Concept Notulen Raad 14-12-2020 - aangehouden

Ik word een beetje in verwarring gebracht door de LHN. Begrijp ik nu dat u zegt 'het is niet volledig of onduidelijk, wij zijn tegen dit raadsvoorstel want eerst moet de nascheiding uitgezocht worden'? De voorzitter: Mevrouw Wortel. Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Nee, dat heeft u verkeerd begrepen. We zien zeker dat de afvalberg moet slinken en we zien zeker dat er maatregelen moeten worden getroffen want op dit moment lukt het niet met de huidige situatie. Maar we willen alleen de wethouder oproepen om nascheiding ook in onderzoek te nemen. Zodat we in een later stadium, op het moment dat toch al enkele maatregelen zijn ingevoerd, over de keuze bronscheiding of nascheiding een goed besluit kunnen nemen. Dat is wat we vragen met dat amendement. De voorzitter: Mevrouw Bink wil daar nog een keer op interrumperen. Gaat uw gang mevrouw Bink. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voorzitter, u was volgens mij ook in de commissie Stad, mevrouw Wortel, verleden keer en toen heeft u ook de heer Verweij gehoord die zei 'als we nu

Raad 14 december 2020

15

de keuze niet maken of een andere keuze maken, dan kunnen we nooit meer terug'. Dus als u nu vraagt om een onderzoek en het is beter, dan kunnen we daar niet meer naar overstappen. Dus wat wilt u nu eigenlijk? De voorzitter: Mevrouw Wortel, gaat uw gang. Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Wat we willen, is een onafhankelijk onderzoek naar nascheiden en dan op een later moment bekijken of bronscheiden beter is dan nascheiden of dat toch nascheiden beter is dan bronscheiden. Dat is wat we met dit amendement willen. Dan ga ik verder, voorzitter. De voorzitter: Ik zie toch nog een vraag van mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ja, wij begrepen ook niet helemaal goed hoe de heer Zamani dat vertelde, maar begrijp ik goed dat u de nascheiding wilt doen voor de helft van de gemeente, alleen bij de hoogbouw? En dat we dan toch nog alle mensen met tuinen opzadelen met al die vreselijke bakken? Of wat is nu eigenlijk het plan? Ik heb het idee dat daar nog niet helemaal duidelijkheid over is. Dus wat gaat er gebeuren als uw amendement wordt aangenomen? De voorzitter: Mevrouw Wortel, gaat uw gang. Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Wat er dan gaat gebeuren, is dat er een onderzoek zal worden ingezet naar nascheiding en zoals ik al aangaf, de ontwikkelingen staan echt niet stil.

Dat roepen meerderen van u en dat weten we ook allemaal en wellicht is nascheiding op den duur, dus als we dat besluit gaan nemen, wel beter dan bronscheiden. En wordt het makkelijker voor de inwoners, vallen de kosten reuze mee, misschien is het zelfs wel goedkoper. Dat is allemaal onderzoek waar we naar vragen. De voorzitter: Ik zie mevrouw Bink, maar dat is wel de laatste interruptie die ik toesta. Mevrouw Bink. Gaat uw gang. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u. Over dat onderzoek nog even, ik wil graag weten wat het gaat kosten en waar u die kosten gaat verhalen. De voorzitter: Mevrouw Wortel. Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Die kosten weten we niet. Er worden door alle fracties regelmatig onderzoeken aangevraagd en die worden ook gedaan, maar er is nog nooit gevraagd naar kosten, door niemand dus ook in dezen heb ik daar geen navraag naar gedaan. Ik vind het belangrijker te weten of de inwoner op den duur meer moet gaan betalen, en het makkelijker krijgt, of dat hij minder gaat betalen en dat we het ingewikkelder maken. Dat is het onderzoek. En die kosten voor een onderzoek, daar zal ik de volgende keer u ook naar vragen als u naar een onderzoek vraagt. De voorzitter: Gaat u verder, mevrouw Wortel. Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voorzitter.

Er zijn zeker ook inwoners die geen pbd-container willen, gewoon omdat er geen extra ruimte in de tuin is, of omdat ze het loopje naar het milieueiland graag willen behouden. LHN vindt dat inwoners hierin hun eigen keuze moeten kunnen maken en daarom heeft mijn fractie een amendement opgesteld waarin de inwoners de mogelijkheid krijgen om zo snel mogelijk na het uitleveren van de pbd-container deze weer te laten ophalen. Dit amendement wordt mede ingediend door D66. Een volgend aandachtspunt, voorzitter. Diftar staat voor de deur. Dat betekent zoveel als 'hoe meer restafval je aanbiedt, des te meer ga je betalen'. Dit heeft direct te maken met het aantal tagaanbiedingen op de ondergrondse containers. LHN begrijpt dat maar ziet hier een probleem voor ouderen opduiken. Net als mijn moeder, 82 jaar inmiddels, zijn er vele ouderen in onze stad die iedere dag een loopje hebben en die gebruiken het plastic zakje van het fruit of wat dan ook en gooien dat restafval weg. Tijdens dat loopje neemt ze dat zakje dan mee om in de container te gooien. Een voordeel van het dagelijks brengen van het restafval is dat het zakje niet al te zwaar wordt, maar dat dagelijkse loopje is ook een vorm van sociale controle; een groet hier, een praatje daar en je wordt gezien door de buurt. Met het dagelijks aanbieden van het kleine zakje restafval moet je wel steeds je

16

Raad 14 december 2020

tag gebruiken en zo kan het zijn dat onze ouderen onrealistisch benadeeld worden bij de invoering van Diftar. Daarom heeft mijn fractie een motie opgesteld waarin het college wordt gevraagd om de raad met het raadsvoorstel over tarifering te faciliteren met opties waarmee we ouderen tegemoet kunnen komen om hen niet onrealistisch veel te laten betalen voor het aantal tag-aanbiedingen. Deze motie wordt mede ingediend door D66 en GroenLinks. Als laatste aandachtspunt wil LHN graag een overgangsperiode van ophaalfrequentie. De frequentie van ophalen van restafval, de container, wordt verminderd van twee weken naar vier weken. Deze frequentieverlaging wordt ingevoerd op het moment dat de pbd-container wordt uitgeleverd. LHN wil graag dat er een overgangsperiode komt zodat de inwoners kunnen wennen aan het scheiden van pbd en restafval. Vandaar dat we een motie hebben opgesteld om de inwoners een mogelijkheid te bieden te wennen aan het scheiden van dit afval en ze zullen daarmee de afvalberg zien slinken. De voorzitter: Mevrouw Wortel, er komt een interruptie van de heer Blansjaar. De heer Blansjaar (PDvZ): Dank u wel voorzitter. Als u vorige week goed had geluisterd, had u gehoord dat op onze vraag door de wethouder een toezegging is gedaan om te kijken naar een kleinere inlaat en gedifferentieerd tarief.

Waarom komen jullie nu dan met een motie als deze toezegging al gedaan is? Ik snap dat niet helemaal. De voorzitter: Mevrouw Wortel. Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): De kleine opening waar u het over heeft, noemen we niet in onze motie, maar we hebben ons met name gericht op het aantal tag-aanbiedingen want als je iedere dag een zakje aanbiedt, krijg je te veel aanbiedingen en moet je heel veel geld gaan betalen want iedere aanbieding moet je gaan betalen op den duur. Omdat ouderen dit loopje nodig hebben, ook om eenzaamheid te voorkomen en sociale contacten te onderhouden, willen we graag dat we opties krijgen daarvoor om ouderen daarin een keuze te laten maken. Is dat een antwoord, mijnheer Blansjaar? De voorzitter: De heer Blansjaar nog? De heer Blansjaar (PDvZ): Ik wil graag reageren, als dat mag. Het feit is dat als je gedifferentieerd tarief wilt invoeren je ook een kleinere inlaat moet hebben en dat was de toezegging van de wethouder. Dus ik snap het nog niet helemaal want hoe wil je dat gaan registreren? Wordt dat dan leeftijdsdiscriminatie? De voorzitter: Mevrouw Wortel? Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Nee, we gaan het niet per se in leeftijdsdiscriminatie doen want mensen die niet met zware zakken kunnen lopen, kunnen ook aansluiten.

Maar de vraag in de motie aan de wethouder is juist 'kunt u ons voorzien van opties waarmee we de ouderen maatwerk kunnen bieden?' Eigenlijk is dat wat we willen. En dat doet niets af aan de andere openinggrootte of de Diftar. De voorzitter: Volgens mij kunt u verdergaan, mevrouw Wortel. Mevrouw Wortel (Lijst Hilbrand Nawijn): Ik was geëindigd met dat we hier een motie voor hebben opgesteld. Dat het een lastig dossier blijft, spreekt voor zich. Dit was het einde van mijn eerste termijn, voorzitter. Dank u wel. Amendement nr. 2012-H ingediend door LHN, D66 Vrijwillige pbd-container "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 december 2020; besluit gewijzigd raadsvoorstel Afval- en grondstoffenbeleidsplan 2021 'Afval scheiden, ik haal alles eruit', als volgt aan te passen:  '3.4 De pbd-container (pbd) in te voeren bij huishoudens die al gebruik maken van een restafvalen gft (groente, fruit, tuinafval)-container en deze een keer per vier weken te ledigen.' aan te vullen met:

Raad 14 december 2020

17

'De inwoners die de pbd-container niet wensen, kunnen deze container zo snel mogelijk na uitlevering op laten halen.'" Motie nr. 2012-04 ingediend door LHN, D66 Opties aantal aanbiedingen restafval door ouderen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 december 2020; constaterende dat:  veel ouderen/senioren dagelijks hun restafval naar de ondergrondse container brengen;  dit onder andere te maken heeft met het gewicht van de afvalzak;  ouderen het wegbrengen van hun restafval ook gebruiken voor hun dagelijkse beweging en praatje;  bij het invoeren van Diftar eenieder gaat betalen voor het aantal aanbiedingen van afval;  het restafval wordt aangeboden met een persoonlijke tag; overwegende dat:  het loopje naar de afvalcontainer ook een vorm van sociaal loopje is;  het sociale loopje van grote waarde is voor veel inwoners;  het belangrijk is oog te hebben voor de ouderen en andere inwoners die moeite hebben met tillen van veel te zware vuilzakken;  er geen misbruik gemaakt kan worden van de tag; verzoekt het college:  bij de keuzes over de tarifering van Diftar de raad te faciliteren met opties waarop we ouderen (met kleine zakje afval) tegemoet kunnen komen om hen niet onrealistisch veel te laten betalen voor het aantal tag-aanbiedingen; en gaat over tot de orde van de dag." Motie nr.

2012-05 ingediend door LHN, D66 Overgangsperiode inzamelfrequentie restafval "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 december 2020; constaterende dat:  de inwoners van Zoetermeer nog steeds te veel restafval produceren;  er een pbd-container (vrijwillig) wordt ingevoerd voor huishoudens die al gebruikmaken van een restafval- en gft-container;  het scheiden van pbd en gft de restafvalkilo's verlaagt;  het college ervan uitgaat dat de inwoners direct het restafval goed zullen scheiden;  in het voorstel daarom wordt gesproken over het verlagen van de inzamelfrequentie van restafvalcontainers van vier keer naar een keer in de vier weken; overwegende dat:  alles wat nieuw is een gewenningsperiode nodig heeft;  de inwoners het gemak van scheiden het beste onder de knie krijgen als zij een overgangsperiode hebben;  er een communicatietraject wordt opgestart waarbij inwoners worden meegenomen in het 'waarom' en het 'hoe' van dit nieuwe afvalbeleid; verzoekt het college:  in de communicatie mee te nemen dat er bij uitreiking van de pbd-container er een overgangsperiode start;  hierbij aan te geven dat de overgangsperiode bedoeld is om te wennen aan het beter scheiden van het restafval in pbd en gft;  tijdens de overgangsperiode de restafvalbak in de huidige frequentie (een keer in de twee weken) blijft worden aangeboden om te ledigen;  deze

overgangsperiode twee maanden te laten duren;

18

Raad 14 december 2020

en gaat over tot de orde van de dag, De voorzitter: Dank u wel mevrouw Wortel voor uw eerste termijn, dan ga ik over naar mijnheer Van Steenis voor zijn eerste termijn. De heer Van Steenis (GroenLinks): Dank u voorzitter. Sinds vorige week weten we de nummer 1 in de top 2000 en dat is Danny Vera met het nummer Roller Coaster, een achtbaan. Vanaf het moment dat ik dat hoorde, dacht ik gelijk aan dit voorstel. De ontwikkelingen doen me denken aan een wilde rit in een achtbaan met een rustige start, ruim anderhalf jaar geleden in de vorm van technische briefings door het college, en het moment dat we gingen versnellen, begin dit jaar. Toen kwam er een onverwachte wending doordat vergaderingen niet doorgingen vanwege de coronapandemie. Dat ik overigens op dit moment hartkloppingen heb, heeft een andere oorzaak, zoals u zult begrijpen. Sindsdien is er heel wat water door de Rijn gestroomd, met vele technische besprekingen, ambtenaren en de wethouders druk met het beantwoorden van de vele schriftelijk gestelde technische vragen, hartelijk dank daarvoor overigens. En na drie commissievergaderingen kan ik zeggen dat het voorstel dat er nu ligt, voldoet aan de verwachting van de fractie van GroenLinks. We hebben water bij de wijn gedaan, maar geen Rijnwater, het water bij de wijn is zuiver water, van hoge kwaliteit.

Ik zou haast zeggen, het soort waar ze het Duvelbier mee brouwen of sinds kort ook het vaccin van Pfizer mee gemaakt wordt. En met deze toevoeging, deze aanscherpingen, het amendement dat door D66 is ingediend, samen met LHN en VVD, is het raadsvoorstel uiteindelijk nog beter geworden. Voorzitter, nog even heel… De voorzitter: Sorry, mijnheer Van Steenis, ik dacht dat u even ademhaalde, dus ik dacht 'dan kan ik er mooi tussendoor'. Er is een interruptieverzoek van mevrouw Van der Meer en van mevrouw Brouwer. Eerst mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ja voorzitter, dank u wel. Om te beginnen wil ik mijnheer Van Steenis zeggen dat wij hem slecht kunnen verstaan dus misschien kunt u nog eens kijken wat u daaraan kunt doen, maar in ieder geval begreep ik dat u water bij de wijn heeft gedaan. Wij hebben niet in beeld welk water in welke wijn is gedaan door u want we zien van u geen amendement of wat dan ook. Dus wat bedoelt u precies en in welke commissie heeft u dat besproken? De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van der Meer, ik geef mevrouw Brouwer ook meteen het woord. Overigens kon ik mijnheer Van Steenis wel goed verstaan. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Na de interruptie van mevrouw Van der Meer hoeft mevrouw Brouwer het woord niet meer want dat was precies wat ik wilde vragen.

De voorzitter: Dat is mooi, maar dan heeft mevrouw Kraneveldt denk ik nog wel iets anders. Of heeft die ook exact dezelfde interruptie? Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Nee, niet helemaal, maar een aanvulling op mevrouw Van der Meer. Gaat GroenLinks voor of tegen het amendement van D66 stemmen om het een en ander in breder perspectief te plaatsen? Want dat slaat toch wel een pijler onder het voorstel van uw wethouder weg. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis, gaat u verder. De heer Van Steenis (GroenLinks): Dank u wel voorzitter. Ik ben altijd blij als mijn collega's heel goede en verstandige vragen stellen en kennelijk ook nog hetzelfde willen vragen. Water bij de wijn? Ja, water bij de wijn in afgelopen commissievergaderingen. Zelf hebben we geen voorstellen gemaakt dit keer. We hebben wel heel veel gesprekken gevoerd en we hebben ook het voorstel zien veranderen, denk aan de pbd-container, de derde bak die genoemd wordt. Die derde bak voor mensen die dat echt niet weten te waarderen, die daar geen plek voor hebben en daar niet mee uit de voeten kunnen of die al te graag het loopje naar het milieueiland willen behouden. Die hoeven die bak niet af te nemen. Dat zijn van die dingen waarvan ik zeg 'dat is water bij de wijn', dat stond niet in het originele voorstel.

En mevrouw Kraneveldt, kunt u nog even uw vraag herhalen? Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Mijn vraag was 'gaat GroenLinks voor het amendement van D66 stemmen?' Want dat slaat nogal een pijler uit het voorstel van uw wethouder.

Raad 14 december 2020

19

De voorzitter: Mijnheer Van Steenis. De heer Van Steenis (GroenLinks): Daarover zal ik u nog een klein beetje in het ongewisse laten maar dat komt aan het eind van mijn termijn waarschijnlijk een beetje goed. Het slaat in ieder geval geen enorme bres in het voorstel. Ik denk als je kijkt naar de onrust en de veranderingen en het aantal gemeenten dat is teruggekomen op eerdere besluiten, dat het helemaal niet verkeerd is om de keuze tussen bron- en nascheiding nog eens even heel goed tegen het licht te houden en het is absoluut niet zo dat ik onze ambtenaren niet vertrouw, verre van dat, maar ik kan me voorstellen dat het voor het brede draagvlak in deze raad en het brede draagvlak in deze stad verstandig is om dat door een extern onafhankelijk bureau te laten uitvoeren. En ik denk dat we daarna met z'n allen het antwoord hebben waar we op wachten, namelijk 'wat is nu op dit moment met de techniek van vandaag en in de situatie Zoetermeer – want dat zijn wel een aantal zaken die daarbij meewegen – de juiste keuze?' En de juiste keuze ligt uiterlijk bij het najaarsdebat volgend jaar dus dat onderzoek moet zo snel mogelijk gewoon starten. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis, ik ga u even onderbreken want er zijn inmiddels twee verzoeken voor interrupties, eerst mevrouw Bink, gaat uw gang. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voorzitter.

Begrijp ik het goed, mijnheer Van Steenis, dat u eigenlijk in afwachting van het onderzoek tussen bronscheiding en nascheiding dit raadsvoorstel terugstuurt naar de collegetafel? De voorzitter: Mijnheer Van Steenis, voor u antwoord geeft, ga ik eerst naar mevrouw Van der Meer want die had ook nog een interruptie. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ik heb twee vragen voorzitter, aan mijnheer Van Steenis. De eerste is eigenlijk 'waarom zegt u dat u vertrouwen heeft in de ambtenaren?' Daar heeft niemand aan getwijfeld. We hebben gevraagd 'uit het amendement van D66 blijkt nogal dat het college ons niet goed heeft geïnformeerd, blijkbaar, en dat er daarom een onderzoek komt en dat is natuurlijk altijd de verantwoordelijkheid van het college'. We hebben het woord 'ambtenaren' geen van allen ook maar in de mond genomen. Dat is punt een. Een tweede is: bent u nu van plan om naar aanleiding van het amendement… Denkt u dan dat het de bedoeling is dat we alleen voor de hoogbouw naar nascheiding gaan kijken en dat we al wel de oranje bakken in de tuinen gaan zetten? Of wordt het hele plan stilgelegd totdat dat onderzoek er is? We willen wel graag weten hoe iedereen dat interpreteert. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van der Meer, mijnheer Van Steenis, gaat uw gang. De heer Van Steenis (GroenLinks): Dank u voorzitter, terug naar de tekentafel is het in mijn optiek niet.

Ik heb dit amendement zeer, zeer kritisch gelezen om te kijken of het bijdraagt, of het versterkt. Een heel belangrijk aspect daarin is of het niet het hele proces vertraagt en niet, inderdaad, ondermijnend voor het raadsvoorstel is. Dat is het naar de beleving van mijn fractie in ieder geval niet. Even kijken hoor. Op mijn leeftijd is drie vragen achter elkaar zien te beantwoorden heel zwaar. U heeft het over het vertrouwen. Ik heb niet bij u, maar wel bij een collega van u zojuist toch wat over vertrouwen en ambtenaren gehoord. Ik wilde dat alleen voor zijn voor mezelf. Ik kijk niemand aan, ik wijs niemand aan. Ik heb een mooi voorstel van het college gekregen en gezien de ontwikkelingen, met name de ontwikkelingen in de laatste drie maanden, kon ik me aansluiten bij het voorstel van D66 om te zeggen 'laten we nog eens even heel goed onafhankelijk naar bron- en nascheiding kijken'. De voorzitter: Mijnheer Van Steenis, mevrouw Kraneveldt heeft een vervolgvraag. Gaat uw gang mevrouw Kraneveldt. Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voorzitter, in het amendement van D66 wordt gezegd wel volgens de huidige planning dat mogelijk ombouwen van ondergrondse restafvalcontainers voor te bereiden, maar dan pas een beslissing te nemen.

Maar dan heb je toch al heel veel kosten gemaakt voor de voorbereiding? Als je dan nog eens een keer besluit om dat niet te doen, dat is toch heel raar? Kan dat überhaupt wel? Het wel voorbereiden maar straks misschien afschieten? Dan zijn we toch nog veel verder van huis?

20

Raad 14 december 2020

De voorzitter: Ik geef eerst even mijnheer Van Steenis het woord en ik zag dat mevrouw Brouwer ook nog een interruptie had maar daar kom ik dan zo op terug. De heer Van Steenis (GroenLinks): Dank u voorzitter, ik denk dat het kan, maar ik denk dat het college of de wethouder straks zelf ook wel een antwoord zal geven op de vraag hoe zij tegen dit amendement aankijkt. Ik denk dat het kan omdat het de originele planning intact laat en ik verwacht dat containers straks mogelijkerwijs net op een andere plek komen of van een andere sticker worden voorzien. Als ik de hele discussie in de raad vanavond weer hoor over een, twee of drie bakken in de tuin, zou ik denken dat u allen ondersteunt dat we veel meer ondergrondse containers krijgen. En dat helemaal niemand met stinkende bakken in zijn tuin zit en dat we naar een stukje minder verrommeling in deze stad gaan. Dus of we nu wel of niet bron- of nascheiding doen, ik hoop dat we naar meer ondergrondse containers gaan. Maar goed, ik ben zelf een frequent gebruiker van de ondergrondse container, al twintig jaar, dus wat dat betreft heb ik het makkelijk. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Steenis. Dan gaan we naar mevrouw Brouwer die ook nog een interruptie heeft. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dank u wel voorzitter. Mijnheer Van Steenis zegt dat dit een niet-ondermijnend amendement is.

Ik moet zeggen dat wij die indruk niet hadden toen de VVD in de vorige commissievergadering iets aankondigde, dat klonk weer als een bom onder een voorstel, maar oké. Het is dus een niet-ondermijnend amendement dat volgens mijnheer Van Steenis gaat over 'misschien een andere sticker op een container'. Mag ik concluderen dat uw beeld is dat alles gewoon door kan gaan zoals de wethouder van plan was? De voorzitter: Mijnheer Van Steenis. De heer Van Steenis (GroenLinks): Dank u voorzitter. In antwoord op mevrouw Brouwer, nee, dat absoluut niet. Ik denk dat het verstandig is om nu echt een goed onderzoek door een derde, een onafhankelijke te laten uitvoeren om te kijken wat daar nu het effect van is. Hoe moeten we dat doen? Moeten we naar bronscheiding of naar nascheiding? Moeten we dat in de stad verdelen? Persoonlijk vind ik dat een lastige vraag en dat blijkt ook uit onderzoek lastig te zijn omdat er dan een soort verdeeldheid is in de stad wat communicatief weer heel vervelend is. Dus ik zie met belangstelling dat onafhankelijk onderzoek tegemoet en we horen wat de uitslag is en we zullen daarnaar handelen. Zal ik doorgaan voorzitter? De voorzitter: Ja, ik zie verder geen interrupties meer dus gaat u verder. De heer Van Steenis (GroenLinks): Ik ga even terug naar waar ik gebleven was volgens mij. We hebben water bij de wijn gedaan, had ik gezegd.

Maar dat is geen Rijnwater, maar zuiver water en met deze toevoegingen is het raadsvoorstel echt beter geworden. En dan nog even heel serieus want het is een ontzettend belangrijk onderwerp. Een onderwerp waar echt iedereen in de stad mee te maken heeft en het is belangrijk dat we als raad de goede keuze maken. We doen dit voor het milieu. We doen dit absoluut ook voor onze portemonnee en de portemonnee van onze inwoners, we doen dit voor een mooie toekomst voor de jeugd, kortom, we doen dit voor de toekomst van Zoetermeer. Minder afval, meer hergebruik van kostbare grondstoffen en zo laag mogelijk kosten voor de inwoners combineren, zonder het de inwoners onnodig lastig te maken, is een uitdaging. Vandaar dat we er uitvoerig met elkaar over hebben gesproken. Er is veel onduidelijkheid over bron- en nascheiding en wat nu de beste optie voor Zoetermeer is. Het amendement van D66, VVD en LHN, om het nog eens door een onafhankelijke partij te laten onderzoeken, zullen we dus steunen. Het antwoord voor mevrouw Brouwer. Op die manier gaan we de juiste keuze voor de stad maken en met dit raadsvoorstel, na de uitvoerige besprekingen en alle aanpassingen, waaronder dit amendement, zijn we naar mening van mijn fractie tot de juiste balans gekomen en kunnen we naar verwachting als GroenLinksfractie instemmen met het voorstel. Tot zover mijn eerste termijn voorzitter, dank u.

De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van Steenis voor uw eerste termijn, dan ga ik over naar de heer De Jong voor zijn eerste termijn. De heer De Jong (CDA): Voorzitter, dank u wel. We bespreken vanavond een voorstel over de afvalstoffeninzameling en het plan is om extra rolcontainers uit te delen voor plastic, voor blik en drankkartons want dat wordt voortaan aan huis opgehaald. Het restafval wordt tegelijkertijd minder

Raad 14 december 2020

21

vaak ingezameld. We realiseren ons dat deze veranderingen ingrijpen in de vertrouwde situatie en dat dat heel veel mensen raakt en daarom is het belangrijk om hier een goede afweging in te maken. Dat brengt me bij de vraag waarom deze voorstellen voorliggen. Via het afvalbeleid wil de gemeente bijdragen aan het beheersbaar houden van de kosten voor onze inwoners, en daarvoor is het nodig dat we steviger sturen op het terugdringen van restafval. Doen we niets, dan weten we nu al dat de kosten verder oplopen voor al onze inwoners. Naast de kosten is er natuurlijk ook het milieuaspect dat eerder werd genoemd; minder afval is natuurlijk gewoon aantrekkelijk om het milieu te sparen. De maatregelen die nu worden voorgesteld, gaan uit van een gedifferentieerde aanpak. Dit blijkt de enige keuze om de oplopende kosten voor de afvalinzameling te beteugelen. Dit is bovendien de enige methode die zich in den lande heeft bewezen de hoeveelheid restafval te verminderen. Maar een extra container voor de deur en minder vaak ophalen van het restafval is niet voor iedereen een goede oplossing of een goede boodschap, dat begrijpen we heel goed en daarom willen we het ongemak voor de mensen zoveel mogelijk beperken. Er moet meer oog zijn voor gebruikersgemak en in een aantal gevallen is maatwerk nodig.

Ouderen bijvoorbeeld, die moeten niet de rekening gepresenteerd krijgen wanneer zij hun afval in kleine zakken aanbieden en ook voor gezinnen die in de luiers zitten is een maatwerkoplossing nodig; vier weken stankoverlast is voor niemand een pretje. Daarbij vraagt gedragsverandering een lange adem. Gun mensen daarvoor de tijd. Het organiseren van goede informatievoorziening is hierbij belangrijk. Hiervoor is een concreet plan opgesteld en wanneer het niet bevalt, kan die extra container teruggegeven worden. We binden de wethouder op het hart om zorgvuldig met de belangen van de mensen om te gaan en ruimhartig met de mensen mee te denken wanneer zich problemen voordoen. Het zal voor iedereen nog steeds wennen zijn, maar alles overziend, hebben we vertrouwen in de voorgestelde maatregelen. De voorzitter: Dank u wel mijnheer De Jong voor uw eerste termijn. Dan ga ik naar de heer Blansjaar voor zijn eerste termijn, gaat uw gang. De heer Blansjaar (PDvZ): Dank u wel voorzitter. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ik had een interruptie. De voorzitter: Die kwam heel laat binnen op mijn app, u heeft helemaal gelijk, gaat uw gang mevrouw Van der Meer.

Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ik wil graag aan het CDA vragen: u schittert door afwezigheid op alle ingediende moties en amendementen van de coalitie, bent u niet gevraagd wat u ervan vond? Of was u erop tegen of wilde u niet mee indienen? Kunt u daar eens wat toelichting op geven en vooral ook aangeven of u tegen de amendementen van LHN, D66 en VVD gaat stemmen? De voorzitter: De heer De Jong. De heer De Jong (CDA): Als u goed naar onze spreektekst heeft geluisterd, denk ik dat er heel veel moties en amendementen zijn die wij kunnen steunen. Want heel veel van de zaken die worden voorgesteld in moties en amendementen heb ik aangehaald in de spreektekst. Mijn reactie op het amendement van D66, LHN en VVD is dat het een bijdrage is aan het brede draagvlak in de raad. U hoorde mijn collega Van Steenis dat ook zeggen, zo zien wij dat ook. De kritische vraag die wij daarbij vooral hebben, is: leidt het niet tot procesvertraging? In dat opzicht ben ik heel benieuwd naar de reactie van de wethouder. Ik ga ervan uit dat als die procesvertraging niet optreedt, wij inderdaad het voorstel kunnen steunen omdat we het belangrijk vinden dat er draagvlak is voor de beslissingen die wij als raad met elkaar nemen. De voorzitter: Mevrouw Van der Meer wil een vervolgvraag stellen, gaat uw gang.

Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ik hoorde de heer De Jong zeggen dat die amendementen bedoeld zijn voor breder draagvlak in de raad, maar volgens mij bedoelt u dat er breder draagvlak in de coalitie is. Want aan ons is niets gevraagd verder. De heer De Jong (CDA): De coalitie is ook onderdeel van de raad en als de coalitie draagvlak genereert, is dat ook draagvlak. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Blijkbaar vindt u dat genoeg, dank u wel voorzitter.

22

Raad 14 december 2020

De voorzitter: Ja, dat was nog even een staartje aan de interruptie. Dan ga ik naar de heer Blansjaar voor zijn eerste termijn, gaat uw gang. De heer Blansjaar (PDvZ): Nogmaals dank u wel voorzitter. Wat moet ik eigenlijk zeggen op deze klucht en schijnvertoning? Dat de coalitie voor bronscheiding is, is wel heel duidelijk. Inwoners voelen zich door dit college zwaar in de maling genomen. Worden ze wel serieus genomen? Dat zei mijnheer Beij net ook al. Met hun belastingcenten wordt geëxperimenteerd waar andere steden al lang zijn gestopt met bronscheiden. Nascheiding heeft duidelijk bewezen effectiever te zijn. Afgelopen zaterdag was zelfs op het journaal te zien dat nascheiding aanzienlijk beter was. Wat gebeurde er? Heel simpel, omdat mensen betalen wilden vermijden, gingen ze afval gooien bij plastic en dat soort dingen, uiteindelijk was het gehele systeem vele malen duurder. Het systeem wordt op dit moment onnodig ingewikkeld gemaakt en het druist in tegen alle onderzoeken. Afval wordt gemixt omdat de inwoners moeten betalen. Maak het inwoners gemakkelijker in plaats van moeilijker en ingewikkelder. Ik vind dat de coalitie in dit voorstel erg halsstarrig vasthoudt aan het idee en we blijven maar op die verkeerde ingeslagen weg doorgaan. Nascheiding is misschien iets duurder, maar wel veel effectiever. Daar gaat het uiteindelijk om.

Mijn vraag aan het college is eigenlijk: zitten ze hier voor de inwoners of voor zichzelf? Als je er voor de inwoners zit, dan moet je het ze makkelijker maken, zit je er voor jezelf, dan moet je een ander voorstel aannemen. De vraag aan de coalitiepartijen is: zitten jullie hier voor het pluche, of vinden jullie het belangrijker dat de inwoners het goede krijgen? Want als je er voor het pluche zit, moet je vooral voor dit voorstel stemmen en niet voor nascheiding. Met de hele achterkamertjespolitiek is dit absoluut een dieptepunt voor Zoetermeer. Neem de… Nou, eigenlijk kan ik er wel mee stoppen. Ik wil nog wel vragen of op de milieueilanden de bakken wat vaker kunnen worden geleegd want die zitten continu overvol. We zijn wel blij met de toezegging van de wethouder om de mogelijkheid van een kleine inlaat voor restafval te bestuderen en het gedifferentieerd tarief. Tot zover, voorzitter, want het is gewoon genoeg. De voorzitter: Dat snap ik mijnheer Blansjaar, dat is neem ik aan het einde van uw eerste termijn, maar er is nog wel een interruptie. Van de heer Boerboom, gaat uw gang. De heer Boerboom (GroenLinks): Dank u wel voorzitter. Ik hoor de heer Blansjaar iets zeggen over dat de burger in de maling is genomen, maar volgens mij neemt u de burger in de maling.

Er is heel duidelijk becijferd dat als we voor nascheiding kiezen, het € 50,00 duurder wordt, meer dan € 50,00 duurder wordt zelfs, voor elk huishouden. Dat gaat u straks de burger laten betalen. Plus, we maken het straks makkelijker voor inwoners want we bieden ze de mogelijkheid om hun plastic dicht bij huis te scheiden. Dus ik vind dat u de wereld een beetje omdraait en ik vind dat echt niet kloppen. De voorzitter: De heer Blansjaar. De heer Blansjaar (PDvZ): Dat ben ik totaal niet met u eens, in de stukken staat dat het € 10,00 duurder is, dus daar haal ik het bedrag vandaan. Het is € 10,00 duurder om het te scheiden en wat ingewikkeldheid betreft, ja het is een stuk ingewikkelder, voorscheiden dan nascheiden. Je moet op veel meer dingen letten, je moet heel alert zijn en bij nascheiding is dat toch uiteindelijk efficiënter en beter want uiteindelijk gaat het wel om het milieu en het gaat erom dat we met z'n allen iets goeds neerzetten, ook voor de mensen in de stad. Het maakt het je makkelijk en maakt het je niet moeilijker. Daar gaat het uiteindelijk om en dat is wat fout is aan dit voorstel. De voorzitter: Mijnheer Blansjaar, ik heb nog een interruptie van mevrouw Bink. Gaat uw gang mevrouw Bink. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Sorry voorzitter, ik heb een interruptie op mijnheer Boerboom, mag dat ook? De voorzitter: Ja, natuurlijk mag dat, gaat uw gang.

Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Oké, dank u wel. Een vraag aan de heer Boerboom, hij weet heel erg goed wat het meer kost bij de nascheiding, maar hoeveel wordt het duurder in dit raadsvoorstel met alle open eindjes die nog niet berekend zijn, voor de inwoner? De voorzitter: De heer Boerboom.

Raad 14 december 2020

23

De heer Boerboom (GroenLinks): Nou voorzitter, het mooie aan dit voorstel vind ik dat we nu een principebesluit nemen om Diftar in te voeren waar wij heilig in geloven en waarvan ook landelijk beeld laat zien dat als je Diftar invoert, de hoeveelheid restafval daalt. Dat vind ik sowieso positief. Maar ook vooral dat we als raad nog gaan besluiten daarover. Dus u kunt er straks nog invloed op uitoefenen hoe we die tarieven invoeren. Dus volgens mij zitten daar ook voor u nog kansen en ruimte om te bepalen hoe we dat doen. Er worden vanavond verschillende moties en amendementen ingediend om uit te zoeken hoe we maatwerk kunnen leveren voor verschillende groepen. Dus ik denk dat daar gewoon voldoende ruimte zit en dat we daarmee ook onze ambities overeind kunnen houden en ik denk dat u dat ook moet aanspreken. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Boerboom. Dan ga ik naar een interruptie van mevrouw Brouwer. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dank u wel voorzitter. Ik zou het in deze discussie wel fijn vinden als we elkaar niet om de oren slaan met 'jij laat de burger € 50,00 meer betalen', 'nee, jij, laat de burger € 50,00 betalen', want elke keer als wij vragen naar financiën zegt de wethouder 'nee, dat is allemaal nog niet duidelijk, alleen een aanbesteding kan duidelijk maken wat het echt kost'.

Dan kunnen we elkaar dus ook niet met bedragen om de oren slaan die nergens op gebaseerd zijn. De voorzitter: Dank voor uw interruptie, ik weet niet of daar nog een reactie op komt, maar dat was volgens mij meer een algemene interruptie als ik het zo goed beluister over de beide bijdragen die eerder werden gedaan. Is er nog behoefte om daarop te reageren? De heer Boerboom (GroenLinks): Voorzitter, misschien even kort. Ik snap de opmerking van mevrouw Brouwer, maar ik denk absoluut wel – en ik denk dat u het wel met me eens bent daarin – dat er wel een goede indicatie is gegeven en dat het misschien straks wel € 45,00 of € 60,00 kan zijn, maar ik denk dat u het met mij eens bent dat de berekeningen ook niet op niets zijn gebaseerd. Dus dat het echt wel een indicatie geeft dat nascheiding straks duurder zal worden, maar misschien moeten we niet het exacte bedrag noemen. Want daarvan zie ik ook dat het college zegt 'dat hangt ervan af hoe de ontwikkelingen zijn.' De voorzitter: Dank u wel mijnheer Boerboom. Ik zie nu een hand van mijnheer Smitskam voor een interruptie. De heer Smitskam (PVV): Dank voorzitter, ik heb een vraag aan de heer Boerboom die zegt dat berekeningen hebben aangetoond dat bronscheiden goedkoper is dan nascheiden en ik ben heel erg benieuwd hoe hij bij die wijsheid komt. De voorzitter: De heer Boerboom.

De heer Boerboom (GroenLinks): Ik vind het wel jammer dat u dat vraagt nadat de ambtenaren in zoveel overleggen, waar we volgens mij allemaal bij geweest zijn, in technische overleggen en commissievergaderingen, uitgebreid hebben uitgelegd hoe dat tot stand is gekomen. Als u daar zelf niet bij geweest bent, snap ik dat het lastig is, maar ik ben van mening dat er genoeg tijd en ruimte is gegeven om die informatie op te doen dus dan zou ik zeggen: lees de stukken nog een keer of vraag het technisch uit. De voorzitter: Ik zie nu allerlei vragen en ik vind het prima, maar de heer Boerboom was nog niet… Maar die begint aan zijn tweede termijn zo langzamerhand. Mevrouw Van der Meer, ook een vraag aan de heer Boerboom? Gaat uw gang. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Voorzitter, ik wil ook even terugkomen op de kosten. Er is steeds mee geschermd dat het in Leiden bij de meerpersoonshuishoudens stukken duurder is dan in Zoetermeer. Wat ik daarbij steeds miste, is dat het in Leiden met de tweepersoons- en eenpersoonshuishoudens zelfs veel goedkoper is dan in Zoetermeer. Voor tweepersoonshuishoudens is het ongeveer hetzelfde, maar eenpersoons- zijn veel goedkoper. Het is wel een beetje wat je aan elkaar laat zien. Gelukkig bent u er ook inmiddels achter, hoorde ik net van uw collegae uit de coalitie, dat het onvolledig is weergegeven.

Maar daarmee ben ik het wel met mevrouw Brouwer eens dat u niet moet roepen '€ 50,00 meer' of '€ 50,00 minder'. Want u heeft geen idee.

24

Raad 14 december 2020

De voorzitter: De heer Boerboom. De heer Boerboom (GroenLinks): Voorzitter, ik heb nog steeds alle vertrouwen in de ambtenaren en dat ze op verzoek van de raad en ook van u vanuit hun beste idee ons hebben geïnformeerd en daar berekeningen voor hebben gedaan. En zoals ik zei, en zoals het college ook zegt, er zijn gewoon onzekerheden. Dus pin ons niet op het exacte bedrag vast, maar er is toch wel heel duidelijk dat de richting is dat het een stuk duurder gaat worden voor onze inwoners als we kiezen voor nascheiding. Mijn inzet is dat het vanuit draagvlak en de maatschappelijke discussie die we zien niet slecht is om nog een keertje echt te kijken naar nascheiding zodat we met 100% zekerheid kunnen kiezen voor bronscheiding want mijn fractie is ervan overtuigd dat dat eruit komt. De voorzitter: Dank u wel. Dan mevrouw Brouwer en mijnheer Smitskam had ook nog een vraag maar daar kom ik zo op. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Ik zie af van mijn interruptie om de zaak niet ingewikkelder te maken. De voorzitter: Dank u wel. Dan mijnheer Smitskam voor een vraag. De heer Smitskam (PVV): Mijn vraag is inmiddels overbodig geworden, voorzitter. De voorzitter: Dan constateer ik dat er verder geen interrupties of vragen meer zijn en dat mijnheer Blansjaar, neem ik aan, aan het einde van zijn eerste termijn was. Daar ben ik even gemakshalve van uitgegaan.

De heer Blansjaar (PDvZ): Dat klopt voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan ga ik naar mevrouw Bink voor haar eerste termijn. Mevrouw Bink (Zoetermeer Vooruit): Dank u wel voorzitter, volgens Zoetermeer Vooruit kan het nieuwe afvalbeleid bij het oud papier of in de grijze bak. Het raadsvoorstel is niet veranderd en ons standpunt ook niet. Zeker niet na de tragedie die verleden week in de Commissie Stad heeft plaatsgevonden. We blijven bij ons standpunt: dit raadsvoorstel 'Afvalscheiden, ik haal er alles uit', is een kaartenhuis. Zoetermeer Vooruit is tegen het raadsvoorstel. Het raadsvoorstel dat is gepresenteerd is onvolledig en er zitten veel onduidelijkheden in. Daarnaast heeft de wethouder een memo gepresenteerd dat het niet veel beter, laat staan duidelijker, maakt en waar we als raad niet over beslissen. Naast het overvragen van de inwoners door nog meer te scheiden, is het totaal onduidelijk wat de kosten voor de inwoners worden. Zeker na alle toezeggingen die de wethouder heeft gedaan en de moties en amendementen die mogelijk worden aangenomen. Dit alles in de hoop het kaartenhuis steviger te maken, maar ook duurder voor de inwoners. Veel inwoners scheiden nu hun afval al in glas, papier, textiel, gft en restafval. Op de milieueilanden staan bakken voor plastic, blik en drankkarton. Dus als men wil, kan die scheiding ook worden gemaakt.

Maar de keus ligt bij de inwoner zelf en om als inwoner je afval goed te scheiden, moet je bijna een studie hebben gevolgd. Zoetermeer Vooruit is er dus voorstander van om de afvalverwerking te laten zoals het nu is en we dienen het amendement van Zó! Zoetermeer dan ook mede in. In de hoop dat de wethouder en college serieus gaan onderzoeken of nascheiding, gezien de ontwikkelingen op dit vlak, niet veel beter is voor de inwoners, de stad en het milieu. Nu steeds meer gemeenten weer teruggaan van scheiden door de inwoners, het zogenaamde bronscheiden, naar het nascheiden, omdat de machines steeds beter worden en de kosten steeds lager, wil de gemeente Zoetermeer overgaan op bronscheiding. Waarom? Voor Zoetermeer Vooruit is het onbegrijpelijk, maar het heeft er alle schijn van dat vandaag dit afvalbeleidsplan door een meerderheid van de gemeenteraad wordt goedgekeurd zonder dat bekend is wat het voor de inwoners gaat kosten en wat het allemaal met zich meebrengt en zonder dat de alternatieven goed in kaart gebracht zijn. Voorzitter, Zoetermeer Vooruit doet daar in ieder geval niet aan mee. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Bink, voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar mijnheer Schotel voor zijn eerste termijn, gaat uw gang. De heer Schotel (VVD): Dank u wel voorzitter.

De VVD heeft zich meerdere maken kritisch uitgelaten over het voorstel en gevraagd of nascheiding van pbd misschien niet beter werkt dan bronscheiden

Raad 14 december 2020

25

van het afval, want voor de goede orde, we doen hier in Zoetermeer al aan bronscheiding en de VVD is zeker niet een partij die zegt dat bronscheiding van glas, papier en dat soort gft niet zou moeten doorgaan. Het gaat puur om het nascheiden of bronscheiden van pbd. En voorzitter, de vraag of nascheiding misschien niet beter is, hebben we nog steeds. Inmiddels keert een hele reeks van gemeenten op de schreden terug van bronscheiding van pbd. Vanwege technologische ontwikkelingen, vanwege veel hogere kosten dan in de prognoses verwacht werden. In de commissie Stad van afgelopen maandag, in wat de tweede termijn had moeten worden, gaf ik aan dat de VVD daarom dacht aan een pas op de plaats. Omdat de pas op de plaats een goed alternatief zou kunnen zijn, dienen we als VVD het amendement Afvalscheiding in breder perspectief mee in. In het amendement wordt een besluit over de grootste investering uit het plan, namelijk die in het plaatsen en ombouwen van ondergrondse containers, uitgesteld tot de resultaten bekend zijn van een onafhankelijk onderzoek naar bronscheiding versus nascheiding. We zijn door de tekorten in het Sociaal Domein nog altijd gebonden aan een bezuinigingsopgave en daarom moeten we ervoor kiezen te stoppen met een aantal van de services voor onze bewoners, zoals het gratis afhalen van het grofvuil.

We willen het liever niet, maar als de problemen en kosten van het Sociaal Domein er niet zouden zijn, zouden we niet voor deze keuzes gesteld worden. De voorzitter: Mijnheer Schotel, mag ik u onderbreken want er is een interruptie van mevrouw Kraneveldt, gaat uw gang. Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voorzitter. Ik hoorde mijnheer Schotel net zeggen dat we met het amendement van D66, waar de VVD ook bijstaat, een pas op de plaats maken. Maar een tijdje eerder hoorden we mijnheer Van Steenis van GroenLinks zeggen dat we gewoon door kunnen gaan met de voorbereidingen. Wat is het nu eigenlijk? Interpreteert u dat amendement verschillend? Want ik ben nu een beetje in verwarring gebracht. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Kraneveldt, mag ik nog even naar mevrouw Van der Meer want die heeft ook een interruptie. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Voorzitter, ik verbaas me steeds over de bezuiniging als het gaat om het grofvuil, het grofvuil wordt betaald uit de afvalstoffenheffing en die is in Zoetermeer kostendekkend. Dus als we dat gewoon zo houden, heeft dat niets met bezuinigingen te maken, maar gewoon met een andere berekening van de afvalstoffenheffing. Dus ik vind het allemaal door elkaar lopen. Wat hier totaal onvoldoende boven tafel komt, is dat u eigenlijk van plan bent om dat via de ozb allemaal terug te halen en daar moeten we veel transparanter over zijn.

Dus misschien kunt u daar nog even op reflecteren. En ik sluit me aan bij de vraag van mevrouw Kraneveldt. De voorzitter: Mijnheer Schotel. De heer Schotel (VVD): Eerst de vraag van mevrouw Kraneveldt of er verschil van mening bestaat tussen GroenLinks en de VVD betreffende de pas op de plaats. Ik denk het niet, ik denk dat de pas op de plaats heel relatief is want de voorbereidingen gaan gewoon door. Het gaat om de invoering en het doen van de investeringen, daar maken we pas op de plaats voor een periode tot het najaarsdebat ongeveer. Wat betreft de afvalstoffenheffing van mevrouw Van der Meer, natuurlijk gaan de kosten van de afvalstoffenheffing op een gegeven moment naar beneden en dat levert een besparing op als dat gecompenseerd kan worden door ozb zoals het in het plan was aangekondigd. Wat dat betreft, als het plan wordt uitgevoerd zoals het uitgangspunt is, levert dat wel degelijk een besparing op. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt wil nog een vervolgvraag stellen. Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voorzitter, mijnheer Schotel zegt 'pas op de plaats' en opeens is het relatief, alleen maar tot eind volgend jaar. Is het niet zo dat u gewoon tijd koopt om het in de coalitie ietwat beter voor te bespreken dan u dat dit keer heeft gedaan? De voorzitter: Mijnheer Schotel. De heer Schotel (VVD): Nee voorzitter, het is een poging om de meest recente informatie te krijgen.

Op dit moment zien we dat er veel nieuwe informatie ontstaat en dat de technologie heel hard gaat. We hebben tijd nodig voor een onderzoek en we denken dat een onderzoeksperiode tot het najaarsdebat voldoende is om de laatste stand van zaken in voors en tegens van nascheiding versus

26

Raad 14 december 2020

bronscheiding van pbd helder te krijgen en daar een beslissing op te baseren. De voorzitter: Gaat u verder, mijnheer Schotel. De heer Schotel (VVD): Voorzitter, de plannen mogen niet tot onwerkbare of onredelijke problemen leiden. Een van die problemen betreft een oplossing voor het luierprobleem, in aanvulling op de zorgen en moties van andere partijen hebben we ook een motie opgesteld die we samen met LHN en D66 indienen. Hoe meer urgentie op dit onderwerp, hoe beter het onderwerp leeft. Tot zover voorzitter. De voorzitter: Dank u wel voor uw eerste termijn, mijnheer Schotel, er is nog een interruptie van mevrouw Brouwer. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dank u wel voorzitter, u denkt vast dat ik het over die luiers ga hebben, maar dat is niet zo. Ik hoorde GroenLinks en D66 zeggen 'we doen het voor het geld en we doen het voor het milieu', maar mijnheer Schotel zegt 'de VVD zou het niet doen als we niet tekortkwamen in het Sociaal Domein'. Mag ik daaruit afleiden dat u het alleen voor het geld doet en niet voor het milieu? De voorzitter: Mijnheer Schotel. De heer Schotel (VVD): Natuurlijk doen we het ook voor het milieu. Het gaat er wel degelijk om het restafval naar beneden te krijgen en dat is ook een van de keuzes die we hebben met betrekking tot bronscheiding en nascheiding van pbd.

Het is onduidelijk welke methode de beste vorm van bezuiniging of van scheiding is, welke de meeste besparing van restafval levert. Motie nr. 2012-06 ingediend door VVD, LHN, D66 Babyluier recycle-initiatief gewenst! "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 december 2020; constaterende dat:  de gemeente Zoetermeer wil streven naar acceptatie van een nieuwe manier van afvalinzameling en verwerking;  in het raadsvoorstel geen oplossing wordt geboden voor het aanbieden van babyluiers, enkel wordt er aangegeven dat er pilots in andere gemeenten gevolgd zullen worden; overwegende dat:  inwoners met jonge kinderen niet gecompenseerd worden voor de extra restafvalkosten die zij maken;  een maand lang babyluiers moeten bewaren in de container voor de deur tot stankoverlast zal leiden;  het voor ongelijkheid zorgt om inwoners met kleine kinderen zwaarder te belasten; verzoekt het college om:  een overbruggingsregeling te onderzoeken zolang er geen oplossing is voor separaat inzamelen van babyluiers, zoals bijvoorbeeld de luiers in te zamelen kunnen zoals dit nu voor medisch afval gebeurt met een gratis tweede grijze bak;  te onderzoeken hoe gezinnen met jonge kinderen gecompenseerd kunnen worden, bijvoorbeeld door hen een grotere grijze bak aan te bieden en voor inwoners die bij een ondergrondse container wonen te compenseren voor het aantal aanbiedingen;

 de raad te faciliteren in keuzemogelijkheden door uitwerkingen van de onderzoeken mee te nemen in de raadsbespreking over de Diftar tarifering van 2023; en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Dank u wel mijnheer Schotel, ik zie verder geen interrupties voor de eerste termijn, dan ga ik over naar mevrouw Van den Berg voor haar eerste termijn. Mevrouw Van den Berg (Fractie Van den Berg): Dank u voorzitter, ben ik goed te verstaan?

Raad 14 december 2020

27

De voorzitter: U bent prima te verstaan. Mevrouw Van den Berg (Fractie Van den Berg): Voorzitter en aanwezigen, de Fractie Van den Berg is, zoals vorige week ook al genoemd, voorstander van het verminderen van ons restafval en ook zeker voor afvalscheiding en vooral bronscheiding. Aan de voorkant scheiden biedt vele voordelen en maakt ons bewuster van de hoeveelheid plastic en wegwerpartikelen die wij kopen en gebruiken. Fractie Van den Berg vindt het invoeren van gedifferentieerde tarieven op zich handig. Op deze manier hebben inwoners nog iets van controle over hoeveel ze kwijt zijn aan afvalheffingen. In tegenstelling tot bijvoorbeeld het sowieso duurdere nascheiden. Vanavond zijn er gemeenten genoemd waar Diftar tot chaos heeft geleid, maar er zijn ook gemeenten waar bronscheiding en ook Diftar heel goed werkt. Ook blijkt dat bij de gemeenten die Diftar hebben ingevoerd, dit lagere tarieven oplevert. Ik refereer hiermee aan een onderzoek gepubliceerd in De Volkskrant van oktober 2019. Voorzitter, tijdens de commissiebehandeling heeft Fractie Van den Berg het wel gehad over eventuele nadelen aan dit beleid, zo is er een risico op puinhopen bij de milieueilanden.

En hoe komen we mensen tegemoet die door ouderdom, een chronische ziekte of andere redenen moeilijker afval kunnen scheiden en wegbrengen naar het milieueiland? De verlaging van de inzamelfrequentie kan mensen voor problemen stellen. Maar ook het gebrek aan maatwerk voor mensen met baby's bijvoorbeeld kan lastig zijn. Het raadsvoorstel geeft hier echt onvoldoende antwoord op. Daarom zal Fractie Van den Berg een aantal amendementen steunen die hier wel een oplossing voor hebben. Zoals die van de ChristenUnie-SGP en Zó! Zoetermeer, voor extra milieueilanden bijvoorbeeld, en meer punten om chemisch afval kwijt te kunnen. Tevens steunen we een amendement van de PvdA om meer aandacht te schenken aan het scheiden van gft en een motie om jongeren te betrekken bij het afvalbeleid. Hopelijk hebben we hiermee de meeste problemen zoals genoemd getackeld. Dan nog iets over de Kringloopwinkels die straks flink meer moeten betalen voor het restafval. Daarvoor heeft Fractie Van den Berg een motie ingediend om te voorkomen dat deze bedrijven, die zoveel teruggeven aan de samenleving en deel uitmaken van de circulaire economie, geen winstoogmerk hebben, gemeente en mantelzorgers veel werk uit handen nemen door huizen leeg te halen van mensen die zijn overleden en ook nog voor werkervaringsplaatsen zorgen, straks voor fors hogere kosten komen te staan.

Terwijl zij juist deel zijn van de oplossing en niet van het probleem. Fractie Van den Berg hoopt dat deze motie een positief advies krijgt van de wethouder. Het nieuwe afvalbeleid kan werken en we gaan zeker voor stemmen. Laten we erop toezien dat het ook vooral voor iedereen werkt. Hartelijk dank voor de aandacht. Motie nr. 2012-07 ingediend door Fractie Van den Berg, PvdA Kringloopwinkels als inzameldienst "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 14 december 2020; constaterende dat:  niet-commerciële kringloopwinkels zoals de Pelgrimshoeve en het Schuurtje van Vincentius zich belangeloos inzetten voor onze samenleving door praktische oplossingen te creëren voor mensen met beperkte financiële middelen;  zij vrijwel belangeloos voorzien in een belangrijke behoefte waardoor andere organisaties ontlast worden;  zij families en mantelzorgers ontlasten door hun dienstverlenende activiteiten;  zij financiële middelen en praktische hulp bieden in de strijd tegen armoede en eenzaamheid, alsmede werkervaringsplekken en vrijwilligerswerk bieden aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt; overwegende dat:  bedrijfsafval door commerciële bedrijven moet worden afgevoerd, en dat hierdoor kringloopwinkels fors meer gaan betalen voor het afvoeren van restafval;  kringloopwinkels een significante rol spelen in het verminderen van afvalstromen; 

niet-commerciële kringloopwinkels niet de dupe mogen worden van het milieubeleid, aangezien zij een belangrijke bijdrage leveren aan een circulaire economie en dat alles op vrijwillige basis en zonder winstoogmerk;  hulp bij milieuvraagstukken zowel voor organisaties als burgers altijd beter kan, en dat nonprofitorganisaties vaker over minder middelen beschikken om deze hulp te organiseren;  door invoering van het nieuwe afvalbeleid, er het risico bestaat dat niet-commerciële

28

Raad 14 december 2020



kringloopwinkels worden overspoeld met restafval dat niet verkoopbaar is, waardoor deze organisaties grotere afvalstromen moeten laten verwerken; zij hierdoor worden beperkt in hun dienstverlenende activiteiten en het steunen van goede doelen;

besluit/draagt het college op:  op zoek te gaan naar een oplossing voor kringloopwinkels, onder andere door te onderzoeken of  niet-commerciële kringloopwinkels ingeschaald kunnen worden als inzameldienst, zodat zij hun restafval via de gemeente kunnen blijven afvoeren;  dit en eventuele alternatieven, met niet-commerciële kringloopwinkels te bespreken;  genoemde organisaties te ondersteunen op het vlak van inzamelingsbeleid (aanscherping acceptatiebeleid) d.m.v. informatievoorziening en ondersteuning teneinde tot een vermindering van afval te komen;  de resultaten voor het voorjaarsdebat terug te koppelen naar de gemeenteraad; en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van den Berg voor uw eerste termijn, daarmee komen we aan het eind van de eerste termijn van de gemeenteraad. Ik stel voor nu te schorsen en dat heeft ook te maken met het feit dat het college verzocht heeft om even tijd te krijgen om de moties en amendementen goed door te nemen. Het is 21.40 uur, ik stel voor te schorsen tot 22.00 uur. Ik schors de vergdadering. Schorsing De voorzitter: Ik heropen de vergadering na de schorsing en we komen toe aan de eerste termijn van het college, daarvoor wil ik wethouder Groeneveld het woord geven. Gaat uw gang. Wethouder Groeneveld: Voorzitter, ben ik goed te horen? De voorzitter: U bent prima te verstaan en te horen. Gaat uw gang.

Wethouder Groeneveld: Mooi zo. Vanavond besluit de gemeenteraad over een volgende stap in het afvalbeleid in Zoetermeer. Zoetermeer doet al heel lang aan bronscheiding en het college stelt voor om hier een volgende stap in te zetten. Tijdens de afgelopen drie commissievergaderingen en twee informatieavonden hebben we de raad daarin zoveel mogelijk geprobeerd mee te nemen. Maar ondertussen gebeurt er veel in afvalland en het college is niet blind en doof voor de berichten die ons bereiken. Afgelopen zomer zijn Amsterdam en Rotterdam overgegaan op nascheiding en zelfs afgelopen zaterdagavond was er in het NOS-journaal een item over voorscheiding, nascheiding, bronscheiding en daar was de hoofdrol weggelegd voor de gemeente Bunschoten. En hoewel we als college zien dat gemeenten niet onderling te vergelijken zijn – dat heeft te maken met inwoners, met eerdere investeringen en met je bevolking en met hoogbouw en laagbouw – zien we toch als college dat de ontwikkelingen snel gaan. Ook in de afvalbranche zelf zijn er veel onzekerheden de komende tijd en dat heb ik veel raadsleden horen zeggen en daar is het college het helemaal mee eens. Er gebeurt veel en er verandert veel en het volgt elkaar in razend tempo op. Dat betekent dat we ons als college er van alles bij kunnen voorstellen dat een aantal amendementen en moties, die ik zo meteen zal bespreken, zijn ingediend.

Het is geen makkelijk besluit. Dat is het voor het college ook niet en dat is het voor niemand. Het is voor geen enkele gemeente op dit moment makkelijk. Ik wil nog wel toevoegen dat als we, op welk moment in de tijd dan ook, als gemeente Zoetermeer overstappen op nascheiding, dat altijd in combinatie met bronscheiding zal zijn. Het is dus nooit of bronscheiding, of nascheiding, maar er zit altijd een combinatie in tussen die twee. Ook de effecten, dat heb ik in de commissie al eerder toegezegd, de uitwerking en de reactie van de Zoetermeerse bevolking zullen we als college nauwlettend in de gaten houden en ik heb ook toegezegd om elk kwartaal met een update over hoe het gaat naar u toe te komen. De voorzitter: Mevrouw Groeneveld, ik ga u even onderbreken want er is een interruptie gevraagd door mevrouw Van der Meer. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ik hoor de wethouder zeggen 'er zal altijd een combinatie zijn van bronscheiding en nascheiding'. Bedoelt de wethouder dan dat we papier en batterijen nog

Raad 14 december 2020

29

apart houden, maar plastic niet, of heeft u het erover dat de ene helft bij de hoogbouw wel gaat bronscheiden en bij de laagbouw niet, of andersom? Want we begrijpen echt niet wat er nu precies in die moties staat. De voorzitter: Wethouder Groeneveld. Wethouder Groeneveld: Ik bedoelde daar inderdaad mee dat als je voor een deel van de stad of de gehele stad overgaat op nascheiding, nascheiding op dit moment alleen nog over het plastic uit het restafval halen gaat. Dus textiel, glas, papier en de 'natte fractie', de gft, zul je altijd… In ieder geval voorlopig, tot er misschien ooit een fabriek komt die alles eruit weet te halen maar dat is echt toekomstmuziek, gaat het als je het over nascheiding hebt op dit moment, alleen over plastic uit het restafval vissen. De voorzitter: Een vervolgvraag van mevrouw Van der Meer, gaat uw gang. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Ik dacht dat bij nascheiding ook het blik en de drinkkartonnen eruit konden worden gehaald en dat hoor ik u niet zeggen. Laten we de dingen wel goed noemen. Maar ik hoor u ook in de bijzin zeggen 'de halve of de hele stad'. Waar hebben we het nu over met elkaar? De voorzitter: Wethouder Groeneveld. Wethouder Groeneveld: Ik bedoel pbd, plastic, blik en drankkarton, ik kortte het af tot plastic, maar ik bedoel uiteraard pbd.

En waar hebben we het over? Het voorstel van het college dat vanavond voorligt, gaat over voor de hele stad doorgaan met bronscheiding. Maar er zijn amendementen ingediend die zeggen 'doe dat deels, ga dat onderzoek eerdaags uitvoeren en kijk dan of je voor de delen waar je nu gaat investeren in de ondergrondse containers niet eerst nog een beter onderzoek kunt doen naar nascheiding, omdat, zo zegt het amendement, en het college kan zich daar van alles bij voorstellen, die investering in ondergrondse containers fors is'. Dat gaat over € 1 miljoen en nog iets en dat is een forse investering. Die wil je natuurlijk alleen maar doen als je zeker weet dat je ook inderdaad doorgaat met bronscheiding. De voorzitter: Mevrouw Van der Meer. Ik stel voor voor de laatste keer en dan kan de wethouder doorgaan met haar betoog. Mevrouw Van der Meer (Zó! Zoetermeer): Dit is de laatste keer voorzitter, maar ik hoor nu de wethouder zeggen dat ze het amendement van D66 en co zo interpreteert dat we dan wel gewoon doorgaan met het uitrollen van minicontainers met oranje deksels voor in alle tuinen, maar dat u voor de hoogbouw kijkt naar nascheiding. Is dat wat het nu is of niet? We krijgen er maar geen duidelijkheid over, iedereen draait een beetje om de hete brij heen.