Notulen raad 17 februari 2025 - vastgesteld
Tekst van het document
ln hoeverre kan hier al rekening mee gehouden worden in het haalbaarheidsondezoek? Tot zover. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Smits voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar de heer Markes.
Gaat uw gang. De heer Markes (Z6t Zoetermeer): Dank u wel voorzitter. De Boerderij is over de jaren uitgegroeid tot een culturele en muzikale blikvanger met een uitstekende reputatie in zowel binnen-, als buitenland. Dit succes heeft geleid tot nieuwe ambities. Ambities die in het huidige pand niet te realiseren zijn. Om ervoor te zorgen dat de Boerderij blijft bruisen en de kleur blijft geven aan onze stad, is Zó! Zoetermeer
groot voorstander van uitbreiding. ledereen die onze partij volgt of ons verkiezingsprogramma heeft gelezen, weet dat dit aljaren onze inzet is. We zijn dan ook verheugd dat we vanavond een stap in de juiste richting kunnen zetten. Tijdens het gesprek over de Boerderij is een locatie geruime tijd onderwerp van discussie geweest. Zó! Zoetermeer heeft zich daarbij altijd uitgesproken tegen een verhuizing naar het Stadshart, vanwege de negatieve gevolgen op de leefbaarheid aldaar. We hebben telkens gewezen op de voordelen van de huidige locatie met een uitstekende bereikbaarheid, voldoende ruimte en geen directe overlast voor omwonenden. We zijn dan ook blij dat in lijn met het coalitieakkoord wordt voorgesteld om te onderzoeken hoe de Boerderij op de huidige locatie het best kan worden vormgegeven. Kortom, voorzitter, Zól Zoetermeer is tevreden met het voorstel en zal dat ook steunen. Er zullen vanavond twee amendementen worden ingediend. Het amendement van de PDvZ dienen we mede in omdat aanbouw niet alleen duurder is, maar ook logistieke problemen met zich meebrengt. Bovendien biedt nieuwbouw de mogelijkheid om de toegankelijkheid te verbeteren zodat ook mensen met een handicap volop kunnen meedoen met al het moois dat de Boerderij te bieden heeft. Ook het amendement van de WD dienen we mede in.
Het biedt een overkoepelende blik die zich niet alleen richt op de toekomst van de Boerderij zelf, maar ook op de ontwikkeling van het omliggende gebied. Dit lijkt ons een verstandige aanpak. Dat was het voozitter. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Markes voor uw eerste termijn. Dan mevrouw Bink, gaat uw gang.
Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, dank u wel. Zoetermeer Vooruit dacht het kort te kun-
nen houden vanavond. Er waren namelijk maar twee besluiten gevraagd. Een voorbereidingskrediet van € 610.000,00 en de daaruit voortuloeiende begrotingswijzigingen. Daar staat Zoetermeer Vooruit achter. Wijwillen heel graag de Boerderij op het kavel realiseren. Daar is voldoende ruimte voor nieuwbouw op het kavel, tussen het huidige pand en Gymworld, of voor een goedkopere nieuwbouwvariant. Verder staan we als mede-indiener op het amendement van PDvZ om de uitbouw of aanbouw te amenderen. Het amendement van de WD vinden we lastig. Zoetermeer Vooruit wil op geen enkele manier het proces kredietaanvraag Poppodium Boerderij vertragen. Wethouder Blansjaar heeft al aangegeven dat realisatie van de Boerderij van het amendement geen consequenties heeft. Maar vanavond hebben we het over de twee eerdergenoemde besluiten en beslispunten en niet over de herontwikkeling van het gebied rond halte Voonareg Hoog en Voorueg Laag. Dus daar zit onze twijfel. Na het debat en een
í6
Raad 17 Íebruari2O25
schorsing nemen wij hierover een bêslissing. We gaan waarschijnlijk ook niet voor de moties van D66 stemmen. Niet omdat die niet positief zijn, maar omdat wij denken dat het allemaal te vroeg is. We hebben het daar vanavond niet over. Dus hier wil ik het bíj laten. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Bink voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar mijnheer Nikerk.
De heer Nikerk (PvdA): Dank u wel voozitter. Cultuur verbindt en de Boerderij is daar ook zeker een factor in. Het is niet voor niets dat de organisatie een van onze zes basisinstellingen is en dat men van heinde en verre komt om hier te repeteren of een concert mee te maken. Tijdens de commissievergadering is, wat de PvdA betreft, gebleken dat we raadsbreed het krediet gaan toekennen voor de haalbaarheidsfase van de Boerderij. Daar zijn we heel erg blij mee. We gaan nu die haalbaarheidsfase in en we hopen dat er volgens het geschetste plan straks duidelijk gemaakt kan worden welke van de drie opties het college het meest ziet zitten. We spreken de hoop uit dat netcongestie de plannen niet in de weg zal zitten en nemen aan dat het college ons getipdatet houdt over inzichten hierin. We dienen het amendement van D66 over duuzaamheid mede in omdat we straks willen kiezen uit alleen maar duurzame varianten. Bovendien heeft de WD na een uitgebreid debat in de commissie haar oorspronkelijke amendement aangepast. Hierdoor kan er met eventuele gebiedsontwikkeling rekening worden gehouden zonder dat er kans op vertraging is voor de Boerderij. Ook dat amendement dienen wij graag mede in en we wensen de ambtenaren heel veel succes in de haalbaarheidsfase. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Nikerk voor uw eerste termijn. lk zie nog een interruptie van de heer
Doncker. Gaat uw gang. De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voozitter. lk heb een vraagje. lk snapte niet wat u bedoelde met'we kunnen kiezen uit meerdere groene opties'. Of ik heb het niet goed begrepen. Maar kunt u dat voor mij even uitleggen? De voorzitter: Mijnheer Nikerk.
De heer Nikerk (PvdA): Zeker. Dank u wel voor de vraag, mijnheer Doncker. Er staat in het raadsvoorstel een duuzame optie en een goedkopere optie. Maar we hopen dat bij die goedkopere optie, buiten de standaardduuzaamheidsartikelen die daarbij horen, zal ik maar zeggen, de rest daar ook bovenop komt. Dus dat beide varianten, of in ons geval alle drie de varianten, duuzaam zijn. De vootzitter: lk zie verder geen andere vragen. Dan dank ik mijnheer Nikerk voor zijn eerste termijn en als het goed is heb ik iedereen uit de raad voor de eerste termijn gehad. Dat is het geval. Dat is mooi en dan stel ik voor dat we even schorsen tot 21.00 uur. lk schors de vergadering.
Schorsing De voorzitter: lk heropen de vergadering en kom daarmee aan de eerste termijn van het college en geef het woord aan wethouder Blansjaar. Gaat uw gang.
Wethouder Blansjaar: Dank u wel voorzitter. Het doet me in ieder geval genoegen dat iedereen heel erg positief staat tegenover onderzoek naar de bouw van de nieuwe Boerderij. lk wil even snel wat vragen beantwoorden. lk heb een vraag gekregen over de duuzaamheid en een motie over de duuzaamheid. Uiteraard staat al in de stukken dat we duurzaam zijn. ln de twee varianten - als het amendement wordt aangenomen - gaan we kijken naar een wat duuzamer gebouw en een wat standaard gebouw dus dat zit er al helemaal in. Ook op wat Groenlinks vroeg - uiteraard, zoals ook in het amendement van de WD staat, wordt de omgeving wordt meegenomên om dat straks eventueel optimaal te benutten voor woningbouw. Dus twee varianten. De amendementen... De voorzitter: Wethouder Blansjaar, een interruptie van mevrouw Bink.
Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel. lk heb de heer Blansjaar niet gehoord bij het laatste stukje dat hijzei hiervoor. Kan hijdit nog even herhalen?
Raad 17 februari 2025
17
De voorzitter: Wethouder Blansjaar.
Wethouder Blansjaar: Dank u wel voorzitter. Het gaat even om het stukje woningbouw, dat ook in het amendement van de WD staat en waar Groenlinks naar vroeg, om er rekening mee te houden dat de grond zo optimaal mogelijk wordt gebruikt. De voorzitter: Mevrouw Bink.
Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voozitter. Heeft u daar een amendement voor nodig of was u dat sowieso al van plan? De voorzitter: Wethouder Blansjaar
Wethouder Blansjaar: Dank u wel voorzitter. Een amendement versterkt het wel. Maar ik ga er in ieder geval rekening mee houden. De voorzitter: lk zag nog een interruptie van mijnheer Ekkelenkamp.
De heer Ekkelenkamp (D66): Ja, dank u wel, mijnheer de voozitter. lk wil ook graag nog iets horen van u, mijnheer de wethouder. De WD en de indieners van het amendement zeggen 'er komt absoluut geen vertraging door dit amendement'. Kijkt u daar ook zo tegenaan? De voorzitter: Wethouder Blansjaar.
Wethouder Blansjaar: Dank u wel voozitter. lk kijk heel vriendelijk tegen dat amendement aan omdat het is bijgesteld en alle belemmeringen waardoor vertraging zou optreden, ertussenuit zijn gehaald. Dus het is een perfect amendement. Het is voor de rest oordeel raad om dat aan te nemen ja of nee. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp.
De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u, mijnheer de vooaitter. Dank voor dit antwoord. Even in mijn eigen vertaling: u ziet geen enkele belemmering en er komt geen vertraging door het aannemen van het amendement en u adviseert ons dus ook gewoon daarvoor te stemmen. De voorzitter: Wethouder Blansjaar
Wethouder Blansjaar: Dank u wel voorzitter. Helemaal correct. De voorzitter: Nog heel kort mevrouw Bink en dan wil ik verdergaan. Gaat uw gang.
Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): lk zal het proberen. Wethouder, u zegt'daar wordt allemaal rekening mee gehouden'. Maar als ik nu even kijk bij het onderzoeken van die besluitpunten, van de WD, staat daar bijvoorbeeld ook dat zoveel mogelijk in de hoogte gebouwd moet worden en zo, maar vindt u het dan niet jammer dat er, met het oog op een markant gebouw, nu al een richting op gestuurd wordt en dat u zo de architect zijn creativiteit ontneemt? De voozitter: Wethouder Blansjaar
Wethouder Blansjaar: Dank u wel voozitter. Nee, er staat namelijk 'zo efficiënt mogelijk te benutten door waar mogelijk is, ook van de hoogte gebruik te maken'. Dat is heel ruim genomen. We kunnen heel goed kijken hoe we daarmee omgaan. De voorzitter: lk stelvoor dat u verdergaat.
Wethouder Blansjaar: Dank u wel. lk heb nog een paar vragen. lk had een vraag over Casa en de afstand tot Gymworld. Uiteraard zullen we daarnaar kijken. Het krijgt natuurlijk ook geen prominente plek, om het zo te zeggen. Maar waar het precies gesitueerd zal worden, weten we nog niet. We ziften nog in de onderzoeksfase, dus datzal straks als we het over een stukje haalbaarheid hebben, wel naar voren komen.
18
Raad 17 Íebruari2025
De voorzitter: Wethouder Blansjaar, een interruptie van de heer Doncker. Gaat uw gang.
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voozitter. Bent u wel bereid om mee te nemen wat wij u gevraagd hebben, om inderdaad vooral rekening te houden met het zichtveld? Dat vinden wij wel erg belangrijk gezien de verleiding die de jongeren misschien voelen om daarheen te gaan. De voorzitter: Wethouder Blansjaar.
Wethouder Blansjaar: Dank u voorzifter. We zullen er alles aan doen om het zo goed mogelijk neer te zetten. Ook nu staat het op een niet-prominente plaats. Dat zal ongeveer hetzelfde blijven. Wat de jongeren betreft, er is natuurlijk een heel ondezoek geweest bij Gymworld en er wordt geen hinder ondervonden van het feit dat Casa daar nu zit. Dus ik zie op dit moment het probleem niet. Dan heb ik nog een vraag van de PW. De voorzitter: Voordat u verdergaat, mijnheer Blansjaar, had mijnheerZamani nog een interruptie.
De heer Zamani (D66): Dank u wel voozitter. Toch opmerkelijk wat de wethouder hier zegt. Hij ziet het probleem niet. Daar zijn we het als D66 helemaal mee eens. Het probleem is er niet, het zijn echt fabelverhalen over zichtlijnen en dat kinderen opeens verleid raken. Maar tegelijkertijd zegt hij 'we zullen er alles aan doen om het monster dat LHN ziet, te verbergen'. U ziet het probleem toch niet? Waarom zou u het verbergen? Wat is precies het probleem dat u gaat verbergen? Welk monster gaat u voor die kinderen...? Ja, volgens mij is het wel duidelijk, voorzitter. De voozitter: Wethouder Blansjaar
Wethouder Blansjaar: Dank u wel voozitter. Volgens mij heb ik niet over een monster gesproken, maar we gaan wel kijken waar we Casa goed kunnen plaatsen. Dat heb ik al gezegd en ik heb gezegd dat het niet op een prominente plaats komt. Daar zit het nu ook niet. Dat is wat ik heb gezegd in mijn antwoord. De voorzitter: Gaat u verder
Wethouder Blansiaar: Dank u wel voorzitter. lk heb van de PW nog een heel goede vraag over de netcongestie gehad. Uiteraard gaan we daar goed naar kijken. We stoppen niet met het ondezoek, maar we nemen het wel daadwerkelijk mee. We zullen echt goed kijken of daar geen problemen uit voortkomen. Maar ik houd u uiteraard op tijd op de hoogte, als daar problemen mee zijn. Voorzitter, ik wil even snel de moties en amendement doornemen. Het amendement van de PDvZ. Het is oordeel raad. We hebben natuurlijk voorgesteld om drie varianten te onderzoeken. Als het er twee worden, zal dat enige verlichting opleveren voor de ambtenaren. De voorzitter: Wethouder Blansjaar, een interruptie van mevrouw Van Damme, begreep ik? Gaat uw gang. Mevrouw Van Damme (SP): Dank u wel voozitter. lk ga nog een klein stukje terug naar uw reactie op het antwoord van de PW. Hebben we het dan ook in beeld voordat we riberhaupt verdergaan? Dus stel dat de netcongestie een probleem wordt, hoe gaan we het dan aanpakken? Hoe gaan we dat dan oplossen, als we dat zien? De voorzitter: Wethouder Blansjaar
Wethouder Blansjaar: Dank u welvoozifter. lk zou het ook niet weten op dit moment. We moeten eerst kijken naar hoe het gaat lopen allemaal. lk weet het helemaal nog niet. Het is allemaal vers van de pers en we weten helemaal niet wat de gevolgen daarvan zijn. We moeten daar nog naar kijken. lk durf daar nog niets over te zeggen. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis
De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank u wel voorzitter, de wethouder was net aangekomen bij het amendement van PDvZ, terug naar twee varianten. Dat is anders dan in het raadsvoorstel staat. ln het
Raad 17 februari 2025
19
raadsvoorstel staat - nee, dat staat niet in het raadsvoorstel. Maar we hebben uit de commissie begrepen dat het laten vallen van dit ondezoek € 25.000,00 zou schelen en dat het geen effect heeft op de doorlooptijd. Maar missen we niet andere informatie die dit onderzoek, dit aanvullende deelvan deze variant, zou kunnen opleveren? De voorzitter: Wethouder Blansjaar
Wethouder Blansjaar: Dank u mijnheer de voorzitter, er is een second opinion geweest die al heeft aangegeven - dat is door een gerenommeerd bureau gedaan - dat de haalbaarheid van de aanbouw van de Boerderij een kostbare zaak wordt, vertraging oplevert, ook voor de Boerderij en dat je er rekening mee moet houden dat het oude pand dan over vijftien jaar ook weer aan de beurt is. Voor de rest is het oordeel raad of het er twee worden. Als het amendement wordt aangenomen, is dat ook prima. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis
De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank voozitter. lk concludeer hier dus uit dat we geen informatie missen en dat we het prima kunnen laten vallen. Dat is een mooie duale oplossing trouwens, dat het college iets voorstelt en de eigen partij het op deze manier amendeert. Maar dan kan dus ook het budget naar beneden met die € 25.000,00. De voorzitter: Wethouder Blansjaar.
Wethouder Blansjaar: Nou, als het daar allemaal op zou vallen . . . Sorry. De voorzitter: Verder geen reactie. Dan stel ik... Mijnheer Van Steenis nog kort?
De heer Van Steenis (Groenlinks): Ja, dank vooaitter. Wij zitten hier volgens mij om afspraken te maken en kaders te stellen dus als wij vinden dat met deze uitleg het budget naar beneden kan, kan het budget naar beneden. De voorzitter: Wethouder Blansjaar
Wethouder Blansjaar: Als de hele raad vindt dat het budget naar beneden moet, dan gaat het budget naar beneden toe. De voorzitter: lk kijk rond. Gaat u verder met het appreciëren van de moties.
Wethouder Blansjaar: Dank u wel voozitter, ik had het amendement van de WD nog. Ook dat was oordeel raad. Zoals ik net al heb gezegd, dat geeft voor ons voor de rest geen enkele belemmering. Dan heb ik nog twee moties van D66. Een markant gebouw, daar zrln we nog helemaal niet. Dat is in wezen nog veel te vroeg. Dan krijgen we de discussie over wat markant is. lk durf het ook niet te zeggen. Laten we maar eerst even de plannen uitwerken en dan kijken naar hoe het gebouw er daadwerkelijk uit gaat zien. Dan heb ik de laatste motie. De voorzitter: Wethouder Blansjaar, een interruptie van mijnheer Ekkelenkamp. Gaat uw gang.
De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u mijnheer de voorzitter, we hebben helemaal niet gesteld dat we nu een keuze moeten maken voor een markant gebouw. We willen dat graag meenemen in het maken van de plannen. Dus ook bij de keuze voor de architect is dat een punt van selectie. Kunt u daar ook iets over zeggen, dat het ook in uw beleving wel een rol speelt dat het een gebouw moet worden van enige importantie, van enig aanzien, misschien wel markant, of iconisch of wat dan ook? Hoe kijkt u daartegenaan? De voorzitter: Wethouder Blansjaar
Wethouder Blansjaar: Dat ligt eraan hoe je tegen markant aankijkt. lk vind een gebouw als Hedon een markant gebouw. Dat is gewoon een staalconstructie die enorm mooi is afgewerkt. Dus wat is markant? lk durf het niet te zeggen. We gaan het eerst uitzoeken en we gaan kijken wat de mogelijkheden zijn en dan komen we met een plan en een, eventueel, wel of niet markant gebouw.
20
Raad 17 februari2O25
De voorzitter: Heelkort nog, mijnheer Ekkelenkamp.
De heer Ekkelenkamp (D66): Een heel korte vraag. Dus u geeft aan dat er dan nog een mogel'ljkheid is om dit punt in te brengen? De voorzitter: Wethouder Blansjaar.
Wethouder Blansjaar: Dank u wel voorzitter. Ja, want we zijn nu nog bezig om naar de haalbaarheid te kijken; wat is haalbaar en welke keuzes gaan we straks maken? En dan gaat de architect tekenen. We zijn nog niet aan het tekenen. De voorzitter: lk stel voor dat dit voldoende is. Dan heeft u nog een laatste motie, gaat uw gang.
Wethouder Blansjaar: Dank u welvoozitter. lk heb de laatste motie nog. lk heb alwat gezegd over die duuzaamheid. Ook dat zit al helemaal in het programma verweven dus ik zou zeggen 'het is oordeel raad'. De voorzitter: Dank u wel. lk constateer in ieder geval dat de wethouder ook aan het einde van de eerste termijn van het college is. Dan kijk ik rond of er behoefte is aan een tweede termijn. lk ga langs de sprekers. Mijnheer Van Steenis, behoefte aan een tweede termijn? Mevrouw Van Damme, tweede termijn? Nee. Mijnheer Ekkelenkamp, gaat uw gang. De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u wel, mijnheer de voozitter. We hebben denk ik het zaadje wel bij velen geplant, hoewel misschien niet bij iedereen, dat het een gebouw moet zijn dat ik maar even in mijn termen 'een markant gebouw' noem. lk denk niet dat er vandaag een meerderheid voor ontstaat, dus dat gaan we dan in het volgende stadium maar weer met elkaar bespreken. Dus deze motie trekken we vandaag in. De andere motie over de duurzaamheid laten we voor nu staan. lk kijk naar mijn medeindieners en ik zie niemand die daar nee schudt. Dus dan houden we het daarbij. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. lk constateer dat motie 2502-02 ingetrokken is en geen onderdeel meer is van de beraadslagingen. lk ga verder met de tweede termijn.
Mijnheer Duiven, nog behoefte aan een tweede termijn? Mijnheer Weekenstroo nog? Mijnheer Doncker? Mijnheer Haak? Mijnheer Smits? Mijnheer Markes? Mevrouw Bink? Mijnheer Nikerk, gaat uw gang. De heer Nikerk (PvdA): Dank u wel vooaitter. lk vreesde al voor een heel snelle tweede termijn dus ik heb me even helemaal uit de naad gewerkt. Mijnheer Van Steenis kondigde het al aan, ik heb een
amendement dat we nog even willen indienen dat het voorbereidingskrediet omlaag haalt van € 610.000,00 naar € 585.000,00. Dat staat in de bijlage van het amendement van de PDvZ, maar dat is natuurlijk niet wat we hier met elkaar beslissen, dus vandaar dit amendement. Amendement nr. 2502-G ingediend door PvdA, GroenLinks, SP Amende me nt Ve rlagen voo rbere id n gskred iet 17 f ebruari 2025 i
"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 17 februari2025, ter bespreking van het raadsvoorstel Kredietaanvraag haalbaarheidsfase Poppodium Boerderi 2024-173205: besluit:
o
besluitpunt í, luidende: 'Een voorbereidingskrediet van € 610.000,00 beschikbaar te stellen voor het doorlopen van de haalbaarheidsfase voor het project Poppodium Boerderij.' te wijzigen in 'besluitpunt 1, luidende: 'Een voorbereidingskrediet van € 585.000,00 beschikbaar te stellen voor het doorlopen van de haalbaarheidsfase voor het project Poppodium Boerderij."'
De vootzitter: Dat amendement is dan ingediend en zal onderdeel uitmaken van de beraadslagingen Mevrouw Sandifort, gaat uw gang. Voor u wegloopt, nog een interruptie van mevrouw Sandifort. Mevrouw SandifoÉ (WD): Dank u wel voorzitter, ik ben benieuwd of de PvdA dit nu zo slim vindt om te doen want ik ga ervan uit dat als de wethouder iets overhoudt, hij dat echt wel terugstort. lk zou het heel vervelend vinden als we nu vertraging oplopen omdat we er een heel klein beetje vanaf halen uit
Raad 17 Íebruari2025
21
een soort principekwestie tenrvijlwe de reguliere afspraak hebben dat als er iets overblijft, we dat terugstorten. Vanwaar nu dit amendement? De voozitter: Mijnheer Nikerk.
De heer Nikerk (PvdA): Dank u wel. Dat heeft ermee te maken dat op het moment dat we het raadsvoorstel zouden aannemen zoals het college het heeft voorgelegd, we drie opties hebben en daar een bepaald bedrag tegenover staat. Vervolgens is er duidelijk een raadsmeerderheid voor het weghalen van een van de opties. Dat betekent dat je in tijd en in budget dus minder nodig hebt. lk ga er helemaal van uit dat op het moment dat zowel de ambtenaren als de wethouder hebben aangegeven 'dan hebben we ook minder nodig', we dat ook doen. De vooaitter: Mevrouw Sandifort.
Mevrouw SandifoÉ (WD): Dank u wel voozitter. Ja, dat begrijp ik. lk vraag me alleen af of het slim is om dat punt nu zo expliciet te maken tenrvijlje het risico loopt dat als er ook maar iets in dat proces toch anders loopt, je weer terug moet komen naar de raad. Dus waarom van die € 610.000,00 nu dat stukje eraf halen? Waarom laat je het niet gewoon staan en zeg je 'als het over is, stort het dan terug zoals we dat altijd doen'? De voorzitter: Nogmaals mijnheer Nikerk.
De heer Nikerk (PvdA): Dank u welvoorzitter. Volgens mij hebben we hier een aantal raadsvoorstellen en een aantal ondenrerpen in de raad gehad de afgelopen tijd die over € 25.000,00 of zelfs minder gingen. Toen zeiden we ook niet'laten we dit nu wel doen'. Dus € 25.000,00 is op dit grote bedrag een klein stukje, maar in totaal is het gewoon een flink bedrag dat we daarvoor nodig hebben. De voozitter: Oké. lk constateer dat mijnheer Haak nog kort wil interrumperen en dan wil ik verdergaan. De heer Haak (PDvZ): Dank u welvoorzitter, ik begrijp uit de woorden van mijnheer Nikerk en de PvdA datze het amendement gaan steunen. De voorzitter: Mijnheer Nikerk.
De heer Nikerk (PvdA): Op het moment dat dit zo duidelijk is, ja De voorzitter: Akkoord. Dan constateer ik dat dat amendement is ingediend en ook onderdeel uitmaakt van de beraadslagingen en we het straks ook terugzien. Daarmee kom ik aan het eind van de tweede termijn van de raad. lk kijk nog even naar het college. lk neem aan dat wethouder Blansjaar nog wil reageren op het ingediende amendement. Gaat uw gang.
Wethouder Blansjaar: Dank u wel voorzifter. Zoals ik in mijn eerste termijn heb gezegd, het is een heel klein bedrag en ik ben het met mevrouw Sandifort eens, als het over is, storten we het toch wel terug, maar het blijft oordeel raad. De voozitter: Dank u wel. Dan constateer ik dat hiermee de beraadslagingen over dit raadsvoorstel afgerond kunnen worden. Zoals eerder gezegd, gaan we nu niet over tot de stemmingen. We gaan over naar agendapunt 7.b en aan het eind over tot de stemmingen.
b. Agenderingsverzoek bezuinigings- en dekkingskeuzes De voorzitter: Agendapunt 7.b is het agenderingsvezoek bezuinigings- en dekkingskeuzes. Daar is in de commissie ook al uitgebreid bij stilgestaan maar de indieners hebben vezocht het vanavond als
debatstuk te agenderen om zo ook de mogelijkheid te hebben om moties in te kunnen dienen. lk ga even inventariseren wie daar het woord over wensen te voeren. lk heb overigens hier al mevrouw Kraneveldt staan, maar ik zie mevrouw Bout haar... O, dan mevrouw Bout van de PvdA, de heer Zanoni van FVD, mijnheer Van Steenis van GroenLinks, o nee, mijnheer Boerboom van Groenlinks. We gaan het wisselen. De heer Smits van de PW, dan mijnheer Velner van de SP, mijnheer Zamani van D66 en mevrouw Meurs van Zoetermeer Vooruit. O, dat is mevrouw Bink. U heeft leuk gewisseld vandaag, het
22
Raad 'Í7 Íebruari2O25
is anders dan op mijn lijstje in ieder geval. lk zie mijnheer Van der Vlies ook zijn vinger opsteken, mevrouw Sandifort, mevrouw Siegelaer en dan heb ik ze volgens mij gehad. Dan begin ik met mevrouw Bout. gaat uw gang.
Mevrouw Bout (PvdA): Ja voozitter, het was toch echt mijn agenderingsvezoek, dus het is niet raar dat ik hier sta. Onze gemeenteraad moet aanzienlijk bezuinigen. Dat weten we allemaal. Op een gestructureerde manier willen we samen een sluitende begroting bereiken en de dienstverlening aan onze inwoners daarbij zo min mogelijk schaden. Daarom zijn we dit jaar samen bezig met de voorbereidingen op de komende ravijnjaren. Een groep van WD-wethouders heeft dit weekend nog een brandbrief gestuurd in een poging iets te doen aan het nijpende geldtekort van de gemeenten. De PvdA is blij te horen dat wethouder ledema daar ook bij betrokken is geweest. Alhoewel de fractie van de PvdA meestal optimistisch van aard is, vrezen wij deze keer dat het inmiddels te laat is om het tij nog te keren. lk sta hier vandaag voor u met drie moties. Deze moties zetten nergens een hekje omheen, maar zijn bedoeld voor een evenwichtige verdeling van de beschikbare middelen en worden mede ingediend door Groenlinks en de PW. Motie 1 gaat over prioritering van bezuinigingen. Oud-wethouder van Financiën Haan constateerde jaren geleden al 'hoe kleiner het bedrag, hoe groter het gezeur'. Daarom is de PvdA-fractie van mening dat we als raad eerst moeten proberen te kijken naar hoe we het ravijn zoveel en zo snel mogelijk kunnen dichten.
Daarom verzoek ik het college om de bezuinigings- en dekkingsvoorstellen op volgorde van groofte te behandelen bij de besprekingen; de voorstellen waar het meeste geld mee gemoeid is, als eerste. Met deze motie willen we ervoor zorgen dat de grootste financiële problemen als eerste worden aangepakt. Door op volgorde van grootte te handelen, kunnen we snel significante besparingen realiseren en daarmee de meest urgente delen van het ravijn dichten. De voozitter: Mevrouw Bout, ik zie een interruptie van mevrouw Brouwer. Gaat uw gang.
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dank u wel voorzitter. lk vraag me af of het niet een beetje arbitrair is om de bezuinigingen op volgorde van grootte te rangschikken bij het voorstel, als je ze bijvoorbeeld ook op volgorde van impact zou kunnen rangschikken, of misschien wat logischer, op onderwerp. De voorzitter: Mevrouw Bout.
Mevrouw Bout (PvdA): Laat ik het zo zeggen, ik zou impact en financiën of geld best op één hoop willen gooien in dit geval. Laten we dan op die manier eerst de grote casussen pakken. We hebben net gezien dat we over€ 25.000,00 al een hele tijd kunnen bakkeleien. Dat is precies mijn punt met deze motie. Dat was ook precies het punt van wethouder Haan ooit, die zei ook 'over een sloot springen die gemeenteraadsleden wel, maar bij een greppel houden ze stil'. Dat is precies wat ik wilvoorkomen. Dus laten we nu eerst de klappers maken van € I miljoen hier en daar€ 2 miljoen. Die hebben we ook, hoop ik, zodat we sneller aan die € 15 miljoen voor 2026 zitten. De voorzitter: lkzag nog een interruptie van mevrouw Brouwer, gaat uw gang.
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Ja, ik begrijp dat mevrouw Brouwer - of mevrouw Brouwer? mevrouw Bout! We staan in het alfabet ook altijd na elkaar inderdaad - dat mevrouw Bout liever geen integraal pakket heeft? De voorzitter: Mevrouw Bout.
Mevrouw Bout (PvdA): Uiteraard komen we op dezelfde manier tot een integraal pakket. U weet ook dat wij in 2019 een andere begroting hebben ingediend met voorstellen voor wat het college destijds van plan was en ook dat was een integraal pakket en ook dat was 100% dekkend. Dus daar gaan we nu ook gewoon weer voor. Dat kan dit college ook. De voorzitter: Heel kort, mevrouw Brouwer
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Maar als je losse klappers van miljoenen apart gaat bespreken en daarover gaat stemmen, heb je daarna toch geen integraal pakket meer? Dan zijn dingen toch niet
Raad 17 februari 2025
23
meer op elkaar afgestemd? De voorzitter: Mevrouw Bout.
Mevrouw Bout (PvdA): Maar het college dient een integraal pakket in en daaruit kunnen we dus eerst de grote onderdelen bespreken. De voorzitter: Zagik mijnheer Zamaní ook nog met een interruptie? Gaat uw gang.
De heer Zamani (D66): Ja voozitter, eigenlijk had ik hetzelfde als mevrouw Brouwer. lk begrijp het ook niet helemaal. lk begrijp het voorstel van mevrouw Brouwer overigens wel, om het op impact te rangschikken en niet op die grote klappers. Wat schieten we daar nou mee op, als we inderdaad een integraal pakket willen en we doen het op volgorde van grote klappers? Dan is het uiteindelijk misschien zo dat, als je de eerste hebt, je de tweede niet meer hoeft te doen. lk begrijp het niet. De voorzitter: Mevrouw Bout. Mevrouw Bout (PvdA): Er is geen voorstelzo groot dat als we het eerste hebben gedaan, we het tweede niet meer hoeven te doen. Het gaat om het totaalplaatje en het gaat in totaal uiteindelijk om vele ettelijke miljoenen. Maar van mij mag het ook op volgorde van impact. Dat vind ik helemaal prima, maar laten we ernaar kijken. We hebben een aantalmaanden geleden, tussen aanhalingstekens, geneuzelgehad over€ 38.000,00 voor het wel of niet vergoeden van mobiele telefoons voor kinderen in de brugklas. Daar hebben we een hele avond aan besteed. lk voorzie dat we dat dan weer gaan doen tenrvijl we toen tien minuten later een voorstel hadden om € 2,5 miljoen te bezuinigen en toen hebben gezegd 'o ja, is goed, kan gewoon'. Dus laten we beginnen met die onderdelen waarvan we zeggen la, is goed, het kan gewoon'.
De voozitter: lk zie geen verder geen reactie van mijnheer Zamani, maar mevrouw SandifoÉ, gaat uw
gang. Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja, dank u wel, voozitter. lk merk dat ik het ook een ingewikkelde discussie vind, over rangschikken op volgorde van grootte. Die volgorde is blijkbaar heel belangrijk, maarvolgorde van impact mag ook, of op ondenrerp. Dus het gaat blijkbaar om de volgorde, tenruijl we hier de hele tijd zo hard met elkaar bespreken 'we moeten dat integraal bekijken'. Kleinere bedragen worden weggezet als 'we hebben hier heel lang over € 38.000,00 gepraat over telefoons', maar nee, we hebben hier gepraat over de vraag of we dat een gemeentetaak vinden en wie welke rol daarin zou moeten pakken. Dat heeft niets met het bedrag te maken. Als het € 1 miljoen had gekost, hadden we die discussie ook gevoerd. Dus volgens mij moet je vooral kijken naar 'welke politieke keuzes wilje maken, vanuit welke standpunten bespreek je dat?' en heeft de volgorde van wat dan ook daar echt weinig mee van doen. De voorzitter: lk geef mevrouw Bout nog de kans om te reageren en dan stel ik voor dat we verdergaan.
Mevrouw Bout (PvdA): Ja, onze oud-wethouder van Financiën, mijnheer Haan, weerlegt dat en heeft dat op basis van twaalf jaar wethouderschap geconcludeerd en daar staan wij nog steeds achter. Dus ik ben het niet eens met mevrouw Sandifort. De voorzitter: lk stel voor dat u verdergaat met uw betoog.
Mevrouw Bout (PvdA): lk was aan de laatste zin van mijn alinea. lk wilde zeggen: deze motie zal br1dragen aan efficiënte en effectieve besluitvorming. Dan hebben we een motie 2, over uitstel van subsidiebezuinigingen. De begroting van 2026 wordt pas in november tijdens het najaarsdebat vastgesteld, maar organisaties moeten al halvenlrrege dit jaar hun subsidieaanvraag indienen. Mevrouw Bink had het daar vandaag ook alover. Pas in novemberweten de organisaties wat de definitieve hoogte van hun subsidie voor het jaar 2026 zal zijn. Daarom willen wij kijken of we al wel kunnen bekijken of we op de subsidies kunnen bezuinigen, om dat beleid pas te effectueren in 2027 en de hieruit voortvloeiende kosten voor 2026 incidenteel te dekken. Want incidenteel kan alles, volgens de wethouder. Deze motie is bedoeld... De voorzitter: lk zie mevrouw Bink, gaat uw gang
24
Raad 17 tebruari2O25
Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel, voorzitter. lk vroeg me af of mevrouw Bout heeft nagetrokken of het ook mogelijk is. Dat vroeg ik me wel af. De voorzitter: Mevrouw Bout.
Mevrouw Bout (PvdA): Wij zijn de gemeenteraad, dat is gewoon mogelijk. We kunnen van incidenteel geld - dat is een potje voor één jaar, het is gewoon incidenteel - zeggen 'dit is het beleid'. Wij waarschuwen alle organisaties, dat heeft het college ook al gedaan 'het zou kunnen dat er bezuinigingen aankomen'. Op het moment dat wij in november definitief vaststellen dat die bezuinigingen eraan komen, maar die organisaties in juni al een idee in hebben moeten leveren, waarbij ze niet eens weten of en hoeveel ze gekort worden, kunnen wij als gemeenteraad beslissen Ja, u wordt inderdaad gekort, maar u heeft geen tijd gehad om uw beleid daarop aan te passen. U heeft geen mogelijkheden om uw contributie aan te passen'. Laten we dat dan eenmalig, één jaar bijpassen uit de incidentele posten. Daar hebben we nog miljoenen van. De voorzitter: De heer Zanoni, gaat uw gang.
De heer Zanoni (FVD): Dank u voozitter. Op zich vind ik het een sympathieke motie. lk hoorde wethouder Frinking echter aan het begin van de raadsvergadering vertellen dat het college in december beschikkingen uitstuurt. Dus volgens mij zijn al die indieners wel gewend dat zij tot op het laatste moment moeten wachten daarmee. Bent u het daarmee eens? De voozitter: Mevrouw Bout
Mevrouw Bout (PvdA): Nee, daar ben ik het niet mee eens. Er zijn heel veel organisaties die gewoon hopen dat ze hetzelfde subsidiebedrag krijgen als het jaar daarvoor. Dat is voor een aantal organisaties ook echt zo. Op het moment dat zij dus pas in november of december horen 'oei, het is toch anders en u moet € 200.000,00 bezuinigen', hebben zij geen idee hoe dat dan ineens moet. Ook voor de inwoners is het heel onduidelijk waar ze aan toe zijn. Dus op het moment dat bijvoorbeeld een cultuurvereniging of een sportvereniging toch minder subsidie blijkt te krijgen, is die cultuurvereniging of sportvereniging daardoor genoodzaakt de abonnementsprijzen per maand te verhogen. Dan weten die inwoners ook ineens 'oei, maar dan kan ik het niet meer betalen'. Tenruijl op het moment dat mensen even een jaar respijt krijgen om een goed dekkingsplan te vinden, hopelijk de maandelijkse kosten voor de inwoners niet omhooggaan doordat de organisaties meer tijd hebben om een plan op te stellen. Dat is het idee. De voorzitter: Dank u wel. lk stel voor dat u verdergaat.
Mevrouw Bout (PvdA): De motie is bedoeld om organisaties voldoende tijd te geven om zich voor te bereiden op de bezuinigingen en om de gevolgen voor de inwoners van Zoetermeer duidelijk in kaart te brengen. Door het beleid pas in 2027 in te laten gaan, kunnen we ervoor zorgen dat er voldoende tijd is om alternatieven te ondeaoeken, zowel voor organisaties als voor inwoners. De derde motie die ik vandaag indien, gaat over de beperking van bezuinigingen op jeugdzorg en WMO. We proberen al vele jaren te bezuinigen op jeugdzorg en WMO. Veel projecten zijn al opgestart en de financiële opbrengsten daarvan zijn pas eind 2025 zichtbaar. Wat de PvdA betreft, is een langetermijnvisie belangrijk in het kader van goed bestuur en efficiency van projecten. Nieuwe bezuinigingen bij de jeugdzorg en WMO, juist vanwege de projecten die al lopen of binnenkort ingaan, kunnen al snelzorgen voor stapeling. lk zie een interruptie, voozitter. De voorzitter: Mevrouw Brouwer, gaat uw gang
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Mevrouw Bout ziet het wel, ja. ln welke zin is dat voorstel van mevrouw Bout geen 'hekje zetten'? De voorzitter: Mevrouw Bout.
Mevrouw Bout (PvdA): lk vraag... Daar kom ik zo op, u was één zin te vroeg, zal ik maar zeggen. Ik vraag om te kijken of we de bezuinigingen kunnen beperken. Dus ik zeg helemaal niet'we gaan het niet doen. U mag er niet aanzitten. U mag er niet naar kijken'. Dat mag, maar ik hoop dat we zo lang mogelijk kunnen uitstellen te beslissen over jeugdzorg en WMO en beperken daarvan en de stapeling kunnen
Raad 17 februari 2025
25
voorkomen want daar is grote kans op De voorzitter: Voldoende mevrouw Brouwer? Mijnheer Weekenstroo
De heer Weekenstroo (CDA): Voozitter, ik ga toch nog even door op het hekje. Als ik een tuin heb en daar staat een hek omheen en ik zeg dat dat geen tuin meer is, dan is er geen tuin meer. Maar als ik een tuin heb en ik heb een hekje en ik ga het hekje verplaatsen, beperk ik toch de tuin in totaliteit. De voorzitter: Mevrouw Bout.
Mevrouw Bout (PvdA): lk laat gewoon het poortje open De voorzitter: Mevrouw Sandifort.
Mevrouw Sandifort (WD): Ja, dank u wel voozitter. Hoewel ik verleid word om te vragen wat mijn voorganger bedoelde met zijn vraag, houd ik het toch even bij mijn eigen vraag. Waarom nu deze motie en niet de visie die u net schetste meenemen naar het debat waar we daadwerkelijk gaan besluiten over bezuinigingen en dekking? De voozitter: Mevrouw Bout. Mevrouw Bout (PvdA): Volgens mij vraagt die motie precies om wat u nu zegt. Laten we dat meenemen op het moment dat we daarover gaan praten. De voozitter: Mevrouw Sandifort.
Mevrouw SandifoÉ (WD): Maar dat kunt u dan toch gewoon doen? Daar hoeven we dan toch nu niet over te stemmen? lk weet niet wat de opdracht aan het college dan zou zijn. Waarom niet gewoon dat standpunt meenemen en dat nu iedereen op het hart drukken? Dat heeft u al gedaan. Waarom moet dat nu in een motie? De voorzitter: Mevrouw Bout.
Mevrouw Bout (PvdA): Een motie is gewoon... Dan gaan u en ik dat afspreken, maar een motie is gewoon een kapstok waarop het college verder kan bouwen. Op het moment dat de wethouder straks een toezegging doet, trek ik met liefde die motie in. Als we samen afspreken, als wij samen tot een overeenstemming komen dat we dit gaan proberen, zou dat echt heel gaaf zijn, daar zou ik echt heel blij mee zijn. Maar ik denk dat er een motie voor nodig is want het idee lag er nog niet. De voorzitter: lk stel voor dat u verdergaat. Mevrouw Bout.
Mevrouw Bout (PvdA): lk moet even zoeken waar ik was. O ja, ik had het over die stapeling. lk vezoek dus het college bezuinigingen voor jeugdzorg en WMO te beperken, daar is het woord waar mevrouw Brouwer op zat te wachten, omdat jeugdzorg en de WMO al onder druk staan. Verdere bezuinigingen zouden kunnen leiden tot een stapeling van problemen bij de inwoners en inefficiëntie bij de ambtenaren en de organisaties in onze stad omdat zij een project dat net is opgestart, weer af moeten breken. Het is daarom van cruciaal belang dat we de bezuinigingen in deze sectoren beperken en een langetermijnvisie hanteren om de continuiïeit en de kwaliteit van de zorg te waarborgen. Door prioritering, uitstel van subsidiebezuinigingen en beperking van bezuinigingen in de zorg kunnen we alsnog streven naar een sluitende begroting, tenruijl we tegelijkertijd de impact op onze inwoners minimaliseren en de kwaliteit van de dienstverlening waarborgen. Laten we samenwerken om de financiële uitdagingen het hoofd te bieden en Zoetermeer sterker en veerkrachtiger te maken.
Motie nr. 2502-03 ingediend door PvdA, Groenlinks, PW Van groot naar klein "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 17 februari 2025; ovenalegende dat
26
Raad 17 Íebruari 2025
a
het opdoemende ravijn ons dwingt vele miljoenen euro's te bezuinigen, om onze begroting sluitend te krijgen;
constaterende dat: 'Hoe kleiner het bedrag, hoe groter het gezeur';
o
van mening dat: . we als raad eerst kunnen proberen te kijken hoe we het ravijn zoveel en zo snel mogelijk (bijna) kunnen dichten;
vezoekt het college om:
.
de bezuinigings- en dekkingsvoorstellen op volgorde van grootte aan te bieden aan de raad en/of in die volgorde te behandelen bij de besprekingen (de voorstellen waar het meeste geld mee gemoeid is eerst);
en gaat over tot de orde van de dag."
Motie nr. 2502-04 ingediend door PvdA, Groenlinks, PW Als het kan wacht er dan even mee "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 17 februari 2025; overuegende dat: r het opdoemende ravijn ons dwingt vele miljoenen euro's te bezuinigen, om onze begroting sluitend te krijgen; constaterende dat: we al vele jaren proberen te bezuinigen op de uitgaven voor Jeugdzorg en WMO; daar al veel bezuinigings- en veranderprojecten voor opgestart zijn of zullen worden; de financiële opbrengsten van deze ombuigingsmaatregelen pas eind 2025 en in 2026 zichtbaar zullen zijn;
. . .
van mening dat: . een langtermijnvisie belangrijk is in het kader van goed bestuur en efficiency van projecten; o nieuwe bezuinigingen bij de Jeugdzorg en WMO - juist vanwege de projecten die al lopen of binnenkort ingaan - zullen zorgen voor stapeling;
vezoekt het college om:
r
nieuwe bezuinigingen gezien de lopende projecten voor Jeugdzorg en WMO te vermijden of te beperken (en daar niet als een van de eerste mogelijkheden naar te gaan kijken bij de bezuinigingsen dekkingsvoorstellen);
en gaat over tot de orde van de dag."
Motie nr. 2502-05 ingediend door PvdA, Groenlinks, PW 1 jaar respijt voor subsidies "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 17 februari2O25; ovenregende dat: . de begroting 2026-2029 in het najaarsdebat van november 2025 definitief wordt vastgesteld en daarmee ook de hoogte van de gemeentelijke bezuinigingen voor de instellingen vanaf 2026 en volgende jaren pas definitief bekend zijn; r organisaties al in juni 2025 hun subsidieaanvraag voor 2026 moeten hebben ingediend en dus hun plannen voor2026 gereed moeten hebben; r de organisaties bij het maken van plannen nog niet weten wat de definitieve hoogte van de subsidie voor het jaar 2026 en volgende jaren zal zijn en dat zelfs de uitkomsten van het voorjaarsdebat 2025 voor deze organisaties te laat zijn om er in hun plannen voor 2026 rekening mee te kunnen houden;
Raad 17 februari2025
27
oveMegende dat: . de raad tijdig inzicht moet krijgen in de gevolgen voor de Zoetermeerders van de bezuinigingen bij deze instellingen alvorens een definitief besluit over de hoogte van de bezuinigingen 2026-2029 te
.
kunnen nemen; de tijd na definitieve besluitvorming in november 2025 te kort is om dit proces voor 1 januari 2026 af te ronden;
van mening dat: . organisaties tijdig in staat moeten worden gesteld om hun plannen voor te bereiden om zo de gevolgen van de bezuinigingen (inclusief de frictiekosten) voor hun instelling in kaart te brengen en de politieke keuzes en gevolgen aan de gemeente voor te leggen;
vezoekt het college om:
r
o .
het aangekondigde beleid over de bezuinigingen bij de instellingen (verminderde subsidie of het helemaal stopzetten) met voortvarendheid en in goede communicatie met de instellingen vooÉ te zetten; het beleid bij deze instellingen feitelijk pas in 2027 te effecturen nadat de raad in de begroting van 2026-2029 is geïnformeerd over de gevolgen van de bezuinigingen bij de instellingen voor de Zoetermeerders; de financiële gevolgen van dit uitstel te betrekken bij de besluitvorming over de begroting 20262029 en indien nodig de hieruit voortvloeiende kosten voor 2026 incidenteel te dekken uit de Algemene Reserve;
en gaat over tot de orde van de dag." De vootzitter: Dank u wel mevrouw Bout voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar de heer Zanoni. lk wijs u er uiteraard op, maar dat spreekt voor zich nadat hij vandaag is geïnstalleerd, dat het zijn maidenspeech is. Gaat uw gang. De heerZanoni (FVD): Voozitter, bedankt. lk hoop dat alle aanwezige raadsleden net zo verheugd zijn als ik met mijn benoeming als raadslid. lk ben in elk geval erg verheugd hier te staan. ln de eerste plaats wil ik mijn vriend en fractiegenoot Marco van den Boomgaard veel sterkte en beterschap wensen. Als raadslid zal ik het werk dat FVD nu al drie jaar doet, wat ook altijd mijn persoonlijke missie is geweest, voortzetten. Dat is de Zoetermeerder op één zetten. lk zal tijdens mijn termijn blijven opkomen voor de Zoetermeerder, die steeds weer aan het kortste eind trekt, zoals de kansloze woningzoekenden, kansloos doordat niet-Zoetermeerders en statushouders onze eigen mensen verstoten van de wachtlijst, of de benadeelden tijdens de vele mislukte participatietrajecten waarin eenzijdig is geïnformeerd, maar zelden iets met bezwaren van participanten gedaan wordt. Vanavond sta ik hier omdat het de portemonnee van alle Zoetermeerders raakt, zeker omdat het gaat om de gemeentelijke lasten.
Voozifter, wat FVD Zoetermeer betreft, gaan wij als gemeente op onszelf bezuinigen en niet op onze inwoners en laten we de inwoners niet opdraaien voor financieel wanbeleid. Onze gemeente lijkt een bodemloze put te hebben als het om uitgaven gaat. Grote, dure projecten, externe adviseurs en bureaucratische kosten stapelen zich op, tenrijl de rekening telkens bij de inwoner wordt neergelegd. Miljoenen aan extra budget verdwijnen in projecten zoals we dat hebben gezien bij de sportzaal aan het Van Doornenplantsoen, het nieuwe en veel te kleine zwembad en de jeugdzorg. Wij moeten een grens trekken en in plaats van lastenverzwaring doorvoeren, willen wij dat de gemeente haar uitgaven onder controle krijgt. Dat kan door efficiënter te werken, verspilling tegen te gaan en prioriteiten te stellen. Dat is de oplossing, Vandaag dien ik namens FVD Zoetermeer vier moties in die ieder op hun eigen manier bijdragen aan een transparanter, doelmatiger en rechtvaardiger bestuur van onze gemeente. Als de enige echte oppositie nemen wij de verantwoordelijkheid om kritisch te zijn, maar ook om constructief bij te dragen aan oplossingen. Het is de wettelijke plicht van deze raad om toe te zien op een structureel begrotingsevenwicht. Maar toezicht kan alleen effectief zijn als de raad toegang heeft tot gedetailleerde informatie.
Op dit moment ontbreekt het inzicht op het niveau van afzonderlijke contracten en betalingsverkeer. Juist daar spelen de risico's van verspilling, fraude en/of ondoelmatigheid. Daarom verzoeken wij met onze motie Zoetermeerse aanpak gemeentelijke efficiëntie, ook wel ZAGE genoemd, het college om de facto beperkingen van informatierecht op te heffen en raadsleden op het laagste detailniveau inlichtingen te verschaffen. Maximale openheid moet het uitgangspunt zijn met een organisatie die dit faciliteert. Alleen zo kan de raad ztln controlerende taak naar behoren uitvoeren.
28
Raad 17 Íebruari2O25
De financiële tekorten in het Sociale Domein, met name in de jeugdhulp, zijn niet alleen te wijten aan rijkskortingen, maar ook aan jarenlang gebrekkige taakbeheersing. We erkennen de inspanningen van het college om hierin verbetering te brengen en willen die lijn versterken. Wij vezoeken het college met de motie Decentrale taakbeheersing om door te gaan op de ingeslagen weg, maar daarbij niet uit het oog te verliezen dat achter de cijfers mensen schuilgaan. Kwetsbare jeugdigen, ouderen en mensen met een beperking. Daarnaast vragen we om in de Perspectiefnota 2026 reële streefbedragen voor te stellen en in de jaarstukken van2024 de eerste gerealiseerde kosten daarmee inzichtelijk te maken. We moeten niet alleen streven naar besparingen, maar naar duuzame, doelmatige hulpverlening. Onze gemeente heeft een grote bezuinigingsopgave, maar blijft tegelijkertijd fors investeren in klimaatbeleid. Dit tenrvijlwe als gemeente geen partij zijn in internationale klimaatverdragen en ons beleid geen meetbare invloed heeft op de wereldwijde temperatuur. Dit beleid leidt vooral tot financiële lasten voor
onze inwoners en ondernemers. Wij vezoeken het college dan ook met de motie Duurzaam zonder klimaatbeleid, duurzaamheidsbeleid af te schaffen voor zover het klimaatbeleid betreft dat zich richt op COz-uitstootred uctie en energ ietransitie. Dit betekent ook het schrappen van onnodige kostenposten, zoals beleidsontwikkeling, externe adviezen en subsidies aan de klimaatindustrie. We pleiten voor een realistisch duurzaamheidsbeleid, met aandacht voor de levensduur van gebouwen en efficiënt energiegebruik zonder kostbare symboolpolitiek. lnclusie en gelijke kansen zijn belangrijk, maar dat betekent niet dat een gemeentelijke overheid moet sturen op identiteitspolitiek. Diversiteitsbeleid berust op het indelen van mensen in identitaire hokjes en leidt niet aantoonbaar tot meer gelijkheid. Wat het wel doet, is extra bureaucratie en kosten creëren zonder toegevoegde waarde. Discriminatie is al verboden onder aÉikel 1 van de Grondwet en bovendien strafbaar. Er wordt op gehandhaafd door politie en justitie. Extra gemeentelijk diversiteitsbeleid voegt hier niets aan toe en draagt het risico in zich om juist exclusief te werken. Daarom vezoeken wij het college middels onze motie lnclusief zonder diversiteitsbeleid om diversiteitsbeleid integraal af te schaffen en alle bijbehorende kosten en initiatieven te schrappen.
Voozitter, deze moties zijn niet bedoeld als een aanval, maar als een oproep tot realistisch beleid. We moeten kritisch kijken naar uitgaven die geen meetbare resultaten opleveren, zeker nu er zulke grote financiële uitdagingen zijn, Transparantie, doelmatige besteding van middelen en het stoppen van symbolisch beleid moeten vooropstaan. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Zanoni en dank voor uw maidenspeech. U heeft vier moties als ik het goed heb begrepen? Dank u wel. Bij dezen zijn die ingediend bij de griffier.
Motie nr. 2025-06 ingediend door FVD Zoetermeerse Aan pak Gemeentelijke Efficiëntie (ZAG E) "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 17 februari2025: constaterende dat: . de raad de weftelijke plicht heeft om toe te zien op structureel begrotingsevenwicht en daartoe wettelijk informatierecht heeft ; . de raad voor inlichtingen afhankelijk is van medewerking van het college en de reguliere ambtelijke organisatie, niet zijnde ambtelijke ondersteuning van de raad zelf; . de raad via de gangbare informatievoorziening, zoals jaarstukken, programmabegroting en mogelijkheden om technische vragen te stellen, kan toezien op de gemeentelijke uitgaven op het niveau van taken en activiteiten; ovenrvegende dat:
.
r . r
door ingrijpende bezuinigingen de controlerende taak van de raad ten aanzien van gemeentelijke financiën in belang toeneemt; effectief toezicht door de raad op het niveau van afzonderlijke contracten en betalingsverkeer thans ontbreekt;
het risico van verspilling, fraude en ondoelmatigheid met publieke middelen het grootst is waar effectief toezicht ontbreekt; iedere bespaarde euro door opsporing en voorkoming van verspilling, fraude en inefficiënties kan worden aangewend ten behoeve van inwoners, hetzij door het doelmatig aanbieden van voozieningen, hetzijdoor lasten te verlagen;
Raad 17 februari 2025
29
verzoekt het college om: . de facto beperkingen van het informatierecht binnen de wet op te heffen; o raads- en commissieleden desgevraagd inlichtingen te verschaffen op het laagste detailniveau en alleen in uiterste nood en zorgvuldig gemotiveerd bij wijze van inzage in een vertrouwelijke setting zonder schriftelijke informatieoverd racht; . een cultuur te omarmen van maximale openheid en maximaal toezicht en te werken aan een organisatie en infrastructuur die dat faciliteren; r in te zetten op een voortrekkers- of pioniersrol als'Lokale Open Overheid'; en gaat over tot de orde van de dag."
Motie nr. 2025-07 ingediend door FVD I
nclusief zonder diversiteitsbeleid
"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 17 februari 2025; constaterende dat: . de raad de wettelijke plicht heeft om toe te zien op structureel begrotingsevenwicht; . de raad voor een buitengewoon ingrijpende bezuinigingsopgave staat om de begroting structureel in evenwicht te brengen en te houden; r het college integraal inclusie- en diversiteitsbeleid voert; r gêmêêntelijkdiversiteitsbeleid geenwettelijke(medebewinds)taak is; r kaderstellende definities van inclusie en diversiteit ontbreken; overwegende dat: r diversiteitsbeleid berust op identiteitspolitiek (ook bekend als 'wokeheid'), met een mensbeeld dat
r r . o r r r . r
vermeend onrecht op grond van een selectie identitaire kenmerken (geslacht, huidskleur, etniciteit, geaardheid, gender en religie) centraal stelt; discriminatie door Art. 1 GW en het strafrecht verboden is, deze discriminatieverboden worden gehandhaafd door politie en justitie en gemeentelijk diversiteitsbeleid daaraan niet toevoegt; diversiteitsbeleid als'exclusiviteitsbeleid'kan worden gekenmerkt, omdat het mensen in identitaire hokjes plaatst, zelfs een multidimensionale matrix van hokjes, en expliciet prioriteit geeft aan bepaalde (reeksen van) hokjes; mensen die door gemeentelijk diversiteitsbeleid in een hokje of categorie worden geplaatst, dikwijls zelf aangeven daar geen behoefte aan te hebben en er zelfs nadeel van te ondervinden; de gemeente neutraal moet staan tegenover de inwoners voor wat betreft identitaire kenmerken zoals geslacht, huidskleur, etniciteit, geaardheid, gender en religie; diversiteitsbeleid de sociale toestand van geselecteerde en geprioriteerde identitaire doelgroepen niet aantoonbaar noch aannemelijk verbetert en aldus aan alle kenmerken voldoet van symboolpolitiek; diversiteitsbeleid bovenal de belangen dient van belangengroepen en mensen die van identiteitspolitiek hun missie, beroep en/of imago hebben gemaakt; diversiteitsbeleid zwaar drukt op de gemeentebegroting, door de aanstelling van diversiteitsfunctionarissen, externe inhuur,
beleidsontwikkeling, cursussen, fysieke manifestaties zoals regenboogtrappen, subsidiëring van belangengroepen en algehele belasting van het ambtelijk apparaat (de'd iversiteitsmeetlat'); de kosten van diversiteitsbeleid niet of nauwelijks zijn te isoleren, maar verborgen blijven binnen begrotingsposten; sociale tolerantie in algemene zin ("aanvaarden dat anderen anders zijn") een maatschappelijk, maar niet noodzakelijk gemeentelijk aandachtspunt is;
verzoekt het college om: r diversiteitsbeleid integraal af te schaffen; r in de afschaffing onder meer te betrekken: aanpassing van beleidsdocumenten, ambtelijke formatie, ambtelijk wervings- en personeelsbeleid, subsidieverstrekking, inhuur en inkoop van extern on-
o
derzoek, advies en cursusdiensten, overeenkomsten met leveranciers en samenwerkende partijen, enz.i Art. 1 GW en overige wetgeving onverminderd te handhaven;
30
Raad 17lebruari2O25
en gaat over tot de orde van de dag."
Motie nr.2025-08 ingediend door FVD Duurzaam zonder klimaatbeleid
"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 17 februari2025; constaterende dat: de raad de wettelijke plicht heeft om toe te zien op structureel begrotingsevenwicht; de raad voor een buitengewoon ingrijpende bezuinigingsopgave staat om de begroting structureel in evenwicht te brengen en te houden; het college integraal duuzaamheidsbeleid voert; de gemeente Zoetermeer geen partij is in internationale klimaatverdragen en gemeentelijk duurzaamheidsbeleid geen wettelijke (medebewinds)taak is; een kaderstellende definitie van duuzaamheid ontbreekt;
r .
o . .
overuegende dat: r duuzaamheidsbeleid hoofdzakelijk als klimaatbeleid wordt geïnterpreteerd en in het kader wordt geplaatst van (door menselijk handelen) te beperken klimaatuerandering, wereldwijde COz-uitstootreductie, Parijs-akkoorden en transitie naar wind- en zonne-energie; . Zoetermeers gemeentelijk klimaatbeleid aantoonbaar geen enkele invloed kan hebben op wereldwijde temperatuurschommelingen; o klimaatbeleid hoofdzakelijk financiële belangen dient van deelnemers in de klimaatindustrie en toeleverende sectoren, waaronder financiers, politiek, media, wetenschap en de dienstensector; . klimaatbeleid ondermijnende gevolgen heeft voor de samenleving, waaronder, maar niet beperkt tot, prijsinflatie en netcongestie; . zonne-industrie aan de Roeleveenseweg een treffend, onwenselijk voorbeeld is van het prevaleren van zinloos klimaatbeleid boven zinvolle natuurinclusiviteit; . mens en dier in en rond Oosterheem benadeeld dreigen te worden door windindustrie en het onwenselijk is dat het college door eigen beleid wordt gehinderd in het vezet daartegen; r klimaatbeleid zwaar drukt op de gemeentebegroting, onder meer door meerprijzen voor projecten, beleidsontwikkeling, ondezoeks- en adviesdiensten en algehele belasting van het ambtelijk appa-
. . o
raat;
de kosten van klimaatbeleid niet of nauwelijks zijn te isoleren, maar verborgen blijven binnen begrotingsposten;
aandacht voor duuzaamheid in de oorspronkelijke betekenis: houdbaar, bestendig of langdurig, wel wenselijk en doelmatig kan zijn, in geval van onroerende zaken, maar ook inzake begrotingsevenwicht;
aandacht voor efficiënt energieverbruik ook wenselijk en doelmatig kan zijn in de economische context van kapitaallasten afgezet tegen woonlasten of exploitatiekosten;
vezoekt het college om:
.
duurzaamheidsbeleid integraal af te schaffen voor zover het klimaatbeleid betreft dat betrekking
.
heeft op COz-uitstootreductie en energ ietransitie; btj de integrale afschaffing van duuzaamheidsbeleid mee te nemen: formele beleidswijzigingen,
ambtelijke formatie, overeenkomsten met leveranciers en samenwerkende partijen, inkoop- en
.
subsid ievoorwaarden, e nzovoort;
gepaste aandacht te blijven houden voor de levensduur van onroerende zaken, de houdbaarheid van beleid en financiën en efficiënt energieverbruik;
en gaat over tot de orde van de dag."
Motie nr. 2025-09 ingediend door FVD Decentrale taakbeheersing
"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 17 februari2025; constaterende dat:
r
behalve korting van de rijksbijdrage vanaf 2026 ook tientallen miljoenen euro's
Raad 17 Íebruari2025
31
a
kostenoverschrijdingen in het Sociale Domein, bovenal bijjeugdhulp en thans in mindere mate bij maatschappelijke ondersteuning, ten grondslag liggen aan de actuele bezuinigingsopgave; jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning behoren tot de in 2015 naar gemeenten gedecentraliseerde overheidstaken ; de gemeente Zoetermeer, net als vele andere Nederlandse gemeenten, langdurig tekort is geschoten in de taakbeheersing van de gedecentraliseerde overheidstaken;
ovenrtregende dat:
.
de veelzijdige problematiek onder meer is gelegen in gebrekkige (aanbodsturende) taakbeheersing, in ontoereikende bekostiging door het rijk en in onderliggende (vraagsturende) maatschap-
.
taakbeheersing de factor is waarop het gemeentebestuur rechtstreekse en doorslaggevende invloed heeft; de crisisaanpak, hervormingsplannen, aangekondigde jeugdverordening, gemeenteambtenaren en de verantwoordelijk wethouder sinds tenminste het afgelopen jaar een geloofiaraardige en doortastende indruk maken; het einde van de opgave om kosten terug te dringen en duurzame operationele doelmatigheid te bewerkstelligen, nog lang niet in zicht is;
r .
pelijke factoren;
vezoekt het college om:
. r
. r
met goede moed door te gaan op de ingeslagen weg; gegeven de focus op kostenbeheersing altijd oplossingsgericht oog te blijven houden voor de kwetsbare jeugdigen, mensen met beperkingen en ouderen die met geldige redenen een beroep doen op gemeentelijke hulp en ondersteuning; de raad in de Perspectiefnota 2026 reële streefbedragen voor te stellen voor de totale uitgaven aan jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning op een reële streeftermijn en daarbij tevens een reëel pad voor te stellen in de meerjarenbegroting; in de Jaarstukken2O24, dan wel in het Eerste Tussenbericht 2025 de eerste gerealiseerde kostendaling te presenteren;
en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Dan ga ik mijnheer Boerboom het woord geven voor de eerste termijn. Gaat uw gang.
De heer Boerboom (GroenLinks):Voozitter, we staan aan de vooravond van het nemen van lastige besluiten over een sluitende begroting in 2026. We bepalen daarmee voor een groot deel hoe Zoetermeer in de toekomst eruitziet. Kiezen we voor een stad waarin iedereen meetelt, waarin we investeren in mensen en duuzaamheid? Of kiezen we voor een stad waar bezuinigingen de ongelijkheid vergroten en kansen verkleinen? Het zal u niet verrassen dat GroenLinks kiest voor de eerste optie, voor een stad waar iedereen toegang heeft tot goede zorg, onderwijs en betaalbare woningen, waarin we investeren in preventie zodat problemen niet groter worden en de kosten niet verder oplopen. Voozitter, twee weken geleden hebben we in de commissie een debat gehad om, vooruitlopend op besluitvorming over de voorjaarsnota, perspectief te geven aan hoe Zoetermeer er na de bezuinigingen uitziet. ln aanvulling op mijn bijdrage wil ik vanavond graag nog twee voorstellen meegeven als richtinggevend voor het college bij het opstellen van de voorjaarsnota. Vorig jaar ontvingen we een lijst van het college met mogelijke bezuinigingen. Groenlinks mist hierin de opties die passen bij een financieel gezonde stad met veel eenmalige middelen door niet alleen te kijken naar waar we kunnen snijden, maar ook waar we kunnen investeren om structureel geld te besparen.