Notulen raad 12 juli 2021 - vastgesteld

Daar z1n zeker ook voozieningen voor beschikbaar, dus wat mij betreft is dat ook in voldoende mate aanwezig. Mijnheer Weekenstroo van het CDA had het erover dat we in de commissie al uitgebreid hebben gesproken over allerlei ondenrerpen. U heeft ook nadrukkelijk gevraagd om een heel duidelijke koppeling tussen het Sociaal Domein en het veiligheidsbeleid, dat is er zeker wel. Misschien is dat niet altijd op papier even duidelijk maar ik heb het gevoel dat dat in de actualisatie wel opgenomen is. Maar ik denk zeker ook, en dat heeft u ook gevraagd, dat we in de nieuwe kadernota daar nog wat nadrukkelijker bij stil kunnen staan dus ik wil u toezeggen om dat ook nadrukkelijker in de nieuwe kadernota een expliciete plek te geven zodat we nog beter kunnen zien op al die doelgroepen die u heeft genoemd hoe we daarmee om wensen te gaan. Dus wat mij betreft, doen we dat zeker, zeker ook want dat heeft u ook aangehaald, in het licht van Zoetermeer 2040. U heeft ook iets gezegd, ik ga daar toch een klein beetje op in en dan kom ik ook op de motie die u

30

Raad 12 juli2021

heeft ingediend, over straatintimidatie. lk wil toch iets algemeens zeggen en dat heeft eigenlijk te maken met de werkdruk die er bij OOV, veiligheid en handhaving, is. lk heb geconstateerd dat er in de loop van de jaren een soort idee is gegroeid van 'als we er maar wat bij stoppen dan blijft het wel gaan.' Er zit nu ook een aantal nieuwe elementen in de actualisatie, maar dat gaat natuurlijk altijd wel gewoon ten koste van bestaande capaciteit. Dus mijn stelregel gaat nu ook worden en dat zal ik ook bij straatintimidatie doen, hoewel ik inhoudelijk het ondenrerp belangrijk vind - dat ik de motie straks

ontraad op het punt dat er geen voldoende middelen bij zitten. lk kan wel toezeggen dat als we - ik kom straks nog even terug op de handhaving - iets gaan doen over het in kaart brengen van risico's, voor het veiligheidsbeleid, ik hem daarin mee zal nemen maar op dit moment ga ik niet toezeggen dat we iets doen wat ik niet waar kan maken omdat daarvoor de middelen op dit moment niet beschikbaar zijn.

Mijnheer Weening had het duidelijk ook, en het is ook mooi dat dat ook naar voren komt, over het onderscheid tussen repressie en preventie. En u had het ook over de communicatie. Ja, dat vinden we heel belangrijk en daar proberen we ook zo veel mogelijk aan te doen. Maar misschien kunt u ook nog even duiden wat u daar precies in mist want het lijkt me ook goed om daar nog even bij stil te staan want we zijn ook juist heel erg bezig met kijken hoe we dat met elkaar goed voor het voetlicht kunnen brengen.

Mevrouw Meurs over de scholierenrechtbank, daarover zeg ik toe daarop terug te komen na de zomer. Daar is naar gevraagd en het loopt nog niet heel vlotjes, zeg ik er heel eerlijk bij, we moeten echt gaan kijken of dat inderdaad werkt. Maar ik stel echt voor dat we daar na de zomer op terugkomen en u daarover laten weten wat de voortgang is. Mevrouw Bakkers van D66 heeft ook nog iets gezegd maar daar heb ik in de commissie al op gereageerd en ik kom straks nog even terug op het lachgas en de communicatie en voorlichting daarover want daar is een motie over. Mevrouw Kraneveldt had ook iets over dat niet elk incident meteen het gevoerde beleid zou moeten omzetten, daar ben ik het hartgrondig mee eens. Dat moeten we ook niet doen, dat zou niet best zijn overigens als we dat elke keer deden, maar je ziet dat we moeten zorgen dat beleid gecontinueerd kan worden, maar dat is weer een andere discussie die we gaan voeren als we het hebben over de middelen die we daarvoor beschikbaar hebben. En voor wat betreft overbewoning, het agenderingsvezoek dat u heeft gedaan, dat is terecht want ik denk dat we er echt eens goed naar moeten kijken hoe we dat op dit moment doen dus ik denk dat het heel goed is dat we daarnaar kijken. Dan mijnheer Boerboom die natuurlijk dacht'ik ga wat prikkelende stellingen neerleggen zodat er in ieder geval een reactie uit de raad komt'. Dat is gelukt.

lk vond het weljammer uit uw bijdrage dat u het uiteindelijk bijna deed voorkomen alsof er een schijntegenstelling is tussen repressie en preventie, dat gevoel heb ik niet. De reden waarom we het lachgasverbod neer willen leggen in de APV, heeft alles te maken met gebruik. Wijkagenten vertellen mij dat ze niet kunnen optreden omdat in de wijken lachgas wordt gebruikt in auto's, dus het is niet zozeer dat ze dingen weggooien in bosjes, het wordt gewoon in auto's gebruikt en vervolgens kunnen ze daar niet tegen optreden, omdat wij tot nu toe alleen bepaalde plekken hebben aangewezen. Dat is de reden dat wij zeggen 'laten we dat nu voor de hele gemeente doen'. lk moet eerlijk zeggen, ik hoop dat de landelijke overheid straks een volledig verbod gaat afkondigen omdat we zien dat de gevolgen op het gebied van volksgezondheid en de schade daar groot zijn, dus wat mij betreft is en-en. Dan kom ik even daarop terug want u heeft ook een motie ingediend over de voorlichting en dan kijk ik ook naar wethouder Ter Laak die namens volksgezondheid in de commissie er niet bij was. Dus toen ik nog zeggen 'ik kan er niet zo veel over zeggen', maar ze zil er nu wel bij dus ze kan eventueel nog aanvullen als dat nodig is en daar wordt echt aandacht aan besteed.

Het is niet zo dat we zeggen 'we gaan alleen aan de achterkant werken en aan de voorkant wordt niet geïnformeerd over de risico's die dit gebruik van lachgas met zich meebrengen'. Wat mij betreft, wordt dat nog steeds gedaan. ln de motie wordt om intensivering gevraagd en dan kom ik toch weer terug op mijn eerdere punt, als we naar intensivering willen, dan zullen we daar ook de middelen tegenover moeten zetten en dat betekent gewoon dat we daar extra middelen of extra geld voor nodig hebben. lk vind het jammer dus ik doe nog even een klemmend beroep op de fractie van Groenlinks om toch nog even goed na te denken of het toch niet verctandiger is om mee te gaan met het verbod op lachgas want ik denk dat het goed is dat we dat doen als raad want dat is volgens mij heel belangrijk maar... De voorzitter: lnterruptie van mijnheer Boerboom op dit punt, neem ik aan.

De heer Boerboom (Groenlinks): Dank u wel voozitter. lk vrees dat u ons niet gaat overtuigen. We hebben er vanavond met elkaar ook goed over gesproken en volgens mij heeft u voldoende draagvlak in de raad om uw voorstel er doorheen te krijgen dus heeft u ons niet nodig. lk snap dat het fijn voelt

Raad 12 juli2021

31

om dat unaniem aangenomen te krijgen, maar laten we dat even passeren. Met betrekking tot onze motie, u zegt'dan heb ik extra budget nodig', maar ik hoor u eigenlijk ook zeggen 'dat zit bij wethouder Ter Laak'. Misschien kan zij daar straks zelf nog op reflecteren, maar we hebben natuurlijk onze lokale aanpak preventie op allerlei zaken en ik kom even niet op de naam, maar u weet vast wat ik bedoel, waar we ook eerder over gesproken hebben om alcohol daarin op te nemen. ln dat stuk staat op dit moment niets over lachgas. Volgens mij zou het goed zijn als u dat bij onze lokale aanpak een plek kunt geven. De voorzitter: Daar komen we straks, als de burgemeester nog wat spreektijd overlaat voor mevrouw Ter Laak, wellicht nog op terug. lk ga naar mijnheer Duiven die heeft een interruptie voor de burge-

meester.

De heer Duiven (WD): Aansluitend op de inbreng van mijnheer Boerboom over de voorlichting. lk heb goed geluisterd naar de burgemeester die zegt eigenlijk'wat in de motie staat, doen we al, maar daar waar de motie inzet op intensiveren, maak ik het punt met betrekking tot gebrek aan middelen, gebrek aan geld'. Maar als ik naar het dictum kijk, lees ik nergens iets over intensivering. Daar wordt gewoon gevraagd 'ga voorlichten'. Dus als ik even naar het dictum kijk en dat atzet tegen het antwoord van de burgemeester denk ik 'wat daar staat, gebeuÉ al dus als we dan doorgaan met wat al gebeurt, dan hebben we de motie niet nodig'. Dat zou mijn conclusie zijn en ik weet niet of de burgemeester die deelt? De voorzitter: Eerst de burgemeester en dan mijnheer Boerboom.

Burgemeester Bezuijen: lk zou haast zeggen 'het enige wat ik wilde doen is een winstwaarschuwing afgeven, voor als iemand denkt dat we daardoor gaan intensiveren, dat dat niet zomaar kan'. lk wil daar gewoon heel helder over zijn. Maar inderdaad, dat heb ik ook gezegd en dat zou wethouder Ter Laak verder kunnen toelichten vanuit haar portefeuille Volksgezondheid. Daar doen we als college al veel aan en wat ons betreft is dat voldoende. Maar als u zegt 'dat zouden we moeten intensiveren', dan zullen daar middelen bij moeten. De voorzitter: Mijnheer Boerboom

De heer Boerboom (Groenlinks): Dank u wel, voozitter. We zouden dit niet indienen als we zouden denken dat er voldoende aan gebeurt. We hebben vorige week met heel veel plezier de burgemeester op bezoek gehad en die is in gesprek gegaan met een aantaljongeren en na afloop heb ik ook nog ook omdat ik wist dat dit voorstel eraan kwam - met een aantal jongeren daarover gesproken. Die gaven mij toch echt het signaal dat ze daar eigenlijk niets over meekrijgen, over lachgas. Dan denk ik 'dan hebben we nog een wereld te winnen als dat blijkbaar niet bespreekbaar is'. De voorzitter: lk stel voor dat de burgemeester verdergaat.

Burgemeester Bezuijen: Ja vooaitter, nogmaals, op dat laatste punt van mijnheer Boerboom, dat weet ik niet, dat zou best kunnen. Of dat iedereen bereikt, is natuurlijk altijd de vraag. Voozitter, dan heb ik een heleboel dingen de revue laten passeren. Wat nog weloverblijft, zit natuurlijk ook met name in die discussie over handhavers. Dat heb ik in de commissie ook al aangekaart en ik heb dat ook aangekaart omdat ik heb gezegd, en dat heeft u allemaal zelf ook gezegd, dat er op dit moment zeven handhavers rondlopen die op tijdelijk geld lopen. Dat klinkt een beetje raar, maar die hebben een contract tot eind 2022. Op het moment dat wij dat niet zouden continueren, om welke reden dan ook, betekent dat dus ook dat we op dat punt het handhavingsbeleid zullen moeten bijstellen. Op dit moment, zoals de cijfers er nu voorstaan, lopen we naar 8000 meldingen dit jaar en dat zijn meldingen die variëren van de kleine overlastzaken tot de wat grotere zaken. Dat is de reden dat ik het ook hier aan de orde heb gesteld, ook in dit beleid, omdat ik van mening ben dat we daar ook helder over moeten zi4n naar elkaar.

Het tweede punt dat daarbij speelt, is dat wij goed opgeleide handhavers hebben en goed opgeleide handhavers zijn een schaars goed en goed opgeleide handhavers kunnen natuurlijk op een gegeven moment, als zij geen perspectief krijgen, mogelijk in de verleiding komen om naar andere gemeenten te gaan. ln mijn optiek zouden dat voor moeten zijn. Dat is de reden dat ik dat hier aan de orde wil stellen. Er liggen twee moties voor vanuit de raad die ook in het college besproken zijn. lk kom straks nog op de andere motie terug maar deze neem ik nu meteen mee, de eerste is van de WD over de continuï'teit van het veiligheidsbeleid garanderen. Daar is een verzoek over aan het college en het college zegt'die motie is in die zin overbodig want ik heb in de

32

Raad 12 juli2021

commissie al toegezegd, en dat ga ik ook doen, dat ik, en niet ik alleen, maar het hele college, dat voor de begroting in kaart zal brengen'. Overigens niet alleen voor de handhavers, maar voor alle veiligheidsbudgetten die er zijn en zo is dat ook in het college besproken. Dus dat betekent dat we daar voor de begroting als college ook nog op terug zullen komen. Dus in die zin is die motie op dat punt overbodig. De motie van Zól Zoetermeer die natuurlijk eigenlijk al waarvoor dank want zo hoort -

het ook altijd - een keurige dekking heeft, moeten we vanuit het college ontraden omdat die niet past in de financiële discipline zoals we die met elkaar hebben afgesproken, dat is dat we de integrale afweging maken bij de begrotingsraad. Zo is er in het college ook over gesproken, maar ik vind het in ieder geval belangrijk, ook als portefeuillehouder om dit signaal ook aan u af te geven, ook omdat dat bedrijfsvoering aspecten met zich meebrengt. De voorzitter: lnterruptie van mijnheer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Dank u voorzitter ik hoor de burgemeester zeggen dat het in zekere zin als voorstel wordt meegenomen, alleen niet de dekking zoals die beschreven staat. Tegelijkertijd betekent dat nu precies dat het voorstel als zodanig wel in de begroting wordt opgenomen. De voorzitter: De burgemeester.

Burgemeester Bezuijen: lk heb net gezegd dat we de risico's in kaart gaan brengen en dat u dat dan ziet met alle andere veiligheidsbudgetten die u als raad voorgelegd krijgt en dan zult u - zoals door allerlei fracties is gezegd - daar een integrale afilrreging over maken. Dat is in ieder geval hoe het in het college is besproken.

De voorzitter: De heer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): lk begrijp dat de burgemeester heeft aangegeven dat het integraal wordt besproken, later, maar de risico's die dan worden voorgetekend, zijn nu toch al bekend? U had toch vorig jaar al aangegeven dat het risico was dat die mensen weggaan en dat er daarnaast het risico is dat het ontwikkelen van de toekomsfuisie geen doorgang kan vinden als we niet duidelijk hebben dat dat geld er komt? De voorzitter: De burgemeester

Burgemeester Bezuijen: Dat klopt, die risico's zijn op zich bekend maar u vraagt ook welke dingen dan niet meer kunnen gebeuren en welke zaken in het veiligheidsterrein dan niet meer gerealiseerd kunnen worden. Dat geldt overigens voor meer tijdelijke budgetten die aan het begin van deze periode zijn vrijgemaakt. Daarvan is in het college gezegd 'dat gaan we in kaart brengen, wat zijn de risico's daawan?'zodat de raad daar straks een integrale afireging over kan maken zoals dat door een aantal fracties is ingebracht. Dat is hoe het in het college is besproken. Dat wat betreft de zaken rond handhaving en als ik dan nog even de moties doorneem, dan heb ik in ieder geval iets gezegd over preventief fouilleren en volgens mij is die motie in die zin overbodig omdat ik heb toegezegd om daar in de driehoek over te praten. Met de motie over PPS in het veiligheidsterrein hebben we een beetje geworsteld, het was eên beetje de vraag 'wat is nu precies de intentie van die motie?' We doen dat eigenlijk al, ook die is eigenlijk in die zin overbodig omdat we al veel samenwerken met allerlei private partners in het veiligheidsdomein. Dus we konden niet helemaal inzichtelijk krijgen wat nu precies de achterliggende idee en motivatie van dit vezoek van de LHN is. De voorzitter: lnterruptie van mevrouw Wortel.

Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voozitter, dat was ook een van de tekststukken die in de motie staan 'wat gebeurt er al op dat gebied en kunnen we dat intensiveren?'Wat gebeurt er nog niet op dat gebied en kunnen we dat dan oppakken? En dat was ook het dictum dat we daarmee beoogden want nogmaals, de samenwerking tussen privaat en publiek is een heel waardevolle en je kunt elkaar aanvullen op vlakken waar je elkaar nodig hebt. De voorzitter: lk stel voor dat de burgemeester zijn reactie op de moties afrond en daarmee ook zijn termijn afrondt want zijn spreektijd is eigenlijk alvoorbij.

Raad 12 juli2021

33

Burgemeester Bezuijen: Voorzitter, dan kom ik straks erop terug en volgens mij ga ik dan over naar de andere moties. lk heb over de motie over continuiïeit van handhavers, motie 3 en over motie 4 al iets gezegd. Ook over motie 5 waar het gaat om straatintimidatie heb ik al iets gezegd en ovêr voorlichting heb ik al iets gezegd. De voozitter: Dank u wel ik begreep dat er behoefte is om mevrouw Ter Laak ook kort het woord te geven. Gaat uw gang.

Wethouder Ter Laak: Dank u wel voozitter. Er waren vragen over voorlichting met name aan jongeren over het gebruik van lachgas. De preventie. Dat doen we op dit moment al in Zoetermeer en dat wordt uitgevoerd door Buurtwerk en lndigo Preventie. Ze doen dat ambulant dus ze gaan de wijken in en de straten op en waar signalen zijn, samen met de wijkagenten en scholen, gaan ze daarover in gesprek en wordt er preventie gegeven over lachgas. Dat doen ze ook over risico's van drugs, inclusief lachgas en drank, op scholen. De voorzitter: lnterruptie van mijnheer Boerboom.

De heer Boerboom (Groenlinks): Dank u wel voorzitter, hoe duidt u de signalen die we van verschillende jongeren hoorden vorige week die zeiden dat ze daar eigenlijk nog niets over hebben gehoord

tot nu toe? Wel over drank en drugs, dat is echt gemeengoed tegenwoordig, maar eigenlijk niet over lachgas. Het staat ook niet in onze - ik heb hem er nog even bij gepakt - uitvoeringsagenda lokaal

gezondheidsbeleid dat dit een thema of item is. De voorzitter: Mevrouw Ter Laak.

Wethouder Ter Laak: Het is een heel duidelijke opdracht die ligt bij Buurtwerk. lk krijg graag de casuistiek van u dan kan ik zien naar welke scholen de jongeren gaan en in welke wijken ze wonen en dan kan ik het nakijken als u dat op prijs stelt. De voorzitter: Een interruptie van mevrouw Van Leeuwen.

Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Misschien is het goed voor mijnheer Boerboom om nog eens te kijken naar de Kamerbrief van 26 oktober 2020, want daar staat een hele uitgebreide opsomming in van alles wat er wordt gedaan om het gebruik van lachgas tegen te gaan, met name ook preventief, maar daarbij wordt ook gesteld dat ze vaak niet direct jongeren via publiekscampagnes en dergelijke willen bereiken omdat dat juist een aanzuigende werking kan hebben. Dus ik denk dat daar een goed ovezicht staat van hoe met name scholen en ouders en dergelijke goed moeten worden geÏnformeerd en gemobiliseerd om het gebruik daarvan onder jongeren tegen te gaan. De voorzitter: Dank u wel. mijnheer Boerboom.

De heer Boerboom (Groenlinks): Ja dank voozitter. lk heb ook die brief gelezen, al voorafgaand, en nogmaals, wij krijgen andere signalen en we vinden het toch wel dermate belangrijk dat dit gewoon voor iedereen een aandachtspunt zou moeten zijn. Juist door het onbespreekbaar te maken denk ik dat het een aanzuigende werking zal hebben uiteindelijk. De voorzitter: Reactie van de heer Duiven.

De heer Duiven (WD): Als u mij toestaat, in de richting van de heer Boerboom, u heeft de wethouder gehoord over wat het beleid is. Dan heeft u anekdotisch bewijs dat het niet in alle gevallen het geval was. Bent u bereid de wethouder op haar woord te geloven als het gaat om 'dit is het beleid en hier wordt voorlichting over gegeven'? De voorzitter: Mijnheer Boerboom.

De heer Boerboom (Groenlinks): Dank u wel voorzitter. lk wil best de wethouder geloven, maar ik zeg net zelf, ik heb hier specifiek de uitvoeringsagenda die we vorig jaar gekregen hebben en dat is ons beleidskader en ons uitwerkingskader en daar staat het niet in. Dus blijkbaar hebben we er geen beleid op maar vinden we het wel belangrijk dat we er iets aan doen.

34

Raad 12 juli2021

De voorzitter: lnterruptie van mijnheer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Nog gericht aan de burgemeester: als het nu niet in de begroting komt te staan, hoe krijgen we dat er dan in? Die € 700.000,00? De voorzitter: We hebben de termijn van de burgemeester op zich gehad, als we nu de termijn opnieuw openen, geeft dat een heel gek gebeuren dus ik stel voor dat we in de tweede termijn straks deze vraag een plek geven. We waren in een interruptiespelletje pingpong tussen mijnheer Duiven en mijnheer Boerboom en volgens mij hebben we alles gewisseld wat daarover te melden valt. Als dat niet zo is, kunt u daar de tweede termijn nog voor gebruiken, dat is mijn voorstel. Dan vat ik samen aan het eind van de eerste termijn van het college: ik heb drie toezeggingen genoteerd waarbij ik een paar dingen samenvoeg. lk vraag de burgemeester even mee te luisteren of ik het goed samenvat en waar nodig aan te vullen. lk heb in ieder geval genoteerd dat voor een nieuwe kadernota twee toezeggingen zijn gedaan, namelijk ten eerste dat er indicatoren rond de effectiviteit en data meegenomen worden als onderdeel van de nieuwe kadernota en het tweede is dat u heeft toegezegd ook in het kader van de nieuwe kadernota een koppeling aan te brengen tussen veiligheid als ondenruerp en het Sociaal Domein.

Mijn vraag is of u voor die nieuwe kadernota ook een termijn in gedachten heeft, of een indicatie? Dat helpt misschien om het nog wat scherper te krijgen. Burgemeester Bezuijen: Dat wordt de nieuwe raadsperiode voozitter, want deze loopt volgens mij nog tot 2023. Dus volgens mij gaan we daarna met de nieuwe kadernota aan de slag. De voorzitter: Dan noteren we dat dat bij de nieuwe raadsperiode hoort. De tweede toezegging die ik heb genoteerd is dat u zegt 'ik ga de risico's van straatintimidatie in kaart brengen'. Dat was in reactie op de motie die voorligt. En daarbij is ook mijn vraag of u daar een termijn aan kunt verbinden.

Burgemeester Bezuijen: Om het even heel scherp te stellen, ik heb gezegd dat ik het mee zou nemen in het totale verhaal van de risico's dat we sowieso in kaart gaan brengen als het gaat om de zaken die rond veiligheidsbeleid niet meer uitgevoerd kunnen worden als het gaat om onvoldoende capaciteit. Daarin heb ik gezegd straatintimidatie mee te nemen. De voorzitter: Dat is prima, maar daar is dan wel de vraag of daar een termijn aan gekoppeld kan worden. Burgemeester Bezuijen: Dat is na het zomerreces want dat moet voor de begroting want dan moeten we het weten. De voorzitter: Dan noteren we dat dat voor de begrotingsdebat beschikbaar is. En als derde, en dan weet ik niet helemaal zeker of ik het goed verstaan heb, ging het over de scholierenrechtbank en daar wilde u na de zomer op terugkomen. Dat ging om de voortgang. Dan is die bij dezen ook genoteerd. Daarmee is de eerste termijn van het college afgerond en dan kijk ik even rond of er behoefte is aan een tweede termijn. lk zie als eerste mijnheer Nawijn maar dat betekent dat we gewoon een rondje gaan maken. Dat is goed.

De heer Nawiin (Lijst Hilbrand Nawijn): Mijnheer de voorzitter, u vergeet de toezegging die de burgemeester heeft gedaan over preventief fouilleren. Als ik het goed heb, heeft hij gezegd dat hij dat in zal brengen in het overleg tussen burgemeester, politie en OM. De voorzitter: Volgens mij is dat een toezegging die de burgemeester al gedaan heeft en dat is dus geen nieuwe toezegging maar een staande.

De heer Nawijn (Lijst Hilbrand Nawijn): Nou ja, als het maar gedaan wordt natuurlijk, daar gaat het om. De voorzitter: Dat begrijp ik, maar dat betekent dat we geen nieuwe toezegging noteren omdat die al

genoteerd is. De heer Nawijn (Lijst Hilbrand Nawijn): Dat weet u zeker? De voorzitter: Ja.

Raad'12 juli2021

35

De heer Nawijn (Lijst Hilbrand Nawijn): Dan vertrouw ik erop.

De voorzitter: Ja, en anders is het bij dezen ook nog genotuleerd want alles wordt woordelijk in het verslag opgenomen. Mijnheer Duiven. De heer Duiven (WD): Ja, ik wil even gebruikmaken van de tweede termijn van de heer Nawijn. Ja, dit is het moment, want we hebben er ook mee geworsteld om te begrijpen wat met de PPS-motie bedoeld is en we dachten 'we wachten even op het college dat gaat vertellen hoe de vork in de steel steekt', maar dat was ook aan het worstelen dus de vraag aan de collega's van de LHN: wat bedoelt u nu met die motie en wat wilt u bereiken? Ook de toelichting van mevrouw Wortel hielp mij niet heel erg want die zei 'eigenlijk weet ik dat ook niet, maar als u niets doet, doe wat en als u al wat doet, doe meer'. Maar het is een of het ander, als je vindt dat je moet intensiveren, moet je minimaal weten wat er gebeurt want hoe weet je dan dat je moet intensiveren? Wij worstelen nog steeds. De voorzitter: Mijnheer Nawijn.

De heer Nawijn (Lijst Hilbrand Nawijn): Mevrouw Wortel staat te popelen dus die laat ik even het woord voeren. De voorzitter: Mevrouw Wortel. De tweede termijn van mijnheer Nawijn, u krijgt de kans.

Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Dat is een heel bijzondere constructie die we hier vanavond hebben met elkaar. Mijnheer Duiven, zoals ik daarstraks al aangaf zijn we allemaal bekend met dat dark web. Dat is naar voren gekomen en dat is in samenwerking gedaan door partijen van de politie en |CT-organisaties. Dat kun je niet alleen en dat is een van de samenwerkingsmogelijkheden waar ik het dan over heb en zo ziSn er meerdere. lk hoorde de burgemeester net al zeggen 'het Sociaal Domein met het veiligheidsdomein', ook een samenwerking. De KMar met een particulier beveiligingsbedrijf op Schiphol. Ook een PPS. Daar gaat het over, dat je met elkaar de problemen die er zijn op veiligheidsgebied aanpakt; de een vanuit zijn bevoegdheden en de ander vanuit zijn kennis. Dat is echt het verhaal achter die motie 'wat hebben we nu al, waar kunnen we op intensiveren en als er nog niets is, waar kan de gemeente Zoetermeer dan een eerste stap zetten om dit op te pakken?' De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): lk worstel even in stilte voort, maar voor we gaan stemmen zijn we eruit, dat weet ik zeker. De voorzitter: Dat is goed dan ga ik even terug naar mijnheer Nawijn. Had u nog meer inbreng voor de tweede termijn?

De heer Nawijn (Lijst Hilbrand Nawijn): Wat denkt u? ln de eerste plaats vind ik dat we hier in deze gemeenteraad te veel praten over preventie en niet genoeg over repressie. We vinden dat repressie betekent dat de politie en alle instanties die werken aan criminaliteit genoeg bevoegdheden krijgen en dat was onze inbreng en dat willen we nog eens benadrukken. lk weet niet of de burgemeester van de week naar de televisie heeft gekeken naar de burgemeester van Antwerpen. Die zei 'de drugscriminaliteit is in Nederland uitgevonden'. lk vond het nogal wat dat hij dat zei. Misschien is het goed dat de burgemeester eens op bezoek gaat in Antwerpen. Dan heb ik nog de minister, minister Grapperhaus, die ook op de televisie zei dat er meer geld gaat naar de criminaliteitsbestrijding. lk zou dat maar aangrijpen om te kijken of wij niet nog wat zouden kunnen krijgen. Dat was het. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik verder naar mijnheer Smitskam voor de tweede termijn.

De heer Smitskam (PW): Dank u wel voorzitter,ikzal het heel kort houden. De vraag naar drugs houdt een instituut in stand dat maatschappij ontwrichtend werkt en we zouden daarom de suggestie willen doen om met preventiecampagnes ook aandacht te schenken aan het bewust maken van de onderkant van de keten, ofwel degenen die die partydrugs en dergelijke kopen, om hen zich ervan bewust te maken dat ze hiermee ook drugscriminaliteit blijven Íinancieren. Dat was het. De voozitter: Dank u wel, dan ga ik naar mijnheer Duiven.

36

Raad 12 juli2021

De heer Duiven (WD): Dank u wel voorzitter, ook ik kan het kort houden. Dank aan het college en in het bijzonder aan de burgemeester en de wethouder voor de gegeven antwoorden, dank voor de toezegging over de indicatoren, althans het verzamelen van data. We handhaven onze motie die door het college als overbodig is betiteld. lk denk dat het goed is toch die stok achter de deur te hebben want ik vind het toch wel bijzonder dat we twee weken geleden het voorjaarsdebat hadden en toen heeft een aantal partijen waaronder de WD het ondenarerp Veiligheid toch prominent op de agenda gezet, maar

ook anderen, zoals de collega's van LHN. Daar is dat punt net zo prominent gemaakt als het twee weken later nu we dit raadsvoorstelvoor hebben liggen, op tafel ligt. Dus die urgentie moeten we nog even scherp houden. Dus wat dat betreft, houden we de motie nog even in stand. De vootzitter: lnterruptie van de heer Van der Vlies en daarna nog een van mijnheer Boerboom.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): lk wil nog even een vraag stellen aan mijnheer Duiven over de gang van zaken van die motie want die motie is bij ons aangebracht waarbij direct onze motie is ontraden, zonder dat dat naar de indiener is gemaild. Vindt u dat niet een beetje onfatsoenlijk? De voozitter: Mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Als u doelt op de mail die door de woordvoerder die hier vanavond helaas niet kan zijn daarbij is gevoegd met de toelichting, de uitleg waarom deze toen nog voorgenomen motie door de WD met anderen zal worden voorgesteld, is daar inderdaad ook een appreciatie gegeven over de op dat moment voorgenomen motie die op dat moment al voorlag van Zót Zoetermeer. lk vind dat niet onfatsoenlijk, zoals u suggereert, maar het geeft heel duidelijk aan hoe we erover denken en dat is allemaal in heel nette bewoordingen en op inhoudelijke gronden voor het voetlicht gebracht. Dus nee, ik ben het niet met u eens. De voorzitter: Dank u wel, dan ga ik naar mijnheer Boerboom.

De heer Boerboom (GroenLinks): Dank u wel voorzitter, ik hoorde mijnheer Duiven zeggen dat hij de motie handhaaft. Het college heeft ook een toezegging gedaan, wat venracht u van het college als deze motie eventueel aangenomen zou worden dat het dan extra doet bovenop de toezegging die het college net gedaan heeft? De voorzitter: Mijnheer Duiven

De heer Duiven (WD): Het simpele antwoord is dat ik venruacht dat dan als de motie wordt aangenomen, het college doet wat in het dictum staat en toegegeven er zit niet heel veel licht tussen met wat de burgemeester heeft aangegeven te zullen doen, maar zoals ik eerder zei, een stok achter de deur in de vorm van de door deze raad aangenomen motie over zo'n belangrijk ondenrrrerp, en dat laatst is door velen gedeeld, lijkt ons passend en vandaar dat we hem in stand laten. De voorzitter: De heer Boerboom.

De heer Boerboom (GroenLinks): lk wil het toch wat concreter maken, want u zegt een stok achter de deur maar wat bedoelt u met een stok achter de deur? Want een stok achter de deur klinkt eigenlijk wat de motie van Zól Zoelermeer ook vraagt als 'regel het geld'. Dat is hoe ik een stok achter de deur interpreteer. Hoe interpreteert u een stok achter de deur? De voorzitter: Mijnheer Duiven

De heer Duiven (WD): Een stok achter de deur in dezen is dan dat in de vorm van een raadsuitspraak duidelijk is hoe deze raad over het onderwerp denkt en wat deze raad aan het college vraagt te doen en dat is de stok achter de deur, een uitspraak van de raad. Dat is een andere stok achter de deur, om het maar zo te zeggen, dan u suggereeÉ als het gaat over het treffen van een vooziening in de begroting zoals in de motie vanZól Zoetermeer is voozien. De vootzitter: Mijnheer Boerboom, ik zie u, maar u heeft al twee interrupties op dit ondenarerp gehad dus ik stel voor dat we verdergaan want dat is de regel die we hier met z'n allen hebben. Mevrouw

Bakkers?

Raad 12 juli2O21

37

Mevrouw Bakkers (D66): Dan wil ik er nog even op doorgaan want ik begrijp het werkelijk niet. Volgens mij ligt er een heel heldere toezegging van de burgemeester die hij in de commissie heeft gedaan en die herhaalt hij hier eigenlijk. U geeft zelf aan'daar zit eigenlijk weinig licht tussen' en dan wilt u een stok achter de deur van de raad. Kunt u dat nog een keer uitleggen? De voorzitter: Mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Nee, ik denk dat ik het voldoende heb uitgelegd, ik ga geen andere woorden verzinnen voor wat ik heb uitgelegd en wat ik ermee bedoel en daar zult u het mee moeten doen. Dan resteert dat u het niet begrijpt, maar dat kan ik hier ter plekke niet oplossen. De voozitter: Het is aan de raad straks om bij de moties uw mind op te maken, mevrouw Bakkers op dit punt nog een keer?

Mevrouw Bakkers (D66): Dan nog een keer, dan heeft u blijkbaar niet zoveel vertrouwen in de toezegging van de burgemeester? De voorzitter: lk ga terug naar mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Dan heb ik erg veel vertrouwen in deze raad dat die, als die ergens een uitspraak over doet, die uitspraak heel strak en stevig staat en als stok achter de deur geldt in de richting van het college om daar werk van te maken. De voorzitter: Dank u wel, u was aan het eind van uw tweede termijn begreep ik?

De heer Duiven (WD): Dat klopt. De voorzitter: Dan gaan we naar mijnheer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer):. Dank u voorzitter. We vinden het jammer dat onze motie wordt ontraden door de burgemeester. Zeker ook omdat hij zelf die urgentie heeft benadrukt en ook heeft venryezen naar deze avond om het probleem aan te pakken. Daarnaast nog een vraag aan de burgemeester: als het niet in de begroting is opgenomen, hoe gaan we dan in vredesnaam dekking vinden? Komt het college dan in de tussentijd met een voorstel? Zit dat bij het overzicht van de risico's zoals dat heet? Tot zover eventjes. De voorzitter: Dank u wel, dan ga ik naar mijnheer Blansjaar.

De heer Blansjaar (PDvZ): Dank u wel voozitter. lk heb naar aanleiding van de antwoorden van de burgemeester op het lik-op-stukbeleid de bijlage erbij gepakt en daar staat in het overzichtje het woord 'nee' erachter, en datzelfde geldt voor de nazorg. Nu snap ik het niet meer, doen we het nu wel of niet en waarom staat daar dan nee? Misschien heb ik het verkeerd begrepen of verkeerd gelezen maar dan hoor ik het graag. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Weekenstroo.

De heer Weekenstroo (CDA): Dank voorzitter, in de commissie hebben we het een en ander uitgebreid hierover gewisseld en ik wil het hierbij echt kort houden deze keer. We zijn blij met de toezeggingen die de burgemeester heeft gedaan en we houden de motie in stand.

De voorzitter: Dank u wel. Dat was motie 05 als ik het goed heb. Dan gaan we naar mijnheer Weening.

De heer Weening (ChristenUnie-SGP): Dank voorzitter, de burgemeester heeft gevraagd om iets verder in te zoomen op communicatie. Dat doe ik graag, maar niet op de inhoud want daar ga ik niet over. lk denk dat het college dat heel goed kan doen. Het belang van communicatie wordt namelijk het duidelijkst bij het landelijk beleid rond de coronabestrijding. Als we het hebben over ad-hoccommunicatie, zien we dat dat leidt tot ongelukken en niet-begrepen beslissingen. Een voldragen beleid kan dan ook niet zonder een duidelijk communicatiebeleid. Denk, bijvoorbeeld als ik wat mee mag

38

Raad 12 juli2021

geven, aan hoe je met bepaalde scenario's omgaat waar we communicatie inzetten. Dus communicatie kan ook een beleid maken of breken en ik kan het niet helemaal zonder gemeenplaatsen doen maar zoals je bij veel beleid ook een financiêle paragraaf moet hebben, vind ik dat een communicatieparagraaf niet achter kan blijven dus mijn vraag is of de burgemeester toch een toezegging wil doen om daar in de kadernota nader op terug te komen en daarwat meer aandacht aan te schenken. Dank u.

De voorzitter: Dank u wel mijnheer Weening, dan mevrouw Meurs.

Mevrouw Meurs (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voorzitter. lk heb geen tweede termijn nodig, we zijn in afiruachting van de terugkoppeling van de update van de burgemeester over de scholierenrechtbank. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Bakkers als volgende.

Mevrouw Bakkers (D66): Dank u wel, ik denk dat de termijn van de burgemeester heel helder was met een duidelijke uitleg over wat we kunnen venrachten richting het najaarsdebat. Dank u wel. De voorzitter: Oké, dan gaan we naar mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voorzitter, toch bijzonder dat heel veel partijen heel tevreden zijn met het beleid dat de burgemeester voorstelt en dat de partijen die normaal gesproken de grootste pleitbezorgers van dat beleid zouden moeten zit1n, zo ongelooflijk kritisch zijn en toch een beeld schetsen alsof het allemaal Sodom en Gomorra is in Zoetermeer terwijl ik denk dat we het helemaal niet zo verkeerd doen. Natuurlijk is iedere misdaad er een te veel en iedere vorm van overlast vervelend en moeten we die aanpakken, maar laten we niet doen alsof het hier het allerverschrikkelijkst is. Met betrekking tot de moties. Preventief fouilleren en PPS in het veiligheidsdomein zullen wij niet steunen, we weten nog steeds niet met betrekking tot die publiek-private samenwerking wat dat nu moet voorstellen. Met betrekking tot de twee moties over het geld denken wij dat bij de begroting het beste moment is om altijd nog te kijken of er geld bij moet, maar dat is niet nu op dit moment en zeker niet uit het budget voor jeugdzorg. Straatintimidatie zullen we steunen en voorlichting lachgasgebruik, daar staat onze naam onder. Dank u wel. De voorzifter: Dank u wel, dan kom ik bij mijnheer Boerboom.

De heer Boerboom (Groenlinks): Laat ik het ook kort houden. lk kan me helemaal vinden in de woorden van mevrouw Kraneveldt met betrekking tot wat ik ook noemde in mijn eerste termijn, laten we niet doen alsof dit een wildweststad is. Laten we ook zorgen en laten zien dat dit een fijne stad is om te wonen. En ja, we hebben uitdagingen, net als heel veel steden en die moeten we serieus oppakken, met zowel preventie als repressie. We laten onze motie staan want we zien er echt nog te weinig van terug in de praktijk en ik denk echt dat we daar nog een schepje bovenop moeten doen zoals ik al eerder zei. We zien het te weinig terugkomen in het bestaande beleid dus we laten onze motie staan. Daar wil ik het bij laten, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, dan de heer Beij. lk ga te snel, neemt u mij niet kwalijk. Mevrouw Van Leeuwen met een interruptie. Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja vooaitter, ik hoor het ook mijnheer Boerboom weer zeggen 'het valt allemaal wel mee'. Woorden als 'wildweststad' zijn hier vanavond volgens mij niet door paÉijen die kritisch waren in de mond genomen, maar ik vraag me dan wel af wanneer voor u de norm dan overtreden is. Normaal gesproken komt u met een benchmark en als ik een benchmark

loslaat op Zoetermeer, bijvoorbeeld ten opzichte van het aantal inwoners, wat misschien heel reëel is, dan springt Zoetermeer daar toch uit. Dus wanneer is voor u een keer de maat vol? De voorzitter: Mijnheer Boerboom

De heer Boerboom (Groenlinks): Kijk voozitter, volgens mij moeten we gewoon stevig optreden. Vorige week en vanavond heb ik een paar keer dat steekincident horen noemen en volgens mij betwist niemand in de gemeenteraad dat er dan stevig politieoptreden nodig is en volgens mij twijfelt

Raad 12 juli2O21

39

niemand daaraan. Maar u doet net alsof dat continu het geval is en alsof elke jongere zich bijna... Want u criminaliseert jongeren hier naar mijn gevoel ook te vaak, alsof dat de norm is. Dat is een beeld van een stad dat ik niet herken en waar ik ook zeker niet in zou willen wonen. De voorzitter: Mevrouw Van Leeuwen, met een tweede interruptie

Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja voorzitter, ik kan tellen, maar u begrijpt dat ik hierop wil reageren. lk vind de manier waarop mijnheer Boerboom mij nu bejegent alsof we jongeren criminaliseren echt heel vervelend. Want dat is absoluut niet aan de orde en daarnaast verzuimt hij om antwoord te geven op mijn vraag. Mijn vraag is: wat is voor u de norm en wanneer vindt u dat er aanvullende maatregelen nodig zijn? ls dat als uit de benchmark vragen komen of is dat anderszins? En die vraag heeft u niet beantwoord dus bent u nu eens duidelijk? De voorzitter: De heer Boerboom

De heer Boerboom (Groenlinks): Wat bedoelt u met benchmark? Uiteindelijk moeten we met elkaar bepalen welke doelstellingen we hier in deze stad stellen en dat doen we bij de perspectiefnota en bij de najaarsnota of bij het veiligheidsbeleid en we moeten de burgemeester eraan houden dat hij daar invulling aan geeft. En op het moment dat hij die doelstellingen niet kan realiseren, venvacht ik dat de burgemeester naar ons toekomt en vraagt wat hij nodig heeft, op zowel preventie als repressie om dat wel te realiseren. De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik even verder en gaan we tot slot naar de heer Beij

De heer Beij (SP): Voorzitter, dank ik heb geen behoefte.

De voorzitter: Dat was de tweede termijn van de raad. Dan is de gelegenheid voor het college, de burgemeester.

Burgemeester Bezuijen: Mag ik het hiervandaan doen voorzitter? De voorzitter:Zeker mag dat.

Burgemeester Bezuijen: Volgens mij heb ik niet zo heel veel vragen en opmerkingen meer die geplaatst zijn door de raad. lk wil wel een ding zeggen wat ik net in mijn eerste termijn niet heb gedaan, dat wil ik toch gezegd hebben, dat ik ongelooflijke waardering heb voor wat er bij veiligheid en handhaving allemaal gedaan wordt in de brede zin van het woord. Dus dat wil ik hier nog zeker een keer gezegd en herhaald hebben. Het is door sommigen van u al gezegd maar ik wil dat ook nog even uit mijn mond laten horen dat dat heel belangrijk is want daar wordt echt heel hard gewerkt. En mijnheer Nawijn, ja, als mijnheer Grapperhaus extra geld heeft, maakt u zich geen zorgen, dan sta ik op de stoep om daar een deel van af te snoepen voor ons veiligheidsbeleid, dat zal ik zeker doen. Maar we moeten wel eerst een kabinet hebben want anders gaat het voorlopig niet gebeuren volgens mij maar we zullen daar zeker alert op zijn. Mijnheer Van der Vlies, u zegt 'ontraden door de burgemeester', maar het is ontraden door het college. De burgemeester is wel voorzitter van het college, maar het is ontraden door het college omdat het volgens de financiéle discipline die we met elkaar hebben afgesproken is dat het in de begroting komt, en dat is als u met z'n allen straks over de begroting gaat praten.

Dat is volgens mij zoals we dat met elkaar doen en zo heb ik dat ook getracht uit te leggen in mijn eerste termijn. De voorzitter: De heer Van der Vlies toch nog even met een interruptie.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): lk waardeer dat de burgemeester dat nogmaals uitlegt maar tegelijkertijd heeft hij ook al eerder aangegeven hoe urgent dat probleem van die handhavers is en hoe eerder er duidelijkheid kan worden verschaft over het behoud van die handhavers, des te kleiner is het risico dat we die mensen verliezen. Dus op het moment dat we dat nu weer uitstellen en dat we nu weer afuvachten tot we er bij de begroting misschien een beetje dekking voor vinden, blijft de onzekerheid des te langer en des te groter is het risico dat de mensen weglopen. De voorzitter: De burgemeester

40

Raad 12 juli2021

Burgemeester Bezuijen: Dat klopt. De urgentie en dat risico blijven bestaan maar volgens mij hebben we daar met elkaar afspraken over gemaakt. Dat is de manier waarop we daar invulling aan geven en dat doen we bij de integrale afireging van de begroting en dat is dan over een paar maanden dus meer dan dat kan ik er op dit moment ook niet over zeggen. Dan richting mijnheer Weening over de communicatie, dank voor uw duiding en ik kan de toezegging doen dat ik dat mee ga nemen in de nieuwe kadernota. Dan hebben we dat met elkaar afgesproken en dat vind ik wel interessant om te doen en ik denk dat u ook gelijk heeft dat het heel wezenlijk is, ook in het veiligheidsbeleid. Volgens mij waren dat de vragen. lk heb geen andere vragen meer staan. De voorzitter: Dank u wel dan kijk ik rond, nog een interruptie van mijnheer Blansjaar.

De heer Blansjaar (PDvZ): lk had ook nog een vraag gesteld en daar wil ik ook graag antwoord op hebben.

Burgemeester Bezuijen: Dat lik-op-stukbeleid en waarom daar'nee' bij staat. Daar moet ik het antwoord op schuldig blijven en daar kom ik als u dat goed vindt later nog even bij u op terug. De voozitter: lk neem aan dat dat technisch buiten de vergadering gaat. Als het mag? lk kijk naar mijnheer Blansjaar, akkoord? Prima. De burgemeester deed nog een toezegging maar die wil ik scharen onder de toezeggingen die al vezameld waren bij de nieuwe kadernota, namelijk een communicatieparagraaf meenemen. Daarmee komen we aan het slot van de behandeling van dit punt in de raad en straks bij de stemmingen komt het ondenarerp weer terug en dan draag ik het voorzitterschap weer over aan de voozitter van de raad, onze burgemeester. (De burgemeester neemt het voozitterschap weer over.) De vootzitter: Dan gaan we verder. Dank voor het voorzitterschap van het langste agendapunt van vanavond, mijnheer De Jong. Daar ga ik tenminste voorzichtig vanuit. We gaan naar 8.e.

e. Raadsvoorstel Benoeming leden commissie Ruimtelijke Kwaliteit en Stadsbouwmeester De voorzitter: lk heb in ieder geval mevrouw Van der Meer staan. ls er nog iemand anders die het woord wil voeren? O, mijnheer Van der Vlies, er staat hier bij mij mevrouw Van der Meer, maar mijnheer Van der Vlies gaat uw gang.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Dank u wel voorzitter. Zó! Zoetermeer stelt samen met PvdA, D66 en WD voor om de benoeming op dezelfde wijze in te richten als bij de Rekenkamercommissie met een eerste termijn van twee jaar waarna er twee keer verlengd kan worden met drie jaar en daarover dienen we een amendement in en dat is al ingediend.

Amendement nr.2107-8 ingediend door2ól Zoetermeer, PvdA, D66, \ruD Stadsbouwmeester & commissie Ruimtelijke Kin toekomst benoemen voor 2 + 3 + 3 jaar "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 juli2O21; besluit in het raadsvoorstel Benoemingen leden CRK en stadsbouwmeester de besluiten 6 en 7 te schrappen en besluit 8 als volgt te laten luiden: r 'a. Het college opdracht te geven om in de op te stellen verordening op de gemeentelijke commissie Ruimtelijke Kwaliteit de periodieke evaluatie van het functioneren van de stadsbouwmeester en de commissie op te nemen; b. Tevens in de verordening op te nemen dat de stadsbouwmeester en de leden van de CRK in het vervolg worden benoemd voor in eerste instantie twee jaar waarna twee keer een verlenging van drie jaar mogelijk is."' De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van der Vlies, dat wordt onderdeel van de beraadslaging. ls er iemand anders die nog het woord hierover wenst te voeren? Niet het geval, dan nemen we dat amendement straks mee.

f. Raadsvoorstel Wet inburgering 2022

Raad'12 juli2021

41

De voorzitter: Dan hebben we nog een punt dat we van de hamerstukken hebben afgehaald, dat is het raadsvoorstel Wet inburgering 2022.Mijnheer Duiven wil daarover het woord. De heer Duiven (WD): Dank u welvoozitter, over de nieuwe Wet inburgering is de WD tevreden als het gaat om de voorbereiding en de uitwerking die door het college daaraan wordt gegeven. Toch hebben we nog een aantal punten waarvan we vinden dat die beter of liberhaupt in het raadsbesluit zouden kunnen worden opgenomen en daarvoor dienen we samen met Zó! Zoetermeer, LHN, Zoetermeer Vooruit en ChristenUnie-SGP een amendement in. Er is vorige week heel duidelijk door het college aangegeven dat de omvang van het van rijkswege beschikbare budget kaderstellend is voor de Wet inburgering. Er is een aantal vragen gesteld en van het college kwam daar eenduidig helderheid over, toch vinden we dat dat in de huidige tekst van het raadsbesluit niet voldoende scherp is

vastgesteld en dat betreft het eerste deel van het amendement. Het tweede gaat over het volgende, een beetje inburgeren bestaat niet, want in geval het beschikbare budget onverhoopt toch onvoldoende blijkt, dan mag dat niet en nooit ten koste gaan van de kwaliteit van de inburgering. Kortom, als we het doen, dan doen we het goed en als we het niet goed kunnen doen, dan doen we het niet. Dat is ons voorstel want bij onvoldoende budget uit het budget uit de integratie-uitkering inburgering uit het Gemeentefonds, zo stelt het amendement, dan vinden we dat overleg en zo nodig actie in de richting van de VNG en Rijksoverheid noodzakelijk zijn en in het amendement wordt ook dat punt zo vastgelegd. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Duiven. Dan mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): lk heb een interruptie aan mijnheer Duiven, ik heb mij verbaasd over dit amendement want u voegt iets toe aan beslispunt 1 sub b en daarin zegt u 'we moeten stoppen met de inburgering als we niet genoeg geld krijgen', ik zeg het maar even in mijn woorden, maar nu hebben we twee weken geleden een 'Raden in Verzet'-motie aangenomen waarin we een heleboel beleidsterreinen hebben genoemd waarvan we zeggen 'als daar niet met nieuw geld over de brug wordt gekomen door een nieuw kabinet, dan gaan we actie voeren'. En bewust zfn daar heel veel beleidsterreinen genoemd en nu pikt u er eigenlijk dit beleidstenein uit en zegt u in dit amendement 'daar stoppen we mee'. Waarom wacht u niet tot volgend jaar totdat we weten of we wel of niet voldoende geld krijgen en kijken we dan welke taken we als gemeente - en dat doen we dan samen met de VNG - wel of niet gaan uitvoeren? lk vind het heel raar en een beetje contrair met de motie Raden in Verzet om dat nu hier erin te fietsen. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Kraneveldt, mijnheer Schoonbeek heef,t denk ik over hetzelfde een vraag.

De heer Schoonbeek (D66): Ja, over hetzelfde inderdaad. We hebben het er in de commissie ook over gehad en ik heb eigenlijk alleen de vraag aan mijnheer Duiven: wanneer en hoe wil mijnheer Duiven dan ingrijpen? Gaan we dan halvenrvege een traject van inburgering het verschralen, gaan we delen niet doen? Gaan we geen arbeidsparticipatie meenemen of zeggen we tegen mensen die in het azc zitÍen en die te horen hebben gekregen 'u mag naar Zoetermeer' 'jongens, het geld is op, je mag naar Zoetermeer maar we gaan je niet inburgeren?' Waar gaan we de knip leggen? De voozitter: Mijnheer Duiven, gaat uw gang.

De heer Duiven (WD): Op de eerste vraag 'waarom nu?' Omdat nu het invoeringstraject van de nieuwe Wet inburgering speelt. Nu moeten die beslissingen worden genomen en dat het nu voorligt en we niet meer tijd kunnen nemen, heeft te maken met de aanbesteding en bovendien gaat de wet op

1 januari volgend jaar in dus nu moeten we het regelen. Als de Wet inburgering over twee jaar zou ingaan had dit voorstel er niet gelegen en dan had dit amendement er niet gelegen en dan hadden we inderdaad de tijd gehad. Maar dit ligt nu voor en dit is het moment op dit onderwerp zo vast te leggen en ik zie dat eerder in lijn met de strekking van de motie van Raden in Verzet dan dat het er contrair mee is. Op de vraag van mijnheer Schoonbeek over wat indien onverhoopt het budget tekortschiet, het volgende. ln de commissie vorige week is heel stellig vanuit het college gemeld 'onze inschatting is - en overigens ook de inschatting van het ministerie en daar zijn onderzoeken voor geweest - dat het moet passen binnen het beschikbare budget'. Dat is een geruststellende mededeling. lk heb daar, en collega's hebben daar kritische vragen over gesteld, als het gaat om de hardheid van die inschatting. Maar

42

Raad 12 juli2O21

de boodschap van het college was'we hebben er goed over nagedacht en anderen hebben er goed over nagedacht, dat moet goed zijn'. Wat in het amendement staat, gaat uit van - vandaar dat ik het woord 'onverhoopt' in mijn inbreng heb gebruikt - 'wat als het toch niet het geval is?', wat doen we dan? Dat zien we toch niet van de ene op andere dag of van de ene op de andere minuut gebeuren, zoals u in uw vraag een beetje veronderstelt. Mensen zijn op weg en onderweg merken we 'hé, het geld is op'. Dat zien we natuurlijk aankomen en daar geeft deze motie richting aan 'als dat eraan zit te komen, wat is dan de lijn die we vinden dat gevolgd zou moeten worden?' Niet door het dreigende gat te dempen met middelen uit de eigen begroting, dat willen we heel nadrukkelijk niet, en ook niet dat het invloed op de kwaliteit van de inburgering heeft, maar we willen snel en gericht de weg, via de VNG, naar de Rijksoverheid zoeken. Dat is wat hier wordt bepleit. De voorzitter: Dank u wel. lk kijk nog even naar mevrouw Kraneveldt en mijnheer Schoonbeek.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): lk vind toch dat u nu dit beleidsterrein eruit pakt en dan zegt'daar stoppen we mee', maar het geldt ook voor al die andere beleidsterreinen die in de motie Raden in Verzet worden genoemd. Het blijft wat ons betreft buitengewoon onverstandig om deze eruit te pikken en hier vast dit zo vast te leggen. Je kunt ook gewoon even wachten tot volgend jaar om te kijken of een nieuw kabinet wel geld ter beschikking stelt en waarschijnlijk ziet uw partij dat ook weer in dus u heeft daar een grote rol in als WD. En als dat niet zo is, dan kunnen we altijd nog zien in samenwerking met de VNG welke dingen we dan wel of niet gaan doen als gemeenten. Het is toch heel onevenwichtig om dit er nu uit te halen en dat dan wel te stoppen? De vootzitter: U ook nog een keer mijnheer Schoonbeek? Dan nog een keer mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): lk wil kort reageren want ik geef net aan waarom we nu met dit voorstel komen, waarom dit amendement nu voorligt. Omdat dit ondenarerp, de invoering van de nieuwe Wet inburgering 2022 nu speelt. U apprecieert dat anders maar de route die u kiest, lijkt heel veel op wat we in het amendement voorstellen dat de lijn zou moeten worden. Dus in dat opzicht zitten we niet zover uit elkaar. Maar goed, we appreciëren kennelijk anders hoe we met de lijn uit de motie Raden in Vezet moeten omgaan nu dit concrete invoeringstraject nu op onze tafel ligt. De voorzitter: Mevrouw Hostmann

Mevrouw Hostmann (Groenlinks): Dank u wel vooaitter. Het klinkt natuurlijk mooi, we gaan niet ons eigen geld steken in inburgering, maar bent u niet bang dat dat uiteindelijk leidt tot hogere kosten? Want als we stoppen met inburgering, dan zou het kunnen dat kosten van uitkeringen omhooggaan, en de kosten voor schuldhulpverlening, voor jeugdzorg... ls het niet verstandiger om als het geld op is terug te komen bij de raad en te zeggen 'dit is er aan de hand' en dan verschillende opties voor te leggen met de consequenties daarvan? De voorzitter: Mijnheer Duiven De heer Duiven (WD): Zo'n opmerking roept bij mij herinneringen op, zo is het ook begonnen met het tekort op de jeugdzorg. Toen kwam ook het college, weliswaar de vorige raadsperiode, en ik heb dat slechts van de tribune mogen aanschouwen, met de rapportage op tafel 'hé, we komen geld tekort, laten we eens kijken hoe we dat met nog wat maatregelen en wat middelen gaan bijplussen'. lk denk dat dit het moment is om die afslag niet te nemen en ook niet te voorzien. De voorzitter: Mevrouw Hostmann nog een keer.

Mevrouw Hostmann (Groenlinks): Dank u wel. Maar moet het of-of zijn, kan het niet en-en? En naar het rijk gaan en zeggen longens, dit gaat zo niet, er is geld tekort', en tegelijkertijd zorgen dat mensen kunnen blijven inburgeren omdat wij nog steeds van mening zijn dat mensen niet de dupe moeten zijn van ruzies tussen het rijk en gemeenten? De voorzitter: Mijnheer Duiven

De heer Duiven (WD): Op dat laatste kunnen we het met elkaar eens zijn want zo staat het ook in het amendement. lk heb er een lans voor gebroken, overigens samen met de mede-indieners, dat de kwaliteit van de inburgering niet de variabele mag zijn, dat we niet gaan draaien aan de knop van de

Raad 12 juli2021

43

kwaliteit daarvan. 'Een beetje inburgeren bestaat niet', heb ik dat in mijn inbreng genoemd, daar kunnên we het over eens zijn en nogmaals, we zien aankomen dat er tekorten optreden dus dat de inschatting die nu gemaakt wordt, niet gehandhaafd kan blijven, de inschatting dat het binnen het geoormerkte geld in het Gemeentefonds gedekt kan worden. Dat zien we aankomen en nogmaals, wat dit amendement voorstelt, is dat we dan via de VNG en op tijd de weg naar de Rijksoverheid moeten vinden. Als we daar op tijd bU zUn, komt er niemand tussen wal en schip terecht en ook de gemeente niet. De voozitter: Mevrouw Frinking nog

Mevrouw Frinking (CDA): Ook nog even een aanvullende vraag aan mijnheer Duiven. We hebben een beetje angst dat de flexibiliteit uit het voorstel verdwijnt en dat dat ook ten nadele komt van de mensen die in een inburgeringstraject zitten omdat als het geld op is, er niets meer wordt gedaan. Dus dat maakt een heel harde overheid uiteindelijk. Dat is onze zorg. En wat betreft het overleg met de VNG, ik weet niet of u weet hoe snel dat gaat, of het overleg met het rijk. Maar daarmee ontstaat wel de zorg dat er een hele wachtlijst komt en heel veel mensen moeten blijven wachten omdat het gesprek niet van de ene op de andere dag gevoerd is en het geld ook niet van de ene op de andere dag beschikbaar is. Hoe kijkt u daar dan tegenaan? De voorzitter: Mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Om te beginnen denk ik dat het goed is te melden dat de perceptie van het college is dat alles wat nu voozien is om de inburgerging kwalitatief op de vereiste goede wijze te doen, binnen het voorziene budget past en ook in de voorziene reeks over de komende jaren dus die urgentie zit niet ingebakken, althans afgaande op de inschatting van het college, in die aanpak. lk heb al in eerdere antwoorden aangegeven dat ik aanneem dat indien toch onverhoopt spanning optreedt, tussen het beschikbare budget en de kwalitatief vereiste uitvoering, we dat niet van de een op de andere minuut merken, maar dat we dat aan zien komen en dat we daar tfidig op moeten acteren. Daar geeft dit amendement dan de richting voor aan hoe we daar als raad in optreden. En ja, dat legt een heel duidelijke drempel omdat we niet vinden dat dan de middelen aangevuld zouden moeten worden uit andere bronnen van de gemeente, maar nogmaals, dat is ook wat al in het huidige raadsvoorstel uitgangspunt is dus daarin voegt het amendement niets toe en doet daar niets aan af. De vootzitter: Dank u wel mijnheer Duiven, nog heel kort mevrouw Frinking en dan gaan we nog even naar het college.

Mevrouw Frinking (CDA): Evenals laatste opmerking, eigenlijk is dit een heel 'als dan'-scenario. Het college heeft gezegd 'er is voldoende geld en we kunnen het hiermee doen', en u geeft eigenlijk aan 'als het er niet is, dan'. Maar als we dat doen, dan hebben we nog wel een heleboel voorstellen die we op dit manier moeten ombouwen. De voorzitter: Mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Ja, dat is zo, als je de tekst leest, worden de woorden 'als dan' niet gebruikt maar het is wel een mechanisme zoals u dat beschrijft. Maar we denken dat we een heel goede reden hebben om voor dit ondennrerp, voor deze nieuwe taak die het rijk middels de Wet inburgering op het bordje van de gemeenten schuift en dus ook op het bord van de gemeente Zoetermeer schuift, gelet op eerdere ervaringen bij de WMO en jeugdzorg, dat nu strak in te regelen. Daar kunt u anders over denken, maar wij vinden dat dit het moment is om dat strak in te regelen en om die ervaringen van de twee andere ondenrerpen in de afgelopen jaren een plek te geven in het toekomstige beleid en de kaders die we daarin meegeven. De voorzitter: Dank u wel. lk zie mijnheer Schoonbeek nog. Gaat uw gang.

De heer Schoonbeek (D66): lk dacht dat dit het moment was voor mijn termijn? De voorzitter: Dan gaan we zo even kijken want dit was nog het debatje met mijnheer Duiven.

Amendement nr. 2í07-G ingediend door WD, Zoetermeer Vooruit, 2:6l Zoebrmeer, LHN, GhristenUnie-SGP

44

Raad 12 juli2O21

Budget inburgering is kaderstellend

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 12 juli2021; besluit het raadsvoorstel Wet inburgering 2022 als volgt te wijzigen: beslispunt 1, sub a. wordt gewijzigd in: 'ledere inburgeraar start zo vroeg mogelijk met het inbur-

. .

geringstraject. Alle stappen binnen het traject leiden zo snel mogelijk tot volwaardige deelname aan de maatschappij.'; beslispunt 1, sub b. wordt gewijzigd in:'Om volwaardige deelname aan de maatschappijmogelijk te maken is voldoende budget nodig om kwalitatief goede ondersteuning en opleidingen mogelijk te maken. Het van rijkswege beschikbare budget is daarbij kaderstellend. lndien het niet mogelijk is om voor het geoormerkte budget voor de inburgering de juiste ondersteuning en opleidingen te vezorgen, voert de gemeente Zoetermeer de inburgering niet uit en start hierover direct gesprekken met de VNG en het ministerie."'

De voorzitter: Maar u wenst een termijn, gaat uw gang.

De heer Schoonbeek (D66): Dank u wel. Voorzitter, in maart 2014 is het ritsen op de snelweg ingevoerd in Nederland en waarom dat relevant is, zal ik zo toelichten. We hebben het raadsvoorstel Wet inburgering gezien en dat is een goed raadsvoorstel, daar zit bijna alles in. Daar zit zelfs aandacht voor de ondertussengroep in en het is een samenwerking die leidt tot een heel pakket waarin iedereen goed verzorgd wordt, maar we hebben nog wel een paar opmerkingen of vragen. Het leren meedoen in de samenleving wordt door een heel complex van partijen straks vezorgd en we vragen ons af hoe dat in samenhang goed ingericht wordt. We betreuren het dat de Adviesraad Sociaal Domein niet tijdig betrokken kon worden, laat ik het zo zeggen, door welke oorzaak dan ook en we rekenen erop dat ze in de uitvoering intensief betrokken worden. Dan kom ik even terug op het ritsen. Tijdens een symposium in de Dutch lnnovation Factory sprak ik met Ahmed Marcouch, u kent hem ongetwijfeld, de burgemeester van Arnhem. lk kwam met hem tot de conclusie dat inburgeren is als het ritsen op een snelweg; er rijden al mensen op de snelweg en er willen mensen graag invoegen en er moet een weg zijn waardoor dat ook kan.