Notulen 31 mei 2021 - vastgesteld

Een positieve uitslag hadden we gehoopt, maar nu is het bijna zeker. Op onze vragen over huisvestingsbehoeften onder kwetsbare inwoners kreeg ik als antwoord dat bureau Ecorys onderzoek heeft gedaan naar de huisvesting van onze kwetsbare inwoners. ln het vierde kwartaal van 2021 zal de woonvisie worden besproken. We borduren nog even door op onze kwetsbare inwoners. Op de stadsboerderij het Buitenbeest is na het faillissement van de vorige eigenaar in de ruimte van het pannenkoekenhuis met Tuingezel een nieuwe huurovereenkomst gestart. Hier komen kwetsbare inwoners, vaak mensen met dementie, samen om zo lang mogelijk aan het gewone leven deel te kunnen nemen. De cliënten geven met deskundige begeleiding een positieve draai aan hun leven door zinvolle activiteiten en zinvolle bezigheden. Op deze manier houden ze de positieve kijk op het leven vast. Op de vraag van Zoetermeer Vooruit waarom er minder mensen gebruikmaakten van de ZoetermeerPas, gaf het college aan dat na een uitgebreide campagne over het automatiserên van de ZoetermeerPas minder inwoners hiervan gebruik hebben gemaakt. Het blijkt dat inwoners die actief gebruikmaakten van de ZoetermeerPas hun pas hebben geactiveerd, maar er moet nu iets gedaan worden. De cheques vallen niet meer op de mat. Op deze manier wordt het kaf van het koren gescheiden.

Dat kun je negatief vinden, maar volgens Zoetermeer Vooruit kun je het ook posi-

Raad 31 mei2O21

15

tief bekijken. Zoetermeer Vooruit hoort graag van de wethouder of zij positief kan bevestigen dat ze er echt, echt alles aan heeft gedaan om iedereen te bereiken. lnwoners zijn het groen meer gaan waarderen in hun omgeving, fijn want we hebben heel veel mooi groen en er komt nog meer bij inheems groen bij. Drie Tiny Forests en het Hof van Seghwaert heeft de primeur. Hier heeft de eerste digitale bijeenkomst met buurtbewoners al plaatsgevonden. Waarschijnlijk is in juni het vervolg, op locatie. Als alles volgens plan verloopt, is er in november van dit jaar de plantdag. Zoetermeer Vooruit vindt dat Tiny Forests een positieve invloed hebben op de verbinding, de ontmoeting en de samenwerking in de stad. lk ga afronden, Zoetermeer Vooruit gelooft dat je met gezond verstand, creativiteit, aandacht en respect voor alle inwoners en voor de natuur, goed onderwijs, bestrijding van armoede, huisvesting en een positieve houding van Zoetermeer de plek kunt maken waar alle inwoners een positieve bijdrage aan kunnen leveren. lk dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Bink, voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar Fractie Van den Berg en geef mevrouw Van den Berg het woord, gaat uw gang.

h. Fractie Van den Berg Mevrouw Van den Berg (Fractie van den Berg): Dank u wel voorzitter. Voozitter, aanwezigen en mensen die thuis meeluisteren. De tijd gaatzo snel dat ik het gevoel heb dat 2020 al lang achter ons ligt, maar de gevolgen van corona zijn nog niet volledig te ovezien. lk spreek mijn complimenten uit aan allen binnen de gemeente die zich ingezet hebben om die gevolgen zo zacht mogelijk te laten landen bij de inwoners. Een deel van de Enecogelden kon ingezet worden om steun te verlenen waar nodig. Dat is iets om heel dankbaar voor te zijn. lk ga geen lang verhaal houden over vorig jaar, corona heeft een sterke invloed gehad op alles dat op de planning stond. Veel staat nog steeds in de wacht om uitgevoerd te worden. lk wil wel graag een aantal punten aanstippen waar dit college naar mijn mening wat steekjes heeft laten vallen die onnodig waren. Je kunt corona tenslotte niet overal de schuld van geven. Mijn grootste punt van kritiek betreft voornamelijk het onderwerp dienstverlening. Het bereik van minimaregelingen bijvoorbeeld is sterk gedaald. De ZoetermeerPas wordt alleen nog op aanvraag en digitaal verstrekt. Fractie Van den Berg maakt zich zorgen dat nieuwe rechthebbenden of digitaal minder vaardige mensen nu niet worden bereikt. De ZoetermeerPas digitaal maken en dan roepen dat we daarmee de doelgroep bereiken, is natuurlijk onzin.

De enige die je hiermee bereikt, zijn de mensen die en digitaal vaardig zijn, en mensen die niet al tot de nek toe vol zitten met regelingen en dit gedoe er niet nog bij kunnen hebben. ln het kader van toegankelijkheid moeten we ook zorgen voor de mensen die niet digitaal vaardig zijn, en dat zijn er meer dan we weten. ln 2020 is ook de onafhankelijke cliëntondersteuning van start gegaan. Niet bij iedere doelgroep is dat bekend. Bekendheid bij cliënten en mantelzorgers met de onafhankelijke cliëntondersteuning is iets gestegen, van 20o/o naar 23oÁ. Dat is nog steeds erg weinig. Drie vierde deel van de mantelzorgers weet dus niet waar ze naartoe moeten met vragen over regelingen als respijtzorg, gesprekken met professionals, contact met andere mantelzorgers en noem maar op. Fractie Van den Berg hoopt volgend jaar hogere percentages te zien. Uit het jaaroverzicht blfkt nog iets opmerkelijks. De tevredenheid met de huishoudelijke hulp is gedaald. En die daalt al een paar jaar. Daarom dient Fractie Van den Berg de motie van Zól Zoetermeer mede in om te onderzoeken wat deze afname van waardering veroorzaakt. Maar ook de ontzorging van inwoners op het vlak van duuzaamheid is eigenlijk nauwelijks van de grond gekomen. De overvolle milieueilanden zijn veel inwoners een doorn in het oog en zijn zeker niet bevorderlijk voor het scheiden van atual.

Gelukkig zijn ook veel zaken goed gegaan dit jaar. De Binnenbaan is gestart en veelondernemers konden rekenen op financiéle steun dankzijde overheid. Nog even over dienstverlening, blijkbaar de achilleshiel van dit college. Het rapportcijfer voor participatieprocessen is echt te laag, 6.3. Erg ambitieus leek dit college ook niet te zijn, begroot was een 6.6. Doet dit college aan een zesjescultuur? Als dit college zich voor dienstverlening net zo in zou zetten als voor citymarketing welk rapportcijfer zou het college dan krijgen? Wat ftjn dat er zo veel tijd en inzet in de schuldhulpverlening is gestoken, mijn complimenten hiervoor. De wachtlijsten voor sociale woningen zijn ook het afgelopen jaar niet korter geworden. Met de ambities die dit college heeft op het vlak van wonen, zaldat, vrees ik, ook niet snelgaan gebeuren. Maar inventarisatie van de woningvoorraad kan wel op meerdere gebieden helderheid bieden. Daarom dient Fractie Van den Berg de motie van Zól Zoetermeer, namelijk over het overzicht van woningen, mee in om deze inventarisatie aan de jaarrekening toe te voegen. Het actiecomité Raden in Verzet wil ook ik hier graag benoemen. We mogen trots zijn op zo'n comité en hun harde werken lijkt nu toch echt vruchten af te werpen. lnmiddels kan ook in Zoetermeer gevac-

í6

Raad 31 mei2021

cineerd worden. Daarmee leveren we een enorme bijdrage aan het stoppen van dit virus en dit zal veel levens redden, zowel fysiek als psychisch. Tot zover de bijdrage van Fractie Van den Berg. lk dank iedereen hartelijk voor de aandacht. De voorzitter: Dank u wel voor uw eerste termijn, mevrouw Van den Berg. Dan ga ik over naar PDvZ, mijnheer Blansjaar. Gaat uw gang.

i. PaÉij Democratie voor Zoetermeer De heer Blansjaar (PDvZ): Dank u wel voozitter. Het woord participatie komt maar liefst 88 keer voor in de jaarrekening. Sinds 2O2O gaat samenspraak verder onder de noemer paÉicipatie. Op dertien projecten konden inwoners meepraten. Het leverde veel protesten op. Er ziln genoeg voorbeelden waar de participatie beter had gekund. Veel projecten waren in beton gegoten. Ging dan alles fout? Nee, gelukkig niet. Maar van fouten kun je leren. Neem nu de Mall of the Netherlands bij onze buur-

gemeente. Omwonenden hadden destijds hun ongerustheid uitgesproken over mogelijke verkeersproblematiek. Het college wuifde daar alles weg. Vorige week heb je het resultaat kunnen lezen: inwoners konden hun huis niet meer bereiken, Zo'n verkeerschaos is er steeds. Alles zat vast. Alle geruststellende woorden ten spijt. Staat ons dit ook te wachten bij het Entreegebied? Zijn de inwoners die met de participatie meedoen nu zo dom? ls het college het eens met de PDvZ dat er beter naar de inwoners moet worden geluisterd en dit ook omgezet moet worden in daden? Neem nu de luchtkwaliteit. Bij de uitvoering van de MER wordt de luchtkwaliteit beoordeeld door de toetsing van ontwikkelingen aan de weftelijke normen en prognoses ten opzichte van de verkeersintensiteit. Er zijn geen kustmetingen gedaan volgens het model van het NSL, voldoet Zoetermeer straks aan de normen. Dit is te bizar voor woorden, een MER op basis van aannames die geen resultaten bevat en dat als uitgangspunt nemen. Wij en vele inwoners horen graag van het college of dit klopt en hoe het dan zit. Het doel om het restafval verder terug te dringen ten opzichte van 2019 is vanwege het vele thuis zijn en thuiswerken niet gehaald. Deze stelling kunnen we bij de PDvZ niet delen. Het wordt steeds moeilijker om je gescheiden afual ergens te deponeren in Zoetermeer. Overvolle containers bij de milieupleinen zijn het gevolg.

Moet hier niet op worden ingegrepen? Dit door er bijvoorbeeld voor het weekend te zorgen dat de containers leeg zijn. Ook het wegbrengen moet toegankelijker worden. Nu moet je het ruim van tevoren bedenken als je iets wilt wegbrengen, dit zou beperkt kunnen worden tot maximaal een uur van tevoren. Waarom is dat nog niet gebeurd? Het lijk erop dat het huidige beleid erop gericht is een zo groot mogelijke puinhoop te creëren om Diftar te kunnen invoeren. We hebben nog een vraag aan de wethouder: waarom wordt nu niet begonnen met het voorlichten en gescheiden inzamelen van afual? We horen het graag van de wethouder. Goed ondenruijs is heel belangrijk, zeker nu blijkt dat het niveau in Zoetermeer achterblijft. De voozitter: Mijnheer Blansjaar, er is een vraag van u. Mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Dank u wel voozitter, bij de opsomming van dingen die allemaal niet goed gaan, is er veel herkenning want de heer Blansjaar heeft het eerder in 2020 opgevoerd. Maar op een gegeven moment poneerde hij een stelling, of eerder een veronderstelling, dat het college willens en wetens bezig is van Zoetermeer een puinhoop te maken. Dan parafraseer ik even. Dat vind ik nogal een boude stelling of veronderstelling. Kan mijnheer Blansjaar even een stevig fundament onder die uitspraak leggen? lk vind het wat ver gaan, ik vind dat een veruijt maken aan het college dat redelijkerwijs geen stand houdt. De voorzitter: Dank u wel. De heer Blansjaar

De heer Blansjaar (PDvZ): Natuurlijk kan ik dat. Als je week in, week uit, en elk weekend een grote puinhoop op de milieupleinen hebt, en je grijpt niet in, dan ben je willens en wetens een puinhoop van Zoetermeer aan het maken. Je probeert afual in te zamelen en je probeert mensen te motiveren om gescheiden afualweg te brengen en vervolgens zorg je niet dat op tijd de containers leeg zijn. Als je ziet dat er een keer iets te veel is, oké, maar het is structureel. Als je structureel niet ingrijpt, blijft het een puinhoop en daar heb ik me op gebaseerd. lk vind dat geen botte uitspraak maar een constatering van feiten. De voorzitter: lkzie geen vervolgvraag, gaat u verder.

De heer Blansjaar (PDvZ): Goed onderwijs is belangrijk, zeker nu blijft dat het niveau in Zoetermeer

Raad 31 mei2021

17

achterblijft. We steunen de motie van D66 die oproept om extra middelen breder in te zetten en dienen die mede in. Tot slot bedanken we alle ambtenaren die in deze vreemde tijd met verhoogde werkdruk hebben moeten werken, tot zover. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Blansjaar. Dan gaan we naar de LHN, mevrouw Van Leeuwen.

j.

LHN Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voorzitter. Over het algemeen is de LHN tevreden over het in 2020 gevoerde financiële beleid. De financiële kengetallen zijn grotendeels op orde en we geven een compliment daarvoor. Het spreekt voor zich dat het weerstandsvermogen nog wel omhoog moet. En daarvoor verwachten we dan ook plannen. De afgelopen periode is er een stevige lobby gevoerd, zowel vanuit de raad, als vanuit het college om hogere rijksbijdragen te krijgen voor de jeugdhulp en de WMO. We zien daar ook fikse tekorten, alhoewel we de negatieve invloed die door de invoering van het abonnementstarief in de WMO wordt genoemd, nog niet zo goed terug kun-

nen vinden. De tekorten binnen de WMO lijken te zijn ontstaan door het faillissement en doordat er meer gebruik van wordt gemaakt. Daar staat tegenover dat we vanuit het rijk € 13 miljoen meer hebben ontvangen in de algemene uitkering. Wat zijn de verwachtingen voor de algemene uitkering en worden eventuele tekorten in het Sociaal Domein daardoor ook niet gedekt? Daarnaast heeft de gemeente een hogere rijksbijdrage ontvangen voor de bijstandsuitkeringen van €2,5 miljoen. Alle plussen en minnen opgeteld is de gemeente Zoetermeer er nog goed uitgesprongen, we zijn daarom vooral benieuwd naar het meerjarig Íinancieel perspectief en de zorgen daarover. Nu programmagewijs onze opmerkingen. Programma 1, Onderwijs, economie en arbeidsparticipatie. Ondanks de vele inspanningen, lukt het niet om een voldoende percentage vroegtijdig schoolverlaters terug te dringen. Wat is de analyse van het college hierop en wat gaat het daaraan doen? Door steunmaatregelen is het aantal faillissementen bijna ongewijzigd gebleven. Daar zijn we uiteraard blij mee, maar we vragen ons af: is dit geen uitstel van executie? We zijn blij dat Zoetermeer niet zuinig is waar het gaat om financiële steun voor het onderwijs. De uitgaven op dit beleidsterrein zijn aanzienlijk hoger dan de inkomsten.

We vinden het belangrijk dat Zoetermeer blijft investeren in kwalitatief goede schoolgebouwen en een gevarieerd dekkend ondenrijsaanbod. Programma 2, Samenleven en ondersteunen. LHN heeft er al eerder vragen over gesteld en vindt nogmaals dat er geen sprake mag zijn van achterstanden bij het afhandelen van WMO-meldingen. Dat gaat om kwetsbare inwoners met een hulpvraag, veelal ouderen. LHN staat voor een adequate en meedenkende opstelling van de gemeente om kwetsbare ouderen van de benodigde ondersteuning te voozien. U weet dat LHN zich hard maakt voor goede zorg in de stad en een ziekenhuis in Zoetermeer is voor ons een noodzaak. We zijn ook blij met de betrokkenheid van het Langeland Ziekenhuis bij het opstellen van een plan voor een toekomstbestendige gezondheidszorg in Zoetermeer. Programma 3, Leefbaarheid, duurzaamheid en groen. Door meer thuiswerken is er minder bedrijfsafval en meer huishoudelijk afual. LHN denkt dat de wereld na corona nooit meer hetzelfde wordt en er structureel meer thuisgewerkt zal worden. Hoe heeft dat een plek gekregen in het afualbeleid? ln die zin verwijs ik ook naar de vorige spreker. Programma 4, Vrije tijd. We zien dat er gesprekken zijn met SilverDome over het behoud van schaatsen voor Zoetermeer. Daar zijn we blij mee. We vinden schaatsen een niet weg te denken sport in Zoetermeer. Programma 5.

Op zich zien de cijfers er goed uit als het gaat om veiligheid. We missen echter belang-

rijke aspecten als wapenbezit en drugsgebruik onder jongeren. We zien daar landelijk een toename en missen de doorvertaling naar de Zoetermeerse situatie. Onlangs nog beroofde een negentienjarige jongen, een Zoetermeerse jongeman, in Rotterdam een zeventienjarige jongen van het leven. Daar krijgen we rillingen van. Kan het college in de toekomst in de jaarrekening hier ook meer aandacht aan geven zodat we een duidelijker beeld krijgen van hoe het zit met wapenbezit en drugs? Programma 6, Dienstverlening en participatie. We zien een toename in klachten die tevens niet tijdig worden afgehandeld. We vragen daarom meer aandacht daarvoor en worden graag geïnformeerd als er meer vertragingen zijn. LHN is blij dat samenspraak nu echt is vervangen door participatie in de communicatie. Desalniettemin zijn we ontevreden over de waardering voor de participatie. Die blijft al jarenlang achter bijde ambities. Programma 7, lnrichting van de stad. Opnieuw is het niet gelukt om de woningvoorraad met de voorgenomen 700 woningen uit te breiden. We zien wel veel inspanningen maar die moeten zich nu echt gaan vertalen naar huizen voor onze inwoners. Kunnen we daarop rekenen? We zijn verheugd dat Gymworld en de renovatie van De Limiet binnen termijn en budget zijn afgerond. Daarvoor willen we waardering uitspreken voor de ambtelijke organisatie en het college. LHN zou helemaal tevreden zijn

18

Raad 31 mei2021

als FC Zoetermeer ook na jaren een oplossing kan krijgen. Kunnen we daar ook straks mooie resultaten verwachten? Daar wil ik het voor nu even bij laten, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van Leeuwen, voor uw eerste termijn, dan ga ik over naar de fractie van D66. Mijnheer Zamani.

k. D66 De heer Zamani (D66): Dank voorzitter. Het einde van de coronatijd lijkt in zicht. We komen uit een donkere tunnel waarin we onszelf noodgedwongen opgesloten voelen. Aan het einde doemen in het volle daglicht echter weer de bekende grote vraagstukken voor ons op. Wat doen we aan het economisch en maatschappelijk herstel? Aan de toenemende en geconstateerde kansen op gelijkheid? De klimaatcrisis? En voldoen we tijdig aan de stikstofproblematiek? En hoe ledigen we het woningtekort? Geen gemakkelijke vragen maar vragen waar we zorgvuldig en in participatie met onze inwoners in al hun diversiteit een antwoord op moeten zien te vinden. Vandaag blikken we terug op de toch wel donkere coronaperiode en stippen we enkele mijlpalen aan, en enkele zorgpunten. De zorg vormt voor D66 een belangrijk onderdeel van de fundamentele verandering. De WMO-ondersteuning moet zowel kwantitatief, kwalitatief als financieel toekomstbestendig worden. De door het college georganiseerde themabijeenkomst heeft D66 echter niet overtuigd voor wat betreft het verantwoord realiseren van de kostenreductie. Graag blijven we geïnformeerd over de voortgang van de verkenning hierover. De afgelopen maanden zijn voor iedereen ingewikkeld en zwaar geweest maar zodra de samenleving weer open kan, moeten we zorgen dat toegankelijkheid voor alle Zoetermeerders geldt.

We zijn blij dat de adviezen van de Toegankelijkheidsraad ook in 2020 door de raad gehoord zijn. Nu moeten we ervoor zorgen dat deze ook voor iedereen tot een toegankelijk Zoetermeer leiden. De voorzitter: Mijnheer Zamani, ik onderbreek u even er is een vraag van mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Dank voorzitter, even een vraag met betrekking tot de passage over de WMO. Mijnheer Zamani roept het college op de raad geïnformeerd te houden over de voortgang. Het zou niet mooi zijn als we niet over de voortgang zouden worden geïnformeerd, ongeacht of die vraag wordt gesteld, maar is de heer Zamani het eigenlijk niet eens met wat ik in mijn betoog heb aangegeven, namelijk dat we eigenlijk meer van het college zouden moeten venruachten, in ieder geval anticiperend op de ontwikkelingen? En dat het college ook binnen het bereik van de eigen mogelijkheden concrete stappen moet gaan zetten? Het kan toch niet alleen blijven bij het geïnformeerd blijven en wetende dat we steeds maar achterlopen en tekorten opdoen? Hoe kijkt mijnheer Zamani daar tegenaan? De voorzitter: Mijnheer Zamani, gaat uw gang.

De heer Zamani (D66): Zoals mijnheer Duiven zegt, constateren we een groot probleem in ons zorgsysteem, en dat constateren we landelijk eigenlijk, niet alleen in Zoetermeer. We moeten niet doen alsof het alleen maar een Zoetermeers probleem is. Dat is het niet. Een deel van de oplossing is inderdaad meer geld door de bijdrage van bijvoorbeeld Raden in Verzet, vanuit Den Haag. Maar een ander deel is daadwerkelijk hoe we omgaan met onze zorg. Daarin ben ik het met mijnheer Duiven eens dat we daar kritisch naar moeten kijken. Daarom volgen we dat zorgvuldig en we zijn tot dusver niet tevreden met wat het college heeft gepresteerd. Daarom is het inderdaad dat we dat hier benadrukken vandaag. De voozitter: lk zie geen reactie meer van mijnheer Duiven. lk ga ervan uit dat zijn vraag afdoende is beantwoord. Nee, toch niet, hij komt net binnen, mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Ja voozitter. Hier wreekt zich het feit dat ik nooit een typediploma heb gehaald dus ik moet het met een vinger heel snel herstellen. lk heb goed naar het antwoord van mijnheer Zamani geluisterd en halverwege dacht ik 'hé, hij gaat de goede kant op, hij is het met mij eens dat er actie wordt gevraagd', maar in het tweede deel zakt hij weer terug naar de passiviteit en lijdzaamheid van 'we worden graag geïnformeerd'. Was dat even een faux-pas? Bedoelt mijnheer Zamani eigenlijk te zeggen 'nee hoor, we zijn ook vanuit D66 gericht op het daadwerkelijk zetten van stappen en actief blijven op het dossier en zoeken naar oplossingen binnen het eigen domein en het eigen bereik?'

Raad 31 mei2021

19

De voorzitter: De heer Zamani

De heer Zamani (D66): Zeker voorzitter, tegelijkertijd realiseren we ons ook dat dat geen makkelijke oplossing is. Dus als de WD of mijnheer Duiven die oplossing wel denkt te kennen, dan horen we dat graag en steunen we dat natuurlijk. De voorzitter: Dank u wel. Gaat u verder. Wellicht dat mijnheer Duiven daar in zijn tweede termijn op terug kan komen.

De heer Zamani (D66): Ja. Vrijwilligers zijn het cement van de samenleving maar het percentage vrijwilligers is teruggelopen in 2020. Graag een toezegging van de wethouder dat zij zich tot het uiterste gaat inspannen om het aantal vrijwilligers weer op het beoogde percentage te krijgen. Terugkijkend op 2020 is Zoetermeer zeer veerkrachtig gebleken. Zo ook de cultuursector. ln de uitdagende coronaomstandigheden kwam de nieuwe cultuurvisie tot stand. Het participatietraject met inwoners en instellingen resulteerde in een breedgedragen visie, een compliment daarvoor aan de culturele spelers en de ambtelijke organisatie. Wat wonen betreft, is per saldo de woningvoorraad netto gekrompen in 2020. En dat met het huidige woningtekort. Het is ondanks de krimp goed te constateren dat er voor ongeveer 6000 woningen projecten onder handen zijn. Als we kijken naar ondenruijs bedraagt de onderschrijving op het rijksbudget onderwijsachterstandenbeleid voor 2O2O€ 1,5 miljoen. Vorig jaar hebben we aandacht gevraagd voor de onderuitputting op het OAB. We zijn ervan overtuigd dat de inzet op jonge leeftijd bijdraagt aan het voorkomen van problemen op latere leeftijd, dat scheelt verdriet, zorgen bij de betrokkene en scheelt later kosten in de jeugdhulp. Daarom de oproep aan de wethouder om te voorkomen dat de niet-ingezette € 1,5 miljoen moet worden terugbetaald. Daar heeft D66 wel ideeën over.

We willen de kinderen laten profiteren van het budget door de doelgroepdefinitie aan te passen van 'kinderen met een achterstand' naar 'kinderen met een risico op een achterstand'. Hierdoor kunnen we deze middelen veel breder en preventiever inzetten. Daarom dienen we een motie in samen met Groenlinks en Zól Zoetermeer, PvdA en PDvZ. Afsluitend. We spreken nu opnieuw de hoop uit dat we met ons allen, ondanks alle of misschien wel als gevolg van alle tegenslagen enige wijsheid hebben opgedaan die ons van pas kan zijn bij het oplossen van de vraagstukken ín het post-coronatijdperk. Dank ook vanuit D66 voor de inzet van alle mensen die zich dag in, dag uit hebben ingezet voor de stad. En de mensen van Raden in Vezet die hebben bijgedragen aan een krachtig statement tegen Den Haag. Dank voorzítter. Motie nr. 2í -05-í 6 ingediend door D66, 2;6l Zoelermeer, PvdA, GroenLinks , PDvZ lnzet onderbesteding OAB budget "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 31 mei 2021; constaterende dat: . er sprake is van onderbesteding van de rijksbijdrage ondenruijsachterstandenbeleid (OAB); . bU niet-besteding van deze anderhalf miljoen euro het geld terugvloeit naar het rijk; overwegende dat: .

uit het basisdocument Zoetermeer 2040 en het expertadvies van de ambtelijke organisatie van de gemeente Zoetermeer blijkt dat het opleidingsniveau in Zoetermeer achterblijft bij de groei in de regio en het landelijk gemiddelde; . er dus op dit gebied nog verbetering mogelijk is; . er in andere gemeenten voorbeelden aanwezig zijn waarbij dit geld breder wordt ingezet dan alleen uitbreiding van het voorschoolse educatie aanbod; verzoekt het college: . bij andere gemeenten te inventariseren hoe de extra middelen effectief kunnen worden íngezet zodat dit geld aan Zoetermeer ten goede komt, rekening houdend met de (strenge) eisen die de wet- en regelgeving stelt aan de inzet van deze middelen; . de raad hierover voor het komende zomerreces over de mogelijkheden te informeren; en gaat over tot de orde van de dag."

20

Raad 31 mei2021

De voorzitter: Dank u wel voor uw eerste termijn mijnheer Zamani. Dan ga ik over naar de fractie van ChristenUnie-SGP. Mijnheer Weening, gaat uw gang.

l. GhristenUnie-SGP De heer Weening (ChristenUnie-SGP): Dank u wel voorzitter, Zo op het oog een mooi resultaat, een plus van € 4,5 miljoen, met prima ondersteuninformatie zoals in de inleiding, waarvoor dank. Maar door corona zijn echter veel beleidsvoornemens in de ijskast beland en doorgeschoven naar 2021, wat het financiële inzicht wat vertroebeld. Zoals venaracht, zijn er hogere lasten bij jeugdzorg die opgevangen worden door een meevaller in de Algemene uitkering. Door de verkoop van Enecoaandelen gaan we tevens schatkistbankieren. Ondertussen is van de € 96 miljoen die de verkoop heeft opgebracht al € 5 miljoen naar diverse potjes en het vermogen doorgestroomd. Daarmee wordt het weerstandsvermogen ondersteund. De vraag is of we nu blij worden van het jaaroverzicht van 2020. Niet echt. lmmers, de problemen van de jeugdzorg zijn niet opgelost en worden naar onze mening ook niet alleen door meer geld opgelost. Maar wel door meer aandacht en betrokkenheid voor jongeren. De woningnood is ook in 2020 niet afgenomen, veel plannen worden uitgevoerd maar het lijkt wel dweilen met de kraan open. Nog steeds te weinig jongerenwoningen, te weinig doorstroom in de sociale sector en te weinig High End woningen om te zorgen dat bewoners ook een wooncarrière kunnen maken in deze stad en dat niet bij de buren gaan doen.

Een punt dat ik eerder heb gehoord, ís iets waar we ons zorgen over maken, verrommeling van de stad noem ik het maar even. De vuilnisbakken rond terreinen waar veel horeca zit, denk aan het Stadshart en de Dorpsstraat, worden te weinig geleegd en dat geldt ook op de milieueilanden, daar loop je vaak naartoe terwijl alles vol is. Dat vinden we jammer. Corona heeft het ook ons bedrijfsleven, en dan met name de horeca, lastig gemaakt. Al met al een ingewikkeld jaar. Zoetermeer is financieel gezond, al zijn er zorgen over de middellange termijn. Maar laten we deze situatie van de financièle gezondheid eens vertalen naar onze bewoners en zorgen dat zij weer zo veel mogelijk op eigen benen kunnen staan in het post-coronatijdperk. Dat moet de insteek zijn. Vanuit een langdurige depressie, zoals je het bijna zou noemen, waarvan we hopen dat die ten einde komt, met energie en middelen investeren in onze toekomst. Rest mij u complimenten voor deze jaawerantwoording en de bijzondere inzet tijdens de coronacrisis voor de ambtenaren door te geven via burgemeester en wethouders. Ook complimenten aan de collega-raadsleden die zich hebben ingespannen en burgemeester en wethouders in de strijd voor een rechtvaardige financiering van de lagere overheid. Tot zover voozitter. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Weening, voor uw eerste termijn.

Er staat nog de fractie van de SP, maar de heer Beij is niet aanwezig. Dus dan constateer ik dat daarmee de eerste termijn van de raad is afgerond en ik kijk even naar de klok. Er is een vezoek om een schorsing en dat ga ik ook honoreren dan kan het college zich even voorbereiden op de inbreng van de raad. lk stel voor een kwartier te schorsen tot 19.45 uur. lk schors de vergadering. Schorsing De voorzitter: lk heropen de vergadering en we gaan verder met de behandeling van de jaarstukken en daarvoor gaan we naar de eerste termijn van het college. Als eerste naar wethouder Rosier.

Wethouder Rosier: Dank u wel voorzitter. Terecht en begrijpelijk hadden alle fracties het over corona want vorig jaar, 2020, was een ongekend bizar jaar. We gingen van lockdown naar lockdown, via een omvangrijk lokaal coronanoodfonds, naar test- en vaccinatielocaties in onze eigen stad en de impact op Zoetermeer was en is enorm. Dat had begin 2020 echt niemand zich kunnen voorstellen. Toch staan we hier nu en ik denk dat we trots mogen zijn, velen van u zeiden dat al, op hoe we onze stad de pandemie tot nu toe doorstaat. Trots op de veerkracht van velen in onze stad, zoals ook bijvoorbeeld onze maatschappelijke partners en de vele gezinnen en al die anderen die het pittig hebben gehad, maar we zrln er natuurlijk nog niet. De komende jaren is er nog genoeg te doen. Voorzitter, dank voor alle complimenten die de fracties hebben uitgesproken, vooral die over de ambtelijke organisaties en de wethouder van P&O, wethouder ledema, zal daar uitgebreider op ingaan. En ook heeft u het allemaal wel op de een of andere manier over de financiéle positie van onze gemeente gehad en helaas is ook dat terecht want ook 2020 laat zien dat het financieel niet goed gaat, nog steeds niet goed gaat, in Zoetermeer. Zelfs niet na eerdere ingrijpende bezuinigingen en dat eigenlijk nog deels financieel zonder corona.

Aan het begin van de pandemie heeft het rijk beloofd dat gemeenten gecompenseerd zouden worden voor de extra kosten. Terecht want dat was hard nodig, financieel, maar ook gewoon omdat het ging

Raad 31 mei2O21

21

om onverwachte nieuwe crisistaken. Daar hoort een fatsoenlijke compensatie bij. En wat blijkt? Het rijk houdt zijn woord! Het rijk laat zien dat het eigenlijk heel goed in staat is om in dit geval de extra kosten voor corona bij gemeenten heel goed in te schatten en onze lagere opbrengsten heel goed in

te schaften. Dus tegen het kabinet wil ik ook gewoon zeggen: zie je wel, jullie kunnen het wel! Maar dat ontbreekt bij heel veel andere zaken en het meest duidelijk in 2020 waren dat natuurlijk de jeugdhulp en de WMO. Aantoonbaar krijgen gemeenten veel te weinig geld. Zelfs een arbitragecommissie heeft nu duidelijk uitgesproken dat gemeenten recht hebben op heel veel extra geld. En dat het stelsel aanpassingen nodig heeft. Naast de eigen verantwoordelijkheden die we natuurlijk zelf ook hebben voor de lokale uitvoering van het stelsel. Die uitspraak en duidelijkheid over extra geld is goed nieuws en natuurlijk ook terecht. Zoetermeer zegt dat aljaren en recent ook heel actief via het Actiecomité Raden in Vezet. En met succes. Door het comité zijn colleges en raden echt in actie gekomen dus complimenten voor de actieve houding van de raad en zeker het comité. Maar het kabinet moet nu echt tot besluiten komen. Structurele compensatie aan een volgend kabinet overlaten, is domweg asociaal. Er is geen behoefte aan eenmalige pleisters, er is geen behoefte aan meer geld voor meer taken. Nee, we hebben structurele financiële middelen nodig voor de taken die we nu uitvoeren, dus kabinet, kom snel met vele miljarden over de brug. Compenseer ons eindelijk structureel! Bij corona hebben jullie laten zien dat jullie weten wat we nodig hebben, dus jullie kunnen het wel.

Kom financieel over de brug. Dat was het, voorzitter. De voorzifter: Dank u wel wethouder Rosier. Dan ga ik naar wethouder Van Driel.

Wethouder Van Driel: Dank u wel voozitter en dank voor een aantal complimenten dat ik heb gekregen, onder andere van Zól Zoetermeer. Bijvoorbeeld voor de acties op social media voor schuldhulpverlening. Daar zijn we aleen tijdje geleden mee gestart en we zien ook langzaam dat die boodschap steeds bekender wordt. Dus daar zullen we nog wel een tijdje mee doorgaan. Want u ziet in die portefeuille dat - ik hoorde het een aantal fracties ook zeggen - we de faillissementen nog niet zien toenemen en het aantal mensen dat aan de poort aanklopt voor re-integratietrajecten omdat ze in de bijstand komen, neemt ook nog niet enorm toe, maar we venarachten natuurlijk - ook dat zei u terecht dat dat op een keer wel komt als de steun van de overheid afneemt of stopt. Als we weer over zijn gegaan naar de nieuwe samenleving die na deze coronapandemie weer doorgaat. En ja, daar houdt het college rekening mee. Daar kijken we naar en daar ztln we ook over in gesprek, ook met het kabinet en ook binnen VNG-verband om te zien wat er dan nodig is. U stelde terecht ook de vraag 'kunt u al iets aangeven van wat u in 2021 gaat doen op het gebied van re-integratie om de trajecten weer op te pakken?' lk dacht dat dat een vraag was van Groenlinks.

Het is nog steeds zo dat nog wordt geadviseerd om zo veel mogelijk thuis te werken en daar hebben we nog steeds last van, in die zin dat de manier waarop we de re-integratietrajecten zouden willen oppakken, gewoon nog niet mogelijk is in die mate. We hopen dat dat snel wel kan en ik kan me voorstellen dat we gaan kijken naar de actieagenda Werk en Schulden waarin een aantal acties is genoemd. Ook in de pakketten die we hebben uitgevoerd en die we nu aan het uitvoeren zijn, landelijk maar ook regionaal, bijvoorbeeld met het Regionaal Mobiliteitsteam zijn er dit soort trajecten die wij met elkaar uitvoeren in de regio. lk heb nog een paar opmerkingen gezien maar die hadden vooral te maken met de vooruitblik naar 2021 en wat we kunnen verwachten. Daar heb ik iets over gezegd, ik heb een compliment gehoord voor de start van De Binnenbaan. Dat zal ik ook overbrengen en ik denk dat ik het daarbij even wil laten.

De voorzitter: Dank u wel wethouder Van Driel voor uw bijdrage en dan ga ik over naar wethouder Paalvast.

Wethouder Paalvast: Dank u wel voorzitter. lk ga de sprekers in omgekeerde volgorde langs. Mijnheer Weening, mijnheer Zamani en mevrouw Van Leeuwen hadden het over de voorraad woningen die dit jaar of afgelopen jaar netto gekrompen is. Het is goed om daar iets over te zeggen, een aantal anderen vroeg daar ook naar. Zoals u heeft kunnen lezen, hebben we het afgelopen jaar 329 nieuwe woningen gerealiseerd, maar is er ook veel gesloopt en dat is natuurlijk allemaal in Palenstein gebeurd. Dan zien we gelukkig ook dit jaar weer dat de eerste nieuwe woningen worden opgeleverd en die wijk gaat er steeds beter uitzien. Dus die dip in het aantal woningen is te verklaren maar we zien ook de resultaten nu het weer in opbouw is. En mevrouw Van Leeuwen vroeg 'kunnen we rekenen op huizen voor onze inwoners?' Over twee jaar zitten we aan die 700 woningen en ik denk dat het goed is te melden dat we dit jaar van 1000 woningen de start bouw hebben, waarvan de omgevingsvergunning is aangevraagd. Dus het gaat nu echt lopen, maar het duurt altijd wel even voor het zich uiteindelijk vertaalt in voldoende woningen. Maar dat is hard nodig. De heer Mooiman gaf dat ook aan en had

22

Raad 31 mei2021

het over een prangende behoefte aan woningen en daarom hebben we ook al die extra woningbouwprojecten. Het is bittere noodzaak, ook al leidt dat tot de nodige weerstand. ln dat verlengde had mevrouw Bink van Zoetermeer Vooruit het over een woonvisie in het vierde kwartaal van 2021. lk ga er

even van uit dat mevrouw Bink daarmee de Strategische Agenda 2040 bedoelt. Dat brengt mij bij mijnheer De Jong van het CDA. Mijnheer De Jong had het terecht over de flexibele schil voor spoedzoekers. Zeker met de huidige woningnood, is daar echt grote behoefte aan. En u vroeg zich af hoever we zijn met de eerste flexwoningen. lk heb u het afgelopen jaar daarover geïnformeerd met een memo, maar onze ambitie is om nog voor de zomervakantie met een participatievoorstel te komen en

een intentieverklaring met Vidomes om straks ook echt die woningen te realiseren. Het is het eerste project voor Zoetermeer dus het is ook echt even verkennen, gaat het opleveren wat we er ervan gehoopt hebben?

Mijnheer Duiven van de WD vroeg 'wat zijn de gevolgen van corona op ons beleid?'Als ik kijk naar mijn portefeuilles, is de meest in het oog springende cultuur natuurlijk, dat kwam helemaal stil te liggen. We hebben daarvan geleerd dat die samenwerking echt tot heel mooie resultaten kan leiden en dat hebben we natuurlijk ook vertaald in de cultuurvisie en dat is iets dat we voor de komende jaren gaan vasthouden. We zijn nu ook bezig met de provincie om te kijken of we dat breder dan alleen Zoetermeer kunnen trekken. Mevrouw Hostmann had het ook over het aantal woningen, dat heb ik net al beantwoord. En mevrouw Hostmann vroeg 'zijn er extra stappen nodig?' of 'college, bent u het met ons eens dat er extra stappen gezet moeten worden op de energietransitie?'Dat ben ik uiteraard met u eens, we hebben natuurlijk het programma Duurzaam & Groen vastgesteld en daar zijn een heel aantal trajecten in benoemd die nu vorm krijgen, de verkenningen zon en wind. En als er straks een Duurzaamheidsfonds is, kunnen we ook concreet subsidies gaan verlenen om bijvoorbeeld zon op daken van ondernemers te leggen, om grote bedrijventerreinen en eigenaar/bewoners te stimuleren maar ook het vastgoed van de gemeente te verduuzamen en dan kunnen we echt concreet aan de slag met al die dingen waar we eerder een besluit over hebben genomen.

De voorzitter: Wethouder Paalvast, ik moet u onderbreken want ik krijg bericht door dat de livestream eruit ligt, dus ik stel voor dat we even schorsen om te kijken vanaf wanneer dat is en of we dat kunnen oplossen. lk schors even de vergadering. Schorsing De voorzitter: Dames en heren ik heropen de vergadering. Excuses, de livestream heeft er even uitgelegen en ik moet helaas wethouder Paalvast vragen, het is vervelend na zijn vlammende betoog, om dat nog een keer te doen. Voor de fijnproevers die het hebben gevolgd de opdracht om te kijken of er grote verschillen in zitten maar wethouder Paalvast, ik vezoek u toch, helaas, het is niet anders, of u toch even uw termijn opnieuw zou willen beginnen.

Wethouder Paalvast: Voorzitter, dank u wel. lk had het over de heer Blansjaar en zijn participatieverhaal, een mol die een verkeerschaos had veroozaakt. Daarvoor moet u dus bij de wethouder van Groen zrln of bij de wethouder van Verkeer. lk ga gewoon door als het punt herkend wordt, daarnaast ga ik door met de andere dingen die ik graag zou willen bespreken. Een aantal van u, de heer Weening en mijnheer Zamani en mevrouw Van Leeuwen, hadden het over het aantal woningen dat opgeleverd is het afgelopen jaar. Netto was dat een min, maar in totaal zijn er afgelopen jaar 329 woningen gerealiseerd en dat komt natuurlijk door Palenstein waar veel gesloopt is. Maar daar zien we nu ook de eerste resultaten van wat er in de plaats voor is gekomen en dat is ook mooi om te zien en we verwachten dat we over twee jaar wel aan die 700 woningen per jaar zitten. Dit jaar wordt voor 1000 woningen start bouw afgegeven. Dus ja, de nettovoorraad is gekrompen, maar de vooruitzichten zijn goed. Mijnheer Zamani wees er terecht op dat er voor 6000 woningen projecten onder handen zijn. Dat brengt mrj bij... De voorzitter: Er is een vraag wethouder Paalvast, die was er net ook al, maar toen kon het niet. Mevrouw Bink, gaat uw gang. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voorzitter. We hadden een vraag aan de wethouder, of eigenlijk een opmerking.

Want we hadden een vraag gesteld over wonen en zorg en die is beantwoord door mevrouw Ter Laak. Daar werd in het antwoord verteld dat de woonzorgvisie in het vierde kwartaal van 2021 besproken zou worden en de wethouder kwam net met iets anders. Dus wat is nu

Raad 3'f mei2021

23

de bedoeling van de woonvisie? Wanneer wordt die besproken? De voozitter: Wethouder Paalvast, gaat uw gang.

Wethouder Paalvast: lk wilde daar nog over beginnen, maar het lijkt of mevrouw Bink vooruit kan luisteren naar wat ik nog wilde gaan zeggên want ik wilde de opmerking maken dat u stelde dat in het vierde kwartaal 2021 de woonvisie gereed zou komen, maar u bedoelt dus de woonzorgvisie en dat klopt inderdaad. Die gaat in het najaar beschikbaar komen op het vlak van wonen en zorg en ik denk dat dat een belangrijke stap is en daar maken wethouder Ter Laak en ik ons hard voor. Misschien dat wethouder Ter Laak er ook nog wat over kan vertellen. Dan is dat misverstand uit de wereld geholpen. De heer Mooiman had het over de prangende behoefte aan woningen en ik heb daarom aangegeven dat het noodzakelijk is al die extra woningbouwprojecten te realiseren ook al leidt dat tot de nodige weerstand want de woningnood is op dit moment echt groot. De heer De Jong van het CDA had het over de flexibele schil voor spoedzoekers en de vraag hoever we zijn met de eerste flexwoningen. lk heb aangegeven dat de ambitie is om voor de zomervakantie met participatie te komen en de intentieverklaring met Vidomes om daadwerkelijk aan de slag te gaan. Mijnheer Duiven had het over de gevolgen van corona op ons beleid. Als je kijkt naar mijn portefeuilles dan hebben we gezien dat bij cultuur, ondanks dat het stil kwam te liggen, dat er met samenwerking ontzettend veel bereikt is in het culturele veld.

Dat is ook vertaald in de cultuurvisie en dat is iets dat we moeten vasthouden de komende periode dus dat hebben we zeker van corona geleerd. We kijken nu ook op provinciaal niveau hoe we dat ook op provinciaal goed vorm kunnen geven. Voorzitter, de verbinding is er nog? Dan ga ik nu door. Mevrouw Hostmann van GroenLinks had het over de vraag aan het college of we het met haar eens zijn dat er extra stappen gezet moeten worden op het vlak van de energietransitie en dat ben ik van harte eens met mevrouw Hostmann. We hebben een programma Duurzaam & Groen recentelijk met elkaar vastgesteld en daar is een aantal projecten uit voortgekomen waaronder de verkenning wind en zon, waarbij we vol inzetten op zon op daken, bijvoorbeeld op daken van bedrijven, en het ontzorgen van bewoners, maar ook ons gemeentelijk vastgoed. En als straks het Duuzaamheidsfonds komt - waar ik nog steeds op hoop en ook vemracht dat dat gaat gebeuren - kunnen we ook daadwerkelijk grote slagen gaan maken. Dat brengt me bij de heer Van der Vlies van Zól Zoetermeer. Die geeft aan met een motie of amendement te komen om meer informatie te krijgen over de soorten woningen die opgeleverd zijn. Wij als college vragen ons af of dat wenselijk is. Of meer details, nog meer informatie, uiteindelijk zal helpen om meer woningen te realiseren.

Daarnaast wil ik de heer Van der Vlies erop wijzen dat we toezegging 436 hebben gedaan en daar staat dat wethouder Rosier toezegt met een memo te komen met daarin in ieder geval informatie over de woningbehoefte, informatie ovêr een inventarisatie van grote projecten en een toelichting over de interpretatie van de afgesproken woningbouwpercentages en de realisatiecijfers die daarbij horen. Dat was naar aanleiding van de rapportage Ruimtelijk fysiek en in die rapportage zit ook de woningbouwmonitor. Dus we hebben met elkaar al behoorlijk wat informatie en wij vragen ons af of nog meer gegevens ons uiteindelijk zal helpen of dat je dan straks door de bomen het bos niet meer ziet. Dat heeft ons ertoe gebracht deze motie of amendement te ontraden. De voozitter: Wethouder Paalvast, een vraag van mijnheer Duiven.

De heer Duiven (WD): Vooaitter, ik was net bezig de vraag in te trekken want de wethouder nam een heel lange aanloop en ik dacht'waar blijft de woningbouwmonitor?', maar die kwam in het tweede deel van zijn betoog en toen was ik weer gerustgesteld dus geen vraag op dit punt. De voorzitter: Dat is goed om te constateren. lk zag uw vraag en ik dacht'ik ga meteen schakelen'.

Wethouder Paalvast: lk ben blij te constateren dat mijnheer Duiven steeds sneller leert typen en mij zelfs voor was. lk wilde naar een afronding gaan. De voozitter: Dat mag zo. Zeker, maar de heer Van der Vlies heeft daar een andere mening over want die wil nog een vraag stellen. De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Dank u voorzitter, ik ben het natuurlijk met u eens dat al te veel details niet handig is met een ovezicht, maar al te weinig is ook niet altijd handig en als we nu met elkaar spreken over bijvoorbeeld jongerenwoningen, en hoeveel we er bij willen hebben, of over zorgwoningen waar een prachtig rapport over is verschenen, is het ook wel handig om te zien hoeveel we er nu hebben. Hoeveel zorgwoningen hebben we nu ten opzichte van en hoe draagt dat bij? Als

24

Raad 31 mei 2021

we nu zien in zo'n rapport van Ecorys dat er 5500 zorgwoningen bij moeten komen de komende tien jaar, is onze vraag: hoeveel hebben we er nu? Dat is toch niet vreemd, zo'n vraag, in een overzichtje gegoten, met bijvoorbeeld ook jongerenwoningen, voordat we dat beleid kunnen vaststellen? De voorzitter: Wethouder Paalvast

Wethouder Paalvast: Even onafhankelijk van hoeveel woningen er precies zijn, dat doet natuurlijk niets af aan de behoefte. lk ben het met u eens dat we voor de woonzorgvisie nu geïnventariseerd hebben waar behoefte aan is en daar moeten we gericht beleid op ontwikkelen om te bepalen hoe we die zorgwoningen ook daadwerkelijk realiseren. Verandert het wat als we precies weten wat voor soort zorgwoningen er ztln? lk weet het niet. En als ik kijk naar jongerenwoningen, voor de sociale voorraad, de corporatievoorraad hebben we daar een redelijk zicht op, maar voor de vrijemarktsector is dat alweer een stuk lastiger, als het goedkope koop is. Dat geeft alweer een deel van de werkelijkheid weer dus afgezet tegen de tijd die dat kost om nog mêer gegevens boven tafelte krijgen, vragen we ons af of je dan niet veel beter kunt richten op zo'n woonzorgvisie om te kijken welke behoefte er is en wat we de komende periode gaan bouwen. Dus bij ons zit daar een twijfel of meer gegevens ook gaat helpen en ook echt meer inzicht oplevert. De voorzitter: De heer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): lk bewaar het voor de tweede termijn voorzitter De voorzitter: Oké, prima, wethouder Paalvast, u was bezig met de afronding. Gaat uw gang.

Wethouder Paalvast:Voorzitter, ik rond graag af, dank u wel De voorzitter: Dat is de meest krachtige afronding die ik in tijden gehoord heb. Dank u wel. We gaan over naar wethouder Groeneveld. Gaat uw gang.

Wethouder Groeneveld: lk heb in mijn portefeuilles vier ondenarerpen gehoord die ik wil bespreken of benoemen. Ten eerste heb ik veel over jongeren en jeugdzorg gehoord. Uiteraard kijken we ook vanuit jeugdzorg reikhalzend uit naar de miljarden die onze kant op komen van het rijk binnenkort, maar dat ontslaat ons op geen enkele manier van de verplichting om ook zelf naar onze eigen inbreng en ons eigen systeem te kijken want het is niet voor niets dat de taken bij de gemeente geland zijn. Dus we zijn daar ook voortdurend mee bezig om daar vernieuwing in aan te brengen. lk moet wel zeggen dat2O20 daarin weleen heel bijzonder jaarwas. U had het aleven over de ambtenaren. Die hebben natuurlijk heel hard gewerkt en die zaten zelf ook in een coronasituatie met kinderen thuis. Het college trouwens zelf ook, dat wilde ik ook nog even zeggen, ook wij waren druk bezig met kinderen die over onze schouder aan het meekijken waren dus het was voor iedereen een spannend jaar. ln het begin van de coronacrisis zijn we vanuit jeugdzorg vooral heel hard bezig geweest om alle kinderen en alle jongeren die we in beeld hadden als gemeente, ook in beeld te houden.

Daar is de eerste periode heel veel aandacht naar gegaan omdat we het belangrijk vonden opdat het in de gezinnen waar al veel spanning is, waar bijvoorbeeld sprake is van huiselijk geweld, in de crisis niet nog erger zou worden omdat zij bijvoorbeeld hun hulpverlener niet zouden zien. Maar daar is in het begin van de coronacrisis heel veel tijd in gestoken. Dus er zijn onlinesessies gepland en zo veel mogelijk aanbieders hebben op allerlei manieren geprobeerd de hulp door te zetten. Vooralsnog ziet het er, naar omstandigheden uiteraard, goed uit. De PvdA vroeg nog met name 'komt er nog een boeggolf aan of is het juist goed nieuws?' lk heb geen glazen bol maar ik kijk net als u tu en ik lees artikelen en ik spreek veel met jongerenorganisaties. lk heb vorige week nog een gesprek met Buurtwerk gehad en er is wel sprake van verhoogde problematiek rond jongeren. Dan gaat het met name om meisjes die met eetproblemen zitten en jongens die - dan zeg ik het even heel algemeen - met eenzaamheid- en somberheidsklachten zitten. Daar maken we ons als college ook zeker zorgen over en we willen met het coronaherstelplan waar straks de burgemeester nog wat over zal vertellen, ook met name aandacht vragen voor deze groep. Dus niet alleen vanuit jeugdzorg, maar ook heel erg vanuit activiteiten.

En ik ben ook verheugd te kunnen melden dat als u Buurtwerk Zoetermeer gaat volgen op lnstagram, u bijna dagelijks voetbaltoernooien langs ziet komen en allerlei andere activiteiten. Die toernooien - dat heb ik ook al eerder gezegd - zijn er niet alleen voor bedoeld dat de jongeren weer lekker naar buiten gaan en bewegen, wat de wethouder van Sport natuurlijk vooral erg zal aanspreken, maar ze zijn er ook omdat het momenten zijn waar buurtwerkers met jongeren in gesprek kunnen gaan. En daarbij vertelden ze mij dat ze in coronatijd een heel grote stap hebben gezet op het onlinegebeuren. Dus

Raad 3'l mei2021

25

veel meer sessies zijn online gegaan en ze kwamen erachter dat ze de jongeren eigenl'rjk op een heel nieuwe manier wisten te bereiken. Dus er zaten ook allerlei leerpunten in voor onze jeugdhulpaanbieders. Of de boeggolf nog gaat komen, daar zrln op dit moment nog geen cijfers van bekend, maar we houden het natuurlijk heel erg in de gaten. Maar liever zouden we voorkomen dat kinderen in de jeugdhulp terechtkomen en dat we ze kunnen opvangen en begeleiden door het gewone leven, zal ik dan maar zeggen. Dan vroeg de WD specifiek naar'wat heeft u als college deze periode vorig jaar nog wel gedaan in het gebied van innovatie?' Op het gebied van jeugdzorg was natuurlijk het belangrijkste de nieuwe

aanbesteding. lk ben zeer verheugd dat alles gewoon door is gegaan zoals het gepland was, er is geen vertraging opgelopen. Dat biedt alle gemeenten in de H10 vanaf 1 januari 2021 - dat is nog heel recent - de kans om ook meer onderlinge afspraken met aanbieders te maken. Zodal je veel meer kunt kijken 'wat is er in een stad of een buurt of een wijk nu eigenlijk nodig en kun je dat gezamenlijk gaan aanbieden?' En dat biedt kansen en kostenbesparingen, maar dat is natuurlijk nog heel nieuw. Dan wil ik overgaan naar mijn volgende onderwerp, het is een beetje rare overgang, van jeugd naar afual. Daar zit geen correlatie tussen, maar dat is gewoon het volgende onderwerp. lk heb veel fracties gehoord over de milieueilanden. Het is zeker waar dat mensen in coronatijd veel meer zijn gaan thuiswerken. lk kan alleen al voor mezelf al zeggen dat ik veel meer ben gaan bestellen online dus de hoeveelheid papier is hier ongelooflijk toegenomen en dat geldt eigenlijk voor heel Nederland. Dus het restafual en papier zijn wel degelijk enorm toegenomen en ik kan u melden dat er in coronatijd in het weekend in Zoetermeer 50% meer inzet is gepleegd op het leeghalen van de milieueilanden. 50% extra inzet, kunt u nagaan hoeveel er extra is gereden. En daarbij is er onlangs eên campagne gestart omdat ook blijkt dat veel mensen het papier niet in die bakken duwt.

Dus de bak is dan eigenlijk leeg maar omdat het dan scheef in de opening blijft steken, lijkt die vol. U moet het voor de grap eens proberen op een milieueiland. Toch, omdat ik deze oproep van drie fracties heb gehoord, van de LHN, PDvZ en ChristenUnie-SGP, wil ik hier wel graag binnenkort op terugkomen om te kijken wat we hier nog meer aan kunnen doen want ik neem het signaal wel heel serieus ondanks dat corona de aanleiding is. De voozitter: Wethouder Groeneveld, een vraag van mijnheer Zamani.

De heer Zamani (D66): Dank voorzitter, het vezoek aan de wethouder is of ze ook mee wil nemen in al haar ovenaregingen te kijken wat het effect is van het dicht blijven of niet helemaal toegankelijk zijn van het afualdepot. Daar kun je nog steeds alleen terecht op afspraak ondanks de verlichting van de maatregelen elders in het land. Misschien heeft dat ook wel effect op dumpingen bij milieueilanden. De voorzitter: Wethouder Groeneveld, er is ook een vraag van mevrouw Van Leeuwen, als die over hetzelfde onderwerp gaat, stel ik voor die ook eerst te stellen dan kunt u die in een keer meenemen. Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja voozitter. lk begrijp dat het enigszins coronagerelateerd is, maar zoals ik in mijn termijn ook aangaf, denk ik dat het ook een structurele doorwerking heeft naar de toekomst, dat gewoon steeds meer mensen zullen thuiswerken en dat je daarom ook krijgt dat mensen thuis steeds meer afual gaan scheiden. Dus het beroep op het milieueiland voor wat betreft karton en plastic zal denk ik structureel meer worden dan we in het verleden hebben gezien. lk vraag u daar gewoon expliciet naar te kijken. Hoe kijkt u daarnaar? De voorzitter: Wethouder Groeneveld, gaat uw gang.

Wethouder Groeneveld: Dank u wel voozitter, ja zeker daar wil ik graag even op terugkomen want ik ben ook wel benieuwd hoe dat in 2020 nu van invloed is geweest, waar hebben we het precies over, op hoeveel plekken is er inderdaad sprake van overlast? Dan neem ik ook meteen de vraag mee van D66 over het depot. lk moet daarover zeggen dat mensen het over het algemeen een prettige manier vinden omdat ze dan ook even de ruimte hebben en de tijd om hun grofuuil weg te brengen. Maar ik zal er nog even goed naar vragen of we dat zo houden of dat dat weer opgeschort wordt na de coronacrisis. Dus die neem ik allebei even mee in de terugkoppeling. De voorzitter: Wethouder Groeneveld, een vraag van de heer Weening. En ook nog een van de heer

Blansjaar.

De heer Weening (ChristenUnie-SGP): Dank u voorzitter en bedankt wethouder voor de aandacht voor dit onderwerp. lk wil er nog twee dingen aan toevoegen. lkzelf ervaar dat het plastic afual vooral

26

Raad 3'l mei2021

ingewikkeld is in mijn omgeving. lk heb aandacht gevraagd in mijn termijn voor de afualbakken rond de terreinen van Stadshart en Dorpsstraat, dus niet in de Dorpsstraat zelf maar in de omgeving waar mensen dan gezellig hun afgehaalde eten opeten. lk moet iedere ochtend tegen diezelfde meeuw die dat ding aan het leegrukken is 'goedemorgen' zeggen. Hij herkent me al inmiddels. Daar ben ik een beetje klaar mee en het wordt gewoon een grote rotzooi op straat. Dus graag ook daar aandacht voor. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Weening. Dan neem ik ook nog de vraag van mijnheer Blansjaar mee, dan kan de wethouder daarna reageren. De heer Blansjaar (PDvZ): Dank u wel voorzitter, het ging mij ook om het plastic, maar daar is al naar gevraagd. En wat betreft het wegbrengen naar het zelfbrengdepot, ik hoor heel andere geluiden, dat het juist heel vervelend is en dat mensen daardoor eigenlijk hun afual ergens anders storten. Als je er even heel snel heen kan rijden en op de korte termijn een afspraak maken - een afspraak maken op zich vinden ze allemaal prima - is dat handiger want als je dat een dag van tevoren moet doen, vinden mensen dat vervelend. Het gaat er juist om dat je op korte termijn een afspraak wih maken om je spullen weg te brengen. Die klacht hoor ik heel veel en ik hoop ook dat de wethouder daar antwoord op kan geven. De voorzitter: Wethouder Groeneveld, gaat uw gang.

Wethouder Groeneveld: Dank u wel voozitter, ik zal dat meenemen in het klanttevredenheidsonderzoek 2020. lk wil het niet veel groter maken dan het is, maar we hebben natuurlijk wel een coronajaar helemaal afgesloten, in die zin dat we een heeljaar hebben meegemaakt. lk kan er zeker over terugkoppelen hoe het bevallen is bij de Zoetermeerders, dat afspraken maken en zoals ik net zei, of we daarmee doorgaan of dat we dat op een andere manier gaan doen. Dus dat neem ik graag mee terug. Het plastic - ik snap niet helemaal wat precies de vraag is. Je kunt het plastic nu wegbrengen bij de milieueilanden, daar kun je het zelf wegbrengen, of in de restafualbak gooien. Dat zijn de twee opties die we hebben op dit moment. De heer Weening (ChristenUnie-SGP): Mag ik daar nog op reageren voorzitter?

De voorzitter: Mijnheer Weening. Probeert u even via de app te reageren, dames en heren, want anders wordt het voor mij heel ingewikkeld. Maar gaat uw gang mijnheer Weening.

De heer Weening (ChristenUnie-SGP): lk maakte de opmerking over plastic. Mijn ervaring is dat bij de milieueilanden, de verschillende die ik bezoek, en dat zal bij anderen ook zo zijn want dat hoor ik ook, met name de plasticcontainers gewoon altijd overvolzitten. Dus het is geen probleem met papier en glas, maar met het plastic is het echt een drama. De voorzitter: Wethouder Groeneveld

Wethouder Groeneveld: Helder, die neem ik mee in de terugkoppeling die ik net beloofd heb over het coronajaar en de milieueilanden want dat is een belangrijk punt. Zoals ik al zei, in de weekenden is er 50% meer inzet gepleegd dus dat is een hele hoop. Maar ik kom daarop terug. De voorzitter: Wethouder Groeneveld, er is nog een reactie van de heer Blansjaar.

De heer Blansjaar (PDvZ): Dat klopt, ook over het plastic, als je het daarheen brengt en je kunt het niet storten als de container vol is, dan zit het stinkend in je auto. Je stinkt helemaal weg. Die klacht hoor je gewoon heel vaak. Het stinkt gewoon in je auto als je dat weer mee terug moet nemen. En wat doen de mensen dan? Dan dumpen ze het ernaast. Dus alstublieft, kijk daarnaar. Maar mijnheer Weening had het al gevraagd, dus bij dezen. De voorzitter: Wethouder Groeneveld, gaat u verder, maar voor het nu afualbeleidsdiscussie wordt, wethouder Groeneveld heeft toegezegd daarop terug te komen dus volgens mij ga ik nu naar wethouder Groeneveld terug. Wethouder Groeneveld: Dank u. Dan nog het punt van de meeuw die de heer Weening inmiddels persoonlijk kent, daar laat ik naar kijken want vaak zijn het afspraken die we hebben met ondernemers om die bakken te legen. Dus ik zal dal ook even meenemen in mijn terugkoppeling hoe dat gaat en

Raad 31 mei2021

27

hoe dat is gevallen en of dat meer wordt nu mensen weer meer naar buiten mogen en dus ook weer meer eten gaan kopen. lk blijf daarbij zeggen dat het helaas ook voor een heel groot deel menselijk gedrag is en daar kunnen we niet alles aan beïnvloeden. Maar ik kom erop terug. De voorzitter: Wethouder Groeneveld, nog een vraag van mevrouw Van Leeuwen.

Mevrouw Van Leeuwen (Lijst Hilbrand Nawijn): Voorzitter, de LHN heeft daar ook eerder aandacht voor gevraagd. Er zijn gewoon steeds meer mensen die afhaalproducten hebben en dat afual dumpen. Maar ik heb inmiddels gezien - daar wil ik mevrouw Groeneveld even in bijstaan - dat er een intensivering is geweest in het legen van de bakken, alleen is dat op dit moment zo vooral in de Dorpsstraat en het Stadshart en eigenlijk zie je dit fenomeen door de hele stad. Dus misschien is het goed om iets breder te kijken. Die suggestie wil ik graag meegeven. De voozitter: Dank u wel. Dat is een iets andere suggestie, maar ik stel nogmaals voor om het afual punt nu af te ronden en dan ga ik terug naar wethouder Groeneveld.

Wethouder Groeneveld: Ja dank u voorzitter, we hebben iedereen goed gehoord en we nemen het mee in de terugkoppeling. Tot slot nog een puntje over de ZoetermeerPas, dat is een belangrijk punt. Daar werd gevraagd hoe het zit met die nieuwe ZoetermeerPas nu die digitaal is gegaan. Hebben mensen die er recht op hebben die ook echt kunnen aanvragen? Het antwoord daarop is absoluut ja, we hebben alle mensen die recht hebben op een ZoetermeerPas aangeschreven. Ze moesten hem alleen deze keer aanvragen. Voorheen kreeg je hem op de deurmat en deze keer moest je er een handeling voor verrichten. Dat is een digitaal verhaal. Er zijn op de website drie organisaties genoemd die mensen kunnen helpen met het invullen van het formulier want niet iedereen is even digitaalvaardig, dus daar hebben we ook in voorzien. Een aantal mensen heeft afgezien van de ZoetermeerPas omdat ze hem niet wilden of er geen behoefte aan hadden. Alle mensen die er recht op hadden, zijn gewoon bereikt en een aantal mensen heeft besloten dat ze hem niet wilden. En voorheen viel die gewoon op je deurmat. Dat is wat er veranderd is sinds de digitalisering. Dank u wel voozitter. De voozitter: Ja, er is nog een vraag voor u van mevrouw Bink. Gaat uw gang.