Notulen raad 14 oktober 2024 - vastgesteld

Dus ik vind het ook belangrijk dat u met De Goede Woning dit project geêvalueerd heeft en ook afspraken heeft gemaakt naar de toekomst toe. De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: Dat gaan we ook zeker doen, want we hebben ook meer projecten samen dus het is ook belangrijk om samen op te trekken, dus dat zullen we zeker doen. De voozitter: Gaat u verder.

Wethouder Frinking: Dan zijn er ook de nodige vragen gesteld over het parkeren en hoe dat had uitgepakt. En ook hier zie je eigenlijk de slordigheid van het op later moment toch toevoegen van informatie. Het is in feite een samenloop van informatie. lk hoop dat u in ieder geval met de uitkomst wat kunt doen,

14

Raad 14 oktober2024

want wat we gedaan hebben, is uit het onderzoek dat is gedaan naar het parkeren in de hele Landenbuurt, dat als aanvangspunt ging over de school, waarop een uitbreiding is geweest naar het hele parkeren, dit stukje dat specifiek voor Oostergo was, toepassen en dat deel heeft u nu weer gekregen in een extra memo. En hoe kom je aan de getallen? Uitgangspunt is dat er per huishouden een parkeernorm is. En op basis van de parkeernorm is gesteld 'hoeveel extra parkeerplaatsen heb je nodig?' En we hebben geconstateerd dat op basis van het laatste onderzoek bleek dat de parkeerdruk net boven de gestelde 85o/o zit. En dus hebben we gezegd 'er komen extra parkeerplaatsen bij die we zelf moeten gaan neerleggen'. Er was ook een vraag 'waar staan ze dan en waarom geef je dat dan niet aan?' Die worden langs de Oostergo zelf neergelegd. De voorzitter: Wethouder Frinking, een interruptie van mijnheer Velner

De heer Velner (SP): Dank u wel voozitter. U heeft het over een parkeernorm per woning, is die specifiek voor de wijk Meerzicht of geldt die centraal voor heel Zoetermeer? De voorzitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: Die geldt voor heel Zoetermeer, maar - dat heeft u waarschijnlijk ook meegemaakt met andere projecten - als het gaat over bijvoorbeeld studentenhuisvesting, is er een andere norm. Deze norm is toegepast op 0,9 per huishouden en daarmee kom je op elf extra plaatsen. De voorzitter: lk zie ook een interruptie, nog twee zelfs, maar eerst mijnheer Van den Boomgaard. Dan

mijnheer Haak. De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja voorzitter, dank u wel. De wethouder heeft het over twee extra parkeerplaatsen maar door de aanleg van laadpalen zijn er nu al vijf vertrokken. En er zijn er meer op komst. We hebben als raad besloten dat dat geen parkeerplaatsen zouden zijn, dus we hebben gewoon een minfactor eigenlijk, in de parkeernorm op dit moment. Hoe gaat u dat dan oplossen? De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: Deze zijn meegenomen. ln de berekening voor deze parkeerdruk zijn deze uitgesloten van de telling, dus dat hebben we meegenomen. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Nog even een verhelderende vraag. Dus u heeft de laadplaatsen en de laadplaatsen die nog in de planning zitten, al uit de telling genomen? De voozitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: Zo is de telling geweest. Ja. De voorzitter: Dan ga ik naar mijnheer Haak. Gaat uw gang.

De heer Haak (PDvZ): Dank u wel voorzitter. Wat ik nog steeds nog niet kan begrijpen - u heeft het nu over het verkeersplan, dat nog is toegevoegd - is waarom dat niet eerder is gekomen. Pas op het laatste moment is dat weer toegevoegd aan het dossier. Dat begrijp ik niet. Waarom is dat gebeurd? De voorzitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: Het eerdere onderzoek was eerder openbaar. Dat onderzoek van 2024is eerder openbaar geworden en omdat hier ook vragen waren over deze situatie van Oostergo hebben we hem expliciet toegevoegd aan deze stukken. De voorzitter: lk zie verder geen vraag. Gaat u verder. O, toch? Ja, die zag ik niet. Excuses, mevrouw

Kraneveldt. Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u welvoozitter, ik begrijp het nog niet helemaalgoed. ln het nieuwe

Raad 14 oktober2024

15

memo dat u gestuurd heeft, staat dat er dus eigenlijk nog twee plekken bij moesten komen ten opzichte van wat u ons al eerder had laten weten. Toch? Dat begrijp ik goed. U zegt nu 'ze komen langs de Oostergo'. Maar u had, dacht ik, in het vorige debat in de commissie ook al aangegeven dat u daar al wat had ingetekend en nu komen er nog eens een keer twee bij. lk vraag me echt aí waar dat dan gaat passen. En zorgt dat niet voor een rare situatie als je daar langs moet rijden? De voozitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: Mij is verzekerd dat dat kan. Het zijn nog steeds elf plaatsen die er extra zijn, dus dat was hetzelfde. Maar bij het vorige ondezoek op basis van die parkeerdruk ging het om zeven in medebeheer en dan moesten er vier extra komen. En nu, op basis van deze parkeerdruk, is het net even verschoven naar zes extra plekken creëren en vijf in medebeheer. De voozitter: Dank u wel. lk kijk rond. Mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel. lk ben laatst bij de Oostergo geweest en als ik dan langs de Oostergo loop, zie ik daar allemaal auto's geparkeerd staan. Daar zi1n geen vakken, geen lijnen. Daar staan gewoon auto's. Dus daar wordt al geparkeerd. Er staan al auto's. Hoe heeft u dan die berekening gemaakt? De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: Die berekening is op basis van het onderzoek2024 dat we net hadden. Maar er zijn ook auto's die foutparkeren, die worden dus niet daarin meegeteld. En op dit moment is het op de Oostergo niet toegestaan om te parkeren. Dus daar staan wel auto's, maar het kan op dit moment niet. De vootzitter: lk vind het prima als u op de publieke tribune zil, maar u mag niet meedoen aan dit verhaal, dus ik zou willen verzoeken daar de rust te bewaren. lk snap de emotie maar probeer ook even oor te hebben voor het debat dat hier plaatsvindt. Mevrouw Bink, nog andere vragen? Nee. lk kijk even rond. Mijnheer Van den Boomgaard. Gaat uw gang. De heerVan den Boomgaard (FVD):Ja, om dan toch even de vraag te stellen. Misschien parkeren ze fout - en ik hoor graag wat de wethouder daarvan vindt - omdat er te weinig parkeerplaatsen zijn? Dus datze genoodzaakt zijn daar te parkeren? ls dat wellicht de oozaak en juist dus een reden om er goed wat aan te doen? De voozitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: Ja. Daarom zijn we ook bezig geweest met die parkeeronderzoeken. En ik heb de vorige keer ook gezegd dat belangrijk is om het te blijven monitoren want met de parkeerdruk is in meerdere wijken wat aan de hand. Dat hebben we ook in beeld en dus willen we daar goed bovenop zitten om te kijken welke aanpassingen daar mogelijk zijn indien dat verder nog nodig is. De voozitter: Mijnheer Van den Boomgaard. De heer Van den Boomgaard (FVD): Voozifter, dus ik constateer dat we nu al parkeerplaatsen tekort hebben, dat de wethouder dat beaamt, en dan gaan we nog twaalf woningen erbij bouwen, waar ook nog parkeerplaatsen bij komen maar daar hebben we dus gewoon geen ruimte voor. Dus dan gaan we het toch op slot gooien, wethouder? Dat vraag ik via u, voorzitter. De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: Op basis van de berekeningen en van het onderzoek blijkt dat het met deze cijfers kan. De voorzitter: Ja, heel kort, want ik denk dat we dan dit onderwerp voldoende hebben behandeld. Nog één keer, mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ter verduidelijking voorzitter, ook voor de raad. Maar in dit onderzoek zijn dus die foutparkeerders niet meegenomen en dat geeft een vertekend beeld. Dat wil ik wel

16

Raad 14 oktober2O24

even gezegd hebben. Dank u. De voozitter: Dan constateer ik dat de wethouder verder mag, tenzij êr nu nog andere vragen over zijn. Maar volgens mij is het onderwerp parkeren nu voldoende aan de orde geweest. Wethouder Frinking, gaat u verder.

Wethouder Frinking: Ja, dank u wel. Dan zijn er heel veel vragen gesteld over de stedenbouwkundige 3O-gradenvuistregel, zoals die heet. Waar die regel in die gevallen voor dient, is dat het betrekking heeft op de belangen die daaruit voortkomen in het kader van privacy en daglicht. En die belangen, die zijn meegenomen bij het beoordelen van het bouwplan om tot een goede beoordeling te komen van de voorstellen. Door De Goede Woning is ook aangegeven wat er is veranderd naar aanleiding daarvan. Er is ook een bezonningsstudie uitgevoerd en ook daaruit blijkt dat we in ieder geval binnen alle normen blijven die er zijn. ln het memo van afgelopen vrijdag stond ook dat het een kruimelgeval is en daarom is het ook niet van toepassing. Dat is het antwoord dat ik daarbij kan geven. Maar ik hoor alle vragen die u daarover heeft en de motie van het CDA die ook opdracht geeft om daar gewoon meer duidelijkheid over te geven. Dus ik kan die in ieder geval, of het college kan die ook verder ondersteunen. De vootzitter: lk zie vier interrupties, dus ik ga ze allemaal keurig af. Het begon met mevrouw Bink volgens m'lj. Gaat uw gang. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Ja voorzitter, dank u wel. U heeft die toezegging al gedaan en nu heeft u toch nog een motie nodig om hem uit te voeren? lk vind dat een beetje vreemd. Kunt u dat uitleggen? De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: lk heb deze niet nodig, maar als de raad vindt dat dat een goede motie is die dat ondersteunt, laat ik het aan de raad. Dat is wat ik ermee wil zeggen. De vootzitter: Mevrouw Bakkers en mevrouw Kraneveldt zag ik nog en mijnheer Van Rumpt. Eerst naar mevrouw Bakkers. Mevrouw Bakkers (D66): Ja, dank u wel voozitter. lk wil eigenlijk vooral de wethouder de gelegenheid geven om wat meer uitleg te geven, want u heeft alle vragen gehoord. Helpt u mij nu eens uitleggen aan de bewoners hoe het kan zijn dat er twee soorten woningbouwprojecten zi'1n, waar we aan de ene kant een label opplakken'hier passen we een 3O-gradenvuistregel toe', en bijdie ander niet. Als we dan eventjes die regeltjes weglaten, wat maakt nou dat die twee bouwprojectên zo van elkaar verschillen dat er dus eigenlijk ogenschijnlijk geen verschil is, maar ambtelijk toch verschil is? De voorzitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: Ja, daar kan ik wel iets over zeggen. Het ene heeft te maken met hoogbouw en dat is dit project niet. Maar bij hoogbouw, en dat zult u zien met alle voorbeelden die erbij zijn gebruikt, wordt deze 3O-gradenvuistregel toegepast. Maar ik geef onmiddellijk toe, dit is het waard om het gewoon heel goed uit te leggen omdat je het ook op een goede manier moet kunnen uitleggen, dus vandaar dat ik de vorige keer al zei 'dat wil ik ook richting de raad verduidelijken', dat willen we als college doen. De voorzitter: lk ga naar mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u voorzitter. Wij hoorden van een omwonende vandaag dat hijambtelijk zou hebben vernomen dat er een foutje op de website is geweest en dat er eerst stond dat er een uitgebreide procedure zou zt1n, en dat nu een kruimelregeling is geworden. Ergens is daar dus blijkbaar iets gebeurd. Alleen is die lange procedure, die uitgebreide procedure blijkbaar blijven staan. Maar wat maakt nu dat het dan hier een kruimelregeling is, want één woonlaag erbovenop is een derde hoger, zullen we maar zeggen. Dat is best fors. Wat maakt dan dat het op enig moment blijkbaar van een uitgebreide procedure naar een kruimelprocedure is gegaan? De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: Dat is waarom gezegd werd dat het fout was, want dat is het nooit geweest. Het

Raad 14oktober2024

17

is nooit een uitgebreide procedure geweest en het is heel goed dat dat is opgemerkt. Dat hadden we zelf moeten doen. We hadden zelf moeten zien dat die fout daar op de website stond, maar dat is dus ook nooit aan de orde geweest. De voorzitter: lk kijk naar mijnheer Van Rumpt. Gaat uw gang. De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Dank u wel. De wethouder geeft aan dal...Ze zegt'het is een geval van kruimelregeling en daarom wordt de 3O-gradenregel niet toegepast. Hadden we dat ergens terug kunnen vinden? Hadden wij daarvan op de hoogte kunnen zrln? Of is dat puur iets dat hier op het stadhuis leeft? De voorzitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: Dat is best een gewetensvraag, of u daarvan op de hoogte had moeten zijn. lk denk dat het een beetje afhangt met welk vakgebied je spreekt, maar dat is ook precies waarom ik vind dat we dat moeten uitleggen aan u, aan inwoners, aan partijen, om het duidelijk te maken. Dus ik denk dal ze het binnen een vakgebied als stedenbouwkundige precies weten. Kan dat voldoende worden teruggevonden? Nou, kennelijk niet, want we zitten daar nu al een hele tijd over met elkaar in gesprek. De voorzitter: Mijnheer Van Rumpt.

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Ja, dank u wel. Maar begrijp ik het goed dat het dus momenteel nergens ergens vastgelegd staat, dat nergens terug te vinden is in beleidsstukken dat we dat op deze manier doen? Dus we moeten echt op dat memo wachten, waarin het uitgelegd zal worden, en dan pas hebben we iets waar we dat op kunnen terugvinden? De voozitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: Het is een stedenbouwkundige vuistregel. Daar begint het mee. Vervolgens wordt het op verschillende plekken in het kader van de hoogbouw toegepast. Dan gaat het erover, als je het dan niet toepast, moet je het dan uitleggen? Of moet je het vooral toepassen op het moment dat het met die hoogbouwvisie is? Daar gaat het schuiven, dus ik heb liever dat we het oplossen en voor het vervolg helemaal duidelijk maken dan dat ik precies kan aangeven waar het wel of niet gevonden is. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, dank u voorzitter. Zoals ik aangeef in mijn spreektekst, staat het zelfs in beleidsregels, op lokaleregelgeving.overheid.nl., dat zelfs een dakkapel - dat is beleidsregel 3 - aan de 30-gradenregel moet voldoen. Die moet daaraan voldoen, ongeacht wat. Dus als dat al niet

onder de kruimelregeling valt en we het nu over een derde woonlaag hebben, compleet erbovenop, waarom zou dat er niet onder vallen en valt dat onder de kruimelregeling? lk kan die link even niet leggen. De voorzitter: Mijnheer Aptroot, een interruptie op mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Aptroot (WD): Ja voozitter, ik heb net in twee minuten voor mijn eigen woning een dakkapel aangevraagd zonder 3O-gradenregel. Dus ik begrijp niet waarom u dit nu stelt. Het staat gewoon op de site van de gemeente. Er staat geen 30-gradenregel. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard

De heer Van den Boomgaard (FVD): lk heb hem hier voor mijn neus. lk zal de link doorsturen. Dan heeft u misschien geluk gehad. Maar dat betekent dus dat wij wel wat te doen hebben en dat we hier eerst een ei over te leggen hebben voordat wij hier dus verder keuzes in maken. De voorzitter: lk ga naar de wethouder.

Wethouder Frinking: lk denk dat het in dit geval niet uitmaakt want omdat het onder het kruimelgeval valt, wordt de uitkomst daar niet anders door. Maar de toelichting gaat denk ik wel in alle discussies in het vervolg helpen.

18

Raad 14 oklober2O24

De voorzitter: Gaat u verder

Wethouder Frinking: En dan was er nog een vraag, en er zijn misschien een heleboel vragen, maar dan denk ik dat ik door het totaal heen ben, als het gaat over de rooilijn en over de vraag 'wat kost dat dan als je de ondergrondse kabels zou moeten verplaatsen?' Uit ervaring, daar zitten nu geen,directe cijfers onder, betekent dat een heleboel geld om die kabels te verschuiven. Dat is de ervaring die speelt bij dit soort trajecten. De voozitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dat is natuurlijk een beetje onbevredigend want je moet een afiareging kunnen maken met hoeveel dat dan is en of je het het waard vindt om dat eenmalig uit te geven. En dan hoef ik dat natuurlijk niet tot achter de komma, want ik weet dat je dat niet kunt geven. Maar ats men dat uit ervaring weet, dan zou je toch een grove inschatting moeten kunnen maken van waar we het dan over hebben? Hebben,we het dan overtonnen? Hebben we het over tienduizenden euro's? Hebben we het over € 0,5 miljoen? lk heb er gewoon helemaal geen feeling bij wat het wat het zou zijn, dat vind ik jammer. De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: lk kan kijken of ik daar nog in tweede termijn iets op kan aanduiden, maar dat is gewoon een heel traject wat je dan gaat beginnen. De voozitter: lk kijk naar wethouder Frinking of daar nog...

Wethouder Frinking: lk denk dat ik nu de meeste vragen op hoofdlijnen heb beantwoord. O, ik kijk mijnheer Aptroot aan. Het gesprek met de school specifiek, dat kunnen we gewoon aangaan. Dat gaan we doen. De voorzitter: lk zie nog een interruptie van mijnheer Velner. Gaat uw gang. De heer Velner (SP): lk mis in de beantwoording van mijn vragen het antwoord op de vraag waarom de anterieure overeenkomst niet bij de stukken zit. De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: De anterieure overeenkomst is een contractvorm wat gehouden is met De Goede Woning en de gemeente. Dus dat zijn trajecten die je niet bij deze stukken stopt. Maar na deze fase, als het PUK wordt goedgekeurd, dan wordt ook de overeenkomst definitief gemaakt en dan kunnen we daar een samenvatting van geven. De vootzitter: lk kijk rond of er nog vragen zijn. Als die er verder niet zijn, dank ik de wethouder voor de beantwoording in eerste termijn. Dan kijk ik naar de raad of er al mogelijkheid is om nu aan de tweede termijn te beginnen? Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): lk wil toch even schorsen, voozitter, om toch gewoon eventjes te kijken 'wat hebben we gehoord? Wat gaan we doen?' De voorzitter: Dat mag u ook, hoe lang schorsing heeft u nodig?

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Tien minuutjes, is dat oké? De voozitter: Dat is prima. Dan schorsen we tot 21.20 uur. De vergadering is geschorst.

Schorsing De voozitter: lk heropen de vergadering na de schorsing die iets langer was dan was gevraagd. We gaan over naar de tweede termijn wat mij betreft. lk begin

Raad 14oktober2024

19

De heer Velner (SP): Dank u wel voorzitter. We blijven een beetje moeite houden met de antwoorden van de wethouder want we vinden de beantwoording vrij mager. We vinden ook dat het traject rond woningbouwprojecten, in dit geval Oostergo, veel beter moet en we hebben daar ook om gevraagd in de eerste termijn. Mijn vraag is - dit mag één keer gebeuren maar daarna niet weer - hoe gaan wij dit in de toekomst voorkomen? De voorzitter: Dank u wel mijnheer Velner voor uw tweede termijn. De heer Haak, tweede termijn? Geen behoefte. Mijnheer Van der Vlies? Gaat uw gang. De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja dank u voorzitter. Het moet benadrukt worden dat we hier staan voor de inwoners van Zoetermeer, de huidige en de toekomstige. Die proberen we zo goed mogelijk van dienst te zijn. Wat we niet willen en wat gewoon niet kan, wat ons betreft, is dat we inwoners geen duidelijk antwoord geven op de vragen die worden gesteld. Dat kan gewoon niet. Zól Zoetermeer is van mening dat je mensen heel goed kunt vertellen dat zaken niet worden zoals zij dat graag zouden wensen. Zoals we als zeiden 'nee is ook gewoon een antwoord'. Maar leg dat dan uit en leg het uit in begrijpelijke taal, niet die ambtetijke prietpraat. Voorzitter, dank aan de wethouder voor haar bijdrage. We zullen voor het voorstel stemmen, maar we hopen van harte dat het college de kritiek meeneemt. Dank u.

De voozitter: Dank u wel. Mijnheer Van den Boomgaard, tweede termijn. Gaat uw gang.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, dank u voorzitter. FVD is net als de omwonenden niet tegen bouwen. Maar onze fractie weegt het altijd af tegen het leef- en woongenot van omwonênden en die worden nu onnodig aangetast. Het is onverteerbaar dat een dakkapel geen kruimelgeval is, maar een hele woonlaag erbij - of als je het als nieuwbouw wilt zien, prima - wordt wel gezien als een kruimelge-

val.

:

Er is sprake van willekeur bij het toepassen van de 3O-gradenregel en dat vinden wij onacceptabel. FVD

Zoetermeer vindt overigens dat de 30-gradenregel in beide gevallen belangrijk is. Omdat er al een toezegging is gedaan door de wethouder en wij vinden dat de 30-gradenregel bij Oostergo onderdeel moet uitmaken (van de ovenregingen), zullen wij tegen de motie van het CDA stemmen. Dit is voor de b0hne en het duurt dan voor Oostergo. We gaan van een complex met twee woonlagen, met tweekamenruoningen, naar drie woonlagen met driekamenaroningen. Dat betekent dat er grotere huishoudens gehuisvest worden. En hoe kan het verurachte aantal parkeerplaatsen dan zo laag worden ingeschat? Maar of het nu elf of 25 extra auto's worden, er is nu al een parkeerprobleem. Daarnaast zien we al dat het aantal parkeerplaatsen afgenomen is en dat er nog een aantal plekken van af zullen gaan, naast de parkeerplaatsen waar DGW aanspraak op mag maken. Het college heeft het vergroten van het draagvlak in het coalitieakkoord staan, maar in praktijk en ook hier bij Oostergo, is er nauwelijks draagvlak en er wordt over terechte bezwaren heen gewalst. Als wij het hier in deze raad hebben over het henrinnen van het vertrouwen in de politiek, is dit onze kans. Dank u voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheerVan den Boomgaard, voor uw tweede termijn. MijnheerVan Rumpt.

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Voozitter, dank u wel. Dank aan de wethouder voor de beantwoording en de eedijke reflectie op het proces. De 3O-gradenregel is deels helderder geworden, maar we zien nu met name uit naar het memo dat gaat komen. Doorslaggevend voor ons is dat Meerzicht deze kwaliteitsimpuls en de woningen goed kan gebruiken. Wij zullen daarom ook voor dit raadsvoorstel stemmen. De vootzitter: Dank u wel mijnheer Van Rumpt voor uw tweede termijn. De heer Van der Snoek, gaat uw gang. De heerVan der Snoek (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank voozitter. Deze PUK past binnen het gebiedsprogramma Meezicht en Zoetermeer 2040. Het toevoegen van woningen juicht mijn fractie toe. Nogmaals, de communicatie en participatie had echt veel beter gemoeten. Gelukkig gaf de wethouder dat ook zelf aan in haar eerste termijn. Alles ovenaregende en de noodzaak van het bouwen van woningen in acht nemend, zalde LHN-fractie node instemmen met het raadsvoorstel. De voozitter: Mijnheer Van Proosdij. Gaat uw gang.

De heer Van Proosdij (CDA): Dank u wel voozitter. Ten eerste willen we de wethouder hartelijk

20

Raad 14 oklober2024

bedanken voor de antwoorden en de steun voor onze motie. We denken nog steeds dat we meer hebben aan een motie waarin duidelijke richtlijnen staan, dan aan een memo, maar dat kan aan mij liggen. Daarom laat ik hem ook staan. Voor de rest hebben we alles duidelijk uitgelegd in onze eerste termijn en zullen we voor het raadsvoorstel stemmen. Dank u wel. De voozitter: Dank u wel mijnheer Van Proosdij. Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Voozitter, dank u wel. Voozitter, soms blijft het nu eenmaal zo dat de wensen van omwonenden en de ambities van de gemeente of een ontwikkelaar botsen. Dan is het aan ons, de politiek, om een keuze te maken. Voor de Zoetermeerse WD is dit een goede stap in het programma Meezicht en we zijn blij dat we eindelijk iets,gaan doen in de openbare ruimte. Tevens past het goed bij de optopambitie van de gemeente en binnen Zoetermeer 2040. Daarom zullen wij voor dot raadsvoorstel stemmen. De voozitter: Dank u wel, dan ga ik naar de tweede termijn van mevrouw Bink. Gaat uw gang.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, dank u wel. lnwoners hebben anderhalf jaar lang gedacht dat er een uitgebreide Wabo-procedure zou komen en nu blijkt het ineens een kruimelprocedure te zijn. Anderhalf jaar zijn de inwoners dus op het verkeerde been gezet. Ook zijn de antwoorden van de wethouder niet allemaal even duidelijk. Het parkeerprobleem in Meerzicht is gewoon ingewikkeld en groot. De auto's staan nu allemaal al geparkeerd langs de Oostergo en volgens mij zijn die niet meegeteld en die moeten dus wel meegeteld worden, want daar kan geen andere auto staan. Wij vinden het heel vervelend. Er is al heel veel opgemerkt, ook over de communicatie en de participatie, dat het niet goed is verlopen. Dat gaan we vanavond niet meer veranderen. Het is een moeilijke beslissing. We denken nog even na. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Bink, voor uw tweede termijn. Mevrouw Kraneveldt, gaat uw gang.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voorzifter, de PvdA heeft alle belangen die spelen bij dit project zorgvutdig afgewogen en dat hebben we met een knoop in onze maag gedaan. Soms vallen individuele belangen van omwonenden samen met het algemeen belang en het belang van woningzoekenden. Bij Oostergo is dat helaas niet het geval en het is niet mogelijk om nog zodanige aanpassingen te doen dat er zowel een haalbaar project overblijft, als dat de bezwaren van omwonenden met name inzake de bezonning kunnen worden weggenomen en dat maakt het een lastige afireging. De verleiding was groot om tegen dit voorstel te stemmen. Alleen al vanwege hoe het is gegaan. We laten - en dat zeg ik met pijn in het hart richting de omwonenden - deze keer het algemeen belang van de noodzaak voor meer betaalbare woningen in Zoetermeer toch prevaleren en we denken dat Meerzicht een kwalitatief hoogwaardig bouwproject erbij krijgt, dat inderdaad de broodnodige doorstroming bevordert. Maar dit moet nooit meer zo gebeuren. En ik vond de beantwoording van het college in de eerste termijn niet sterk. Wij hebben nog best wat vragen die overblijven en de fouten op de website vonden we echt stuitend. Voorzitter, het is een pijnlijk besluit en blij worden we er niet van, maar soms moet het. Het spijt ons richting de inwoners dat het zo is gegaan. De voorzitter: Dank u wel.

Mijnheer Van den Boomgaard, interruptie, gaat uw gang.

De heer Van den Boomgaard (FVD): En ik zei nog voordat we begonnen 'kijk een keertje naar rechts'. De voozitter: Dat doe ik heel vaak.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u voozitter. Tijdens het betoog hoorde ik over de woningnood en dat we extra woningen nodig hebben, inderdaad. Het toeval wil dat wij vorige week besloten hebben om veertien extra woningen bovenop wat het college had bedacht te bouwen. We zouden het nu kunnen compenseren door hier dus niet die extra woonlaag door te laten gaan en dan zijn in ieder geval ook die mensen tevreden. Dan hebben we en de woningen zoals we vorige week hebben besloten, en we kunnen deze mensen in ieder geval geruststellen, of de bouwplannen aan laten passen als we even pas op de plaats maken. Waarom kiest u dan toch voor nog meer extra woningen?

Raad 14 oKober 2024

21

De voozitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Het bouwproject moet ook financieel haalbaar zijn. Er moet een businesscase onder liggen die voor woningbouwcorporaties, die financieel al zo lang onder druk staan, te doen is. En ik denk dat als wij die woonlaag eraf halen, wat we natuurlijk ook geopperd hebben, het niet meer gaat lukken. Dan blijf je nog jarenlang meteen verloederd stukje Meerzichtzitten,waar je iets moois neer kunt zetten. Dat'is het hele lastige van dit hele verhaal. Het is geen leuk besluit om het op deze manier te nemen, maar dan kiezen wij toch voor die 28 woningen in plaats van veertien. De voorzitter: Heel kort nog, mijnheer Van den Boomgaard, als het kan.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Het is mijn tweede interruptie voozitter, maar ik zal het kort houden. ln het begin van het jaar hadden we het over de opkomst en het vertrouwen in de politiek en dat daar een hele agenda voor moet komen. En nu zie ik gewoon met de 30-gradenregel en de willekeur daarin dat het allemaal onduidelijk is voor ons, voor de omwonenden. En ik zie een vrouw, u - sorry voozitter, via u - die dat vertrouwen in de politiek hoog in het vaandel heeft. En toch stemt u dus voor dit... lk kan het niet eens een kunstwerk noemen, dit broddelwerk, dat in elkaar is gezet om het maar te laten doorgaan. Vindt u dat recht doen aan het vertrouwen in de politiek? De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt-

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): U heeft gelijk dat bij de omwonenden die hier zijn, en natuurlijk ook die thuis meeluisteren, dat vertrouwen tot het dieptepunt is gedaald. Dat vind ik heel erg en dat moeten we ons aanrekenen en zeker in het participatieproject is heel veel misgegaan in alle informatievooziening. Maar wij hebben ook een verantwoordelijkheid, en dat is het lastige als raadslid, jegens al die woningzoekenden die ook op ons rekenen en die ook vertrouwen in ons hebben dat wij eryoor zorgen dat er voldoende betaalbare woningen gerealiseerd worden in Zoetermeer. Dat is die paradox. Die is niet makkelijk. We hebben er ook mee geworsteld. In dit geval hebben we hem toch naar de kant laten vallen van die 28 woningen. De voorzitter: Dank u wel. lk kijk even rond, als daar verder geen reacties meer op zijn, dan dank ik mevrouw Kraneveldt voor haar tweede termijn. Mevrouw Bakkers. Mevrouw Bakkers (D66): Ja voorzitter, ik was oprecht in de veronderstelling dat de hoeveelheid vragen en de aard van de vragen de wethouder ertoe zouden bewegen om in ieder geval iets meer te zeggen dan u heeft gezegd in het memo. Als D66 hebben we twee belangrijke springende punten, zogezegd, die 3O-gradenregel en die participatie. lk hoor het college zeggen dat we directer, duidelijker moeten communiceren. We moeten alles op alles zetten om zaken te verbeteren.

lk wil u in de tweede termijn toch nog een kans geven om uw uitleg beter te maken, om uw uitleg richting de omwonenden zo te maken dat, hoewel het er misschien niet toe zal leiden dat u het met elkaar eens wordt, in ieder geval deze mensen een onderbouwd antwoord hebben. lk moet zeggen, ik zeg het zelf met pijn in het hart, ik vond uw antwoord echt mager. De PvdA noemt het'niet sterk'. lk noem het gewoon wat het is. Het is mager. lk wil u echt de gelegenheid geven, want ik begrijp ook uw positie, u zit er nog niet zo heel erg lang. lk weet dat u beter kunt en ik wil u die gelegenheid graag geven. En op basis daarvan maken we onze mind up. De voozitter: Dank u wel mevrouw Bakkers. Mijnheer Boerboom, tweede termijn.

De heer Boerboom (Groenlinks): Ja, dank u wel voorzitter. Ook als Groenlinks zijn we kritisch op de beantwoording van de wethouder, maar eigenlijk vooral op het hele doorlopen proces. Waar het gaat over de communicatie, er is verkeerde informatie op de website geplaatst. U heeft er zelf al het nodige over gezegd, maar we vinden echt dat hier grondige evaluatie van moet plaatsvinden, naar de toekomst toe. Ook wat betreft de onduidelijkheid over het parkeren - wanneer nemen we parkeerplaatsen wel en niet mee? - ga ik er echt van uit dat u daar ook kritisch naar gaat kijken, want ik heb wel het gevoel dat zich een meerderheid in deze raad aftekent. De onduidelijkheid over de 3O-gradenregel Zo kan ik nog wel even doorgaan en wij vinden het als Groenlinks echt heel zorgelijk hoe dat gegaan is. Desalniettemin zitten wij ook wel op de lijn dat wij het ook superbelangrijk vinden dat die woningen in de stad er komen, dat die verduurzaming op gang blijft en dat wij dus ook met pijn in het hart naar de omwonenden toe, dit voorstel wel zullen steunen. Maar we hopen echt dat u kritisch gaat kijken, ook samen met De Goede Woning, want wij vinden dit

22

Raad 14 oktober 2024

een gedeelde verantwoordelijkheid, naar hoe we dit in de toekomst beter gaan doen bij andere projecten. Daar wil ik het bij laten. Dank u wel. De voozitter: Dank u wel voor uw tweede termijn, dan kom ik aan het einde van de tweede termijn van de gemeenteraad. Dan kijk ik of de wethouder meteen kan antwoorden. lk zie een verzoek tot vijf minuten schorsing, dat ga ik honoreren, maar ik vezoek u wel allemaal een beetje in de buurt te blijven. Het is nu 21.38. Laten we ietsje langer doen, tot 21.45 uur.lk schors de vergadering tot 21 .45 uur.

Schorsing De voorzifter: lk heropen de vergadering en het woord is aan het college voor de tweede termijn, wet-

houder Frinking. Wethouder Frinking: Ja, dank u wel voorzitter. lk heb u goed gehoord, ook in deze tweede termijn. Dat zal ik ook zeker ter harte nemen. Een extra uitleg zoals vanuit D66 werd gevraagd, is op dit moment volgens mij niet aan de orde omdat we dat via de toezegging/motie zullen doen. Maar ik wil wel toezeggen, en nu wordt het gevaarlijk, dat we een grondige evaluatie gaan doen, waar ook GroenLinks naar vroeg, met De Goede Woning. En graag wil ik dat ook met de omwonenden doen om te zorgen dat we wat we hier maar van kunnen leren, ook doen. Dat is dan mogelijk zonder venarachtingen maar ik doe graag het aanbod aan de mensen om met elkaar in gesprek te gaan om er echt goed lering uit te trekken. De voorzitter: Mevrouw Bink, gaat uw gang.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, dank u wel. Een vraag aan de wethouder. Toen wij dat voorstelden in de commissie 'wilt u nog om de tafel gaan zitten als college of gemeente met De Goede Woning en met de omwonenden?', was het antwoord 'nee'. Ziet u dus nu wel ruimte blijkbaar? En waarom bent u dan van gedachten veranderd? De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: Omdat we het hier vooral over een evaluatie hebben; wat leer je hiervan, van dit traject? Zo vul ik hem in. De voozifter: Mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u. Maar ziet u toch nog mogelijkheden om ook nu nog te praten met de omwonenden om te kijken of er nog ruimte is voor een verandering, zodat het voor iedereen een fijne situatie wordt? De voorzitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: Nee, dat ligt nu niet meer voor. Dat is ook wat ik bedoel want je moet lering trekken en niet meer aanpassen want nu wordt er gestemd over het voorstel. Dat is waar het dan over gaat. Dus vandaar dat ik wel mijn aanbod doe en ik kan me ook heel goed voorstellen dat mensen dan zeggen

'laat maar gaan', maar ik doe wel het aanbod. De voozitter: lk kijk even rond. Mevrouw Bakkers en mijnheer Boerboom. Eerst mevrouw Bakkers,

gaat uw gang. Mevrouw Bakkers (D66): lk ben eigenlijk nog meer verrast dan ik al was, want ik vraag u gewoon 'begin dan nu met dat communiceren, begin nou nu met dat beter uitleggen'. En u zegt eigenlijk gewoon 'nee, ik ga het niet doen'. lk begrijp dat niet. Waarom kiest de wethouder er niet voor om eigenlijk de uitleg die eenieder hier verdient van waarom we doen wat we doen... Want we zijn er toch ook een beetje voor om besluiten te nemen en uit te leggen waarom we dat een goed besluit vinden? lk vraag u 'legt u die 3O-gradenregel dan nog eens uit, waarom doet u dat nou niet in dit geval?' En u zegt gewoon 'nee, dat ga ik niet doen, wacht maar tot de evaluatie'. De voorzitter: Wethouder Frinking

Raad 14 oKober2O24

23

Wethouder Frinking: Nou, omdat we anders in een herhaling van zetten komen. Want ik kan u vertellen waarom we het niet doen, omdat het een kruimelregel is. Maar dat is niet het antwoord dat u nu wilt horen. Daarom zeg ik'laten we dan vooral kijken naar de uitvoering van de motie, als die wordt aangenomen, of de toezegging, hoe we het dan beter kunnen uitleggen dan als ik het hier ga toelichten'. De voorzitter: Mijnheer Boerboom.

De heer Boerboom (Groenlinks): Ja, dank u welvoorzitter en dank aan de wethouder voor de toezegging. Welke termijn denkt u dat u hierop kunt terugkomen zodat we het ook misschien nog een keer met elkaar erover kunnen hebben welke lessen we hieruit kunnen leren? En misschien ook een suggestie. Dit is helaas niet het eerste project waar wat is misgegaan, dus ik kan me ook voorstellen dat we daar in breder kader ook een keer als raad over van gedachten wisselen. De voorzitter: Wethouder Frinking

Wethouder Frinking: lk vind het nu even lastig om daar gelijk een goede termijn tegenaan te zetten. Mijn instinct zou zijn te zeggen 'Q1 van 2025' , maar dat wil ik liever even goed afstemmen en dan kom ik daar graag op terug.

De voorzitter: lk kijk even rond. Verder nog andere vragen of opmerkingen? Als die er niet zijn, dank ik de wethouder voor de tweede termijn van het college. En kom ik daarmee aan het eind van dit debat en

ook de beraadslagingen. Die sluit ik hierbij ook. lk heb in ieder geval twee toezeggingen. Een is met betrekking tot de school, om een gesprek met de schoolte hebben over de parkeersituatie en de tweede is die grondige evaluatie waar we nu in ieder geval even met potlood Q1 2025 bij hebben gezet, maar waar nog op teruggekomen wordt voor een definitieve datum. Dan gaan wij over, als dat al kan... lk kijk even rond of iedereen al bereid en in staat is om te stemmen. Dan gaan we over tot stemming. ls dat het geval? Ja. Dan hebben wij in ieder geval allereerst het Raadsvoorstel Planuitwerkingskader Oostergo. Dat ligt nu ter besluitvorming voor en ik ga altijd allereerst vragen of u een stemverklaring wenst aÍ te leggen. ls er iemand die een stemverklaring wenst af te leggen? Mevrouw Bakkers en dan mevrouw Bink en mijnheer Van den Boomgaard. Het zijn er een paar. lk begin met mevrouw Bakkers. Mevrouw Bakkers (D66): Ja voozitter, laat ik vooropstellen dat we altijd zeer voor toevoegen van de broodnodige woningen zijn maar voor ons wegen twee punten zrvaat. Dat is die participatie en de uitleg rond die 30-gradenregel. lk vind het echt ontzettend jammer dat de wethouder ervoor kiest om zich eigenlijk een beetje achter de techniek te verschuilen en dat dit het dan is, in plaats van de uitgestoken hand aan te pakken. Daarom zullen wij tegen dit voorstel stemmen.

De voorzitter: Dank u wel. lk zag mevrouw Bink ook.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u. Zoetermeer Vooruit wil heel graag woningen aan de Oostergo maar niet ten koste van alles. De communicatie was slecht, de participatie was slecht. Wijzullen dus tegen het raadsvoorstel stemmen. De voozitter: Dank u wel. lk zag mijnheer Velner, gaat uw gang.

De heer Velner (SP): Dank u wel voozitter. Het is al eerder gezegd, maar ook wij zullen tegen dit voorstel stemmen. Niet omdat we tegen extra woningen in onze stad zijn die een bijdrage leveren aan de oplossing van de woningnood, maar wel om het gevoerde participatieproces en de informatievoorziening. We zijn wel tegen extra woningen op deze locatie. De voorzitter: Dank u wel. Dan een stemverklaring van mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Dank u voorzitter. Ook FVD Zoetermeer is voor extra woningen, zoals we vorige week ook hebben laten zien. Echter, het participatieproces en hoe er met de mensen is omgegaan, is ons een doorn in het oog. Het woongenot, het leefgenot in die regio krijgt te veel te verduren. De parkeernormen zijn gewoon te laag en er is onduidelijkheid over de 30-gradenregel die we dus pas in Q1 gaan bespreken naar aanleiding van een memo van de wethouder. lk had graag gezien dat we dit daarna zouden bespreken. Tot die tijd kan ik dus niet voor dit voorstel zijn.

24

Raad 14 oktober2024

De voorzitter: Dank u wel. lk kijk rond of er nog anderen zijn met een stemverklaring. Dat is niet het geval, dan ga ik het raadsvoorstel in stemming brengen. Mag ik de leden van de raad die tegen dit voorstel zijn, vragen hun hand op te steken? Tegen zijn de fractie van de SP, Zoetermeer Vooruit, D66 en FVD. Daarmee is dit raadsvoorstel mel27 stemmen voor en 9 stemmen tegen aangenomen. Dan hebben wij de motie die er nog ligt. De motie 30- en 4S-gradenregel. Wie wenst daar een stemverklaring over af te leggen? lk zag mijnheer Van der Vlies. Gaat uw gang. De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja, voorzitter. We vinden dat een sympathiek ding, maar we hebben nu een dubbele toezegging van de wethouder. Dat lijkt ons welvoldoende. Dus we zullen tegen die motie stemmen. De voorzitter: Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Voorzitter, identiek aan wat de heer Van der Vlies heeft gezegd. De voorzitter: Mevrouw Bink

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, Zoetermeer Vooruit heeft geen derde toezegging nodig Wij zullen tegenstemmen. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja voorzitter, ook al is dit mosterd na de maaltijd voor omwonenden in dit geval, zullen we ook tegen deze motie stemmen omdat er al een toezegging is en dat we eerst die moeten afwachten en dan kijken wat er nodig is aan discussie of motie.

De voorzitter: lk kijk rond of er nog anderen een stemverklaring wensen af te leggen. Als dat niet het geval is, ga ik de leden van de raad die voor deze motie zijn, vragen hun hand op te steken. Voor is de fractie van Groenlinks, PvdA, CDA. Daarmee is deze motie met 9 stemmen voor en 27 stemmen tegen verworpen. Daarmee zijn wij aan het eind gekomen van agendapunt 7.a. Dan gaan we nu over, als u dat goedvindt, en dat zou ik ook willen voorstellen, met 7.c.

c. Raadsvoorctel Zoetermeerse principes Ruimtelijke Strategie De vootzitter: Dat is het Raadsvoorstel Zoetermeerse principes Ruimtelijke Strategie, een volgende stap in de uitwerking van onze Stadsvisie Zoetermeer 2040. U gaat vanavond de uitgangspunten vaststellen voor de inrichting van Zoetermeer in de toekomst. lk ga eerst inventariseren die daar het woord over wensen te voeren. lk zie mevrouw Kraneveldt, mevrouw Bink, mijnheer Ekkelenkamp, mijnheer Van der Perk, mijnheerVan Proosdij, mijnheerAptroot, mijnheerVelner, mijnheerVan Steenis, mijnheer Van Rumpt, mijnheer De Vogel en de heer Buisman. En de heer Meijroos ook? Dan heb ik volgens mij iedereen gehad. Dan beginnen we met mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voozitter, de Zoetermeerse principes moeten nu echt goed nader worden uitgewerkt. Een relevante vraag die wij al eerder stelden, net als vele andere collega's, is: kennen die principes een prioritering? Moet er altijd aan alle principes worden voldaan? Wat de PvdA betreft zijn de principes gelijkwaardig aan elkaar en beargumenteren we bij ieder project of beleidsstuk waar het relevant is waarom we eraan voldoen of niet. Want hoe kun je anders je principes bewaken? Dan kunnen we ze net zo goed nu al bij het grofuuil zetten. Daarom hebben wij de motie van ChristenUnieSGP níet mede ingediend. De PvdA dient vandaag twee amendementen in. We hebben op vezoek van de wethouder geen principes toegevoegd, maar bij twee principes iets aangevuld. We spreken bij het principe f. uit dat Zoetermeer een sociale, inclusieve en veilige stad met compassie is waarin alle inwoners meetellen en meedoen. Een stad, waarin de openbare ruimte, de woningen, de stedelijke Íuncties en de voorzieningen betaalbaar en toegankelijk zijn en uitnodigen tot verbinding tussen inwoners. Principe b. 'De bestaande kwaliteit is leidend', hebben we wat ambitieuzer gemaakt. De voozitter: Mevrouw Kraneveldt, een interruptie van de heer Van der Vlies. Gaat uw gang.

Raad 14oKober2024

25

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja voozitter, ik heb wel een vraagje aan mevrouw Kraneveldt over die betaalbaarheid. Het is natuurlijk een gegeven dat niet alle voorzieningen en niet alle woningen bijvoorbeeld, maar ook bijvoorbeeld sportverenigingen niet, voor iedereen betaalbaar zijn. Maar hoe kan het dan dat u aan dat principe wilt vasthouden? De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): lk denk dat het een belangrijk element is, dat niet overal altijd zal kunnen, maar ik denk dat het wel heel belangrijk is dat we proberen zoveel mogelijk van onze bewoners in staat te stellen om aan dingen mee te doen. Dingen:die wij bijvoorbeeld subsidiêren. En dan denk ik dat het aspect betaalbaarheid wel iets is dat je mee moet nemen. En dat je bijvoorbeeld zorgt voor voldoende betaalbare woningen. Of dat bijvoorbeeld kinderen mee kunnen doen aan een aantal dingen in de stad die goed zijn voor kinderen. Dus het is een aspect dat niet altijd zal kunnen, maar dat wij wel heel erg belangrijk vinden om te noemen. De voozitter: Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Voozitter, dank u wel. Daar haak ik even op aan voozitter, want ik hoor, via u, mevrouw Kraneveldt iets zeggen over de voozieningen en dat is handig. Wat heeft dat met principes

te maken die wij straks aan bouwers en ontwikkelaars bij ons in de stad meegeven? lk snap dat we willen dat de sport betaalbaar is en dat aan andere zaken heel veel inwoners mee kunnen doen. Maar ik snap niet waarom wij dit als uitgangspunt moeten meegeven voor, bijvoorbeeld, het bouwen van Markt 10 of een andere locatie. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Als het gaat om mee kunnen doen in de stad, nee, dan heeft dat misschien even niet te maken met dat ene bouwproject, maar als het gaat om voldoende betaalbare woningen realiseren, is dat natuurlijk wel wat we op een gegeven moment meegeven. En de principes spreken zelf ook nu al, zoals ze nu zijn, niet alleen over de bakstenen en het asfalt en dergelijke. Maar ze zeggen ook iets over welke stad we willen zijn. De inwoners die leidend zijn bijvoorbeeld. Dus daar zeg je niet alleen iets over de harde zaken, maar ook over de zachte zaken, over het sociale 'fabric', zeg ik altijd in het Engels, van de stad. lk vind dat je daar ook wat over mag zeggen, welke stad je wilt

zin. De voozitter: De heer Meijroos

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, dank u wel voorzitter. Ook ik word nu getriggerd. Wat mij betreft had het stuk sowieso een memo mogen zijn. lk denk niet dat we dat nog eens een keer moeten bespreken met zijn allen want volgens mij mag de toekomstige Zoetermeerder dit minimaal venryachten van een stad. Maar inderdaad hoe ga je, als er straks gebouwd wordt, tegen een bouwer zeggen 'het moet wel inclusief zijn voor iedereen'. De voozitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dat is eigenlijk precies dezelfde vraag als die de heerAptroot stelde. Nee, niet alle onderdelen van ieder principe zijn altijd van toepassing op alles. Maar je legt dan uit waarom het niet van toepassing is. En neê, soms is dat niet van toepassing, maar je kunt bijvoorbeeld wel zeggen 'wij vinden het belangrijk dat mensen met een handicap ook een woning kunnen vinden'. Dus je zou bijvoorbeeld kunnen zeggen 'bij dit bouwproject vinden we het belangrijk dat er iets aan de toegankelijkheid wordt gedaan'. Dat is ook een vorm van inclusiviteit, dat je aan bepaalde doelgroepen denkt, bijvoorbeeld. De voorzitter: De heer Meijroos De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Nogmaals, ik vraag het aan u via de voorzitter: bent u het met mij eens dat dit gewoon een memo had kunnen zijn? Want volgens mij moet dit de basis zijn voor een fatsoenlijke stad. De voozitter: Mevrouw Kraneveldt

26

Raad 14 oktober 2024

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dat laatste, dat wij een fatsoenlijke stad willen hebben, deel ik. lk heb die principes niet vezonnen, maar er komt een raadsvoorstel met principes. lk vind dat, als dat de basis vormt voor verdere uitwerking, je het daar ook met elkaar over moet kunnen hebben in de raad. Dus om dat nou als een memo, ongeveer als een soort vanzelfsprekendheid, maar gewoon te laten liggen, van 'we vinden het wel goed', zou ik een gemiste kans vinden. We hebben er toch de vorig keer een mooi debat over gehad. De voozitter: lk zag de heer Van Proosdij en daarna mijnheer Aptroot.

De heer Van Proosdij (CDA): Dank u wel voorzitter. Wij zien de punten van de PvdA wel, maar we vragen ons wel af waarom ze niet gewoon geïntegreerd kunnen worden in de bestaande principes. Volgens ons kunnen ze ook gewoon in 'bouwen aan een gezonde leefomgeving'worden toegevoegd en daar in uitwerking verder worden behandeld. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Nou, dat is toch ook het geval in het amendement? Want ik heb het aan principe 1.f toegevoegd, overigens in ambtelijk overleg, en ik heb geen extra principe toegevoegd, dus volgens mij voldoe ik aan uw wens. De voorzitter: Mijnheer Aptroot nog.

De heer Aptroot (WD): Ja voozitter, even buiten de vraag of het een memo of een toezegging of een raadsvoorstel zou moeten zijn, we zijn nu over een raadsvoorstel aan het praten, dus daar gaan we het dan ook over hebben. lk begrijp wat u, wat mevrouw Kraneveldt, via de voozitter, bedoelt. Maar is het niet zo dat we de principes zo klein mogelijk moeten houden om onze ontwikkelaars en iedereen die iets wil in de stad de ruimte te geven, en dat wij als raad daar, als onderliggers, uiteindelijk de keuze in maken hoe we dat verder doen? En dat we dat al hebben gedaan in Zoetermeer 2040 en in andere stukken. En bent u het niet met ons eens dat de uitgangspunten helder moeten zijn en dat wij dan als raad daar de keuze in hebben, in plaats van dat we nu alles dichttimmeren en het moeilijker maken om plannen richting de raad te krijgen? De voorzitter: lk kijk want mijnheer Van Steenis wil daarop reageren, of mag ik eerst mevrouw Kraneveldt het woord geven? Mevrouw Kraneveldt, gaat uw gang.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voorzitter. Dat ben ik niet met u eens. lk heb mij ook een beetje gehouden aan de lengte van de principes zoals ze in het raadsvoorstel staan. lk heb daar geen hele volzinnen aan toegevoegd. lk heb dat heel beperkt gehouden en ik denk dat in de toelichting ook heel duidelijk blijkt dat ik me heel goed realiseer dat niet alles, bij ieder raadsvoorstel dat wij in de komende 25jaar krijgen,vantoepassing moetzijn, maardatwezorgen datwe heteen beetjesubstantie geven en ons ervan vergewissen dat we over die principes hebben nagedacht bij ieder ding dat hier wordt voorgesteld en daar waar het niet van toepassing is, hoeft het ook niet. De voorzitter: lk kijk, wilt u nog? Anders ga ik verder. Mijnheer Van Steenis nog behoefte of niet? Ja,

gaat uw gang. De heer Van Steenis (Groenlinks): Ja, dank u voorzitter. lk heb behoefte om toch even wat duidelijkheid te scheppen hier, want ik hoor hier een aantal keer, van de kant van LHN en WD als eerste, iets zeggen over dat deze principes soort van een-op-een bij een bouwopdracht worden verstrekt, tenarijl de principes zoals wij het hebben begrepen en gelezen, bedoeld zijn als leidraad, als richtinggevend, om verder de Ruimtelijke Strategie vorm te geven. En op die manier, met die interpretatie, ben ik het volledig met mevrouw Kraneveldt eens en met zoals zij het aanvliegt. En ik vraag dus aan beide heren: zie ik het verkeerd of ziet u het verkeerd? De voorzitter: Dat heb ik wel eens van een trainer gehoord... De heer Aptroot eerst, want die had al zijn hand omhoog en dan ga ik daarna naar de heer Meijroos. De heer Aptroot (WD): Ja, voorzitter, dit daagt uiteraard uit. Hoe mijnheer Van Steenis het ziet, weet ik niet, maar ik weet zeker dat ik het goed zie.

Raad 14 oKober2024

27

De voorzitter: Dat is de korte versie. Eerst de heer Meijroos nog, ik ga eerst alles af.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Nee, 'idem'zou te makkelijk zijn. Wat ik zie, dat wil ik zeker

meegeven aan de heer Van Steenis, is dat er iets moois bloeit tussen Groenlinks en PvdA. lk ben benieuwd wat daarvan gaat komen. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis nog en dan ga ik eerst naar mijnheer Van Rumpt en dan mijnheer Van den Boomgaard.

De heer Van Steenis (Groenlinks): Ja dank u voorzifter. lk had deze reactie van de WD natuurlijk vennracht. En ik denk ook dat we de vraag in die zin beter aan het college kunnen voorleggen, want dat staat achter dit raadsvoorstel en heeft het op deze manier opgesteld. Want ik ben wel; benieuwd. ln

onze optiek is het niet de bedoeling om deze principes zo een-op-een bij allerlei opdrachten te geven. Dus ik wil de vraag bij dezen aan het college voorleggen. Dank u voozitter. De voorzitter: Dank u wel. lk ga naar mijnheer Van Rumpt.

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Ja, dank u wel voorzitter. Mevrouw Kraneveldt begon haar betoog ongeveer ermee dat ze onze motie niet mee indient. Vervolgens ging ze verder over de betaalbaarheid over dat we per project moeten kijken wat we wel en niet doen, dat we die afireging moeten maken. Volgens mij zijn dat toch allemaal argumenten om juist wel deze motie met ons mee in te dienen of in ieder geval te steunen, want het lijkt me alleen maar goed; wij willen juist die helderheid geven dat we dat per project gaan beoordelen en we roepen juist op tot haalbaarheid en betaalbaarheid. Dus bent u het niet met me eens dat we juist deze motie moeten omarmen wat dat betreft? De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Nee, want mijn probleem was een beetje met uw motie dat u zegt'we moeten dat niet voor ieder bouwproject doen'. Kijk, niet voor ieder bouwproject is alles van toepassing, maar als je zegt'we gaan niet die principes even langslopen als wij een belangrijk raadsvoorstel voorstellen', denk ik 'waarom heb je die principes dan?' Dan kan je ze net zo goed niet opschrijven. Dus wij zeggen Je moet er wel wat mee doen'. En de ruimtelijke vormgeving van Zoetermeer in de komende vijftien jaar doen wij iedere keer in projecten of beleidsstukken. En als je zegt 'nee, het geldt wel voor de hele stad, maar niet voor individuele stukken', wanneer check je dan of je op de goede weg bent en of je je van alle facetten die in die principes tot uitdrukking komen, rekenschap hebt gegeven? Dus daarom zag ik uw motie niet zitten. Als u het heel anders bedoelt, denk ik dat u anders op moet schrijven. De voorzitter: Mijnheer Van Rumpt.

De heer Van Rumpt (ChristenUnie-SGP): Ja, voorzitter, dank u wel. lk denk ook dat we het iets anders hebben opgeschreven. We hebben expliciet aangegeven we het niet als checklist moeten gebruiken en dat gaat er dus juist om dat we niet overal, inderdaad zoals u zelf zegt, alles moet afuinken elke keer. Het gaat er juist om dat het helderheid moet geven aan onze bewoners, aan onze ambtenaren, aan onze ontwikkelaars et cetera, hoe ze dit document moeten lezen en hoe ze ermee om moeten gaan. Het is juist om die verwarring te voorkomen. De vootzitter: lk stel voor... Het gaat nu over een motie die overigens nog niet is ingediend, maar dat terzijde. lk weet niet of u daar nog op wilt reageren, mevrouw Kraneveldt? Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Kort voorzitter. Dan heb ik hem misschien verkeerd begrepen. lk wil hem best nog een keer goed bekijken, maar ik heb wel geleerd in de politiek om ook wel eens te vertrouwen op je eerste ingeving, de eerste indruk die je ergens van hebt. De voorzitter: lk ga nog naar mijnheer Van den Boomgaard voor een interruptie.

De heerVan den Boomgaard (FVD): Ja,ikzal wat minder uit de hoogte doen dan mijnheerAptroot van de WD, want het zeker weten, lijkt mij bijzonder slecht opgemerkt, omdat ik juist eigenlijk mevrouw Kraneveldt wil bijstaan en mijnheer Van Steenis. Eén onderdeel is namelijk'1.a.1 Er is ruimte voor initiatieven, participatie en beleven in de stad.'En we denken mee met de inwoners, waar dit juistwel

28

Raad 14 oktober 2024

een onderdeel van kan zijn. Even los van wat mijn partij ervan vindt, vind ik het dus te kort door de bocht en daarmee wil ik dus mevrouw Kraneveldt bijstaan, om te zeggen dat dit dan geen deel uit zou maken van, dus mijn steun daaraan. De voorzitter: Wilt u daar nog op reageren mevrouw Kraneveldt?

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank, mijnheer Van den Boomgaard. De voorzitter: lk stel voor dat u verdergaat en ook op uw tijd let.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA):Ja hoor, ik ben bijna klaar De voozitter: Oké.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voozitter het woord 'veiligheid'staat wel in ons eerste amendement genoemd, maar het mag van ons ook in een apart principe. Daarom dienen wij het amendement van PDvZ hierover mede in en dat geldt ook voor de motie van Zól Zoetermeer over mobiliteit, maar wel met de kanttekening dat wij dit interpreteren als het zoeken naar een goede balans tussen de auto, de fiets, het lopen en het ov, met duurzamer vervoer tot doel en niet altijd als alleen maar ruim baan voor de auto, ten koste van het ov, lopen of de fiets. En bij de motie van D66 vinden we de uitspraak over het cultureel erfgoed als fundament onder alle principes wat te sterk, want dan ga je toch weer een hiërarchie daarin aanbrengen. Daarom wachten we de reactie van het college daarop even af.

Amendement nr. 24í0-F ingediend door PvdA, Zó! Zoetermeer, Zoetermeer Vooruit, PW, D66 Aanpassing principe'De bestaande kwaliteit is leidend' "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 oktober 2024; besluit: in Raadsbesluit2024-095205 Zoetermeerse principes Ruimtelijke Strategie het principe 1.b., luidende: 'De bestaande kwaliteit is leidend' te wijzigen in: 1.b 'De bestaande kwaliteit verbeteren': De verbetering van de bestaande kwaliteiten van de stad of van een plek vormt het vertrekpunt voor verdere verstedelijking."

r

Amendement nr. 24í0-G ingediend door PvdA, GroenLinks, Zoetermeer Vooruit, PW, D66 Aanpassing principe'Bouwen aan een gezonde leefomgeving' "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 oktober 2024; besluit: in Raadsbesluit2024-095205 Zoetermeerse principes Ruimtelijke Strategie het principe 1.f., luidende: 'Bouwen aan een gezonde leefomgeving', te wijzigen in: 1.f . Principe 'Bouwen aan een gezonde, inclusieve en veilige stad': Gezondheid, veiligheid, toegankelijkheid en inclusie zijn basisvooruaarden bijde ontwikkeling van de stad."

r

De voorzitter: Wat een timing, onvoorstelbaar. U heeft alleen geen ruimte meer in de tweede termijn, maar dit is keurig binnen de tijd. Mevrouw Bink, gaat uw gang, eerste termijn.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voorzifter. Voor het eerst achter deze tafel. Dank u wel. Onze stad is een verzameling van huizen, straten en parken. Het is plek waar we samenleven, werken, genieten van onze vrije tijd. Mijn collega, Larissa Nivillac, zei dat al eerder in de commissievergadering. Zoetermeer wil graag een plek zijn waar we samenleven, werken en genieten in onze vrije tijd. Om dit te bereiken willen we graag werken volgens de zeven principes, dus niet meer principes. Daarom zijn we blij met de aanvulling van de PvdA, bouwen aan de gezonde inclusieve stad, en de veilige stad. Gezondheid, veiligheid, toegankelijkheid en inclusief zijn de basisvoorwaarden bij de ontwikkeling van de stad. Zoetermeer is in onze ogen, een fijne stad, een stad die nog altijd een beetje dorps is met hier daar een rafelrandje. Gelukkig maar. Een stad die na grote groei, nu moet stabiliseren en koers moet bepalen. De koers wordt mede uitgezet door dit raadsvoorstel met de zeven principes, een leidraad. Daarom dient Zoetermeer Vooruit ook het amendement van de PvdA mede in.

Raad 14 oktober2024

29

De verbeteringen van de bestaande kwaliteit van de stad of plek vormen het vertrekpunt van verder versterken. Dit spreekt Zoetermeer Vooruit heel erg aan. Laten we het groene en het dorpse karakter behouden en versterken, zoveel mogelijk. Een rafelrandje is niet erg, zelfs mooi, maar laat de boel niet verpauperen. Dank u wel. De voozitter: Dank u wel dank u wel mevrouw Bink, dan ga ik over naar mijnheer Ekkelenkamp. De heer Ekkelenkamp (D66): O, ik heb nog meer dan een minuut voorzitter, dank. Goed voorzitter, het gaat vandaag over principes en u weet, ik kom uit het onderwijs en daar heb je eigenlijk ook een heel belangrijk didactisch principe:je begint altijd bij de beginsituatie. Als we dat eens van toepassing maken op Zoetermeer zien we dus dat wij al een bestaande stad hebben met daarin ook een cultureel erfgoed. En het cultureel erfgoed hoort volgens D66 bij die beginsituatie. De raad heeft besloten, in een eerder stadium, om dit erfgoed in kaart te brengen en dat is op voortreffelijke wijze gedaan. Het zou ook heel vreemd zijn om bij de ontwikkeling van de ruimtelijke strategie geen gebruik te maken van deze schat aan informatie. Daarom dienen we de motie Cultureel erfgoed als fundament samen met Zoetermeer Vooruit in. En in de rest van mijn eerste termijn wil ik even gelegenheid geven om daar nog vragen over te stellen. De voozitter: Ja, maar daar gaat u niet over.

En u heeft ook pech gehad, want daardoor gaat het van uw tijd af. De heer Aptroot heeft een interruptie, gaat uw gang.

De heer Aptroot (WD): Ja, voorzifter, dank u wel. Als ik even naar de laatste paar besluiten die wij over bouwlocaties hebben gehad kijk, Edisonpark, Markt 10, Oostergo net, hoe kan ik dan deze motie, deze oproep tot extra fundament, daarin plaatsen? Hoe gaan we bij Markt 10, de Frankrijklaan al die werken die ik net noemde dat doen; waar past dit in? De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp heeft het woord. De heer Ekkelenkamp (D66): Ja dank u voozifter. Dat vind ik nou een heelgoede vraag met een goed voorbeeld. Want Markt 10 is natuurlijk eigenlijk het beginpunt van Centraal Park straks en meteen ook de doorgang naar de Dorpsstraat. Dat is een heel goed voorbeeld dat u noemt. We hebben daar dus heel veel cultureel erfgoed en dat moeten we er dus wel bij inpassen. Dat is denk ik bij Markt 10 heel goed geslaagd.Zo kun je dat bij heel veel andere zaken ook toepassen. En bovendien, het gaat natuurlijk om de principes hè? Om een hoger abstractieniveau voor deze stad. Hoe denk je erover na en wat vind je belangrijk om naar de toekomst toe te behouden en hoe ga je dat uitbreiden en inpassen in nieuwe ontwikkelingen? Zo moet u dat zien, mijnheer Aptroot. De voorzitter: Mijnheer Aptroot.