Notulen raad 16 september 2024 - vastgesteld

Mevrouw Haak (PDvZ): lk snap dat het misschien ingewikkeld is, maar het zou wel fijn zijn als het college in ieder geval de intentie heeft om dat te bespreken, want het komt er dan dus eigenlijk op neer dat we vanavond wel of niet voor vijf jaar gaan verlengen. En we horen ook dat er best veel risico's aan zitten; de amv's waarvan we eigenlijk nog niet zo goed weten wat we daarmee gaan doen, die we misschien toch nog wel krijgen, het doelgroepenbeleid dat losgelaten wordt. Dus ik vind dat best risicovol. En als het college ook niet voornemens is om op een of andere wijze daar een uitzondering of een clausule of iets dergelijks voor in te bouwen, dan moeten we even overleggen met de fractie denk ik. De voorzitter: Wethouder Frinking, nog een reactie?

Wethouder Frinking: lk denk dat wij gewoon moeten... Het voorstel dat voorligt, is het in te vullen op de manier zoals we dat nu voorstellen. Dat is het volgen van datgene wat in de Spreidingswet zit, met onze uitzonderingen als het gaat over de amv's. Dus dat nemen we wel degelijk mee. En voor de rest, wat als de Spreidingswet al dan niet ingetrokken wordt en wat heeft dat dan voor consequenties? Dat is eigenlijk het gesprek dat we dan moeten voeren, zoals de LHN dat voorstelt.

30

Raad 16september2024

De voorzitter: lk zie heel veel handen, maar ik wil ook wel voorstellen om straks naar het volgende onderwerp te gaan. Maar ik ga eerst nog even naar mevrouw Brouwer, dan de heer Mohammadian en dan mijnheer Nikerk. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Ja voorzitter, ik begrijp eigenlijk niet zo goed waarom we het gesprek aan het voeren zijn over het feit dat we plotseling van de opvang af zouden willen als de Spreidingswet zou worden ingetrokken. Want ook voor de Spreidingswet hadden wij de opvang en waren we gewoon tevreden. Dus ik begrijp eigenlijk helemaal de noodzaak van de discussie niet. De voorzitter: Dat is geen echte vraag. De heer Mohammadian niet meer? Mijnheer Nikerk, gaat uw gang. De heer Nikerk (PvdA): Ja, dank u wel voozifter. De wethouder reageerde net op - voordat ik het weer verkeerd zeg - het amendement van de LHN. lk lees dat amendement vooral als 'als de Spreidingswet wordt ingetrokken, hebben we een nieuwe situatie. Daar moeten we het over hebben'. Vindt u dit amendement niet volledig overbodig? De voorzitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: Nee, ik denk dat het goed is als u zich uitspreekt over of u dat ook vindt of niet. lk denk dat het uw oordeel is of u het overbodig vindt of niet, maar ik denk dat wij het kunnen steunen. De gedachte is dat als er een nieuwe situatie is, je mooi het gesprek met elkaar kunt aangaan. De voorzitter: lk stelvoor, want volgens mij is hier voldoende over gewisseld, dat u verdergaat met de andere amendementen en moties.

Wethouder Frinking: Ja, dan ga ik even naar het... O ja, ik kan ook eerst de amendementen doen. Dan kom ik bij de twee amendementen van FVD. Prematuur collegebesluit nodig noch wenselijk. lk heb eerder gezegd dat we de Spreidingswet volgen en omdat we in dat opzicht volgen is dat ons voorstel. Dus daarmee is het niet... Ontraden we dit en geven we zelfs een negatief advies op dit amendement. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja voorzitter, ik zit toch een beetje met mijn oren te klapperen. lk bedoel, eindelijk krijgen we, zoals het er nu naar uitziet, onze gemeentelijke autonomie terug en kunnen we beslissen. Wat doet de wethouder? Die verschuilt zich nog steeds achter landelijk beleid dat gaat verdwijnen. Dat is toch eigenlijk van de zotte? En het dan nog even snel, snel doen. Laten we dan pas op de plaats maken en kijken wat er daadwerkelijk gaat gebeuren. En dan kijken wat er moet, volgens landelijke regels, of moet, zoals ik hoop, vanuit de gemeentelijke, autonome keuze. Zolang we dat niet doen, neemt u dus een voorschot op wat was, zolang dat kan, om dit door te drukken en u te verschuilen achter de landelijke Spreidingswet, maar dus niet de gemeentelijke autonome belangen te bedienen. De voorzitter: Nogmaals, ik wil u echt vezoeken iets kortere interrupties te doen, want volgens mij is het punt helder.

Wethouder Frinking, wilt u daarop reageren?

Wethouder Frinking: lk kan alleen maar herhalen dat wij nu de Spreidingswet hebben en nu de Spreidingswet gaan uitvoeren. De voozitter: Mijnheer Van den Boomgaard De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja voorzitter, met alle respect, regeren is vooruitzien en we weten allemaal wat er gaat komen en we weten welke kant het opgaat. Toch blijft dit college, blijft deze wethouder zich hierachter verschuilen, terwijl naar alle waarschijnlijkheid deze Spreidingswet zal verdwijnen en de asielcrisis ook nog eens een keertje uitgeroepen kan worden. Waarom blijft en moet de wethouder dan zich hier toch aan vasthouden? Wat is er nog meer? Waarom vindt u dat dit moet? De voorzitter: Volgens mij is het punt helder. Dat heeft u net ook gemaakt. Maar ik ga eerst naar de raadsleden, tenminste, ik weet niet of de wethouder ook behoefte heeft? Mijnheer Weekenstroo en dan zag ik mevrouw Kraneveldt nog.

Raad 16 september2024

31

De heer Weekenstroo (CDA): Dank voorzitter, ik heb de heer Hebly, uw commissielid, in de commissie ook al een lesje staatsrecht gegeven. Op het moment dat in de Tweede Kamer een wet wordt ingetrokken, hoeft dat niet te betekenen dat er in de Senaat eenzelfde meerderheid voor is, waardoor de wet daar wordt ingetrokken. Uiteindelijk moet door beide Kamers de wet aangenomen worden alvorens er sprake kan zijn van niet meer bestaan van de Spreidingswet. lk moet u er wellicht aan herinneren dat de huidige coalitie geen meerderheid heeft in de Senaat, waardoor dus mogelijk, zeer waarschijnlijk, de intrekkingswet daar niet wordt aangenomen. De voorzitter: lk ga even naar mevrouw Kraneveldt. Ja, gaat uw gang en graag kort als het kan, mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Nou, hij adresseert mij dus dan zou ik het wel fijn vinden als ik daarop kan antwoorden. Allereerst, ik heb geen behoefte aan lesjes. lk zit hier puur om de Zoetermeerder te bedienen waarvan ik het mandaat heb en waarvoor ik moet opkomen. En ten tweede, als we het over de lesjes hebben, het is geen losstaand iets. Het is een algehele tendens en die zien we niet alleen in Nederland, die zien we overal. Het kan dus inderdaad, zoals mijnheer Van der Vlies net ook terecht aansneed, een langere termijn kennen. Daarom vind ik juist dat wij, met onze autonome keuze die we wel kunnen maken en die we dus naar alle waarschijnlijkheid ook kunnen maken, die gelegenheid moeten pakken. En een Senaat of niet, ik vind dat wij een signaal moeten afgeven, zeker gezien de financiële zorgen die we erom hebben, zeker gezien de woningnood die we hebben, zeker gezien de zorgtekorten die we hebben. En ja, u mag mij een lesje lezen, maar ik ben hier voor de Zoetermeerder, daar zal ik voor blijven opkomen. Laat dat dan uw les zijn. De voorzitter: Dank u wel. Dat was mijnheer Weekenstroo. lk kijk even naar mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voozitter, hij krijgt er toch nog gratis een lesje bij. Mijnheer Van den Boomgaard, er staat hier een wethouder. Dat is precies wat ze doet. Ze houdt zich namelijk aan de wet, de wet die geldt. Als het anders wordt, wordt het anders. Dus complimenten voor de wethouder en u zou ook blij moeten zijn met een wethouder die zich aan de wet houdt. De voorzitter: Oké, maar volgens mij hebben we echt deze argumenten voldoende gewisseld. Het standpunt van het college is helder. Ja, maar nogmaals, ik vezoek u kort te zijn, want het is echt een herhaling van zetten aan het worden op dit moment. De heer Van den Boomgaard (FVD): Voozitter, er wordt op mij gereageerd. lk vind het gewoon fijn als ik een weenruoord daarop kan geven, dus dan moet u de rest van de raad aanspreken. De voorzitter: Dan stel ik voor dat u nu kort reageert, maar ik herken nu eenmaal als voozitter dat we dit al een paar keer hebben gewisseld met elkaar en ik denk niet dat er een heel ander standpunt uit voortkomt. Maar gaat uw gang, u mag reageren.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u voorzitter. Ook voor de PvdA dan nog heel duidelijk: het gaat er niet zozeer om dat de wet er nu is. Het gaat erom dat regeren vooruitzien is, dat we dus kijken naar wat komen gaat en wat het belang van de Zoetermeerder behartigt. Dus we kunnen nu wel zeggen 'ze dient de wet', maar daar gaat het juist om. Dat doen we prematuur, want we weten dat het naar alle waarschijnlijkheid gaat vervallen. En toch moet nu, stante pede, die keuze gemaakt worden. Als u dan terecht, want we hebben nog de tijd, zegt'we wachten er nog op',... De voorzitter: lk ga u nu even interrumperen want u heeft dit echt al een paar keer gememoreerd.

De heer Van den Boomgaard (FVD): ...dan geef ik u gelijk. De voorzitter: lk stel voor dat we dit punt nu afronden. Er is een duidelijk advies van het college over uw amendement. U kunt daar straks als raad een oordeel over geven bij de stemmingen en u kunt daar

ook in uw tweede termijn overigens nog wat van vinden. lk stel voor dat de wethouder verdergaat met de afronding van moties en amendementen. Gaat uw gang. Wethouder Frinking: Dan het amendement over wensen en bedenkingen van het referendum. Het kan

32

Raad í6 september 2024

niet in onze verordening. Het verschil met De Voorde is dat op het voorstelvan De Voorde met wensen en bedenkingen, een raadsvoorstel volgde. Dan kun je wel een referendum erover houden, maar het vervolg van dit is een collegevoorstel en dan zit er geen referendummogelijkheid onder. Dus vandaar een negatief advies op dat amendement. Dan op Zoetermeer Vooruit. lk begrijp uw intentie om de doelgroepen in stand te houden. Alleen kan dat niet. ln de Spreidingswet is aangegeven dat er geen onderscheid meer gemaakt wordt in doelgroepen. Het is iets dat ik natuurlijk mee kan nemen en kan inbrengen, maar dat laat ik ook een beetje aan het oordeel van de raad. Maar uw tweede bullet, over uitzonderingen maken en dan weer terugkomen in de huidige situatie, is eigenlijk iets waarvan ik denk 'kijk naar het voorstel van de LHN, kijk op dat moment waar we staan en wat we dan moeten doen'. Dus in deze zin vind ik dat voor mij niet uitvoerbaar. De voorzitter: De heer Mohammadian zag ik voor een interruptie. Gaat uw gang.

De heer Mohammadian (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, allereerst dank aan de wethouder voor de beantwoordingen, oprecht. Wel wil ik even reageren. Waarom zouden we niet... Voorkomen is toch beter dan genezen? We kunnen toch beter zo'n clausule opnemen, dat houdt de Spreidingswet niet tegen, dan dat we achteraf met elkaar gaan praten. En dan is de vraag of wij wel verandering kunnen brengen in het doelgroepbeleid. De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: Dat is de tweede bullet, om dan iets af te spreken over iets dat we eigenlijk dan niet weten. Dan moet je een soort van toekomstig... Dan moet je voor de toekomst iets bedenken waarvan je niet weet hoe het er dan uitziet. Dus misschien komen er wel heel andere afspraken uit voort, en dan heb je nu afspraken gemaakt waarmee je dan misschien weer tegen allerlei andere grenzen aanloopt. Dus ik zou niet adviseren om dat op deze manier te doen. lk kan hem niet uitvoeren op deze manier. De voorzitter: Dat is een helder advies, lijkt me. Nog een heel korte reactie, gaat uw gang.

De heer Mohammadian (Zoetermeer Vooruit): Zou het dan misschien mogelijk zijn dat er dan bijvoorbeeld een clausule is dat de onderhandelingen weer opengesteld worden en dat we weer onderhandelen met het COA? ls dat een mogelijkheid? De voozitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: Dat is wat je volgens mij in het amendement van de LHN ziet. Dat is dat we daar het gesprek ovêr aangaan, want je weet helemaal niet waar je staat op dat moment. De voozitter: Oké. De heer Mohammadian

De heer Mohammadian (Zoetermeer Vooruit): Ja, dan gaan wij als raad het gesprek daarover aan maar niet met het COA. We kunnen niet onder het contract van het COA uitkomen op dat moment. De voorzitter: Nog kort wethouder Frinking en dan is het echt aan de raad wat mij betreft. Wethouder

Frinking.

Wethouder Frinking: Dat is wat wij volgens mij net ook bespraken, wat ga je dan met het COA wel en niet bespreken? Het COA valt onder de minister en als er een nieuwe wet is, zulje op dat moment ook met het COA in overleg moeten. De voorzitter: Wethouder Frinking, gaat u verder.

Wethouder Frinking: Dan de laatste motie van de PW. Ja, gezien het feit dat we de Spreidingswet willen uitvoeren is het een negatief advies voor deze motie. De voozitter: Dank u wel wethouder Frinking voor uw eerste termijn van het college. lk kijk rond oÍ iedereen al in staat is om aan de tweede termijn van de raad te beginnen. Als dat het geval is, begin ik met mijnheer Van den Boomgaard. Gaat uw gang.

Raad 16 september2024

33

De heer Van den Boomgaard (FVD): Om maar niet in herhaling te vervallen zal ik het kort houden, voorzitter. We zijn met erg prematuur beleid bezig om snel dingen erdoorheen te jassen voordat de Spreidingswet definitief van tafel is en de asielcrlsis wordt uitgeroepen. Daarna heb ik ook aangegeven dat er heel veel voorstanders van of blije mensen over enquêtes zijn. Laten we dan iedereen die problemen kan ondervinden in Zoetermeer die problemen kan ondervinden horen middels een referendum blijft mijn standpunt. En daarnaast roep ik, met betrekking tot het andere amendement dat wij hebben aangegeven, toch even de heer Nawijn op en ook nog wel een beetje de WD om daarnaar te kijken. Want als die clausule niet mogelijk is zoals de wethouder zegt, wat ik trouwens betwijfel, is een vijf jaar verlenging gewoon te veel voor Zoetermeer. Ons amendement roept dus op om het na een jaar gewoon te hezien, afhankelijk van hoe dan de vraag erbij hangt. Dank u voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van den Boomgaard. Dan mevrouw Haak, tweede termijn. Gaat uw gang.

Mevrouw Haak (PDvZ): Dank u voorzitter, wij zijn heelteleurgesteld dat een dergelijke opt-outclausule of zoals in het geval van Zoetermeer Vooruit, om doelgroepenbeleid te herzien, niet mogelijk is. We zien

inderdaad het amendement van LHN toch net iets anders. Dat gaat over het gesprek met ons. Dus wij gaan als fractie ons nog even beraden op wat we hiermee doen. Dank u wel. De vootzitter: Dank u wel mevrouw Haak. Mevrouw Brouwer, tweede termijn. Gaat uw gang.

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dank u wel voozitter. lk zei net in mijn inbreng al dat we eigenlijk de verkeerde discussie aan het voeren zijn. Eigenlijk gaat de hele discussie over de Spreidingswet en daarbij gaat de Spreidingswet niet over ons, maar laat ik niet in herhaling vallen. lk hoorde net een stukje over'we moeten eerst maar afwachten wat moet en dan gaan we dat doen'. Maar we hebben hier niet de afspraak dat we samen gaan doen wat moet, we gaan samen doen wat nodig is. En over het vooruitgrijpen op wetten die worden afgeschaft of aangenomen: ik vraag me af of we ook alvast weer 130 km/uur gaan rijden. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik over naar de heer Smits, tweede termijn.

De heer Smits (PW): Ja, dank u wel voorzitter. lk wil wel aangeven, net als mijnheer Van den Boomgaard, die gaf dat ook al aan, 'waarom nu de haast om dit raadsvoorstel, de verlenging erdoorheen te drukken, tenrijl we natuurlijk ook even kunnen afwachten hoe het ervoor staat?'We hebben deze tijd nog. Al heb ik de hoop dat onze motie dadelijk zeker een behoorlijke meerderheid gaat halen. lk vraag mij af: waarom deze haast? Waarom moeten wij ook dit voorstel door de strot van de bewoners heen duwen? Dank u wel. De voozitter: Dank u wel. De heer Markes, tweede termijn. Geen behoefte? Mijnheer Nawijn, tweede termijn? Geen behoefie. Mijnheer Weekenstroo, gaat uw gang.

De heer Weekenstroo (CDA): Dank u wel voozifter. Vanuit CDA Zoetermeer sta ik hier ook namens de inwoners die vrijwilliger zijn in de asielopvang. Namens het CDA Zoetermeer zet ik me in en laat ik me horen voor alle verenigingen die zich in de asielopvang inzetten om mensen een thuis en een toekomst te geven. Als CDA Zoetermeer zijn we dan ook blij met de antwoorden van de wethouder en wensen haar veel succes met het plan A. De voorzitter: Dank u wel. Dan mijnheer Duiven

De heer Duiven (WD): Voorzitter, ik heb niets aan te vullen op wat we uitgebreid op 8 april jl. hebben besproken, uitgebreid op 19 september jl. en in de eerste termijn ook vandaag uitgebreid hebben besproken. Dus ik laat het erbij. lk laat de gelegenheid niet voorbijgaan om steun uit te spreken voor het voorstel van ChristenUnie-SGP om 130 km/uur te gaan rijden. De voorzitter: Maar dat staat niet op de agenda. Mevrouw Bakkers, gaat uw gang.

Mevrouw Bakkers (D66): Ja, dank u wel voozitter. Tena/jl wij hier er warmpjes bij zitten, teruijl wij straks

34

Raad 16 september2024

na deze, waarschijnlijk lange, raadsvergadering heerlijk naar huis kunnen gaan, waar we een thuis hebben, waar we een warm thuis hebben, is dat voor veel mensen niet het geval. Mensen die dus inderdaad te maken hebben met de noodsituatie die op nos.nl verschijnt en op nu.nl verschijnt. Dan kunnen wij vanavond hier het besluit nemen om in ieder geval 703 mensen een opvangplek te bieden. lk denk dat we dan een heel wijs en mooi humaan besluit kunnen nemen vanavond. Dank u wel. De voozitter: Dank u wel. De heer Mohammadian, gaat uw gang, tweede termijn.

De heer Mohammadian (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, als raad moeten we keuzes maken die recht doen aan de opvang van deze doelgroep in de Pl en tegelijkertijd rekening houden met het belang van onze inwoners. En daar doet de huidige doelgroepverdeling het meest recht aan. Ook ik ben teleurgesteld. Het college geeft aan dat ons voorstel niet kan, maar ik zie het heel anders. lk zie de politieke wil niet van het college om dat uit te voeren. lk heb wel een vraag voorzitter, wil de wethouder een toezegging doen om toch preferentie te geven tijdens de onderhandelingen aan de huidige doelgroepverdeling, waar de wethouder het net wel mee eens was? De voozitter: Dank u wel. Mijnheer Nikerk, tweede termijn. Geen behoefte? Mijnheer Aiobi, GroenLinks, tweede termijn. Gaat uw gang. De heer Aiobi (Groenlinks): Groenlinks is blij dat Zoetermeer haar verantwoordelijkheid neemt in het bieden van opvang aan kwetsbare groepen. De realiteit is namelijk dat als we niets doen, mensen vanavond in het gras slapen, datwe dus een humane keuze, zoals D66 net aangaf, moeten kunnen maken. Dank u wel.

-

De vootzitter: Dank u wel. Mevrouw Van Damme, geen behoefte aan een tweede termijn? Dan ga ik ik denk dat het wel kan naar het college, wethouder Frinking. Er zijn niet heel veel vragen meer gesteld, er was maar één vraag nog van Zoetermeer Vooruit dus misschien kunt u daar nog even op reageren?

-

Wethouder Frinking: De vraag van Zoetermeer Vooruit over de doelgroepen. lk wil dat zeker meenemen in de gesprekken, maar ik kan daar gewoon geen garanties over afgeven. We hebben met zijn allen hiertoe besloten of dat voorgesteld in eerdere onderhandelingen dus dat is zeker een mooie basis, maar dat is ongeveer het enige wat ik kan doen. De voorzitter: Mevrouw Brouwer

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Ja voozitter, nog twee dingen. Het eerste is dat ik Zoetermeer Vooruit zou adviseren om in haar voorstel gewoon te zeggen 'vraagt het college om dit mee te nemen in de onderhandelingen', in plaats van 'draagt het college op uitzonderingen te maken'. En het tweede is nog een vraag aan de wethouder. We hoorden net'we hebben helemaal geen haast, want we hebben tot februari met die bestuursovereenkomst'. Maar het is toch ook zo dat u de uitkomst van dit gesprek moet meenemen naar de regietafel en dat er vervolgens moet worden overlegd over eventuele verbouwingen. Dus hoeveel haast hebben wijeigenlijk? De voorzitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: We hebben veel haast, in die zin dat wij nu bezig zijn met de andere gemeenten in overleg te treden en dat de provincie voor 1 november a.s. dat moet aanbieden aan de minister. Dus het gaat niet zozeer om hoelang de contracten lopen met de Pl, maar om de afspraken die in de Spreidingswet staan. De voorzitter: Dank u wel. lk constateer volgens mij dat er voldoende... De heer Mohammadian nog?

Heel, heel, heel kort naar aanleiding van de vraag van mevrouw Brouwer, neem ik aan. Maar dat kunt u ook in de schorsing doen. Maar gaat uw gang.

De heer Mohammadian (Zoetermeer Vooruit): Nee, heel kort. Als de wethouder van wat zij net heeft gezegd een toezegging maakt, wil ik best de motie intrekken. De voorzitter: Dan moet ik weer naar de wethouder kijken. Gaat uw gang.

Raad 16 september2024

35

Wethouder Frinking: Daar wil ik wel een toezegging op doen. De voorzitter: Dat betekent dat de concrete toezegging is dat u de vraag rond de doelgroepen in ieder geval mee zal nemen in het gesprek met het COA en met de provincie. Dat is dan de concrete toezegging en die zal uiteraard naar u toekomen voordat liberhaupt alle zaken zijn afgerond in de gesprekken. Mag ik het zo formuleren? Voor 1 november a.s. Betekent dat dan dat u de motie ook intrekt? Oké. Dan is die voor de beraadslaging ingetrokken. Dan constateer ik dat we de behandeling van dit raadsvoorstel

hebben gehad, in tweede termijn van zowel college als raad. lk heb in ieder geval, dan kijk ik naar mevrouw Haak, het verzoek gekregen om even te schorsen. En hoelang heeft u daarvoor nodig? Dat is wel heel kort. Dan maken we er vijf van. Dan geef ik u vijf minuten, we gaan om 22.20 uur verder. lk schors de vergadering. O, voor we weggaan. Mevrouw Brouwer. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): lk zou wel graag wat meer tijd hebben om ook met wat meer partijen te kunnen overleggen. De voorzitter: Dat kan, zegt u het maar, hoelang heeft u nodig, denkt u? Tien minuten? ls tien minuten

voldoende? Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dat zou wel moeten kunnen, denk ik. De voorzitter: Ja, dus het wordt niet22.20 maar 22.25 uur

Schorsing De voorzitter: lk heropen de vergadering. We gaan over naar de stemming over het raadsvoorstel over

wensen en bedenkingen. Dat betekent dat wij dan de verschillende amendementen, moties en het raadsvoorstel zelf uiteraard ook in stemming gaan brengen. lk ga ervan uit dat iedereen daar nu ook klaar voor is. Dan stel ik voor daarmee te beginnen. Dan beginnen we uiteraard met de amendementen. Het eerste amendement is 2409-A Prematuur collegebesluit nodig noch wenselijk. lk ga eerst vragen of er iemand een stemverklaring wenst af te leggen. Dat is niet het geval. Mag ik de leden van de raad die voor dit amendement zijn, vragen hun hand op te steken? Voor zijn de fracties FVD en PW. Daarmee is het amendement met 3 stemmen voor en 36 tegen

verworpen. Amendemenl2409-B Wensen en bedenkingen referendum. Wie wenst daar een stemverklaring over af te leggen? Dat is niet het geval. Mag ik dan de leden die voor dit amendement zijn vragen hun hand op te steken? Voor dit amendement is FVD. Het amendement is met I stem voor en 38 tegen verïvorpen. Amendement 2409-C. Het amendement van de LHN. Wie wil daar een stemverklaring over afleggen? Mijnheer Van der Vlies, gaat uw gang. De heerVan derVlies (26lZoetermeer): Dank u voorzitter. Wij hebben geen moeite met het vroegtijdige agenderingsvoorstel, maar de toelichting daarbij doet ons een beetje pijn, dat verband wordt gelegd tussen de mensen van de Pl en de huidige woningnood, bijvoorbeeld, onder meer. Dus we zullen tegen dit amendement stemmen

De vootzitter: lk kijk rond, anderen nog? Dat is niet het geval. Mag ik dan de leden van de raad die voor dit amendement zijn vragen hun hand op te steken? Voor is de fractie van Zoetermeer Vooruit, WD, LHN, CDA, ChristenUnie-SGP, PDvZ en PW. Dit amendement is met 23 stemmen voor en 16 stemmen tegen aangenomen. Dan ga ik over naar amendement 2409-D Breng de asielketen op orde. Wie wenst daar een stemverklaring over af te leggen? Mijnheer Aiobi, gaat uw gang. De heer Aiobi (Groenlinks): Dank u wel, voorzitter. Groenlinks zal tegen het amendement stemmen. Wij hebben onze bedenkingen bijde formulering ervan. Wij steunen de intentie om andere gemeenten aan te sporen om hun verantwoordelijkheid te nemen in de opvang. Echter, Groenlinks vindt dat dit kabinet geên aansporing nodig heeft met de ondemocratische stappen die het nu wil zetten om de instroom te beperken. Dank u wel. De voozitter: Dank u wel. Mevrouw Bakkers nog.

36

Raad 16 september 2024

Mevrouw Bakkers (D66): Mijn fractie kan zich aansluiten bijde stemverklaring van collega Aiobi. Dank u wel. De voozitter: Dank u wel. lk kijk rond of er nog anderen voor een stemverklaringen zijn. Dat is niet het geval. Dan ga ik dit amendement in stemming brengen en ik ga nu vragen aan degenen die tegen dit amendement zijn, hun hand op te steken. Tegen dit amendement is de fractie van de SP, Groenlinks, D66 en FVD. Dit amendement is met 29 stemmen voor en 10 stemmen tegen aangenomen. Dan gaan we over naar de stemming over het geamendeerde raadsvoorstel Wensen en bedenkingen voorgenomen invulling van de opgave voor asielopvang Zoetermeer. Wie wenst daar een stemverklaring over af te leggen? Wil iemand stemming over dit raadsvoorstel? Ja, wie is het tegen dit raadsvoorstel? Mag ik vragen wie tegen dit raadsvoorstel zijn? Tegen is de fractie van FVD en de PW. Daarmee is dit raadsvoorstel met 36 stemmen voor en 3 stem-

men tegen aangenomen.

Dan gaan wij over naar de motie Geen verlenging a2c.2409-0'1. Wie wenst daar een stemverklaring over af te leggen? Mag ik dan degenen die voor deze motie zijn vragen hun hand op te steken? Voor is de fractie van FVD en PW. Deze motie is met 3 stemmen voor en 36 tegen verworpen. Motie 2409-02 is ingetrokken. Daarmee zijn we aan het eind van dit agendapunt gekomen en gaan we over naar het volgende agendapunt.

b. Raadsvoorctel Aanwending budget voor aanpak zwerfvuil De voorzitter: Dat is het raadsvoorstel Aanwending budget voor aanpak zwerfuuil. lk ga even kijken wie daar het woord over wensen te voeren. Mevrouw Sandifort, mijnheer Van Steenis, mijnheer Velner, mevrouw Bink, de heer Doncker, mijnheer Van der Perk, mijnheer Van Rumpt, mijnheer Vogel, mijnheer Van den Boomgaard en mijnheer Weekenstroo. En de heer Zamani. En mevrouw Kraneveldt, excuses. Als eerste geef ik dan mevrouw Sandifort het woord. Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja, dank voozitter. lk ga het kort houden want in de commissie hebben we al uitgebreid gesproken en ook een mooi debat gehad over een van de grootste irritaties van onze stad, zwerfuuil. Eigenlijk alle partijen waren het erover eens: dit ontsiert onze stad en dit willen we zo niet. Het college biedt ons met het voorliggende raadsvoorstel een brede aanpak met kansrijke initiatieven waar wij graag één aanpassing/aanvulling in willen doen. En ik licht dat heel even kort toe. De tijd van vriendelijk vragen en coachen is wat ons betreft echt voorbij. Daar zit volgens mij niemand op te wachten. ledereen weet dat je je afual niet op straat mag gooien. Het is tijd om de vervuilers te laten betalen en de pakkans van die vervuilers te vergroten.

Daarom dienen wij, samen metZólZoetermeer, PDvZ, PvdA Zoetermeer, ChristenUnie-SGP, CDA Zoetermeer en de LHN een amendement in dat voorstelt om een aantal maatregelen uit het raadsvoorstel te laten vervallen en het daarvoor bestemde geld uit te geven aan een handhaver die zich zal richten op ons zwerfuuil en het beboeten van de vervuilers. Dank u wel. De voorzitter: Een interruptie van mevrouw Bink. Gaat uw gang.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voorzitter. lk vraag me af, wat gaat u de handhaver vragen, welke opdracht geeft u mee? We hebben gemiddeld per wijk een aantal milieueilanden. Wat denkt u dat de pakkans is? De voorzitter: Mevrouw Sandifort, gaat uw gang

Mevrouw SandifoÉ (WD): lk denk dat het heel goed is dat hij of zij die milieueilanden afgaat, maar ook

op andere plekken inwoners spreekt, direct kan beboeten als er sprake is van vervuiling, afvalzakken kan openmaken. Er zijn talloze voorbeelden, ook in andere gemeenten, van wat boa's die daar wel tijd voor hebben, waar er wel aandacht voor is, daarmee doen. Eén extra is altijd meer dan geen nu. De voorzitter: Mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Ja, dank u wel. We hebben al handhavers los door de wijken lopen. Die handhavers handhaven, dus ze lopen ook langs de milieueilanden. lk hoor zelden of nooit dat er iemand gepakt is. lk zie welaltijd heelveelfoto's van milieueilanden die overstromen van troep.

Raad 16 september2024

37

Dus die pakkans is nihil. En gisteren of eergisteren heb ik toevallig iemand gesproken die elke zaterdag

- ik weet niet of dat op zondag ook gebeurt - alle milieueilanden afrijdt in de gemeente. En die zegt ook 'een handhaver? Dan mag je er wel dertig in dienst nemen voor de milieueilanden, je kunt beter camera's doen'. Maar dat is te duur, want dan heb je die maal twee nodig. lk denk echt dat het - ja, ik zal afronden - zonde van het geld is in dit geval.

De voorzitter: Ja, ook voor u mevrouw Bink, interrupties graag kort als het kan. Mevrouw Sandifort. lk heb mijnheer Zamani nog en mijnheer Van den Boomgaard. Maar ik ga eerst nog even naar mêvrouw Sandifort. Mevrouw SandifoÉ (WD): Dank u wel. Dertig is misschien een beege overdreven, maar ik zou er ook best meer willen. lk wil echt dat die vervuiler gaat betalen en dat we die pakkans vergroten. En natuurlijk zulje er ook een heleboel niet pakken, maar ik denk wel dat als er een handhaver is die zich hier puur op gaat richten, je wel degelijk vervuilers zult treffen en dat je die kunt beboeten en dat dat ook een goede uitstraling naar de stad is dat we daar gewoon hard optreden. Het kan toch niet zo zijn dat we hier met elkaar zeggen Ja, maar dat coachen, dat vinden we echt een goed idee. We gaan echt mensen instrueren om dat niet meer op de grond te gooien'? Nee, als je ze tegenkomt, dan heb ik liever niet dat je ze coacht, maar dat je ze een boete geeft. De voorzitter: Mijnheer Zamanl

De heer Zamanl (D66): Ja voorzitter. lk ben benieuwd of de WD weet wie 'ze' zijn. Als je kijkt naar de recente monitor zwertafual, met 'recent' tussen haakjes, hij is uit 2018, staat daar dat 96% van de Nederlanders zich inderdaad ergert aan zweÉafual, 95o/o zegt het niet op straat te gooien. En als we dan kijken naar de telling, want er is dan ondezoek gedaan naar'wie gooien er dan?', gooit 9% inderdaad wel eens afual op straat. Het blijkt dat het vooraljongeren zijn. Dan is de vraag: gaat u allemaal handhavers op scholieren zeften? Uit onderzoek blfikt ook dat zwerfafual voornamelijk, voor het grootste deel, komt door onbewust gedrag en slordigheid. Dus gaan we dan een boete erop zetten als iemand een propje uit zijn zak laat vallen? Wat gaat u precies doen? De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Sandifort.

Mevrouw Sandifort (WD): Ja dank u wel voozitter. Volgens mij, ook al is het niet zo recent als u wellicht hoopt, is dat een heel mooi startpunt voor zo'n handhaver om te kijken 'waar moet ik dan beginnen?' En als je echt je sleutels uit je zak haalt en dan een propje laat vallen, hoeft daar misschien niet een boete voor te worden gegeven, maat zo per ongeluk is het vaak echt niet, dat dat propje uit je zak valt. Dat ben ik gewoon echt niet met u eens. Volgens mij hebben we allemaal wel eens iemand iets op straat zien gooien. lk zou graag willen dat die handhaver dat ziet en dat hij dan zegt 'dit mag niet, dat kost u geld'. De voorzitter: Heel kort, mijnheerZamani, gaat uw gang. De heer Zamani (D66): Ja, het vorige was inderdaad lang. Ja voorzitter, eens. We moeten er uiteindelijk voor zorgen dat Zoetermeer schoon wordt. 95% ergert zich eraan. Dat is niet voor niets. Maar als dat komt door onbewust gedrag en dat komt bijjongeren vandaan, dan ga je daar toch geen handhavers op zetten? Dan ga je daar toch inderdaad bewustwordingscampagnes doen, of die Afualbutlers waar de wethouder het de vorige keer over had? Dan gaan we daar toch geen tonnen aan uitgeven voor handhavers? Dat is toch de omgekeerde wereld?

De voorzitter: Dank u wel. Het punt is helder. Mevrouw Sandifort. Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja even kort, want er zitten nog steeds allerlei bewustwordingscampagnes in het raadsvoorstel, die heb ik er niet uitgehaald, en die tonnen? lk weet niet waar u het over heeft, maar lees het amendement nog even. De voozitter: lk ga even naar mijnheer Van den Boomgaard want die had zijn hand opgestoken en ik zag ook mijnheer Van der Vlies. De heerVan den Boomgaard (FVD): Mijnheer Zamani was mijvoor, dus ik ben erg blij metzijn vragen, dank u wel.

38

Raad 16september2024

De voozitter: Mijnheer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Mijnheer Zamani was mij ook voor, maar ik vond het wel echt 'een beetje onzin over dat onbewuste gedrag. Want als ik door de stad heen loop of rijd, zie ik geen onbewust gedrag. Dan zie ik gewoon McDonald's-zakken die uit de auto worden gegooid. Dat is niet echt onbewust volgens mij. De voorzitter: Mijnheer Zamanl

De heer Zamani (D66): Voozitter, dan zou ik toch echt willen verwijzen naar de monitor zwerfafual. Daarin staat - uit 2018 weliswaar - echt dat dat voornamelijk komt door... Natuurlijk is er een paar procent mensen die dat doen en als 1Yo van Zoetermeer elke dag een blikje op straat gooit, dan heb je 0,5 miljoen aan blikjes. Dus die ene procent moeten we misschien aanpakken en dan is de vraag of we die jongeren dan inderdaad met handhavers gaan aanpakken of met campagnes. De voorzitter: Ja, dank u wel. Mevrouw Sandifort gaat daarop reageren en ik wil iedereen erop wijzen dat ook nog uw eerste termijn komt, echt waar. Mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja, ik wil niet heel negatief doen, maar ik denk dat het meer indruk maakt als jij - ook al ben je een jongere en heb je iets onbewust op straat gegooid - dan een bon krijgt dan wanneer iemand zegt 'wist je dat dat niet de bedoeling was?' Want dat weten ze echt wel Ze zijn jong, maar niet dom hè. De voorzitter: lk ga nog even kijken, want ik zag ook de heer Smits, mijnheer Van Steenis en ik zag ook mijnheer Meijroos. Mijnheer Smits nog? De heer Smits (PW): Ja, we hebben het nu over een propje, maar als je gaat kijken bij de diftar-bak of die ondergrondse containers, wordt er daar complete huisraad weggegooid. Dat gebeurt niet door een aantaljongeren, denk ik mijnheer Zamani. De voorzitter: Dan ga ik even naar de heer Van Steenis. En dan naar de heer Meijroos.

De heer Van Steenis (Groenlinks): Ja dank u, voozifter. Wij vragen ons dus heel erg sterk af wat dit nu precies gaat opleveren. Over hoeveel geld hebben we het precies en hoeveel fte is dat? En veel belangrijker: hoeveel uur is dat dan straks effectief in deze stad extra boven de handhavers die we al hebben? En ik hoorde mevrouw Sandifort net zeggen 'ik zie wel eens dat iemand wat op straat gooit'. Dan denk ik'mogen inwoners ook elkaar erop aanspreken?' De voozitter: Mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja, dank u wel vooaitter. Hoeveel geld ermee gemoeid is of wat wij voorstellen, dat staat in het amendement. Dat is geen tonnen, dat is € 75.000,00. Dat hebben we gebaseerd op vier maatregelen die we hebben waarvan wij zeggen 'dat is sowieso weggegooid geld'. En inwoners mogen elkaar zeker aanspreken. Je kunt elkaar ook coachen, dat hoeft ook niets te kosten, en dan kan het geld daarvan zo, hup, naar die handhaver, die misschien zichzelf nog wel een klein stukje terugverdient ook. De vootzitter: Dan ga ik naar de heer Meijroos.

De heer Meiiroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel. lk zie niet zo goed hoe de heer Zamani erbij komt dat het jongeren zijn die dat per ongeluk doen. Dan zouden we die ouders moeten coachen, want het heeft gewoon te maken met fatsoenlijk gedrag. Daarnaast zie ik matrassen, printers, bankstellen en kindenaragens bij die eilanden staan. lk denk niet dat het jongeren zijn die per ongeluk iets uit hun zak hebben laten vallen. De vootzitter: lk geef mijnheer Zamani wel even gelegenheid om daarop te reageren en dan ga ik wat mij betreft verder. Mijnheer Zamani.

Raad 16 september2024

39

De heer Zamani (D66): Ja voozitter, ik wil niet in herhaling vallen, maar dan echt:zwerfafual monitor 2018. Echt een hit, ik zou er echt naar kijken. Daar staat het toch echt in. Het zijn vooraljongeren en het is vooral onbewust gedrag. En over de printers en matrassen, dat is echt wat anders. Dat gaat niet over zwerfafual. Dat is namelijk de heer Blansjaar zijn portefeuille. Dat gaat over 'hoe gaan we om met ons afual?' Als daar niet genoeg voorzieningen voor zijn of mensen weten het niet - een matras is misschien te groot maar bijvoorbeeld piepschuim, waar we het de vorige keer over hadden - en er is geen bak voor piepschuim, dan doen ze het in plastic. De voorzitter: Helder. Mevrouw Sandifort mag het laatst want het was uw eerste termijn. Dan ga ik verder met de eerste termijn van de raad, want u bent inmiddels allemaal de eerste termijn al aan het doen. Mevrouw Sandifort. Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja, voozifter. lk wil hiermee afsluiten. De heer Zamani heeft de zwerfafual monitor 20í 8. Wij hebben de realiteit van 2024. Die ziet er echt anders uit als je buiten op straat loopt.

Amendement nr. 2409-E ingediend door WD, Zól Zoetermeer, PDvZ, PvdA, GhristenUnie-SGP, CDA, LHN Geen coaching maar handhaving "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 16 september 2024; besluit het raadsvoorstel 2024-041173 'GEWIJZIGD Raadsvoorstel Aanwending budget voor aanpak zwerfuuil' als volgt te wijzigen: besluit:

o

beslispunt I komt als volgt te luiden:

"ln te stemmen met de budgetneutrale inzet van de te ontvangen vergoedingen 2024 van € 654.000,00 voor de maatregelen onder het project Schoon is gewoon. Dit bedrag is verdeeld over de volgende maatregelen (voor details zie bijlage 1): succesvolle projecten uit voorgaande jaren voortzetten € 150.000,00 zichtbare acties in de buitenruimte € 267.000,00 experimenten en pilots voor efficiënte aanpak € 50.000,00 monitoring, evaluatie en bijsturing € 42.000,00 extra personele inzet € 70.000,00 extra personele inzet handhaving € 75.000,00.'"

a) b) c) d) e) 0

De voorzitter: Oké, ik stel voor dit nu af te ronden. U krijgt allemaal uw eerste termijn nog en volgens mij is er voldoende hierover gewisseld. lk ga over naar mijnheer Van Steenis voor zijn eerste termijn. Gaat uw gang. De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank u vooaitter. Voozitter, zwerfafual is storend. Dat zouden wij toch met elkaar moeten kunnen voorkomen? Soms is dat lastig, als vogels bijvoorbeeld vuilniszakken leegtrekken, hoewel we ook dan iets kunnen doen aan het type vuilnisbak dat we kiezen. Ronduit asociaal is het dat mensen expres hun afual dumpen. Even op de parkeerplaats wat fastfood eten en vervolgens de restanten uit de auto op straat gooien, waarom? Of hier, de vensterbanken aan de kant van het perron waar mensen uit de tram stappen en kennelijk wat vuilnis op de vensterbank achterlaten. Heel vervelend als je bij de ondergrondse containers komt en ze zijn vol. Dan moet je je afual gewoon weer mee naar huis nemen. Het is asociaal om je afual dan naast de container te zetten. Grote kans dat dieren die zak openmaken en mede door de wind, het afual zich verspreidt. Dat is slecht voor het milieu maar uiteindelijk ook voor onze eigen gezondheid. Dus gewoon niet doen. Verder zal ik omwille van de tijd mijn pleidooi uit de commissie niet herhalen voorzitter. Wij zijn voorstander van preventieve maatregelen en mijn fractie Groenlinks staat achter dit raadsvoorstel.

Succesvolle projecten uit voorgaande jaren voortzetten, dat is logisch. Zichtbare acties in de buitenruimte met pilots en vooral ook innovatieve experimenten in plaats van meer geld naar boa's waar we eigenlijk relatief weinig effectieve uren voor terug krijgen. En tot slot blijven zoeken naar de efficiëntste en effectiefste aanpak door goed te monitoren, evalueren en bijsturen. Dank u vooaitter. De voorzitter: Dank u wel. Een interruptie van mijnheer Doncker. Gaat uw gang.

De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voozitter. Mijnheer Van Steenis kan heel goed

40

Raad 16september2024

duiden waar het afual gedumpt wordt. Dat kunnen de bewoners ook. lk denk dat één boa, als die zich concentreert op de punten die u noemt, onder andere, en daar mensen op aanspreekt, best effect heeft, naast alle maatregelen die nog in het raadsvoorstel staan. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis.

De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank u voozitter, en ja, ik noem een voorbeeld waar je eigenlijk iedere keer dat zwerfafual ziet, dat is dat voorbeeld van hier in de vensterbank, hier aan het stadhuis aan de kant van het perron. Maar voozitter, tot mijn verbazing - want bij ons in de straat hebben we niet zoveel last van afual - zag ik dat bij de laadplek waar kennelijk iemand even heeft staan laden met zijn auto, iemand een pak met afual van een of andere fastfoodketen op de grond heeft gezet en vervolgens is weggereden. Daarmee wil ik zeggen dat het vermoedelijk vrij lastig is voor de boa om in de hele stad alles ontzettend goed bijte houden. De voorzitter: Mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Dank u wel voozitter. Eens dat dat lastig is voor één handhaver, maar je moet ergens beginnen en laten we nu hopen dat die in ieder geval een aantal vervuilers wel kan aanpakken en dat dat ook zijn werking heefi, alleen al het dreigement dat we daar echt stevig op gaan inzetten. lk vroeg me ook af of mijnheer Zamani had gehoord dat het waarschijnlijk geen jongere is in zijn elektrische auto die zijn containers heeft geleegd. De voorzitter: Maar dat is uitlokking. Dat gaat hij meenemen in zijn eerste termijn. Mijnheer Van Steenis

nog behoefte aan een reactie hierop?

De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank u voorzitter. lk zal hier niet ingaan op wat dan precies de leeftijdsgrens is van jong en oud. Wat wij belangrijk vinden, en daarmee sloot ik net ook af, is dat we zoeken met elkaar, naar de efÍiciënte aanpak, door goed te monitoren, evalueren en bij te sturen. Wij zouden het heeljammer vinden als er nu een aantal uur boa bijkomt en daardoor bijvoorbeeld innovatieve experimenten niet meer mogelijk zijn want dat is een van de punten die geschrapt waren. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Steenis. lk ga door naar mijnheer Velner voor zijn eerste termrjn.

De heer Velner (SP): Dank u wel voorzitter. Wij vinden het als SP te triest voor woorden dat we zoveel geld moeten inzetten voor het opruimen van restafual in de omgeving. Maar dat even terzijde. De SP vindt het verstandig om in te zetten op succesvolle projecten en op succesvolle acties in de buitenruimte en op innovatieve projecten. Goed dat er aandacht is voor het verbeteren van de afualbakken in de stad. Echter, als ik een rondje loop door mijn wijk Buytenwegh, zie ik dat er veel afual naast de atualbakken belandt. Of dit nu het gevolg is van statiegeld op blikjes en flesjes, weet ik niet, maar ik zie in de omgeving wel regelmatig mensen die in de afualbakken op zoek gaan naar die blikjes en flesjes met statiegeld. Daarnaast zijn er natuurlijk ook nog de vogels die op zoek gaan naar etensresten in plastic zakken die naast de container staan. Dat er in de plannen ook aandacht is voor het zwerfafual bij de milieueilanden is dus heel verstandig. Nu is het natuurlijk al mogelijk om een melding te doen via de gemeente-app op het moment dat je zwerfafual aantreft op een plek. Dat wordt dan vervolgens wel heel snel opgepakt, is mijn ervaring. Maar dat lijkt dan wel dweilen met de kraan open. Of kan die dichtgedraaid worden middels het plaatsen van camera's bij milieueilanden, is de vraag.

Creëer je dan niet een waterbedeffect zodat de rotzooi op een andere plek verschijnt? Een van de activiteiten waar ik zelf ervaring mee heb opgedaan in Buytenwegh is het concept van pizzaprik. Een gezellige activiteit waarbij je ook nog in contact komt met buren die hetzelfde doel hebben, namelijk een schonere wijk. Echter, na een week tref je op de meeste plekken waar je rommel hebt opgeruimd, alweer rommel aan, helaas. Dat geeft die avond zelf wel een goed gevoel als je ziet wat je allemaal hebt vezameld maar je kunt er ook verdrietig van worden. Maar ja, dat hangt er vanaf welke

brilje op zet. De SP vraagt zich wel af wat het effect van dit voorstel is als we een jaar verder zijn. Er zal meer aandacht moeten komen, wat ons betreft, voor het vergroten van bewustzijn. Een schone wijk, een schone omgeving, draagt namelijk bij aan het vergroten van je woongenot in je eigen wijk. We zijn dan ook blij met het project Verloot je zooitje. Als uit de evaluatie van dit project nu blijkt dat het een succes is geworden in Meezicht, kan het dan worden uitgerold naar andere wijken en naar een groter deel van

Raad 16september2024

41

het jaar? Graag een reactie van de wethouder. We zullen tegen het amendement van de WD stemmen omdatwe meerzien in preventie en voorlichting dan in repressie middels extra handhaving. Tot zover de bijdrage van de SP.

De voozitter: Dank u wel mijnheer Velner voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, dank u wel, Zoetermeer Vooruit heeft recent de wijk Meezicht van een heleboel zwerfuuil verlost. ln een uurtje heb je heel wat zakken vol. Tijdens het zwerfuuil prikken heb je leuke contacten met inwoners die zich groen en geel ergeren aan de vervuiling en het heel erg vervelend vinden. De definitieve oplossing voor het probleem, hebben wij nog niet. Sterker nog, het is maar de vraag of je dit probleem helemaal kunt kielhalen. Wij geloven in het samen optrekken met de inwoners, zelf het goede voorbeeld geven en in gesprek gaan. Het viersporenbeleid betekent successen, zichtbare acties in de buitenruimte, experimenten en pilots en monitoren en evaluatie. Dat alle puntjes nog niet op de i staan, begrijpen wij. De wethouder heeft toegezegd om een tussentijdse evaluatie te geven in 2025. Voor Zoetermeer Vooruit is dan het moment om eventueel bij te sturen. ln de bijlage wordt aangegeven waar het geld vandaan komt voor het amendement van de WD. Wij vinden dat nog te vroeg. ln de bijlage staat namelijk ook dat er al ondeaoek wordt gedaan naar cameratoezicht en handhaving. ln de bijlage wordt ook aangegeven waar het geld aan wordt besteed. Natuurlijk heeft Zoetermeer Vooruit niet bij alles een halleluja-momentje. Het geluid bij de bakker, het Holle Bolle Gijs-moment, daarbij hebben wij ook onze twijfels.

Aan de andere kant, als het een mobiel apparaat is, kan het zinvolzijn. Op drukke plekken zoals de warenmarkt en in de zomer op de Noord Aa kan het een leuke activiteit zijn voor kinderen. Handhavers in Zoetermeer handhaven de stad. Als er iets gebeurt dat niet goed is, wordt er ingegrepen. Ook worden er boetes uitgedeeld, maar handhavers kunnen niet overal tegelijkertijd zijn. Om op deze manier handhaving toe te voegen in de hoop dat die een heterdaadje treft, is een utopie. ZtJnwi dan tegen handhavers en boeten? Nee, we willen het probleem zwertafual positief benaderen. Want afualbeleid is ingewikkeld, zeker als je de taal niet machtig bent of als je in Zoetermeer bent komen wonen. Dan is het beleid misschien anders dan in de stad of het land dat je hebt verlaten. Zoetermeer Vooruit denkt dat de boetes het gedrag van de inwoners niet zullen veranderen, uitleg wel. Dit in combinatie met alerte inwoners die inwoners die troep veroozaken aanspreken en samenwerken aan de stad, een schone stad Zoetermeer. De voorzitter: Dank u wel. lk zie een interruptie van mijnheer Van der Vlies. Gaat uw gang. De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Dank u voozitter. ln het raadsvoorstel staat, en u gaf dat zelf ook al aan, dat we een aantal van die maatregelen al een poosje doen en die zetten we nu door met behulp van het extra geld. Maar tot nu toe heeft het nog niet echt heel erg geholpen.

Dus waarom blijft u dan vasthouden aan de bestaande situatie zonder bijvoorbeeld eens een keer wat te proberen op het gebied van handhaving? De voorzitter: Mevrouw Bink. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): lk denk dat handhaving in dit geval niet werkt. Dat heb ik al gezegd net. Het is namelijk zo dat die handhaver waarschijnlijk niets 's nachts gaat lopen en dan wordt die troep buitengezet. Dus ik denk dat dat niet helpt. Kijk alleen maar naar de Dorpsstraat. Hoe vaak betrapt een handhaver een fietser? De voorzitter: Mijnheer Van der Vlies?

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Dank u voozitter. lk denk dat die vergelijking niet opgaat, want als de fietser weg is, is die weg. Maar in die vuilniszakken zit misschien nog wel een bonnetje met iemand zijn naam of zijn adres. Maar daarnaast is het natuurlijk zo dat u er kritiek op heeft, maar wat is dan uw plan? De voorzitter: Mevrouw Bink,

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Wij willen inzetten op het goede voorbeeld te geven. We treffen steeds meer mênsen die elkaar aanspreken. Laten we eerlijk te zijn. Hoe vaak heeft een handhaver op dit moment al een heterdaadje gehad? lk lees alleen maar dat er een heleboel spullen buitengezet

42

Raad 16 september2024

worden, maar niet dat die persoon in kwestie ook beboet is. De voorzitter: lk ga nog heel kort naar mijnheer Van der Vlies en dan ga ik naar de heer Doncker. En dan naar mevrouw Sandifort.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): De spreker stelt een vraag, dus ik moet hem beantwoorden, maar dat kan ik niet want ze komen niet bij mij melden van Team Handhaving welke heterdaadjes ze hebben gehad, dus dat is een rare vergelijking. lk weet niet wat ik daarmee moet. De voorzitter: Mevrouw Bink nog?

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): lk denk dat je best wel eens artikeltjes in de krant leest waarin staat dat de dader beboet is of niet beboet is. Dat kun je je wel voorstellen. En trouwens, we lezen in het raadsvoorstel dat we de successen voort gaan zetten die we geboekt hebben. Dus er zit wel degelijk een succesverhaal in. De voorzitter: lk ga even naar de heer Doncker en dan naar mevrouw Sandifort.

De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voozitter. lk vind: we zijn hier in staat om een aantal punten te noemen waar sterke vervuiling is. ln De Leyens, en dan wil ik niet vervelend doen over het Alfrink College, maar van daar naar de Albert Heijn, zie je als je daar loopt op het hele pad allemaal afual. Zet daar één of twee dagen met een focus een handhaver neer die al die leerlingen die daar lopen, aanspreekt en ik weet zeker - althans, ik vermoed - dat dan het afual echt een stuk minder is. Dus inderdaad, het is een utopie om te zeggen 'over de hele stad'. Dat lukt niet. Maar op bepaalde punten waarvan we nu al weten dat daar grote afualdruk is, moet die handhaver komen en ik denk dat dat succesvol zal zijn. De voorzitter: Dank u wel. En ook voor u mijnheer Doncker, geldt dat u uw eerste termijn nog heeft. Mevrouw Bink. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): lk hoor geen vraag, maar ik zal erwel op reageren. De afualbakken bij het Alfrink College zijn zonder kleppen en die vogels profiteren daar heerlijk van. Die gooien een heleboel troep ernaast.. lk vind het erg, erg vervelend om te zeggen dat het een grote zooi is daar op het pad bij het Alfrink College, want dat valt reuze mee. De voorzitter: lk ga nog naar mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja voozitter, dank. U zegt'we gaan de successen doorzetten', maar in de commissie is ook uitgebreid aan de orde gekomen dat het successen zijn omdat ze hebben gedraaid, dus het proces van het uitvoeren was een succes, maar niet per se het resultaat. Wij stellen nu voor: haal daar een paar kleine dingetjes uit. We laten het gros in stand. En we voegen daaraan toe dat als je bewust aan het vervuilen bent en je wordt erop gepakt, je dan een boete krijgt. U zegt'de handhaver ziet ook nooit live een fietser door de Dorpsstraat fietsen'. Nee, omdat hij geen tijd heeft om daar te zitten. We zoeken nu een boa met deze focus. lk begrijp niet, misschien kunt u dat uitleggen, wat daar nou op tegen is. De voorzitter: Mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Wat daarop tegen is, is dat één boa op heel Zoetermeer gewoon geen zoden aan de dijk zet. Trouwens, er loopt nu een ondezoek van de wethouder voor cameratoezicht en een handhaver. Laten we dat in hemelsnaam eerst afirachten. Als dan blijkt dat het een heel goed idee is, kunnen we dat amendement van u alsnog uitvoeren, maar wij zien er nu geen heil in. Wij geloven meer in de andere dingen. De vootzitter: Volgens mij zijn ook hier de argumenten afdoende gewisseld. lk kijk even of u door uw eerste termijn heen was, mevrouw Bink?

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Ja, jammer De voorzitter: Dat weet ik niet, maar ik moet het toch even vragen. Dank u wel voor uw eerste termijn

Raad l6september2024

43

Mijnheer Doncker voor de eerste termijn. De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, dank u wel voozifter. lk denk dat ik in mijn interruptie al voldoende gezegd heb. ln de commissie is het ook goed besproken. we hebben het amendement mede ingediend en we steunen het raadsvoorstel en het amendement. De voozitter: Dank u wel. Mijnheer Van der Perk.

De heer Van der Perk (Zó! Zoetermeer): Dank voorzitter. Het is een doorn in het oog van Zól Zoetermeer dat er zwerfuuil ligt, verspreid in het groen en op straat. Afgelopen woensdag is de omgeving rond mijn huis schoongemaakt en zag alles er weer pico bello uit. Maar vanmorgen liep ik weer een rondje

met de hond en zag ik opnieuw overal zwerfafual liggen. Het frustreert onze fractie dat mensen hun afual niet een paar tellen kunnen vasthouden, totdat ze bij een prullenbak thuis zijn. Hier moet tegen worden opgetreden en daarom steunen wij het amendement van de WD om extra budget vrij te maken voor extra handhaving. Wij vinden namelijk dat we hard moeten optreden tegen de vervuilers. Daarnaast willen we ook het initiatief Verloot je zooitje noemen. We begrijpen dat het initiatief veel thuiszittende kinderen in Meezicht tijdens de lange zomervakantie een doel gaf. Ze gingen de wijk in om zwerfafual op te ruimen en dat zorgde ervoor dat de buurt er een stuk schoner uitzag. Twee vliegen in een klap, de kinderen hadden iets nuttigs te doen en de wijk werd schoner. Dank u wel. De vootzitter: Dank u wel mijnheer Van der Perk, dan ga ik naar mijnheer Van Rumpt. Gaat uw gang.

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Dank voorzitter. Net als veel van onze inwoners, ergert onze fractie zich ook enorm aan al het zwerfuuil. Blijkbaar zijn er mensên die het fatsoen niet kunnen opbrengen om onze stad gewoon schoon te houden. We zijn dan ook blij dat we via de regeling Single-use plastic meer geld beschikbaar komt om zwerfuuil tegen te gaan. We kunnen ons grotendeels vinden in de voorgestelde aanpak en verdeling van het budget. Alleen hebben ook wij onze twijfels over het inzetten van coaching en stimuleren van goed gedrag. Veel zwerfvuil ontstaat niet zozeer uit onbewust handelen, maar vaak uit heel bewust onfatsoenlijk gedrag en dat moet hard aangepakt worden. Daarom dienen wij het amendement van de WD mee in om extra middelen beschikbaar te maken om handhaving in te zetten. Laten we hopen dat we zo met elkaar eraan werken dat Zoetermeer schoon en veilig blijft. Dank u wel. De voozitter: lk zie een interruptie van mijnheer Zamani. Gaat uw gang.

De heer Zamani (D66): Ja voorzitter, ik was benieuwd of ChristenUnie-SGP dan wel iets van feiten heeft waaruit blijkt dat het komt door bewust gedrag. Dat ten eerste. En ten tweede, dat handhaving gaat helpen. Heeft u daar onderzoeken over? Heeft u daar bewijs van dat dat gaat helpen? De voorzitter: Mijnheer Van Rumpt. De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Ja, voorzitter dank u wel. Ja, feiten. lk denk dat bijna iedereen die hier in de raad zit de feiten met eigen ogen ziet. We zien gewoon bewust handelen van mensen die dingen uit hun auto gooien, die bewust dingen wegknikkeren. Zoals ik eerder ook al aangaf, toen ik vorige week naar de commissie liep zag ik halvenruege gewoon een oven midden op straat staan, Ja, sorry, maar dat is echt niet zomaar per ongeluk iets. En over coaching hebben we het ook eerder gehad. We zijn aljaren bezig met allerleitrajecten. ledereen is bezig, de scholen ztlnbezig en blijkbaar helpt dat niet. Dus we zullen het ook een keer over de andere boeg moeten gooien en dan gaan wê zien wat die handhaver zal brengen.

De voorzitter: Mevrouw Bink. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, ik ben benieuwd hoe lang je een handhaver voor afual in dienst kunt houden voor die € 75.000,00. De voorzitter: Mijnheer Van Rumpt. De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Dat is denk ik geen vraag die ik kan beantwoorden maar die de wethouder moet beantwoorden. Maar nogmaals, ik denk dat een handhaver hiervoor, zeker als je het vergelijkt met handelen wat mensen doen, of hetfietsen en andere overtredingen, heelanders werkt.

44

Raad 16 september2024

Bij vuil kun je echt kijken of je een herkomst kunt achterhalen. Vuil blijft achter. Het komt echt niet zomaar ergens uit de lucht vallen. Vaak kunnen de boa's er inderdaad wat mee door bonnetjes et cetera, of enveloppen die erin zitten, met adresgegevens. Dus laten we het gewoon proberen en kijken wat het

oplevert. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Rumpt voor uw eerste termijn. Dan mijnheer De Vogel voor zijn eerste termijn.

De heer De Vogel (PW): Dank u wel voozitter. De PW vindt dat vanuit de gemeente en door de wethouder plannen zijn opgesteld in vier categorieën zoals venlrroord in het raadsvoorstel om het toegewezen budget vanuit het rijk zo goed mogelijk te besteden. Op zich zijn dit allemaal goede plannen. Niets mis mee, maar elk plan kan net zo goed zt1n, zo heeft de WD een amendement ingediend en daarin schrapt zij de vier categorieën en kiezen voor handhaving in plaats van zwerfafualcoaches en zichtbare punten en extra inzet personeel. Ook FVD heeft een amendement ingediend waarbij cameratoezicht wordt genoemd. FVD heeft een mening over hoe het geld beter besteed zou kunnen worden. De PW is dan ook van mening dat het zwerfafual een mentaliteitsprobleem is, waarschijnlijk een opvoedingsprobleem, maar zeker een ergernis nummer 1 van de burger waar iets aan gedaan moet worden. Zoals eerder aangegeven is ieder plan goed. Het voorstel van FVD lezende en dat van de WD kan net zo goed een plan zijn, maar of het echt beter is, zal nog moeten blijken. Al met al gaat de PW akkoord met dit raadsvoorstel en de motie en het amendement. Dank u voorzitter. De vootzitter: Dank u wel mijnheer De Vogel voor uw eerste termijn. Dan is het woord aan mijnheer Van den Boomgaard. De heer Van den Boomgaard (FvD): Voozitter, bedankt. Vanavond bespreken we het raadsvoorstel voor de aanpak van zwerfafual.

En hoewel FVD de inzet van onze inwoners waardeert, inwoners die zich vrijwillig inzetten om hun omgeving schoon te houden, moeten we kritisch blijven op de voorgestelde maatregelen. Zwertatval is een probleem dat aangepakt moet worden, maar wij geloven dat dit raadsvoorstel effec-

tiever en doelmatiger kan. Er is geen ruimte voor experimenten of onbewezen technologieën, zoals kunstmatige intelligentie bij afualherkenning of het gebruik van geluiden bij prullenbakken om mensen te stimuleren afual weg te gooien. Dit zijn maatregelen waarvan de effectiviteit niet is aangetoond en die daarbij niet passen bijde huidige prioriteit. Handhaving is een ander punt van zorg. De personele tekorten binnen de handhaving zijn nijpend en daarom zijn wij van mening dat het verhogen van de druk op handhavers niet gepast is. Dit is een dure en onhaalbare maatregel. ln plaats van deze ingewikkelde en risicovolle maatregelen pleiten wij voor een simpele en effectieve oplossing: verhoog het aantal prullenbakken. Vooral op locaties waar deze nu ontbreken of waar de capaciteit te klein is. Grotere prullenbakken op strategische plekken geplaatst, kunnen al een aanzienlijk verschil maken. Daarnaast willen wij nogmaals benadrukken dat we kinderen niet willen belasten met afualprikken. Hun schooltijd is zeer kostbaar en moet vooral gebruikt worden voor ondenrijs en niet voor het opruimen van,afual. Educatie over de gevolgen van zwerfafual echter, is essentieel en moet op middelbare scholen worden opgenomen in het lesprogramma. Dit zal helpen om jongeren bewust te maken van hun verantwoordelijkheid zonder hen fysiek in te zetten voor opruimen. Met ons ingediende amendement...