Concept notulen raad 4 juni 2026

Daarom hebben wij, en dat heeft u zelf ook al, tenminste uw voorgangers voor een deel, in 2023 besloten om die wissel te maken. En in 2025 heeft u dat nog een keer bevestigd. En dit is de manier waarop we het in de begroting gaan zetten. Er is veel gevraagd: wat gebeurt er nu als het niet zo gaat zoals we denken? U ziet nu zoals u het in de begroting ziet dat we twee jaar ietwat tekortkomen en dat er daarna ruimte komt. Wij denken: dat zou misschien een beetje heen en weer kunnen schuiven, maar in principe moet dit gewoon haalbaar zijn. Voor de rest is het voor mij makkelijk praten want ik hoef het niet meer uit te voeren, dus daarom ben ik ook wel een beetje terughoudend met wat we allemaal toezeggen. Daarom ben ik heel blij met het amendement 2606-E, want dat is in goed overleg tussen het oude en het nieuwe college gedaan. Onze ambtelijke organisatie trok af en toe wit weg toen ze allemaal hoorden wat u allemaal wilde aan rapportages en dit kunnen we gewoon doen met z'n allen en daarom wil ik die ook van harte bij u aanbevelen. Dat betekent dat wij 2606-02, de motie over grip op het Sociaal Domein, gaan ontraden. In principe zitten alle dingen die u

Raad 4 juni 2026

27

daarin wilt al gewoon in onze normale manier van doen. Want als er grote afwijkingen zijn, dan hebben we altijd nog de gewone rapportages. We hebben de rapportages over de monitoring. We hebben van alles en nog wat. En we hebben ook nog het Handvest Informatievoorziening, dus als er meer dan € 500.000,00 afgeweken wordt, dan moet ook het nieuwe college gewoon naar de raad komen. De voorzitter: Voordat u verdergaat wethouder, ik zie twee interrupties. Ik begin bij mevrouw Siegelaer en dan mevrouw Brouwer. Mevrouw Siegelaer. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank voorzitter en ook dank aan de wethouder voor de toelichting. Een klein aandachtspunt op onze motie, deze gaat wel verder dan het amendement alleen. Want de motie verzoekt ook om bijstelling te geven op waar het minder goed loopt en dat staat niet in het amendement. Graag een reactie. De voorzitter: Wethouder Van der Meer. Wethouder Van der Meer: Ja, voorzitter. Het lijkt mij niet netjes om nu als oud-college toezeggingen of moties te doen die het nieuwe college moet uitvoeren. Dit is in goed overleg gedaan. U heeft dadelijk te doen met het nieuwe college. Als u dan denkt: dit gaat niet goed, kunt u altijd nog met hen afspreken hoe u het verder wilt zien. De voorzitter: Voordat u verdergaat, alsnog een interruptie van mevrouw Siegelaer. Gaat uw gang.

Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, dank, voorzitter. Dan de vraag aan de wethouder waarom dit raadsvoorstel nu voorligt. Want als we hier nu een klap op geven gaat het zo uitgevoerd worden, dus het lijkt me niet dat dat afgeschoven kan worden op een volgend college. De voorzitter: Wethouder Van der Meer. Wethouder Van der Meer: Voorzitter, het ligt nu voor omdat het gaat over de effecten van wat we van plan zijn in het hele Sociaal Domein, dus dat gaat ook over de reorganisatie bij de WMO en de reorganisatie in de inkomensvoorziening, de schulden en dergelijke. Dat zijn reorganisaties waar u als raad in principe normaal gesproken helemaal niet bij betrokken wordt, want u gaat niet over de uitvoering van de bedrijfsvoering. Maar omdat wij een aantal zaken in de begroting gaan zetten en u wel over de begroting gaat, is dit het besluit dat we aan u hebben voorgelegd. Dus u heeft al besloten voor de ontwikkeling van de sociale teams, maar hoe we dat nu in de begroting verwerken is nu het besluit dat u neemt. Het is ook in feite puur financieel. U ziet dat ook aan de besluiten die erin staan. De voorzitter: Dan ga ik nog naar mevrouw Brouwer en ik stel voor daarna deze discussie af te ronden. Mevrouw Brouwer, gaat uw gang.

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Ja, wat motie 2 betreft, vraag ik me af: bedoelt de wethouder dat deze motie overbodig is omdat we het allemaal al doen, al rapporteren? Of staan er ook dingen in die de wethouder niet wil toezeggen? De voorzitter: Wethouder Van der Meer. Wethouder Van der Meer: Halfjaarlijkse voortgangsrapportage, er is afgesproken dadelijk met het amendement dat we erop terugkomen in de P&C-cyclus. We laten alle rapportages zoals we die op dit moment hebben ook nog gewoon doorlopen, dus u krijgt de monitoring, u krijgt de dingen die uit de Jeugdregio komen. Er is afgesproken dadelijk dat er één keer per jaar een thema-avond komt zodat u veel dieper in kan gaan op hoe het er allemaal uitziet. Inzichtelijk maken welke gevolgen de afwijkingen hebben voor de financiële taakstellingen. Dan denk ik: dat moet gebeuren op het moment dat die aan de orde zijn en die laat ik gewoon aan een volgend college. Dat moet altijd. Dus ik vind hem deels overbodig en deels overlapt hij volledig met het amendement. Maar het is natuurlijk aan uw raad om iets aan te nemen, maar het lijkt mij niet heel deftig om dit op dit moment zo te doen. De voorzitter: Voordat u verdergaat, want u wilt toch nog even reageren. Gaat uw gang mevrouw Siegelaer. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, dank voorzitter. Ik hoor de wethouder nu twee keer

28

Raad 4 juni 2026

zeggen dat er niets doorgegeven wordt aan een volgend college, maar dan ben ik van mening dat dit voorstel hier niet hoort te liggen. Want als het niet op die manier uitgevoerd kan worden, willen wij daar een terugkoppeling over. Dat is heel normaal want het gaat hier over de financiën. Daar hebben wij ons over te verantwoorden. De voorzitter: Ik kijk nog even naar wethouder Van der Meer. Wilt u daar nog op reageren? Wethouder Van der Meer: Nee, voorzitter, het is aan u. De voorzitter: Ik stel voor dat u verdergaat. Ik wil ook nog even op de tijd wijzen, had ik u beloofd. Wethouder Van der Meer: Ik ga als laatste naar de motie van de PVV. Voor de volgende keer is het handig als u uw logootje erop zet. In ieder geval 2606-03. U vroeg aan ons technisch of wij een overzicht konden geven van de onderbouwing. Ik heb in een eerder stadium die onderbouwing gezien. Ik zal u zeggen: dat was op dat moment een Excelsheet waarvan ik dacht: dat is een kopie van NASA omdat ze iets naar de maan gaan schieten. Dus toen dacht ik: dat heeft geen zin om dat naar u toe te sturen. Omdat u dat graag wilde weten en ik ook heel veel hoorde dat iedereen dat best wel interessant zou vinden, hebben wij gezegd: wij zeggen tegen u in uw technische vragen: we gaan kijken of we dat een beetje compacter kunnen doen, maar in ieder geval in een aantal onderdelen kunnen doen.

Dus wat mij betreft mag die aangenomen worden en dan proberen we dat nog voor de zomer naar u toe te sturen, want het is in feite een uitsplitsing van de grote cijfers zoals ze er nu zijn. Voorzitter, tot slot nog één ding over integraliteit. Uiteindelijk is het de bedoeling dat het helemaal integrale teams worden, maar op dit moment beginnen we met de jeugd. Als die twee jaar lopen en dat gaat naar wens, dan gaan we langzaam maar zeker ook de andere onderdelen uit het Sociaal Domein doen. En met inzet gaan we kijken, althans ik denk dat het volgende college dat gaat doen… maar als je alles tegelijkertijd probeert te veranderen dan hebben we kans dat het niet goed gaat. Dank u wel voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, wethouder Van der Meer. Ik zie nog een interruptie van mevrouw Siegelaer. Gaat uw gang. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank voorzitter. Ik mis nog een paar beantwoordingen op mijn vragen. Is de provincie betrokken bij dit plan en hoe heeft zij beoordeeld op een structureel oplopende begroting als dit niet haalbaar is? De voorzitter: Wethouder Van der Meer. Wethouder Van der Meer: Ja, voorzitter, volgens mij kijkt de provincie altijd gewoon naar onze begroting en hebben we niet het plan voorgelegd. De voorzitter: Akkoord. Dan dank ik u nogmaals voor de beantwoording van het college. Dan ga ik over naar de tweede termijn.

Ik ga eerst kijken of er behoefte is aan een tweede termijn. Mag ik voorzichtig constateren dat dat niet het geval is? Dan dank ik iedereen voor de inbreng en zullen straks de moties en amendementen en het uiteraard het voorstel onderdeel zijn van de stemmingen. Dan sluit ik dit agendapunt af. d. Agenderingsverzoek Huisvestingsplan Vergunninghouders Zoetermeer 2026 De voorzitter: We gaan over naar agendapunt 9.d., Agenderingsverzoek Huisvestingsplan Vergunninghouders Zoetermeer 2026. De raadsleden van de fracties van LHN en PVV hebben op 27 mei 2026 een agenderingsverzoek ingediend. De directe aanleiding daarvoor was een memo van 4 mei 2026 waarin het college de raad informeert over de taakstelling voor de huisvesting van vergunninghouders, het provinciaal toezicht en het huisvestingsplan voor vergunninghouders. Dat staat nu op de agenda. U wilt een voorstel van orde doen neem ik aan? Ja, de heer Van der Tang. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Is het mogelijk dat we vijf minuten gaan schorsen? De voorzitter: Als u dat vraagt, gaan we dat doen. Dan schors ik de vergadering tot 21.00 uur. De vergadering is geschorst. Schorsing

Raad 4 juni 2026

29

De voorzitter: Ik heropen de vergadering en ik heb al aangegeven dat we aanbeland zijn bij agendapunt 9.d., het agenderingsverzoek, dus ik ga het woord geven aan de fracties die het hebben ingediend. Dat is allereerst de LHN, dus mevrouw Siegelaer heeft het woord. Gaat uw gang. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank, voorzitter. LHN Hart voor Zoetermeer heeft dit debat aangevraagd omdat wij vinden dat de raad in dit dossier eerder en beter in positie had moeten worden gebracht. Niet om groepen tegenover elkaar te zetten, maar omdat de opgave te groot, te gevoelig is om achteraf te bespreken. Huisvesting is de basis van een menswaardig bestaan. Dat geldt voor vergunninghouders, maar net zo goed voor jongeren die zelfstandig willen wonen, gezinnen die klem zitten, mensen die dakloos geraakt zijn, ouderen en inwoners die al jaren wachten op een passende woning. Iedereen heeft behoefte aan zekerheid, veiligheid en een dak boven het hoofd. Juist daarom moeten we eerlijk zijn. De gemeente heeft een wettelijke taak om vergunninghouders te huisvesten, maar ook een verantwoordelijkheid richting alle inwoners die afhankelijk zijn van schaarse sociale huurwoningen, voorzieningen en leefbare wijken. De voorzitter: Mevrouw Siegelaer, een interruptie van mevrouw Brouwer. Gaat uw gang.

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Wie precies had de raad eerder en beter in positie moeten brengen? De voorzitter: Mevrouw Siegelaer. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank, voorzitter. Dat zou het college in dit geval zijn. Ik snap dat u die vraag stelt. Als ik bij mijn volgende stukje was, het gaat over de volgende alinea, dus als u heel even wacht mag u hem daarna stellen. De voorzitter: Gaat u verder. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Uit de stukken blijkt dat Zoetermeer al langere tijd een achterstand heeft. Ondanks afspraken met de provincie en maatregelen in trede 3 is Zoetermeer inmiddels opgeschaald naar trede 4. Volgens onze fractie waren dit juist de momenten waarop de raad actief, volledig en tijdig geïnformeerd had moeten worden. Waarom is de raad niet eerder geïnformeerd over deze ontwikkeling? Graag uw reactie. De voorzitter: Ook hier een interruptie, maar dan van de heer Van der Vlies. Gaat uw gang. De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja, ik zit even te denken. Niet geïnformeerd. Wij krijgen toch elk halfjaar een memo over die aantallen statushouders die we niet kunnen huisvesten? Dat aantal zien we toch elk halfjaar oplopen? Als u dat ook gevolgd heeft, heeft u toch ook aan de bel kunnen trekken, van: laten we hier eens een keertje over praten, om betere voorstellen te doen? De voorzitter: Mevrouw Siegelaer.

Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, dank voorzitter. Ik begrijp uw vraag, maar we zijn in al deze documenten er niet over geïnformeerd dat we in de treden zijn opgeschaald. Dat betekent dus niet dat wij weet hebben van in welke trede wij ons bevinden en ik vind het wel de taak van het college om ons daarover te informeren en dat deze juist ook in deze stand van zaken meegenomen wordt, want als die niet compleet is, dan is dat voor ons niet duidelijk, waar wij ons aan moeten committeren of waar we naar moeten kijken. De voorzitter: Gaat u verder. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Voorzitter, LHN Hart voor Zoetermeer vindt dat de gemeente haar wettelijke verplichtingen moet nakomen, maar wel op een manier die eerlijk en uitlegbaar is voor alle inwoners in Zoetermeer. We willen voorkomen dat inwoners van onze stad die al jarenlang wachten op een woning het gevoel krijgen dat zij achter aan moeten sluiten. Daarom vinden we het van groot belang dat de gemeente maximaal gaat inzetten op de doorstroomlocaties en andere tijdelijke woonvormen, in plaats van over twee jaar liever vandaag nog. Zo kunnen vergunninghouders tijdelijk en menswaardig worden gehuisvest terwijl de druk op de reguliere sociale woningvoorraad wordt

30

Raad 4 juni 2026

beperkt. Dat is eerlijker voor woningzoekenden, duidelijker voor vergunninghouders en beter uitlegbaar aan onze inwoners. De voorzitter: Mevrouw Siegelaer, een interruptie van mevrouw Brouwer. Gaat uw gang. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Is mevrouw Siegelaer zich ervan bewust dat maximaal inzetten op doorstroomlocaties ook maar een jaar werkt? De voorzitter: Mevrouw Siegelaer. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, dank voorzitter. Daar is mevrouw Siegelaer zich van bewust. Dat heeft zij ook teruggelezen hierin. Maar nu is deze er niet en nu is die doorstroom nog minder en wellicht tegen die tijd dat we in dat proces zijn, zijn de ontwikkelingen ook weer anders en kunnen we daar verder in gaan. Maar het neemt niet weg dat doorstroomlocaties wel meer ruimte geven in wat we nu doen. Nu lopen we achter. Hadden we doorstroomlocaties dan hadden we waarschijnlijk niet op de taakstelling achtergelopen. En het is hier mij niet alleen om te doen dat we op die taakstelling achterlopen. Het is ons er meer om te doen dat wij graag de richting mee willen geven en ons eigen beleid kunnen blijven uitvoeren en dat het niet naar de provincie gaat. De voorzitter: Gaat u verder. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dan ga ik nu een sprongetje vooruit maken hierna.

Is aan de taakstelling over het eerste kwartaal van 2026 voldaan? Als dat niet zo is, ontvangen wij graag een toelichting op de omvang van de achterstand en de oorzaak daarvan en de gevolgen die dat heeft met het overleg van de provincie op 1 juli a.s. Want als de achterstand van 2025 nu wordt ingelopen door de maatregelen die getroffen worden, maar de taakstelling van 2026 opnieuw achterblijft, dan is de vraag of het huisvestingsplan voldoende is om verdere escalatie te voorkomen. Dan lossen we mogelijk een oude achterstand op maar is de nieuwe alweer opgelopen. Dat brengt ons ook naar dit agenderingsverzoek, dat we het dus belangrijk vinden dat voor 1 juli a.s. het volgende bestuurlijke gesprek met de provincie gepland staat. Heeft het college gezien dat het voorgelegde huisvestingsplan afdoende is om een indeplaatsstelling te voorkomen? Graag uw reactie. Voorzitter, LHN vindt het belangrijk dat Zoetermeer de regie houdt over haar eigen stad, dat we keuzes kunnen blijven maken voor alle inwoners en dat we grip houden op de financiën die daarbij horen en dat kan alleen met openheid, realistische plannen en tijdige informatievoorzieningen. Daarvoor dienen we ook straks de motie van de PVV mee in. Beleid dat recht doet aan alle inwoners van onze stad. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Siegelaer, voor uw eerste termijn.

Voordat u wegloopt nog een interruptie van mevrouw Brouwer. Gaat uw gang. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Ja, eigenlijk heb ik nog geen antwoord gehad hoewel mevrouw Siegelaer het wel had beloofd, op mijn vraag wie precies de raad beter en eerder had moeten informeren. De voorzitter: Mevrouw Siegelaer. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Volgens mij heb ik net toegelicht dat ik daarvan van mening ben dat het college ons daarover hoort in te lichten, want wij krijgen halfjaarlijks of per kwartaal de update hoe de stand van zaken is. Daar worden wel aantallen in aangegeven, maar nergens wordt vermeld dat deze gesprekken hebben plaatsgevonden met de provincie en dat we richting een indeplaatsstelling gaan. Ik vind dat echt een taak van het college om ons daarop te wijzen en niet achteraf als het zover is met een memo te komen als het eigenlijk al bijna te laat is en we daar als raad niets meer mee kunnen. De voorzitter: Mevrouw Brouwer. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Goed, we zullen het hier in mijn eigen termijn straks nog wel even verder over hebben. De voorzitter: Dank u wel. Anderen nog? Dan dank ik mevrouw Siegelaer en ga ik het woord geven aan de fractie van de PVV, de heer Van der Tang. Gaat uw gang.

Raad 4 juni 2026

31

De heer Van der Tang (PVV): Voorzitter, ik zou lang kunnen spreken over ons standpunt, maar dat is glashelder. PVV Zoetermeer wil geen statushouders en geen azc meer in onze stad. Vanavond spreken wij specifiek over statushouders, over de informatievoorziening richting de raad en de inwoners en over de veiligheid in Zoetermeer. We volgen de ontwikkelingen in Zuid-Holland en de omliggende provincies goed. Wat we daar zien baart ons diepe zorgen. Overal zien we weer hetzelfde beeld. Overlast, geweld, criminaliteit en onveiligheid in onze Nederlandse wijken en straten. Ook in Zoetermeer hebben wij een opvanglocatie waar in 2024 maar liefst 659 incidenten zijn geregistreerd. Voorzitter, op technische en schriftelijke vragen hierover hebben wij geen goede antwoorden ontvangen van de wethouder. We hebben gevraagd naar strafbare feiten waarbij asielzoekers, statushouders en Oekraïners betrokken waren. Het college antwoordde dat deze informatie niet bekend is bij de gemeente. De voorzitter: U heeft nog een halve minuut, hè mijnheer Van der Tang. Dan weet u dat. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Tegelijkertijd staat in een bestuursovereenkomst met het COA uit 2023 dat het COA informatie verstrekt over de samenstelling van de opvang en over de incidenten.

Waarom maakt het college geen gebruik van deze informatievoorziening? Dan de brief van de provincie waarin staat dat wij de regie van de huisvesting van statushouders dreigen te verliezen. Dat is onacceptabel wat ons betreft. Waarom is deze brief zo laat gedeeld? Tijdens het commissiedebat gaf de wethouder aan dat dit te maken had met iBabs, maar de vraag blijft hoe het kan dat een brief die voor de verkiezingen is ontvangen pas op 4 mei jl. naar de raad is gestuurd. Dit is bewust informatie achterhouden. De voorzitter: Mag ik u verzoeken af te ronden, want u zit echt al uit uw tijd. De heer Van der Tang (PVV): Ik ga naar mijn slot. Daarnaast gaf de wethouder aan dat er een plan van aanpak voor een locatie in voorbereiding is. Welke locatie is dat en wanneer wordt de raad hierover geïnformeerd? Tot slot, voorzitter, wat de PVV betreft heeft Zoetermeer inmiddels meer dan genoeg gedaan. Zoetermeer vangt al grote aantallen asielzoekers, statushouders en Oekraïners op. Onze inwoners zien de druk op woningen, voorzieningen en leefbaarheid toenemen. Daarom stellen wij de eenvoudige vraag aan het college: wanneer is het genoeg? Dank u wel. De voorzitter: Ik heb u even nog de ruimte gegeven, maar nogmaals wijs ik u er wel op dat we de tijd scherp in de gaten houden, want iedereen heeft recht op spreektijd. Mevrouw Brouwer heeft een interruptie, gaat uw gang.

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Mijnheer Van der Tang zegt dat het standpunt van de PVV glashelder is, maar het is mij niet zo helder hoe we moeten rijmen dat de PVV in de campagne en in de eerste fase van de formatie zei dat we ons aan de wet moesten houden, en de PVV dat ook zou doen, en hoe dat klopt met de eerste zin: wij willen geen statushouders meer en geen azc in onze stad. De voorzitter: De heer Van der Tang, gaat uw gang. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Heeft u een letterlijk citaat waarin staat dat wij geen statushouders meer willen opvangen? De voorzitter: Ik zie mevrouw Brouwer reageren. Dat moet u even via de microfoon doen. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Kijk straks even de uitzending terug, dat zei u net. De voorzitter: De heer Van der Tang. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Ik had het over de brief die wij toentertijd hebben gestuurd. Sorry. De voorzitter: Oké, maar dit leidt tot enige verwarring. Ik zag ook de heer Westhoek nog voor een interruptie. Gaat uw gang. De heer Westhoek (SP): Ja voorzitter, mijn interruptie is inderdaad exact hetzelfde. Ik hoorde namelijk volgens mij ook van genoeg is genoeg, wij willen geen statushouders meer opvangen. We hebben wel

32

Raad 4 juni 2026

een wettelijke taak. Hoe wilt u die dan vormgeven? Hoe gaan we er dan wel voor zorgen dat we dus niet de provincie de regie gaan geven maar dat we die zelf houden? Dan moeten we dus wel degelijk iets gaan regelen. De voorzitter: De heer Van der Tang, gaat uw gang. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. In de handreiking PRT Spreidingswet versie 2.0 staat dat wij uitzonderingsposities kunnen krijgen en dat we dat actief kunnen vragen aan de provincie. De voorzitter: Ik zie de heer Westhoek nog. Gaat uw gang. De heer Westhoek (SP): Dus daar wilt u gebruik van maken begrijp ik dus? De voorzitter: De heer Van der Tang. De heer Van der Tang (PVV): Daar wil de PVV eigenlijk best wel gebruik van maken. De voorzitter: Oké, ik kijk rond of er nog andere vragen zijn. Die zijn er niet. Dan dank ik de heer Van der Tang en volgens mij zou er nog iets ingediend worden, of niet? Niet. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Ik weet dat ik over tijd ben, maar ik wil eigenlijk nog een motie indienen. De voorzitter: Die mag u bij dezen indienen en dan is hij onderdeel van de beraadslaging. Dat mag nog wel, daar hoeft u geen spreektijd voor te hebben. Dank u wel. Dat was ook precies de vraag, want die had ik u wel horen noemen namelijk.

De motie is ingediend en onderdeel van de beraadslagingen en de besluitvorming en dan dank ik de heer Van der Tang voor zijn eerste termijn. De fractie van de SP, geen behoefte? PDvZ, mevrouw Haak. O, mevrouw Brouwer, u wilt een punt van orde maken, of niet? Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Nou nee, ik zou eigenlijk heel graag de heer Van der Tang nog één keer interrumperen. De voorzitter: Ja, nou, u maakt het er zo ook niet makkelijker op hè. Mijnheer Van der Tang komt terug. Een interruptie, daar kan ik als voorzitter natuurlijk veel van vinden maar dat mag u natuurlijk. Gaat uw gang mevrouw Brouwer. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Er is nog iets wat mij niet glashelder is. Dat is waarom de PVV een agenderingsverzoek indient waarin allemaal vragen staan over dingen waarvan ik me niet kan voorstellen dat het hen interesseert. Waarom wil de PVV weten welke maatregelen effect hebben gehad en welke onvoldoende? En welke afspraken met de partijen zijn gemaakt? Als we helemaal geen asielzoekers willen opvangen? De voorzitter: De heer Van der Tang. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Wij nemen momenteel, helaas in ons perspectief, asielzoekers op, maar we willen daarom wel actief geïnformeerd worden door het college. En als dat niet gebeurt dan willen wij daar wel een agenderingsverzoek voor indienen. Daarom hebben wij ook een agenderingsverzoek ingediend.

Motie 2606-04 ingediend door PVV en LHN "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 4 juni 2026; agenderingsverzoek huisvestingsplan vergunninghouders Zoetermeer 2026; constaterende dat: er een brief is verstuurd door de provincie op 24 februari 2Q26 en dit pas op 4 mei 2026 bekend is gemaakt richting de raad; van mening dat;

Raad 4 juni 2026

33

-

de raad en inwoners tijdig geïnformeerd moeten worden; het college een structurele informatieplicht heeft jegens de raad;

verzoekt het college: de raad zo spoedig mogelijk, doch uiterlijk binnen zeven werkdagen, actief te informeren over relevante brieven en stukken van provincie en rijk met bestuurlijke, financiële of maatschappelijke impact voor Zoetermeer; indien volledige beantwoording of duiding binnen deze termijn niet mogelijk is, de raad binnen deze termijn ten minste een eerste informatiebrief te sturen met een indicatie van het verdere proces en de verwachte termijn van beantwoording; en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Oké, ik zie nu verder geen reacties. Dan is het nu volgens mij voldoende. De heer Van der Tang, dank u wel. De SP had ik al gehad, geen behoefte aan een inbreng. Mevrouw Haak van de PDvZ, gaat uw gang. Mevrouw Haak (PDvZ): Ja, voorzitter, dank u wel. Toen dit agenderingsverzoek binnenkwam, stonden wij daar niet direct om te springen. Niet omdat wij andere partijen het gesprek niet gunnen, maar omdat wij terughoudend zijn om opnieuw negatieve aandacht te geven aan een gevoelig onderwerp. Tegelijkertijd zien wij dat de indieners het debat willen voeren over de informatievoorziening vanuit het college en de effectiviteit van de maatregelen en dat vinden wij wel een relevante insteek en daar willen wij ons ook toe beperken.

Voorzitter, met een gemiddelde wachttijd van 8,2 jaar voor woningzoekenden, een taakstelling vanuit het rijk voor de huisvesting van statushouders en een beperkte woninggroei staat onze gemeente voor een grote uitdaging. Voor de PDvZ staat daarin één ding centraal. Dat wij als gemeente de regie houden en verdere escalatie op de interventieladder voorkomen. Het huidige huisvestingsplan biedt op korte termijn een oplossing via de HAR+-regeling, maar voor de langere termijn rekent het college op intensivering van gesprekken met woningcorporaties en het ontwikkelen van een doorstroomlocatie. En juist daar zit voor ons de kern van de zorg. We zien dat er stappen worden gezet, maar de vraag blijft in hoeverre deze stappen ook daadwerkelijk leiden tot structurele oplossingen. Daarom hebben wij de volgende vragen aan het college. Hoe beoordeelt het college de effectiviteit van de samenwerking met woningcorporaties en waarom is deze samenwerking in het verleden onvoldoende effectief gebleken? De doorstroomlocatie lijkt een tijdelijke oplossing voor de middellange termijn.

In hoeverre verschuiven we hiermee het probleem naar de toekomst en welke toekomstbestendige maatregelen neemt het college om ook op de lange termijn voldoende huisvesting voor statushouders te realiseren? Voorzitter, wij zoeken naar structurele oplossingen die recht doen aan zowel de wettelijke verplichtingen als de inwoners die al jarenlang wachten op een woning. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Haak, voor uw eerste termijn. De fractie van GroenLinks-PvdA, mevrouw Bedijn, gaat uw gang. Mevrouw Bedijn (GroenLinks-PvdA): Voorzitter, voor GroenLinks-PvdA is een thuis hebben meer dan een dak boven je hoofd. En voor statushouders is huisvesting de eerste stap naar een nieuw bestaan. Pas vanuit een stabiele woonplek kunnen mensen inburgeren, werken, leren, deelnemen aan onze samenleving. Daarom is het belangrijk dat we alles doen om proactief met huisvesting voor statushouders aan de slag te gaan. Ik wil hierbij ook benadrukken dat we de worsteling van het college rondom deze opgave ook volledig herkennen. Dat is een uitdaging waar heel veel gemeenten mee worstelen. Je bent afhankelijk van veel partijen, zoals corporaties. En ja, we moeten die mensen wel een thuis geven. We vinden het belangrijk dat Zoetermeer daarbij zelf de regie houdt en zo voorkomen we dat anderen keuzes voor ons maken.

Het gaat hierbij niet alleen om het voldoen aan taakstellingen en het voorkomen van ingrijpen van de provincie. Het gaat om het bieden van een veilige plek aan mensen die het nodig hebben. Voor GroenLinks-PvdA staat daarbij voorop dat we oog houden voor alle inwoners die druk op de woningmarkt ervaren. En ik zie ook in de oplossingen voor de lange termijn een oplossing die spoedzoekers, dus veel meer inwoners gaat helpen. We moeten ook voorkomen dat groepen woningzoekenden tegenover elkaar worden weggezet. Dit is een oplossing die recht doet aan iedereen. En met een open en eerlijke communicatie naar alle inwoners en in samenwerking met verschillende partijen hoop ik en denk ik dat u snel permanente oplossingen vindt. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Bedijn, voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar de fractie van 50PLUS, mevrouw Mertens. Geen behoefte? ChristenUnie-SGP, mevrouw Brouwer, gaat uw gang.

34

Raad 4 juni 2026

Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Zes minuten, dat moet genoeg zijn. Voorzitter, de afgelopen twee jaar loopt Zoetermeer steeds een stukje achter de feiten aan bij de huisvesting van statushouders. De opgave is niet kinderachtig en het vraagt de nodige creativiteit om elke keer weer met de hakken over de sloot te doen wat nodig is en wat goed is. Kennelijk is de provincie dat een beetje zat en trekt ze de touwtjes wat strakker. Dat dat de gemeente heeft gedwongen om een plan te schrijven en zich daaraan te committeren, daar is niet zoveel mis mee. Het werkt ook een stuk fijner als je elk halfjaar kunt werken aan de opgave van dat halfjaar in plaats van dat van de vorige periode. De inhoud van het plan maakt alleen niet zoveel indruk op ons. Er staan geen nieuwe dingen in en de conclusie die wij vooral trekken is: we gaan kennelijk nog een poging doen om de dingen die we al eerder van plan waren nu wel te doen. En dat kan natuurlijk best werken, mits we niet weer aankomen met personeelswisselingen en onderzoeken waaraan we geen gevolg hebben gegeven. In die zin hadden wij wel verwacht dat er iets in zou staan over waarom wij denken dat dit nu wel gaat lukken. En dat het plan er niet in zes weken lag en dat de provincie nu het commitment heeft van het college dat er over een paar weken niet meer zit, maakt het er allemaal natuurlijk niet beter op.

Ik geloof dat we voor nu even het beste ervan moeten hopen voor dat gesprek met de provincie op 1 juli a.s. en het zal ons wel helpen dat we lang niet het slechtste jongetje van de klas zijn qua opvang en huisvesting. Ik wil wel nog even iets zeggen over de onwaarachtigheid van dit agenderingsverzoek. De PVV wil helemaal geen statushouders huisvesten en kan dus ook nauwelijks geïnteresseerd zijn in het halen van de doelstellingen. En de LHN had een flink deel van deze vragen ook kunnen stellen aan oud-wethouder Weerwag, die in zijn functie verantwoordelijk was voor een soepele samenwerking met de woningcorporaties. Voorzitter, ik herinner me nog heel goed een onlinediscussie in februari van dit jaar. De wethouder schreef in Binnenlands Bestuur dat de voorrang voor statushouders onrechtvaardig was en daaronder schreef zijn partij het volgende: dit is altijd ons geluid geweest. Helaas zijn er landelijke taakstellingen opgelegd. Hier had de PVV een rol in kunnen spelen. In Zoetermeer is de taakstelling nooit gehaald, omdat onze wethouder juist oog heeft met de woningcorporaties voor de leefbaarheid. En dat antwoord, voorzitter, mag niet ontbreken in deze discussie. De voorzitter: Mevrouw Brouwer, mevrouw Siegelaer wil interrumperen, gaat uw gang. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, dank, voorzitter. Ik wil graag interrumperen op wat u nu aangeeft.

Ik vind dat niet passend in deze situatie, want ik snap niet waarom u moet verwijzen naar iemand die niet meer in het college zit, waar ik mijn informatie moet ophalen. De voorzitter: Mevrouw Brouwer. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Mevrouw Siegelaer snapt best waarom ik naar die wethouder verwijs. De voorzitter: Gaat u verder. O, dat wist ik niet. Daarmee dank ik u voor uw eerste termijn van de ChristenUnie-SGP. Dan ga ik over naar de fractie van D66, de heer El Achkar, maar nu niet meer met zijn maidenspeech, zeg ik er meteen bij. De heer El Achkar (D66): Ja, voor mijn maidenspeech was nog alles netjes uitgeprint. Dank voorzitter. D66 Zoetermeer is blij dat we als Zoetermeer bijdragen aan het huisvesten van statushouders net zoals ook alle andere gemeenten moeten doen. Voor de korte termijn zijn we tevreden met het huisvestingsplan voor vergunninghouders. Hiermee kunnen we ook achterstand inhalen en treden we hopelijk ook weer een trede terug. Dank ook aan de wethouder voor het gestuurde memo met een uitgebreide uitleg over wat de vervolgstappen nu zijn. Voor de lange termijn geloven we heel erg in doorstroomlocaties. In doorstroomlocaties kunnen we ook nog eens andere doelgroepen bedienen. We zijn blij om te lezen dat in het memo van de wethouder staat dat het college ook wil inzetten op deze doorstroomlocaties.

Graag horen we wat uitgebreider hoe het college dit wil aanpakken. Voorzitter, in het land is er best wat onrust op dit thema. Gelukkig gaat het in Zoetermeer best goed. Laten we daar dan ook trots op zijn met elkaar en zorgen dat we het goed blijven doen. Een mooi voorbeeld van waar het wel goed gaat is het evenement dat ILOZ samen met het COA op 18 juni a.s. organiseert in onze stad, een ontmoetingsdag voor Zoetermeerders en de bewoners van het COA. Ik begreep dat ze nog vrijwilligers zoeken. Ik ga mij aanmelden. Laten we het goede voorbeeld geven in deze zaal in daad en woord. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van der Tang wil interrumperen begrijp ik. Gaat uw gang.

Raad 4 juni 2026

35

De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Ik hoor dat mijnheer El Achkar goede punten naar voren haalt, maar hoe kijkt hij naar de 659 incidenten die zijn geregistreerd? De voorzitter: De heer El Achkar, gaat uw gang. De heer El Achkar (D66): Dank, voorzitter. We hebben in de raad hier wel vaker over gesproken. De informatie die ik tot op heden altijd krijg, is dat het aardig goed gaat met het COA. Natuurlijk, als er incidenten zijn dan moeten die uitgezocht worden, maar om nu een soort beeld te schetsen dat het helemaal verschrikkelijk gaat in Zoetermeer, klopt gewoon niet. We weten van de PVV dat ze dit graag benadrukt. De voorzitter: De heer Van der Tang nog. Gaat uw gang. De heer Van der Tang (PVV): Ja, dank u wel voorzitter. Ik hoor niet echt een antwoord op mijn vraag. Hoe kijkt D66 naar de 659 incidenten die zijn geregistreerd? De voorzitter: De heer El Achkar. De heer El Achkar (D66): Voorzitter, ik heb daar antwoord op gegeven, het heeft geen zin om daar verder op in te gaan. Ik denk dat de PVV zichzelf beter kan afvragen hoe ze met de wet om wil gaan. Daar hebben ze eerder al een keer wat over gezegd en jammer dat ze daar nu op terugkomen. Gelukkig hebben we nog een aantal jaar om daar nog over na te denken. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk rond. Als er verder geen interrupties zijn, dank ik de heer Achkar voor zijn eerste termijn.

Dan ga ik over naar de fractie van Zoetermeer Vooruit, mevrouw Meurs. Mevrouw Meurs (Zoetermeer Vooruit): Voorzitter, Zoetermeer Vooruit steunt dit agenderingsverzoek vanuit het principe dat onderwerpen die leven in de raad bespreekbaar moeten zijn. Het voeren van het debat mag nooit afhankelijk zijn van de vraag of wij het inhoudelijk met een verzoek eens zijn. Dat betekent echter niet dat wij de inhoudelijke onderbouwing van dit verzoek onderschrijven. Naar onze mening is de raad de afgelopen periode door de wethouder voldoende en tijdig geïnformeerd over de ontwikkelingen, de gesprekken met de provincie en de maatregelen die zijn genomen. Wij zien daarom op dit moment geen noodzaak voor aanvullende memo's, tijdlijnen of andere informatieverzoeken. De informatie die nodig is om dit debat te voeren is wat ons betreft beschikbaar en bovendien vinden wij dat de focus nu moet liggen op de uitvoering en het boeken van resultaten en niet op extra processtukken. Ik zie een interruptie. De voorzitter: Ik zie ook een interruptie. Mevrouw Siegelaer, gaat uw gang. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank voorzitter, is mevrouw Meurs het met de LHN eens dat we wel willen voorkomen dat we een indeplaatsstelling krijgen? De voorzitter: Mevrouw Meurs.

Mevrouw Meurs (Zoetermeer Vooruit): Uiteraard zijn we het daarmee eens, maar we weten ook dat de wethouder binnenkort nog een gesprek heeft, op heel korte termijn, met de provincie om een en ander te voorkomen en daar hebben we alle vertrouwen in. De voorzitter: Dank u wel en daarmee dank ik ook mevrouw Meurs voor haar eerste termijn. Dan ga ik over naar de fractie van Zó! Zoetermeer, de heer Van der Vlies. De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Voorzitter, Zó! Zoetermeer begrijpt de zorgen die aanleiding vormen voor dit agenderingsverzoek. Niemand wil dat Zoetermeer de regie verliest en dat de provincie uiteindelijk gaat bepalen wat er in onze stad moet gebeuren. Tegelijkertijd plaatsen wij vraagtekens bij het tijdstip van deze agendering. Er zijn schriftelijke vragen gesteld, mondelinge vragen gesteld en inmiddels ook beantwoord. Daarnaast is er begin juli opnieuw overleg tussen college en provincie. Voor ons is daarom niet helemaal duidelijk welke nieuwe informatie dit debat vandaag moet opleveren. Voorzitter, voor Zó! Zoetermeer is het minder belangrijk hoe we hier zijn gekomen en vooral belangrijk hoe we hier uitkomen.

36

Raad 4 juni 2026

De voorzitter: De heer Van der Vlies, een interruptie van mevrouw Siegelaer. Gaat uw gang. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank, voorzitter. Dank voor de vraag hoe we hier zijn gekomen. We zijn hier gekomen wat betreft de LHN zodat we tijdig geïnformeerd worden als we een trede omhooggaan in de escalatieladder en dat is niet gebeurd. En daarom zitten we hier vandaag. De voorzitter: De heer Van der Vlies. De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja, dank. Ik begreep al dat dat voor u de reden was. Dat maakt voor mij nog niet duidelijk dat dat voldoende reden is om dit agenderingsverzoek te houden. Het is voor ons ook geen verrassing als je elk kwartaal die cijfers krijgt. Het is ook geen verrassing dat je dat ziet oplopen en dat je dan op een gegeven moment een keertje merkt dat, zoals mevrouw Brouwer het beeldend zei, de provincie een beetje aan de touwtjes gaat trekken. De voorzitter: Gaat u verder. De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Er ligt een wettelijke taak. We hebben een achterstand en er ligt nu een plan om verdere escalatie te voorkomen. Wat ons betreft hebben we de analysefase wel gehad, het gaat nu om de uitvoering. Daarbij zijn drie zaken voor Zó! Zoetermeer belangrijk. Ten eerste het tempo. Het gaat natuurlijk nooit snel genoeg en dit loopt ook al lang genoeg.

De raad wordt al lange tijd geïnformeerd over de taakstelling en de oplopende achterstanden, dus die problematiek komt niet uit de lucht vallen. We moeten aan de bak om zelf aan het stuur te blijven zitten. Ten tweede spreiding. Als aanvullende huisvesting nodig is, moet die eerlijk over de stad verspreid worden en niet alle druk op één wijk, op één buurt of op één locatie. Ten derde, dat hebben we ook al genoemd, communicatie. We zien in andere gemeenten hoe snel er onrust ontstaat wanneer inwoners het gevoel krijgen dat plannen over hun hoofd worden gemaakt. Juist daarom moet het college inwoners tijdig, volledig en eerlijk meenemen in die keuzes. En niet pas als de plannen klaar zijn maar tijdens het proces. Daarbij moeten we niet vergeten dat het om mensen gaat. Vergunninghouders zijn geen dossiers of aantallen, maar inwoners van onze stad. Tegelijkertijd hebben ook andere woningzoekenden recht op onze aandacht, en juist daarom is een evenwichtige aanpak zo belangrijk. Voorzitter, inwoners hebben recht op duidelijkheid. Ze mogen verwachten dat de gemeente problemen niet voor zich uitschuift, zoals ze dat zo vaak bij het rijk doen, en ook dat ze goed worden geïnformeerd over wat in hun wijk gebeurt.

Zó! Zoetermeer zal het college steunen om te zorgen dat Zoetermeer de regie houdt en we zullen het college kritisch blijven volgen op de uitvoering van het plan en de communicatie richting inwoners. Ik dank u. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van der Vlies, voor uw eerste termijn. De fractie van het CDA, mevrouw Hensen, gaat uw gang. Mevrouw Hensen (CDA): Dank u wel, voorzitter. Mensen in nood help je. Dat is voor het CDA Zoetermeer een belangrijk uitgangspunt. Tegelijkertijd weten we allemaal hoe groot de druk op de woningmarkt in Zoetermeer is. Veel inwoners wachten al jaren op een woning. Jongeren zoeken een plek om te beginnen, gezinnen zitten klem en ook andere urgente groepen zoeken dringend een thuis. We moeten oog houden voor iedereen die op woonruimte wacht. Voor het CDA is dit daarom geen debat waarin groepen tegenover elkaar worden gezet, het gaat om de vraag hoe wij onze wettelijke taak uitvoeren zonder andere woningzoekenden uit het oog te verliezen. Zoetermeer loopt achter op deze wettelijke taak. De provincie kijkt nadrukkelijk mee. Als wij onvoldoende voortgang boeken, raken we juist meer grip kwijt. Dan bepalen we als Zoetermeer steeds minder zelf hoe we dit goed organiseren en dat moeten we voorkomen.

Daarom vindt het CDA Zoetermeer het verstandig dat het college met dit huisvestingsplan komt, niet omdat het eenvoudig is en ook niet omdat daarmee alle zorgen verdwijnen, maar wel omdat niets doen of uitstellen uiteindelijk grotere problemen veroorzaakt. Het CDA rekent erop dat de aangekondigde informatie aan de raad niet alleen gaat over aantallen, maar ook over wat in de praktijk werkt, wat achterblijft en wat dit betekent voor andere urgente woningzoekenden. Tot zover. Dank u wel. De voorzitter: Mevrouw Hensen, een interruptie van mevrouw Siegelaer. Gaat uw gang. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, dank voorzitter. Ik hoor mevrouw Hensen aangeven dat ze blij is met het voorliggende huisvestingsvoorstel. Daar zijn wij uiteraard ook blij mee. Maar waarvan denkt u dat dit huisvestingsplan beter gaat werken dan dat het de afgelopen periode heeft gedaan?

Raad 4 juni 2026

37

De voorzitter: Mevrouw Hensen. Mevrouw Hensen (CDA): Het gaat in ieder geval werken en we hopen dat het inderdaad beter gaat werken omdat er veel meer nadruk wordt gelegd op doorstroomwoningen of -voorzieningen. De voorzitter: Mevrouw Siegelaer. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank, voorzitter en dank voor de toelichting, maar de doorstroomlocaties zijn eigenlijk al een aantal jaren het probleem. En natuurlijk willen we dat allemaal heel graag, maar dat maakt nog niet een verschil in wat er nu voorligt. Daar zit nu juist de zorg: hoe gaan we bij de provincie het voorstel erdoor krijgen als het plan niet daadwerkelijk echt anders is? Hoe krijgen we dan dat we weer terug kunnen treden naar een lagere trede op de ladder? De voorzitter: Mevrouw Hensen. Mevrouw Hensen (CDA): Zoals ik het gelezen heb, is dat er nu meer doorstroomlocaties komen en dat er dus meer mensen gehuisvest kunnen worden, ook over een poosje, dat die plekken ook gebruikt kunnen worden voor andere woningzoekenden. Dus ik weet niet of dit op gaat lossen, maar dit is een begin. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even rond, er zijn verder geen interrupties. Dan dank ik mevrouw Hensen voor haar eerste termijn en ga ik over naar de fractie van de VVD, de heer Van den Beukel. Gaat uw gang. De heer Van den Beukel (VVD): Voorzitter, veel is al gezegd, dus ik beperk mij tot drie punten.

Ten eerste, de wettelijke taakstelling op de woningmarkt met ruim acht jaar wachttijd en een rijk dat de regels onderweg blijft wijzigen, geeft weinig grond om te plannen en in die complexiteit staan wij naast het college. Ten tweede, we steunen de keuze voor de regie van de HAR+ en de doorstroomlocatie met drie aandachtspunten, en ik zou daar graag een reactie van het college op willen. Dus dat geef ik maar even aan voordat ik ze alle drie genoemd heb. Ten eerste, en het is al een paar keer voorbijgekomen, we zouden graag zien dat het tempo van die doorstroomlocaties omhooggaat. Ten tweede, denken wij dat het heel belangrijk is dat daarbij zorgvuldig naar de locatie gekeken wordt van die doorstroomlocaties. En we zouden ten derde graag zien dat substantieel gemengd gebruik voor Zoetermeerse spoedzoekers, zoals jongeren en uitstromers, goed geborgd wordt. En het derde punt dat ik wil maken, is dat wij tegen voorrang van statushouders op sociale huur blijven. Een Zoetermeerder die al jaren wacht kan niet telkens inschikken voor een nieuwe doelgroep. Dat is geen onwil tegenover die statushouders, maar eerlijkheid tegenover onze wachtende inwoners. Voorzitter, de echte oplossing zit niet hier en niet bij de provincie. Zolang het rijk taakstellingen blijft opleggen, blijft elke gemeente dweilen met de kraan open.

De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van den Beukel, voor uw eerste termijn. Ik zie geen vragen of interrupties. Dan hebben we daarmee de eerste termijn van de raad afgerond. Dan kijk ik naar het college of wethouder Frinking in staat is om te beantwoorden. U mag ook even schorsen. Nee, ik zie haar hierheen komen lopen. Dan stel ik voor dat we de eerste termijn van het college ook nu gaan doen en geef ik het woord aan wethouder Frinking. Gaat uw gang. Wethouder Frinking: Dank u wel, voorzitter. Goed dat we dit debat ook voeren, want het is een belangrijk onderwerp en er komen verschillende aspecten aan de orde en ik denk dat we er in ieder geval ook goede antwoorden op kunnen geven. Ik begrijp de bezorgdheid over het feit dat er over de verschillende tredes niet eerder is gesproken. We hebben het ooit eerder wel eens aangegeven dat er tredes zijn. Het is op zich een collegebevoegdheid en de eerste drie tredes zijn tredes die vooral ambtelijk spelen. Bij trede 4 is een bestuurlijk gesprek geweest en na dat bestuurlijke gesprek hebben we ook de raad gelijk geïnformeerd. Maar als dat voor het vervolg beter is, dan zullen wij in de rapportages die wij inderdaad kwartaalgewijs gestuurd hebben ook daar expliciet aandacht aan besteden. Want dat geeft inderdaad de duidelijkheid, naast de andere duidelijkheid die we ook bieden in die memo's.

De voorzitter: Mevrouw Siegelaer, gaat uw gang.

38

Raad 4 juni 2026

Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank voorzitter en dank voor dit eerste stukje van uw toelichting. U geeft aan: wij hebben de raad geïnformeerd daarover, maar daar zat wel een heel groot gat in de tijdslijn en in tijden als er een escalatie is, verwachten wij dat we daar sneller van op de hoogte worden gesteld dan nu is gebeurd. De voorzitter: Wethouder Frinking. Wethouder Frinking: Op zich heeft u daar natuurlijk gelijk in, maar deze vertraging, en dat stond ook in dat memo of dat heb ik de vorige keer verteld op basis van uw mondelinge vragen. Dat was een administratieve fout. En dat kan helaas gebeuren, maar dat was geen bewuste actie, zoals de PVV uitsprak. Dat is totaal niet zo. Wij hebben die brief gekregen van de provincie. We hebben gezegd: we gaan gelijk aan de slag om het plan van aanpak te maken. Toen hadden we natuurlijk wel te maken met de situatie dat we net midden in de verkiezingen zaten, dus je moest ook daarin kunnen kijken: hoe doen we dat op een goede manier? Vervolgens hebben we zo snel als we konden het memo naar de raad gestuurd en de aanwijzing van de provincie zat daarbij. Nee, die was ook eerder. De voorzitter: Oké, ik stel voor dat u verdergaat. Wethouder Frinking: Dan werden er wat opmerkingen gemaakt over de woningvoorraad die er is.

Die moet ook eerlijk verdeeld worden tussen de Zoetermeerders die al in Zoetermeer wonen en de nieuwe Zoetermeerders. Dat klopt. Dat hebben we ook met elkaar afgesproken. Dat hebben we ook met de woningcorporaties afgesproken. We hebben een 70-30-regel. 70% van de woningvoorraad die beschikbaar is vanuit de woningcorporaties is voor de gewone Zoetermeerder, om het maar zo te zeggen. En 30% is voor de specifieke doelgroepen en in die specifieke doelgroepen zitten ook statushouders. Dus we houden ons aan die 70-30-regel en daardoor is er geen verdringing. Er waren vragen over het plan van aanpak. De voorzitter: Wethouder Frinking, een interruptie van mevrouw Siegelaer. Gaat uw gang. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Ik wil toch nog graag om een kleine toelichting vragen, want dat het ingekomen stuk later in iBabs is geplaatst vind ik erg spijtig en dat zou volgens mij niet zo moeten kunnen zijn, want er is nu ook een stuk van de provincie dat later in iBabs is geplaatst dan het gestuurd is en daarvoor hebben we natuurlijk ook een motie ingediend om daar sterker op te letten. Maar het ging mij erom dat er op 5 februari al een gesprek is geweest waarin dit al naar voren is gekomen en dat wij half mei daar iets over te horen krijgen naar de raad. En daar zit eigenlijk voor mij het verschil in de informatievoorziening. De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: Het verschil tussen het gesprek dat gevoerd is, het verslag dat daarover is gemaakt en de omschrijving die vervolgens de provincie heeft gemaakt en naar ons heeft gestuurd. Ja, daar zit de tijd van de provincie ook in. Dus wij hebben gereageerd nadat ook de officiële brief is gekomen van de provincie. Dus wij hebben niet op 5 mei gereageerd op basis van een gesprek dat toen is gevoerd. Dat klopt, maar in dit soort gevallen is het beter om te weten wat er komt en wat er in staat dan zelf te gaan interpreteren wat het gesprek was. Dus vandaar dat we dat op een later moment gedaan hebben, maar zo snel als mogelijk, inclusief een memo dat daarbij zit en waarin we het plan van aanpak hebben aangegeven. De voorzitter: Mevrouw Siegelaer. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Een huisvestingsplan opstellen is volgens mij niet een plan dat je in een paar dagen voor elkaar kunt krijgen. Dus dan blijft voor mij toch de vraag hoe het kan dat het zo lang duurt dat het gesprek heeft plaatsgevonden en dat wij pas half mei deze stukken ontvangen en dat er 1 juli a.s. een gesprek volgt of we verder op de ladder komen. De voorzitter: Wethouder Frinking. Wethouder Frinking: Ik kan het gewoon niet beter uitleggen dan wat ik net gedaan heb en het gesprek van 1 juli is een gesprek dat de provincie heeft georganiseerd.

Raad 4 juni 2026

39

De voorzitter: Gaat u verder. Wethouder Frinking: Als het gaat over het plan van aanpak, want dat was het plan van aanpak dat we ook gestuurd hebben, wat gaan we doen? We gaan verder met de HAR+, dat is een middel om in ieder geval de achterstand in te lopen. We gaan echt nog het goede gesprek met de woningcorporaties aan, niet omdat dat niet goed loopt, maar je moet ook echt op elkaar afstemmen, momenten waarop je kunt zeggen: nu is er een huis beschikbaar en nu kunnen we daarmee doorgaan en voor het plan voor de doorstroomlocatie komt een projectleider en die gaat heel snel heel hard aan de slag om doorstroomlocaties te vinden waarmee we het probleem hopelijk kunnen oplossen. De voorzitter: Wethouder Frinking, een interruptie van de heer Smits. Gaat uw gang. De heer Smits (PVV): Ja, dank u wel voorzitter. We begrijpen best wel dat de gemeente echt wel haar werk doet om juist overal ruimte te zoeken en plek te zoeken. Maar begrijpt de wethouder ook dat het in principe dweilen met de kraan open is? Het rijk legt de provincie sancties op, dus de provincie schuift het door naar de gemeente, terwijl wij als gemeente in principe gewoon ons uiterste best doen. De woningcorporaties doen ook hun uiterste best. We kunnen toch nooit zo aan die opgaven voldoen? De voorzitter: Wethouder Frinking.

Wethouder Frinking: Nou, u heeft helemaal gelijk, maar wij voeren wel onze wettelijke taak uit en ik ben het met u eens dat er nog andere organen zijn die hier ook mee te maken hebben. De voorzitter: Mevrouw Siegelaer. Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja, dank voorzitter. Ik zou nog wat willen doorvragen over de doorstroomlocaties. U geeft aan dat er een projectleider komt, maar de doorstroomlocaties worden eigenlijk al een aantal jaren aangegeven in alle memo's waarvan wij op de hoogte zijn gesteld. Dan gaan wij er als raad van uit, of in ieder geval de LHN gaat ervan uit, dat die doorstroomlocaties dan ook actief gezocht worden om daar uitvoering aan te geven. En nu lijkt het toch alsof er nu pas echt een actieve uitvoering aan komt. Heb ik dat juist begrepen? De voorzitter: Wethouder Frinking. Wethouder Frinking: Er zijn in het verleden locaties onderzocht. Daar zijn ook wel eerdere gesprekken over gevoerd met de eigenaren van die locaties en dat is toen op niets uitgelopen. Dat heeft zich een paar keer herhaald en nu willen we met een aparte projectleider daar echt heel stevig op gaan inzetten en dan heb je er ook meer tijd voor om dat te kunnen doen. De voorzitter: Ik ga u nog één keer het woord geven, want dan ga ik daarna de wethouder vragen om haar betoog af te maken. Mevrouw Siegelaer.

Mevrouw Siegelaer (Lijst Hilbrand Nawijn): Wat maakt dan het verschil van die projectleider met wat we eerder allemaal hebben gedaan dat het nu succesvol gaat worden? Wat maakt het verschil van deze functie? De voorzitter: Wethouder Frinking. Wethouder Frinking: Nou, dat er nu echt iemand speciaal op gezet wordt, dat we daar echt de tijd en de capaciteit en de goede samenhang kunnen maken. Dat scheelt sowieso. We gaan een echt concreet plan maken en we willen gewoon niet dat de provincie de regie overneemt, dus wij voelen een heel harde noodzaak om dit echt tot een succes te maken. De voorzitter: Goed, ik stel voor dat u verdergaat met uw betoog. Wethouder Frinking. Wethouder Frinking: Volgens mij ben ik een heel eind met de vragen die gesteld zijn. PDvZ vroeg: hoe ga je het nu structureel oplossen? Zaken die we noemden zijn incidentele, tijdelijke oplossingen. Een HAR+ is tijdelijk, een doorstroomlocatie is ook tijdelijk. Wat je doet om structureel op te lossen is te gaan bouwen. En dat is zorgen dat er woningen zijn waar mensen allemaal in terechtkunnen. Dat geldt voor ons en dat geldt hetzelfde voor de rest van de gemeenten in Zuid-Holland die ook een trede 4, mogelijk

40

Raad 4 juni 2026

trede 5 staan. We zitten dus met z'n allen in hetzelfde schuitje en we proberen daar zo goed mogelijk mee om te gaan. Als het gaat over communicatie, dat werd ook gevraagd, onder andere Zó! Zoetermeer vroeg daarnaar, dat is ontzettend belangrijk. U zei ook: we hebben tempo nodig, het moet eerlijk gespreid worden over de stad, goede communicatie. Ik heb het de vorige keer in de vragen die u stelde ook gezegd. Communicatie is ontzettend belangrijk. We hebben te veel voorbeelden om ons heen waaruit mensen in ieder geval het gevoel hebben dat dat niet goed gegaan is en we zullen daar echt heel stevig en goed op letten. De voorzitter: Wethouder Frinking, een interruptie van de heer Van der Tang. Gaat uw gang. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Ik ga nog heel even terug naar de informatie rond de verkiezingen. Rond de verkiezingen is inderdaad iedereen heel erg druk, de gemeente, raadsleden, partijen, iedereen. Maar is het niet heel erg belangrijk dat ondanks alles de raad tijdig geïnformeerd moet worden? De voorzitter: Wethouder Frinking. Wethouder Frinking: Dat hebben we met dit memo dat we gestuurd hebben uiteindelijk ook gedaan. De voorzitter: Ja? Goed, ik stel voor, ik kijk even naar wethouder Frinking. Die gaat verder met haar beantwoording. Wethouder Frinking: Ik denk dat ik al een heel eind ben en de meeste vragen al beantwoord heb.

Ik kijk nog even, opmerkingen over: het gaat over mensen en niet alleen over aantallen. Daar ben ik het natuurlijk helemaal mee eens. Dat we de uitvoering goed moeten gaan doen. Helemaal mee eens. De VVD had het ook over het tempo omhoog, zorgvuldig kijken naar de locaties en ook goede borging. Uiteindelijk is dat ook helemaal de opzet van het plan van aanpak. We willen daar gewoon snel mee aan de slag en ook echt niet onder regie van de provincie vallen. Dus we hebben volgens mij een gedeeld belang. De voorzitter: Dank u wel. Nog een interruptie van de heer Van der Tang. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Ik had nog één vraag die ik mijn betoog stelde, dat wij die schriftelijke vragen en technische vragen hadden gesteld over strafbare feiten en dat wij het antwoord daarop terugkregen dat dat niet bekend is. Maar in de bestuursovereenkomst van het COA uit 2023 staat dat dat wel in de raad gegeven zou kunnen worden. De voorzitter: Ik kijk even naar wethouder Frinking. Wethouder Frinking: Ja, u vraagt nu eigenlijk iets over een ander onderwerp, want dat gaat over de PI, we hebben het hier over de statushouders. Aantallen die u noemt, kan ik niet ergens terughalen. En de meeste informatie die gedeeld wordt, komt van de politie en die deelt dat niet met ons. En daarbij, er is nauwelijks iets wat er speelt, in ieder geval bij de PI.

En misschien mag ik nog even iets zeggen over de motie die u heeft ingediend. U wilt dat dat zo snel mogelijk naar de raad toe gaat. Ik wil even verwijzen naar het informatiehandvest dat wij hebben. Daarin staat in ieder geval dat je binnen zes dagen iets zou moeten sturen, maar dat heeft een aantal voorwaarden, bijvoorbeeld als je buiten een bedrag zit dat hoger is dan wat in de begroting is opgenomen. Dus daar zit een aantal specifieke voorwaarden bij, en daarmee denk ik, of dat denk ik niet maar dat weet ik zeker, dat deze motie daar niets aan toevoegt en zou ik hem ontraden. De voorzitter: Ik ga eerst even naar de heer El Achkar, want die wilde volgens mij al op het eerdere onderwerp interrumperen. De heer El Achkar (D66): Dank, voorzitter. Ik heb de cijfers wel gevonden waar de heer Van der Tang het steeds over heeft en het is echt dieptriest. De PVV vindt het gewoon leuk om mensen bang te maken, maar van die 659 meldingen zijn het 572 waarbij huisregels zijn vertreden. Geen geweldsdelicten, maar mensen die hun muziek gewoon te hard hebben gedraaid. Ook bewoners, en deze is ook wel heftig, met suïcidale dreiging vallen onder de cijfers die de PVV noemt. Dus mijn vraag aan de heer Van der Tang is: heeft hij zijn cijfers niet op orde of vindt hij het gewoon leuk om mensen, Zoetermeerders, angst aan te jagen?

Raad 4 juni 2026

41

De voorzitter: Ik ga de heer Van der Tang daar nog een reactie op vragen en dan wil ik naar een afronding. Dit gaat niet meer het agenderingsverzoek sec, maar ik geef wel de ruimte om daar even op te reageren. De heer Van der Tang. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Ik ken de cijfers zeker goed. Het zijn 659 incidenten. Daaronder vallen ook de punten die u heeft gezegd, excuus, via de voorzitter. Maar daar valt ook het verbale maar ook fysieke geweld onder. Misschien een klein gedeelte, maar het valt er wel onder. En dat hoort onder die 659 incidenten. De voorzitter: Ja, ik stel voor deze discussie af te ronden, want wat mij betreft zit dat niet meer in het agenderingsverzoek waar we het over hebben. En als u het erover wilt hebben wil ik het er namelijk ook over hebben, want ik ga over veiligheid, dus dan weet u het alvast. Ik zag nog een hand van de heer Kats. Wilt u op dit onderwerp of op het andere onderwerp, want u mag natuurlijk wel interrumperen. De heer Kats. De heer Kats (PVV): Het ging over een eerdere uitspraak van mevrouw Frinking. Er werd aangegeven dat bij de penitentiaire inrichting gewoon weinig gebeurt in Zoetermeer. Daarbij wil ik wel de vraag stellen. Wij hebben een aantal maanden geleden een enquête gedaan. Wij zijn in gesprek geweest met bewoners van het Nieuwe Dorp. Daar hebben wij veel signalen gekregen dat mensen zich zorgen maken.

De voorzitter: Ja, maar even, nogmaals. Ik heb net gezegd dat het hier gaat over het agenderingsverzoek met betrekking tot de statushouders. Nu gaan we het over de PI hebben en wat mij betreft is dat hier niet aan de orde. U kunt die vraag ook niet aan wethouder Frinking stellen, want die gaat daar ook op dit moment niet over en kan ook daar geen antwoord op geven. Dus ik wil als voorzitter ook wel even streng zijn in het onderwerp dat hier op de agenda staat. Als u het wilt kunt u het natuurlijk altijd agenderen. Dan ben ik bereid, ook als burgemeester verantwoordelijk voor de openbare en veiligheid, om daar een antwoord op te geven. Laten we het zo afspreken, want anders gaan we hier een heel andere discussie krijgen. Dat is niet om de discussie af te kappen, maar wel om de discussie zuiver te houden. Als u dat goed vindt met zijn allen natuurlijk. Dus als er geen andere interrupties zijn op het agenderingsverzoek, de heer Van der Tang nog op het agenderingsverzoek? Gaat uw gang. De heer Van der Tang (PVV): Dank u wel, voorzitter. Na de beantwoording van de wethouder wil ik mijn motie intrekken. De voorzitter: Dan is de motie bij dezen ingetrokken. Dank u wel mijnheer Van der Tang.