Notulen raad 16 juni 2025 - vastgesteld

'De Zoetermeerder' bestaat niet en daar kunnen we dus ook niet voor opkomen. 'De mensen uit Zoetermeer' bestaan wel, met al hun verschillende meningen en gedachten. Of die nu aansluiten bij ons eigen gedachtegoed of niet, we zullen altijd opkomen voor een sociale, inclusieve samenleving waar iedereen thuis mag zijn. Dank u wel. De voorzitter: U heeft een paar interrupties, geloof ik. lk begin hier bij de heer Meijroos, mijnheer Haak en dan mevrouw Brouwer. Eerst de heer Meijroos. Gaat uw gang.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voozitter. Flink wat kritiek op de coalitie en op college dat er nu zit en de uitvoeringsagenda die zij doorlopen. Ik ben benieuwd. Komt u vandaag met

Raad 16juni 2025

15

moties of amendementen omdat u zoveel kritiek heeft? De voorzitter: Mijnheer Nikerk De heer Nikerk (PvdA): Volgens mij is het vandaag nationale 'aankondigen dat we moties gaan indienen over twee weken'-dag', dus bij dezen kondig ik aan dat er vast wat moties van ons uw kant op zullen

komen. De voorzitter: Mijnheer Haak, gaat uw gang.

De heer Haak (PDvZ): Dank u wel voozifter. lk wil aan mijnheer Nikerk vragen of hij ook nog wat positiefs te melden had. De voorzitter: Mijnheer Nikerk.

De heer Nikerk (PvdA): Jazeker, ik denk dat mijnheer Haak met een half oor heeft zitten luisteren want volgens mij ben ik begonnen en geëindigd met wat positieve dingen. Er is heel veel positiefs gebeurd. Maar waar ik net de interruptie bij mevrouw Brouwer deed 'vindt u dat het vlot is gegaan?', snap ik het antwoord van mevrouw Brouwer, maar zie ik het toch graag nog iets vlofter. De voorzitter: Mijnheer Aptroot, gaat uw gang. De heer Aptroot (WD): Ja voozitter, ik wil even op dat'vlot' reageren, want ik begrijp het even niet. U had het daarnet erover dat we bij het Edisonpark te snel gaan want daar zijn we heel snel gestart met bouwen. Bomen kappen is het start van de bouw. De voorzitter: U had niet het woord, maar mijnheer Aptroot. De heer Aptroot (WD): Dank u wel. Wilt u nu snelheid en wilt u dat we snel starten met bouwen op de locaties die u leuk vindt en niet waar het u niet uitkomt? Dat snap ik niet. De voorzitter: Mijnheer Nikerk.

De heer Nikerk (PvdA): lk heb zojuist in mijn tekst ook gezegd: soms gaat het college - dat is eigenlijk het antwoord dat ik ook gaf aan mijnheer Haak wat mij betreft te traag. Dan denk ik'hier kunnen stappen genomen worden'. Op het moment dat we naar Edisonpark kijken, zijn daar een zooi bomen omgehakt waar de hele stad van opkeek en vervolgens gebeurde er eigenlijk niets. Het ergste is nog die ene boom die daar maar blijft staan. Die maakt het namelijk nog erger.

-

De voorzitter: Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Ja voorzitter, pleit u er nu voor om die laatste boom die we speciaal omhoog houden omdat die daar blijft, ook om te hakken? Dan hoor ik het graag. De voorzitter: Mijnheer Nikerk De heer Nikerk (PvdA): Laten we dat niet doen want die boom staat daar vast met een reden, misschien wel voor de nieuwe Edisonboog. lk weet het niet. De voozitter: Akkoord. Verder geen interrupties. Dan dank ik mijnheer Nikerk voor zijn eerste termijn en ga ik over naar de fractie van de WD. Mijnheer Aptroot.

9. WD De heer Aptroot (WD): Voozitter, dank u wel. Van een trip naar de dierentuin naar een aanstaand huwelijk dat nog spannender wordt dan mijn eigen huwelijk, denk ik, naar een oersaai, degelijk verhaal van de WD over de resultatenrekening. Voorzitter, we gaan terugkijken naar wat we hebben gedaan; is gedaan wat is afgesproken en hoe is dit financieelgegaan? Voozitter, voordat ik verder op een aantal punten inga, toch even een opsomming van de WD van waar we blij van worden. Dat is toch allereerst het aantal gestegen arbeidsplaatsen in

16

Raad 16juni 2025

onze stad, met bijna 5%. Voozitter, het tweede punt voor ons is in ieder geval het veiligheidscijfer dat onze inwoners aan onze stad geven. Dat is toch ook iets waar je blijvan moetworden? En ten derde zien we de eerste, voozichtige, positieve effecten van alles wat we doen om grip te kunnen krijgen op de almaar stijgende kosten in de jeugdzorg. Voozitter, als ik dan ook even specifiek naar de uitvoering van een aantal moties kijk en dan specifiek, al zeg ik het zelf, de uifuoering van een aantal heel goede WD-moties. De voorzitter: Mijnheer Aptroot, ik zie een hand bij mijnheer Van Steenis, die wil interrumperen. Gaat uw gang. De heer Van Steenis (Groenlinks): Ja dank u, voorzitter. lk vroeg me af wat de WD of de heer Aptroot dan zo positief vindt aan de cijfers van de jeugdzorg. De voorzitter: Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Voozitter, volgens mij zien we dat we proberen grip erop te krijgen en zien we dat we langzaam de eerste stappen naar normalisatie zetten. We zien dat de kosten minder hard stijgen dan we dachten en dat is voor het eerst in jaren. Dat vind ik een enorm compliment voor het college en de wethouder. Dat is de eerste trend naar dat we daar langzaam grip op krijgen. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis.

De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank voorzitter. lk had het compliment natuurlijk graag willen geven. Maar ik zie als ik naar de cijfers van de afgelopen drie jaar kijk en naar de afgelopen jaren kijk, naar de afgelopen periodes, juist dat er tussen 2018 en 2022 een stijging zit van ongeveer 28%. Dat is dus al veel, maar tussen 2022 en2O24 gaat het naar ruim 36%. Dus het groeit juist verder uit elkaar. De voorzitter: Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Ja voozitter, volgens mij ben ik bezig met het resultatendebat en terugkijken op 2024 en niet daarvoor. Daar zien wij een duidelijke kentering komen en wij vinden dat het college daarbij absoluut op de goede weg is. Dat het inderdaad daarvoor minder en minder was, toont aan dat het des te knapper is dat ze het nu langzaam op de rit krijgen. De voorzitter: Nog heel kort, mijnheer Van Steenis

De heer Van Steenis (Groenlinks): Ja, dank voorzitter. lk wil toch nog even aangeven dat wij dus een stijging in de afgelopen jaren zien en die stijging groeit. Dus daar zit helemaal geen daling in. Dat is heel duidelijk wat er uit de cijfers komt. Dank u. De voorzitter: Mijnheer Aptroot. En daarna stel ik voor dat u verdergaat.

De heer Aptroot (WD): lk wil daar even heel kort op reageren. lk zeg dat we langzaam een kentering zien in die grote stíjging. We zien dat een aantal onderdelen van de jeugdzorg minder hard stijgen dan we allemaal denken. lk vind dat het college daar absoluut mee op de goede weg is. De voorzitter: Voordat u verdergaat, nog een interruptie van mijnheer Van den Boomgaard. Gaat uw gang. De heerVan den Boomgaard (FVD): Dank u welvoozifter. lk hoor de WD zeggen, bij monde van de heer Aptroot, dat hij blij is als hij alleen naar 2024 kijkt. De doelstelling van dit college in 2024 was een besparing van € 7 miljoen die het dus gewoon niet gehaald heeft op jeugdzorg. Dus hoe kun je dan trots zijn dat je je eigen doelstellingen niet haalt? De voorzitter: Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Ja. Voozitter, zoals ik zeg, het is iets rooskleuriger. Het is nog niet wat wij willen. We zagen in de afgelopen jaren daarvoor dat we overspoeld werden met zaken waar we niets aan konden doen want op de jeugdzorg kon je nauwelijks sturen. We zagen dat de normalisatie volledig weg was, dat we niet naar doelmatigheid keken en bij bijna ieder kind dachten 'als we dat kind maar

Raad 16juni 2025

17

laten testen en een cursus aanbieden, dan komt vast alles goed'. Wij zien daar in ieder geval eerste voorzichtige kentering in. Wij zien de normalisatie komen. We zien dat we langzamerhand iets beter met onze middelen omgaan en dat vinden wij absoluut een stap in de goede richting. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u voozitter. Dan vraag ik me toch af... Als de heer Aptroot ook aanwezig is geweest bij de Regionale lnkoopstrategie Jeugdzorg Haaglanden waar we redelijk

onlangs een debat over hebben gehad, waar zelfs de wethouder die daarover gaat het over iets van

€ 100 miljoen aan kosten had waarmee het dus zelfs nog verder stijgt, vraag ik me af hoe hij de toekomst dan rooskleurig kan zien. De voorzitter: Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Voozitter, volgens mij was ik helder en zeg ik dat we de eerste, voorzichtige positieve effecten zien. lk heb niet gezegd dat het rooskleurig is en als u dat zo invult, is dat prima. Wij zien in ieder geval dat de curve enorm afulakt en dat zien we absoluut als een positief effect van wat onze wethouder allemaal aan het doen is. De voorzitter: Heel kort nog, mijnheer Van den Boomgaard

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, voorzitter, datzal ik doen. Die positieve effecten zijn er dus gewoon niet. Dat probeer ik te zeggen. Dan kunt u het rooskleuriger voordoen dan het is, maar dan raad ik u aan naar een opticien te gaan. De voorzitter: Mijnheer Aptroot nog?

De heer Aptroot (WD): Nee, voorzifter, dit is een heel leuke opmerking. Die kan straks weer in het filmpje. lk ga graag verder. De voorzitter: lk zie nog wel een interruptie van mevrouw Van Damme. Dat kon ik nog net zien. Gaat

uw gang. Mevrouw Van Damme (SP): Dank u wel voorzitter. lk heb nog even een vraagje. lk heb, denk ik, ook andere stukken gelezen. Maar we horen u duidelijk zeggen 'we zien een voozichtige kentering', dus u gebruikt het woord 'voozichtig'. Maar zou dat dan komen doordat het bijvoorbeeld veel moeilijker is, ook al heb je echt praktische hulp nodig? Of doordat de verwijzers niet meer door kunnen venarijzen? Of zou het gewoon kunnen zijn doordat we er financieel een streep door hebben gezet en dingen niet meer vergoed worden? Waar ziet u dat in zitten? De voorzitter: Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Voozitter, dat laatste lijkt me ideaal, als we als gemeente zouden kunnen uitmaken wat we wel of niet jeugdzorg vinden en wat we wel of niet moeten betalen. Dat zou ik ideaal vinden want nu is het juist zo dat we dat niet kunnen en juist de rekening krijgen en horen 'gemeente, u mag daar geen beleid op maken. U krijgt het geld niet, maar u moet het wel overmaken'. Dus als dat waar zou zijn, denk ik dat we een stuk verder zouden zijn. De voorzitter: Mevrouw Van Damme nog?

-

Mevrouw Van Damme (SP): Dank u wel. Maar we gaan het nu dus clusterend inkopen ik heb even niet het juiste woord en daar valt dus al een heleboel buiten. Daar kan je dan uiteindelijk ook de doelstellingen in vinden dat er minder aanvraag is. Dan kom je toch een beetje bij de gemeentetaak uit, dat wij iets anders hebben besloten over de inkoop? Hoe ziet u dat?

-

De voorzitter: Mijnheer Aptroot. De heer Aptroot (WD): Voozitter, ik zie dat niet op de inkoop. lk zie het vooral richting de normalisatie dat we niet ieder kind dat een beetje druk is of een beetje raar doet, meteen in de jeugdzorg knallen. lk denk dat als ik in de tijd van nu zou opgroeien, met mijn ADHD en alles wat ik heb, zo'n stapel dossiers

18

Raad 16juni 2025

zou hebben. Dan was ik later alleen nooit aan een baan komen, maar had ik wel 35 hulpverleners om me heen. Dus ik denk dat dat absoluut een ding is en niet andersom. De voorzitter: Voordat dit nu een persoonlijke analyse wordt, stel ik voor dat mijnheer Aptroot verder gaat met zijn verhaal. De heer Aptroot (WD): Dank u wel. Voozitter, dan moet ik even terug want ik wilde even zeggen dat ik een aantal heel goede uitgevoerde WD-moties zag. Dat gaat natuurlijk om de opening van het Tech-

niekplein Zoetermeer, dat we steeds meer datagedreven gaan werken en dat was een motie die we samen met Zó! Zoetermeer hebben ingediend, en de uitvoering van de motie Upgraden van onze stad, waarbij we met relatief weinig kosten veel positieve effecten in onze stad hebben bereikt. Maar voorzitter, er is ook een kritische noot over het uitvoeren van moties. Dat is het almaar uitstellen van, onder andere, de motie over het verven van de tunnelbak aan de Europaweg. Het moet toch simpel zijn om de stad te upgraden. Voorzitter, de WD maakt zich zorgen over vier punten als wij terugkijken. Dat is allereerst dat we afgelopen jaar meer geld hebben uitgegeven dan er binnenkomt. Dat is ten tweede, en we weten dat het was aangekondigd, de heel hoge inhuurkosten bij de afdeling WMO met voor ons de vraag: is dit nu verleden hld? Zin de achterstanden inmiddels weggewerkt? Voorzitter, dan maakt de WD zich verder - ik heb meerdere partijen er al over gehoord - zorgen over het extreem lage aantal opgeleverde woningen. Daarnaast zien wij ook de laatste jaren het aantal vergunningen afnemen. Wethouder Bouwen, we participeren ons suf. Er zijn heel veel plannen, maar de bouw blijft achter. Wat heeft het college nodig om hier nu echt vaart mee te kunnen maken? Voorzitter, het laatste kritische nootje dat we nog hebben is dit.

We zitten in economisch voortvarende tijden, maar in Zoetermeer stijgt de werkloosheid en stijgt het aantal bijstandsgerechtigden. Dat moet toch niet kunnen in deze tijd? Voorzitter, als ik dan nog even doorga op de financiën. Voor de Zoetermeerse WD is het van groot belang dat we financieel gezond beleid blijven voeren en dat we geen hypotheek op de toekomst nemen en dat we zo reëel mogelijk blijven begroten. Voozitter, dat praktijkgericht begroten is goed gelukt. De afwijking ten opzichte van de begroting is vele malen kleiner dan alle voorafgaande jaren. Dus onze complimenten hiervoor. Maar dat geeft ook direct een zorg; gokken op een heel grote onderbesteding kan dus minder want de begroting wordt steeds beter. Dan had ik nog wat positiefs over de jeugdzorg, maar dat heb ik net ook al drie keer gezegd dus dat sla ik maar over.

Voorzitter, dan nog even over de kwaliteit van onze stad. Je merkt dat onze inwoners onze stad over het algemeen heel erg waarderen, maar dat er op een aantal plaatsen een upgrade nodig is. Dit is voor ons ook essentieel omdat we aan de kwaliteit moeten blijven werken. Vaak is zo'n upgrade een relatief simpele ingreep die niet heelveel geld kost en die heelgrote positieve effecten heeft. Maar naast een kwalitatief goede stad verdienen onze inwoners ook een sterke, efficiënte en effectieve gemeente. Een gemeente die doelgericht en doelmatig werkt door bijvoorbeeld veel meer te bouwen. We participeren meer dan dat wij stenen leggen. Een gemeente die niet zo lang wacht met het uitwerken van adviezen van een burgerberaad, dat ze inmiddels achterhaald zijn. Tonnen en tonnen weggegooid geld. Voorzitter, de WD zou de WD niet zijn als we niet eindigen met het kopje veiligheid want onze handhavers doen echt... De voozitter: Mijnheer Aptroot, voordat u daarmee verdergaat, zie ik een interruptie van mijnheer Nikerk, gaat uw gang.

De heer Nikerk (PvdA): Ja, dank u wel voorzitter. Mijnheer Aptroot geeft aan dat hij een aantal dingen graag nog vooruit wilzien gaan in onze stad. Hij noemt daarbij bouwen. Dat kunnen we bij de WD goed plaatsen. Zijn er nog meer dingen uit het coalitieakkoord waarbij de WD zegt 'nou, dat willen we de komende tijd nog wel veranderen'? De voorzitter: Mijnheer Aptroot. De heerAptroot (WD): Ja voorzitter, zeker. lk hoop dat het afualbeleid snel komt en als het niet linksom kan, dan maar rechtsom. Daar hebben wij een afspraak over en ik denk dat we 150 zeer fanatieke inwoners hebben gehad die daar niet op kunnen wachten. lk ga zo nog een stukje over onze boa's en handhavers noemen waar ik zeker ook nog iets over vind. Dus er is zat anders. Ja, absoluut. De voorzitter: Gaat u verder

Raad 16juni 2025

19

De heer Aptroot (WD): Voorzitter, dank u wel. lk had het over de veiligheid en dat onze handhavers echt goed werk doen. We zien dat het aantal meldingen stijgt. Dat het aantal meldingen stijgt, heeft er volgens de WD echt mee te maken dat onze handhavers zichtbaar zijn, bereikbaar zijn en echt goed werk voor onze stad doen. Dus onze inwoners weten gewoon onze handhavers en het team steeds beter te vinden. Onze handhavers zorgen niet alleen voor een veilige stad, ze maken Zoetermeer ook leefbaarder. Dus voorzifter, ik rond af. De Zoetermeerse WD is tevreden met de jaarrekening, zoals die nu voorligt, maar we moeten er ook van leren. We moeten werken aan een effectieve en een efficiëntere gemeente die oog blijft houden voor kwaliteitsimpulsen in onze mooie stad. De voorzitter: Dank u wel voor uw eerste termijn, mijnheer Aptroot. lk zie verder geen interrupties. Dan ga ik over naar de fractie van het CDA. Mijnheer Weekenstroo, gaat uw gang.

í0. cDA De heer Weekenstroo (CDA): Voozitter, de wedstrijd van 2024 is gespeeld. De scheidsrechter heeft gefloten. De bal ligt stil en zoals na elke wedstrijd, bekijken we de balans. Balbezit, kansen, doelpunten of, zoals wij dat hier noemen, budgetten, uitgaven en maatschappelijke resultaten. Op papier lijkt het een klinkende ovenrinning met bijna € 7 miljoen positief resultaat. Maar wie de wedstrijd zorgvuldig analyseert, ziet dat we de uitslag vooral danken aan de inzet van onze reserves. Bovendien nadert met rasse schreden het financiële ravijn van 2026. Het CDA Zoetermeer blijft daarom, net zoals volgens mij alle andere partijen in deze raad, het rijk oproepen om met structurele oplossingen

te komen. De Tweede Kamerverkiezingen bieden daar volgens mij voor heelveel partijen goede aanleiding voor om het in het verkiezingsprogramma op te nemen, zelfs het beste team kan niet zonder een solide verdediging. Maar vooaitter, we mogen ook zeker trots zijn op een aantal prachtige doelpunten die we hebben gescoord. Neem de ruimtelijke strategie, voortbouwend op de Visie Zoetermeer 2040, gezondheid, de leefkwaliteit en toekomstbestendigheid staan daarbij centraal. Dat is geen gelukstreffer, maar het resultaat van zorgvuldig samenspel en langetermijndenken. We zien Positieve Gezondheid steeds prominenter in ons beleid terugkomen. Als CDA Zoetermeer zijn we daar heel blij mee want dat sluit naadloos aan bij preventie en het welzijn van onze inwoners. ln dat licht kan natuurlijk ook het behoud van het ziekenhuis niet onderschat worden en niet onbenoemd blijven. Onze samenleving heeft met het behoud van het ziekenhuis en op andere punten, zoals ook bij het burgerberaad, bewezen betrokken te zijn bij de stad. Ook is het initiatief van een meidenavond werkelijkheid geworden. Juist in een jaar waarin ook landelijk grote onrust heerste over de opvang van statushouders en asielzoekers, bleef Zoetermeer rustig en verdraagzaam. Onze inwoners tonen begrip, geduld en solidariteit. Daar mogen we als stad ook trots op zijn. Ook andere resultaten waren positief.

De bouw van de flexwoningen aan de Ruimtebaan is eindelijk gestart, hetgeen concrete stappen betekent in de aanpak van de woningnood. Daarnaast is de doorbraak bij Bleizo bereikt, wat betere bereikbaarheid en economische groei van de stad zal betekenen. Daarnaast zijn er extra middelen vrijgemaakt voor sporfuerenigingen, of verenigingen in brede zin, waarmee de maatschappelijke rolvan sport, bewegen maar ook cultuur krachtig wordt ondersteund. Dit zijn punten waar het CDA zich in de afgelopen periode ook sterk voor heeft gemaakt. Toch moeten we ook eerlijk zijn over de gemiste kansen. De wachtlijsten in de jeugdzorg en de WMO blijven zorgelijk lang en leggen grote druk op onze consulenten en zorgverleners, maar ook op de kinderen. Dat moet beter. De eerste signalen voor dit jaar doen dat dan ook vermoeden. Een andere kans die we hebben laten liggen, is het investeringsbudget voor verenigingen. Deze is nauwelijks gebruikt. Dat voelt eigenlijk als een bal die net naast het doel gaat, tenrijlje klaar stond voor open doel om te scoren. Meer dan € 8 miljoen aan geplande activiteiten is ook doorgeschoven naar volgend jaar. Dat is een van de redenen waarom het CDA oproept tot verscherpte focus. Niet heel veel nieuwe plannen boven op de volle agenda, maar uifuoering centraal stellen.

lnvesteer gericht waar het verschil wordt gemaakt, op zorg, welzijn en woningbouw, en laten we de heldere keuzes maken bij het najaarsdebat; wat gaan we wel doen, wat moeten we doen en wat is er dat we echt nog moeten doen, hoe lastig ook? Voorzitter, goed bestuur gaat verder dan kijken naar alleen de einduitslag. Het draait om vertrouwen, spelplezier en perspectief voor onze inwoners. Het CDA Zoetermeer blijft trots op de successen die we geboekt hebben, maar ook kritisch en scherp op de uitvoering van gedane beloftes. Laten we samen blijven werken aan een stad waarin iedereen meetelt, niemand buitenspel staat en we gezamenlijk het verschil maken. Een Zoetermeer waar we allemaal grote fans van zijn. Dank u wel.

20

Raad 16juni 2025

De voorzitter: De heer Markes wil interrumperen, gaat uw gang. De heer Markes (ZólZoetermeer): Dank u wel. Voorzitter, ik hoor net van de heer Weekenstroo dat het initiatief meidenavond al is begonnen of van start gegaan. Dat verrast mij want ik dacht dat het college met een mededeling zou komen als dat daadwerkelijkzo zou zijn. Die heb ik nog niet gehoord, dus waar haalt het CDA die informatie vandaan? De voorzitter: Mijnheer Weekenstroo.

De heer Weekenstroo (CDA): De inwoners hebben ooit het idee geopperd. Uiteindelijk hebben de inwoners het zelf opgepakt en nu is het college ermee aan de slag om er ook daadwerkelijk invulling aan te geven. Dat is volgens mij de manier hoe het opgepakt wordt en waar we ook zien dat de inwoners betrokken zijn. ln dat licht was die opmerking bedoeld. De voorzitter: Verder geen interrupties? Dan dank ik mijnheer Weekenstroo voor zijn eerste termijn en gaan we over naar de eerste termijn van Groenlinks. Mijnheer Van Steenis. Gaat uw gang.

íí. Groenlinks De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank u voorzitter, het is nog niet zo laat en toch is er al heel veel gezegd. Namens de fractie Groenlinks willen we enkele opvallende zaken uit de jaarstukken 2024 aanhalen en we hebben een aantal vragen. De jaarstukken zijn op tijd aangeleverd en de accountant heeft al aangegeven dat hij in principe een goedkeurende verklaring af zal geven. Ook de Auditcommissie adviseert om onder hetzelfde voorbehoud in te stemmen. Complimenten aan alle ambtenaren die ondanks alle onvenrvachte personeelswisselingen, zo goed en zo kwaad als het ging, de cijfers hebben geordend en verklaard. De cijfers kloppen dus. Maar zijn we het ook eens met de keuzes en de uitvoering? We hebben een batig saldo van bijna € 7 miljoen. We hebben dus iets meer geld ontvangen dan we hebben uitgegeven dat in de spaarpot kan. Als je dat thuis zo voor elkaar krijgt, is het prima. Dan spaar je geld. Hoewel de bedragen thuis waarschijnlijk iets kleiner zijn. Bij de gemeentelijke financiën werkt het net anders. De begroting wordt gedurende het jaar bijgesteld en als je dan goed kijkt, hebben we tussentijds bijna € 21 miljoen uit onze spaarpot gehaald. Het komt er dus op neer dat we € 14 miljoen meer hebben uitgegeven dan we binnenkregen. Onze spaarpot loopt dus leeg. Dat kan je niet jaren achter elkaar volhouden.

Hoe ziet de wethouder dat? Nog steeds willen we graag investeren. Dat juicht mijn fractie ook toe, hoor. We zetten kritische kanttekening bij bijvoorbeeld het financieren van exploitatiekosten vanuit de reserves. Kan de wethouder daarop reflecteren? De voorzitter: Mijnheer Van Steenis, een interruptie van mevrouw Brouwer. Gaat uw gang. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dank u welvoozitter. ls mijnheerVan Steenis het met mijeens dat we die spaarpotten hebben om te investeren en dat het dus niet slecht is om daaruit geld uit te

geven? De voozitter: Mijnheer Van Steenis. De heer Van Steenis (GroenLinks): Dank voorzitter. Daar is mijnheer Van Steenis het vanuit de afdeling fractie GroenLinks mee eens. Dat geld is er, dat zei ik net ook. Het is belangrijk dat we blijven investeren. Maar laten we niet nu roepen 'kijk eens, we hebben een positief saldo van bijna € 7 miljoen'. We hebben daarvoor gedurende het jaar wel eerst geld aan onze eigen reserves onttrokken. De voozitter: Mevrouw Brouwer

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dat batig saldo heeft helemaal niets te maken met die investeringen. Geld dat je uit je spaarpot haalt en investeert, streep je tegen elkaarweg. Dat batig saldo heeft te maken met onderbesteding, dus dat zijn gewoon verhalen die niet bij elkaar horen. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis

Raad 16juni 2025

21

De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank voorzifter. lk denk dat ik straks even het antwoord van de wethouder daarop aftvacht. We vragen nadrukkelijk om reflectie daarop. Wat zien we verder? De voozitter: Gaat uw gang

De heer Van Steenis (GroenLinks): Sorry, ik dacht dat u me onderbrak voorzitter De voorzitter: Nee hoor, ik zou niet durven. Gaat u verder, mijnheer Van Steenis.

De heer Van Steenis (Groenlinks): Wat zien we verder? We zien een aantal taken die niet zijn uitgevoerd. Dat zien we de afgelopen jaren wel vaker. Welke taken dat zijn, staat niet zo heel duidelijk in deze jaarstukken, maar wel in de perspectiefnota. Denk daarbij aan een impuls voor winkelcentra en het verbeteren van toegankelijkheid van de gemeentelijke accommodaties. Waarom zijn die taken eigenlijk niet uitgevoerd? Komt dat door het personeelstekoÉ, of werken we niet slim genoeg? Wanneer worden die taken dan wel gedaan? Of zijn die taken nu niet meer nodig, zoals de € 3 miljoen voor het verbeteren van het stadhuis, waarvan het college nu voorstelt in de perspectiefnota om die in de reserve te storten? Hebben we dan door'uitstel is afstel'echt geld bespaard? De belangrijkste vraag, voorzifter, is uiteraard: welk effect hebben deze niet-uitgevoerde taken op de inwoners, de bedrijven en andere organisaties in deze stad? Als er jaarlijks taken blijven liggen, vragen we dan als raad te veel aan het college en de ambtenaren? Of is het juist goed om net iets meer te vragen om op die manier te voorkomen dat de ambtenaren aan het eind van het jaar zitten te duimendraaien omdat er geen taken en/of geen budget meer is? Een mooi ondenrverp voor de bespreking tijdens het debat over de perspectiefnota.

Wat is erwel bereikt? Onder verwijzing naar het coalitieakkoord is de vraag 'heeft het college nu gedaan

wat nodig is?' Daarvoor heb ik het coalitieakkoord nog maar êens even erbij gepakt. Het eerste dat opvalt, is dat het veel wollige teksten bevat en eigenlijk heel weinig concrete resultaten benoemd worden. Wat komen we aan concrete resultaten tegen? lk citeer 'We gaan de komende vier jaar minimaal 3000 woningen opleveren'. Oké. Maar redden we dat ook nog met nog een jaar te gaan? Het aantal woningen is de afgelopen drie jaar met slechts ruim 1500 toegenomen. We moeten dus nog eenzelfde aantal in één jaar. ls dat realistisch? En welke verdienste is dat voor dit college? Vorig jaar is een record van 689 woningen opgeleverd, maar dat zijn allemaal projecten die al liepen, met dank aan het vorige college, zou ik zeggen. Alvast een winstwaarschuwing, en die is echt heel serieus: in de eerste negen maanden van 2024 zijn slechts 126 bouwvergunningen afgegeven. Het laagste aantal sinds 2020. Verder lees ik dat, en dan citeer ik nog een keer, 'in de Entree bouwen we op basis van vastgestelde plannen 4500 woningen'. Dat is mooi. Dan ook nog met veel groen en water. Heel mooi, zou ik zeggen. Het schiet alleen nog niet op.

lnwoners zien wel dat het mislukken van dergelijke projecten de gemeente veel geld kost - we hoorden net al even de € 5 miljoen langskomen - en het lijkt wel op die landtunnel, helaas, waar op voorhand eigenlijk al duidelijk was dat het geld voor het ondezoek weggegooid geld was. Daarmee is onze conclusie helder: dit college heeft onvoldoende resultaat geboekt om de woningcrisis te verminderen. Dan de jeugdzorg, voozifter. Hier gaan miljoenen euro's in om. Dit college spreekt enthousiast over de jeugdzorg en het grip hebben op en het terugdringen van de kosten. Alleen zijn de harde cijfers dat de kosten in de afgelopen drie jaar met zo'n 360/o zijn gestegen. Ruim meer dan de periode daarvoor, waar het 30% was. Kijken we naar de inhoudelijke resultaten van de jeugdzorg, die wij als fractie Groenlinks overigens veel belangrijker vinden, dan zien wij dat jongeren langer in de jeugdzorg zitten en dat het aantal venrijzingen via de verwijsindex, de zogenaamde vroegsignalering, afneemt. Hoe is dat met elkaar te rijmen? Dan belangrijke zaken als gelijke kansen en bestaanszekerheid. Ook daar vinden we als fractie de resultaten mager. Kinderen die voor- en vroegschoolse educatie volgen, boeken aanmerkelijk minder leenryinst.

De voozifter: Mijnheer Van Steenis, voordat u verdergaat, wil mevrouw Brouwer interrumperen. Gaat uw gang, Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): lk probeerde precies te interrumperen na het ondenr/erp jeugdzorg maar dat mislukte even. Ten eerste zie ik het als een persoonlijke belediging dat ons coalitieakkoord wollige teksten bevat want we hebben nadrukkelijk ons best gedaan om het bij het schrijven van het coalitieakkoord heel anders te doen dan bij dat van de periode daarvoor. Misschien moet u dat nog even lezen.

22

Raad 16juni 2025

Als het gaat over de kosten van de jeugdzorg is het nu tenminste zo dat we werken aan grip op jeugdzorg. Ook daarbij moet ik even verurijzen naar het vorige college wat dat gewoon niet is gelukt. Dus ook al daalt de grafiek van de kosten nu nog niet, we zijn tenminste bezig met werken aan grip. Er zijn allerlei

maatregelen genomen, zoals het scheiden van de kosten van jeugdzorg van andere domeinen en allerlei andere praktische dingen die in de toekomst vruchten gaan afwerpen. Dat heet grip op de kosten. De voozifter: Mijnheer Van Steenis

De heer Van Steenis (Groenlinks): Dank u voozitter. Grip op de kosten, ja. Maar dat heb ik van het college in de periode daarvoor ook gehoord. Dat is heel moeilijk en we zien ook dat het heel moeilijk is. We zijn ook niet de enige gemeente in Nederland die hier moeite mee heeft. We zien alleen nog steeds dat de kosten nog steeds stijgen en het is nog steeds niet goed te voorspellen. Dus wat dat betreft, is daar echt nog wel werk te doen. lk noem maar een voorbeeld, als de benzineprijzen stijgen aan de pomp en ze stijgen iets minder snel, betekent dat nog steeds dat je meer moet betalen. Kan ik vervolgen? De voorzitter: Gaat u verder

De heer Van Steenis (Groenlinks): lk was net aan het zeggen dat de voor- en vroegschoolse educatie aanmerkelijk minder leenltrinst hebben gemaakt en dat uitval in het ondenarijs is toegenomen. Het bereik van de minimaregeling is ook afgenomen. Voorzitter, kort nog een aantal opvallende zaken. Het afualbeleid. Wat kan ik daarover zeggen? Het is er nog niet en vooralsnog blijven we heel veel restafual produceren, waarvan de kosten ook alleen maar toenemen. Duurzaamheid, minder COz. Slechts 118 bestaande woningen zijn aardgasvrij gemaakt. Hoe denkt het college de versnelling te kunnen realiseren? Klimaatverandering. Hoge temperaturen, regenbuien die heviger worden maken bomen in de stad steeds belangrijker. De bomenmonitor geeft een toename aan, maar dat vinden we voor een deel een administratieve waarheid want de kaalslag in het Edisonpark is daar niet in terug te vinden. Tot slot voorzitter, al dat extra geld naar veiligheid, naar extra boa's. Waarom? Wordt er wel geluisterd naar ze? Ze wyzen in juni 2022 al op een zwakke plek in de Nelson Mandelabrug, zo zien we... De voorzitter: Mag ik u vezoeken af te ronden, mijnheer Van Steenis?

De heer Van Steenis (Groenlinks): Ja. Zo zien wij in het coalitieakkoord, waar een paar maanden later enorme commotie ontstaat en de brug plotseling en onverwacht gedeeltelijk ontmanteld moet worden. Landelijk nieuws. Zoetermeer is de plek, maar niet op de manier zoals je graag in het nieuws wilt komen. De voorzitter: Dank u wel voor uw eerste termijn. lk ga over naar de fractie van FVD. Mijnheer Van den

Boomgaard.

í2. FVD De heer Van den Boomgaard (FVD): Vooaitter, vandaag bespreken we de jaarstukken van 2024 en aan alle ambtenaren die daaraan bijgedragen hebben: dank. Een dik pak papier vol ambtelijk jargon met veel cijfers, veel goede bedoelingen, maar weer weinig zelfreflectie. Opnieuw zien we een gemeente die te veel geld uitgeeft aan de verkeerde dingen en te weinig luistert naar de mensen die het echte Zoetermeer vormen, onze hardwerkende inwoners. Laten we beginnen met de financiën. We zien hier een gemeentebestuur dat zijn huishoudboekje niet op orde heeft. Honderden pagina's vol projectsubsidies, externe adviezen en ambities waar niemand in de straat om gevraagd heeft. Waarom blijven we miljoenen pompen in abstracte beleidsvisies en experimenten terwijl onze stoepen kapot zijn, de speeltuinen verslonzen en onze ondernemers kreunen onder de gemeentelijke lasten? Dit met een fictief positief saldo van € 6,8 miljoen, maar met inzet van € 20 miljoen uit onze reserves. Let wel, zonder deze reserves is er een negatief saldo van € 13,8 miljoen. Onverantwoord. De voozifter: Mijnheer Van den Boomgaard, een interruptie van mevrouw Brouwer. Gaat uw gang.

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Het is nu al de tweede keer dat ik vanavond die desinformatie hoor. Het is niet zo dat het saldo positief is omdat we het veel reserves hebben ingezet. We hebben onze reserves gebruikt om te investeren. Dat er miljoenen overblijven, is omdat we onderbesteding

Raad l6juni 2025

23

hebben. Dat zijn twee verschillende verhalen De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja voozitter, dank u wel. Daar wil ik graag op reageren. Als jij miljoenen en miljoenen op de bank hebt, ook als persoon, heb je inkomsten want je hebt rente. Dus als je die reserves kwijtraakt en je zou de volgende keer moeten lenen, bij wijze van spreken, betaalje rente. Dan tikt het twee keer zo hard aan. Dus je moet heel zuinig zijn op de reserves en de besteding daarvan. De voorzitter: Mevrouw Brouwer

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): We zouden wel beklagenswaardig zijn als we moesten leven van de rentes op onze reseryes. We hebben de reserves gespaard om te investeren. lk ben blij als we dat doen. De voozitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): lk ben blij dat u blij bent en ik voozie, zeker in combinatie met de afgrond die nog niet afgewend is, een heelzwaÉe toekomst. lk ga er liever zuinig mee om. De voozitter: Gaat u verder

De heer Van den Boomgaard (FVD): Onverantwoord, zei ik dus. Voozitter, de mensen willen geen autoluwe straten of wijken of nog een klimaatpraatgroep. Ze willen

veiligheid, bereikbaarheid, kwalitatief groen en een gemeente die gewoon doet wat ze moet doen. Zorgen dat het werkt, punt. Op het gebied van veiligheid blijven de cijfers zorgwekkend. Overlast, jeugdbendes en ondermijnende criminaliteit groeien. Maar het college blijft in de stukken vooral praten over inclusieve aanpakken en dialoog. Wanneer trekt u hier nu eens een streep? Wanneer kiezen we voor harde maatregelen tegen wie onze stad ondermijnt? Wanneer gaan we eindelijk prioriteit geven aan onze eigen inwoners, aan onze normen en waarden? De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard, een interruptie van mijnheer Nikerk. Gaat uw gang. De heer Nikerk (PvdA): Ja, dank u wel voozitter. lk vraag me ineens af of mijnheer Van den Boomgaard en ik hetzelfde stuk hebben gelezen want volgens mij staat er toch heel duidelijk in dat het college juist aan de slag is gegaan met jeugdbendes en dat die aangepakt zijn en dat die er nauwelijks meer zijn. Heeft u dat niet ook gelezen? De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u voorzitter. lk geef ook aan wat mij tegen de borst stuit als we het hebben over die aanpak. Die heb ik net ook benoemd. Dus dan gaan we het hebben over inclusieve aanpak en de dialoog aangaan. Nee, gewoon hard aanpakken. Dit willen we niet. Harde maatregelen, daar staan wij voor. De voorzitter: De heer Markes met een interruptie. Gaat uw gang.

De heer Markes (Zó1. Zoetermeer): Even doorgaand op de opmerking van mijn collega van de PvdA. Het klopt volgens mij niet wat de heer Van den Boomgaard zegt. We zijn met die jongeren gaan werken via allerlei soorten trajecten en persoonlijke aanpakken. We zijn gaan kijken naar hun dagbesteding. We zijn gaan kijken of we ze naar school kunnen brengen of kunnen laten werken en we zien juist dat daardoor die jeugdproblematiek in Zoetermeer is afgenomen. Dus wat is uw kritiek op die aanpak? Als het toch blijkt te werken? De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u voorzitter. Dat het efficiënter kan

24

Raad 16juni 2025

De voorzitter: De heer Markes.

De heer Markes (Zó! Zoetermeer): Zou mijnheer Van den Boomgaard mij kunnen verblijden met het antwoord op de vraag hoe het dan precies efÍiciënter zou moeten gaan? De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard De heerVan den Boomgaard (FVD): Dank u voozitter. Dat heb ik net alaangegeven. Gewoon hardere

maatregelen nemen tegen dat soort bendes en niet pappen en nat houden, de dialoog aangaan van 'hoe kunnen we je helpen naar een school?' Gewoon, ben je in overtreding, dan pakken we dat gewoon keihard aan. De voorzitter: lk ga naar de heer Mohammadian en dan naar mijnheer Nikerk.

De heer Mohammadian (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, we zijn de dialoog aangegaan met die groep jongeren. Die groep jongeren gaat nu naar school en heeft werk gevonden. Maar ik hoor de heer Van den Boomgaard zeggen 'we moesten ze keihard aanpakken'. Ja, dat is wel een heel goede aanpak want dan gaan die jongeren naar de gevangenis of krijgen ze een strafblad. Dat is wel een lekkere logica, zou ik zeggen. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard, nog een reactie?

De heer Van den Boomgaard (FVD): lk wil daar toch even kort op reageren. Hoeveel komen er dan voor iedereen die dan uit de criminaliteit komt weer in de plaats terug in de criminaliteit? Dat blijft altijd een investering die je wilt doen, ja of nee. Hoe doe je die het beste ên efficiëntst? De voozitter: Mijnheer Nikerk nog? Gaat uw gang.

De heer Nikerk (PvdA): Dank u wel voozitter, er komen altijd minder mensen in de criminaliteit terug dan dat er iiberhaupt ingegaan zijn. Dat is één. En ten tweede, wat is nu uw voorstel? Volgens mij zegt u 'zet nu een hek om Zoetermeer en op het moment dat mensen zich niet gedragen, zetten we ze uit Zoetermeer', of zo.ls dat wat u bedoelt? De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard

De heer Van den Boomgaard (FVD): Voozitter, ik laat me geen woorden in de mond leggen die ik niet heb gezegd. lk heb dat ook niet gezegd, namelijk. lk zeg gewoon dat je het recht moet laten zegevieren en dat je hard moet aanpakken in plaats van de dialoog aangaan. lnclusieve aanpakken, dat is nietszeggend. De voorzitter: lk stel voor dat u verdergaat.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Wanneer gaan we eindelijk prioriteit geven aan onze eigen inwoners en aan onze normen en waarden? We zien dat er miljoenen gaan naar integratieprojecten, tenrijl onze ouderen in verouderde verzorgingshuizen zitten en nauwelijks rondkomen. Waarom moeten mensen die hier hun hele leven hebben gewerkt, onderaan die prioriteitenlijst bungelen? Voorzitter, we pleiten voor een koerswijziging, minder woonbeleid, minder geld naar hobbyprojecten en meer focus op wat onze inwoners echt belangrijk vinden: veiligheid op straat, lage lasten, goed onderhoud van de wijk, een echte participatieve democratie en een gemeente die zuinig is met belastinggeld. We staan voor een nuchter Zoetermeer, een stad waar we trots zijn op onze cultuur, waar we onze identiteit durven te verdedigen en waar bestuurders niet werken voor een ivoren toren, maar voor de gewone man en vrouw in Rokkeveen, Meezicht, Seghwaert of welke Zoetermeerse wijk dan ook. Voorzitter, ik rond bijna af, maar voordat ik dat doe, wil ik toch nog even de jeugdzorg benoemen. De voorgenomen besparing van € 7 miljoen in 2024 is niet gehaald. Sterker nog, van 2022 naar 2024 zijn de jeugdzorgkosten van respectievelijk € 50 miljoen naar € 71 miljoen gestegen.

Dat is voorzichtig te noemen omdat de wethouder zelf tijdens het debat over de Regionale lnkoopstrategie Jeugdzorg Haaglanden het zelfs over € 100 miljoen had. Dat is 2,5 keer de totale inkomsten die Zoetermeer heeft uit de ozb. De voorgenomen doelstelling is dus op zijn zachtst gezegd niet gehaald, integendeel. Een dossier dat onze fractie kopzorgen geeft en waarop wij de wethouder op de voet zullen volgen. Tot slot voorzitter, laten we eerlijk zijn.

Raad l6juni 2025

25

De voorzifter: Mijnheer Van den Boomgaard, voor u verdergaat, een interruptie van mijnheer Aptroot. De heer Aptroot (WD): Voorzitter dank u wel. Wat zijn de plannen van de FVD om de alsmaar stijgende

jeugdzorgkosten tegen te gaan? De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dat vind ik een heel leuke vraag want als ik de WD net goed hoorde, hebben we het nu over 2024. Aan2024kan ik op dit moment natuurlijk niets doen. Daar heb ik het nu over; wat zijn de resultaten geweest? Maar goed, wat ons betreft, dat hebben ook al met de wethouder besproken in eerdere debatten hierover, supporten en steunen we de wethouder in de acties die ze nu uit heeft gezet. Maar over 2024 zijn we gewoon niet tevreden. We zullen op de voet blijven volgen of dat effect heeft. Heeft het geen effect, dan zullen wij met de nodige moties of amendementen komen. De voorzitter: lk zie een interruptie van de heer Markes. De heer Markes (ZólZoelermeer): Voozitter, ik snap het even niet. MijnheerVan den Boomgaard heeft het over de acties die de wethouder nu, of al in 2024 heeft uitgezet, maar die acties lopen toch al veel langer? Dus over welke acties heeft mijnheer Van den Boomgaard het precies? De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard. De heer Van den Boomgaard (FVD): Om grip op de zaak te krijgen, hebben we dus een aantal acties. Daar hebben we een debat over gehad in dit jaar nog trouwens, dus 2025. Daarop zullen wij de wethouder volgen. Dat is ook exact wat ik in eerdere debatten heb aangegeven. Als u dat gemist heeft, zal ik de links naar u doorsturen. De voorzitter: lk stel voor dat u verdergaat.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Tot slot, laten we eerlijk zijn. De jaarstukken tonen pijnlijk aan dat de balans zoek is. Wij zullen ons blijven inzetten voor een veilige, betaalbare en herkenbare stad. Zoetermeer is van ons allemaal en daar gaan we zuinig op zijn. Dank u voorzitter. De voorzitter: lk zie twee interrupties. lk ga eerst naar de heer Meijroos en dan naar mijnheer Nikerk.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voozitter. Het is duidelijk dat de heer Van den Boomgaard weer terug is. Hij weet de nodige reacties uit te lokken. Welkom terug in ons midden. Daarnaast hoor ik u zeggen 'geen greep doen in de reserves die we hebben'. Dus u neemt eigenlijk al een beetje een voorschot op een lastenvezwaring voor de inwoners, begrijp ik. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): lntegendeel. Wij zullen bij de perspectiefnota met een enorm voorstel komen om juist de lasten te verlichten en om de juiste keuzes te maken in ons beleid. De voorzitter: De heer Meijroos.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): We kijken met spanning uit naar uw zicht op de financiën. De voorzitter: Dan ga ik over naar mijnheer Nikerk.

De heer Nikerk (PvdA): Dank u wel voozitter. Voorzitter, mijnheer Van den Boomgaard verweet het college net te weinig aan zelfreflectie te doen. Nu presenteert mijnheer Van den Boomgaard zich de afgelopen weken zo ongeveer als de groene goeroe. Als ik nu luister naar het verhaal van FVD hoor ik daar maar één keer'groen'. Heeft u daar geen aanmerkingen op? De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard

26

Raad 16juni 2025

De heer Van den Boomgaard (FVD): lk heb over 2024 inderdaad één keer het groen benadrukt in het kader van onze algehele visie daarop. lk ben hartstikke content dat zelfs iemand van de PvdA erkent dat wij een enorm groene goeroe-partij zijn. Dank u voozitter. De voorzitter: Mijnheer Nikerk

De heer Nikerk (PvdA): Ja, dank u wel. Als ik dan kijk naar de afgelopen jaren, heeft u de afgelopen jaren bij elkaar 77 moties en amendementen ingediend. Het aantal moties dat over groen gaat, is nul. Hoe verklaart u dat dan? De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard De heer Van den Boomgaard (FVD): Doordat de moties die wij indienen, voorzitter, via u aan de heer Nikerk, juist ter bescherming van het groen zijn. Dat zien we vaak in de bijdrage waarin ik die moties indien. Zoals ik ook bijvoorbeeld deze avond een stemverklaring heb afgegeven, zullen wij dat groene altijd blijven steunen. ln dit geval ging het om een burgerinitiatief. Maar we hebben ook altijd, b'ljvoorbeeld bij woningbouw, heel erg kritisch gekeken, zoals twee weken geleden bijvoorbeeld bij het Vernèdepark, dat het nooit ten koste gaat van groen. Als u dat niet meekrijgt, kan ik daar weinig aan doen. Maar ik hoop en ik ga ervan uit dat dat wel zo is want anders had u ons nooit een groene goeroe-partij genoemd. De voorzitter: Heel kort nog mijnheer Nikerk, dan wil ik afronden. Gaat uw gang.

De heer Nikerk (PvdA): Ja, dank u wel. Dan doe ik het aanbod aan mijnheer Van den Boomgaard om in het vervolg partijen wat eerder mee te nemen in zijn groene ideeën die hij kennelijk heeft. We kijken ernaar uit. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard nog een reactie? De heerVan den Boomgaard (FVD): Ja voozitter. Hierwil ik toch wel een beetje op reageren. De heer Nikerk had het over zijn huwelijk en daar gaat het dus mis want het huwelijk is met Groenlinks dat het hele groene is kwijtgeraakt. Dus ik wens mijnheer Nikerk erg veel sterkte in dat huwelijk. Voor ons is groen ook echt kwalitatief groen waar mensen wat aan hebben. Het is niet een veld vol met zonnepanelen die lood gaan lekken, of een veld vol met windmolens waar iedereen last van heeft en dat de woningprijzen doet dalen waar onze inwoners last van hebben. Dus als ik het over echt groen heb, dan heb ik het over echt groen waar mensen wat aan hebben. Dank u voozitter. De voorzitter: Dank u wel voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar de fractie van de LHN. Mevrouw Siegelaer.

13. LHN Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank voorzitter. Als eerste maakt de LHN een compliment aan de ambtenaren, de schrijvers van dit boekwerk, de stille helden van het bestuurlijk boekjaar, en aan het college voor het lef dat soms nodig is om de cijfers op papier te krijgen. Voozitter, de jaarrekening sluit. Dat gebeurt mede door een aanzienlijke inzet van incidentele middelen en reserves. Sowieso is er € 122 miljoen overgeheveld naar vrij inzetbare middelen en werd eerder al € 20 miljoen uit de reserves gehaald om het resultaat sluitend te maken. De gemeente beschikt over voldoende buffers om tegenvallers op te kunnen vangen. Dat moeten we ook zeker niet schuwen als het nodig is. Er is binnen diverse programma's sprake van onderbesteding. Vooral op het gebied van personeel. Dit heeft indirecte impact op beleidsdoelen en dienstverlening. De externe inhuur blijft fors en is met 19% van de loonsom erg hoog. Dit wijst op structurele knelpunten in personele capaciteit. Het is bovendien niet altijd duidelijk of deze inzet leidt tot duurzame kennisborging binnen de organisatie. Tegelijkertijd blijft het ziekteverzuim stijgen. Wat is de oozaak en hoe wordt een structurele verbetering ingezet? Graag uw reactie. Voozitter, tot zover ons algemene beeld en dan nu over op specifieke onderdelen. Veiligheid.

De LHN spreekt waardering uit over de aanpak van het rivaliserende jeugdnetwerk en de nieuwe jeugdgroepen die overlast veroorzaken in de wijken. ln het bijzonder voor de snelheid van handelen door de burgemeester, de inzet van camera's en het zoeken van de verbinding met de jongeren zelf om overlast

Raad 16juni 2025

27

te beperken. Toch blijft LHN voorstandervan preventief fouilleren want het feit dat 27 personen, waarvan acht minderjarig, met een wapen in de openbare ruimte zijn aangetroffen, is voor ons verontrustend. Dit geeft aan dat wapenbezit genormaliseerd dreigt te worden. Wanneer wapenbezit stijgt, zal deze groep zich in toenemende mate verdedigen op straat. Als we dit niet erkennen en benoemen, wordt het probleem nooit bij de woÉel aangepakt. Het aanpakken van overtreders en de inzet van boa's met extra bevoegdheden blijft voor de LHN een speerpunt. Onderwijs. De leerplicht loopt nog altijd achter en budgetten worden niet volledig benut. Dat is voor LHN niet te rijmen. Hoe kan er duuzaam worden ingezet op preventie als de basis niet op orde is, college? Er wordt fors ingezet op voor- en vroegschoolse educatie maar de leenrinst neemt af. ls dit het gevolg van de instroom van anderstalige kinderen? Of nemen de ontwikkelingsachterstanden in onze stad daadwerkelijk toe? Graag een toelichting. Complimenten aan de afdeling WMO. De wachttijden zijn onder controle en dat is goed nieuws. Toch blijft de instroom structureel hoog en vraagt dit om een toekomstbestendige aanpak. Wat heeft het college nodig om de continuileit te borgen, inhuur te beperken en inwoners ook in de toekomst tijdig te helpen? De woningbouw. Het college werkt planmatig en doelgericht aan de woningbouwopgave.

Dat is nodig, maar ook een flinke uitdaging. De afschrijving van € 5 miljoen raakt ons hard. Zeker in deze financieel onzekere tijd. De stad wil van het karkas af en verlangt naar een Entree waar we trots op kunnen zijn. We zijn dan ook verheugd dat we gehoord hebben dat de eerste paal van Terra Nova wordt geslagen. Ten aanzien van de Nelson Mandelabrug. Hoe kan het dat er middelen zijn vrijgevallen tenrijl de brug nog op de grond ligt? Dat kunnen we toch niet uitleggen aan onze inwoners? De economie. Het is positief dat het aantal bedrijven en banen in Zoetermeer groeit en dat is ook nodig want onze stad vooziet in minder banen dan het landelijk gemiddelde. Het valt de LHN op dat het lastig is of lijkt om ondernemers en dus werkgelegenheid aan de stad te binden. We dagen het college uit om hiertoe over de stadsgrenzen heen te kijken en te onderzoeken waar de verschillen zitten. Tot slot voozitter, complimenten voor de dienstverlening. Op veel onderdelen worden mooie cijfers gehaald. Voor 2025 hopen we dat die lijn wordt doorgetrokken en specifiek zichtbaar wordt bij de afhandeling van de klachten.

De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Siegelaer. Voor u wegloopt, zie ik een interruptie van de heer Mohammadian. De heer Mohammadian (ZoetermeerVooruit): Voozitter, dank. Even terug naar het gedeelte over preventief fouilleren. Kan mevrouw Siegelaer voor mij één onderzoek noemen dat bewijst dat preventief fouilleren werkt? De voorzitter: Mevrouw Siegelaer .

Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank voorzitter. Het gaat hier niet om een onderzoek. Het gaat erom dat we onze minderjarigen willen beschermen en dat we daarmee willen aangeven dat we, als het nodig is, goed kunnen optreden zodat er een punt wordt gemaakt en dit zich niet dooaet. De voorzitter: De heer Mohammadian.

De heer Mohammadian (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, heel fijn dat we onze minderjarigen willen beschermen. Dat wil ik ook, dat wil Zoetermeer Vooruit ook. Alleen heb ik ook een heleboel onderzoeken voor me die juist het tegenovergestelde laten zien en aantonen dat preventief fouilleren allemaal negatieve bijwerkingen heeft. De voorzitter: Mevrouw Siegelaer

Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank voozitter. Wij denken dat preventief fouilleren een middel is om te zorgen dat we een signaal geven aan onze inwoners, aan onze jongeren, dat we niet op deze manier met wapens over straat gaan. Als u daar betere ideeën voor heeft, dan horen we dat graag. De voorzitter: Nog heel kort, de heer Mohammadian

De heer Mohammadian (Zoetermeer Vooruit): De wetenschap zegt iets anders, dank u wel.

28

Raad 16juni 2025

De voorzitter: Mevrouw Siegelaer nog een reactie? Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Voozitter, even aan de heer Mohammadian. Er is laatst in Rotterdam-Zuid preventief gefouilleerd. Er zijn 37 messen bij kinderen weggehaald. Hoe kunt u zeggen dat preventief fouilleren, op moment dat het echt moet, niet helpt? lk snap het niet. 37 messen uit handen van kinderen! De voorzitter: Dat was een vraag aan de heer Mohammadian. Gaat uw gang, daar mag u op reageren

De heer Mohammadian (Zoetermeer Vooruit): Voorzifter, 37 messen zijn er een heleboel. Dat was wel in Rotterdam-Zuid en het was wel preventief fouilleren, maar het was bij een veiligheidsrisicogebied. Het was niet zo dalze maar in de hele stad preventief konden fouilleren. Er zijn ondezoeken geweest waaronder door de Rekenkamer van Amsterdam en de Universiteit van Leiden in 2015. Er zijn heel veel onderzoeken die het tegenovergestelde bewijzen. Als je een veiligheidsrisicogebied hebt, dan werkt het zeker wel, maar niet zomaat in de hele stad. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Aptroot?

De heer Aptroot (WD): Voozitter, ik heb de LHN nergens horen zeggen dat we in de hele stad iedereen gaan fouilleren. U maakt een karikatuur van iets dat gewoon bewezen goed heeft gewerkt. Nogmaals, als je er tegen bent om 37 messen uit handen van kinderen te halen, is er iets mis. De voorzitter: Dan mag u nog reageren en dan gaan we deze discussie afronden want het was de termijn van de mevrouw Siegelaer. De heer Mohammadian (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, dit roept natuurlijk wel een reactie op. lk ben er absoluut niet voor om 37 messen bij kinderen te laten. Dat is een beeld dat de WD al te graag schetst van andere partijen. Wij zijn ook voor veiligheid, maar voozitter, wij vinden wel dat dat goed moet gebeuren en dat het professioneelen subsideel moet gebeuren. Dank u wel. De voorzitter: Mevrouw Siegelaer, heeft u daar nog een reactie op? Uiteraard mag dat, gaat uw gang.

Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank voorzifter, daar ik toch nog wat tijd over heb, wil ik daar graag op reageren want ik denk dat dit precies is waar het over gaat. Het hoeft niet in de hele stad. Het hoeft niet altijd, maar het moet een middel zijn dat we kunnen inzetten. Tot nu toe zetten we dat niet zovaak in, of helemaal niet. Daardoor dringen we ook niets terug. Laat het duidelijk zijn, als een signaal. De voorzitter: Dank u wel. Dan rond ik hiermee de eerste termijn van de gemeenteraad af en dat betekent dat wij uiteraard bíj de eerste termijn van het college gekomen zijn. Maar het college gaat zich daar natuurlijk ook op voorbereiden. Dus wij gaan de vergadering schorsen en dat doen we tot 21.45 uur. Een hrvaÉier. De vergadering is geschorst. Schorsing De voorzitter: lk heropen de vergadering en vezoek iedereen plaats te nemen. Als ik ook links van mij de aandacht mag, dank u wel. We gaan over naar de eerste termijn van het college. Daarvoor geef ik als eerste het woord aan wethouder ledema, gaat uw gang.

Wethouder ledema: Geachte voorzitter, leden van de raad en andere aanwezigen en kijkers thuis, Allereerst dank voor alle mooie woorden vanuit de raad. U kunt zich voorstellen dat het voor een wethouder van Financiën toch altijd een feestje blijft om debatten zoals dit resultatendebat te mogen voeren. ln de eerste plaats omdat het samen met het perspectiefdebat en het begrotingsdebat een van de momenten is waarop wij met zijn allen even stilstaan bij het complete beeld van wat we met de gemeente allemaal doen. En in de tweede plaats omdat het ook de momenten zijn om mijn collega's van de financiële afdeling even eÍra in het zonnetje te kunnen zeften voor al hun harde werken. Dus uw warme woorden geef ik hierbij ook graag aan hen door, voor zover u dat niet zelf al hebt gedaan vanavond of op de tafeltjesavond. Voorzitter, ik kan uw raad namens dit college ook dit jaar weer mededelen dat wij een positief resultaat hebben geboekt. Ons rekeningresultaat was ongeveer € 6,9 miljoen in de plus. De eerste conclusie die ik daarom met uw raad kan delen is: het college heeft uw uitdaging succesvol voltooid. Voor degenen die nu denken 'over welke uitdaging gaat dit?', memoreer ik graag aan mijn uitspraak van vorig jaar.

Raad 16juni 2025

29

Toen is het ons gelukt om het positieve resultaat van € 30 naar € 10 miljoen terug te brengen en gaf ik aan dat wij onverdroten door zouden gaan om dat verder terug te brengen. Dat hebben wij dus klaargespeeld ondanks het feit dat de totale begroting alleen maar gegroeid is. Onze aanpak om praktijkgerichter te begroten is dus succesvol gebleken. Er is helaas wel een kanttekening bij ons positieve begrotingssaldo, voorzitter. Eentje waar uw raad al vanaf weet omdat u hier expliciet toe heeft besloten, maar wel één die goed is om te benoemen voor luisteraars die niet wekelijks met gemeentepolitiek bezig zijn. Om tot dit positieve saldo te komen, hebben wij namelijk wel wat van onze reserves aan moeten boren, zo ongeveer €.20,5 miljoen. Of, zoals u van mij gewend bent, in buurmantaal: we hebben € 7,00 van ons boodschappengeld overgehouden, maar we hebben daarvoor wel € 20,00 moeten pinnen van de spaarrekening en anders zouden wij € 14,00 te weinig hebben gehad om ons hele boodschappenlijstje te kopen. Het feit dat wij € 13,8 miljoen negatief resultaat zouden hebben zonder onze reserves, is geen fijne conclusie, maar gelukkig, zeg ik erbij, zijn wij wel dermate financieel gezond dat wij dit konden opvangen en daarom in 2024 niel hoefden te bezuinigen, maar in plaats daarvan juist konden blijven investeren in Zoetermeer. lets waarvoor de reseryes ook bedoeld zijn.

Voorzitter, ik neem ook graag de uitdaging van mevrouw Brouwer aan om de investeringsagenda als volgende onderhanden te nemen. Zonder op het perspectiefdebat van over twee weken te willen vooruitlopen, wil ik vanavond al wel gezegd hebben dat het negatieve resultaat niet op deze manier kan blijven worden opgevangen. De leden van uw raad hebben ongetwijfeld al kennisgenomen van de perspectiefnota waarin wel degelijk andere invullingen van het tekoÉ worden voorgesteld dan slechts een greep uit de reserves. Daarmee beantwoord ik ook alvast de vraag van Zoetermeer Vooruit, want het college probeert aljarenlang de rijksoverheid ervan te overtuigen, samen met andere gemeenten, ons niet in een financieel ravijn te storten. Maar de realiteit is dat wij niet kunnen beloven dat de raad niet gedwongen wordt tot moeilijke keuzes. Maar dat is dus over twee weken. Vanavond staan we juist stil bij de investeringen die we in onze stad hebben gedaan. Zo is er keihard gewerkt aan de mogelijk prijswinnende gebiedsontwikkeling van de Entree waarover u nog voor de zomer een besluit kunt nemen over de omgevingsplannen. Er is ook gewerkt aan de stappen die zowel de raad, als het college hebben gezet bij de ruimtelijke strategie, waardoor die vlak na de zomer ook door uw raad kan worden behandeld.

Vergeet ook niet onze succesvolle proef met open hiring, waarmee de gemeente Zoetermeer zich landelijk op de kaart heeft gezet als een innovatieve en inclusieve werkgever. Op stadsniveau is Zoetermeer sowieso een aantrekkelijke werkgever gebleken. Dat blijkt uit de toename van maar liefst 5% in de hoeveelheid arbeidsplaatsen. Last but not least, of op zijn Nederlands, als laatste, maar niet het minste, was het ook het jaar waarin wij een collega-wethouder hebben uitgezwaaid naar Europa en wethouder Frinking in ons midden hebben venrelkomd. Daarom is mijn belangrijkste gevoel nog steeds blijdschap en trots als ik terugkijk op wat wij bereikt hebben. Er gebeurt te veel moois in Zoetermeer om dat niet te zijn. lk zou nog veel meer kunnen benoemen, maar om het gras niet voor de voeten van de andere collegeleden weg te maaien, zal ik mij focussen op de rest van de vragen van de raad. D66 vroeg bijvoorbeeld naar de leegstand op het Dutch lnnovation Park. Dat verbaasde mij enigszins omdat er de afgelopen jaren nu juist een grote groei is geweest qua werkgelegenheid op het park.2119 arbeidsplaatsen, tegen 1848 nog in het jaardaarvoor, waarvan 920 in de Research & Development, met onder andere de komst van het mooie TNO. Dan de vraag over de evenementensubsidies en de toegankelijkheid daarvan voor nieuwe evenemênten.

Ons huidige beleid sluit nieuwe, innovatieve evenementen absoluut niet uit, maar wij zien ook dat er meer subsidie wordt gevraagd dan er beschikbaar is. Die interesse is zeker iets positiefs want het toont enthousiasme voor het organiseren van evenementen in Zoetermeer. Het beleid hieromtrent, zo heb ik al eerder beloofd, wordt dit najaar geëvalueerd zodat we de volgende regeling nog beter kunnen aan laten sluiten op Zoetermeer. Daarbij zeg ik ook nog eens dat het college de oproep van de PvdA om de Zoetermeerse organisatoren te helpen, onderschrijft. We doen al heel veel om ze te helpen, zowel in de planvorming, als bij de aanvraag, maar daar gaan we dus onverdroten mee voort. De SP vroeg mij... De voorzitter: Wethouder ledema, een interruptie van mijnheer Nikerk. Gaat uw gang.