatschappelijke resultaat dat wordt bereikt (outcome) anderzijds. Met het inzichtelijk maken van het maatschappelijk rendement bij een beoogde investering biedt het college een breder inzicht van effecten aan, ter ondersteuning van een voorgesteld raadsbesluit. Door het scherp maken van doelen en ambities – en vervolgens de middelen die hierop effect kunnen hebben inzichtelijk te maken – wordt het resultaat gemaximaliseerd en worden keuzes nog meer op een integrale manier afgewogen. Door het rendement (ook) te monitoren ná het maken van keuzes en het realiseren van de ontwikkeling, kunt u indien gewenst bijsturen. Ook ondersteunt het in beeld hebben van een breed rendement van een (beoogde) investering, de communicatie richting inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Bovendien kan het helpen bij het verleiden van een verscheidenheid aan partners om bij te dragen aan de ambities van het gemeentebestuur van Zuidplas.
36
Recente prijsstijgingen Voor de lopende grondexploitatieprojecten geldt dat de parameters voor de financiële uitkomsten substantieel aan het veranderen zijn in een ongunstige richting. Dit betreft onder meer de stijgende bouwkosten, het tekort aan personeel bij betrokken partijen (zoals ontwikkelaars, aannemers, maar ook de Raad van State), het stabiliseren van de prijzen voor nieuwbouwwoningen en de effecten van de stikstofproblematiek. Vanwege de beperkte mate van invloed op deze ontwikkelingen, zijn deze ook moeilijker te beheersen met specifieke maatregelen. De huidige omstandigheden zijn eveneens van invloed op ontwikkelende partijen, waardoor deze mogelijk kunnen leiden tot vertraging van op te leveren woningen en voorzieningen. Tegenover deze ontwikkelingen staat een beperkt positief effect als gevolg van de gestegen grondprijzen gedurende 2022. Uit de actualisatie over 2022 blijkt dat het totale effect de grondexploitaties van de gemeente Zuidplas beperkt negatief hebben beïnvloed. De totale portefeuille is per saldo zelfs verbeterd, als gevolg van het wegvallen van projectrisico’s die niet gerelateerd zijn aan economische ontwikkelingen.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Ook voor IBOR-projecten geldt een effect van gestegen bouwkosten, in combinatie met een tekort aan personeel bij betrokken partijen (zoals aannemers). In het voorliggende PRO zijn de eerder geplande projecten opgenomen, waarvan vanwege de gestegen bouwkosten of de financiële situatie van de gemeente nog onzeker is óf, en in welk témpo deze daadwerkelijk kunnen worden uitgevoerd. In het komende halfjaar worden aanbestedingsresultaten van lopende projecten nader geanalyseerd en bij de Programmabegroting 2024-2027 gepresenteerd. Inclusief eventuele beheersmaatregelen, zoals het daar waar mogelijk later faseren van projecten. Subsidietrajecten Zuidplas • Het college heeft in 2022 een succesvolle aanvraag ingediend voor een projectsubsidie Swanladriehoek / Van ’t Verlaat ter waarde van 250.000 euro. • Medio november 2022 is een toekenning van 2 miljoen euro subsidie ontvangen in het kader van de regeling Huisvesting Aandachtsgroepen. Afhankelijk van het besluit tot het vervolg van de Verkenning NieuwerkerkNoord kan dit bijdragen aan de realisatie van circa 300 flexwoningen.
37
• Specifiek voor tijdelijke huisvesting van starters is een subsidieaanvraag ingediend bij de provincie Zuid-Holland. Deze aanvraag is toegekend voor het maximum per gemeente: 50.000 euro. In 2023 werkt het college aan een aanvraag in het kader van het National Programma Landelijk Gebied (NPLG). Daarnaast doet het college een verkenning voor een subsidie voor de impulsaanpak van winkelgebieden voor Zevenhuizen en lopen vanuit de opgave Ontwikkeling Middengebied diverse verkenningen naar subsidiemogelijkheden.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
6. Projecten In dit hoofdstuk licht het college de actuele stand van zaken van de lopende projecten toe. Het gaat hierbij om projecten met een ruimtelijke impact; ook de projecten vanuit het Integraal Beheer Openbare Ruimte (IBOR) staan benoemd. Het college kiest ervoor om alleen de IBORprojecten op te nemen met een bepaald volume én effect op de leefomgeving. Het betreft projecten die al eerder zijn opgenomen in het PRO 2022. Op termijn verdwijnen veel IBOR-projecten uit het PRO. Het gaat hierbij om projecten zoals reguliere vervanging van asfaltwegen en kleinere projecten in de woonwijken. Op dit moment werkt de gemeente Zuidplas aan de inrichting van een digitale omgeving, waarin alle IBOR-projecten zichtbaar worden. Na de oplevering daarvan worden binnen het PRO alleen nog de wijkreconstructies en andere IBOR-projecten met grotere impact opgenomen, wat de leesbaarheid ten goede komt. Rondom de Zomernota 2023 zult u een debat voeren over gemeentelijke bezuinigingen, waarbij het college verschillende scenario’s schetst om tot een sluitende begroting te komen. Het uiteindelijke besluit dat u neemt over de bezuinigingsopgave, heeft mogelijk effect op de lopende projecten en planningen die in het PRO 2023 zijn opgenomen.
38
Afsluiting projecten Ten opzichte van het PRO 2022 sluiten we de volgende projecten af: Gebiedsontwikkeling • De Brinkhorst | Moordrecht Reden: de woonwijk is gerealiseerd en in beheer genomen. • Het Ambacht | Moordrecht Reden: de gebouwen en het terrein zijn gerealiseerd en in gebruik genomen. • IKC Koningskwartier | Zevenhuizen Reden: het schoolgebouw is opgeleverd en in gebruik genomen.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023 Moerkapelle
Jonge Veenen fase 3 + 4 Herontwikkeling voormalige Keijzerschool Uitbreiding brede school Moerkapelle
Beth-San
Herontwikkeling voormalige Rehobothschool
N207
Zuidplasw eg Br ed ew eg
Zuidplasbreed
N453
A12
Zevenhuizen
Swanladriehoek en Van 't Verlaat
ns
Ti
at tra
Park de Zevenloft
rio
Boerderij Voorzorg
N457
N219 Nijverheidscentrum
Verbreding A20
Knibbelweg-Oost
N457
N207
Van Wijk Dorpsstraat 38 Locatieonderzoek afvalbrengstation
Koningskwartier
A20
Hoogspanningsstation
GroenBlauwe zone
N219
Moordrecht Geertruidahoeve 50'er-jarenbuurt Scouting Stevensstraat 78
A20
Nieuwerkerk aan den IJssel
N219 Locatieonderzoek afvalbrengstation
Spoorzone
Nieuwbouw scholen Nieuwerkerk
Doorfietsroute
Oud Verlaat Zelling Onderneming
Bedrijvenpark Kleine Vink De Twee Gebroeders
De Tweemaster (Kamerlingh Onnestraat)
A20
Uitbreiding brede school Esse Zoom
Esse Zoom Laag
s’-Gravenweg
N219
39
Herontwikkeling ‘t Lage
Posthuis
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023 Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Zuidplasbreed | Ontwikkeling Middengebied in de Zuidplaspolder Project De opgave Ontwikkeling Middengebied in de Zuidplaspolder is een integrale ontwikkeling om te komen tot een vijfde dorp voor de gemeente Zuidplas. Op 19 mei 2021 stemde de gemeenteraad in met het Masterplan Middengebied Zuidplaspolder. Het Masterplan schetst op hoofdlijnen de transformatie van het Middengebied van de Zuidplaspolder naar een toekomstbestendig woon-, werk- en leefgebied met een dorp van 8.000 woningen en maatschappelijke en commerciële voorzieningen (het ‘vijfde dorp’), twee bedrijventerreinen, een energielandschap en nieuwe natuur- en recreatiegebieden. Er is aandacht voor het tegengaan van verdere bodemdaling, het creëren van een robuust watersysteem en het versterken van de biodiversiteit. Ook zet de gemeente in op de ontwikkeling van een energielandschap, om het dorp van duurzame energie te voorzien. Daarnaast investeert de gemeente in bereikbaarheid, met nieuwe fiets- en ovverbindingen. De ontwikkeling kan naar verwachting in 2025 starten, en heeft een doorlooptijd van ongeveer 20 jaar. Voortgang Sinds november 2021 ontvangt de gemeenteraad elke drie maanden een update over de voortgang en planning van de activiteiten van de opgave. Het college heeft een
40 40
besluitvormingsstrategie opgesteld, met de processtappen tot aan de besluitvorming over drie integrale hoofdbesluiten: een Nota van Uitgangspunten, één of meerdere grondexploitaties en de twee bestemmingsplannen. Deze besluiten worden voorbereid voor de gemeenteraad en zullen, na de beoogde besluitvorming, sturend en kaderstellend zijn voor de ontwikkeling. De twee bestemmingsplannen hebben enerzijds betrekking op het te ontwikkelen deel van het gebied (waar de bestemmingen wijzigen naar wonen, werken en andere nieuwe functies ten behoeve van het vijfde dorp) en het te conserveren deel van het gebied (waar de bestemmingen veelal hetzelfde blijven, in het agrarische landschap rondom het vijfde dorp). Ter voorbereiding op deze drie hoofdbesluiten is onder andere een milieueffectrapport (MER) opgesteld, waarin de milieueffecten van de voorgenomen ontwikkeling zijn onderzocht. Op 31 januari 2023 heeft het college - naar aanleiding van dit MER - een besluit genomen over het Voorkeursalternatief. Dit besluit is input voor de twee ontwerpbestemmingsplannen die op dit moment worden opgesteld. Het ontwerpbestemmingsplan voor het ontwikkelgebied wordt naar verwachting in het najaar van 2023 ter inzage gelegd. Het college heeft de ambitie om op afzienbare tijd daarna het tweede ontwerpbestemmingsplan ter inzage te leggen.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023 Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
De gemeenteraad wordt nog nader geïnformeerd over de exacte planning daarvan. Parallel hieraan stelt het college een Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundigplan op, met een ruimtelijke vertaalslag van de ambities voor het gebied, met een voorstel voor de eerste fase van het plan. Ook werkt het college de ambities uit het Masterplan verder uit, zoals in het voornoemd Voorkeursalternatief en andere (beleids)uitwerkingen. Deze ambities en (ruimtelijke) uitgangspunten worden opgenomen in de Nota van Uitgangspunten. Verder doet het college nadere onderzoeken en doorrekeningen ten behoeve van de eerste grondexploitatie(s) voor de ontwikkeling. De huidige planning van het college voorziet in vaststelling van de Nota van Uitgangspunten en grondexploitatie(s) in het najaar van 2023 en vaststelling van het bestemmingsplannen voor het ontwikkelgebied in het voorjaar van 2024. De planning van deze besluiten is in maart 2023 bijgesteld naar aanleiding van nieuwe inzichten uit onderzoeken en de huidige marktontwikkeling, waardoor een verdere verdiepingsslag nodig is voor de zorgvuldige voorbereidingen van dit plan. De gewijzigde planning brengt met zich mee dat het ontwerpbestemmingsplan voor het ontwikkelgebied ter inzage wordt gelegd vooruitlopend op de beoogde besluitvorming over
41 41
de Nota van Uitgangspunten. De gemeenteraad ontvangt nog een nadere toelichting op de verhouding tussen Nota van Uitgangspunten en de bestemmingsplannen. Wat betreft de bestuurlijke afspraken is vorig jaar een belangrijke mijlpaal bereikt met de vaststelling van de Herziening van het Omgevingsbeleid voor de ontwikkeling van het Middengebied door Provinciale Staten. Ook de Deelovereenkomst Mobiliteit is in voorbereiding met de provincie, gemeente Gouda en gemeente Rotterdam. Verder worden er verschillende participatie- en informatiebijeenkomsten georganiseerd voor belanghebbenden en belangstellenden van binnen en buiten het gebied. Participatie In de eerste helft van 2023 zijn/worden drie participatiemomenten voor bewoners, ondernemers en/of geïnteresseerden georganiseerd: • 10 mei 2023: Koning Willem I-bos. Hierbij waren omwonenden, ondernemers en andere geïnteresseerden aanwezig om hun ideeën en wensen voor de inrichting van dit deelgebied te delen met de projectorganisatie. • 22 juni 2023: Bedrijventerreinen Doelwijk II en Gouwepark II. Deze bijeenkomst is georganiseerd voor lokale ondernemers en bestuurders van brancheverenigingen.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023 Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
• 29 juni 2023: Voorlopig Ontwerp Stedenbouw (fase 1). Hiervoor zijn huidige inwoners en ondernemers uitgenodigd om in gesprek te gaan over het voorlopig ontwerp van de eerste fase van de ontwikkeling. Na de zomer volgt een bijeenkomst met hetzelfde onderwerp voor geïnteresseerden van buiten het Middengebied. Informatieavonden In 2023 wordt een aantal informatiebijeenkomsten met de gemeenteraad gepland. Het doel van deze bijeenkomsten is om de gemeenteraad zo goed mogelijk te informeren. Raadsleden kunnen op deze avonden allerlei vragen stellen. Deze avonden zijn openbaar toegankelijk en kunnen vanzelfsprekend ook bezocht worden door geïnteresseerden. Ook zij mogen vragen stellen over de onderwerpen die behandeld worden. Onderstaand een overzicht van de informatiebijeenkomsten die in het eerste halfjaar van 2023 plaatsvonden: • 31 januari 2023: energie n.a.v. concept-MER, Visie dorps karakter, Ruimtelijke verkenning Voorzieningen • 28 maart 2023: spelregels Groene Schakel, deelovereenkomst Mobiliteit • 11 april 2023: planologische strategie (deel 1/2) • 18 april 2023: lezingen door leden van het expertpanel (Peter Boelhouwer en Geert Teisman)
42 42
• 17 mei 2023: planologische strategie (deel 2/2) • 30 mei 2023: eerste concept Nota van Uitgangspunten, VO Stedenbouw en Oplegnotitie DIOR Duurzaamheid Bij ontwikkeling van het Middengebied in de Zuidplaspolder staat duurzaamheid in de meest brede zin van het woord centraal. Zo streven we naar een (klimaat)adaptief middengebied, met een robuust watersysteem en een systeem dat adaptiviteit in brede zin faciliteert. We werken aan een (minstens) energieneutraal Middengebied, dat energiezuinig is door het gebruikmaken van een duurzame warmtevoorziening, voldoende energielandgoederen en de inzet van zon op dak om aan de volledige energievraag te voldoen. Verder is de ontwikkeling van het Middengebied een zoveel mogelijk circulaire ontwikkeling. Bijvoorbeeld door in te zetten op circulair grondstofgebruik in de bouw én openbare ruimte, maar ook door zoveel mogelijk circulaire bedrijvigheid te faciliteren. Verder werkt het college verschillende scenario’s uit met betrekking tot waterveiligheid, biobased bouwen, natuurinclusiviteit en duurzame vormen van mobiliteit.circulaire bedrijvigheid te faciliteren. Verder werkt het college verschillende scenario’s uit met betrekking tot waterveiligheid, biobased bouwen, natuurinclusiviteit en duurzame vormen van mobiliteit.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Zuidplasbreed | Gemeentewerf en afvalbrengstation Project De gemeente Zuidplas is in 2010 gefuseerd en dit geeft inmiddels aanleiding tot het samenvoegen van faciliteiten. Daarnaast heeft de gemeente de ambitie om te groeien, met de slogan ‘Ruimte voor iedereen’. Deze groei wordt ingezet in zowel woningen (en daarmee inwonersaantal) als in voorzieningen en faciliteiten. De voorgenomen groei betekent verder ook dat het te beheren gebied groter wordt.
Planning 2023
2024
1e 2e 3e 4e 1e 2e 3e 4e
2025 1e 2e 3e 4e
Opstellen ambitiedocument Circulair Ambachtscentrum Actualiseren PvE Vervolgonderzoek locaties Opstellen drie verschillende scenario’s Scenariokeuze Maken VO en opstellen businesscase
De gemeente Zuidplas heeft momenteel twee locaties waar inwoners grof huishoudelijk afval kunnen brengen. De wens van de gemeente is om tot één toekomstbestendig afvalbrengstation (ABS) gecombineerd met een gemeentewerf te komen. Met de ontwikkeling van een nieuw ABS, kan ook direct worden ingespeeld op de behoefte naar een Circulair Ambachtscentrum (CA). In het licht van de bezuinigingsopgave van de gemeente Zuidplas kan het zijn dat dit project in de tijd verschuift. Hierover gaat de gemeenteraad in debat rondom de Programmabegroting 2024-2027, die in november 2023 op de raadsagenda staat. Voortgang Een eerste stap om te komen tot een nieuw ABS, is om tot in detail te onderzoeken wat de wensen en ambities zijn met betrekking tot het CA. Momenteel ligt de focus voor 2023 daarom volledig op het opstellen van een ambitiedocument t.b.v. het Circulair Ambachtscentrum. Een globale planning voor de komende jaren is hieronder weergegeven.
43
Voorbereiden aanbesteding en opstarten planologische procedure
Participatie/samenwerking Een eerste quickscan heeft nog niet geleid tot een eenduidige locatie en behoeft verder onderzoek waar alle ambities in worden meegenomen. Denk hierbij aan het circulair ambachtscentrum, maar ook bijvoorbeeld de impact van de verbreding van de A20. Zodra de locatie hiervoor is gekozen is participatie met de omgeving. Het ontwerp van zowel het ABS als de gemeentewerf is vastgelegd in bepaalde normen en biedt daarom geen mogelijkheid tot afwijken of een andere versie van input. Het CA is daarentegen bij uitstek geschikt voor een groot participatietraject. Het succes van het CA is voor 100% afhankelijk van succesvolle samenwerkingen.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Het voornemen is daarom om rond de tafel te gaan zitten met nabijgelegen gemeentes, kringlopen, initiatieven van repaircafé’s, Cyclus, ROC’s en middelbare scholen en woningcorporatie Stedelink. Duurzaamheid Onder de pijler ‘Duurzaam Zuidplas’ in het coalitieakkoord wordt genoemd dat: “Bij afvalinzameling wordt continu gezocht naar een optimum tussen herbruikbaarheid van het afval, dienstverlening en de kosten, waarbij het huidige scheidingspercentage zo veel mogelijk in stand blijft. Dit geldt ook voor de studie naar één nieuw afvalbrengstation.” Deze uitspraak houdt uiteraard direct verband met de ontwikkeling van het ABS en het CA. Om de ambitie uit deze pijler mogelijk te maken, is het nodig dat er een toekomstbestendig en duurzaam ABS in combinatie met een CA komt op de juiste plaats binnen de gemeentegrenzen. Maatschappelijke doelstellingen binnen thema’s omgevingsvisie: Toewerken naar een circulaire gemeente Schone en veilige fysieke leefomgeving
44
Koppeling collegeprogramma Spoor Duurzaam Zuidplas - Bevorderen circulariteit, bijvoorbeeld bij inkoop, afvalinzameling en ontwikkeling. Spoor Vitaal en (Be)Leefbaar Zuidplas - Tegengaan van verpaupering van vastgoed in en buiten de dorpen. - De groei van de gemeente benutten we optimaal om zo, in samenhang tussen dorpen en buurtschappen, onze voorzieningen beter aan te laten sluiten aan de behoefte en op peil te houden.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Zuidplasbreed | Verbreding A20 Project De A20 is van belang voor de bereikbaarheid van de Rotterdamse regio en als verbinding tussen Utrecht en Rotterdam. Het deel van de A20 tussen Nieuwerkerk aan den IJssel en Gouda is een grote bottleneck voor het verkeer. In beide richtingen staan dagelijks files en er gebeuren veel ongevallen. Met de verbreding van de A20 wordt de doorstroming en de verkeersveiligheid op dit deel verbeterd. Voortgang Rijkswaterstaat (RWS) is trekker van dit project, de gemeente Zuidplas heeft een faciliterende rol. RWS verwacht tussen nu en 2029 de A20 te kunnen verbreden. Eerst dient een ruimtelijke procedure te worden doorlopen en worden er onderzoeken, MER-studies en ontwerpstudies uitgevoerd. In 2023 zijn de betrokken partijen aan zet om het eisenpakket (klanteis-specificaties) mee te geven richting RWS. Participatie RWS begeleidt het gehele communicatie- en participatieproces. Hiervoor heeft men een website aangemaakt (www.mirta20. nl) en een participatieplan opgesteld. De afgelopen jaren zijn al diverse bewonersbijeenkomsten georganiseerd. RWS is verantwoordelijk voor de (publieks-)communicatie met omwonenden en andere belanghebbenden. De gemeente faciliteert hierin. Duurzaamheid Aan het project wordt mobiliteitsmanagement gekoppeld om automobilisten te verleiden per fiets en/of openbaar vervoer te gaan reizen.
Bij de verbreding is aandacht voor het 45
versterken van ecologische verbindingen en fietsstructuren. Verder wordt gekeken of inrichtingselementen ingezet kunnen worden voor duurzame doelstellingen voorkomend uit de Regionale Energie Strategie. Langs de A20 worden op specifieke locaties/trajecten enkele geluidsschermen gerealiseerd in het kader van de MJPG (MeerJarenProgrammaGeluidssanering). Hiermee wordt het geluidsniveau naar de wettelijke normen teruggedrongen. Bij de verbreding wordt ook veiligheid voor fietsers van de Parallelweg-Zuid verbeterd, zodat dit een aantrekkelijkere route wordt. Maatschappelijke doelstellingen binnen thema’s omgevingsvisie: Goede bereikbaarheid autoverkeer
Koppeling collegeprogramma Spoor Duurzaam Zuidplas - We blijven op koers voor de RES. - Bevorderen circulariteit, bijvoorbeeld bij inkoop, afvalinzameling en ontwikkeling. Spoor Groeiend Zuidplas - Vergroten van de verkeersveiligheid door te (blijven) investeren in inrichting, voorlichting en handhaving. - We geven verkeersafwikkeling een prominente plek, ook bij ruimtelijke ontwikkeling. - We zetten in op het verminderen van piekbelasting van onze lokale en regionale infrastructuur.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Zuidplasbreed | Toekomstverkenning recreatieparken Project In het coalitieakkoord ‘Ruimte voor iedereen’ hebben de coalitiepartijen het streven geformuleerd om binnen deze collegeperiode helderheid te bieden aan de huidige bewoners van recreatieparken. Naar aanleiding daarvan bevat zowel het coalitieakkoord als het collegeprogramma de ambitie om voor ten minste twee recreatieparken te komen tot een toekomstbestendige visie. Middels uitgebreide participatie gaat het college – met maatwerk per park – op zoek naar creatieve mogelijkheden voor het oplossen van de bestaande problematiek. Qua chronologie volgt het college hierbij het traject van de gebiedspaspoorten, aangezien die werkwijze de kans biedt om in integraliteit met andere vraagstukken in het dorp te kijken naar de aanwezige recreatieparken. Voortgang Op 25 januari 2023 lag het PRO 2022 voor aan de gemeenteraad. Een van de bijlagen bij die editie van het PRO was de informatienota ‘Stand van zaken toekomstverkenning Bungalowpark De Bonk en Recreatiepark de Koornmolen’ (Z22.002571). Daarin leest u de huidige situatieschets van de beide Zevenhuizense recreatieparken. Specifiek in het geval van Bungalowpark de Bonk is nader onderzoek nodig naar de waterproblematiek op deze locatie.
Specifiek in het geval van Recreatiepark de Koornmolen wil het college gaan verkennen in hoeverre er draagvlak is en/of middelen beschikbaar zijn om de recreatieve waarde te verhogen. In de eerste helft van 2023 vervolgt het college de gesprekken met stakeholders rondom Bungalowpark De 46
Bonk en Recreatiepark de Koornmolen. Prioriteit hierbij hebben de particuliere eigenaren en/of huurders van de recreatiewoningen, die eerder nog niet zijn gesproken. Met andere betrokken partijen als ondernemers, het Recreatieschap Rottemeren, de Omgevingsdienst Midden-Holland en het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard blijft het college in gesprek. Ook is het college al enige tijd in gesprek met twee van de vier recreatieparken in Moordrecht: Recreatiepark De Poldertuin en Recreatiepark ’t Vissertje. Voorafgaand aan de raadsvergadering op 14 februari 2023 overhandigde het bestuur van Vereniging De Poldertuin / ’t Vissertje een petitie aan het college en de gemeenteraad. In deze petitie vraagt het verenigingsbestuur om bij de behandeling van de Zomernota 2023 middelen vrij te maken voor het starten van een onderzoek naar het toekomstperspectief van De Poldertuin en ‘t Vissertje en de visie van het verenigingsbestuur daarbij te betrekken. Het college ziet kansen om de toekomstverkenning van de vier Moordrechtse parken als cluster onderdeel te maken van het co-creatietraject rondom het Gebiedspaspoort Moordrecht. Gezien de financiële situatie van de gemeente Zuidplas vraagt het college zelf niet om extra middelen naast de 40.000 euro die u eerder vrijmaakte voor Bungalowpark De Bonk en Recreatiepark de Koornmolen.
Bij de behandeling van het PRO 2022 kondigde het college al bij u aan dat de toekomstverkenning van Park de Randstad wordt opgepakt rond de besluitvorming over het Gebiedspaspoort Moerkapelle.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Op verzoek van het presidium legt het college dit gebiedspaspoort in september 2023 aan u voor. In het co-creatietraject van het Gebiedspaspoort Moerkapelle is een eerste verkenning gedaan naar de bevindingen van inwoners over Park de Randstad. Betekenisvol voor de toekomstverkenning van Park de Randstad is ook het beleidskader Huisvesting Arbeidsmigranten en kamerverhuur, dat op 6 juni 2023 aan u voorligt. Op Park de Randstad verblijven namelijk veel arbeidsmigranten. Tot slot geldt voor het Nieuwerkerkse Parc de IJsselhoeve dat de toekomstverkenning wordt opgepakt in het co-creatietraject van het Gebiedspaspoort Nieuwerkerk aan den IJssel. Naar verwachting vindt de aanvang van dat traject plaats aan het einde van 2023, of het begin van 2024. Planning Het college streeft ernaar om in de collegeperiode 20222026 voor iéder dorp voortgang te boeken in het dossier Toekomstverkenning Recreatieparken. In welke mate dit leidt tot een uitgewerkte toekomstvisie, hangt af van de complexiteit van de problematiek per park en de uitkomsten van de participatie met de betrokken stakeholders. Koppeling collegeprogramma Een toekomstvisie op de recreatieparken in Zuidplas geeft niet alleen duidelijkheid aan de huidige bewoners van de parken. Het betekent ook een perspectief voor betrokken ondernemers, ketenpartners en bestuurlijke partners.
Bovendien geeft een toekomstvisie in potentie ook invulling aan meerdere ambities uit het collegeprogramma, thema’s uit de omgevingsvisie en maatschappelijke doelstellingen uit beleidsdocumenten. 47
Welke dit precies zijn, is afhankelijk van de (uiteindelijke) bestemming van een recreatiepark en de investeringsbereidheid van eigenaren.
Bij een recreatiéve bestemming kunt u bijvoorbeeld denken aan het stimuleren van fysieke en mentale gezondheid (Spoor Kansrijk en Gezond Zuidplas), het bevorderen van duurzame vormen van mobiliteit (Spoor Duurzaam Zuidplas), het realiseren van meer recreatieve mogelijkheden en verbindingen tussen voorzieningen (Spoor Vitaal en (Be)leefbaar Zuidplas) en het stimuleren van samenwerking tussen ondernemers (Spoor Groeiend Zuidplas). Bij een wóónbestemming liggen eerder kansen bij het stimuleren van energiebesparing (SpoorDuurzaam Zuidplas), het behouden van een groene, rustige en dorpse woonomgeving (Spoor Vitaal en (Be)leefbaar Zuidplas) en een passend en betaalbaar woonaanbod voor alle doelgroepen (Spoor Groeiend Zuidplas).
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Zuidplasbreed | Warmtetransitie Project In het Klimaatakkoord hebben overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties met een pakket maatregelen afgesproken dat uiterlijk in 2050 de gebouwde omgeving van Nederland is verduurzaamd en verwarmd wordt zonder aardgas of andere fossiele brandstoffen. Het gaat dan in totaal om ruim zeven miljoen woningen en één miljoen utiliteitsgebouwen. Als tussendoel is afgesproken dat voor 2030 de eerste anderhalf miljoen woningen zijn verduurzaamd. Dit betekent een flinke opgave voor de gemeente Zuidplas. Van de 18.566 woningen zijn er nu zo’n 17.000 direct of via blokverwarming afhankelijk van aardgas. Doelstelling is deze woningen in een periode van een kleine dertig jaar, stapsgewijs te verduurzamen en los te koppelen van het aardgas. Voor zo’n 3.600 woningen wordt, parallel aan de nationale doelstelling, nagestreefd dit al voor 2030 gedaan te hebben. Ook voor 3.624 utiliteitsgebouwen wordt ultimo 2050 een duurzame warmteoplossing gezocht. Voortgang De Transitievisie Warmte is op 21 december 2021 door de gemeenteraad vastgesteld. Het vervolg hierop is een verkenning in verschillende buurten naar mogelijke alternatieven voor het gebruik van aardgas. Deze verkenning vindt plaats voor Moerkapelle, Zevenhuizen en de buurt Esse-hoog in Nieuwerkerk aan den IJssel.
Eerste stap in de verkenning is een technisch onderzoek om alternatieven voor aardgas inzichtelijk te maken. Met het inzicht van dit onderzoek en recente ontwikkelingen rondom duurzame warmte in de gemeente wordt voor de zomer van 2023 48
besloten in welke buurten toegewerkt wordt naar uitvoeringsplannen. Hier wordt na de zomer van 2023 mee gestart. Daarmee zorgen we dat we op koers blijven liggen om 3.600 woningen aardgasvrij te hebben in 2030. Participatie De Transitievisie Warmte is tot stand gekomen met de betrokkenheid van inwoners en partners als woningcorporaties en netbeheerders. Inwoners konden zich aanmelden voor een Inwonersadviesraad. Met professionele partijen werd apart overlegd aan een Transitietafel. Daarnaast heeft Zuidplas fors geïnvesteerd in communicatie, via informatieavonden en kennissessies en is er een pool van ambassadeurs opgericht. Na vaststelling van de Transitievisie Warmte volgt de verkenningsfase, die uiteindelijk moet leiden tot uitvoeringsplannen. In deze verkenningsfase zijn de keuzes nog niet in beton gegoten en kunnen inwoners meepraten en meebeslissen. Daarmee kiest de gemeente Zuidplas er expliciet voor de participatie bottom-up vorm te geven. Duurzaamheid Verduurzaming van de warmtevraag in de gebouwde omgeving is het expliciete doel van de Warmtetransitie. Bij de uitwerking wordt een brede definitie van duurzaamheid gehanteerd.
De mate en snelheid van de reductie van CO2-uitstoot, milieu-impact van materiaalgebruik en het effect van in bedrijf genomen installaties op bodem, grondwater, oppervlaktewater en leefomgeving, moeten allemaal meegewogen worden bij het opstellen van uitvoeringsplannen.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Koppeling collegeprogramma: Spoor Kansrijk en Gezond Zuidplas - Sterker inzetten op vroegsignalering om zo armoede, problematische schulden en andere maatschappelijke problemen, die bijvoorbeeld jeugdhulp noodzakelijk maken, tegen te gaan. Spoor Duurzaam Zuidplas - Stimuleren van energiebesparing, zoals inzetten op isolatie. - Vergroten aandeel duurzame warmtevoorziening in bestaande bouw in Zuidplas.
49
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Zuidplasbreed | Doorfietsroute
50
Project De doorfietsroute maakt onderdeel uit van een regionaal project, met als doel het realiseren van verkeersveilige en comfortabele fietsroutes tussen Rotterdam en Gouda. Voor Zuidplas gaat het concreet om het aansluiten op de fietsroute vanuit Capelle aan den IJssel enerzijds en Gouda anderzijds. Daarnaast onderzoekt de gemeente de mogelijkheid en wenselijkheid van een vlotte, vrijliggende fietsroute. Dit met het oog op de verbinding tussen de te ontwikkelen gebieden binnen de gemeente en de belangrijkste voorzieningen in de regio.
de doorfietsroute, moet er ook een relatie met de opgave Middengebied worden gelegd (onderdoorgang A20). Het voornemen is dat provincie Zuid-Holland de regie neemt over de volledige doorfietsroute, en dat gemeente Zuidplas - voor haar deel - concreet uitwerking gaat geven aan de doorfietsroute. De gemeente stelt in 2023 een plan van aanpak op over de nadere uitwerking en realisatie van de doorfietsroute. Hierbij wordt de focus in eerste instantie gelegd op het tracé Nieuwerkerk en Moordrecht. Afstemming met de andere betrokken bestuursorganisaties en overige partijen is hierin een belangrijk onderdeel.
Voortgang Op 8 maart 2022 heeft de gemeenteraad besloten om geen doorfietsroute te realiseren op de Oost- en West-ringdijk in Moordrecht en op de ’s-Gravenweg (tussen de Scheve Overweg en de Vijf Boeken) in Nieuwerkerk aan den IJssel. Wel besloot zij te investeren in de verkeersveiligheid en specifiek de fietsveiligheid op deze route. Provincie ZuidHolland heeft daarnaast een doorfietsroute voorgesteld die een snelle, vrijliggende en directe fietsverbinding moet gaan vormen tussen Nieuwerkerk aan den IJssel en Gouda CS. Hier kan ook het Middengebied in de Zuidplaspolder en Westergouwe op worden aangesloten. De doorfietsroute volgt grotendeels de spoorlijn Gouda – Rotterdam; er is een kruising met de Gouwe voorzien ter hoogte van de huidige spoorbrug. De doorfietsroute ligt parallel aan de A20. In het kader van de verbreding A20 en de noodzakelijke verschuiving van de zuidelijke parallelweg A20, en de wens van een goede fietsverbinding van het Middengebied naar
Participatie De participatie rond de doorfietsroute over de ´s Gravenweg en door Moordrecht heeft uitgebreid plaatsgevonden. Dit traject heeft mede geleid tot de keuze om geen doorfietsroute aan te leggen over de Oost- en West-Ringdijk. Voor deze wegen staat een IBOR-project gepland. Dit project omvat onderhoudswerkzaamheden en de herinrichting van de wegen om ze aan te passen aan de huidige eisen. Deze projecten zullen uitgebreid worden met de scope om de verkeersveiligheid en specifiek de fietsveiligheid hier te verbeteren. Inrichten van een goed participatietraject met de omgeving is hierin een voorwaarde. Op basis van het op te stellen ‘Plan van aanpak Doorfietsroute’ wordt bepaald welke participatie het meest passend is bij de uitvoering. Er ligt hier ook een relatie met de ontwikkeling van het Middengebied, de ontwikkeling van Westergouwe (Gouda) en het project Verbreding A20.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Duurzaamheid De inzet van het bevorderen van gebruik van de fiets door middel van o.a. het realiseren van goede en veilige fietsinfrastructuur is om te komen tot reductie van het autoverkeer en een gezondere leefomgeving.
Maatschappelijke doelstellingen binnen thema’s omgevingsvisie: Duurzaam Zuidplas - Faciliteren van duurzame mobiliteit - Verbinden van dorpen met agrarische omgeving - Inrichting dorpen die uitnodigen tot bewegen - Gezond gebruik van de leefomgeving - Stimuleren van fietsen en wandelen - Schone en veilige fysieke leefomgeving
51
Koppeling collegeprogramma: Spoor Kansrijk en Gezond Zuidplas - Stimuleren van gezonde fysieke en mentale gezondheid en levensstijl om ernstige problematiek te voorkomen van jong tot oud. Spoor Duurzaam Zuidplas - Bevorderen van duurzame vormen van mobiliteit, zoals wandelen, fietsen en openbaar vervoer. - Bevorderen circulariteit, bijvoorbeeld bij inkoop, afvalinzameling en ontwikkeling. Spoor Vitaal en (Be)Leefbaar Zuidplas - Meer recreatieve mogelijkheden en verbindingen tussen voorzieningen realiseren. Spoor Groeiend Zuidplas - Vergroten van de verkeersveiligheid door te (blijven) investeren in inrichting, voorlichting en handhaving. - We geven verkeersafwikkeling een prominente plek, ook bij ruimtelijke ontwikkeling. - We zetten in op het verminderen van piekbelasting van onze lokale en regionale infrastructuur.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Moerkapelle
Moerkapelle
Jonge Veenen fase 3 + 4 Herontwikkeling voormalige Keijzerschool Uitbreiding brede school Moerkapelle
Beth-San
Herontwikkeling voormalige Rehobothschool
Zuidplas we
52
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Moerkapelle | Gebiedspaspoort Project Binnen de opgave Versterken Vitaliteit Dorpen werkt het college aan een nadere uitwerking van de dorpsvisies in het Traject Gebiedspaspoorten. Het gebiedspaspoort werkt als verbindende schakel tussen de omgevingsvisie (hoogste abstractieniveau) en het omgevingsplan (juridische uitwerking op detailniveau). Aan de basis van de gebiedspaspoorten staan de dorpsvisies uit de Omgevingsvisie Zuidplas 2040. In het Traject Gebiedspaspoorten komen meerdere onderdelen samen: wensen vanuit de gemeenteraad, huidig beleid, lopende projecten, een intensief co-creatieproces en een analyse van beschikbare data. Voor de beoogde transformatiegebieden binnen de dorpen stelt het college in de gebiedspaspoorten nadere uit te werken visies voor, waarin het college input vanuit het gebiedspaspoort als randvoorwaarde meegeeft voor de uitwerking. Ieder gebiedspaspoort wordt in vijf fasen opgesteld. Voortgang Het Gebiedspaspoort Moerkapelle zit momenteel in de vijfde en laatste fase. Dit betekent dat het college toewerkt naar een conceptgebiedspaspoort en aansluitend daaraan het definitieve product.
De eerste fase betrof een interne voorbereiding, in de tweede fase volgden gesprekken en enquêtes met de inwoners, ondernemers en organisaties van Moerkapelle, in de derde fase werd intern de voorlopige koers opgesteld en in de vierde fase is deze koers getoetst en besproken met de lokale samenleving. De vijfde fase betreft het bestendigen van de koers in een aanpak voor 53
de korte termijn en een perspectief voor de lange termijn. Op zaterdag 15 april 2023 waren meerdere raadsleden aanwezig bij de inhoudelijke fietstocht in het kader van het Gebiedspaspoort Moerkapelle. Aandachtpunten In het raadsvoorstel bij het PRO 2023 vraagt het college budget bij u aan voor het Gebiedspaspoort Moerkapelle. Dit doet het college anticiperend op de afronding van het gebiedspaspoort, de besluitvorming hierover in september 2023 en de wens om nog dit jaar aan de slag te gaan met de uitvoeringsagenda. Vanuit de globale koers ziet het college op dit moment de volgende aandachtspunten: Bereikbaarheid: in de lokale samenleving van Moerkapelle leeft breed de opvatting dat het bij verdere uitbreiding van het dorp belangrijk is om eerst de gevolgen voor de ontsluiting van het dorp te onderzoeken. Op dit moment ervaren inwoners, ondernemers en organisaties de bereikbaarheid van het dorp als niet volledig in orde. In de beleving van vele participanten zijn de toevoerwegen niet uitgerust voor het vele verkeer tijdens de spitsuren. Het credo ‘eerst bewegen, dan bouwen’ zou in Moerkapelle beter moeten worden nageleefd. Op Moer: op deze locatie wordt nu nog alleen het dorpshuis van Moerkapelle gehuisvest, maar inmiddels is duidelijk dat het hier gaat om een serieuze kanslocatie. Op Moer heeft een belangrijke functie, die in de toekomst verder kan worden uitgebouwd.
Mede als gevolg van de strategische ligging en de verdere groei van het dorp.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Het huidige dorpshuis is verouderd en er zijn middelen beschikbaar voor een revitalisatie van het vastgoed. De locatie Op Moer is qua schaal en positie zeer potentierijk voor het dorp Moerkapelle. Dit vraagt om een toekomstperspectief op de locatie, de functies en de samenhang met de omgeving. Zowel een perspectief voor de komende vijf jaar (korte termijn) als een visie op de toekomst ná die vijf jaar (lange termijn). Naast de functie van het dorpshuis is hierbij ook de samenhang met andere maatschappelijke en commerciële voorzieningen van belang. Dorpsstraat: deze straat groeide in de 20ste eeuw uit tot het visitekaartje van Moerkapelle. De toekomst van de Dorpsstraat gaan we in samenhang met de locatie Op Moer verder bezien. In het eerste scenario kijken we naar de Dorpsstraat als het commerciële hart van Moerkapelle, waarbij de uitdaging is om de vitaliteit van de huidige commerciële voorzieningen te behouden en te versterken. In het tweede scenario verplaatst het commerciële hart zich naar de locatie Op Moer, waardoor in de Dorpsstraat veel potentie ontstaat op het vlak van verblijven, ontmoeten, horeca, recreatie en groen. Rondje Moerkapelle: in en rondom het dorp Moerkapelle bestaat een grote behoefte aan betere verbindingen voor fietsers en voetgangers. Binnen het dorp om makkelijker bij de belangrijkste voorzieningen te kunnen komen.
Bijvoorbeeld door een betere verbinding tussen oost en west. Buiten het dorp gaat het vooral om de aansluiting op de recreatieve verbindingen. Het ‘rondje Moerkapel’ is een
54
overkoepelde noemer voor deze algemene wens tot betere verbinding. Verkeersveiligheid: op een aantal plekken in het dorp wordt de verkeersveiligheid als problematisch ervaren. Op deze plekken is het wenselijk om een ingreep te doen om hieraan tegemoet te komen. Ringvaart: net als in Zevenhuizen biedt de Ringvaart ook in Moerkapelle als verbindend element tussen de dorpen kans voor groen, blauw, fietsers en voetgangers. In het verlengde van de visie op het gedeelte in Zevenhuizen kan dat ook voor het deel van de Ringvaart in Moerkapelle worden overwogen. Voorziening jongeren: de groep jongeren in Moerkapelle die te oud zijn voor de speeltuin, maar net niet oud genoeg zijn om uit te gaan en/of hun vertier elders te zoeken, heeft een duidelijke behoefte aan een eigen plek in het dorp. Planning Het Gebiedspaspoort Moerkapelle wordt in het derde kwartaal van 2023 afgerond en voorgelegd aan de gemeenteraad. Op dit moment wordt het conceptgebiedspaspoort nog besproken met een groep betrokken inwoners, ondernemers en verenigingen. Daarbij wordt een laatste toets gedaan of er bijvoorbeeld nog thema’s ontbreken, of onderbelicht zijn. Tijdens de raadsvergadering van 4 juli 2023 vraagt het college bij de behandeling van het PRO 2023 budget aan voor de acties die voortkomen uit het Gebiedspaspoort Moerkapelle.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
De inhoudelijke behandeling van het Gebiedspaspoort Moerkapelle vindt plaats in september 2023. Vanwege de volle raadsagenda heeft het presidium ervoor gekozen om de behandeling van de budgetten die voortkomen uit het Gebiedspaspoort Moerkapelle los te koppelen van de inhoudelijke behandeling van het Gebiedspaspoort Moerkapelle.
2022 1e
Ingrediënten verzamelen Nader in gesprek Koers uitzetten Smaak bepalen Aan de slag
55
2e
2023 3e
4e
1e
2e
3e
4e
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Moerkapelle | De Jonge Veenen fase 3 en 4 Project De Jonge Veenen (Moerkapelle-Oost) bestaat uit een gemeentelijke grondexploitatie voor 582 woningen tussen de bestaande rand van Moerkapelle en de Middelweg. De woningen worden ontwikkeld door Vosplan en gerealiseerd door Batenburg Bouw (samen vormen deze twee partijen De Jonge Veenen BV). Fase 1 en 2 van dit project zijn inmiddels afgerond. Voortgang Het uitwerkingsplan voor fase 3 is gepubliceerd en na een zienswijzeperiode opnieuw met bewoners besproken. Het plan is aangepast en zal in de periode december 2022 t/m februari 2023 opnieuw zes weken ter inzage worden gelegd. Voor de Julianastraat, als ontsluitingsweg, is met aanwonenden gesproken over veiligheidsmaatregelen. Hiervoor is een werkgroep opgericht en is een conceptontwerp opgesteld. Dit conceptontwerp is goed ontvangen in de werkgroep. Op 8 november 2022 is een algemene informatieavond gehouden, waar het conceptontwerp werd gepresenteerd. Dit ontwerp met de maatregelen is door de aanwezigen positief gewaardeerd.
Naar verwachting zal het aangepaste uitwerkingsplan in juni worden vastgesteld en gepubliceerd. Bij een definitief uitwerkingsplan fase 3 worden deze maatregelen uitgevoerd. Het bestemmingsplan van fase 4 is in december 2022 vastgesteld en in februari 2023 definitief geworden. De verwachting is dat binnen enkele maanden gestart wordt met het bouwrijp maken van fase 3 en 4. Participatie Diverse bewoners/partijen die een zienswijzen hebben ingediend zijn geconsulteerd. Aan de hand hiervan is het uitwerkingsplan aangepast. Voor de inrichting van de Julianastraat is een werkgroep opgericht (zie hierboven) Duurzaamheid Aan woningbouw en buitenruimte worden zware eisen gesteld. In fase 4 worden 2 deelauto’s ingezet. Voorlopige planning
Publiceren uitwerkingsplan fase 3 Vaststellen bestemmingsplan fase 4 Start bouwrijp maken Start bouw woningen (n.t.b.) Oplevering woningen (n.t.b.) Start woonrijp maken (n.t.b.)
56
2022 3e
4e
2023 1e
2e
3e
2024 4e
1e
2e
3e
2025 4e
1e
2e
3e
4e
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Maatschappelijke doelstellingen binnen thema’s omgevingsvisie: Betere doorstroming op de woningmarkt Creëren van een klimaat adaptieve buitenruimte Koppeling collegeprogramma: Spoor Kansrijk en Gezond Zuidplas - Beter anticiperen op onze groei en het aantal benodigde schoollokalen, eventueel in een flexibele huisvesting. Spoor Duurzaam Zuidplas - Ruimte creëren om gebruik te kunnen maken van deelmobiliteit in onze dorpen. Spoor Vitaal en (Be)Leefbaar Zuidplas - Bevorderen van de beweegvriendelijke leefomgeving voor jong tot oud, door middel van sporten en recreëren in de openbare buitenruimte. - De groei van de gemeente benutten we optimaal om zo, in samenhang tussen dorpen en buurtschappen, onze voorzieningen beter aan te laten sluiten aan de behoefte en op peil te houden. Spoor Groeiend Zuidplas - Een passend en betaalbaar woonaanbod voor alle doelgroepen binnen Zuidplas.
57
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Moerkapelle | Uitbreiding brede school Project Het project omvat het realiseren van flexibele onderwijshuisvesting om de piek in leerlingaantallen van de Rehoboth- en de Keijzerschool op te kunnen vangen voor een periode van circa 15 jaar. Op de beoogde locatie ligt nu nog het trainingsveld voor VV Moerkapelle. Het verplaatsen van dit veld hiervan is noodzakelijk voor de bouw van deze flexibele onderwijshuisvesting. Aanvullend op de onderwijshuisvesting worden 31 betaalbare appartementen gerealiseerd door de ontwikkelaar van fase 3 en 4 van het project de Jonge Veenen: Vosplan. Voortgang Het definitieve ontwerp is in oktober 2022, na instemming van de scholen, vastgesteld in de stuurgroep. Daarnaast is door de scholen een initiatief ingediend tot een zogenaamd ‘Tiny Forest’. Er is door gemeente, scholen, ontwikkelaar overeenstemming over de inpassing van dit educatieve ‘Tiny Forest’ binnen het plan. Momenteel werkt de ontwikkelaar aan het inrichtingsplan van het schoolplein. Daarna wordt fase 3 uitgewerkt. De voorbereidingen voor de aanbesteding van de bouw zijn opgestart. De opdracht aan de bouwonderneming is in het 2e kwartaal 2023 gegeven. De bouw zal niet lang daarna starten en naar verwachting in het 3e kwartaal van 2024 worden opgeleverd. Participatie Het Programma van Eisen voor de uitbreiding van de brede school is samen met de scholen opgesteld.
Met de scholen vindt regelmatig overleg plaats over de ontwikkeling
58
van de school en de inrichting van de openbare ruimte. Duurzaamheid Het gebouw wordt bijna Energieneutraal (BENG) uitgevoerd. Voor de GPR is een score van 8,0 de eis. Op de school worden zonnepanelen gelegd. Aan het appartementengebouw worden twee deelauto’s gekoppeld om zo duurzame mobiliteit te stimuleren. Maatschappelijke doelstellingen binnen thema’s omgevingsvisie: Nieuwbouw of uitbreiding van onderwijshuisvesting
Koppeling collegeprogramma: Spoor Kansrijk en Gezond Zuidplas - Beter anticiperen op onze groei en het aantal benodigde schoollokalen, eventueel in een flexibele huisvesting. Spoor Duurzaam Zuidplas - We blijven op koers voor de RES. - Ruimte creëren om gebruik te kunnen maken van deelmobiliteit in onze dorpen. Spoor Groeiend Zuidplas - Een passend en betaalbaar woonaanbod voor alle doelgroepen binnen Zuidplas.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Moerkapelle | Herontwikkeling voormalige Rehobothschool Project De Rehobothschool is verhuisd naar een nieuwbouwlocatie waardoor de voormalige locatie vrij is gekomen. Inmiddels is deze voormalige locatie aangewezen tot woningbouwlocatie en is het programma en de ruimtelijk opzet voortgekomen uit de participatie. Beoogd partner voor deze locatie is Woonpartners. Het project is gestart met een programma van 18 levensloopbestendige appartementen, parkeervoorzieningen en een parkje. Voortgang Bij deze herontwikkeling van de Rehobothschoollocatie wordt gewerkt aan de Nota van Uitgangspunten en het opzetten van een grondexploitatie. Vanuit financieel opzicht gezien is intussen duidelijk dat de herontwikkeling een uitdaging is. Programma en ruimtelijke opzet enerzijds en de financiële haalbaarheid anderzijds, zijn samen niet in evenwicht te brengen met de grondexploitatie van de locatie Keijzerschool. Dit komt o.a. door de gestegen kosten van het bouw- en woonrijpmaken en de bouwkosten. Najaar 2023 worden aan de raad mogelijke oplossingen voorgelegd. Daarna worden de Nota van Uitgangspunten en grondexploitatie opgesteld. Participatie Voor de herontwikkeling van deze locatie is een klankbordgroep opgericht. In april 2023 is het draagvlak voor ontwikkelingsmodellen in een workshop met
59
omwonenden verkend. Deze modellen geven input voor het zoeken naar oplossingen voor het gezamenlijke probleem van deze locatie en de Keijzerschoollocatie. Duurzaamheid Dit wordt opgenomen in de Nota van Uitgangspunten. Maatschappelijke doelstellingen binnen thema’s omgevingsvisie: Evenwichtig woningaanbod voor alle doelgroepen` Behoud en versterking voorraad betaalbare woningen Energieneutraal en gasloos bouwen
Koppeling collegeprogramma: Spoor Kansrijk en Gezond Zuidplas - Beter anticiperen op onze groei en het aantal benodigde schoollokalen eventueel in een flexibele huisvesting. Spoor Vitaal en (Be)Leefbaar Zuidplas - Tegengaan van verpaupering van vastgoed in en buiten de dorpen. - Zuidplas blijven voorbereiden op weersextremen. Spoor Groeiend Zuidplas - Een passend en betaalbaar woonaanbod voor alle doelgroepen binnen Zuidplas.
Perspectief Ruimtelijke Opgaven 2023
Moerkapelle | Herontwikkeling voormalige Keijzerschool Project De Keijzerschool is verhuisd naar een nieuwbouwlocatie waardoor de voormalige locatie vrij is gekomen. Inmiddels is deze aangewezen tot woningbouwlocatie en is het programma en de ruimtelijke opzet voortgekomen uit de participatie. De voormalige locatie van de Keijzerschool wordt via een tender uitgezet. Voortgang Bij de herontwikkeling van deze locatie wordt gewerkt aan de Nota van Uitgangspunten en het opzetten van grondexploitaties. Financieel gezien is intussen duidelijk dat het project met het huidige programma en ruimtelijke randvoorwaarden niet haalbaar is. De gestegen kosten van het bouwrijp- en woonrijpmaken en de bouwkosten maken de uitdaging groter. In het najaar van 2023 worden mogelijke oplossingen aan de raad voorgelegd. Daarna worden de Nota van Uitgangspunten en grondexploitaties opgesteld. Participatie Voor de herontwikkeling van deze locatie is een klankbordgroep opgericht. Hiervoor heeft in november 2022 de laatste bijeenkomst plaatsgevonden waar is uitgelegd wat de stand van zaken is.