Bijlage 2. Complete set vergaderstukken VNG 14 juni 2023
Tekst van het document
Resultaatsbestemming Het onverdeeld resultaat, € 4,219 miljoen negatief, zal ten laste worden gebracht van de overige reserves.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
23
Toelichting algemeen De Vereniging van Nederlandse Gemeenten is een vereniging met volledige rechtsbevoegdheid. Zij is statutair gevestigd en kantoorhoudende te (2514 JS) Den Haag, aan de Nassaulaan 12. Het KvK nummer van de Vereniging is 40409418. De jaarrekening van de VNG is opgesteld in april 2023. In het verslag wordt de staat van baten en lasten 2022 vergeleken met de staat van baten en lasten 2021 en de begroting 2022. De begroting van de Vereniging waartegen de realisatie wordt afgezet is de goedgekeurde begroting 2022 welke in oktober 2021 door het bestuur is vastgesteld.
Doelstelling VNG De Vereniging heeft ten doel te werken aan een krachtige lokale overheid door agenderend te zijn op voor gemeenten relevante vraagstukken en ontwikkelingen, en door de lokale uitvoering centraal te stellen bij maatschappelijke opgaven. De Vereniging ondersteunt haar leden met belangenbehartiging, netwerken en dienstverlening. Dat doet zij collectief, in groepen en individueel bij de vervulling van bestuurs-, uitvoerings- en overige taken. Ook ondersteunt de Vereniging haar leden bij de organisatie van de gezamenlijke gemeentelijke uitvoering. De Vereniging heeft voorts de bevoegdheid om voor de leden of groepen van leden: a. Afspraken te maken met verenigingen van werknemers en andere overheden over arbeidsvoorwaarden en het arbeidsvoorwaardenbeleid en deze vast te leggen in collectieve arbeidsovereenkomsten; b. Standaarden vast te stellen ter verbetering van de kwaliteit en efficiëntie van de gezamenlijke gemeentelijke uitvoering.
Toepassing verslaggevingsstelsel Het toegepaste verslaggevingsstelsel voor de jaarrekening is gebaseerd op de wettelijke voorschriften weergegeven in Richtlijn 640, Organisaties zonder winststreven voor zowel de enkelvoudige als de geconsolideerde jaarrekening.
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Rapporteringsvaluta De enkelvoudige en geconsolideerde jaarrekening luidt in duizenden euro’s (€). De euro fungeert als functionele en rapporteringsvaluta van de VNG. Tellingen zijn gebaseerd op de niet afgeronde bedragen. Vergelijkende cijfers Voor de vergelijkbaarheid van de cijfers 2022 zijn de vergelijkende cijfers 2021 in de
24
Financieel jaarverslag 2022
balans, staat van baten en lasten en de toelichting op enkele onderdelen aangepast. Daar waar dat gedaan is, wordt daarvan melding gemaakt in toelichting. Herwaardering Effecten worden gewaardeerd tegen beurswaarde per balansdatum. Ongerealiseerde waardeveranderingen worden verwerkt in de herwaarderingsreserve. Indien echter de herwaarderingsreserve negatief is, komen ongerealiseerde koerseffecten ten gunste of ten laste van het resultaat. De herwaarderingsreserve is ingesteld om resultaatseffecten ten gevolge van niet gerealiseerde koerseffecten (bewegingen) te voorkomen. Verbonden partijen Als verbonden partij worden alle rechtspersonen aangemerkt waarover overheersende zeggenschap, gezamenlijke zeggenschap of invloed van betekenis kan worden uitgeoefend. Ook rechtspersonen die overwegende zeggenschap kunnen uitoefenen worden aangemerkt als verbonden partij. Ook de statutaire directieleden, andere sleutelfunctionarissen in het management van VNG en nauwe verwanten zijn verbonden partijen. Transacties van betekenis met verbonden partijen worden toegelicht voor zover deze niet onder normale marktvoorwaarden zijn aangegaan. Hiervan wordt toegelicht de aard en de omvang van de transactie en andere informatie die nodig is voor het verschaffen van het inzicht. Consolidatie In de consolidatie zijn de financiële gegevens van de VNG en haar groepsmaatschappijen opgenomen.
Het resultaat uit dochterondernemingen zijn in de enkelvoudige jaarrekening na het bedrijfsresultaat verantwoord onder het kopje aandeel in resultaat van deelnemingen. De direct of indirect gehouden deelnemingen in groepsmaatschappijen zijn: • VNG Diensten B.V., Den Haag, 100% belang • VNG International B.V., Den Haag, 100% belang • VNG Risicobeheer B.V., Den Haag, 100% belang • Congres- en Studiecentrum VNG B.V., Den Haag, 100% belang • VNG Opleiding & Detachering B.V., Den Haag, 100% belang • VNG Realisatie B.V., Den Haag, 100% belang • VNG Naleving B.V., Den Haag 100% belang Nevenvestigingen VNG International B.V. heeft één dochteronderneming te weten CILG-VNG.I.C in Tunesië (100% belang). In het verslag wordt de geconsolideerde staat van baten lasten 2022 vergeleken met de geconsolideerde staat van baten en lasten 2021. De geconsolideerde begroting wordt niet gebruikt als sturingsinstrument en is daarom niet opgesteld. Valutaomrekening Activa en passiva in vreemde valuta worden omgerekend tegen de valutakoers per balansdatum. In de staat van baten en lasten zijn baten, lasten en resultaten omgerekend in euro’s tegen de op het moment van de transacties geldende koers. Het hierbij ontstane koersverschil wordt direct in het resultaat verwerkt.
Materiële vaste activa Materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs, verminderd met een lineaire afschrijving gebaseerd op de verwachte economische levensduur, of tegen lagere opbrengst waarde. De afschrijving bedraagt voor bedrijfsgebouwen vijftig jaar (verbouwingen tien jaar), voor renovaties twintig jaar, machines en installaties zes tot twintig jaar en voor andere bedrijfsmiddelen drie tot tien jaar Er wordt rekening gehouden met de bijzondere waardeverminderingen die op balansdatum worden verwacht. Op terreinen wordt niet afgeschreven.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
25
Financiële vaste activa Deelnemingen in groepsmaatschappijen waarin invloed van betekenis op het zakelijke en financiële beleid wordt uitgeoefend, worden gewaardeerd op de nettovermogenswaarde, doch niet lager dan nihil. Deze nettovermogenswaarde wordt berekend op basis van de grondslagen van de VNG. Effecten Effecten worden gewaardeerd tegen reële waarde gebaseerd op beurskoers per balansdatum. Ongerealiseerde waardeveranderingen van effecten worden, voor zover de herwaarderingsreserve positief is, direct verwerkt in de herwaarderingsreserve en leiden niet tot resultaat. Indien de herwaarderingsreserve negatief is, worden mutaties in de herwaarderingsreserve ten laste of ten gunste van het resultaat gebracht. Vorderingen Vorderingen worden bij eerste verwerking gewaardeerd tegen de reële waarde van de tegenprestatie, inclusief de transactiekosten. Vorderingen worden na eerste verwerking gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. Liquide middelen De liquide middelen zijn gewaardeerd tegen de nominale waarde. Indien middelen niet ter vrije beschikking staan, dan wordt dit als zodanig toegelicht. Voorzieningen Voorzieningen worden gevormd voor in rechte afdwingbare of feitelijke verplichtingen die op de balansdatum bestaan, waarbij het waarschijnlijk is dat een uitstroom van middelen noodzakelijk is en waarvan de omvang op betrouwbare wijze is te schatten.
De voorzieningen worden gewaardeerd tegen de beste schatting van de bedragen die noodzakelijk zijn om de verplichtingen per balansdatum af te wikkelen. De overige voorzieningen worden gewaardeerd tegen de contante waarde van de uitgaven die naar verwachting noodzakelijk zijn om de verplichtingen af te wikkelen, tenzij de tijdswaarde van geld niet materieel is. Als de periode waarover de uitgaven contant worden gemaakt maximaal een jaar is, wordt de voorziening tegen nominale waarde gewaardeerd. Wanneer het de verwachting is dat een derde de verplichtingen vergoedt, en wanneer het waarschijnlijk is dat deze vergoeding zal worden ontvangen bij de afwikkeling van de verplichting, dan wordt deze vergoeding als een actief in de balans opgenomen. Kortlopende schulden Kortlopende schulden worden bij de eerste verwerking gewaardeerd tegen reële waarde. Kortlopende schulden worden na eerste verwerking gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs, zijnde het ontvangen bedrag rekening houdend met agio of disagio en onder aftrek van transactiekosten. Dit is meestal de nominale waarde.
Baten Algemeen Onder baten wordt verstaan: de contributie-inkomsten, de projectbijdragen, de bijdrage t.b.v. Fonds GGU, de opbrengst uit levering van goederen en diensten aan derden, onder aftrek van kortingen e.d. en van over de baten geheven belastingen. De baten worden verantwoord in het jaar waarin zij zijn gerealiseerd.
26
Financieel jaarverslag 2022
Bijdragen en subsidies De toerekening van de projectbijdragen vindt plaats op basis van de gemaakte lasten in de desbetreffende jaar. De gemaakte projectlasten worden verantwoord naar kostencategorie in de staat van baten en lasten. Resultaat deelnemingen Het resultaat van de deelnemingen komt overeen met het aandeel in het resultaat over het boekjaar van de betreffende deelneming. Resultaten van nieuwverworven groepsmaatschappijen en de andere in de consolidatie meegenomen rechtspersonen en vennootschappen worden geconsolideerd vanaf de overnamedatum. Op die datum worden de activa, voorzieningen en schulden gewaardeerd tegen de reële waarden. De betaalde goodwill wordt geactiveerd en afgeschreven over de economische levensduur. De resultaten van afgestoten deelnemingen worden in de consolidatie verwerkt tot het tijdstip waarop de groepsband wordt verbroken.
Lasten Algemeen De lasten worden bepaald met inachtneming van de hiervoor vermelde grondslagen voor waardering en toegerekend aan het verslagjaar waarop zij betrekking hebben. Verliezen worden in aanmerking genomen in het jaar waarin deze voorzienbaar zijn. Intercompany-transacties Resultaten uit transacties met en tussen groepsmaatschappijen worden volledig geëlimineerd. Vennootschapsbelasting Per 1 januari 2016 is de Wet Modernisering Vennootschapsbelastingplicht overheidsondernemingen in werking getreden. Hierdoor is de VNG onderworpen aan vennootschapsbelasting indien en of voor zover zij met haar activiteiten een onderneming vormt. De door VNG (in)direct gehouden dochterondernemingen zijn vanwege hun B.V.-rechtsvorm integraal onderworpen aan vennootschapsbelasting. Omdat VNG nu geen activiteiten voert waarbij een onderneming wordt geconstateerd, is zij niet aan Vennootschapsbelasting onderworpen. De door de VNG (in)directe gehouden dochterondernemingen zijn gevoegd in een fiscale eenheid op het niveau van VNG Diensten B.V. De resultaten van de door de VNG gehouden dochterondernemingen worden in de post resultaat deelnemingen verantwoord na de belastinglast van de fiscale eenheid. Geconsolideerd wordt de totale belastinglast van de consolidatie kring verantwoord.
Doordat VNG in 2022 niet onderworpen was aan vennootschapsbelasting komt de effectieve belastingdruk over het resultaat voor vennootschapsbelasting bij VNG uit op nihil. Pensioenen Bij de Vereniging is er sprake van een bij het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds (ABP) ondergebrachte pensioenregeling. Deze pensioenregeling wordt als toegezegde pensioenregeling gekwalificeerd. Verwerking in de jaarrekening van de VNG vindt plaats als toegezegde bijdrageregeling, omdat de VNG geen verplichting heeft om aanvullende bijdragen te voldoen, anders dan hogere toekomstige premies als er sprake is van een tekort op het vereist eigen vermogen bij het ABP. Volgens de Pensioenwet moet het ABP beschikken over een mínimaal vereist eigen vermogen. Het ABP gebruikt daarvoor een beleidsdekkingsgraad van 126%. De ‘beleidsdekkingsgraad’; het gemiddelde van de laatste twaalf dekkingsgraden steeg in 2022 van 103,9% naar 118,9%. Het ABP verhoogd de pensioenen per 1 januari 2023 met 11,96%. Dit is gelijk aan de volledige prijsstijging in de periode van september 2021 tot september 2022.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
27
In 2020 besloot het ABP om het premiepercentage voor het ouderdoms- en nabestaandenpensioen in 3 jaar stapsgewijs te verhogen. De reden hiervoor was dat het fonds lagere rendementen verwachtte. De verhoging van het premiepercentage in 2023 is de laatste stap van deze verhoging. Het premiepercentage stijgt van 25,9% naar 27,9%. Algemene grondslagen kasstroomoverzicht Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. De geldmiddelen in het kasstroomoverzicht bestaan uit de post liquide middelen. Ontvangsten en uitgaven uit hoofde van interest en ontvangen dividenden zijn opgenomen onder de kasstroom uit financieringsactiviteiten.
Overige informatie Rente- en kredietrisico’s De invloed van veranderingen in rentetarieven op de resultaten van de VNG worden zo veel mogelijk beperkt. Hierbij stelt de VNG zich ten doel de totale rentebaten te optimaliseren en de totale rentelasten te beperken. Om dit te bereiken bankierde de Vereniging op de achtergrond in een zogenaamd rente- en saldo-compensabel stelsel. De bank zag hierbij alle deelnemende rekeningen als een geheel. Hierdoor werd de duurdere debetrente, als gevolg van negatieve standen op de rekening van de VNG, beperkt. Omdat het rente- en saldocompensabel stelsel strijdig is geworden met EU-regelgeving is het rente- en saldocompensabel stelsel per 01-04-2023 opgeheven. Momenteel wordt gestuurd op de ontwikkeling van de rekening naar de toekomst waarbij eerder dividenden zullen worden opgevraagd en of de effectenportefeuille eerder zal worden afgeroomd. Het uitzetten van gelden geschiedt uitsluitend door VNG of VNG Diensten. Gezien het voorgaande en de ruime back-up positie van potentiële dividenduitkeringen vanuit VNG Diensten en de ruime mogelijkheid om uit de effectenportefeuille de strand liquide middelen aan te vullen, zijn de kredietrisico’s voor de Vereniging zijn als laag te kwalificeren. De baten die de Vereniging genereert, zijn nagenoeg alle afkomstig van overheidsinstellingen.
Tekstuele analyse De cijfers worden zoveel mogelijk toegelicht onder de enkelvoudige balans en staat van baten en lasten. Voor zover de cijfers in de geconsolideerde balans en staat van baten en lasten hetzelfde zijn als de enkelvoudige balans en staat van baten en lasten, zullen deze niet apart worden toegelicht.
28
Financieel jaarverslag 2022
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
29
Toelichting op de enkelvoudige balans (bedragen x € 1.000)
Materiële vaste activa (1) Het verloop van de materiële vaste activa is als volgt: Bedrijfsgebouwen en -terreinen
Activa in uitvoering
Machines en installaties
Andere vaste bedrijfsmiddelen
Totaal 2022
24.642
84
6.222
4.818
35.766
-15.363
-
-5.386
-3.474
-24.223
9.279
84
836
1.344
11.543
135
84
96
460
775
Desinvesteringen aanschafwaarde
-
-
-
-
-
Desinvesteringen afschrijvingen
-
-
-
-
-
Herrubriceringen aanschafwaarde
-
-84
-
-
-
Afschrijvingen
-878
-
-144
-396
-1.419
Totaal mutaties
-743
0
-48
64
-728
24.777
84
6.318
5.278
36.457
en waardeverminderingen
-16.241
-
-5.530
-3.870
-25.641
Boekwaarde 31 december
8.536
84
788
1.408
10.816
Afschrijvingspercentages
2-20%
5-16,7%
10-33%
Beginstand Aanschafwaarde Cumulatieve afschrijvingen en waardeverminderingen Boekwaarde 1 januari
Mutaties Investeringen
Eindstand Aanschafwaarde Cumulatieve afschrijvingen
30
Financieel jaarverslag 2022
In 2022 is geïnvesteerd in het onderhoud van het ICT-netwerk in de Willemshof. Daarnaast zijn er onderhoudswerkzaamheden verricht aan en in het pand. De mutaties in de vaste activa bestaan verder uit de reguliere vervanging van activa en de geplande jaarlijkse afschrijvingen. Activa in uitvoering zijn de investeringen die op balansdatum nog niet in gebruik zijn en geactiveerd worden in 2023 of later. De actuele WOZ-waarde van Nassaulaan 12 is gelijk aan € 18,000 miljoen en die van de Sophialaan 10 bedraagt € 1,775 miljoen. Deze is gebaseerd op de beschikking van de gemeente Haaglanden, met peildatum 1 januari 2022.
Financiële vaste activa (2) Deelnemingen
2022
2021
VNG Diensten B.V.
19.745
19.488
19.745
19.488
VNG Diensten B.V.
2022
2021
Stand per 1 januari
19.488
18.954
Aandeel in resultaat
274
523
Omrekenverschillen vreemde valuta
-17
11
19.745
19.488
Stand per 31 december
De verdere toename van de waarde VNG Diensten B.V. ultimo 2022 ten opzichte van de waarde ultimo 2021 is het gevolg van het positieve resultaat deelnemingen 2022 en het niet uitkeren van dividend. Het positieve resultaat is het gevolg van een verdere reductie van verliezen die grotendeels het gevolg waren van de covid pandemie en voorts door toename van de omzet. Het verloop van de effectenportefeuille (exclusief overige beleggingen)
Overige effecten
2022
2021
Effectenportefeuille
57.574
66.933
4
4
57.578
66.937
Overige beleggingen Stand per 31 december
Obligaties Aandelen Totaal 2022
Totaal 2021
Balanswaarde per 1 januari
44.995
21.938
66.933
63.381
Aankopen
19.894
7.940
27.834
3.175
Verkopen
-19.073
-8.952
-28.025
-1.290
Gerealiseerde waardedalingen of -stijgingen
-1.547
2.245
698
79
Ongerealiseerde waardedalingen of -stijgingen
-5.107
-4.759
-9.866
1.597
Stand per 31 december
39.162
18.412
57.574
66.933
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
31
De balanswaarde per ultimo 2022 komt ten opzichte van de balanswaarde ultimo 2021 € 9,359 miljoen lager uit. Dit is een daling van 14%. Een negatief saldo van aan- en verkopen draagt hier voor € 0,190 miljoen aan bij, het saldo gerealiseerde en ongerealiseerde waarde mutaties draagt hier vervolgens voor € 9,168 miljoen negatief aan bij.
Obligaties Aandelen Totaal 2022
Totaal 2021
Cumulatieve ongerealiseerde koerseffecten
7.172
-3.953
1.259
-2.694
De cumulatieve ongerealiseerde koerseffecten vormen in geval van een positieve stand de herwaarderingsreserve. De herwaarderingsreserve 2022 nam ten opzichte van 2021 met € 9,168 miljoen in omvang af. Hierdoor is de herwaarderingsreserve uitgeput. Het meerdere verlies, € 2,694 miljoen, dat niet meer gedekt wordt door de herwaarderingsreserve, komt ten laste van het resultaat. Het aandeel aandelen in de effectenportefeuille draagt hier voor € 1,318 miljoen negatief aan bij en het deel vastrentende waarden draagt hier voor € 8,458 miljoen negatief aan bij.
Handelsdebiteuren (3) 2022
2021
Handelsdebiteuren
6.520
4.916
Voorziening dubieuze debiteuren
-605
-542
Stand per 31 december
5.915
4.374
De post handelsdebiteuren is met € 1,541 miljoen toegenomen. De contributievorderingen zijn ten opzichte van vorig jaar met € 3,850 miljoen afgenomen. Er zijn minder betalingen voor het einde van het jaar ontvangen waardoor ook de vooruit ontvangen contributie voor een hoger bedrag (€ 3,316 miljoen) in de overlopende passiva is meegenomen. Voor de overige vorderingen betreft de stijging grotendeels (€ 0,769 miljoen) vorderingen waarvoor een juridische procedure loopt. Deze zijn niet als dubieus aangemerkt. De voorziening dubieuze debiteuren is ten opzichte van vorig jaar met € 0,063 miljoen toegenomen. In 2022 is de betalingsachterstand van een aantal oude vorderingen verder opgelopen.
Belastingen (4)
32
2022
2021
Terug te vorderen Dividendbelasting
101
43
Stand per 31 december
101
43
Financieel jaarverslag 2022
Dit betreft de terug te vorderen dividendbelasting vanuit de effectenportefeuille over het jaar 2022. De post te vorderen dividendbelasting is met €0,058 miljoen toegenomen. Oorzaak is dat de dividenden over 2021 en 2022 in 2023 zullen worden teruggevorderd.
Intercompany (5) 2022
2021
Congres- en Studiecentrum VNG B.V.
78
17
VNG International B.V.
47
17
VNG Opleiding & Detachering B.V.
13
8
VNG Realisatie B.V.
139
197
VNG Risicobeheer B.V.
3
13
VNG Naleving B.V.
74
70
VNG Diensten B.V.
-
-
354
322
2022
2021
6
21
Vooruitbetaalde kosten
330
699
Nog te factureren opbrengsten
654
1.728
Reclassificatie OHW projecten
5.816
5.493
3
7
6.809
7.948
Stand per 31 december
Overlopende activa (6)
Waarborgsommen
Overige vorderingen Stand per 31 december
De grootste daling (€ 1,074 miljoen) in de overlopende activa wordt veroorzaakt door de nog te factureren opbrengsten. De facturen uit 2022 zijn (meer nog dan in eerdere jaren) zoveel mogelijk verstuurd in 2022. De te factureren opbrengsten bestaan vooral uit door te belasten salarislasten en de bijdragen op projecten. De vooruitbetaalde kosten zijn met € 0,369 miljoen gedaald. Dit komt door een financiële bijdrage 2022 die in 2021 vooruitbetaald is. De stijging op de reclassificatie van het onderhanden werk wordt veroorzaakt door een toename in de omvang van gesubsidieerde activiteiten.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
33
Liquide middelen (7) 2022
2021
Bank
37.650
33.144
Kas
4
6
37.654
33.150
Stand per 31 december
Het saldo van de liquide middelen betreft het totaal van de zakelijke rekeningen-courant en (vermogens)spaarrekeningen. In april 2022 heeft de VNG een extra rekening-courant geopend. Sinds de inval van Rusland in de Oekraïne vangen gemeenten Oekraïense vluchtelingen op en willen deze leefgeld verstrekken. Om snel giraal geld ter beschikking te stellen zijn eigenlijk bankrekeningen en -passen nodig, maar dit is niet snel mogelijk. Een alternatief is een debet card waarmee zonder bankrekening toch een pas kan worden uitgereikt waarmee kan worden betaald en gepind. Om gemeenten hierin te ondersteunen heeft de VNG hiervoor in samenwerking met de BNG een rekening-courant geopend. De gelden op de rekening zijn weliswaar juridisch van de VNG, maar daartegenover staan de vorderingen van de stortende gemeente c.q. de debet card houder voor eenzelfde bedrag zodat de eindstand altijd nihil zal zijn. De (overige) liquide middelen staan ter vrije beschikking van de Vereniging. Het kassaldo betreft een voorraad VVV-Bonnen.
Eigen vermogen (8) 2022
2021
-
7.172
Statutaire reserve
2.725
2.725
Bestemmingsreserves
4.121
4.729
Overige reserves
49.238
48.306
Omrekenverschillen
-161
-144
Onverdeeld resultaat
-4.219
1.124
51.704
63.912
Herwaarderingsreserves
De overige reserve is vrij besteedbaar. De Bestemmingsreserve, de Wettelijke reserve, en de Omrekenverschillen zijn niet vrij besteedbaar. De Herwaarderingsreserve is in 2022 uitgeput, hierop wordt specifieker ingegaan in de toelichting op de effecten.
Overige reserves
2022
2021
Stand per 1 januari
48.306
48.891
-
-16
Bestemmingsreserve nieuwe Willemshof
1.125
-
Bestemming agv KennisHub werkzaamheden
-528
-838
Vrijval restant bestemming a.g.v. KennisHub werkzaamheden
335
269
49.238
48.306
Resultaatsbestemming vorig boekjaar
Stand per 31 december
34
Financieel jaarverslag 2022
Bestemmingsreserve
2022
2021
Stand per 1 januari
4.729
5.337
Lasten herhuisvesting
-458
-458
Lasten afschrijving begane grond
-150
-150
Bestemming agv Kennishub
528
838
Lasten agv Kennishub werkzaamheden 2022
-193
-569
Vrijval restant bestemming Kennishub budget
-335
-269
Stand per 31 december
4.121
4.729
In 2007 is besloten dat een deel van het eigen vermogen beschikbaar wordt gesteld om de verbouwing van de Willemshof te financieren. Hiervoor is een bestemmingsreserve gevormd, voor de jaarlijkse afschrijvingslasten. Voor de verbouwing van de begane grond is in 2018 besloten dat de afschrijvingslasten voor een totaalbedrag van € 1,500 miljoen ten laste komen van het vermogen. Hiervoor is een bestemmingsreserve gevormd, voor de jaarlijkse afschrijvingslasten. In het tweede kwartaal 2022 is besloten € 1,056 miljoen uit het vermogen te bestemmen voor de voor de werkzaamheden van de Kennishub. De inzet van deze middelen is verspreid over de jaren 2022 en 2023 voor een bedrag van € 0,528 per jaar. Deze Kennishub heeft op dit moment vooral een bemiddelende rol. Dat wil zeggen dat de hub zich richt op het faciliteren en stimuleren van kennisontwikkeling en -deling intern (binnen de VNG) en met en tussen de leden (gemeenten) van de VNG. De hub doet dit via (structurele) connecties met de kennisinstellingen (door de uitbouw en coördinatie van kennisnetwerken). Met andere woorden: de hub verbindt, structureert en coördineert kennisontwikkeling en -deling, en heeft een aanjaagfunctie op het gebied van kennis- en datagedreven werken. De Kennishub wordt binnen en buiten de VNG steeds meer gevraagd te verbinden, adviseren en mee te denken.
Er is overal beweging op het gebied van kennis en ook andere partijen lijken in een vergelijkbare puzzel te zitten waar het gaat over kennis en expertise. De realisatie 2022 is uitgekomen op € 0,194 miljoen. Het restant valt vrij in de overige reserves. Eind 2022 bestaat de bestemmingsreserve (€ 4,121 miljoen) uit het saldo van de afschrijvingslasten verbouwing Willemshof (€ 3,019 miljoen), afschrijvingslasten begane grond (€ 0,988 miljoen) en het solidariteitsfonds (€ 0,114 miljoen) gevormd voor de vergoeding van de schade ontstaan uit de staking door gemeenteambtenaren.
Wettelijke Reserve
2022
2021
Stand per 1 januari
2.725
2.725
Stand per 31 december
2.725
2.725
De wettelijke reserve bestaat uit een wettelijk verplichte conversiereserve welke is gevormd van uit de verkrijgingswaarde van de stichting KING en een statutaire reserve welke is gevormd uit de overschotten uit de rechtstreekse uitnamen uit het gemeentefonds. Deze laatste reserve wordt statutair aangeduid als de gemeentefonds reserve. Bij het vaststellen van de jaarrekening 2015 en 2016 zijn de bedragen van de voornoemde reserves apart gepresenteerd, omdat VNG Realisatie B.V., behoudens bijzondere omstandigheden, geen dividend uit kan keren welke komt uit de uitnamen gemeentefonds en/of de omzetting van de Stichting naar een
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
35
Coöperatie. Deze reserve wordt vanaf 2019 apart gepresenteerd als wettelijke reserve. Er is een bestedingsplan in uitvoering dat ten laste wordt gebracht van de conversiereserve. Hierdoor zal de conversiereserve uiteindelijk op nul uitkomen, waarna de conversiereserve zal worden opgeheven. De middelen in de gemeentefonds reserve zijn per 1 januari 2023 overgeheveld naar de algemene reserve. De algemene ledenvergadering 2022 heeft hiertoe de verplichte statutair vereiste goedkeuring verleend.
Herwaarderingsreserve (gesplitst) Obligaties Aandelen Totaal 2022
Totaal 2021
Balanswaarde per 1 januari
1.155
6.018
7.172
5.595
110
-1.428
-1.318
-20
Ongerealiseerde waarde mutaties
-5.217
-3.331
-8.548
1.597
Mutatie herwaardering
-5.107
-4.759
-9.866
1.577
Stand per 31 december
-3.952
1.259
-2.694
7.172
Realisatie herwaardering door verkoop
De herwaarderingsreserve was tot aan boekjaar 2021 positief. Hierdoor liepen de ongerealiseerde koersresultaten gecorrigeerd met de herwaardering door verkoop via de balans. De waarde van de herwaarderingsreserve per 01-01-2022 kwam uit op € 7.172 miljoen. Dit jaar komt het saldo mutatie herwaardering uit op € 9,866 miljoen negatief. Hierdoor is de herwaarderingsreserve uitgeput. Het meerdere beneden de nulstand van de herwaarderingsreserve, € 2,694 negatief, zal ten laste van het resultaat gebracht worden. Het negatieve saldo mutatie herwaardering wordt veroorzaakt door een toenemende onzekerheid in de wereldeconomie als gevolg daarvan snel stijgende rente.
Omrekenverschillen
2022
2021
Stand per 1 januari
-144
-155
Mutatie
-17
11
Stand per 31 december
-161
-144
Onverdeeld resultaat boekjaar
2022
2021
Stand per 1 januari
1.125
-16
Naar Overige reserves (uit onverdeeld resultaat voorgaand boekjaar)
-1.125
16
Mutatie bestemmingsreserve 2022 (afschr. lasten huisvesting)
607
608
Mutatie bestemmingsreserve 2022 (Werkzaamheden a.g.v. Covid)
193
569
Resultaat boekjaar
-5.019
-54
Stand per 31 december
-4.219
1.124
Het onverdeeld resultaat wordt in mindering gebracht op de overige reserve.
36
Financieel jaarverslag 2022
Voorzieningen (9) De VNG heeft een tweetal voorzieningen voor verplichtingen die voortvloeien uit aanspraken op de WW- en Bovenwettelijke WW-regelingen en voor de uit te keren jubileumuitkeringen. Deze voorzieningen hebben in overwegende mate een langlopend karakter. Deze voorzieningen worden jaarlijks in overeenstemming gebracht met de maximale toekomstige verplichtingen. De voorzieningen worden gepresenteerd tegen de contante waarde.
Egalisatievoorziening
2022
2021
Stand per 1 januari
811
1.105
Dotaties
203
358
Onttrekkingen/vrijval
-263
-652
Stand per 31 december
751
811
In 2022 is de egalisatievoorziening voor toekomstige jaarlijkse verplichtingen voor afvloeiingslasten gedaald met € 0,060 miljoen. De weergegeven dotatie wordt in hoge mate veroorzaakt door de opgebouwde rechten van (oud-)medewerkers die recht hebben op een WW-uitkering. De onttrekking bestaat uit de betaling van de uitkeringsrechten van de oudmedewerkers die reeds in de voorziening waren meegenomen en de vrijval van de opgenomen uitkeringsrechten, omdat de oud-medewerkers een baan gevonden hebben en geen recht meer hebben op de WW-uitkering.
Voorziening ambtsjubilea
2022
2021
Stand per 1 januari
431
424
Onttrekkingen
(23)
(-)
(-)
7
408
431
Dotaties Stand per 31 december
De voorziening is gevormd voor de toekomstige ambtsjubilea. De voorziening betreft de in de toekomst uit te keren jubileumuitkeringen gebaseerd op de gedane toezeggingen, blijfkans en leeftijd.
Handelscrediteuren (10) 2022
2021
Handelscrediteuren
13.800
12.287
Reclassificatie
-7.529
-6.510
Stand per 31 december
6.271
5.777
De reclassificatie betreft de af te dragen BTW aangifte (€ 3,473 miljoen) en het saldo nog te betalen Intercompany (€ 4,056 miljoen). Deze zijn onderdeel van de subadministratie Crediteuren en worden in de jaarrekening onder de daarvoor bestemde rubriek verantwoord.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
37
Belastingen en premie sociale verzekeringen (11) 2022
2021
1.754
1.696
417
394
Omzetbelasting
3.852
5.967
Stand per 31 december
6.023
8.057
2022
2021
VNG Connect BV
475
265
VNG International BV
809
2
VNG Opleiding & Detachering B.V.
133
130
VNG Realisatie B.V.
4.227
1.602
VNG Naleving BV
939
376
6.583
2.375
2022
2021
Vooruit gefactureerde contributie
14.324
16.037
Vooruit ontvangen subsidies
36.983
33.247
Fonds GGU & Gemeentefonds Saldi
7.889
7.162
59.196
€56.446
Afdracht loonbelasting en sociale premies Pensioenen
Intercompanycrediteuren (12)
Stand per 31 december
Overlopende passiva (13)
Stand per 31 december
Onder de post vooruit ontvangen subsidies zijn de bedragen opgenomen van het Rijk voor de projecten die nog doorlopen of afgerekend worden in 2023 en later. Onder de post Fonds GGU en Gemeentefonds Saldi staan de nog uit te geven bedragen van de uitname uit het Gemeentefonds en het Fonds GGU. De ALV 2021 heeft ingestemd om in 2022 uit deze gelden € 1,184 miljoen te besteden aan de collectieve activiteiten zoals genoemd in het plan GGU 2022. De overige gelden blijven ter beschikking van de activiteiten binnen het Fonds GGU voor 2022 en later.
38
Financieel jaarverslag 2022
Overige schulden (14) 2022
2021
62
62
Div. reserveringen voor verlof en vakantiegeld
1.769
1.887
Overige schulden
6.205
4.048
Stand per 31 december
8.036
5.997
Vooruit gefactureerde bedragen
Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen De totale verplichting voor beheer en onderhoud van het automatiseringssysteem en de Facilitaire Diensten (catering, onderhoud gebouwen, schoonmaak en receptiediensten) bedraagt € 3,052 miljoen (t/m 2026). Per jaar is de verplichting: 2023 € 2,262 miljoen. 2024 € 0,416 miljoen 2025 € 0,299 miljoen 2026 € 0,075 miljoen Wet Ketenaansprakelijkheid De onderneming is onderworpen aan de Wet Ketenaansprakelijkheid en de Wet Inlenersaansprakelijkheid. Uit dien hoofde kan de onderneming worden aangesproken voor de door onderaannemers mogelijk niet afgedragen belastingen en premies sociale verzekeringen. Hoofdelijke aansprakelijkheid De VNG maakt onderdeel uit van een fiscale eenheid voor de omzetbelasting, waarvan naast de VNG ook VNG Diensten B.V., VNG International B.V., VNG Realisatie B.V., VNG Congres- en Studiecentrum B.V., VNG Risicobeheer B.V., VNG Naleving B.V. en VNG Opleiding & Detachering B.V. deel uitmaken. Binnen deze fiscale eenheid wordt geen btw aangerekend op de onderlinge leveringen en diensten. Elke afzonderlijke entiteit binnen deze fiscale eenheid doet zelfstandig aangifte. De entiteiten binnen de fiscale eenheid zijn volledig aansprakelijk voor de afdracht van de omzetbelasting van de fiscale eenheid als geheel.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
39
Toelichting op de enkelvoudige staat van baten en lasten (bedragen x € 1.000)
Bijdrage projecten (15) De bijdragen projecten zijn hoger dan begroot. Deze hogere realisatie is het gevolg van nieuwe extern gefinancierde projecten en de projecten die uitgevoerd zijn vanuit de saldi van de Gemeentefonds gelden, welke ultimo 2021 nog op de balans stonden. In de begroting wordt rekening gehouden met de subsidieaanvragen die op dat moment al goedgekeurd zijn. De nieuwe projecten hebben effect op het totale bedrijfsresultaat, omdat tegenover de hogere projectbaten, vaak een minder dan evenredige toename van de lasten (zowel uitbestedings- als personele lasten) staat. Uit deze personele lasten op de projecten wordt extra dekking gegenereerd middels de overhead (zoals huisvesting en overhead verwerkt in het uurtarief), die een bijdrage levert aan het resultaat. In vergelijking met 2021 neemt de bijdrage projecten toe met € 4,907 miljoen.
Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Bijdrage projecten
103.776
70.870
98.869
Waarvan subsidies van het Rijk
49.802
14.800
53.844
Waarvan projecten uit het Fonds GGU en saldo Gemeentefonds uitname
53.974
56.070
45.025
De begroting van het Fonds GGU en de hoogte van de financiële bijdrage van de leden aan het Fonds, is in beginsel gebaseerd op inwoneraantal en wordt jaarlijks ter goedkeuring voorgelegd aan de ALV, waarna de leden verplicht zijn deze financiële bijdrage te voldoen ter dekking van de kosten van het Fonds. De financiële en inhoudelijke verantwoording over het Fonds aan de ALV wordt opgenomen in de jaarrekening en het jaarverslag van de Vereniging. (zie daarvoor onderstaande tabel). De realisatie van de GGU-activiteiten in 2022 bedraagt € 53,974 miljoen. Verder is er € 0,287 miljoen uitgegeven aan doorlopende activiteiten uit eerdere jaren voor het programma Naleving. Dit programma is geëindigd per 31 december 2022 en wordt in 2023 afgewikkeld. Een eventueel restantbedrag zal vrijvallen. Daarnaast zijn er opbrengsten/ crediteringen uit voorgaande jaren voor een bedrag van € 4,234 miljoen. De bedragen die niet uitgegeven zijn in 2022, worden als overlopende passiva opgenomen op de balans. Deze worden in 2023 en verder uitgegeven, aan de daarvoor aangewezen activiteiten binnen het Fonds GGU.
40
Financieel jaarverslag 2022
Fonds GGU 2022
Realisatie
Ketenverplichting 740 Naleving - toezicht en handhaving
Budget 675
2.098
2.500
WISI 2.068
2.857
Publieke Gezondheid
324
470
Platform Sociaal Domein
1.365
1.360
Kwaliteit en rechtmatigheid Zorg
972
1.350
Kwaliteit en rechtmatigheid kinderopvang
414
550
Zorg en Jeugd
380
385
Kennisborging Sociaal domein en jeugdbescherming kennis
465
581
Ketenbureau en VVA
7.999
8.127
Landelijke Inkoop Jeugdzorg
617
560
Hervormingsagenda Jeugd
125
-
Evaluatie GMSD
-
-
Energie en Klimaat
3.157
3.650
Transitieprojecten Leefomgeving
745
809
Digitale Connectiviteit - 5G
99
150
Programma Omgevingswet
4.751
4.298
Landelijk gebied
199
-
Interbestuurlijk progr. VTH
94
-
Bouwen en Wonen
36
-
Transitieprojecten Lokale democratie
411
364
Quick Scan Lokale Democratie
140
-
Digitale transitie
4.902
4.488
SDG/Common Ground
145
-
GDI 753
940
Samenwerkingsverband bronhouders Basisregistratie grootschalige topografie
98
103
Waarstaatjegemeenten.nl inclusief diverse monitors
2.772
2.797
Digitale Veiligheid
3.670
4.079
Privacy 402
306
Innovatie ondersteuning
855
1.000
Expertisecentrum Dienstverlening
345
288
Impactanalyses op nieuwe wetgeving (Duiden en analyse)
1.283
1.244
Regie op beheer voor GGU producten, 14+, stembureau app, Ensia, contractmanag
2.676
2.981
GGI-netwerkvoorziening 296
450
Gezamenlijke inkoop
495
225
14+ voorziening
298
306
Extra beheer structurele diensten
26
500
Beheer Taxatiewijzer WOZ
1.157
951
Inkoop en Aanbesteden
58
-
Bedrijfskosten VNG R
3.201
3.139
Fondsbeheer
827
1.000
Ondersteuningsteam GGU
208
344
CIO Functie
424
367
Communicatie 1.162
1.061
Implementatie en ondersteuning beweging Samen organiseren
722
815
Totaal 53.974
56.070
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
41
Overige baten (16) Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Opbrengst derden
1.678
1.383
1.743
Auteursvergoedingen
31
175
201
Vacatiegelden
15
5
14
Interne baten
3.694
3.005
3.448
Overige baten
715
673
713
6.133
5.242
6.119
Totaal overige baten
Opbrengst derden De realisatie 2022 is € 0,295 miljoen hoger dan begroot en is in lijn met de realisatie van 2021. Met name de opbrengst derden en de overige baten waren in de begroting lager voorzien dan uiteindelijk gerealiseerd. Auteursvergoedingen De realisatie van de auteursvergoedingen ligt lager dan begroting en eerdere jaren. Dit komt doordat de royaltyafrekening van het SDU over 2022 nog niet bekend is. De omvang hiervan wordt in 2023 duidelijk op het moment dat de afrekening volgt. Interne baten In de begroting was rekening gehouden met een daling van de opbrengsten. De verwachting was dat corona invloed zou hebben op de afname van diensten. Dit bleek in de praktijk niet het geval. De realisatie laat een stijgende lijn zien en is € 0,689 miljoen hoger dan begroot. Vergeleken met 2021 zijn de interne baten met € 0,246 miljoen gestegen. Overige baten De overige baten bestaan voornamelijk uit de opbrengsten Reprorecht. De omvang hiervan is € 0,636 miljoen.
Salarissen, sociale lasten en pensioenlasten (17) Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Salarissen
21.896
21.747
20.869
Sociale lasten
2.629
2.612
2.536
Pensioenlasten
3.672
3.645
3.603
Vergoedingen (ZW, uitlenen personeel)
-582
-
-850
27.613
28.003
26.158
Totaal salarissen, sociale lasten en pensioenlasten
Het totaal van salarislasten, sociale lasten en pensioenlasten stijgt met € 1,455 miljoen ten opzichte van 2021. De stijging is o.a. veroorzaakt door een toename van salariskosten volgend uit wijzigingen in de CAO en een stijging van de omvang van het personeelsbestand.
42
Financieel jaarverslag 2022
Het uitstroompercentage laat sinds 2019 een stijgende lijn zien. In 2022 kwam het uitstroompercentage met 15% hoger uit dan in 2021 (2021: 13,16%, 2020: 13%). Het gemiddeld aantal fte in 2022 is ten opzichte van 2021 nagenoeg gelijk gebleven. Ultimo 2022 waren er 298,5 fte in dienst (2021: 291,43 fte). De vergoedingen voor zwangerschap, uitlenen van personeel en overige loonlastenvergoedingen kwamen in 2022 lager uit dan 2021. De gemiddelde salarislast per fte stijgt van € 92.600 in 2021 naar € 96.950 in 2022. Deze stijging van 4,49% is het gevolg van de wijzigingen in de cao, reguliere periodieke verhogingen, de wijzigingen van de sociale en pensioenlasten en hogere inschaling van medewerkers.
Overige personeelslasten (18) Realisatie 2022 Uitzendkrachten/personeel derden
Begroot Realisatie 2022 2021
2.784
163
2.415
Arbolasten
57
42
48
Studielasten
463
516
277
Werving
26
75
39
Rechtspositionele lasten
139
448
96
Onttrekking/Dotatie voorzieningen
252
252
260
Overige lasten
220
437
-22
Reis- en verblijflasten
320
207
68
4.261
2.139
3.181
Totaal overige personeelslasten
De overige personeelslasten overschrijden de begroting met € 2,122 miljoen. Per begrotingspost zijn de verschillen als volgt te duiden: • De lasten van uitzendkrachten/personeel derden komen € 2,621 miljoen hoger uit dan begroot. Deze kosten hebben onder andere betrekking op vervangende inhuur voor openstaande vacatures, detacheringen en zwangerschapsvervanging. • De studielasten en de reis- en verblijfskosten vallen respectievelijk € 0,053 miljoen lager uit dan begroot en € 0,113 hoger uit dan begroot. Ten opzichte van 2021 stijgen deze kosten aanzienlijk als gevolg van het wegvallen van restricties op samenkomsten in het kader van de coronacrisis. • De arbolasten vallen € 0,015 hoger uit dan begroot. Deze lasten bestaan uit een bedrijfszorgpakket, begeleiding vanuit een bedrijfsarts en arbo-gerelateerde aanpassingen van de werkplekken. • Het ziekteverzuim is in 2022 uitgekomen op 5,42%. Dit is hoger dan 2021 (4,36%) en ook hoger dan het streefpercentage van 3,5%. • De rechtspositionele kosten vallen lager uit dan begroot doordat er minder gereisd wordt, onder andere door het hybride werken.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
43
Specificatie:
Omschrijving Overige personeelslasten
Realisatie 2022 Project gefinancierd
Overig
Totaal
170
4.091
4.261
Kantoor- en huisvestingslasten (19) Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Huisvestingslasten
726
721
643
Onderhoud en inventaris
446
375
359
Automatiseringslasten
3.104
2.515
2.839
Telecommunicatie
29
64
11
Drukwerklasten
24
35
20
Bibliotheeklasten
756
774
746
Restauratieve lasten
461
387
261
5.546
4.872
4.879
Totaal kantoor- en huisvestingslasten
De kantoor- en huisvestingslasten zijn ten opzichte van de begroting € 0,674 miljoen hoger. Op bijna alle onderdelen is de realisatie hoger uitgekomen dan begroot. De huisvestings- en onderhoudslasten zijn gestegen en ook de restauratieve lasten komen in 2022 hoger uit dan begroot. Dit heeft voornamelijk te maken met het vervallen van de maatregelen als gevolg van corona. Hierdoor werd er in 2022 weer meer op kantoor gewerkt. Ook de automatiseringslasten stegen in 2022. De grotere omvang van het personeelsbestand brengt extra (licentie-)kosten met zich mee. Specificatie:
Omschrijving
Kantoor- en huisvestingskosten
44
Financieel jaarverslag 2022
Realisatie 2022 Project gefinancierd
Overig
Totaal
450
5.096
5.546
Activiteitslasten (20) Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Voorlichting
843
491
1.188
Bijeenkomsten
1.653
230
1.805
Onderzoek
3.271
3.473
5.206
Advies derden
91.654
70.900
85.238
394
559
384
-
-7.032
-
97.815
68.620
93.821
Bijdragen en lidmaatschappen Doorbelasting Totaal activiteitslasten
De activiteitslasten zijn € 29,195 miljoen hoger dan de begroting. De voornaamste verschillen per afzonderlijke begrotingspost zijn: • Voorlichting: Het budget voor voorlichting wordt met € 0,352 miljoen overschreden. Dit bedrag heeft voor een deel betrekking op extern gefinancierde projecten. De kosten hiervan bedroegen in 2022 € 0,174 miljoen. Het andere deel heeft betrekking op de intern gefinancierde projecten, onder andere gefinancierd door aanvullend op de begroting toegewezen prioriteitenbudget. • Bijeenkomsten: De overschrijding van € 1,423 miljoen heeft voor een bedrag van € 1,219 miljoen betrekking op extern gefinancierde projecten die bij het opstellen van de begroting nog niet bekend waren. • Onderzoek: Dit budget wordt in de loop van het jaar projectmatig toegewezen, de lasten van deze activiteiten worden verantwoord onder afzonderlijke begrotingsposten zoals adviezen derden, overige personeelslasten en ICT-lasten. Daardoor blijft de realisatie (€ 0,202 miljoen) op de post onderzoekskosten achter bij begroot. • Advies derden: Er is € 20,754 miljoen meer uitgegeven dan begroot. De realisatie ten opzichte van 2021 is gestegen met € 6,416 miljoen. Dit wordt veroorzaakt door extern gefinancierde projecten. De kosten van de inhuur van personeel op de subsidies en GGU gefinancierde activiteiten zijn in de presentatie opgenomen onder de activiteitskosten.
• Doorbelasting: De inzet van medewerkers voor extern gefinancierde projecten wordt doorbelast aan deze projecten. In de begroting werd rekening gehouden met een doorbelasting van € 7,032 miljoen aan baten. Door het gestegen projectvolume was de werkelijke inzet van medewerkers hoger. De werkelijke doorbelasting kwam uit op € 8,047 miljoen, € 1,015 miljoen hoger dan begroot. Dit levert een positief dekkingsresultaat op.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
45
Specificatie:
Omschrijving
Realisatie 2022 Project gefinancierd
Overig
Totaal
Voorlichting
174
669
843
Bijeenkomsten
1.219
434
1.653
Onderzoek
2.705
566
3.271
Advies derden
90.959
695
91.654
-
394
394
Doorbelasting
8.047
-8.047
-
Activiteitskosten
103.104
-5.289
97.815
Bijdragen en lidmaatschappen
Overige lasten (21) Realisatie 2022 Overige lasten
2.260
Begroot Realisatie 2022 2021 1.399
1.795
Specificatie:
Omschrijving Overige lasten
Realisatie 2022 Project gefinancierd
Overig
Totaal
1.124
1.136
2.260
Financiële baten en lasten (22) Realisatie 2022 Opbrengst van effecten
Begroot Realisatie 2022 2021
-1.358
-
670
Rentebaten
217
-
507
(Rente)lasten
-120
-
-132
-1.261
-
1.045
Totaal financiële baten en lasten
De opbrengst van effecten is conform de gemaakte contributieafspraken niet opgenomen in de begroting. Het gerealiseerde verlies is daardoor in het resultaat van de Vereniging een min ten opzichte van de begroting.
46
Financieel jaarverslag 2022
Resultaat deelnemingen (23) Realisatie 2022
Begroot Realisatie 2022 2021
Congres- en Studiecentrum VNG B.V.
-399
-
-417
VNG International B.V.
359
-
299
VNG Risicobeheer B.V.
475
-
656
VNG Realisatie B.V.
110
-
123
VNG Naleving B.V.
24
-
171
VNG Diensten B.V. (enkelvoudig)
-255
-
-168
Vennootschapsbelasting
-40
-
-142
Totaal resultaat deelnemingen
274
-
523
VNG Diensten B.V. (VNG Diensten) VNG Diensten is de houdstermaatschappij namens VNG en is 100% aandeelhoudster van de VNG-deelnemingen. VNG Diensten voert uitsluitend houdstermaatschappij activiteiten. De inkomsten van Diensten bestaat uit rente en uit de omslag van kosten die wordt doorbelast aan de VNG-deelnemingen. Vanwege externe omstandigheden is besloten dat alleen kosten van derden (buiten het VNG Concern) aan de deelnemingen worden doorbelast. De intern vanuit VNG Concern aan te rekenen kosten worden nu gedekt door de resulteren van de VNGdeelnemingen, hetgeen voor VNG betekent dat de post resultaat deelnemingen iets lager uitkomt. Het vennootschappelijke resultaat VNG Diensten kwam het voorgaande jaar uit op € 0,168 miljoen negatief. Voor 2022 komt het vennootschappelijke resultaat VNG Diensten, uit op € 0,255 miljoen negatief. Dit lagere resultaat, € 0,087, miljoen, wordt veroorzaakt door een toename in de overige befrijfskosten (€ 0,133 miljoen), een hogere stand financiële baten en lasten (€ 0,031 miljoen) en een toename van de holdingbijdrage van bedrijven (€ 0,020 miljoen).
De toename van de overige bedrijfskosten is het gevolg van externe advisering over een aantal bedrijfsoverstijgende trajecten zoals de verplichte verdere ontwikkeling horizontaal toezicht, toepassing laatste onderdelen invoering toepassing vennootschapsbelasting en gedeeltelijk ook het interne fusie traject VNG Naleving en VNG Realisatie. De iets betere financiële baten en lasten worden veroorzaakt door stijgende rente. Congres- en Studiecentrum VNG B.V. Het resultaat van het Congres- en Studiecentrum B.V. voor belastingen bedraagt € 0,399 miljoen negatief ten opzichte van een verlies van € 0,417 miljoen een jaar eerder. In vergelijking met de begroting 2022 is een negatieve afwijking zichtbaar van € 0,599 miljoen. Deze negatieve afwijking valt uiteen in enerzijds lagere brutomarges dan begroot en anderzijds besparingen op de bedrijfs- en financieringskosten. Academie en Congressen noteerden 65% resp. 88% van de gestelde targets, Trainees noteerde een plus ten opzichte van de target van 3%. De totale gerealiseerde brutomarge voor 2022 bedraagt € 4,161 miljoen en is daarmee ruim 12% lager dan begroot, maar daarentegen ruim 33% hoger dan voorgaand boekjaar. De bedrijfskosten zijn 0,037 miljoen hoger dan begroot, namelijk € 4,546 miljoen versus € 4,509 miljoen.
In deze bedrijfskosten zit in 2022 voor 0,622 miljoen aan incidentele lasten uit hoofde van maximaal voorziene uitkerings- en pensioenlasten van een oudmedewerker en een bijzondere waardevermindering van de immateriële vaste activa. Zonder deze eenmalige lasten is een daling van de bedrijfskosten zichtbaar van 0,585 miljoen. Deze
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
47
positieve afwijking is verklaarbaar door gerealiseerde besparingen op de overige bedrijfskosten. Deze positieve afwijking is verklaarbaar door gerealiseerde besparingen op de overige bedrijfskosten. VNG Risicobeheer B.V. In 2022 kwam het resultaat van VNG Risicobeheer voor belasting uit op € 0,475 miljoen. Dit is € 0,157 miljoen hoger dan begroot. De opbouw hiervan is als volgt: de baten kwamen € 0,166 miljoen lager uit door een rekenfout tijdens het opstellen van de begroting 2022. De totale lasten kwamen € 0,323 miljoen lager uit dan begroot. Met name de gemaakte kosten betreffende de projectkosten. Door de activiteiten rond Lijn 3 heeft VNG Risicobeheer minder tijd kunnen besteden aan de diverse projecten en met name het Risicobeheerfonds (RBF). VNG International B.V. Het nettoresultaat van VNG-I na belasting kwam ten opzichte van het vorige boekjaar € 0,041 miljoen of wel 115% hoger uit. In het resultaat is het resultaat van de deelneming in Tunesië (€ 0,026 miljoen) opgenomen. Het resultaat vóór belastingen is als volgt te verklaren. De brutomarge (baten minus directe lasten) nam toe met 10,2% of wel met € 0,670 miljoen. De indirecte of apparaatskosten namen met € 0,602 miljoen (9,7%) toe. Hierdoor nam het bedrijfsresultaat ten opzichte van 2022 met 19,6% of € 0,070 miljoen toe. Vervolgens kwam ten opzichte van 2021 het saldo financiële baten € 0,023 miljoen hoger uit.
Na winstbelasting geeft dit ten opzichte van 2021 15,4% hoger resultaat. De ten opzichte van 2021 hogere indirecte kosten komen voort uit hogere personeelslasten (14,0%) en hogere bedrijfskosten (9,7%). Bij dit alles kan worden gesteld dat de meeste projecten die VNG-I uitvoert opdrachten zijn van het Ministerie van Buitenlandse Zaken, de Europese Commissie en de Wereld Bank. De VNG is voor een (zeer) klein deel opdrachtgever (de beleidsopdracht). Niet al deze projectbaten zijn marge gevend. Ten opzichte van de begroting 2022 realiseert VNG-I een resultaat vóór belastingen dat € 0,224 miljoen (109,9%) boven begroot uitkomt. Ten opzichte van begroot komt de brutomarge met € 0,757 miljoen hoger uit. De indirecte kosten komen ten opzichte van begroot € 0,560 miljoen hoger uit. Na aftrek van rentelasten blijft er een resultaat over dat 52,0% hoger is dan begroot. VNG Realisatie B.V. VNG Realisatie heeft geen permanent winststreven. Doelstelling is de projecten tegen kostprijs uit te voeren met opslag voor de eigen toe te rekenen kosten. Vanaf 2018 wordt tevens een opslag in rekening gebracht ter dekking van (eventuele) projectverliezen en ter verdere groei van het weerstandsvermogen van de BV VNG Realisatie. Het resultaat over 2022 komt uit op € 0,087 miljoen negatief. Dit resultaat wordt voornamelijk veroorzaakt door hogere kosten op specifieke GGU-activiteiten.
De kosten boven toegewezen budget zijn voor rekening van BV VNG Realisatie in de projectexploitatie verantwoord. Financiering hiervan wordt gevonden in de marge die VNG Realisatie realiseert bij de opslag bij activiteiten gefinancierd buiten het Fonds GGU. VNG Naleving B.V. 2022 is het eerste jaar waarin het grootste deel van de activiteiten op het terrein van toezicht en handhaving in het sociaal domein gefinancierd is vanuit het Fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU). Dit zorgt voor meerjarige financiële continuïteit en maakt het mogelijk om meerjarig te plannen en te programmeren. De doorontwikkeling van de organisatie, die in 2020 was ingezet, vertaalde zich in een krachtige organisatie waar het fijn werken is. De uitkomsten van het medewerkers onderzoek ondersteunen dit beeld. Zowel door verandering van werk (4x) als door het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd (1x) was er sprake van enig verloop. Hiervoor zijn vacatures uitgezet die nagenoeg allemaal zijn ingevuld.
48
Financieel jaarverslag 2022
Ultimo 2022 zijn er 36 medewerkers (35 fte) in dienst. Tevens werden 12 medewerkers extern aangetrokken via detachering vanuit gemeenten of ketenpartners, zzp-contracten of via inhuur vanuit specifieke bedrijven. Het resultaat voor belasting komt over 2022 uit op € 0,023 miljoen daar waar een resultaat van € 0,130 miljoen was begroot. De personele lasten (incl. sociale en pensioenlasten) waren nagenoeg conform begroot (€ € 0,023 miljoen lager). De ruimte die hier ontstond is ingevuld door externe medewerkers. De omzet was over 2022 € 0,399 miljoen hoger dan begroot. Ten opzichte van 2021 daalt het resultaat voor belasting met € 0,147 miljoen. Vanaf de zomer 2022 zijn de voorbereidingen gestart tot een fusie van VNG Naleving met VNG Realisatie per 1 januari 2023. De personeelsvertegenwoordiging (PVT) heeft hiervoor nauw samengewerkt met de ondernemingsraden (OR) van de VNG en van VNG Realisatie. In 2022 heeft VNG Naleving zich wederom een krachtige en flexibele organisatie getoond. Met de mooie stappen die zijn gezet als het gaat om de verder ontwikkeling van het portfolio en van de organisatie, ligt er een stevige basis om een krachtig onderdeel te vormen van de brede uitvoeringsorganisatie VNG Realisatie in 2023.
WNT-verantwoording 2022 Vereniging van Nederlandse Gemeenten Per 1 januari 2013 is de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) ingegaan. Deze verantwoording is opgesteld op basis van de volgende op VNG van toepassing zijnde regelgeving. Het bezoldigingsmaximum in 2022 voor de VNG is € 216.000. Het weergegeven individuele WNT-maximum is berekend naar rato van de omvang (en voor topfunctionarissen tevens de duur) van het dienstverband, waarbij voor de berekening de omvang van het dienstverband nooit groter kan zijn dan 1,0 fte. Het individuele WNT-maximum voor de leden van het Bestuur bedraagt voor de voorzitter 15% en voor de overige leden 10% van het bezoldigingsmaximum, berekend naar rato van de duur van het dienstverband. De leden van het Bestuur van de VNG ontvangen geen bezoldiging.
Bezoldiging topfunctionarissen Gegevens 2022 bedragen x € 1
Leonard Geluk
Functiegegevens
Algemeen Directeur
Aanvang en einde functievervulling in 2022
Pieter Jeroense
Pieter Jeroense
Plv. Algemeen Plv. Algemeen Directeur Directeur
01/01 - 31/12
01/01 - 30/06
01/07 - 31/12
Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in fte)
1
1
0,5
Dienstbetrekking?
Ja
ja
ja
Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen
159.814,26
76.994,00
38.884,64
Beloningen betaalbaar op termijn
23.119,68
11.473,86
5.736,93
Subtotaal
182.933,94
88.467,86
44.621,57
Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum
216.000
108.000
54.000
-/- Onverschuldigd betaald en nog niet terugontvangen bedrag
N.v.t.
N.v.t.
N.v.t.
182.933,94
88.467,88
44.621,57
Het bedrag van de overschrijding en de reden waarom de overschrijding al dan niet is toegestaan
N.v.t.
N.v.t.
N.v.t.
Toelichting op de vordering wegens onverschuldigde betaling
N.v.t.
N.v.t.
N.v.t.
Bezoldiging
Bezoldiging
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
49
Gegevens 2021 bedragen x € 1
Leonard Geluk
Pieter Jeroense
Functiegegevens
Algemeen Directeur
Algemeen Directeur
01/01 – 31/12
01/01 – 31/12
Omvang dienstverband (als deeltijdfactor in fte)
1
1
Dienstbetrekking?
ja
ja
Beloning plus belastbare onkostenvergoedingen
163.716,48
159.578,52
Beloningen betaalbaar op termijn
22.562,16
22.507,44
Subtotaal
186.278,64
182.085,96
Individueel toepasselijke bezoldigingsmaximum
209.000,00
209.000,00
Bezoldiging
186.278,64
182.085,96
Aanvang en einde functievervulling in 2021
Bezoldiging
Naast de hierboven vermelde topfunctionarissen zijn er geen overige functionarissen met een dienstbetrekking die in 2022 een bezoldiging boven het individueel toepasselijke drempelbedrag hebben ontvangen.
Overzicht 2022 voor de WNT van de Toezichthoudende functionarissen VNG (met bezoldiging kleiner dan € 1.800)
50
Naam
Functie
Periode
Dhr. J. van Zanen
Voorzitter van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. H. Bruls
Vice-voorzitter van het Bestuur
01/01 t/m 02/12
Mw. S. Dijksma
Vice-voorzitter van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr. E. van Oosterhout
Secretaris/Penningmeester
01/01 t/m 31/12
Dhr. S. van Alfen
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. S. Ausems
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. A. van Berckel
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr. C. van den Bos
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. S. Bruines
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr. P. Depla
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. I. Diks
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 29/06
Dhr. E. Drenth
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. C. Dortmans
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr. V. Everhardt
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 17/02
Dhr. R. Groot Wassink
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. L. Grijsen
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr . T. Heerts
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. P. Heijkoop
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. A. Hofland
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Mw. L. Hooijdonk
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. J. Kompier
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Dhr. M. van der Kraan
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Financieel jaarverslag 2022
Dhr. J. Kramer
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Dhr. H. Lenferink
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Dhr. R. Lievense
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. A. Mulder
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Mw. S. Mutluer
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 17/02
Dhr. A. Reinders
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. C. Rutten
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 16/03
Mw. E. van Selm
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Dhr. P. Snijders
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. G. Soest
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Mw. L. Spies
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Mw. O. de Vries-Chang
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 31/12
Dhr. F. Weerwind
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 10/01
Dhr. T. Weterings
Lid van het Bestuur
01/01 t/m 22/09
Dhr. R. Wever
Lid van het Bestuur
02/12 t/m 31/12
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
51
52
Financieel jaarverslag 2022
Geconsolideerde jaarrekening 2022
Geconsolideerde balans per 31 december 2022 Voor bestemming van het resultaat (bedragen x € 1.000)
ACTIVA 2022
2021
33
414
Vaste activa Immateriële vaste activa Software Materiële vaste activa (24) Bedrijfsgebouwen en -terreinen
8.570
9.319
Activa in uitvoering
84
84
Machines en installaties
787
836
1.505
1.407
Andere vaste bedrijfsmiddelen
10.946
11.646
Financiële vaste activa Overige effecten
57.576
Totaal vaste activa
66.937 57.576
66.937
68.555
78.997
Vlottende activa Vorderingen Handelsdebiteuren
9.870
6.236
Overige vorderingen
12.193
847
Overlopende activa
9.158
16.264 31.221
23.347
64.722
77.520
64.722
77.520
Totaal vlottende activa
95.943
100.870
Totaal activa
164.498
179.864
Liquide middelen (25)
54
Financieel jaarverslag 2022
PASSIVA 2022
2021
Eigen vermogen Groepsvermogen
51.704
63.912 51.704
63.912
Voorzieningen (26) Voorzieningen
2.154
2.981 2.154
2.981
Kortlopende schulden Handelscrediteuren
11.011
9.252
Belastingen en premie sociale verzekeringen
6.684
8.978
Overlopende passiva (27)
80.026
85.358
Overige schulden (28)
12.919
9.383
Totaal passiva
110.640
112.971
164.498
179.864
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
55
Geconsolideerde staat van baten en lasten over 2022 (bedragen x € 1.000)
Realisatie 2022
Realisatie 2021
Baten Contributies
24.974
24.514
Bijdrage projecten
105.242
100.092
Vergoeding geleverde diensten (29)
46.130
35.209
Overige baten (30)
5.112
5.270
181.458
165.085
Som der baten
Lasten Salarissen (31)
36.133
33.467
Sociale lasten (31)
4.591
4.337
Pensioenbijdragen (31)
6.154
6.010
Overige personeelslasten (31)
7.481
5.589
Afschrijvingen
1.894
1.413
Activiteitslasten
123.015
107.360
5.786
7.724
Som der lasten
185.064
165.900
Bedrijfsresultaat
-3.604
-815
Overige lasten (32)
56
Financieel jaarverslag 2022
Financiële baten en lasten Opbrengst van effecten
-1.358
670
Rentebaten
226
507
(Rente)lasten
-250
-273
-1.382
904
7
-
-4.979
89
-40
-142
-5.019
-53
800
1.177
-4.219
1.124
Som der financiële baten en lasten Bijzondere baten en lasten Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening voor Vpb Vennootschapsbelasting
Resultaat
Dekking uit het vermogen
Onverdeeld resultaat
Resultaatsbestemming Het resultaat 2022 is gelijk aan € 5,019 miljoen negatief. De onttrekking uit de bestemmingsreserve, gelijk aan € 0,800 miljoen, is toegevoegd aan het onverdeeld resultaat. Het onverdeeld resultaat komt daarmee uit op € 4,219 miljoen negatief en komt ten laste van de overige reserves.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
57
Geconsolideerd kasstroomoverzicht (bedragen x € 1.000)
2022 2021 Bedrijfsresultaat
-3.605 -815
Afschrijvingen en waardeverminderingen
1.894
1.413
Cashflow -1.711 Toename vorderingen
-7.874
4.528
Afname voorzieningen
-827
-758
-2.331
21.992
Afname kortlopende schulden
598
-11.032 25.762 Kasstroom uit bedrijfsoperaties Ontvangen interest
227
507
Ontvangen dividend
683
623
Betaalde interest
-250
-273
Resultaat effectentransacties
-2.041
47
Mutatie omrekenverschillen
-17
11
Betaalde/ontvangen vennootschapsbelasting
-40
-142
Kasstroom uit operationele activiteiten
58
-12.743
-1.438
(Des)investeringen in immateriële vaste activa
381
19
(Des)investeringen in materiële vaste activa
-1.194
-1.219
Investeringen in financiële vaste activa
2.198
-1.976
26.360
773
Kasstroom uit investeringsactiviteiten
1.385
-3.176
Kasstroom uit financieringsactiviteiten
-
-
Netto kasstroom
-12.798
23.957
Mutatie liquide middelen (01-01 t/m 31-12)
-12.798
23.957
Financieel jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde balans (bedragen x € 1.000)
Materiële vaste activa (24) Het verloop van de materiële vaste activa is als volgt: BedrijfsActiva in gebouwen en uitvoering -terreinen
Machines en Andere vaste installaties bedrijfsmiddelen
Totaal 2022
Beginstand Aanschafwaarde
24.700
84
6.222
5.926
36.932
Cumulatieve afschrijvingen en waardeverminderingen
-15.381
-
-5.386
-4.520
-25.287
9.319
84
836
1.406
11.645
135
84
96
520
835
Desinvesteringen aanschafwaarde
-
-
-
-15
-15
Desinvesteringen afschrijvingen
-
-
-
-15
-15
Herrubriceringen aanschafwaarde
-
(84)
-
-
-84
Herrubriceringen afschrijvingen
-
-
-
-
-
Afschrijvingen
-884
-
-144
-421
-1.450
Totaal mutaties
-749
-
-48
69
-729
Aanschafwaarde
24.835
84
6.318