Notulen raad 14 juni 2021 - vastgesteld

44

Raad 14juni 2021

tegelijkertijd bekijkt. Als je vroeger keek naar hoe mensen Buytenwegh De Leyens ervaarden, dan kwam er een 7,5 uit. Terwijl De Leyens apart bekeken uitkwam op een 8,5 en Buytenwegh op een 6. En dat moet je goed boven tafel krijgen, maar het is wat ons betreft een versteviging van wat er bedoeld wordt. De voorzitter: lk kijk even naar mijnheer Duiven, is dat voldoende voor u?

De heer Duiven (WD): Dank voor het uitgebreide antwoord, ik ga er even over nadenken en zal straks de reactie van het college meewegen. Dank u wel. De voorzitter: Oké, er is ook nog een vraag van mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, dank u wel. lk heb vanmiddag al contact gehad met mevrouw Van der Meer over deze motie, maar ik heb nog een vraag. lk maak me ongerust want ik begrijp de achterliggende gedachte, maar ik ben ook bang dat je in wijken verschillen gaat creëren, dat je zegt 'dat stuk van de wijk is goed, dat stuk is niet goed'. lk begrijp dat dat niet de bedoeling is, maar hoe kun je dat voorkomen? Want daar ben ik bang voor. De voorzitter: Mevrouw Van der Meer Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Dat is nu precies waar het over gaat. We hebben gezien bij Louter dat er verschillen zijn tussen wijken en dat we ervoor moeten zorgen dat we die verschillen gaan opheffen maar we kunnen niet het verschil opheffen door te zeggen 'we gooien heel Zoetermeer op een hoop, we maken er één wijk van en dan heeft niemand meer een verschil en hoef je niets op te lossen'. En als we zeggen 'we willen juist in Buytenwegh aan de slag want daar zijn meer problemen dan in De Leyens', weten we dat alleen omdat we al geruime tijd geleden hebben afgesproken met elkaar dat we in ieder geval van die wijk niet meer de kengetallen op een hoop gegooid willen zien want daar zit verschil tussen. Er is verschil in allerlei problematiek en allerlei goede dingen.

lk denk dat we daardoor ook in Oosterheem en Rokkeveen niet genoeg kunnen zien wat er loos is en daardoor kunnen we ook die verschillen die we weg willen werken, niet beet pakken. Daarom moeten we ze eerst goed kunnen zien dus wat mij betreft, ligt het gewoon in elkaars verlengde. Buytenwegh De Leyens heeft onze prioriteit maar we denken dat we ook in Rokkeveen te veel naar een geheel kijken en daardoor niet zien wat er onderliggend gebeurt. De voozitter: Voldoende mevrouw Bink?

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, het is een interessant onderwerp en ik zou nog wel een paar vragen kunnen stellen, maar ik begrijp de achterliggende gedachte van mevrouw Van der Meer met deze uitleg. Dank u wel. De voorzitter: Prima, dan stel ik voor dat mevrouw Van der Meer verdergaat met haar eerste termijn, gaat u verder. U heeft uw microfoon nog niet aan misschien?

Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): lk zei 'ik ga even een alinea terug want anders is de logica weg'. lk zei het al, er is een belangrijk kritiekpunt. Het expertadvies van echt niet de eerste de beste is 'kies voor strategie 2, eerst het fundament, dan groeien'. Goed advies. Maar het college kiest niet en komt nu aan met twee pijlers. Zol Zoelermeer begrijpt het maar heeft daar grote zorgen over. Onze ambtelijke organisatie loopt op zijn laatste benen. Geen verwijt. De coronacrisis, nog steeds niet echt voorbij, heeft veel energie opgeslokt. We zien het ook aan ons uitgeputte vermoeide college. Dus keuzes maken is van groot belang om de capaciteit niet nog verder onder druk te zetten. Laten we starten met kiezen voor spoor 2 in de lopende programma's en projecten. Zot Zoetermeer vindt dat het college geen afspraken meer moet maken tot we spoor 2 hebben afgerond, anders kunnen er straks helemaal geen keuzes meer gemaakt worden. We horen hierover graag een toezegging van het college.

Voozitter, Zól Zoelermeer ziet het niet zitten om Zoetermeer 2040 te bespreken tijdens een superdrukke begrotingscyclus terwijlwe dan niet eens een commissiebehandeling hebben. We dienen hierover samen met Fractie Van den Berg en PvdA een amendement in, in de hoop dat Zoetermeer Vooruit zich daarbij aansluit. En tot slot, samen met de PvdA een amendement om echt werk te maken van het overleg met onze Zoetermeerders. Graag veel publiciteit bij het ter inzage leggen van de visie. Laten we trots zijn op de

Raad 14 juni2021

45

dromen die we hebben en sterk genoeg zijn om erin te geloven en ze onbevangen voorleggen aan onze Zoetermeerders. Dank u wel.

Amendement nr. 2106-L ingediend door2:6l Zoetermeer, Fractie Van den Berg, PvdA, D66 Zoetermeer 2040 Niemand uitsluiten "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 juni 2021; besluit in het raadsvoorstel Omgevingsvisie Zoetermeer 2040 besluit 4 als volgt te wijzigen: toegevoegd wordt: met dien verstande dat in hoofdlijn 1 'Zoetermeer is mijn thuis'voor'Het credo is: Zoetermeer is

o .

mijn thuis.' het volgende wordt opgenomen:

'ln 2040 zijn grote stappen gezet om een tolerante samenleving te realiseren, discriminatie, op welke grond dan ook, terug te dringen, en een einde te maken aan letterlijke en figuurlijke uitsluiting van gehandicapten'. " Amendement nr. 2í06-M ingediend door Zó! Zoetermeer, PvdA Zoetermeer 2040Vanal het begin van iedereen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 juni 2021; besluit ln het raadsvoorstel Omgevingsvisie Zoetermeer 2040 besluit 9 als volgt te wijzigen: de huidige tekst wordt in zijn geheel vervangen door: 'De Omgevingsvisie Zoetermeer 2040 wordt ter inzage gelegd waarbij ruim publiciteit wordt gegeven aan de mogelijkheid om kennis te nemen van de stukken en de mogelijkheid om zienswijzen in te dienen."'

.

Amendement nr.2106-N ingediend doorZól Zoetermeer, Fractie Van den Berg, PvdA Zoetermeer 2040 Niet alleen bij begrotingscyclus "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 juni 2021; besluit in het raadsvoorstel Omgevingsvisie Zoetermeer 2040 besluit í3 als volgt te wijzigen: de huidige tekst wordt in zijn geheel vervangen door: 'De Omgevingsvisie Zoetermeer 2040, de strategische agenda's en de voortgang worden tweemaal per jaar, in maart tijdens een raadsvergadering en in september tijdens een plenaire commissievergadering besproken. Eventuele financiële uitwerkingen worden meegenomen bij de begrotingscyclus."'

.

Motie nr. 2106-05 ingediend door Zól Zoetermeer Zoetermeer 2040 verlengen roltrap "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 juni 2021; overwegende dat: voor het verbeteren van de woonaantrekkelijkheid gesproken wordt over onder andere het vergroten van de diversiteit van de bewoners; r hiervoor voorbeelden worden genoemd zoals Tiny Houses, knarrenhoÍies en kluswoningen; r uit het ondezoek van Bureau Louter ook is gebleken dat mensen met een stevige sociaaleconomische achtergrond Zoetermeer verlaten als zij een volgende stap in hun wooncarrière willen zet'

.

.

ten; maar dat er in de visie geen voorbeelden of maatregelen worden genoemd om deze ontwikkeling bij te sturen;

vezoekt het college:

1. als eÍra onderdeel van de strategische agenda voorstellen te formuleren met welke maatregelen de gemeente de mensen met de stevigste sociaaleconomische achtergrond voor de stad kan behouden;

46

Raad 14juni2021

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2í06-06 ingediend door Z:6l Zoetermeer Zoetermeer 2040 Wijken splitsen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 juni 2021; overwegende dat: . Oosterheem, Rokkeveen en Buytenwegh De Leyens erg grote wijken zijn; . er binnen deze wijken flinke verschillen zijn op sociaaleconomisch gebied; r duidelijk is dat de gemeente Zoetermeer de komende jaren op allerlei gebieden wijkgericht wil werken;

vezoekt het college:

1. de raad voor het begrotingsdebat een voorstel te doen om de wijken Oosterheem, Rokkeveen, en Buytenwegh De Leyens per I januari2022 officieel te splitsen in ieder twee wijken;

en gaat over tot de orde van de dag."

De voozitter: Dank u wel mevrouw Van der Meer voor uw eerste termijn, dan ga ik over naar de Fractie Van den Berg. Mevrouw Van den Berg gaat uw gang. Mevrouw Van den Berg (Fractie Van den Berg): Dank u wel voozitter. Voozitter en collega's, mensen thuis. Fractie Van den Berg dankt het college en de ambtenaren voor hun inzet om de Omgevingsvisie Zoetermeer 2040 op te stellen. Een langetermíjnvisie die laat zien hoe de stad zich moet ontwikkelen de komende twintig jaar. Een belangrijk uitgangspunt in de visie is het afremmen en bijsturen van bepaalde mechanismen in Zoetermeer, zoals de toestroom van lageropgeleiden en het vertrek van meer economisch krachtigen. Wij vinden dat een verkeerd en negatief uitgangspunt, wij zouden eerder pleiten voor het versterken van de kracht van Zoetermeer. Een sociale, inclusieve stad met veelgewaardeerd groen, met goede voozieningen voor jong en oud, rijk en arm en huizen voor iedereen. We zijn trots op deze inclusiviteit zoals die jarenlang heel normaal was. ln Zoetermeer is iedereen welkom ongeacht afkomst en opleiding, maar met deze visie geven we een totaal verkeerd signaal af. Er staan in deze visie zeker doelen waar we achter kunnen staan, zoals de mogelijkheid om zich een leven lang te ontwikkelen, te beginnen bij de jeugd. Mits vrijwillig en toegepast op de behoefte van de persoon is dit een uitstekend idee.

Een goed begin is het halve werk en hier zullen vele generaties hun voordeel uit halen. Zo staan we ook achter de ontwikkeling van de kleinschalige wijkeconomie omdat we denken dat voozieningen en detailhandel dichterbij ten goede komt aan ouderen en mensen met een beperking voor wie de wijkcentra iets te ver zijn. ln bepaalde wijken van Zoetermeer kampen we met grootstedelijke problemen, in de omgevingsvisie wil men het oplossen onder andere door middel van preventie. Preventie zien wij als een essentieel middel hiertoe, maar als men tevens de aanpak wilverminderen tot op basisniveau en dat slechts inzetbaar is wanneer er problemen zijn, spreekt de visie zichzelÍ dan niet tegen? Hier maken wij ons zorgen over. En zo ztln er meer punten waarop de visie zichzelÍ op zijn minst tegenspreekt en op zijn best vragen oproept. Zo is er veel waardering voor functioneel groen. Maar waar blijft de visie op ecologisch groen? Wij zouden graag meer aandacht zien voor ecologisch groen en voor gebieden waar de mens flora en fauna niet kan verstoren. Opmerkelijk in deze visie is het ontbreken van omgevingswaarden, zoals cultuurhistorische waarden. Maar ook een ontzettend belangrijk onderwerp, zeker gezien de vergrijzing die in Zoetermeer sneller toeneemt dan elders, is de gezondheidszorg. ln Zoetermeer 2025 wordt gesproken over een dreigend tekort aan zorgpersoneel.

Wat heeft de omgevingsvisie op dat vlak te beiden? Wel, niet zo veel. Er is niets mis mee om in te willen zetten op hogeropgeleiden in Zoetermeer, maar als we handen aan het bed tekortkomen, is er opnieuw sprake van een mismatch op de arbeidsmarkt en dat is juist wat we op willen lossen. Wat vooral weerstand bij ons oproept, is de rode draad die door deze visie loopt waarbij je ondanks goed verhuld in wollige taal, heel duidelijk hoort dat we hier minder economisch zwakkeren willen. Waar deze mensen dan wel naartoe moeten, wordt niet duidelijk, blijkbaar hoeven we niet na te denken over een schrijnend regionaal probleem, de enorme wachtlijsten voor sociale woningen. Zoetermeer wil deze wachtlijsten niet oplossen, maar wie gaat dat dan wel doen? ln een visie wil men de verdeling van de percentages voor sociale woningbouw vrije sector en vrije sector koop loslaten en sociale woningbouw in de verkoop zetten. Nou, daar worden de wachtlijsten bepaald niet beter van. En hier zijn niet alleen lageropgeleiden de dupe van, hiermee weer je ook bijvoorbeeld de beginnende leerkrachten, de studenten, verpleegkundigen en de politieagenten uit de

Raad 14 juni 2021

47

stad.

Over de regio gesproken, regionale samenwerking wordt nauwelijks vermeld in deze visie en zeker niet in uitgewerkte vorm. ln hoofdlijn 6 wordt Zoetermeer genoemd als regiostad, gelukkig, we zijn geen eiland. Maar veel concreter dan het verbeteren van bereikbaarheid door middel van lightrailverbindingen en het belang van samenwerking wordt het nergens. Hier vooral missen we een duidelijk uitgewerkt verhaal over de samenhang tussen duuzaamheid, mobiliteit en regionale samenwerking. Tot slot... De voozitter: Mevrouw Van den Berg, een vraag van mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Dank u wel voozitter. Een vraag aan mevrouw Van den Berg over de woningschaarste. lk heb daar in mijn inbreng een lans voor gebroken om naast het investeren in kwaliteit en variatie ook oog te houden, ook om de bal hoog te houden als het gaat om woningschaarste. Bent u het met mij eens dat naast alle zaken die u noemt, we ook vooral moeten blijven bouwen en dat, wil

je het betaalbaar houden, een sterk mechanisme daarin is zorgen dat het aanbod, de beschikbaarheid van woonruimte groter wordt? Schaarste is een belangrijke factor waardoor de beschikbaarheid en toegankelijkheid van woningen onder druk komt te staan. Dat moet u toch met mij eens zijn? De voozitter: Mevrouw Van den Berg. Mevrouw Van den Berg (Fractie Van den Berg): Ja zeker. lk denk dat we zeker betaalbare woningen moeten blijven bouwen en dat we zo min mogelijk betaalbare woningen moeten verkopen, zoals helaas in de visie staat, want daarmee verdwijnen er dus weer betaalbare woningen uit de stad, of het wordt te duur. De voorzitter: ls dit voldoende mijnheer Duiven?

De heer Duiven (WD): Nog even een verhelderingsvraag. Als je woningen verkoopt, dat zou dan sociale koop kunnen zijn, dan verdwijnt toch geen voorraad? Het aantal woningen wordt daardoor toch niet kleiner? Terwijl u in uw antwoord wel die suggestie wekt, althans, zo begreep ik het. De voozitter: Gaat uw gang.

Mevrouw Van den Berg (Fractie Van den Berg): Dank u wel voozitter. Ja, als je sociale huurwoningen gaat verkopen, hebben mensen geen recht meer op huurtoeslag dus dan is het de vraag of ze deze woningen wel kunnen betalen. Heb ik daarmee een antwoord gegeven op uw vraag? Want daarmee verdwijnen er dus toch betaalbare woningen. De voozitter: lk ga even naar mijnheer Duiven, is dit voldoende voor u? De heer Duiven (WD): Ja, voor nu is het voldoende. lk denk dat ik als ik tien vragen zou hebben, we het nog steeds niet met elkaar eens zouden zijn.

De voorzitter: Dat is ook een conclusie. Dat kan er ook eentje zijn. Dan ga ik over naar een andere vragenstelster, mevrouw Bink. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, dank u wel. Wat is er nu zo erg aan als mensen die in een sociale woning wonen hun woning ook mogen kopen? Wilt u die mensen die kans ontnemen? De voozitter: Mevrouw Van den Berg Mevrouw Van den Berg (Fractie Van den Berg): Nee. lk wil mensen die kans zeker niet ontnemen, maar zoals ik net al probeerde uit te leggen aan mijnheer Duiven, een woning kopen is niet voor iedereen die nu huurt weggelegd. Want er vallen toeslagen weg. En om een woning te kopen, heb je soms ook eigen vermogen nodig, zeker in deze tijd. Dus dat is nog maar de vraag. En bovendien, wat voegt het eigenaarschap toe? Dat vraag ik me af. lk zie niet wat dat nu per se voor nut heeft, wat is daar nu zo bijzonder aan? lk woon zelf in een huurwoning en ik heb helemaal geen behoefte om te kopen. Waarom zouik? De voozitter: Mevrouw Bink, is dit afdoende, voldoende op dit moment?

48

Raad 14juni 2021

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Nee, voozitter, eigenlijk niet. lk vind het jammer dat er gezegd wordt 'ik heb geen behoefte'. Net of mevrouw Van den Berg de Zoetermeerse inwoners is, ik vind het jammer dat dit gezegd wordt want er ztln heel veel mensen die sociaal huren die dolgraag sociaal willen kopen omdat ze heel trots zijn als ze iets bezitten en daarvoor hard willen werken. Maar ik vind het jammer van die opmerking. Dus geen vraag, dank u wel. De voozitter: Oké, ik stel voor dat u... Er is nog een vraag aan mevrouw Van den Berg, van de heer Blansjaar, gaat uw gang.

De heer Blansjaar (PDvZ): Dank u wel voozitter. ls het mevrouw Van den Berg bekend dat als je een duurdere huurwoning hebt en je gaat kopen, je aanzienlijk voordeliger uit bent als je een hypotheek hebt? Dat het eigenlijk voor die mensen een heel groot voordeel is als je een sociale huurwoning zou kunnen kopen? De voorzitter: Mevrouw Van den Berg? Mevrouw Van den Berg (Fractie Van den Berg): Voozitter, dat ligt er maar aan. Dat ligt aan de hoogte van de toeslagen die je mist. En de hoogte van de hypotheek, het bedrag dat je gaat betalen aan

hypotheek. Het is niet altijd een voordeel maar het kan inderdaad een voordeel zijn, maar dan kunnen

we ons nog steeds afuragen 'wat voegt het toe om een woning te bezitten?' Dat is zeker voor een groep mensen heel fijn en daarin ben ik het zeker met mevrouw Bink eens. Er zijn mensen die heel graag een woning willen kopen en dan is het ook fijn als ze die kunnen kopen, maar er is ook een hele groep die het heel fijn vindt om te huren omdat dit ook stress scheelt namelijk stress die bijvoorbeeld veroozaakt wordt omdat je met een koopwoning heel veel zaken in je huis zelf moet betalen, waarmee een koopwoning ook weer een stuk duurder wordt. Wat nu door een woningbouwvereniging betaald wordt aan renovaties, zulje dan zelf moeten betalen. De voorzitter: lk kijk even naar mijnheer Blansjaar. ls dit voldoende voor u? De heer Blansjaar (PDvZ): Voor mij is het voldoende voozitter, dank u wel. De voozitter: Prima. Dan ga ik terug naar mevrouw Van den Berg. Gaat u verder.

Mevrouw Van den Berg (Fractie Van den Berg): Dank u wel voozitter. lk ben bijna klaar met mijn betoog. Tot slot. Zoetermeer wil bestaande problemen oplossen door het fundament te versterken; 1. door sterke wijken te creëren en 2. vooral veel te bouwen. Achter het eerste kunnen we helemaal staan maar houd bij het bouwen wel rekening met de wensen van de bestaande bewoners en laten we vooral inclusief zijn en blijven. En hier laat ik het voor nu bij. Dank u wel voor uw aandacht. De vootzitter: Dank u wel voor uw eerste termijn, mevrouw Van den Berg. Dan ga ik over naar de fractie van de PW, de heer Smitskam.

De heer Smitskam (PW): Dank u voozitter. De PW kan zich vinden in de Omgevingsvisie Zoetermeer 2040. Over het basisdocument Zoetermeer 2040 hebben we in het opiniërend raadsdebat inmiddels ons zegje gedaan maar we willen hier toch nog even kwijt dat we er enorm naar uitkijken om van Zoetermeer een betere stad te maken voor de Zoetermeerse inwoners.

De voorzitter: U bent heel zacht te verstaan, mijnheer Smitskam, ik weet niet hoe dat komt, maar misschien iets dichter bij de microfoon of iets anders? De heer Smitskam (PW): lk weet het ook niet, ik heb een headset op. lk snap het eerlijk gezegd ook niet.

De voorzitter: Misschien de microfoon iets dichter bij uw mond? U bent moeilijk te verstaan.

De heer Smitskam (PW): ls het nu beter? De voozitter: lets beter. Gaat u verder

Raad 14juni 2021

49

De heer Smitskam (PW): lk ga even terug naar de vorige alinea. Over het basisdocument Zoetermeer 2040 hebben we in het opinièrend raadsdebat inmiddels ons zegje gedaan maar we willen hier toch nog even kwijt dat we er enorm naar uitkijken om van Zoetermeer een betere stad te maken voor de Zoetermeerse inwoners. Voor de PW betekent dit een veilig Zoetermeer met florerende bedrijvigheid, kwalitatief hoogwaardig onderwijs en een actieve beroepsbevolking. Een levendige en leefbare stad, met een goede bereikbaarheid en hoge graad van woongenot. De Omgevingsvisie Zoetermeer 2040 sluit hier wat ons betreft op aan, weten wat voor stad we willen zijn is een belangrijke eerste stap in de visievorming, maar met de visie alleen zijn we er natuurlijk nog niet. Tenslotte is de visie niets meer dan gedachten over het gewenste toekomstbeeld van Zoetermeer. Met behulp van de hiertoe ontwikkelde strategie moet aan die gedachten uiteindelijk handen en voeten worden gegeven om deze ook daadwerkelijk te realiseren. De eerste strategische agenda ligt er inmiddels en schetst een voorlopig beeld van de stappen die nodig zijn om de ideeën over Zoetermeer 2040 gestalte te geven, terecht voorlopig want in feite staat er nog veel in de stijgers. Maar dat we de nodige uitdagingen hebben, staat wel vast.

ln de strategische agenda wordt dan ook juist gesteld dat de uitvoering de spannende opgave is, zowel voor raad, college als de ambtelijke organisatie. Net als vrijwel alle andere Nederlandse gemeenten kampen we met beperkte financiële middelen waardoor het maken van duidelijke keuzes over waar te investeren en het stellen van juiste prioriteiten nog belangrijker zijn. Wellicht dat we hierdoor toch afhankelijker zijn van marktpartijen die hier een rol kunnen spelen bij de realisatie. Maar de vraag is in hoeverre deze zullen voldoen aan de gestelde ambities en doelstellingen van Zoetermeer. We beseffen dat er altijd een spanningsveld zal blijven vanwege de verschillende belangen en we verwachten dan ook dat naarmate de rolvan marktpartijen groter wordt, de ambities zoals deze nu op de agenda staan, in het gedrang kunnen komen. We zijn dan ook heel benieuwd hoe het college hiermee om zal gaan. En niet alleen daar zijn spanningsvelden. Zoals terecht gesteld in de omgevingsvisie zullen spanningen optreden vanwege tegenstrijdig belangen bij verschillende groepen. Daar waar ruimte wordt geschapen voor de ene doelgroep zal deze beperkt worden voor een andere. Dit vereist tact en het tijdig en intensief betrekken van de betrokkenen.

Zoals ook in het participatieplan uitvoering staat te lezen, zullen de krachten van inwoners en organisaties gebundeld worden rond príoritaire vraagstukken van Zoetermeer 2040. Een gezamenlijke inspanning van gemeente met inwoners en organisaties moet ervoor zorgen dat de neergaande beweging met meer kracht en op een hoger tempo in een opwaartse beweging wordt omgezet. De participatieplannen geven hoop op een goede interactie met inwoners en organisaties. Het is zeer nodig want tot dusver is Zoetermeer niet echt een uitblinker geweest als het om participatie gaat. We hebben voorbeelden te over van ontevreden Zoetermeerders en organisaties zonder dat zij voldoende gehoord of betrokken zijn bij uitvoeringsplannen. We zijn het dus eens dat het anders moet. Met de geschiedenis in het achterhoofd, en de perceptie die bij vele Zoetermeerders leeft, zal het nog een flinke opgave worden om het vertrouwen te winnen van Zoetermeerders zodatze zich echt betrokken kunnen voelen bij de toekomstplannen en zich daadwerkelijk deelgenoot kunnen voelen van Zoetermeer 2040. Ten slotte is de participatie een belangrijke pijler voor draagvlak, zonder voldoende draagvlak kan voortgang flink worden gefrustreerd en dat willen we geen van allen. Tot slot kunnen we alleen maar de hoop uitspreken dat we hier met z'n allen een prachtig Zoetermeer 2040 gaan realiseren.

De PW staat in ieder geval wel achter de plannen maar zal kritisch blijven meekijken. Dat was het voozitter. De voozitter: Dank u wel mijnheer Smitskam voor uw eerste termijn, dan ga ik naar de fractie van de

LHN, de heer Meijroos.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voozitter. Allereerst, dat we online vergaderen vanavond betreuren we zeer als LHN. Het was niet nodig geweest en we vinden het onderwerp ook eigenlijk te belangrijk. Je ziet het ook, de een praat te zacht, de ander blijft haperen. lk heb drie keer het beeld zien hangen, het was niet nodig geweest. Om de bijdrage niet af te raffelen heb ik mijn tekst in tweeën gedeeld, het eerste deel voor de eerste termijn en het tweede in tweede termijn. De voozitter: Mijnheer Meijroos, nu we toch digitaal vergaderen, wilt u iets naar voren komen, want dan zien we u wel. Dat is beter, dank u wel. De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): lk kan niet anders zeggen dan dat ik het heel leuk vind dat u mij allen graag ziet. lk ga gauw verder, Zoetermeer in 2040 is een droomstad als we onze ambíties waar kunnen maken.

50

Raad 14 juni 2021

Een prachtig vormgegeven en opgestelde visie en de eerste strategische agenda verdienen dan ook een compliment. Als we de eindstreep willen halen, zullen we de handen ineen moeten slaan als raad, als inwoners, als organisaties en als ondernemers in Zoetermeer. We zijn heel benieuwd hoe het college dat gaat doen. Wanneer en met wie gaan 'we', waaraan steeds wordt gerefereerd, in gesprek? De visie zoals die er nu ligt, is een weinig aansprekende voor inwoners en ondernemers. Hoe gaat het college deze plannen concreet kenbaar maken aan Zoetermeer? Voozitter, er zullen waarschijnlijk vijf raadsperioden overheen gaan, eer we droomstad Zoetermeer hebben bereikt. Hoe houdt het college en hoe houden de colleges in de toekomst vast aan de plannen die we nu met z'n allen smeden? Want Zoetermeer 2040 verschilt niet zo veel van Zoetermeer 2020 en Zoetermeer 2030 waarmee de raad in vorige periodes al bezig is geweest. Een significant verschil is dat we nu een van bovenaf opgelegde Omgevingswet en omgevingsvisie eraan vast moeten plakken, dat is een nuttige stok achter de deur. Echter, waar wij nu twintig jaar vooruit kijken, vraagt de Omgevingswet van ons dat we het binnen tien jaar doen, een visie maken en uitvoeren. En dat heeft dan ook de voorkeur. Dit alles om het onze inwoners en ondernemers makkelijker te maken om aan de slag te gaan in hun fysieke wereld.

Dit vereist een cultuuromslag binnen de ambtelijke organisatie. We zijn benieuwd hoe het hiermee staat. En dit vereist tevens politiek op maat, niet eenvoudig en zeker niet met verkiezingen op komst.

Dan iets meer inhoudelijk voozitter, de LHN wil dat de kwaliteit vooropstaat bij de komende ontwikkelingen waarin we vernieuwde woonvormen ambiëren om de woonaantrekkelijkheid te vergroten. Hoe gaat het college daarop sturen? Ook spreekt het ons aan dat Zoetermeer het beste biedt van het stedelijk leven gecombineerd met het buitenleven. We denken dat met name het buitenleven nog onvoldoende tussen de oren van de mensen zit. Zij zien Zoetermeer nog vaak als een stad met de troosteloze flatgebouwen. Dit doet geen recht aan Zoetermeer maar om de andere kwaliteiten ook bekend te maken is een marktstrategie nodig. College, hoe gaan we daar vorm en inhoud aan geven? We kunnen ons bijvoorbeeld voorstellen dat we de binnenstad verfraaien met levendige foto's uit het Zoetermeerse groen, zo brengen we de kwaliteiten beter onder de aandacht en misschien kan de heer Moree van de WD daar wat in betekenen. Veiligheid is een belangrijk thema voor ons, drugs en steekpartijen voeren de boventoon. Drugsoverlast komt in alle wijken voor. Er moet hiertegen een front worden gevormd. ln de wijken Meezicht en Oosterheem klotsen de drugs op dit moment zelfs langs de flats en langs de straten en de LHN is het eens met de aanpak van eerst de wijk Meezicht, daarna de wijk Buytenwegh en ten slotte de wijk Seghwaert zoals voorgesteld in de Strategische Agenda 2040.

De veiligheid moet dan prioriteit hebben bij de aanpak. Meer controle door politie en BOA's, ook's avonds en 's nachts. De LHN heeft nog niet zo lang geleden een tienpuntenaanvalsplan inzake veiligheid ingediend en dat plan is nog steeds van kracht, uitvoering van dat plan kan eigenlijk niet wachten. De voozitter: Mijnheer Meijroos, een interruptie van mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voozitter, een tweeledige vraag. U zei tegen de heer Beij eerder deze avond dat het wel leek alsof we allemaal wat anders hebben zitten lezen bij de stukken. Wat zegt u dat, dat we allemaal slecht lezen, of dat het stuk dus blijkbaar multi-interpretabel is en veel duidelijker zou moeten zrln? En mijn tweede vraag is: u zei net 'we moeten foto's van het groen ophangen in het Stadshart'. Zullen we het Stadshart gewoon met echt groen verfraaien? De voorzitter: De heer Meijroos.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Op dat laatste, ja natuurlijk, echt groen is altijd leuk. Maar het is ook wel leuk om met billboards te werken waarop we prachtige plaatsen van onze parken laten zien en daar de naam onder zetten en de locatie en dan zien de mensen behalve dat ze hier komen shoppen, dat we fantastisch groen hebben. Het is maar een idee. De eerste vraag die u stelde ging over hoe ik het stuk zie, of dat op meerdere manieren te interpreteren is. Ja, dat is in principe op meerdere manieren te interpreteren maar ik heb wel vaak het idee dat mensen het liefst hun eigen verkiezingsprogramma teruglezen en daarvan zei ik net ook al, we moeten het beter met z'n 39'en oppakken en niet ieder met z'n eigen verkiezingsprogramma want we komen er niet uit en dan betekenen we niets voor Zoetermeer. Het zit allemaal nog niet meteen in kannen en kruiken, we zijn nog maar bezig aan het ontwerp en we hebben nu een eerste strategische agenda. We zijn dit aan het opbouwen en dat moet je ook een beetje de kans geven. ls dat voldoende antwoord? De voorzitter: lk ga het even vragen. Mevrouw Kraneveldt.

Raad 14 juni2O21

51

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Voor nu is het goed voozitter. De voozitter: Dank u wel. Nog een vraag van mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ja voozitter, ik moet zeggen, het ging me iets te vlug en ik begrijp het ook helemaal niet goed, ten eerste dacht ik: misschien kan de heer Meijroos even uitleggen wat het ophangen van billboards nu te maken heeft met een omgevingsvisie richting 2040? En de tweede vraag die ik heb is: ik hoorde u net achter elkaar zeggen 'we moesten allemaal eens goed in ons verkiezingsprogramma kijken, want moesten we niet allemaal doen wat er in ons verkiezingsprogramma staat'? Misschien kunt u dat nog even terugpakken want ik kon het niet volgen. De voorzitter: Mijnheer Meijroos.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Voozitter, ik doe eerst de eerste vraag, u zegt'wat moeten we met mooie plaatjes in deze stad?'We hebben deze visie echt anders gelezen dan een hoop andere fracties, we hebben gekeken naar het totaalverhaal en een heleboel mensen denken dat we op dit moment bezig zijn met de woonvisie. Dat zijn we dus niet. We zijn met een algemene visie bezig voor Zoetermeer 2040. Daarvan zeg ik 'dat mag zelfs weer Zoetermeer 2030 worden want het mag allemaal wel iets sneller', maar los daarvan, dan kun je het dus hebben over verfraaien van een stad want we hebben het over de Visie 2040. Het is helemaal niet gek om dan na te denken over allerlei thema's die in de stad beter zouden kunnen. lk heb er eentje uitgehaald. Om het niet de hele tijd alleen maar over bouwen en wonen te hebben. Daar kom ik straks trouwens ook nog wel op. De andere opmerking die ik maakte, daarin ging ik te snel. lk zal proberen iets langzamer te praten, maar ik heb zo veel te vertellen in korte tijd dat ik af en toe even haast maak. Die opmerking was dat ik merk dat een hoop partijen, wat ik ook wel snap, het liefst hun eigen verkiezingsprogramma helemaal teruglezen in deze visie en dat gaat niet, dat gaat echt niet. We zullen allemaal water bij de wijn moeten doen.

We hebben in ieder geval een heel duidelijk signaal gekregen van het rapport Louter Jongens, dit gaat niet de goede kant op'. Kies wat je wilt, verder doormodderen of zorgen dat het beter wordt. Volgens mij zijn we het er allemaal over eens dat we het beste willen voor Zoetermeer en dan moeten we niet doormodderen maar zorgen dat het beter wordt. Dat betekent dus dat we met z'n allen even de schouders eronder moeten zetten. Ook als dit betekent dat we iets meer gaan hangen bijvoorbeeld op die 27o/o sociale huurwoningbouw. Daar moeten we dan maar eventjes pijn van hebben want we zitten gewoon te hoog dus dat mag iets minder. Dat is gewoon de logische consequentie. De voozitter: lk kijk even, voldoende mevrouw Van der Meer?

Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Nou ja, ik blijf het ingewikkeld vinden om een dingetje als wat plaatjes ophangen in het Stadshart te combineren met een visie. Dat lijkt me meer iets voor het voorjaarsdebat. Maar goed, dat maakt niet uit voozitter, laat ik het niet langer ophouden, we gaan gewoon verder, dank u welvoor het antwoord mijnheer Meijroos. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van der Meer, en voor we verdergaan, vraag ik eerst even aan mijnheer Van Gils die inmiddels in de vergadering is of hij zich even kenbaar wil maken. De heer Van Gils (WD): lk ben er, voozitter. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Gils. Dan ga ik terug naar mevrouw Brouwer voor een interruptie. Mijnheer Meijroos, kan uw microfoon even uit want dan kan mevrouw Brouwer haar vraag stellen.

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): lk wilde het volgende vragen. De heer Meijroos zei net dat iedereen water bij de wijn moet doen. lk ben zo benieuwd waar de LHN water bij de wijn wil doen. De voorzitter: De heer Meijroos.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Welk water we bij de wijn doen. Wij doen altijd heel graag water bij de wijn want we willen het beste voor de stad Zoetermeer dus op het moment dat dat betekent dat we ergens wat water bij de wijn moeten doen, dan doen we dat. Dat is geen enkel probleem. Maar om nu concreet te zeggen waar we allemaal water bij de wijn gaan doen, daar is de visie nog net wat te groot voor. lk geef zo meteen nog aan in een aantal punten, en daar kunt u gerust op wach-

52

Raad 14 juni 2021

ten, waar we vragen over hebben, waar we niet precies heel veel duidelijkheid over hebben. Dan gaan

we beslissen of we bij die punten bijvoorbeeld water bij de wijn gaan doen of niet. Maar om dat nu allemaal uit te gaan kauwen, is wat veel misschien, maar ik snap uw vraag. De voozitter: ls dit voldoende?

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Het is nooit voldoende als iemand zegt'daar ga ik geen antwoord op geven', maar het is voor nu goed zo. De voorzitter: Ja, de heer Meijroos vervolgt u uw betoog.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): lk ga heel graag verder, dank u wel. Zoetermeer veroudert met zeer grote stappen. Het aantal ouderen groeit heel snel en we zullen hierop voorbereid moeten zijn. Bijeenkomsten voor ouderen zijn heel belangrijk al was het alleen al om de eenzaamheid tegen te gaan en ook de ontmoetingsplaatsen in alle wijken verdienen dan de aandacht in deze visie. De LHN is eigenlijk sowieso van mening dat het Sociaal Domein en de ouderen te veel onderbelicht zijn in deze strategische agenda en daarom hebben we hiertoe een motie opgesteld. We zien graag de invulling en de uitwerking van de ontwerpvisie en bij alle ambities en planning dat de zorg in brede zin binnen het Sociaal Domein nadrukkelijk wordt betrokken. lk weet niet hoe lang ik nog heb, voozitter? De voozitter: U heeft nog een minuut maar mijnheer Duiven heeft een vraag.

De heer Duiven (WD): Ja voozitter. Dezelfde vraag aan de heer Meijroos die ik eerder op de avond aan anderen heb gesteld. Waarom nu in de uitvoering een punt expliciet benoemen daar waar in de strategische agenda onder spoor 1 en ook in spoor 2 juist die integraliteit, die totaalafweging staat van wat aan lopend of aanstaand beleid en lopende activiteiten plaatsvindt, om dat tegen Zoetermeer 2040 af te zetten? lntegraalop het totaal? Bent u niet met mij eens dat het eruit lichten van een facet die integraliteit geweld aan doet? De voozitter: De heer Meijroos.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): lk zeg ook zeker niet dat het uitlichten van een facet inderdaad nodig is. Het hoeft ook niet alleen dat facet te zijn maar ik zie wel op dit moment dat dat facet volledig onderbelicht is en te weinig naar voren komt. En andere facetten werden wel genoemd. Dus wij vinden het Sociaal Domein ook heel belangrijk voor die Visie 2040 en daarom vinden we het prettig als die toch wat forser wordt opgenomen of benoemd. De voorzitter: Mijnheer Duiven is dit voldoende voor u?

De heer Duiven (WD): Dit antwoord roept een korte vervolgvraag op: als u dat allemaal mist, waarom heeft u dan een motie gemaakt en niet een amendement? Want u mist kennelijk veel in de visie of in het raadsbesluit, dan is de meest aangewezen weg toch om dat aan de voorkant te repareren en niet aan de achterkant een pleister te plakken die de integraliteit van die uitvoering ook in het ongerede brengt? De voorzitter: De heer Meijroos.

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): lk ben zeker bereid om de motie om te bouwen naar een amendement. Steunt u die dan? De voorzitter: Mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Nee. De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): Dan laat ik hem voor wat het is want er is voldoende werk in gestoken. De voozitter: lk stel voor dat u straks op een apart moment nog even kijkt of u elkaar kunt overtuigen maar dat hoeft echt niet wat mij betreft op dit moment, in deze vergadering. Gaat u verder met uw betoog. Dan stel ik wel voor dat u uw microfoon even aanzet.

Raad 14 juni 2021

53

De heer Meijroos (Lijst Hilbrand Nawijn): U heeft helemaal gelijk. Als het goed is, ben ik nu wel te horen, ik doe nog een alinea want dan zit ik wel ongeveer aan mijn minuut en dan bewaar ik het restje voor de tweede termijn waarin ik overigens ook een motie zal aankondigen. Om te zorgen dat de woningmarkt weer kan gaan doorstromen en dat niet alle jongeren onze mooie stad verlaten, zullen we vlot moeten gaan bouwen, maar wel bouwen op maat. Met het rapport Louter in de hand weten we op welke sectoren we wat meer en wat minder moeten bouwen. Het is prettig dat de provincie inmiddels ook bij andere gemeenten toezicht houdt op de afgesproken 27Vo sociale woningen maar wellicht is het ook handig om die goede afspraken in de MRDH over te maken, hoe kijkt het college hier tegenaan? Dan ga ik nu afronden. Dank u wel, tot de volgende termijn.

Motie nr. 2106-07 ingediend door LHN De toekomst begint hier en nu

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 juni 2021; constaterende dat: e veel visies de Visie 2040 vooraf gingen; . de plannen veelbelovend zijn en de uitvoering vaak achterblijft; . de huidige situatie met toenemend geweld onder met name jongeren hier en nu actie vraagt; r het stadsbeeld steeds meer vervuilt; o Zoetermeer baat heeft bij een samenhangende visie die daadwerkelijk wordt gerealiseerd; overwegende dat: . binden van jongeren aan de stad begint in het hier en nu door een aantrekkelijke stad te zijn met voldoende voozieningen waaronder scholen en verenigingen; . bewoners graag bijdragen aan het op orde houden van een schone en veilige stad en daar is nog

. r

welwerk aan de winkel; de huidige meerjarige tekorten nopen tot het maken van keuzes; verschraling op de korte termijn voorkomen moet worden om Zoetermeer 2040 een reële kans te geven;

draagt het college op: . de basis op orde te brengen op het gebied van een schone en veilige saamhorige stad waar inwoners mede kunnen bepalen waar de accenten moeten worden gelegd; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr.2106-08 ingediend door LHN Ontwerp-Omgevingsvisie Zoetermeer 2040 "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 juni 2021; constaterende dat: o in het ontwerp-Omgevingsvisie Zoetermeer 2040 en in de eerste 'strategische agenda Zoetermeer 2040 zes hoofdlijnen, twee pijlers alsmede de uitvoeringskaders in het tweede kwadrant van de Zoetermeerse aanpak beschreven staan; . een samenhangend geheel is gepresenteerd van de 'weg naar Zoetermeer 2040', maar essentiele onderwerpen om nadere invulling vragen; . de tekst, de hoofdlijnen en de uitvoeríngskaders maar beperkt punten benoemd over het Sociaal Domein, die kenmerkend zíjn om al vanaf nu tot aan 2040 ter hand te nemen; overwegende dat: r juist ontwikkelingen over de zorg in brede zin in het Sociaal Domein nu al moeten worden aangepakt en doorgezet naar Zoetermeer 2040, maar welke nu in de tekst ontbreken; o visie en agenda veel ambities kennen maar een vaste basis voor de invulling van zorg binnen het Sociaal Domein moet worden toegevoegd; draagt het college op:

54

Raad 14 juni2021

. r

bij de invulling en de uitwerking van de ontwerpvisie c.a. en van de ambities en de planning de 'Zorg' in brede zin binnen het Sociaal Domein nadrukkelijk te betrekken; hieronder te verstaan onder meer de zorg voor: de grote toename van het aantal ouderen ('dubbele vergrijzing'), de intra- en extramurale gezondheidszorg, de kwetsbaren in onze samenleving, de toegankelijkheid, maar ook de wijk- en buurtzorg;

en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: O sorry. lk venrachtte nog een alinea of een zin, dank u wel mijnheer Meijroos voor uw eerste termijn. Daarmee constateer ik dat we zijn aangekomen bij het einde van de eerste termijn van de gemeenteraad en daarin is veel gezegd en een behoorlijk aantal amendementen en moties ingediend en mijn voorstel is, dan geef ik het college de gelegenheid om daar goed op te reageren, om tot 22.00 uur te schorsen. Het is nu 21.32 uur zeg ik erbij. Dus we gaan tot22.00 uur schorsen en dan vervolgen we de vergadering. lk schors de vergadering tot 22.00 uur. Schorsing

De voozitter: Dames en heren, ik heropen de vergadering en als het goed is bent u allemaal weer aanwezig en dat betekent dat we nu overgaan naar de eerste termijn van het college. Daarvoor geef ik als eerste het woord aan wethouder ledema. Wethouder ledema: Voozitter, dank u wel. Allereerst, op zo'n dag als vandaag waardeer je weer ontzettend de ondersteuning van griffie en bodes en anderen op momenten dat de moties worden uitgeprint en rondgebracht en je je meteen met een stapel papier onder de arm kunt gaan beraden. Dat gaat nu een stuk moeilijker maar gelukkig is er ook nog een aantal ambtenaren dat meegeschreven en meegelezen heeft, dus we proberen zo goed mogelijk alle antwoorden te geven in deze eerste termijn. Als dat niet lukt omdat het iets te snel ging of we iets niet hebben opgeschreven, dan bij voorbaat excuus daarvoor, maar dan komen we daar in tweede termijn natuurlijk graag op terug. Voozitter, u gaf in uw inleiding al aan wat een belangrijke avond dit is en dat merk ik ook aan de bevlogen inbreng van u allen, waarvoor onze dank. Het college heeft vooral geprobeerd een visie voor iedereen te schrijven en wij denken ook dat dat gelukt is. We zijn dan ook blij met de herkenning die velen van u hebben.

Mevrouw Brouwer opende heel treffend , ze zei'we herkennen ons steeds vaker' en dat is ook precies zoals we de afgelopen tijd met elkaar aan de slag zijn geweest met deze visie. Een visie die overigens richting geeft aan toekomstig beleid want de visie zegt waarheen je gaat, en het beleid is daar een neerslag van. Dus we komen in de toekomst nog regelmatig over de uitwerking van deze visie te spreken en hoewel vanavond vooral een debat over wonen leek, is deze visie veel breder. Gelukkig gaf u ook regelmatig aan de visie op bijvoorbeeld leven lang ontwikkelen, werkgelegenheid en andere dingen te herkennen. Deze visie is er namelijk op gericht de door Louter geschetste mechanismes te keren. U heeft veel vragen gesteld en enkele moties ingediend over de oranje kaders. De oranje kaders zijn vooral in de visie weergegeven als voorbeelden waar je aan zou kunnen denken en richtingen voor toekomstig beleid. Op sommige plekken hebben we begrepen dat teksten eventueel wat multi-interpretabel zijn en de amendementen die ertoe oproepen dat eruit te halen, zullen we, dat zult u zo meteen ook merken in de bijdragen van mij en mijn collega's, gunstig beoordelen. Dan brengt mij dat tot een aantalvragen. lk zal eerst proberen een groot aantal vragen te beantwoorden en dan kom ik op de moties en amendementen die voor mij zijn en dan geef ik het stokje over aan een van mijn collega's.

De voorzitter: Wethouder ledema, er is een interruptie van mevrouw Van der Meer.

Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Voozitter, ik hoor de wethouder iets zeggen waarvan ik denk'ik wil even heel precies horen wat hij nu precies zegt', want u heeft het over de oranje kaders en het klonk alsof u zei 'wat er in die oranje kaders staat, dat zijn gewoon geen kaders, dat zijn een soort voorbeelden van hoe iets zou kunnen zijn'. Dat wil ik dan wel even heel precies weten en opgeschreven hebben want ik ken die kaders van dit college. Als we nu denken dat het een soort richtinggevende luchtige voorbeelden zijn en we draaien ons om, dan zie ik dadelijk iemand onze bewoners uitleggen dat dit in beton gegoten is. Dus kunt u nu even precies zeggen hoe het zit met die dingen die in oranje kaders staan want anders weet ik niet wat we straks gaan besluiten. De voozitter: Dank u wel mevrouw Van der Meer. lk ga het nog een keer zeggen en ik blijf het herhalen, probeert u interrupties kort te houden want we zitten al een behoorlijk eind in de avond en alle

Raad 14 juni2021

55

wethouders moeten nog aan het woord komen en we hebben nog een tweede termijn van de raad. Dus ik wil u niet opjagen maar we proberen het zo functioneel mogelijk te houden, maar eerst wethouder ledema, naar aanleiding van de vraag van mevrouw Van der Meer. Wethouder ledema: Ja voozitter, ik probeer ook de teksten erbij te pakken en mevrouw Van der Meer heeft wellicht gelijk dat ik het iets te zwart-wit schets dus ik zal mijn punt herframen. Een aantal van u heeft een amendement ingediend dat ging met name over de oranje kaders. Die oranje kaders zijn voor een groot gedeelte ook denkrichtingen, die kunnen hier en daar best wat minder scherp. U roept daartoe op in uw amendementen en waar dat kan, zullen we die als positief omarmen. Dat zult u straks brj de reacties op de amendementen ook terugzien. De voozitter: Gaat u verder, wethouder ledema.

Wethouder ledema: Dan Zoetermeer Vooruit, die vroeg 'kan het college concreter zijn over de samenhang tussen de beroepsbevolking en de werkgelegenheid en hoe wordt de mismatch aangepakt?' Gaat de visie een oplossing bieden? Dat probeerde ik daarnet eigenlijk aan te geven in een zin, de visie gaat natuurlijk geen oplossing bieden, de visie geeft een richting aan welke kant we opgaan. We zien nu een mismatch tussen de beroepsbevolking van Zoetermeer en de werkgelegenheid en die zien we op verschillende manieren. We denken dat dit kan worden opgelost door aan twee kanten te werken: meer diversiteit in werkgelegenheid en meer opleidingen in de stad zodat we de trend die Louter heeft gezien, namelijk dat de groei in opleiding van de Zoetermeerse inwoners achterblijft bij de groei in Nederland, kunnen keren. De visie geeft een richting daarin en die kunnen we vervolgens in beleid laten landen, bijvoorbeeld op het gebied van strategie en werklocaties, Dutch lnnovation Park of leven lang ontwikkelen. Zol Zoetermeer vraagt, en dat is wel een belangrijke vraag, 'moeten we alle projecten dan stopzetten totdat we een besluit hebben over spoor 2?' Dat lijkt me geen goede optie om nu alles maar stop te zetten. We gaan natuurlijk wel- dat leest u ook in de strategische agenda als deze visie door u wordt aangenomen, kijken welk beleid we hebben en hoe we dat kunnen spiegelen aan deze visie.

Waar behoeft ons beleid bijsturing? Die analyse zullen we delen met de raad en we zullen op basis daarvan ook met voorstellen komen waarover uw raad ook gaat besluiten. lemand anders vroeg daar ook om, wie gaat daar uiteindelijk over? Wie neemt het besluit? Dat bent u als raad zoals we dat ook normaal doen, alleen de visie zal dus daarvoor de leidraad gaan vormen. De voozitter: Wethouder ledema, een vraag van mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voorzitter. Misschien zit ik niet bij de goede wethouder en moet ik bij mijnheer Paalvast zijn, maar dat hoor ik dan vanzelf. lk had ook nog een vraag gesteld over de woonvormen, de diversiteit aan woningen. Bent u ook van plan met de diversiteit aan woningen krachtige inwoners te genereren zodat de minder kwetsbare inwoners niet naar Zoetermeer komen? Hoort dat ook bij u of hoort dat bij iemand anders? De voorzitter: Wethouder ledema.

Wethouder ledema: Voozitter, excuus, ik was iets te snel. lk heb lang stil moeten zitten en ik wil nu graag de antwoorden geven. Excuus. We hebben de vragen en antwoorden zo veel mogelijk per portefeuille verdeeld dus de woonvragen zullen allemaal door collega Paalvast worden behandeld. Nogmaals, mochten we er uiteindelijk eentje over het hoofd zien, dan komen we daar graag in tweede termijn op terug. De vootzitter: Wethouder ledema. Er is nog een interruptie van mevrouw Van der Meer.

Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ja voozitter. lk sla aan op de vervelende manier waarop het college nu terugkoppelt wat wij hebben gezegd. We hebben op geen enkel ogenblik het woord 'stoppen' in onze mond genomen, we hebben alleen maar gezegd 'we begrijpen natuurlijk heel goed dat er al zaken lopen en we hebben alleen gezegd 'gaat u nu geen nieuwe afspraken aan voor alle projecten die lopen zodat we ook helemaal niets meer kunnen'. Dat is het punt waar we het over hebben gehad, niet over dat wat al loopt stopgezet moet worden. We zouden het niet in ons hoofd halen en ik vind het vervelend dat u dat nu suggereert. De voozitter: Wethouder ledema, als u kunt reageren, er komt nog een vraag van mevrouw Bink.

56

Raad 14juni 2021

Wethouder ledema: Ja voozitter, het is natuurlijk geenszins onze bedoeling om vervelend te doen. Het is een hele brij aan meeschrijven en handschriften ontcijferen, en daarin wordt wellicht wel eens een keer wat te kort door de bocht de conclusie getrokken dus mijn excuus daar dan voor. Maar het is natuurlijk ook zo dat, als we vanavond de visie aannemen met elkaar, we dan ook weten wat het nieuwe kader is. Dus volgens mij kunnen we dan gewoon doorgaan met alle voorstellen die dan naar de raad komen en heeft u ook meteen een toetsingskader waaraan u het kunt toetsen en uiteraard zullen we daar prudent mee omgaan. De voozitter: Wethouder ledema, nog een vraag van mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel. lk heb nog een vraag over het participatieplan, dat is niet wonen maar ik dacht dat dat bij wethouder Paalvast hoorde, maar ik begin nu te twijfelen, kan ik die aan u stellen?

De voorzitter: Mag ik even een voorstel doen want als u iedere keer gaat vragen waar de vraag thuishoort, schiet het niet op. lk stel voor dat wethouder ledema eerst even zijn verhaal afmaakt en als het dan niet teruggekomen is, kunnen we even kijken of het onderwerp inderdaad niet bij hem ligt, anders wordt het wat ingewikkeld. lk stel voor dat u uw betoog vervolgt. Wethouder Iedema: Dank u wel voozitter. En u zegt'wethouder ledema afiruachten', maar participatie zit volgens mij bij collega Van Driel dus misschien is het goed om aan het eind te kijken of alle vragen zijn beantwoord. Nogmaals, we hebben geprobeerd het zo veel mogelijk te verdelen over de collega's. De PvdA vroeg hoe wordt omgegaan met onder andere geluidshinder en cultuurhistorie want daarover is niets te vinden in de visie. Wat de PvdA betreft, is de visie onvolledig. Maar we hebben niet zozeer de geluidshinder en de cultuurhistorie weggelaten als wel dat dat als afzonderlijk onderwerp staat genoemd in de visie. De oozaak daarvan is in de analyse die ten grondslag ligt aan de visie. De analyse van Louter toont met name de samenhang tussen de sociaaleconomische en fysieke aspecten en vanuit die samenhang hebben we dus ook de opgaven opgepakt, vandaar dat we in de visie niet hebben gekozen voor sectorale thema's apart als paragrafen, maar we hebben de zes hoofdlijnen gekozen om aan te pakken.

De sectorale aanpak leidt wat ons betreft dus niet tot een adequate aanpak van de vraagstukken in de hele stad. U zegt ook, mevrouw Bout, 'de visie lijkt alleen gericht op hbo en wo. Vergeet het mbo niet'. Daar kan ik u meteen op geruststellen, we vergeten het mbo niet, sterker nog, we vergeten geen enkele onderwijslijn in Zoetermeer. We gaan echt voor een leven lang ontwikkelen met onderwijs van nul tot honderd, voor alle Zoetermeerders en ook voor het beter verbinden van het onderwijs met de economie en de arbeidsmarkt. De voorzitter: Wethouder ledema, een vraag van mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voozitter, misschien komt wethouder ledema er nog op en dan ben ik voorbarig, maar dan weet hij de vraag al vast. We hebben ook een amendement ingediend om het recht te hebben, om een ambitie uit te spreken dat we in 2040 een dekkend aanbod hebben voor kinderen die van passend onderwijs afhankelijk zijn. Durft u de uitdaging aan om gewoon die ambitie in onze visie te zetten zodat we daar met het scholenveld naartoe kunnen werken, zodat geen kind Zoetermeer uit hoeft? De voorzitter: Wethouder ledema.

Wethouder ledema: Voozitter, mevrouw Kraneveldt en ik hebben elkaar al vaker getroffen op dit onderwerp, soms hand in hand en soms tegenover elkaar. lk denk dat we hetzelfde ambiëren, dat is namelijk een zo breed mogelijk aanbod van passend onderwijs in Zoetermeer en ik herken ook de wens om eigenlijk geen enkel kind Zoetermeer uit te laten gaan. Maar passend onderwijs is tegenwoordig ook zo specifiek dat die ambitie, helemaal in een drukbevolkte regio zoals die van ons, eigenlijk niet reëel is. Dus ik durf wel mijn eigen ambitie uit te spreken dat ik eraan werk om zo veel mogelijk passend onderwijs zo nabij mogelijk te organiseren, maar de uitspraak 'passend onderwijs is dekkend in Zoetermeer', durf ik ook voor Zoetermeer 2040 niet zo hard te doen. De voozitter: ls dit voldoende mevrouw Kraneveldt?

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): lk vind het zo jammer want er staan ook in deze visie op een aantal

Raad 14juni 2021

57

andere vlakken ook ambities waarvan we allemaal weten 'het wordt heel moeilijk, maar we gaan er toch voor'. lk zou het zo mooi vinden als je dit voor deze kwetsbare groep kinderen ook zou kunnen doen want ik denk dat er, zeker als het gaat om autistische kinderen, nog heelveel kan in Zoetermeer en als we dat niet met elkaar uitspreken, gaat dat niet gebeuren. We hebben er twintig jaar de trjd voor, dan moeten we met onze scholen toch het een en ander kunnen regelen? De gaten van wat er nu nog niet is, kunnen we opvullen. Dus ik vind het echt jammer dat u het niet aandurft om ervoor te gaan. De voozitter: Wethouder ledema.

Wethouder ledema: lk herken de teleurstelling van mevrouw Kraneveldt en van nu tot 2040 gaan we ook nog heel veel met elkaar praten over inclusief onderwijs en daarmee waarschijnlijk ook veel meer leerlingen een plek kunnen geven heel nabij, liefst in de wijk. Nogmaals, ik ondersteun ook de ambitie om zo veel mogelijk passend onderwijs, eigenlijk al het onderwijs, zo nabij mogelijk te doen, maar we moeten ook met elkaar niet uit het oog verliezen dat sommige kinderen er echt baat bij hebben om op een zeer specialistische school les te krijgen en die kan nu eenmaal helaas niet altijd in de stad zijn. Dus volgens mij worden we het hier vandaag niet over eens, maar ik voozie wel dat we de komende negentien jaar redelijk samen met elkaar op kunnen trekken. Even kijken, want sommige vragen zijn ook dubbel gesteld. Dan de LHN, de visie schetst een lange termijn, hoe kunnen we de visie twintig jaar vasthouden gezien de vierjaarlijkse bestuurswisselingen? Dat is natuurlijk een zeer interessante vraag. Wat we in ieder geval kunnen doen met elkaar, en sommigen van u roepen daartoe op, is regelmatig met elkaar van gedachten wisselen over wat deze visie nu behelst en hoe die landt in de diverse beleidscriteria. Nogmaals, in de visie is ook het instrument opgenomen van de strategische agenda.

Met die strategische agenda kan iedere bestuursperiode worden aangegeven hoe we die periode met de verschillende programma's, gebieden en beleid omgaan. Volgens mij is dat het moment dat de raad die dan aan zet is met het college dat dan aan zet is kan kijken 'in hoeverre voldoen we nog aan deze visie en wat is er bij te sturen?' lk moet ook even kijken in de papieren die ik zo nu en dan bijgevoegd krijg dus ik stap over naar de amendementen en moties. De voorzitter: Wethouder ledema, er is een vraag van mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, ik trek hem nog even in. Dank u wel. De voozitter: Wethouder ledema, gaat u verder.

Wethouder ledema: Voozitter, de moties en amendementen. Zoetermeer Vooruit, amendement A. Dat lijkt heel erg op amendement N van Zol Zoelermeer. Dat gaat over het bespreken van de visie apart. Wij dachten dat het goed was om het bij elkaar te doen, dus om de begrotingsbehandeling et cetera samen met de vísie te doen. De raad komt er zelf natuurlijk over te spreken dus we willen die graag aan het oordeel van de raad laten, maar we kunnen ons ook voorstellen dat met de volle agenda's et cetera een extra onderdeel inruimen in de P&C-cyclus ook kan helpen. Amendement G van de PvdA. De voorzitter: Een interruptie van mevrouw Van der Meer.

Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ja voozitter, het lijkt wel alsof we bij de P&C-cyclus heel veel kunnen bespreken, maar dat kan nooit want dan ligt de hele wereld voor onze neus en we hebben daar ook geen commissiebehandeling bij We hebben juist in ons amendement gekozen voor maanden waarin we normaal gesproken worden beziggehouden met thema's, zo zal ik het maar zeggen, omdat er geen besluit voorligt. lk ben wel van plan om even in de pauze te kijken in hoeverre Zoetermeer Vooruit en wij wat in elkaar kunnen schuiven, maar we zouden het juist heel goed vinden om inhoudelijk in maart te kunnen praten zodat we wat we afspreken in het voorjaarsdebat bij de financiën kunnen meenemen. De voorzitter: Dank u wel. Wethouder ledema, het was al oordeel raad. Dus wat dat betreft, kunt u daar zelf inderdaad nog met elkaar over in contact treden. Gaat u verder, wethouder ledema, Wethouder ledema: Amendement G van de PvdA Leven lang ontwikkelen voor iedereen, daarover kunnen we positief adviseren. Amendement H, ook van de PvdA, over passend onderwijs, daar hoor-

58

Raad 't4 juni 2021

de u mij net al de motivatie bij geven maar die adviseren we negatief. Amendement M van Zól Zoetermeer, ruime inzage. Daarvan vraagt het college zich af wat u hier precies bedoelt en wat u nog extra voorstelt. We doen al heel veel en we willen ook heel veel doen dus misschien dat u daar in tweede termijn eventjes op terug kunt komen. De voozitter: Wethouder ledema, een interruptie van mevrouw Bink.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Voozitter, dank u wel. Dat was nog even op mevrouw Van der Meer. Het is slim om straks even contact met elkaar te hebben. lk laat het hierbij. De voozitter: Dank u wel. Wethouder ledema, gaat u verder.

Wethouder ledema: Dan kom ik bij de moties. Op mijn naam staat die van 2106-07 van de LHN. De schonere stad van de toekomst. Ook hier heeft het college nog wat vragen bij Hrj is redelijk ruim dus wat beoogt u precies? Als deze motie wordt uitgevoerd, wat heeft u dan? Dan ben ik door mijn moties en amendementen heen en dan denk ik dat ik de meeste vragen ook heb gehad die op mijn naam staan. Dan kan ik het woord doorgeven aan de volgende. De voozitter: Dank u wel. lk ga naar wethouder Ter Laak.

Wethouder Ter Laak: Dank u wel voozitter. En dank aan de raad voor uw inbreng en het zo duidelijk met ons in gesprek gaan over die Visie 2040 en dat nieuwe perspectief op bepaalde vraagstukken. lk zal vooral ingaan op het Sociaal Domein en hoe we dat gaan aanpakken in de toekomst. En in het Sociaal Domein is het echt cruciaal dat die samenhang tussen sociaal, economie en werk en inkomen, de gebouwde omgeving en de woningen, maar ook de groenvoozieningen integraal wordt afgewogen. Dat is zo van belang omdat we eigenlijk de afgelopen jaren wel hebben gezien dat die sectorale aanpak, dus sec op het sociale vraagstuk, niet heeft kunnen leiden tot fundamentele oplossingen. En Zoetermeer 2040 daagt ons ook echt uit om vanuit meerdere invalshoeken naar deze vraagstukken te kijken en dat leidt mogelijk tot andere oplossingen. Velen van u gaven het ook al aan en dank daarvoor, voor die steun voor preventie. Preventie van maatregelen en een aanpak echt gericht op clusters van problematiek met als doel om de kansengelijkheid voor iedereen te vergroten, dus meer kansen en meer betrokkenheid bij elkaar om op die manier echt iedereen die kans te geven om op een waardige en volwaardige manier mee te doen in die stad, in je eigen omgeving.

Dat kan wel eens betekenen als je meer kansengelijkheid wilt creëren, dat je verschillende dingen moet doen voor verschillende mensen op verschillende momenten. Die aanpak, dat is maatwerk en dat betekent dat je goed moet luisteren en goed moet kijken naar de wijken en goed met mensen mee moet bewegen en goed aansluiten op de problematiek, daar waar problemen zich voordoen. lk heb echt heel veel inbreng gehoord waarin heel veel partijen aangaven 'we mogen niet tornen aan dat basisniveau'. lk hoorde dat van PvdA, Groenlinks, Zó! Zoetermeer en Fractie Van den Berg, dus velen van u hebben dat aangestipt en dat voorbeeld dat genoemd staat in de visie moet u echt zien als een voorbeeld dat gaat over het terugbrengen van voozieningen naar het basisniveau waardoor er geld wordt vrijgespeeld om mogelijkheden te bieden om juist die preventie en juist die collectieve voozieningen, juist het maatwerk echt heel specifiek in te zetten daar waar de problemen zich concentreren. Dit is niet de enige oplossing, er zijn meerdere oplossingen en het is ook geen bezuiniging van sociale voozieningen maar het is wel goed nadenken over hoe we onze inzet zo effectief mogelijk kunnen doen en daarbij rekenschap nemen van de middelen die we ter beschikking hebben. Die middelen zijn financien, maar ook menskracht en dat werd ook al duidelijk door u aangestipt. En ik...