Notulen raad 24 juni 2024 - Voorjaarsdebat - vastgesteld

ons, maar van onze inwoners. Laatze dan ook meebeslissen daarover.

De voozitter: Mevrouw Kraneveldt, ik zie in ieder geval twee handen. Mijnheer Van der Vlies als eerste en dan mijnheer Haak.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja, dank u voozitter. Wij zijn ook enthousiast over dat burgerberaad. Alleen zijn we wat terughoudend om dat hier ook voor in te zetten. Begrijpt u ook wat dat kost? Weet u ook wat zo'n burgerberaad kost? Wij schrikken een beetje van die kosten. De voozitter: Mevrouw Kraneveldt. Mevrouw Kraneveldt (PvdA): lk weet zeker dat dat wat kost, want we hebben er tenslotte al eentje die volgende week of eind deze week tot een einde komt met een advies dat wij krijgen. Zeker. Maar dat is eenmalig geld. Dat geld is er en wij vinden dat onderuverp zo belangrijk dat wij denken 'nou, laten we

dat eens aandurven. Laten we eens met een open blik aan onze inwoners vragen: wat vinden jullie belangrijk?' Wij merken namelijk bij burgerberaden - en dat is ook door onderzoeÈ gestaafd

- Cat áls ;e

zo'n burgerberaad houdt, de mensen die eraan meedoen zich ook medeverantwoordelijk voelen voór de dilemma's die daarbij horen en die wij dus allemaal volgend jaar natuurlijk hebben en dat ze ook doorgaans met afgewogen adviezen komen. Niet alleen maar met de eigen stokpaardjes. Dat vind ik zo

50

Raad24 juni2024

mooi aan zo'n burgerberaad dus vandaar dat wij dat voorstellen. En we zouden u als collega's willen vragen: laten we het gewoon eens proberen. Laten we dat lef een keer hebben. De voorzifter: Ja, ik zie heel veel handen, maar ik ga eerst deze kant op want mijnheer Haak was als tweede en dan ga ik naar de anderen toe.

De heer Haak (PDvZ): Dank u wel voorzitter. Mevrouw Kraneveldt, wij zijn gekozen door de inwoners van Zoetermeer om moeilijke beslissingen te nemen. We hebben nu naar aanleiding van het referendum het burgerberaad ingeschakeld voor het afual. Nu wilt u weer iets gaan doen. Waar houdt dat op? Waar ligt dan de verantwoordelijkheid van de raad als u alles bij de bevolking wilt neerleggen? Op zichzelf heb ik daar geen bezwaren tegen, maar ook gezien de kosten lijkt mij dat bijna onmogelijk. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Niets is onmogelijk. U heeft in uw eigen coalitieakkoord een burgerberaad afgesproken - daar zag u blijkbaar ook geen been in - over een belangrijk ondenrerp dat heel veel mensen bezighoudt, namelijk het afualbeleid. We hadden ook het college zelf aan de slag kunnen laten gaan. U heeft daar ook voor gekozen. We hebben raadsbreed daarvoor gekozen. En als we afualbeleid al een heel belangrijk ondenarerp vinden, waarom dan niet bezuinigen? Want dat is nogal een operatie die we eens in de zoveel jaar doen, waar heel veel mensen ook naar kijken en zeggen 'nou, wat zou dat voor mij gaan betekenen?'Wij vinden het een prachtig instrument om juist bij zo'n ondenruerp als dit in te zeften. En het is gewaagd, ja, en dat kost wat, maar wij vinden het het wel waard om in dit geval onze inwoners hierover te laten meepraten. Uiteindelijk is het inderdaad zo dat wij beslissen volgend jaar, maar wij waarderen de mening van de inwoners zeer en wij denken dat zij ons best een aantal ovenaregingen kunnen meegeven. En ja, dat is een beetje een risico want ze kunnen ook wel eens wat dingen zeggen waar je misschien als partij niet zo blij mee bent, maar laat het maar eens gebeuren. Wij denken dat het een heel mooÍ resultaat kan opleveren. De voozitter: Dank u wel mevrouw Kraneveldt. lk zag mijnheer Weekenstroo nog met een hand, mevrouw Bink en mevrouw Sandifort.

Dus die ga ik allemaal af. Mijnheer Doncker ook nog, kijk eens aan.

Mijnheer Weekenstroo. De heer Weekenstroo (CDA): Bedankt voozitter. Eigenlijk een vraag over de procesvolgorde. De inkt van de burgerberaad over het afual is net droog. Laten we eerst dat even goed evalueren. Misschien zijn er nog allerlei verbeteringen door te voeren. Oí ztln er andere manieren waarop iets beter opgezet beter kan worden of hoe de inwoners beter betrokken kunnen worden voordat we beginnen aan een volgend burgerberaad over een nog moeilijker, een nog ingrijpender en nog ingewikkelder ondenruerp dat nog complexer is voor alle inwoners. Hoe staat u daar tegenover? De voozitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Excuus. lk neem net een slokje. lk begrijp dat u die vraag stelt en we kunnen natuurlijk met een nieuw burgerberaad de evaluatie van het oude ook meenemen, want het is natuurlijk niet zo snel georganiseerd. Dus dan ga je daar wellicht pas de tweede helft van dit jaar of misschien iets later mee beginnen. lk heb er natuurlijk over nagedacht maar ik denk'we hebben het hier wel over een richtinggevend debat met betrekking tot bezuinigingen'. En ik vind ook dat één burgerberaad eigenlijk geen burgerberaad is. lk vind dat je met het instrument best nog een keer mag oefenen om te kijken of we dat ook later als een soort instrumentarium van Zoetermeer nog eens in willen zetten. lk dacht, dit is een mooi moment om daar met elkaar van gedachten over te wisselen dus wij zien er niet zo'n been in. We kunnen die analyse altijd meenemen. De voorzitter: Dank u wel, ik ga naar mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter dank u wel. Ja, het burgerberaad is natuurlijk een mooi initiatief en ik ben ook heel erg benieuwd naar de uitkomsten. lk heb ook meegedaan met een interview en daar kon je ook aangeven watje een goed ondenruerp vindt om nog een keer een burgerberaad over te houden. U vindt dit, misschien vinden andere mensen dat. Kunnen we niet beter door het college een prioriteitenlijstje laten aanleggen waar we eventueel te zijner tijd uit kunnen kiezen wat wij belangrijk vinden als raad om een burgerberaad over te houden? Het kost toch weer een kleine € 200.000,00 elke keer trouwens.

Raad24 juni2024

51

De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voorzifter, volgens mij hoor ik iets geks in de vraag van mevrouw Bink, want ze zegt'laten we het college een prioriteitenlijstje laten aanleveren over wat wij als raad belangrijk vinden'. Daar gaan we toch zelf ovefl U stemt hierover straks en u doet het, of u doet het niet. De voozitter: Mevrouw Bink, gaat uw gang.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, ik denk dat mevrouw Kraneveldt mij verkeerd heeft begrepen. lk zeg 'het college werkt ook vaak met een prioriteitenlijstje'. Kunnen wij als raad ook een eigen prioriteitenlijstje hanteren waar wij de punten op zetten die wij belangrijk vinden voor een eventueel burgerberaad? Het is zeker niet de bedoeling dat het college dat gaat doen. Daar heb ik niet zoveel behoefte aan. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dat vind ik helemaal prima en mijn voorstel is om als eerste prioriteit een burgerberaad te houden over de bezuinigingen. Dus ik help u meteen ryret uw prioriteitenlijstje door daar meteen iets op te zetten. De voorzitter: lk ga naar mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja, dank u welvoozitter. lk hoor mevrouw Kraneveldt richtinggevende dingen zeggen van 'ik wil dit wel, ik wÍl dit niet. Dit moet op tafel, dit moet zus, dit moet zo'. Dan komt er

vervolgens een voorstel voor een burgerberaad met ook nog een gek sneertje dat mensen hier dat misschien wel niet zouden willen omdat er dan iets uit zou komen dat de partij niet goed uitkomt, een mening die volgens mij niemand hier heeft. Maar wij halen als partij toch allemaal input op. We hebben allemaal een achterban. Daar spreek je misschien soms wel dagelijks mee. Wat is dan het doel om dan nu al, vooruitlopend op allerleizaken, een burgerberaad te vragen? Het punt dat ik máakte in mijn eigen spreektekst was 'waarom gaan we nu weer iets doen in plaats van dat we even kijken naar wat het dbel ervan is?'Waarom zou dat beter zijn dan dat je zelf je input ophaalt en dat daarna hier in deze zaal brengt, zoals we nu ook een debat met elkaar hebben? De vootzitter: Mevrouw Kraneveldt. lk heb u ook gezien maar we gaan eerst nog even het rondje af Mevrouw Kraneveldt. Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Natuurlijk halen wij allemaal ook informatie op in de stad bij onze eigen achterban, bij de kiezer, bij de inwoners van Zoetermeer. Maar dan krijg je vaak losse ideeën over wat mensen zelf belangrijk vinden en het mooie van een burgerberaad is dat die mensen die daaraan mee-

doen heel goed begrijpen dat er een afueging moet plaatsvinden tussen allerlei belangen. Ztl halen expertise in huis en zij weten uiteindelijk precies hoe ingewikkeld het is. Dan krijg je een ander advies dan wanneer je allemaal losse adviezen haalt bij mensen in de stad en daar als partij chocola van moet maken. Dat mogen we alsnog allemaal doen, want wij zijn uiteindelijk de baas. Maar wij vinden het juist zo mooi om onze inwoners te betrekken bij deze complexe materie. Wij denken dat het heel goed kan en wij denken dat onze inwoners daar zeer wel toe in staat zijn. Dat is wat we ermee zeggen. Het was niet zozeer een sneer van mij. lk bedoelde daarmee dat zo'n burgerberaad uitdagend is omdat in een advies ook altijd iets kan zitten dat u of mij als partij onwelgevallig is. Dat is juist zo spannend, want je moet iets met dat advies. Dat is, denk ik, ook gewoon een heel mooie afireging die wij dan samen volgend jaar kunnen maken, met behulp van adviezen van het burgerberaad. De voozitter: Even, want het is een goed onderwerp. Mevrouw Sandifort wil nog een tweede reactie, maar er zijn steeds meer handen en dat mag, maar we moeten even goed kijken dat iedereen wel even zijn inbreng kan hebben. Mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD):Voorzitter, dank. Het leeft dus ik ben benieuwd wat de collega's er nog van vinden. lk hoor dan toch gewoon een voorstel 'laten we dan voor € 200.000,00 externe inhuur een burgerberaad doen voor het werk dat we eigenlijk zelf moeten doen'. En nee, dat is niet hetzelfde als bij afual, want daar heeft de stad ons laten weten via een referendum 'u heeft een verkeerde keuze gemaakt', het college, of de raad, of whatever. Dat heeft een andere aanleiding gehad. Hier is dat niet aan

52

Raad 24 juni2024

de orde, dus ik denk dat we de eerste besparing dan alweer hebben door dit niet te doen. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt nog? Gaat uw gang.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Ja voorzitter, het college had er ook voor kunnen kiezen, u als coalitie had er ook voor kunnen kiezen, nadat onze inwoners via het referendum het afualbeleid hadden afgewezen, om zelf met een nieuw afualbeleid te komen. En waarom vraag je om een burgerberaad? Omdat je graag van de mensen wilt horen watzij dan belangrijk vinden. Dat is precies hetzelfde als waarom wij een burgerberaad willen, maar dan over bezuinigingen. De aanleiding kan anders zijn, maar het doel kan precies hetzelfde zijn, namelijk onze inwoners serieus nemen en hen laten meedenken over wat voor de stad belangrijk is. De voorzitter: Dank u wel. lk had de heer Doncker nog en ik zag de heer Velner, mijnheer Boerboom en mijnheer Van den Boomgaard. Maar we gaan geen herhaling van zetten doen, wat mij betreft. De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): lk ga mijn best doen voorzitter, dank u wel. De LHN vindt het natuurlijk ook heel belangrijk om met name de mensen die normaal gesproken op alle informatieavonden niet komen, te horen. We hopen dat het burgerberaad dat bijvoorbeeld teweeggebracht heeft, maar dat weten we nog niet want er is nog geen evaluatie geweest. lk vind daarom het voorstel van de PvdA begrijpelijk, maar heel prematuur. Laten we eerst even wachten wat het burgerberaad heeft opgelost.

Verder vind ik ook dat het afualbeleid heel dicht bij de mensen staat want daar heb je dagelijks mee te maken. Bezuinigingen? Moet u eens kijken wat een lijst we hier op de tafeltjesavond gezien hebbenl Het lijkt mij heel lastig om de burgers met de bezuinigingsvoorstellen te confronteren en te laten oordelen. En wat vindt de PvdA daarvan? ls dat niet veel te ingewikkeld om daar zo'n burgerberaad bij te houden? Omdat het toch wel heel ver van de burger afstaat? Het is natuurlijk wel zo dalde effecten de burger wel raken, maar volgens mij is het veel te ingewikkeld. De voozitter: lk wilde net na uw lange inleiding zeggen: wat is de vraag? Maar die kwam toch. Mevrouw

Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dat hoeft helemaal niet zo te zijn. Ook voor ingewikkelde kwesties kun je een burgerberaad inroepen. U weet ook dat mensen die deelnemen aan het burgerberaad ook allerlei expeÉs in huis kunnen halen. Afualbeleid is ook ingewikkeld. Natuurlijk, het lijkt heel simpel omdat het gaat over de bak bij je voordeur, maar er zitten veel meer facetten aan en die kunnen deze deelnemers ook de revue laten passeren voordat ze hun advies geven. Bij bezuinigingen kan het ook. Zeist heeft dat gedaan. Daar zijn prima voorstellen uitgekomen waar het college daar ook iets mee gedaan heeft. Dus onderschat onze burgers nou gewoon niet, die kunnen dat best. De voozitter: lk ga naar de heer Velner en dan had ik nog mijnheer Boerboom en mijnheer Van den Boomgaard. Die ga ik nog doen en dan zou ik dit willen afronden. Mijnheer Velner. De heer Velner (SP): Dank u wel, mijnheer de voozitter. Wij vragen ons af in hoeverre vanuit het afualbeleid en het burgerberaad dat daarbij betrokken was iedere bevolkingsgroep betrokken is, dus van hoog naar laag. En hoe zorgen we er dus voor dat van iedere bevolkingsgroep voldoende input komt? De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Ja voorzitter. Bij het burgerberaad dat we hebben afgesproken over het afualbeleid zat een hele aanpak en EMMA, het bureau dat het begeleidt, heeft daar precies in uitgelegd hoe zij komen tot een bepaalde mate van representativiteit. Dat wil niet zeggen dat dan ook iedere doelgroep exact aanwezig is, maar wel dat er een representativiteit van meningen is. Dat is, denk ik, ook heel belangrijk voor zo'n beraad en dat zou dus ook bij dit soort beraad over bezuinigingen natuurlijk net zo moeten zijn, maar dat doen ze volgens mij helemaal prima. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Boerboom.

De heer Boerboom (Groenlinks): Ja, dank u wel voozifter. Volgens mij heeft juist het vorige bezuinigingsproces laten zien dat het heel goed zou kunnen werken om aan de voorkant een burgerberaad te houden. Als we dat hadden gedaan, hadden we misschien wel nooit een nieuw afualbeleid gehad en hadden we de realisatie van de bezuinigingen veel eerder kunnen realiseren. lk ben echt bang dat als

Raad24 juni 2024

53

wl.i nu als raad vanuit onze eigen ideologie onze keuzes maken, we eigenlijk al onze eigen weerstand

aan het creëren zijn. Daarom geloof ik er echt in dat het goed is om inwoners verantwoordelijkheid te geven en te laten meedenken over de keuzes die we met elkaar moeten maken. lk ben heel benieuwd hoe de WD - die steekt al een hand op - daartegen aankijkt. De voorzitter: lk geef mevrouw sandifort nog de ruimte om daarop te reageren.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja, dank u wel. lk vraag me dan toch echt af wat voor de heer Boerboom het verschil is tussen deze gemeenteraad en de inwoner. De voorzitter: Mijnheer Boerboom. De heer Boerboom (GroenLinks): Voozitter, volgens mij zitten wij hier allemaal met een politieke kleur en een politieke achtergrond, waarin wij heel veel idealen proberen te borgen. De inwoner weet nooit

welke voorkeur we dan aan een specifiek ideaal geven, of welke waarde we daar precies aan toekennen in zo'n proces. U weet als geen ander, het is uiteindelijk uitruilen. Volgens mij is het juist heel mooi als inwoners daar invloed op kunnen hebben en ook het gevoel hebben dat de gemeenteraad er ook voor hen is en naar ze luistert en hen daar grip op geeft. De voozitter: Nog behoefte aan een reactie, mevrouw Sandifort?

Mevrouw SandifoÉ (WD): Heel kort als het mag. Dank u wel. lk blijf het gewoon gek vinden dat je een burgerberaad nu al voorstelt, tenarijlje nog niet eens weet hoe de vorige is gegaan, zoals de LHN ook al zei. Dat je dat dan doet om de inwoners te betrekken tenl/jl we daar allemaal onze eigen netwerken, achterban en contacten voor hebben. Dan vraag ik me gewoon af: gaan we dan niet gewoon vragen of zi1- ik noemde de analogie met de externe inhuur al - dan ons werk gaan doen? Wè trebben nét nog niet eens zelf geprobeerd, waarvoor zij ons hier hebben gekozen. De vootzitter: lk ga alleen nog naar mijnheer Van den Boomgaard en dan mevrouw Kraneveldt en dan gaan we verder want dan hebben we denk ik voldoende uitgewisseld. Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u voorzitter. FVD zit dan toch weer met de vraag welke weging het dan meekrijgt. Want ik hoor aan de ene kant mevrouw Kraneveldt zeggen 'het is góed dat de burger spreekt', maar vervolgens zijn wij de baas. We kunnen er net zo goed niets mee dóen. Dat geeft mij een flashback naar het associatieverdrag en het referendum over Oèkraïne toen. Twee derde geeft aan daar niets in te zien en toch wordt het doorgedrukt, om het zo maar te zeggen. Houden we dan niet de schijn hoog voor de Zoetermeerder? Creëren we geen valse venrachtingen met het vervolg als we er dus niets.mee doen? Want dan zou het dus een schijndemocratie zijn en daar pas ik voor. lÀ dat geval ben ik dus voorstander van wat mevrouw Sandifort zei, dan is het geen besparing, maar een volkomen onnodige uitgave. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Juridisch gezien zijn wij inderdaad uiteindelijk de baas en moeten wij hier een besluit nemen volgend jaar over een bezuinigingspakket. Daar kan een burgerberaad juridisch niet aan tornen, maar we hebben ook bij het burgerberaad over het afualbeleid afgesproken dat het een zwaarwegend advies is, waar wij, als we ervan af willen wijken, dat beredeneerd doen, zodat iedereen ook kan zien hoe we de adviezen hebben gewogen en hoe we uiteindelijk tot onze besluiten zijn gekomen. Deelnemers aan een burgerberaad begrijpen dat heel goed. Maar je moet inderdaad áaÀ verwachtingenmanagement doen en dus heel goed de opdracht van het burgerberaad formuleren. Dat komt allemaal nog bij ons langs, dus daar kunnen wij ook allemaal nog invloed op uitoefenen. De vootzitter: lk ga u nog heel kort het woord geven en dan ga ik dit echt afsluiten, want dan hebben we echt voldoende gewisseld volgens mij. Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja dank u, voozifter, want dan wil ik toch ook wel mevrouw

Kraneveldt horen over de opvang van asielzoekers. Het is algemeen bekend dalTSo/o van de Nederlanders, dus ook de Zoetermeerder, daar niet op zat te wachten. Dat is ook een behoorlijke meerderheid waar de PvdA vervolgens niets mee doet. Tenrrrijl het klinkklare taal is. Gewoon even een voorbeeld, hè? Dus ik bedoel: wanneer pas je het dan wel toe en wanneer niet? Wij zijn de basis juridisch gezien.

il

Raad24 juni2024

Ja leuk, maar ik denk juist als je het uit handen geeft en zegt 'weet je wat, hier, in dit geval willen wij dus ons oor ten gehore leggen bij de burger'. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Even los van het percentage dat u noemt met betrekking tot hoe inwoners naar opvang van asielzoekers kijken, of statushouders, in dit geval, want dat percentage ken ik niet dus dat neem ik niet zomaar van u over. Natuurlijk maken wij onze eigen aflregingen, maar de PvdA zegt er altijd bij waarom wij de dingen doen zoals we die doen, waarom we dat vinden, wat we daar wel en niet goed aan vinden. Wij geven daar altijd een heel klip-en-klare uitleg bij. Dat is ook ons goed recht. En als u een burgerberaad over migratiebeleid wilt, zou ik zeggen: dien er een motie voor in. Niet dat we die gaan steunen, maar ik bedoel maar, u kunt altijd voorstellen doen als u dat wilt. De voorzitter: Dit is echt voldoende, volgens mij. lk weet niet of er meer van dit soort heel mooie voorstellen heeft, maar gaat u verder, mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): De lunch wacht op ons. lk weet het. Voorzitter, bij alle bespiegelingen over eventuele bezuinigen zouden we haast vergeten dat we vandaag een perspectievendebat houden. En perspectief, dat is waar de Zoetermeerse inwoners ons om vragen: - Perspectief op zorg en ondersteuning: wat gaat er in de jeugdzorg en in de WMO gebeuren: krijg ik straks nog welde zorg die ik nodig heb? - Perspectief op werk en inkomen: wat als ik 55 ben en werkloos word, kom ik nog wel aan de slag? Wat als ik mijn gezin niet meer kan onderhouden? - Perspectief op betaalbaar wonen: is er ook voor mij als jongere een betaalbare woning en hoelang moet ik wachten op die sociale huurwoning waar ik behoefte aan heb? - Perspectief op een fijne leefomgeving: is er nog sociale samenhang in mijn wijk, waarbij we met compassie omzien naar elkaar? Blijft mijn wijk schoon, veilig en groen? Laten we dus ook in financieel moeilijke tijden onze inwoners perspectief blijven bieden. Voorzichtig zijn met uitgaven, dat begrijpen we heel goed. Het bestuur van deze stad kunnen we echter niet in de ijskast stoppen, de stad draait door. Wij roepen het college en de raad op niet alleen te doen wat hoognodig is, maar juist te investeren in wat broodnodig is.

Het feit dat er een financieel ravijn opdoemt, wil niet zeggen dat er geen enkel nieuw beleid mogelijk is, of dat eenmalige wensen niet kunnen worden gehonoreerd. Laten we niet penny wise, pound foolish zijn door op korte termijn dingen niet te doen om er later achter te komen dat een hersteloperatie ons veel meer geld kost. Dat wil de PvdA niet laten gebeuren. Wij vrezen namelijk dat voozieningen die we eenmaal wegbezuinigd hebben, nooit meer terugkomen. Daarom willen we ons hard maken voor het behoud ervan. De PvdA zal er altijd voor kiezen om de sterkste schouders de zwaarste lasten te laten dragen. Wij zullen altijd kiezen voor een solidair pakket aan maatregelen die toch een solide begroting opleveren. Juist in moeilijke tijden is de vraag cruciaal wie en wat je als stad wilt zijn. Wat je wilt betekenen voor je inwoners. Wat er echt toe doet. We hopen dat het college daarop een visie geeft en heldere keuzes zal maken, in plaats van de botte bijl of de kaasschaaf te hanteren. En voozitter, onze inwoners perspectief bieden geldt zeker voor beleid dat preventief kan werken. Denk aan de sport, cultuur en andere sociaal-maatschappelijke voorzieningen. Op sportgebied kunnen we daar helaas kort over zijn. We zouden in Q1 de lnvesteringsagenda Sport bespreken. Dat werd Q2, maar dat is ook al bijna voorbij.

We horen graag van wethouder Weerwag waarom het college kennelijk geen haast heeft met het investeren in sport. Schiet de realisatie van de nieuwe sporthal in het Van Doornenplantsoen al op? Op cultureel gebied zien we met lede ogen het voornemen van het nieuwe kabinet om cultuur meer te belasten aan. We horen graag van de wethouder welke ideeén hij heeft over hoe we de net van corona herstelde cu ltu ursector lokaal kun nen blijven ondersteu nen. We zijn blij dat ook het college een nieuw theater in het Van Tuyllpark steunt. We maken ons welzorgen over de ontwikkelingen bij het CKC. Een jaar geleden stelden we daar mondelinge vragen over. Er waren veel bestuurswisselingen daar. lnmiddels zijn we alweer drie interim-directeuren verder en is de artistiek leider ook opgestapt, ls de wethouder hierover met het bestuur in gesprek en schaadt dit de uitwerking van de culturele agenda? Daarnaast is de PvdA ervan overtuigd dat we moeten besluiten om ons erfgoed snel onder te brengen. Daarom dienen wij de motie van D66 mede in om dit nog dit jaar te regelen en dit niet van andere projecten afhankelijk te maken.

Voozitter, omdat wij dus ook willen investeren in goede, nieuwe ideeën voor de stad dienen wij een aantal moties in en die licht ik graag toe.

Raad24 juni2024

55

ln de WMO zien we dat we weer achterlopen met het behandelen van de aanvragen en dat we moeite hebben goede medewerkers aan te trekken. Er zqn gemeenten die een creatieve oplossing hebben bedacht: het instellen van een was- en strijkservice. Daarmee ontlasten we deze medewerkers en geven

we mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt weer een kans. Er zijn al heel wat gemeenten die hier met succes mee werken. Wij willen graag kijken of het ook voor Zoetermeer iets zou kunnen zqn. Onze motie daarover levert tijd en geld op en wordt mede ingediend door ChristenUnie-SGP, PDvZ en FVD. Ook pleiten wij, samen met Zoetermeer Vooruit, CDA, FVD, Groenlinks en D66 in een motie voor eên flexpool met studenten. Studenten kunnen ambtenaren van de gemeente ontlasten bij taken die zij goed kunnen overdragen, zodatzij zich met ingewikkeldere zaken kunnen bezighouden, die ambtenaren dan, en de eenvoudigere taken kunnen zo worden uitbesteed. Voorzitter, dan nog iets heelanders. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt, een interruptie van mijnheer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja, voozitter, even over die motie studentenflexpool. Dat vinden wij op zich een sympathieke motie. Vorig jaar heeft de raad een motie aangenomen op initiatief van Zól Zoetermeer, de motie 'Studentambtenaar' die hier raakvlakken mee lijkt te hebben. Het college heeft die motie wat ons betreft keurig afgedaan met een plan om de studenten zelf te laten ondezoeken hoe zij het beste kunnen participeren in samenwerking met de gemeente. Op welke manier was die afdoening niet voldoendê voor de PvdA? De voozitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dat vind ik een goede vraag. Misschien hebben wij dat niet goed op het netvlies gehad. Laten we daar even goed naar kijken en dan zullen wê even zien wat we doen. Het kan zijn dat we dat gewoon gemist hebben, maar we komen er in ieder geval samen op uit dat het een heel goed idee zou kunnen zijn om ambtenaren te ontlasten zodalzq zich weer met de ingewikkeldere taken bezig kunnen houden. Dat delen we in ieder geval. De voozitter: Gaat u verder

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Even kijken, waar was ik? Ja, wij pleiten al heel lang voor begrijpelijke taal in de communicatie van de gemeente, zowel online als op papier. Jargon sluipt er al gauw in als je niet oplet. Onze APV is zo'n document dat natuurlijk juridisch goed in elkaar moet zitten, maar daardoor voor inwoners vaak moeilijk leesbaar is en het is de belangrijkste verordening die we hebben. Daarom pleiten wij er in een motie voor om een vertaalslag te maken van onze officiële, afgesproken APV naar 81-niveau en deze extra aan te bieden voor deze doelgroep, de doelgroep van mensen die de Nederlandse taal niet goed beheersen. Als een extra service dus. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt, ik zie twee handen. lk ga eerst naar mevrouw Sandifort en dan mevrouw BinkMevrouw SandifoÉ (WD): Ja, dank u wel voozitter. lk vind het op zich helemaal geen gek idee. Je ziet op meer plekken gebeuren dat juridische documenten toch op een ander taalniveau worden geschreven. Van het maken van twee versies ben ik niet zo'n voorstander, want dan heb je altijd discussie en

is het foutgevoelig als je het een aanpast en het ander niet. En ik zat ook nog wel even te denken, en ik ben wel benieuwd hoe u daartegen aankijkt, is de hele gemeentelijke website niet eigenlijk een grote vertaling van de APV? lk heb even een paar testjes gedaan over honden uitlaten en nog een paar dingen 'kan ik dat terugvinden op de website?' Dus hoeveel mensen gaan die hele APV dan daadwerkelijk lezen? De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dat weet ik niet, maar ik vind het best een ingewikkeld verhaal, die APV. Het gaat toch om de do's en don'ts in de in de gemeente. Wij denken dat daar nog een vertaalslag te maken zou z[n. En ja, hoeveel mensen dat lezen? Dat vind ik moeilijk. lk weet ook niet of de gemeente dat zelf allemaal bijhoudt. Maar wij denken dat het een verordening is die belangrijk genoeg is om hier die vertaalslag nog te maken. En natuurlijk is er gewoon de officiële, waarover wij hier in de raad met elkaar hebben besloten. Dat is de ingewikkelde variant. Wij denken dat je daar een wat makkelijkere variant heel goed naast kan zetten. Zo van'als u hem nog een keer wilt lezen, dan is dit de versie'. Het

56

Raad 24 juni2O24

is dus extra, het is niet in plaats van. De voorzitter: Mevrouw Sandifort nog een keer en dan ga ik naar mevrouw Bink. Mevrouw Sandifort (WD): Dank u wel, heel kort. lk zou dan toch meer voorstander zijn van herschrijven naar B1 . Neem dan wat meer woorden, maar maak één versie. Of maak een B1-toelichting op de APV. Maar twee versies naast elkaar, daar zal voor mij een beetje de pijn om de motie te steunen. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voorzitter, ik begrijp dat. lk bedoel, ik wil best, mocht die motie worden aangenomen, het college de vrijheid geven om te kijken 'wat is dan de beste manier?' lk denk dat we daar niet heel ingewikkeld in zitten. En natuurlijk zou het het mooist zijn als wij hier raadsvoorstellen kregen met verordeningen die sowieso al in begrijpelijke taal geschreven zijn. lk weet dat het best moeilijk is, omdat je natuurlijk ook met juridische fijngevoeligheden zit, maar daar waar het kan, zou ik dat natuurlijk ook zeer graag willen. De voozitter: Mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Ja voorzitter, dank u wel. Zoetermeer Vooruit worstelt ook met twee versies, want wat krijg je dan duidelijk als een inwoner zegt Ja, maar zo heb ik het niet gelezen' en de gemeente dan zegt Ja, maar het staat er wel in het officiële document'? Dan krijg je zo'n wellesnietesverhaal en dat geeft veel onrust. En is het juridisch wel mogelijk? Mag het? De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Als je het als een aanvulling ziet, als extra servíce om de dingen in begrijpelijke taal neer te zetten, denk ik dat het gewoon mag. Waarom zou het niet mogen? Je kunt natuurlijk altijd een disclaimer erbij zetten dat natuurlijk de officiële verordening zoals die hier is aangenomen in de raad, geldt. Maar goed, ik wil ook rustig het college de ruimte geven om te kijken hoe je dat op de beste manier kan doen. Dus ik hoor ook graag natuurlijk zijn reactie daarop. De voorzitter: Dank u wel. Gaat u verder? Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Ja. Op het gebied van ons groen heeft de PvdA ook nog een wens. leder voorjaar en zomer komen grasaren, oftewel kruipers, weer te voorschijn. Deze kleine korenhalm-

pjes bevinden zich op veel buitenplekken. Voor met name honden kan dat vervelend zijn omdat ze weerhaakjes hebben en in de huid vast gaan zitten. Dit kan ook leiden tot ontstekingen. Via een motie pleiten wij ervoor om anders te maaien om dierenleed te voorkomen. Deze is medeondertekend door D66 en de PW. De voozitter: Mevrouw Kraneveldt, een interruptie van de heer Van Rumpt, gaat uw gang.

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Ja voozitter, dank u wel. Deze motie brengt natuurlijk structurele kosten met zich mee want er moet anders gemaaid worden. Er moet meer maaisel opgeruimd worden en we willen jaarlijks een bericht in het streekblad. Alleen de dekking mis ik daarin. Dus ik zou aan mevrouw Kraneveldt willen vragen of het misschien een idee is om de motie iets uit te breiden en dekking te zoeken door het invoeren van hondenbelasting. De voozitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): lk vind het... lk ben heel blij dat u dat zegt, want wij waren niet voor het afschaffen van de hondenbelasting, maar die is afgeschaft. Dus dat is ook gewoon de realiteit. lk denk dat wij nog wel wat geld op de plank hebben om dit te realiseren en ik hoor graag van het college wat er dan nodig zou zi'1n, maar ik denk dat wij die dekking wel kunnen vinden, want doorgaans zijn al onze moties keurig gedekt, in tegenstelling tot sommige andere moties in deze raad. Dus qua dekking zit dat meestal bij ons wel goed. We gaan er eens even naar kijken. De voozitter: lk zie ook mijnheer Zamani nog.

Raad24 juni2024

57

De heerZamani (D66): Ja, dank u welvoorzitter. Laten we van die hondenbelasting inderdaad afblijven. Volgens mij kan het ook dat we anders maaien, dus ik hoor graag van het college of we inderdaad het probleem kunnen oplossen zonder al te veel meer geld uit te geven. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Daar sluit ik me bij aan. Dat zou natuurlijk mooi zijn, voorzitter De voorzitter: Gaat u verder

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voorzitter, ik zou nog veel meer ondenrverpen kunnen aanstippen, maar dat dat ga ik maar niet meer doen. lk ga afronden, duurt nog een minuutje ongeveer. Er dreigt een conservatieve wind te gaan waaien in Nederland. Daar maakt de PvdA zich grote zorgen over, met name overwat er vanuit het nieuwe radicaal-rechtse kabinet op ons af zal komen, bijvoorbeeld op het gebied van duurzaamheid en de natuur, van betaalbaar wonen, van migratie, van lhbti-beleid... Komt dit nieuwe kabinet met geld over de brug om het ravijn tegen te gaan? We hebben er nog geen idee van, want de coalitie moest eerst nog even de rechtsstaat garanderen en op zoek naar capabele bewindslieden. Pas de komende weken gaat premier Schoof onderhandelen over de uitwerking van het hoofdpijnenakkoord. Zou het niet mooi zijn als het college van Zoetermeer de premier vanuit zijn eigen stad een brief schrijft met niet alleen felicitaties, maar ook een extra oproep om gemeenten zichzelf niet kapot te laten bezuinigen? We zijn er niet gerust op dat het goed komt in Zoetermeer en we hopen dat als het gaat om de opvang

van statushouders en Oekraïners, of de rechten van de regenbooggemeenschap, wij als Zoetermeer met een open blik en compassie iedereen die hier woont, tegemoet blijven treden. Dat we doorgaan met het bouwen van betaalbare woningen, doorgaan met de verduurzaming van onze gemeente, dat we doorgaan met een menswaardig en ruimhartig armoedebeleid. Met name dat laatste is cruciaal, omdat iedereen in het land in verkiezingstijd het prachtige sociaaldemocratische ideaalvan bestaanszekerheid had ontdekt, maar de nieuwe coalitie de koppeling tussen de AOW en de uitkeringen en het minimumloon dreigt los te laten, waarmee we de bijlzetten in onze vezorgingsstaat. Voorzitter, dan echt tot slot: onze inwoners verwachten van ons verantwoorde keuzes, elke dag weer, maar vooral het komende jaar. Wij wensen het college en alle ambtenaren die een helse klus moeten gaan klaren, heel veel succes, wijsheid en compassie toe. De voorzitter: Dank u wel. lk zag een interruptie van mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja dank u, voozitter. De woorden 'ultra', 'radicaal' en 'extreem' worden te pas en te onpas gebruikt. Het begint een beetje de keel uit te hangen, om het zo maar te zeggen. lk kan dat ook stoelen want ik gaf net aan:75o/o van de Nederlandse bevolking wil geen statushouders opvangen. lk heb u, mevrouw Kraneveldt, via de voorzitter, zojuist een stukje doorgestuurd. Het is erger, het is 8 op de 10, waarbij aangemerkt wordt dat het niet alleen rechtse stemmers zi5n, maar ook linkse stemmers zijn die dit aangeven. U zet iedereen die dus antiopvang is als extreem, als radicaal, als ultrarechts weg en daarmee doet u niet alleen mijn achterban tekort, maar u doet zelfs uw eigen achterban tekort. Dank u voorzitter. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voozitter, ikzal zo het stukje met aandacht lezen. lk heb de woorden 'ultra' of 'extreem' helemaal niet in de mond genomen. lk heb het over radicaal en ik denk dat er in dit kabinet een partu zit die je daar zeker onder kunt gcharen. lk ben nooit iemand die zegt 'ik ga dingen als fascisme, of wat dan ook, of de Tweede Wereldoorlog erbij halen'. Dat doe ik niet, dat vind ik ook niet juist. Maar ik heb radicaal gezegd, daar houd ik het bij en ik denk dat dat volkomen klopt. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, dank u voorzitter. lk ga het natuurlijk niet opnemen voor die partij, dat moet deze paÉij zelf doen. Alleen ik wil het er wel op toespitsen dat u hiermee iets creëert. U creëert voor de rechterflank van de democratie een soort antipathie en dat gebeurt door onder andere de woordkeus 'radicaal', onder andere de woordkeus 'ultra' en onder andere de woordkeus 'extreem'. lk denk dat we dat gewoon een keertje los moeten laten en dat we niet de democratie moeten beperken, maar dat de Nederlander vrij is om zowel links, als rechts te mogen denken en dat er voor alle twee

58

Raad24 juni2024

ruimte is, zonder te veroordelen. Want dat is wat dit soort bewoordingen wel doen. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt en mijnheer Zamani nog en dan ga ik daarna naar een afronding.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voozitter. lk denk niet dat links is begonnen met het gebruiken van bepaalde woorden in het parlement. lk denk dat een zekere partij daarmee begonnen is en zolang die partij zegt 'ik zet dingen in de ijskast, maar ondertussen ga ik gewoon door met het kwalificeren van bepaalde groepen op links', denk ik la, jongens, kom op, dan mag ik ook gewoon zeggen wat ik vind'. En dit kabínet is gewoon radicaal. lk ben heel benieuwd wat het gaat worden. lk hoop dat ik ongelijk krijg, maar we zijn er niet gerust op. De voozitter: lk ga eerst naar mijnheer Zamani en dan krijgt u nog heel kort het woord, maar heel kort graag, mijnheer Zamani, want dit is een debat dat we...

De heer Zamani (D66): Ja, heel kort voozifter. Twee weken geleden hebben we het gehad over Stichting Leergeld en toen werden wij ervan beticht dat we extreemlinks waren door een partij, dus ik hoop dat we ook naar onszelf kijken voordat we met vingers gaan wijzen. Dank u wel. De voozitter: Mijnheer Van den Boomgaard en dan ga ik afronden.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Allereerst op de heer Zamani. Prima natuurlijk, dat is juist zo lekker als je dan kunt tegenhangen. Als we het hebben over de woordkeuze waar mevrouw Kraneveldt het ook over heeft, hebben we het dus over woorden, of dat nu omvolking is of wat dan ook, dat is aan die personen zelf . Maar als we kijken hoe gereageerd wordt op die aantijgingen van radicaal, extreem en ultra, is het zo dat rechtse politici meer te duchten hebben van echte aanvallen van Antifa of wat dan ook, en dat is allemaal uw achterban,... De voozitter: lk ga nu ingrijpen, mijnheer Van den Boomgaard. We gaan nu deze discussie hier verder

niet voeren.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Maar als we het over extremisme hebben, voozitter. Het leidt wel ergens toe, voorzitter. De voorzitter: Nee, we gaan die discussie hier niet voeren. Die gaat niet over de gemeenteraad en de gemeente Zoetermeer, als u die wilt voeren, doet u dat maar buiten deze zaal, in ieder geval niet ergens waar ik voozitter van ben.

Motie nr. 2406-36 ingediend door PvdA, Zót Zoetermeer, D66, Groenlinks, ChristenUnie-SGp, CDA Stapeleffecten bij kwetsbare doelgroepen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op maandag 24 juni 2024; constaterende dat: r in 2026 en verder vele gemeenten in Nederland vanwege onvoldoende financiering vanuit het rijk hun begrotingen niet meer rond kunnen krijgen en flink moeten gaan bezuinigen; r dit zogenoemde 'financiële ravijn' ook voor Zoetermeer opdoemt; . er daarom ook in Zoetermeer wordt nagedacht over eên pakket aan maatregelen om vanaf 2026 een sluitende begroting te kunnen presenteren; van mening dat: . alle Zoetermeerders in meer of mindere mate te maken gaan krijgen met deze maatregelen; o het voor sommige kwetsbare doelgroepen, zoals bijvoorbeeld mensen met een laag inkomen, echter zo zou kunnen zijn dat er een opeenstapeling van bezuinigingen plaatsvindt en zij daardoor extra in hun inkomen en daarmee in hun bestaanszekerheid geraakt worden; o het daarom goed zou zijn als bij het presenteren van een pakket bezuinigingsmaatregelen eventuele stapeleffecten voor hen goed in beeld worden gebracht, zodat de gemeenteraad deze bij de beraadslagingen indien gewenst mee kan wegen; verzoekt het college om: . blj het samenstellen en presenteren van een pakket bezuinigingsmaatregelen bij de voorjaarsnota

Raad 24 juni2024

59

voot 2026 aan te geven of en zo ja welke stapelingseffecten zich voordoen bij kwetsbare doelgroepen; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2406-37 ingediend door PvdA, D66, Groenlinks Burgerberaad over bezuinigingen

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op maandag 24 juni 2024; constaterende dat: r in 2026 en verder vele gemeenten in Nederland vanwege onvoldoende financiering vanuit het rijk hun begrotingen niet meer rond kunnen krijgen en flink moeten gaan bezuinigen; r dit zogenoemde 'financiële ravijn'ook voor Zoetermeer opdoemt; . er daarom ook in Zoetermeer wordt nagedacht over een pakket aan maatregelen om vanaf 2026 een sluitende begroting te kunnen presenteren; . een dergelijk pakket aan maatregelen alle Zoetermeerders aangaat; . Zoetermeerders opvattingen hebben over wat voor de stad belangrijk is en waarop zij wel of niet zouden willen bezuinigen; van mening dat:

r .

o . r

het burgerberaad een geschikt democratisch instrument is om een representatieve groep inwoners te betrekken bijde besluitvorming in de gemeente; uit ondezoek blijkt dat het burgerberaad inwoners die eraan meedoen een gevoel van 'probleemeigenaarschap'geeft en zij hun taak daarom zeer gewetensvol oppakken; het burgerberaad ook geschikt is om inwoners complexere vraagstukken zoals een bezuinigingsoperatie voor te leggen en hen om advies en input te vragen; een dergelijk burgerberaad al is gehouden in Zeist, met succes; het burgerberaad over het afualbeleid bijna is afgelopen en er dus ruimte is voor een nieuw burgerberaad, dat incidenteel bekostigd kan worden;

vezoekt het college om:

.

.

een burgerberaad over het financiële ravijn te organiseren, waarbij de deelnemers gevraagd wordt om input en advies te geven, waarbij bijvoorbeeld gedacht kan worden aan het meegeven van aandachtspunten of het formuleren van voorwaarden voor bezuinigingen; dit burgerberaad te financieren uit de reserve Vrij inzetbaar;

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr.2406-38 ingediend door PvdA, GhristenUnie-SGP, PDvZ, FVD Strijk kostenbesparing WMO op "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op maandag 24 juni 2024; constaterende dat: . de was- en strijkservice aan populariteit wint onder gemeenten, waarbij het wassen en strijken als onderdeelvan huishoudelijke hulp centraal wordt uitbesteed en de druk op hulp vanuit de WMO verlaagd wordt; . de gemeente Epe al vanaf 2016 met een was- en strijkservice werkt, Dinkelland en Haaksbergen al snel volgden en de jaren erna onder meer De Bilt en de Drechtsteden, Twenterand en Borne ermee gingen werken, Houten in april is begonnen en in Nijmegen ook een pilot wordt gestart; r andere gemeenten met een was- en strijkservice het advies geven om te starten met een pilotvorm en te leren van deze ervaring; van mening dat: . we in deze tijden van financiële schaarste en druk op de WMO vanwege de vergrijzing en de gestegen kosten ook in Zoetermeer naar creatieve oplossingen moeten zoeken; e met een was- en strijkservice een drieledig doel kan worden bereikt, namelijk: 1. het verbeteren van de zelfredzaamheid onder inwoners;

60

Raad24 juni2024

2. het betaalbaar houden van zorg binnen de WMO; 3. het creëren van (basis)banen binnen de Participatíewet; a

de wachtlijsten huishoudelijke ondersteuning hiermee kunnen worden verkort omdat gekwalifi-

a

ceerde medewerkers efficiënter kunnen worden ingezet; we van andere gemeenten die er al langer mee werken, kunnen leren;

vezoekt het college om:

r

in samenwerking met relevante organisaties zoals thuiszorgorganisaties en De Binnenbaan te ondezoeken of een pilot met een dergelijke was- en strijkservice ook in Zoetermeer kan plaatsvinden

en hiervoor een voorstel te doen aan de gemeenteraad; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2406-39 ingediend door PvdA APV in begrijpelijke taal "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op maandag 24 juni 2024; constaterende dat: r de overheid vindt dat alle (volwassen) inwoners moeten weten wat er in de Algemene Plaatselijke Verordening (de APV) van de gemeente staat; o 4o/o van alle mensen in Nederland dyslectisch is en dit waarschijnlijk in Zoetermeer ook zo is; o 18o/ovàn alle mensen in Nederland laaggeletterd is en dit waarschijnlijk in Zoetermeer ook zo is; . de Zoetermeerse gemeenteraad het belangrijk vindt dat iedereen mee kan doen in onze samenleving;

we denken dat: . alle (volwassen) inwoners de belangrijkste documenten van de gemeente, zoals de APV, moeten kunnen vinden en moeten kunnen lezen; r wê de APV daarom ook op een andere manier moeten aanbieden; o de APV nu bijna niet te vinden is op de website van de gemeente Zoetermeer; . de APV bijna niet te lezen is voor mensen met een taalachterstand, een beperking of mensen zonder kennis van wetten en regels; daarom vraagt de gemeenteraad aan het college om:

r

de officiële APV beter vindbaar te maken op de website van de gemeente (zonder links naar andere

. r o

een begrijpelijke versie daarvan te maken op begrijpelijk taalniveau (81); deze APV in begrijpelijke taal met een voorleesknop op de website te zetten; de extra kosten om de APV in begrijpelijke taal te maken te betalen uit'het potje van de raad';

pagina's);

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 240640 ingediend door PvdA, D66, PW Kruipers maaien we weg "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op maandag 24 juni 2024; constaterende dat: o kruipers ook in Zoetermeer steeds meer terrein winnen; . kruipers onschuldig lijken, maar de scherpe punten van de grasaren makkelijk in de neus, keel, oren, ogen en tussen de tenen van honden terecht kunnen komen en daar binnendringen; . door de weerhaakjes die aan kruipers zitten, de aren maar één kant op kunnen (dieper het lichaam in) waardoor ze lelijke ontstekingen veroorzaken; r kruipers soms in de longen of andere vitale organen terechtkomen, wat tot ernstige complicaties kan leiden of zelfs tot overlijden; constaterende dat: r de Koninklijke Hondenbescherming aan de bel trekt, omdat ze zien hoeveel leed grasaren elke

Raad 24 juni2024

61

r o

zomerveroozaken voor honden en hun baasjes; jaarlijks duizenden honden moeten worden behandeld door een díerenarts; inwoners zelf ook veel kunnen doen om de grasaren te venruijderen;

verzoekt het college om: r in iedergeval de grasaren in woonwijken en langs looppaden in hondenlosloopgebieden te maaien; o het maaisel ook goed op te ruimen; minstens eens per jaar een bericht te plaatsen in het streekblad over hoe hondenbezitters ' de ook zelf kruipers goed kunnen venruijderen; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 240641 ingediend door PvdA, Zoetermeer Vooruit, D66, GroenLinks, GDA, FVD

Studentenflexpool

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op maandag 24 juni 2024; ovenruegende dat:

. r . .

er een tekort is aan ambtelijke capaciteit bij de gemeente Zoetermeer; dit tekort lastig is in te vullen door middel van reguliere vacatures; er in Zoetermeer studenten van het mbo en het hbo in onze stad studeren; er in de regio vele tienduizenden studenten wonen;

constaterende dat: door een tekort aan ambtenaren diverse (kleinere) klussen blijven liggen of dat er daardoor ' er klussen worden opgepakt door ambtenaren die eigenlijk iets anderé zouoèi moeten/kunnen doen; ' er daarom in Heemstede en Bloemendaal gewerkt wordt met een studentenflexpool; van mening dat: er sprake kan zqn van een win-winsituatie, door studenten in te zetten voor diverse (kleinere) ' sen, klusdie anders niet worden opgepakt of door een ambtenaar worden opgepakt die àrgens anders beter inzetbaat zou kunnen zijn; r studenten zo tijdens de studie al relevante werkervaring opdoen in hun (toekomstige) werkveld; r studenten zo de werkdruk van de ambtenaren kunnen verlagen; verzoekt het college om: ' informatie in te winnen bij de gemeente Heemstede (en Bloemendaal) over de (on)mogelijkheden

r .

van dit systeem; te ondeaoeken of een studentenflexpool ook bij de gemeente Zoetermeer kan worden ingezet, om hiermee het effect van het tekort aan ambtenaren tà dempen; met een memo daarover de raad te informeren;

en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: lk stel voor dat we nu gaan afronden. We gaan lunchen. Wat mij betreft gaan we dit nu afronden. lk heb hier volgens mij ook geen noodzaar toe. wij gaan eens even iilken. Bédankt in ieder geval want u was volgens mij aan het eind van uw eerste termijn, mevrouw Kranávebt. Ja, dat dacht ik al. En wij gaan lunchen. We zijn iets later inderdaad. lk dacht'áai tut<t nog wel', maar het lukte net niet, maar dat kwam ook door het goede debat, dus dat mag ook zeker. lk ga iàts afsnoepen van uw tijd voor de lunch. lk stel voor dat wij om 13.50 uur doorgaan. Het is nu 12.S8 uur, dus u krijgt g minuten minder. lk schors de vergadering tot 13.50 uur. Schorsing De voozitter: Goedemiddag. Ja, dat is het voordeel van de voozifter zijn. lk heropen de vergadering. Het woord is aan mijnheer Van der Vlies. Gaat uw gang.

h. Zól Zoetermeer

62

Raad24 juni2024

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Dank u wel voorzitter. Voorzitter, we hebben financiële tekorten. En over die tekorten hebben we het al enige tijd en die komen steeds dichterbij. Bij het beoogde kabinet is het besef nog steeds niet doorgedrongen dat gemeenten fors zullen moeten ingrijpen om het hoofd boven water te houden. Ons college heeft in een memo een stappenplan beschreven waarmee we met elkaar, dus met heel de raad, de keuzes moeten maken in de richting van bezuínigingen. Bezuinigingen die, tegen wil en dank, toch steeds onvermijdelijker lijken. Bezuinigen betekent kiezen en met mogelijk zuare keuzes in het vooruitzicht, is het nodig om goed inzicht te hebben in onder meer onze subsidies. Dat staat natuurlijk elk jaar samengevat in de begroting, maar we vinden het verstandig om daar een nauwkeuriger beeld bij te hebben. We hebben een motie gemaakt die het college verzoekt om een inventarisatie van alle subsidies aan te reiken, zodat we goed kunnen beoordelen welke gevolgen eventuele bezuinigingen kunnen hebben. Die motie dienen we in met de WD, PDvZ en de LHN. lk blijf even bij ons nieuwe kabinet. ln het hoofdlijnenakkoord van de partijen ligt de nadruk op de bestaanszekerheid. Het is natuurlijk hartvenararmend dat een nieuw kabinet oog heeft voor mensen die onzeker zijn over hun levensonderhoud.

Datzelfde hoofdlijnenakkoord rept echter met geen woord over het structurele tekort van gemeenten. We praten over pakweg € 2,3 miljard per jaar. Sterker nog, met de extra bezuiniging van 10o/o op die SPUK-gelden wordt het landelijk tekort voor gemeenten pakweg € 400 miljoen per jaar hoger. Daarbij vraagt Zól Zoetermeer zich af hoe gemeenten zoveel geld kunnen bezuinigen zonder dat de bestaanszekerheid van inwoners wordt aangetast. Daarom vragen we de raad om vooral terughoudend te zijn als het gaat om bezuinigingen die de kwetsbaarste inwoners treffen. Mensen die heel kleine baantjes hebben en die niet genoeg verdienen om rond te komen, mensen met alleen AOW, mensen met veel te hoge schulden. Tegelijkertijd moeten we blijven werken aan voldoende werkgelegenheid. Hiervoor hebben we een motie gemaakt en die motie dienen we in samen met ChristenUnie-SGP, PW, Zoetermeer Vooruit, PvdA, Groenlinks, CDA en FVD. Dat waren alvast de zware financiële zaken, voozitter. Dan zal ik doen wat inhoudelijke zaken bespreken, te weten wat kleinigheidjes zoals de woningnood, de jeugdzorg en de manier waarop we inwoners betrekken bij de koers van Zoetermeer. Maar ik begin even bij het personeelsbeleid. Want ruim een derde van de medewerkers in ons gemeentehuis is niet

beoordeeld. Dat is zorgwekkend voor elke grote organisatie. Daarom vragen we het college waarom dat niet is gebeurd, hoe het college dit gaat rechttrekken en hoe we ervoor zorgen dat we gewoon vrijwel iedereen jaarlijks beoordelen. Daarnaast begrijpen we uit de beantwoording van technische vragen dat in Zoetermeer 40o/o van het personeel bovenmaats presteert. Zij krijgen een beoordeling 'zeer goed' of 'uitstekend'. Waarom wijkt dit zo ver af van de normaalverdelÍng? Het lijkt ons nogal demotiverend werken. We horen graag hierover wat uitleg van het college. Dan de jeugdzorg. Sinds de hervormingsagenda is vastgesteld in 2023 zijn de kosten nog harder gestegen dan de jaren ervoor. We zijn blij dat dit college de urgentie voelt om met volle kracht te werken aan de aanpassingen die het beleid beter maken. En met beter bedoel ik hierbij betaalbaarder, zodat kinderen die het hardst jeugdzorg nodig hebben, dat ook snel kunnen krijgen. Dat is nu nog onvoldoende het geval. Niet voor ieder opvoedprobleem moet gespecialiseerde jeugdzorg worden aangeboden. Dat is om te beginnen een zaak van ouders en scholen. WatZót Zoetermeer betreft, moet de reikwijdte van de jeugdzorg worden beperkt. We hebben het al eerder benoemd en die wens strookt ook met de acties vanuit de hervormingsagenda, maar dat schiet niet op.

Wat ook niet lijkt op te schieten, dat is een bruggetje, is de woningnood. Toch zien we, als we door Zoetermeer heen rijden, dat er flink gebouwd wordt in de stad. Dat is natuurlijk geweldig. En dat moet ook, want er is enorme woningnood. Het leven van veel jongeren staat op pauze omdat ze veel en veel te lang bij hun ouders moeten blijven wonen. Daar knappen jongeren meestal niet van op. Ouders ook niet. De wachttijden voor huurwoningen zijn belachelijk en de prijzen van koopwoningen zijn zo mogelijk nog belachelijker. We willen allemaal graag meer nieuwe woningen. Maar we zien tegelijkertijd ook de problemen om te komen tot meer woningen. De nutsvoorzieningen blijken moeizaam. Gestegen bouwen rentelasten maken het ontwikkelaars lastig om wat te verdienen en tegelijkertijd hebben de inwoners zorgen over de verdichting van de stad. En die zorgen delen wij. De parkeerruimte neemt af, de verkeersdrukte neemt toe. We vragen ons af of we straks nog wel voldoende ruimte hebben om bijvoorbeeld te sporten. Met andere woorden, met de verdichting van de stad dreigt de leefbaarheid af te nemen. En als we dan buiten de stad willen bouwen, wat we bijvoorbeeld willen in Bleizo, krijgen we te maken met Don Quichot in de vorm van een provinciebestuurder die overalwindmolens ziet en daarmee de woningbouw tegenhoudt.

Dat is opmerkelijk, zeker ook omdat de minister al heeft aangegeven dat, en ik citeer, 'het beperken van woningbouw in buitenstedelijk gebied in deze tijd ongewenst is'. Als het dan gaat over Bleizo, zien we dat ons college een afwachtende houding aanneemt. Tenrijl de provincie glashard weigert mee te werken aan pogingen tot bemiddeling. Zó! Zoetermeer wil dat ons

Raad24 juni2024

63

college zich steviger gaat inzetten voor woningbouw in Bleizo. Bij wonen denken we ook aan flexwoningen. Dat flexwoningen lang niet zo snel gebruiksklaar zijn als we dachten, heeft ons enthousiasme ervoor behoorlijk bekoeld. Maar het college heeft toch ook in beeld dat die flexwoningen juist voor de thuislozen met goede kansen op de arbeidsmarkt het verschil kunnen maken. En aangezien toch nog niks gebouwd wordt in de Entree, waar al riolering ligt van de gesloopte kantoorgebouwen, vragen wij het college in hoeverre er kansen zouden kunnen zijn voor flenaroningen in dat gebíed. Voorzitter, een laatste belangrijk thema dat ik wil benoemen is de manier waarop we inwoners betrekken bij de ontwikkelingen in de stad. Dat gaat stapsgewijs beter. De gemeente betrekt inwoners eerder en beter en er wordt geleerd van fouten. Dat zien we bijvoorbeeld bij het nieuwe instrument van het burgerberaad. Nadat eerder het afualbeleidsplan een fiasco werd, is dit college aan de slag gegaan met het burgerberaad en we venuachten binnenkort het advies van dat beraad. Voorzitter, Zól Zoetermeer is daar natuurlijk heel blij mee, want als je wilt dat onze inwoners politiek serieus nemen, zal de politiek onze inwoners ook serieus moeten nemen. De voozitter: lk zie een interruptie van mijnheer Zamani, gaat uw gang.

De heer Zamani (D66): Ja dank u wel. lnderdaad hebben we in de perspectiefnota gelezen dat de bewoners blij zijn met hoe met ze wordt omgegaan. Tegelijkertijd zien we dat de kloof tussen politiek en de inwoners steeds groter wordt. Doen we genoeg, denkt u, op dit moment, om die kloof te verkleinen? De voorzitter: De heer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Voorzitter, wij zijn niet alleen aan zet. Volgens mij doen wij in de gemeente heel veel om die bewoners erbij te betrekken. lk denk dat er ook een behoorlijke stap te maken valt in de landelijke politiek. Want als Éet ergens misgaat in hoe we met elkaar omgaan en hoe we met de inwoners omgaan, dan is het wel de landelijke politiek. De voozitter: Gaat u verder.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Zol Zoelermeer heeft vandaag nog twee moties, een met het vezoek om eenmalig het budget aan te vullen voor de festiviteiten van het historisch festival dat dit jaar een feesteditie beleeft omdat het 450 jaar geleden is dat de watergeuzen de Spanjaarden versloegen. Die motie dienen we in samen met de PW, D66 en het CDA. En de tweede motie... De voorzitter: Mijnheer Van der Vlies, een interruptie van mevrouw Brouwer.

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Heeft mijnheer Van der Vlies een beeld van waarom dat deel van de subsidie niet is toegekend en waarom hij dat welwil toekennen? De voozitter: Mijnheer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Nee. De voorzitter: Verder geen...? Verder geen reactie. Gaat u verder, mijnheer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): En een tweede motie om alle sportsubsidies en regelingen op één webpagina te krijgen. Dit naar aanleiding van vezoeken van sportbestuurders voor wÍe het een tijdrovende zoektocht blijkt te zijn. Die motie dienen we in samen met pDvZ en FVD. De voorzitter: Mijnheer Van der Vlies, een interruptie van de heer Louw.

De heer Louw (PvdA): Ja, dank u wel, even een toelichtende vraag over deze motie aan Zó! Zoetermeer. U vraagt de gemeente om alle subsidiemogelijkheden voor alle sporten op een website te zetten. Nu zijn al die sportverenigingen, als het goed is, ook aangesloten bij hun eigen sportbond. lk zie eerder daar eigenlijk een taak, voor de sportbond. U zegt 'er zijn behoeften aangegeven door sportbestuurders om zo'n ovezicht te hebben'. Waarom zou de gemeente dat moeten doen? De voorzitter: De heer Van der Vlies?

64

Raad 24 juni2024

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja, goede vraag. Wij krijgen die vraag vanuit sportverenigingen, lokale Zoetermeerse sportverenigingen. Dus het leek ons niet zo'n heel grote omweg om te vragen aan het college om daar een webpagina van te maken. Er is al een landelijke pagina waar al die sportsubsidies op staan. Daar heeft de wethouder ons al op gewezen. Dank daarvoor. Daarnaast zijn er nog

wat regelingen en lokale sportregelingen die daar niet op staan. Dus we dachten 'de korte klap' en blijkbaar lukt het niet bij de sportbesturen zetf of de achterliggende instanties. De voorzitter: De heer Donckers en dan mevrouw Sandifort.

De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voorzitter. Een vraag. We hebben natuurlijk in Zoetermeer ook een Sportloket. Kan dit niet aan die behoefte voldoen? Want dat is natuurlijk al een bestaand instrument dat we hier hanteren. De voozitter: Mijnheer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja dank u, voorzitter, goede vraag. Volgens mij is het zo dat het Sportloket geregeld wordt gevraagd hoe dat precies zit met subsidies, dus we dachten eigenlijk 'dat is eigenlijk een dubbele klap, als zij met het maken van één pagina een heleboelvragen kunnen ontwijken, is dat super geregeld'. De voorzitter: De heer Doncker, De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel. Dus u bedoelt in de motie eigenlijk ertoe oproepen

dat het Sportloket die informatie gaat verstrekken? Begrijp ik dat goed uit de toelichting? De voorzitter: Mijnheer Van der Vlies. De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja, voor zover... lk wil niet bepalen wie wat gaat doen, hoe ze dat werkelijk gaan uitvoeren, dat laat ik graag aan het college over. Maar goed, als het gaat over de discussie of dan de achterliggende sportbesturen of onze afdelingen het moeten doen, dan denk ik 'als onze afdeling daar eventjes een linkje van op een website kan zetten of een overzichtje kan maken'. Het leek ons niet zo'n heel spannend verhaal, vandaar. De voorzitter: Mevrouw Sandifort.