001A-Begroting 2023 gemeente Zeist (gewijzigd 29-9-2022)
Tekst van het document
(bedragen x € 1.000 ) 2025 2026 begroting begroting
5.7
Openbaar groen en (openlucht) recreatie
L B S
4.951 166 -4.785
5.616 340 -5.276
5.242 144 -5.098
5.035 116 -4.919
5.043 116 -4.927
5.025 56 -4.969
7.2
Riolering
L B S
3.664 5.687 2.023
4.259 5.950 1.691
3.862 5.586 1.724
3.858 5.586 1.728
3.860 5.586 1.726
3.857 5.586 1.729
7.3
Afval
L B S
8.432 9.902 1.470
7.169 9.475 2.306
7.914 10.059 2.145
7.841 9.934 2.093
7.782 9.928 2.146
7.717 9.862 2.145
7.4
Milieu en klimaat (Milieubeheer)
L B S
4.342 405 -3.937
4.494 381 -4.113
3.698 3 -3.695
3.698 3 -3.695
3.691 3 -3.688
3.691 3 -3.688
7.5
Begraafplaatsen en crematoria
L B S
1.066 2.065 999
1.248 1.221 -27
1.314 1.530 216
1.278 1.493 215
1.275 1.495 220
1.386 1.606 220
L B S
22.455 18.225 -4.230
22.786 17.367 -5.419
22.030 17.322 -4.708
21.710 17.132 -4.578
21.651 17.128 -4.523
21.676 17.113 -4.563
Programma Doorpakken voor natuur en klimaat
23
Toelichting op afwijkingen In 2022 en gedeeltelijk ook in 2023 zijn de lasten van het product Openbaar groen en (openlucht) recreatie incidenteel hoger vanwege de aanpak van het Pestersbosje en van de buitenruimte in Vollenhove. Hier staan voor een deel subsidies en bijdragen van derden tegenover. In 2021 waren de kosten lager dan gebudgetteerd, omdat er momenteel weinig vervangingsinvesteringen zijn in de bestaande waterlopen en buitenspeelruimtes. Dit voordeel is in de reserve gestort om toekomstige vervangingen uit te dekken. Het product Riolering kende een stijgende lijn van lasten en baten. Het recent vastgestelde gemeentelijk rioleringsplan (vGRP) leverde een geactualiseerde prognose van de kosten en de vervangingsinvesteringen. Op basis hiervan is de stijgende trend naar beneden bijgesteld en zullen de tarieven in 2023 dalen. Het product Afval kent stijgende kosten als gevolg van ontwikkelingen in de afvalverwerking en de toenemende heffingen die op (rest)afval worden geheven. Via het tarief worden deze lasten doorberekend in de baten. In 2021 bleek de stijging van de baten meer dan de stijging van de kosten, dit voordeel is toegevoegd aan de egalisatievoorziening. De begroting 2023 en verder is op de meest actuele gegevens gebaseerd. Bij de producten Riolering en Afval is sprake van een (op wettelijke grondslagen) gesloten systeem.
Wanneer op basis van realisatie blijkt dat de baten hoger zijn dan de lasten, dan wordt het overschot gestort in een egalisatievoorziening, weer ingezet voor de taak of via de tarieven terug gegeven aan de burger. Binnen het product Milieu en klimaat vormen de budgetten van het programma Duurzaamheid een belangrijk onderdeel, naast de reguliere milieutaken, die voor een groot deel zijn belegd bij de ODRU. De budgetten voor het programma Duurzaamheid zijn in 2021 en 2022 hoger en lopen daarna iets terug. Dit heeft te maken met het landelijk tempo van bepaalde processtappen. Hier staan voor een deel ook rijksbijdragen of subsidies tegenover. De lasten van het product Begraafplaatsen en crematoria waren in 2021 lager, omdat er nog geen rente- en afschrijvingskosten voor het nieuwe crematorium waren, die starten vanaf 2022. Tegelijk zorgde de tijdelijke sluiting van Den en Rust in Bilthoven vanaf juli 2021 voor meer crematies dan verwacht. Het voordelig saldo is toegevoegd aan de reserve Begraafplaats. De kosten van de begraafplaats kennen een wisselend karakter, bijvoorbeeld als gevolg van periodieke onderhoudskosten. De opbrengsten volgen dit ritme. De reserve begraafplaats vangt de verschillen tussen de begroting en de realisatie op. Beleidsindicatoren Omvang huishoudelijk restafval
Hernieuwbare elektriciteit
KG per inwoner
%
Niet gescheiden ingezameld huisafval
Het percentage berekende hernieuwbare elektriciteit
250
30
200 20
150 100
10
50 0
0 2017
2018 Zeist
2019
2020
2021
Nederland
Duiding: Als Zeist scoren wij sturctureel wat slechter op deze indicator. Door het ontbreken van de meest recente cijfers is het nog niet inzichtelijk hoe de trend zich voortzet
24
2017
2018 Zeist
2019
2020
2021
Nederland
Duiding: Ondanks het feit dat wij hierop nog achterliggen op het landelijk gemiddelde is de trend de laatste jaren stijgend voor Zeist.
Programma 4 Wonen op maat We willen een gemeente zijn die woonkansen biedt voor ieders portemonnee en voor iedere levensfase (ouderen, starters, jonge gezinnen, mensen met een urgentie). Het grote landelijke tekort aan woonruimte zien we ook in Zeist terug. We hebben de ambitie om de bouw van 4.000 (aardgasloze) woningen mogelijk te maken. We geven prioriteit aan woningen in het middeldure segment om doorstroming te bevorderen, zodat de sociale woningen beschikbaar komen voor de juiste doelgroepen. De gemeente gaat hier actief regie op voeren met oog voor de demografische samenstelling. De woonvise is hiervoor onze routekaart.
Programma in het kort: Verbonden Partijen:
Totaal lasten:
Totaal baten:
Wat gaan we doen? Ruimtelijke ordening • We zorgen voor een goede implementatie van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging Bouw, indien de wetten op 1 januari 2023 in werking treden. Mochten de wetten worden uitgesteld, dan bereiden we ons daar goed op voor. • In 2023 wordt de eerste Zeister Omgevingsvisie vastgesteld • We faciliteren ruimtelijke initiatieven door het verlenen van vergunningen en het opstellen van ruimtelijke plannen. • We continueren diverse ruimtelijke projecten. Een voorbeeld is Eikenstein waar in 2023 de bouw van ca. 200 woningen wordt gestart. Grondexploitatie (niet bedrijventerrein) • We hebben binnen Zeist drie grondexploitaties: Geiserlaan, oude gemeentewerf, Huis ter Heide – West (zie paragraaf 7: grondbeleid). Wonen en Bouwen • Nieuwbouwplannen toetsen aan de woonvisie. • Verdere invulling gereedschapskist voor betaalbare woningbouw. • Nieuwe regionale huisvestingsverordening vaststellen • Gezamenlijke aanpak met provincie nav nationale woon- en bouwagenda • Samenwerking met corporaties en huurdersorganisaties om betaalbare en duurzame woningvoorraad in Zeist te realiseren.
• • • • •
25
ODRU / VRU / WOM Kerckebosch / Fonds Hart van de Heuvelrug € 4.886.000 (2,6 % van het totaal) € 4.267.000
Wat merkt de samenleving daarvan? • • • •
Gecontinueerde dienstverlening van gelijk of hoger niveau. De omgevingsvisie geeft richting aan de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van Zeist Ruimtelijke initiatieven worden afgewogen en binnen de kaders van de wet en Het Goede Leven in Zeist mogelijk gemaakt. De projecten maken de toevoeging van vele woningen in Zeist mogelijk en spelen in op onder meer zorgbehoeften, erfgoedwaarden en huisvesting van doelgroepen.
• Deze zetten we in om woningen te realiseren op gemeentelijke gronden.
• • • • •
Gedifferentieerd woningaanbod conform de woonvisie Doelgroepenverordening vaststellen en toepassen Eerlijke en transparante verdeling van de schaarse woonruimte in de regio Utrecht en in Zeist. Actuele planregistratie wonen/ uitvoering woondeal Prestatieafspraken 2023 met daarin aandacht voor de thema's beschikbaarheid, betaalbaarheid, bijzondere doelgroepen, duurzaamheid, leefbaarheid en wonen, zorg en welzijn.
Zoeken naar creatieve oplossingen voor statushouders, uitstroom MO/BW We geven invulling aan de afspraken in de ambitieverklaring Uitstroom Maatschappelijk Opvang en Beschermd Wonen (MO/BW) regio Zuid-Oost Utrecht. We maken afspraken met woningcorporaties over o.a. nieuwe woonvormen.
• • •
Taakstelling statushouders realiseren. We zorgen ervoor dat cliënten uit MO/BW tijdig kunnen uitstromen. Meer passende woonruimte voor bijzondere doelgroepen, waarbij wonen en zorg en ondersteuning goed op elkaar zijn afgestemd.
We geven vervolg aan de woonzorganalyse, die eind 2022 is uitgevoerd. Evaluatie experiment gerichte woningtoewijzing Vollenhove met een belangrijk selectiecriterium: zekere maatschappelijke betrokkenheid.
• •
Plan van aanpak opgaven wonen, zorg en welzijn. Meer evenwichtige samenstelling van de bewoners in de L-Flat. Inzet van nieuwe vrijwilligers en meer maatschappelijke betrokkenheid. In 2023 vindt een evaluatie
Wat gaan we doen? • We stimuleren doorstroming in de buurt of wijk door in te zetten op toegankelijke nieuwbouw en afspraken over toewijzing in geval van sociale huurwoningen.
Wat merkt de samenleving daarvan? plaats, met als inzet deze proef te verlengen en eventueel uit te breiden naar andere complexen. • Ouderen benutten de kans om door te stromen naar een passende woning. De woning die zij achterlaten biedt kansen voor (jonge) gezinnen.
•
•
Uitvoeren van een participatie- en communicatieproces voor zowel de gebiedsvisie als het deelgebied (als onderdeel van Vollenhove Vooruit)
• •
Een vastgestelde en breed gedragen gebiedsvisie waarbij onder meer het park meer verbonden is met de omgeving (raadsbesluit in 2023) Uitgewerkt plan voor het deelgebied (brede maatschappelijk/cultuurcluster en Vollenhovepark) – raadsbesluit 2023. Stappen gezet om de fysieke kansen uit het Ambitiedocument Vollenhove Vooruit te gaan realiseren
Wat mag het kosten? Exploitatie Lasten/baten/Saldo per product
2021 realisatie
2022 2023 2024 begroting begroting begroting
(bedragen x € 1.000 ) 2025 2026 begroting begroting
8.1
Ruimtelijke ordening
L B S
1.004 45 -959
1.369 173 -1.196
1.228 180 -1.048
1.228 180 -1.048
1.218 180 -1.038
1.218 180 -1.038
8.2
Grondexploitatie (nietbedrijventerreinen)
L B S
495 0 -495
497 0 -497
515 0 -515
515 0 -515
508 0 -508
508 0 -508
8.3
Wonen en bouwen
L B S
5.490 7.379 1.889
4.641 3.786 -855
3.143 4.087 944
3.118 4.076 958
3.027 4.049 1.022
2.975 4.049 1.074
Programma Wonen op maat L B S
6.989 7.424 435
6.507 3.959 -2.548
4.886 4.267 -619
4.861 4.256 -605
4.753 4.229 -524
4.701 4.229 -472
26
Toelichting op afwijkingen De lasten van het product Ruimtelijke ordening kent tussen de jaren kleine schommelingen. Dit wordt mede veroorzaakt door de voorbereiding van de invoering van de nieuwe Omgevingswet. De baten betreffen deels de leges voor wijziging van bestemmingsplannen op verzoek van een belanghebbende. Deze opbrengsten worden zo reëel mogelijk begroot. Omdat het gaat om kleine aantallen en een relatief hoog tarief kan een bestemmingsplanwijziging meer of minder een groot verschil betekenen. De lasten van het product Grondexploitaties betreffen alleen de toegerekende uren voor de algemene werkzaamheden voor deze taak. De specifieke kosten en opbrengsten van de grondexploitatieprojecten worden conform BBV toegerekend aan de balans (onderhanden werk) en zijn daarom niet zichtbaar in dit product. Voor de lasten en baten van de grondexploitatieprojecten is het door de raad vastgestelde MPSO 2022 (meerjaren perspectief stedelijke ontwikkeling) het financieel kader. Voor verdere toelichting zie ook de paragraaf Grondbeleid. Het product Wonen en bouwen bevat twee onderdelen. Enerzijds vallen hieronder de ruimtelijke projecten. Deze projecten kennen een zeer wisselend niveau van baten en lasten. De baten en lasten van deze projecten worden begroot op basis van raadsbesluiten en door de raad goedgekeurde (begrotings)wijzigingen.
In 2021 was er een grote opbrengst voor ingebrachte grond binnen Kerckebosch, naast uitvoeringskosten voor dit project. Daarnaast waren er lasten en baten voor: de groene Griftoever, Drieluik Den Dolder, activiteiten binnen Vollenhove Vooruit, Austerlitz, programmabureau Hart van de Heuvelrug, Utrechtseweg Noord, de versnellingsopgave en het Hofje van Zeist aan de Dalweg. Daarnaast zijn de voorzieningen voor de verlieslatende grondexploitaties op het juiste niveau gebracht, heeft tussentijdse winstneming plaatsgevonden bij winstgevende grondexploitaties en is de grondexploitaties Austerlitz en Cornelis Vlotlaan afgerond en afgesloten. Deze boekingen zijn verplicht vanuit het BBV. In 2022 staan er lasten en baten begroot voor de groene Griftoever, Drieluik Den Dolder, diverse projecten binnen Vollenhove Vooruit, programmabureau Hart van de Heuvelrug, Utrechtseweg Noord, woningbouwlocaties Vondellaan / Schermerslaan en Eikenstein, de tweede tranche van de verduurzaming Flat 11 en de gebiedsvisie voor het Emmaplein / Markt. Voor de jaren van 2023 en verder zijn lasten en baten geraamd voor onderdelen van Vollenhove Vooruit, programmabureau Hart van de Heuvelrug, Utrechtseweg Noord en voor de gebiedsvisie Meester De Klerkstraat / Voorheuvel. Anderzijds bevat het collegeproduct de lasten en baten voor de omgevingsvergunningen.
De baten van de leges omgevingsomgeving worden zo reëel mogelijk begroot, maar zijn in werkelijkheid (sterk) wisselend. In 2021 waren de baten lager dan geraamd. In 2022 zijn de baten op basis van onderzoek naar de kostendekkendheid van de leges naar beneden bijgesteld. In 2023 is de neerwaartse bijstelling lager ingeschat, mede door onzekerheid over de effecten van de nieuwe Omgevingswet op de leges.
27
Beleidsindicatoren Demografische druk %
Gemiddelde WOZ waarde x € 1.000
Nieuw gebouwde woningen Per 1.000 woningen
Het aantal personen van 0 tot 20 jaar én 65 of ouder per honderd personen van 20 tot 65 jaar.
De gemiddelde WOZ waarde van de woningen in de gemeente Zeist
Nieuw gebouwde woningen, exclusief toevoegingen (zoals transformaties)
85
500
20
80
400
15
75
300
70
200
65
100
60
10 5
0 2017
2018 Zeist
2019
2020
2021
0 2017
Nederland
2018 Zeist
2019
2020
2021
Nederland
Duiding: In Zeist scoren wij structureel hoger in deze categorie
Duiding: Ook in Zeist stijgen de WOZ-waardes op ongeveer hetzelfde tempo als het landelijk gemiddelde
Gemiddelde woonlasten (eenpersoonshuishouden)
Gemiddelde woonlasten (meerpersoonshuishouden)
€
€
Het gemiddelde totaalbedrag in euro’s per jaar dat een éénpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten.
Het gemiddelde totaalbedrag in euro’s per jaar dat een meerpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten.
1000
1500
800 1000
600 400
500
200 0
0 2017 2018 2019 2020 2021 2022 Zeist
Nederland
Duiding: Deze indicator ligt ongeveer gelijk aan het landelijk gemiddelde.
28
overige
2017 2018 2019 2020 2021 2022 Zeist
Nederland
Duiding: Deze indicator ligt ongeveer gelijk aan het landelijk gemiddelde.
2017
2018 Zeist
2019
2020
2021
Nederland
Duiding: Door een afwisseling in het woningbouwporgramma wisselt deze indicator veel. Gemiddeld komen we ongeveer op het landelijk gemiddelde uit.
Programma 5 Positieve gezondheid Voor iedereen die dat nodig heeft streven we naar goede, doelmatige en betaalbare zorg. Zorg die zo dicht mogelijk bij de inwoner wordt georganiseerd, zodat het weinig aanpassing vraagt aan zijn of haar dagelijks leven. Inwoners kunnen in hun eigen buurt goed oud worden en de kans op eenzaamheid proberen we te voorkomen. Alle straten zijn goed toegankelijk, zodat iedereen zo lang mogelijk mobiel kan blijven. Zeist heeft een goede sociale kaart, koopt effectief (regionale) zorg in en versterkt de toegang tot zorg voor onze inwoners. Ook hebben we oog voor het kwalitatieve leven in Zeist, de zogeheten informele zorg waarin wij zaken als het preventieakkoord jeugdhulp, actieprogramma eenzaamheid, de mentale gezondheid en de wijkaanpak versterken. Inzicht in de kwalitatieve en kwantitatieve effecten van de geleverde zorg is essentieel. Dit inzicht verkrijgen we met het project Sociaal in Balans.
Programma in het kort: Verbonden Partijen: Totaal lasten: Totaal baten:
MeanderOmnium € 46.264.000 (24,3 % van het totaal) € 613.000
Wat gaan we doen? Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
Wat merkt de samenleving daarvan?
• Samen met onze maatschappelijke partners, en in overleg met bewoners(organisaties) en ondernemers, organiseren wij evenementen, bijeenkomsten, trainingen vanuit een opgave gerichte aanpak om ons gezamenlijk vastgestelde doelen te realiseren. In het kader van de nabijheid houden de wijkteams wekelijks een inloopspreekuur in de wijken.
• • • •
• We vergroten de capaciteit van het CJG en ST en zorgen dat we een goede werkgever voor de medewerkers zijn. • We vergroten de kennis en vaardigheden van het CJG en ST over huiselijk geweld en kindermishandeling. • We halen cliëntervaringen op.
• Een beperkte wachttijd tussen eerste contact en het verdiepende gesprek over de hulpvraag. • Meer hulpverlening door medewerkers van de teams zelf i.p.v. doorverwijzen naar tweedelijnszorg; • Tijd voor intensieve samenwerking met o.a. leerkrachten en huisartsen en andere netwerkpartners. • Medewerkers voelen zich gezien en gehoord en hebben de randvoorwaarden om hun werk goed te doen. • De medewerkers zijn in staat tijdig te signaleren, daarover in gesprek te gaan en hulp te bieden of te organiseren bij zaken waar onveiligheid een onderdeel is van de problematiek en een deskundige samenwerking partner voor de professionals in het veiligheid domein. De CJG-medewerkers zijn voorbereid op het toekomstscenario jeugdbescherming. • (Nieuwe) medewerkers weten wat er van hen verwacht wordt en waar zij de informatie kunnen vinden die zij nodig hebben om hun werk goed te doen • De communicatie tussen de medewerkers van de teams en inwoners verloopt helder en duidelijk. Hulp en communicatie is toegesneden op de eigenheid van de inwoner • Inzicht in de tevredenheid van cliënten over de dienstverlening van het CJG en Sociaal Team.
29
Verbeterde sociale cohesie Vergrootte van onderlinge solidariteit Meer zelfredzaamheid Bewoners, ondernemers en maatschappelijk organisaties met elkaar verbinden met als doel het verbeteren van de leefbaarheid en het veiligheidsgevoel in de wijken.
Wat gaan we doen?
Wat merkt de samenleving daarvan?
•
De kerncoalitie Kansrijke start, waar de gemeente deelnemer van is, werkt aan een dekkend aanbod voor alle (aanstaande) en jongste inwoners en hun ouders. Activiteiten zijn: inzet van prenatale huisbezoeken, maatjesproject voor kwetsbare zwangeren en verbetering van de samenwerking tussen de verschillende organisaties. Ouders, scholen, partners en gemeente bouwen samen aan een netwerk en een plan over gezond en veilig opvoeden en opgroeien in Vollenhove (onderdeel Vollenhove Vooruit).
• Aanstaande (en jonge) ouders ervaren meer steun en waar nodig hulp in de eerste 1.000 dagen van hun kind. Dit meten we door afspraken over monitoring per project en een dashboard van het RIVM. • Er is een coalitie van tenminste 4 partijen die enthousiast uitvoering geven aan het programma over ‘Samen opgroeien’ in Vollenhove. Afname instroom in de jeugdhulp en minder schooluitval. Monitoring vindt plaats in samenwerking met het samenwerkingsverband PO en VO. Subsidiering via het FNO fonds.
Onder de vlag van Zorg4Zeist (huisartsen/eerste lijn) worden lokale projecten uitgevoerd op het gebied van ouderen, GGZ en Jeugd. Onder regie van het regionale Netwerk Zuidoost Verbonden worden domein overstijgende (Wmo, Zvw, Wlz) projecten uitgevoerd. Om stress bij bewoners van de L-flat door de renovatie te reduceren, zetten we een extra team zorgprofessionals, team Voor L-kaar, in. Tijdens de renovatie van de flat van 2021-2023 zijn zij beschikbaar om bewoners te ondersteunen bij hulpvragen (onderdeel van Vollenhove Vooruit).
• Betere multidisciplinaire samenwerking in de wijk (netwerkzorg): opgestelde Zeistbrede werkwijzen voor vroeg signalering, soepele overdracht bij ontslag uit ziekenhuis of kliniek en het verkorten wachtlijsten. • Bewoners van de L-flat (728 woningen) hebben passende hulp dichtbij en stress is gereduceerd. Via huisbezoeken en een vragenlijst worden de ervaringen gemonitord. • Voor inwoners met een psychische kwetsbaarheid wordt zorg en ondersteuning aan huis geboden.
Door huisartsen aan te laten sluiten op GGZ in de wijk, zorgen we ervoor dat inwoners met een psychische kwetsbaarheid beter ondersteund worden in hun thuisomgeving. In Vollenhove loopt op basis van actieonderzoek van IPW een pilot, waarbij GGZ problematiek vroegtijdig wordt herkend en er eerder de juiste actie kan worden ondernomen. Inzet van een extra team zorgprofessionals, team Voor L-kaar. Zij zijn beschikbaar om tijdens de renovatie van de flat tot in 2023 bewoners te ondersteunen bij hulpvragen (onderdeel Vollenhove Vooruit). Hulpverlening dicht bij de bewoners door een zorgteams met lijnen naar alle noodzakelijke partners. Herkenbaar en heel laagdrempelig. Uitwerking en onderzoek naar mogelijke financiering en het integreren van de Voor L kaar aanpak in de reguliere bedrijfsvoering.
• Bewoners van de L-flat hebben passende hulp dichtbij en stress is gereduceerd. • Deze aanpak en werkwijze zijn tussentijds geëvalueerd (o.a. door huisbezoeken en vragenlijsten) een op basis daarvan worden vervolgacties opgezet • Voorstel voor vervolgaanpak voor in ieder geval de Geroflat.
Met een norm van opdrachtgeverschap hebben we in ZOU onze ambities voor jeugdhulp vastgelegd. We werken daarin samen aan het versterken van onze lokale teams met extra aandacht voor zaken waar onveiligheid een thema is. Ook werken we aan het versterken van de op een gezin lijkende opvang op goede hulp te bieden in die situaties dat opgroeien in het eigen gezin of eigen familie (tijdelijk) niet mogelijk is. Tot slot investeren we in een nog betere samenwerking met de professionals in het onderwijs om hulp in het onderwijs in verband met de opdracht passend onderwijs en de hulp in het gezin en de vrije tijd beter op elkaar aan te laten sluiten.
• In 2024 blijkt uit cliëntervaring onderzoek (CEO) dat de inwoner tevreden is over hulp van de lokale teams. Dit wordt met minimaal een 7 beoordeeld . • In alle plannen van aanpak van het CJG staat helder wie procesregie heeft en initiatief neemt voor (tussentijdse) evaluaties van de hulp. Het uitgangspunt is dat de inwoner procesregie heeft tenzij. • CJG-medewerkers voeren proces regie in zaken in vrijwillig kader met onveiligheid. Zij worden hierin gefaciliteerd met trainingen. • 5% reductie van budget voor jeugdhulpverblijf t.o.v. ijkjaar 2020. Opvang van ouder en kind gezamenlijk telt niet mee als jeugdhulp met verblijf. • Alle inwoners worden bij de intake geïnformeerd over mogelijkheid van het hebben van een cliëntondersteuner. • Voor wat betreft passend onderwijs is er een doorgaande ontwikkelingslijn en vroegtijdige signalering en is er samenwerking in de ondersteuningsteams en zijn er onderwijszorgarrangementen • Tot slot zit geen enkel kind of jongere langer dan 4 weken thuis zonder een aanbod van passend onderwijs en/of zorg.
•
• • •
• • •
• •
30
Wat gaan we doen?
Wat merkt de samenleving daarvan?
•
• Verminderen van jeugdcriminaliteit.
Het jongerenwerk van Meander Omnium begeleidt jongeren individueel en in groepsverband om hen op een positieve manier te laten participeren in de samenleving. Hierin werken zij nauw samen met de partijen in de wijk (zie ook programma Veiligheid). Inzet van extra kinderwerk en naschoolse activiteiten in onder ander Vollenhove.
•
Maatwerkvoorzieningen (WMO) •
Voor mensen met een fysieke beperking zijn hulpmiddelen beschikbaar. Bij de inzet van deze hulpmiddelen zetten we in op het stimuleren van beweging en activiteit. Hulpmiddelen zijn van goede kwaliteit en worden zo efficiënt mogelijk ingezet. Met woningcorporaties zijn er afspraken gemaakt over het uitvoeren van woningaanpassingen. Deze afspraken worden jaarlijks geëvalueerd en aangepast waar nodig.
•
• Inwoners met een beperking kunnen zo zelfstandig mogelijk functioneren.
Maatwerkdienstverlening 18+ •
We implementeren de nieuwe overeenkomst voor huishoudelijke ondersteuning. Deze is gebaseerd op stimuleren en activeren van mensen en de inzet van ondersteuning aanvullend op wat mensen zelf nog kunnen. We onderzoeken de mogelijkheid van een lokale was- en strijkservice voor mensen die gebruik maken van huishoudelijke ondersteuning.
• •
Per december 2023 nemen we de inkoop- en beheertaak van het sociaal recreatief Wmo-vervoer over van de provincie. In 2023: o Richten we de inkoop- en beheertaak in samen met 21 Utrechtse gemeenten. o Doorlopen we de aanbesteding voor het sociaal recreatief Wmo-vervoer.
•
We ontwikkelen samen met ketenpartners initiatieven om te sturen op het gebruik van Wmo begeleiding. Bijvoorbeeld door het stimuleren van pilots of samenwerking tussen verschillende partijen.
• Er is ondersteuning om te zorgen voor een schoon en leefbaar huis.
• Er is een gemeentelijke inkoop- en beheerorganisatie. • Er is een vervoerder voor de nieuwe contractperiode sociaal recreatief Wmovervoer. • Voor inwoners met een hulpvraag is passende zorg beschikbaar.
Maatwerkdienstverlening 18•
We ontwikkelen samen met ketenpartners initiatieven om de sturing op de instroom jeugdhulp te verbeteren. Klantervaringen worden gemeten aan de hand van KPI's zoals vastgesteld in de contracten met jeugdhulpaanbieders.
•
• Sturing op het gebruik van Jeugdhulp. • Monitoring via analyses van het gebruik van jeugdhulp. • Pleegzorg is op verzoek van de jongere mogelijk tot 23 jaar
Geëscaleerde zorg 18+ •
Met de gebiedsgerichte samenwerking GGZ in de wijk doen we het volgende: o We zetten in op voorkomen en op vroege signalering van problemen. o We maken gebruik van ervaringsdeskundigheid (peer tot peer gesprek en hulp). o We zorgen voor goede snelle opvolging na meldingen over knellende situaties. o We werken nauw samen met huisartsen en praktijkondersteuners voor een gecombineerde inzet van hulp vanuit GGZ en het sociaal domein. Juiste zorg op de juiste plek. o We dragen bij aan continuïteit van zorg voor mensen met een ernstige psychische kwetsbaarheid en proberen terugval te voorkomen of te verzachten. o Waar mogelijk nemen we stress – bijvoorbeeld over schulden – zo snel mogelijk weg, zodat deze behandeling niet in de weg staat.
31
• De inzet door de partners van GGZ leidt tot de volgende resultaten: o Mensen met een psychische kwetsbaarheid kunnen zelfstandig meedoen. o De hulpverlening sluit goed aan op wat gevraagd wordt. o Er is regie in de uitvoering. o Onnodige verzwaring van zorg of inzet van verplichte zorg wordt zo veel mogelijk voorkomen. Verplichte zorg wordt zo goed mogelijk ingeregeld voor de mensen die dit nodig hebben.
Wat gaan we doen?
Wat merkt de samenleving daarvan?
•
Samen met de U-16 gemeenten bereiden we doordecentralisatie van beschermd wonen voor.
• Meer uitstroom uit Beschermd Wonen instellingen.
•
We werken in de regio ZOU met de werkafspraken van de ambitieverklaring MO & BW. Zo zorgen we voor voldoende woningen en maken we gebruik van de mogelijkheden die er zijn. We leren van experimenten waarin we voorkomen dat thuisloosheid verergert naar dakloosheid. We werken op de volgende thema's aan het versterken van het hulpaanbod: wonen, inkomen, dagbesteding en zorg.
• • • • •
• •
Meer doorstroming Maatschappelijke opvang. Minder verhuizingen als cliënt hulp nodig heeft. Integrale hulpverlening meer gericht op zelfstandig wonen in de wijk. Behoud specialistische expertise en opvang voor bepaalde doelgroep. Zeist is goed voorbereid op de decentralisatie van Beschermd Wonen.
Geëscaleerde zorg 18•
•
•
We versterken samenwerking met Samen Veilig Midden Nederland door een medewerker van hen te laten meewerken in ons lokale CJG. Hierdoor pakt het CJG meer casussen in het vrijwillige kader lokaal op. Het CJG wordt hiervoor ondersteund met specifieke trainingen rondom veiligheid. Ontwikkelingen vanuit het landelijke Toekomstscenario Kinden Gezinsbescherming zullen de komende jaren de aandacht van de regio ZOU vragen. Naast de groter wordende rol voor de lokale teams zullen zoals nu voorgesteld functies van de Gecertificeerde Instellingen, Veilig Thuis en de Raad voor de Kinderbescherming worden samengebracht in Regionale Veiligheidsteams In regionaal verband maken we afspraken met hulpaanbieders om de door- en uitstroom bij de verblijffuncties te verbeteren. Ook organiseren we meer advies en ondersteuning aan gezinshuisouders en pleegouders
• CJG-collega's hebben de kennis en vaardigheden om hulp te bieden aan kinderen en gezinnen die te maken hebben met onveiligheid en zijn een goede netwerkpartner voor collega's in het veiligheid domein waaronder het eventueel nieuw te vormen regionaal veiligheidsteam. • In 2024 voeren de lokale teams procesregie in het vrijwillig kader zelf uit • Afname inzet hulp in gedwongen kader. • Doorgaande zorg vanuit een justitiële jeugdinstelling naar zorg vanuit de gemeente. • Netwerk van pleeg- en gezinshuis ouders die elkaar ondersteunen. • Afname kinderen in verblijffuncties jeugdhulp. Minimale inzet van jeugdhulp in een instelling.
Volksgezondheid •
• • •
32
We geven, samen met onze maatschappelijke partners, verder uitvoering aan het Sport- en Preventieakkoord. Dit akkoord is in 2022 door de Gemeente Zeist en partners ondertekend. Vanuit gezondheid zetten we in op de volgende doelen: (1) van jongs af aan vaardiger in bewegen, (2) meer bewegen, (3) gezond gewicht, (4) verantwoord middelen gebruik (roken, alcohol en drugs), (5) mentaal welbevinden. We geven uitvoering programma Jongeren op Gezond Gewicht (JOGG) dat in 2022 gestart is. Alle sportkantines worden rookvrij, er komt meer gezonde voeding in het aanbod van sportkantines en het aantal aanmeldingen bij sportclubs stijgt. Er is extra aandacht voor inwoners met een verhoogd risico op gezondheidsproblemen en kwetsbare wijken, o.a. door interventies als VoorZorg en de wijkaanpak Vollenhove Vooruit.
• We werken aan een fit en vitaal Zeist via sport, bewegen een gezonde leefstijl. • Door roken, overgewicht en problematisch alcohol- en drugsgebruik aan te pakken kan de gezondheid van onze inwoners verbeteren. • Een gezonde leefomgeving stimuleert om meer gezonde leefstijlkeuzes te maken. • In Vollenhove is een gezondheidscafé opgezet. Professionals en vrijwilligers realiseren een laagdrempelige mogelijkheid voor inwoners met een gezondheidsof andere hulpvraag. Hiermee wordt ook de 1e lijns zorg ontlast. • Meer inwoners worden ondersteund bij mentale problemen wat helpt bij het versterken van hun veerkracht. Ten opzichte van 2022 zien we een toename van de deelname aan de preventieve initiatieven van de door ons gesubsidieerde partijen.
Wat mag het kosten? Exploitatie Lasten/baten/Saldo per product
2021 realisatie
2022 2023 2024 begroting begroting begroting
(bedragen x € 1.000 ) 2025 2026 begroting begroting
6.2
Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
L B S
7.027 415 -6.612
11.037 267 -10.770
9.616 94 -9.522
8.833 94 -8.739
8.655 0 -8.655
8.677 0 -8.677
6.6
Maatwerkvoorzieningen (WMO)
L B S
2.645 229 -2.416
2.385 0 -2.385
2.137 0 -2.137
2.133 0 -2.133
2.133 0 -2.133
2.133 0 -2.133
6.71 Maatwerkdienstverlening L 18+ B S
13.499 557 -12.942
13.722 501 -13.221
13.722 519 -13.203
13.723 519 -13.204
13.711 791 -12.920
13.711 797 -12.914
6.72 Maatwerkdienstverlening L 18B S
15.537 26 -15.511
14.601 0 -14.601
18.119 0 -18.119
17.968 0 -17.968
17.368 0 -17.368
17.371 0 -17.371
6.81 Geëscaleerde zorg 18+
L B S
145 0 -145
109 0 -109
0 0 0
0 0 0
0 0 0
0 0 0
6.82 Geëscaleerde zorg 18-
L B S
6.698 687 -6.011
4.484 0 -4.484
0 0 0
0 0 0
0 0 0
0 0 0
7.1
Volksgezondheid
L B S
2.443 0 -2.443
2.724 0 -2.724
2.670 0 -2.670
2.670 0 -2.670
2.670 0 -2.670
2.670 0 -2.670
Programma Positieve gezondheid
L B S
47.994 1.914 -46.080
49.062 768 -48.294
46.264 613 -45.651
45.327 613 -44.714
44.537 791 -43.746
44.562 797 -43.765
33
Toelichting op afwijkingen Aan het begin van de zomer is nieuwe regelgeving van het rijk bekend geworden. Op basis hiervan vindt een verplichte herverdeling plaats van de bestaande kosten: ze moeten worden opgenomen onder andere producten. Ook krijgen bepaalde producten een andere naam. Daarom laten de producten 6.2 (Toegang en eerstelijnsvoorzieningen, voorheen Wijkteams), 6.3 (Inkomensregelingen), 6.71 (Maatwerkdienstverlening 18+), 6.72 (Maatwerkdienstverlening 18-), 6.81 (Geëscaleerde zorg 18+) en 6.82 (Geëscaleerde zorg 18-) tussen 2022 en 2023 een grote verschuiving in budgetten zien. Het gaat hier om een budgettair neutrale verplaatsing van budgetten: we blijven dezelfde budgetten voor dezelfde taken houden, maar ze vallen onder een ander product op basis van een definitiewijziging door het rijk met ingang van 2023. Bij het product Toegang en eerstelijnsvoorzieningen zijn in 2020 en 2021 incidentele budgetten opgenomen voor preventie. In 2021 tot en met 2024 zijn er incidentele budgetten beschikbaar in het kader van de sociale versterking van Vollenhoven binnen het project Vollenhove vooruit. Voor 50% worden deze gedekt uit subsidies van het rijk en de provincie (regiodeal), die als baten op dit product zijn opgenomen. Voor de andere 50% vindt dekking plaats via de RIOZ / gelabeld deel Vollenhove Vooruit.
Bij het product Maatwerkdienstverlening 18+ wordt uitgegaan van in de toekomst stijgende kosten op basis van een groter gebruik van voorzieningen.. Bij het product Maatwerkdienstverlening 18- zijn in 2020 en 2021 eenmalige kosten opgenomen van het Transformatiefonds regio Zuid Oost Utrecht. Daarnaast is er in 2021 een incidenteel budget voor meerkosten en inhaalzorg als gevolg van corona. Vanaf 2022 moeten diverse maatregelen ervoor zorgen dat de kosten voor deze taak niet verder stijgen. Bij het product Geëscaleerde zorg 18- dalen de kosten vanaf 2022 als gevolg van de gewijzigde toepassing van het zogenoemde woonplaatsbegingsel. Hier staat een lagere bijdrage vanuit het Gemeentefonds tegenover (meicirculaire 2021).
34
Beleidsindicatoren Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo Per 10.000 inwoners
Jongeren met jeugdhulp % van alle jongen tot 18 jaar
Jongeren met jeugdreclassering
Aantal per 10.000 inwoner in de betreffende bevolkingsgroep. Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de WMO.
Het percentage van het aantal jongeren die jeugdhulp krijgt van he totaal aantal jongeren
Het percentage jongeren die jeugdreclassering is gekomen
800
%
15 14
400 13
200 0 2018 Zeist
2019
2020
2021
Nederland
% Het percentage jongeren die jeugdbescherming is gekomen
in
aanraking
met
1,35 1,3
1,3
1,25 1,2
1,2
1,15 2017
2018 Zeist
2019
2020
2018 Zeist
Jongeren met jeugdbescherming
2021
Nederland
Duiding: De cijfers uit de jaren voor 2021 zijn als gevolg van een wijziging in de rekenmethodiek niet beschikbaar.
met
0,3
0,3
0,2
0,2
0,1 0
2017
Duiding: De afgelopen jaren is de vraag naar WMO in Zeist gestegen. De verwachting is dat mede door de vergrijzing hier de komende jaren nog een stijging zichtbaar zal zijn. Door preventie proberen wij deze stijging af te laten vlakken.
35
12,9
12 2017
aanraking
0,4 14,5
600
in
2019
2020
2021
Nederland
Duiding: De cijfers uit de jaren voor 2021 zijn als gevolg van een wijziging in de rekenmethodiek niet beschikbaar.
2017
2018 Zeist
2019
2020
2021
Nederland
Duiding: De cijfers uit de jaren voor 2021 zijn als gevolg van een wijziging in de rekenmethodiek niet beschikbaar.
Programma 6 Cultureel en sportief Zeist Cultuur en Sport zijn twee belangrijke pijlers in de Zeister samenleving. Kunst en cultuur bieden een verrijkende en verbindende waarde voor het welbevinden van de inwoners en vergroten de aantrekkelijkheid van de gemeente voor bezoekers, organisaties en bedrijven. Sport geeft levendigheid, brengt mensen bij elkaar, zorgt voor plezier en zelfvertrouwen en draagt bij aan de gezondheid. Zeker nu steeds meer mensen steeds ouder worden, is het belangrijk dat iedereen in beweging blijft. Kunst, cultuur en sport moeten laagdrempelig en breed toegankelijk blijven in Zeist. Hiervoor zorgen we samen met de diverse (maatschappelijke) organisaties. We werken aan vitale wijken, de inrichting van speel- en leefplekken, we stimuleren sport met focus op de jeugd en we vernieuwen onze sportaccommodaties op een duurzame wijze. Daarnaast maken we ons hard voor cultuureducatie, evenementen voor brede doelgroepen en het behoud van ons cultureel erfgoed. Wat gaan we doen? Sportbeleid en activering
Wat merkt de samenleving daarvan?
•
• •
•
We staan voor een Gezond en Sportief Zeist; ambiëren een gezonde leefstijl, inclusief sport en bewegen en toekomstbestendige vitale sportaanbieders. De buurtsportcoach regeling (jaarplan Sportief Zeist), het sport- en preventieakkoord en sportsubsidies zorgen voor activiteiten en interventies, begeleiding en coaching, communicatie en voorlichting.
• •
Programma in het kort: Verbonden Partijen:
Totaal lasten: Totaal baten:
Zwembad Dijnselburg / IDEA/Kunstenhuis € 10.719.000 (5,6 % van het totaal) € 1.852.000
Er is passend sport- en beweegaanbod voor iedere inwoner. Inwoners worden gestimuleerd om van jongs af aan vaardig (-er) in bewegen te zijn, meer te bewegen, op gezond gewicht te zijn en verantwoord middelengebruik (alcohol, drugs, roken). Het sport- en beweegaanbod is bekend. Sportaanbieders kunnen gebruik maken van professionele ondersteuning (zoals verenigingsondersteuning).
Sportaccommodaties • • • •
Realisatie bouw kleed-/clubgebouw FZO/Patria op sportpark Blikkenburg-Oost Realisatie bouw multifunctioneel gebouw en renovatie bestaande kleedkamers tbv SV Zeist en Firebirds op sportpark Dijnselburg. Verschuiven 2e kunstgrasveld en aanleg van het 3e kunstgrasveld alsmede doorontwikkeling van overige onderdelen sportpark Noordweg (Saestum) Start ontwikkeling sportpark Blikkenburg-West, inclusief multifunctioneel paviljoen
• Een goed onderhouden en divers aanbod aan sportfaciliteiten die aansluit bij de vraag uit de Zeister samenleving.
Cultuurpresentatie, -productie & -participatie •
We betrekken inwoners, ondernemers ,de culturele en maatschappelijke sectoren actief bij de uitvoering van ons beleid (herijking cultuurvisie)
• •
•
36
We focussen op de basis van ons culturele aanbod en versterken daarmee de posities van onder andere Kunstenhuis Idea, Slot Zeist en podia zoals het gemeentelijk (Film)theater Figi, Beauforthuis, Torenlaantheater en andere podia.
•
Meer samenwerking, afstemming en samenhang in het culturele veld. De rol van de cultuurmakelaar als aanjager is hierbij heel belangrijk Er zijn op structurele basis overleggen met de verschillende partners We blijven onze culturele partners ondersteunen met (structurele en incidentele) subsidies. De cultuurmakelaar en het stadslab spelen een belangrijke rol in de versterking van het veld. Door middel van het opbouwen van een stevig netwerk van onderlinge spelers wordt deze verduurzaming gewaarborgd.
Wat gaan we doen?
Wat merkt de samenleving daarvan?
•
We brengen extra focus aan op het actief betrekken van jongeren en meer ruimte voor talentontwikkeling. We blijven diversiteit in het culturele aanbod stimuleren met extra aandacht voor bijzondere disciplines (onder meer dans, theater, muziek, beeldende kunst). De stimulering van diversiteit begint bij aanvragen van subsidies, maar ook door middel van adviesgespreken en aanjagen van samenwerkingen met verschillende sectoren (zoals cultuur en economie of recreatie) In samenwerking met het Kunstenhuis Idea en Kunst Centraal ondersteunen we meer aandacht voor cultuur- en jeugdeducatie in bibliotheken op school en op de naschoolse opvang in de wijken. We blijven de rol en inzet van de combinatiefuncties cultuur versterken in het Netwerk Cultuureducatie.
•
Met onder andere de inzet van de cultuurmakelaar en het stadslab versterken we samenwerkingen tussen de verschillende sectoren en met onze inwoners, ondernemers en bezoekers.
•
•
•
•
• •
•
Kunstenhuis Idea ontwikkelt ook in 2023 een aantrekkelijk aanbod voor jongeren en zet met hun programma’s in op onder andere talentontwikkeling. Met het Stadslab wordt een nieuwe doelgroep bereikt (jongeren, jongvolwassen met kleine kinderen, nieuwe innovatieve inwoners van Zeist). Aan de hand van prestatieafspraken en (ambtelijk en waar nodig bestuurlijke) monitoring volgen we de resultaten. Zo kunnen we waar nodig bijsturen. Het resultaat is en meer divers aanbod in cultuur waarbij een breed scala aan doelgroepen zich thuis voelt. Zo streven we ernaar om op alle basisscholen in Zeist cultuureducatie aan te bieden. Met de ondertekening van een cultuurakkoord is deze ambitie bekrachtigd. Het resultaat is meer bekendheid van alle activiteiten die georganiseerd worden in Zeist en daardoor ook meer deelnemers/een hogere opkomst. Waardoor Zeist nog meer gaat bruisen. Structurele afstemming met het culturele veld over de planning en het aanbod.
Cultureel erfgoed •
We informeren inwoners van Zeist over hoe ze op een goede manier met erfgoedwaarden kunnen omgaan.
•
We adviseren op aanvragen om monumenten te herstellen of te wijzigen.
•
We maken het erfgoed van Zeist zichtbaar en beleefbaar d.m.v. de cultuurhistorische waardenkaart, Open Monumentendag, erfgoedschildjes en andere initiatieven. We blijven ons inzetten om de ambities die beschreven staan in het ambitiedocument erfgoed tot uitvoer te brengen. We stellen een kerkenvisie op.
•
•
In ruimtelijke plannen besteden we aandacht aan erfgoed zodat archeologische waarden, monumenten, structuren en beschermde dorpsgezichten op de juiste wijze beschermd zijn onder de Omgevingswet.
•
Monumenteigenaren beschikken over de informatie die ze nodig hebben om een goed plan te maken. Dit maakt het vergunningstraject soepeler en levert sneller/vaker een vergunning op. • Er wordt getoetst of er in plannen voldoende rekening is gehouden met de erfgoedwaarden, opdat deze behouden blijven. • Inwoners worden bekender met hun erfgoed en ervaren het als deel van de culturele identiteit van Zeist. Dit draagt bij aan vergroting van het draagvlak voor het erfgoed en behoud daarvan in Zeist. • We gaan een dialoog aan met de Zeister kerkgemeenschappen over de toekomst en de toekomstbestendigheid van religieus erfgoed en maken hier afspraken over. • Bij de vaststelling van de Omgevingswet wordt er bij ruimtelijke plannen rekening gehouden met erfgoedwaarden.
Media (Bibliotheek) •
37
Doelgroepsgerichte communicatie over het aanbod dat er in Zeist is. Hierbij zoeken we de samenwerking en de expertise op van bijvoorbeeld RTV Slotstad en het Stadslab.
• Structurele afstemming met het culturele veld over de planning en het aanbod. • RTV Slotstad zet meer in op (nieuwe) media zoals het maken van podcast.
Wat mag het kosten? Exploitatie Lasten/baten/Saldo per product
2021 realisatie
5.1
Sportbeleid en activering L B S
5.2
Sportaccommodaties
5.3
2022 2023 2024 begroting begroting begroting
(bedragen x € 1.000 ) 2025 2026 begroting begroting
928 50 -878
857 0 -857
873 0 -873
873 0 -873
871 0 -871
871 0 -871
L B S
4.392 1.642 -2.750
5.194 1.229 -3.965
3.853 1.274 -2.579
4.043 1.274 -2.769
4.462 1.274 -3.188
4.713 1.274 -3.439
Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
L B S
3.111 5 -3.106
3.022 28 -2.994
3.039 14 -3.025
3.013 0 -3.013
3.010 0 -3.010
3.010 0 -3.010
5.5
Cultureel erfgoed
L B S
1.410 271 -1.139
1.898 548 -1.350
1.433 564 -869
1.340 564 -776
1.334 564 -770
1.622 564 -1.058
5.6
Media
L B S
1.586 0 -1.586
1.481 0 -1.481
1.521 0 -1.521
1.521 0 -1.521
1.521 0 -1.521
1.521 0 -1.521
L B S
11.427 1.968 -9.459
12.452 1.805 -10.647
10.719 1.852 -8.867
10.790 1.838 -8.952
11.198 1.838 -9.360
11.737 1.838 -9.899
Programma Cultureel en sportief Zeist
38
Toelichting op afwijkingen Bij het product Sportbeleid en activering zijn in 2021 extra baten en lasten als gevolg van ontvangen subsidies en rijksbijdragen. Bij het product Sportaccommodaties kennen de onderhoudskosten een jaarlijks wisselend verloop, net als de kapitaallasten van investeringen. Voor zowel de onderhoudskosten als de kapitaallasten zijn reserves ingesteld bij het vaststellen van het Masterplan Buitensport. De kosten voor groot onderhoud van de overige sportaccommodaties lopen via de reserve meerjarig onderhoud kapitaalgoederen. In 2022 is sprake van onderhoudskosten voor zwembad Djinselburg (gedekt uit de reserve) en een hogere bijdrage in de exploitatie op basis van bestuurlijke besluitvorming over het jaarplan 2022. Bij het product Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie waren in 2021 de kosten iets hoger als gevolg van corona gerelateerde maatregelen. De lasten van het product Cultureel erfgoed omvat onder andere de kapitaallasten en onderhoudskosten van het Slot en de Oude begraafplaats. Deze kosten kennen een door de jaren heen wisselend niveau en worden, voor wat betreft onderhoud, afgerekend met een daarvoor bestemde reserve. Met name in 2022 zijn onderhoudswerkzaamheden begroot. Beleidsindicatoren Niet sporters % Het percentage niet-wekelijkse sporter t.o.v. de bevolking van 19 jaar en ouder.
Bevolking van 19 jaar en ouders dat niet minstens één keer per week aan sport doet.
50 48,7
48 46 44
46,7 44,7
42 2016
2017
2018
Zeist
2019
2020
2021
Nederland
Duiding: Deze cijfers zijn al geruime tijd niet goed beschikbaar.
39
Programma 7 Mobiliteit brengt ons verder Goede mobiliteit is belangrijk voor onze gezondheid, sociale contacten, werk, school, levensonderhoud, cultuur, sport, recreatie. Mobiliteit gaat over de keuze voor een vervoermiddel en raakt tevens aan keuzes voor de inrichting van de openbare ruimte. Keuzes kunnen veranderen door wijzigingen in de persoonlijke levenssfeer van inwoners en door een veranderend aanbod van mobiliteit. En minstens zo belangrijk: door de wensen op het gebied van duurzaamheid en impact op de leefomgeving. Mobiliteit raakt niet alleen onze inwoners van jong tot oud, maar ook onze ondernemers en maatschappelijke organisaties, forenzen en andere bezoekers. Een goede bereikbaarheid van Zeist is daarom onontbeerlijk. De komende tijd gaan we het onlangs vastgestelde Mobiliteitsplan uitvoeren. Daarbij hebben wij oog voor onveilige situaties en de uitvoering van (achterstallig) onderhoud. We stimuleren de duurzaamheid door te investeren in het OV, fietsnetwerk, deelauto’s en de bevoorrading. Daarnaast geven we uitvoering aan de Parkeernota. Wat gaan we doen? Verkeer en wegen • Herinrichten Dr. 's Jacoblaan en omgeving • • •
Verkeersveilig maken van 13 kruispunten in Bosch en Duin en 5 kruispunten op de Oranje Nassaulaan Fietsstraat maken van de Oude Arnhemseweg Zuid en de Kroostweg
Aanleggen van de doorfietsroute Utrecht – Amersfoort op de Baarnseweg en de Andreas Foxlaan in Den Dolder • Fiets-OV-hub Jordanlaan • Fietspad en plaatselijk rijbaan Schermerslaan • Fietspad Austerlitz plaatselijk boomwortelopdruk • Bushaltes Dreef herstel gootconstructies • Rotonde De Dreef- Oude Arnhemseweg • Halfverhardingspaden Wilhelminapark Parkeren • Een (hernieuw) Parkeerbeleid maken met o.a. hoe om te gaan met verzoeken uit de samenleving voor invoering van betaald parkeren. • Opstellen nieuwe parkeernormen voor Zeist en beleid hoe we maatwerk toepassen.
40
Programma in het kort: Verbonden Partijen: Totaal lasten: Totaal baten:
CPS (Coöperatie Parkeer Service) € 9.988.000 (5,2 % van het totaal) € 3.692.000
Wat merkt de samenleving daarvan? • Uitvoering van herinrichting (wegonderhoud, verbetering verkeersveiligheid, vergroenen en infilteren regenwater) • Uitvoering van werkzaamheden (verbetering verkeersveiligheid, vergroenen en infilteren regenwater) • Uitvoering van herinrichting (wegonderhoud, verbetering verkeersveiligheid, vergroenen en infilteren regenwater) • Uitvoering van aanleg (doorfietsroute, vergoenen en infilteren van regenwater)
• Uitvoering van werkzaamheden (plaatselijk of geheel)
• Uitvoering van werkzaamheden (vervanging) • • • •
Verbeteren bereikbaarheid centrum en omliggende woonwijken. Verbeteren leefbaarheid centrum door verminderen van het zoekverkeer Voorkomen dat we teveel of te weinig parkeerplaatsen aanleggen. Stimuleren van alternatieve vervoersmethoden.
Wat mag het kosten? Exploitatie Lasten/baten/Saldo per product
2021 realisatie
2022 2023 2024 begroting begroting begroting
(bedragen x € 1.000 ) 2025 2026 begroting begroting
0.63 Parkeerbelasting
L B S
0 2.521 2.521
245 3.124 2.879
197 3.244 3.047
197 3.438 3.241
197 3.438 3.241
197 3.438 3.241
2.1
Verkeer en wegen
L B S
6.945 432 -6.513
7.496 432 -7.064
7.798 448 -7.350
7.769 448 -7.321
7.713 448 -7.265
7.680 448 -7.232
2.2
Parkeren
L B S
1.978 1 -1.977
2.132 0 -2.132
1.993 0 -1.993
2.074 0 -2.074
2.270 0 -2.270
2.545 0 -2.545
L B S
8.923 2.954 -5.969
9.873 3.556 -6.317
9.988 3.692 -6.296
10.040 3.886 -6.154
10.180 3.886 -6.294
10.422 3.886 -6.536
Programma Mobiliteit brengt ons verder
Toelichting op afwijkingen Een deel van de bestaande uitvoeringskosten is op basis van het BBV (budgettair neutraal) vanaf 2022 verschoven van het product Parkeren naar het product Parkeerbelasting. Bij het product Verkeer en wegen waren in2021 de kosten lager dan de beschikbare budgetten. Dit voordeel is in de reserve gestort om toekomstige vervangingen en onderhoud uit te dekken. Op deze wijze wordt binnen de afspraken van SFI/VIS gespaard voor de toekomstige stijging in kapitaallasten. Bij het product Parkeren kennen de lasten schommelingen tussen de jaren door de jaarlijks wisselende kosten van onderhoud aan de garages en het verloop van rente en afschrijvingen van gedane investeringen uit vroegere jaren. Beleidsindicatoren Geen
41
Programma 8 Levendige economie Het midden- en kleinbedrijf is de banenmotor van de gemeente. Als het goed gaat met de lokale ondernemers, dan gaat het goed met de gemeente. Om de lokale economie te stimuleren werken we de komende jaren aan een aantrekkelijk en logisch geordend centrum en ‘circulaire economie’. We benutten de kansen voor het Emmaplein, de Markt en het cultuurhuis. We gaan aan de slag met citymarketing . De economie bevindt zich in een transitie; we zijn met elkaar in Nederland en in Zeist stapje voor stapje op de weg van een lineaire economie naar een circulaire en sociaal ondernemende economie. Zeist kent hiervan al vele mooie voorbeelden. Deze ontwikkeling willen we in de komende jaren, onder meer in regionale verbinding, verder versterken en uitbouwen. We houden oog voor duurzaamheid, impact ondernemen , lokaal produceren en consumeren en toekomstbestendige bedrijventerreinen.
Programma in het kort: Verbonden Partijen: Totaal lasten: Totaal baten:
U10 € 977.000 (0,5 % van het totaal) € 533.000
Wat gaan we doen? Economische ontwikkeling
Wat merkt de samenleving daarvan?
• We werken vanuit een proactieve houding mee aan verzoeken van initiatiefnemers die hun vastgoed willen vernieuwen. • We organiseren (netwerk)bijeenkomsten op werklocaties. • We zoeken actief contact met de grotere vastgoedeigenaren om plannen en wensen op te halen. • We leggen bedrijfsbezoeken af om plannen en wensen op te halen. • We faciliteren de nieuwe eigenaar van de ‘TNO-locatie’ bij de vernieuwing van de laboratoria en invulling van de locatie ten behoeve van bedrijven in Life Sciences & Health (vanuit USP).
• Meer investeringen in bedrijfsvastgoed. • Een vernieuwde en toekomstbestendige TNO-locatie
• We stimuleren netwerkvorming op werklocaties (bedrijventerreinen, kantoorlocaties en winkelcentra) en netwerkvorming op de thema’s uit ons economisch beleid (Groen, Gezond, Slim, Gastvrij). • We organiseren netwerkbijeenkomsten op de thema’s Groen, Gezond, Slim en Gastvrij. • We faciliteren en stimuleren de bestaande KVO’s (Keurmerk Veilig Ondernemen) op werklocaties.
• Meer ondernemersnetwerken en meer activiteit in ondernemersnetwerken. • Meer samenwerking en kennisuitwisseling tussen ondernemers.
• We werken verder aan concentratie van winkels in het kernwinkelgebied. • We stimuleren transformatie naar woningen in de aanloopstraten. • Met onze partners stroomlijnen we onze samenwerking in de stichting Hart van Zeist. • We stimuleren evenementen in het centrum.
• • • •
• We zijn actief in regionale netwerken die het economisch vestigingsklimaat versterken, zoals de ROM Utrecht, Utrecht Talent Alliantie en Utrecht Science Park. • We koppelen Zeister bedrijven aan instanties en organisaties in de regio. • Samen met de regio (U10) presenteren we ons als topregio, onder andere op vastgoedbeurs Provada.
• Bedrijven zijn op de hoogte van de dienstverlening van regionale instellingen en organisaties. • Zeister bedrijven groeien via het netwerk in de regio.
42
Een compacter, en daarmee aantrekkelijker, kernwinkelgebied. Afname van leegstand in het kernwinkelgebied. Minder commerciële ruimte in de aanloopstraten. Meer bezoekers aan het centrum van Zeist en de waardering van inwoners en bezoekers over het centrum stijgt.
Wat gaan we doen? Bedrijfsloket en -regelingen (Warenmarkt)
Wat merkt de samenleving daarvan?
• De verzelfstandiging van de warenmarkt wordt weer opgepakt
• Een sterke, diverse en zelfstandige warenmarkt
• Op allerlei manieren bieden we dienstverlening aan ondernemers: telefonisch, digitaal, via bedrijfsbezoeken (ca. 100 per jaar) en netwerkevents. • We zijn actief en zichtbaar op social media • We vragen aandacht voor lokaal inkopen binnen de gemeentelijke organisatie en door ondernemers onderling
• Ondernemers waarderen onze dienstverlening • Ondernemers zijn positief over het vestigingsklimaat. • Het percentage van opdrachten die de gemeente verstrekt aan lokale ondernemers groeit.
Economische promotie • We stimuleren en faciliteren onze partners om een aantrekkelijk recreatief aanbod te bieden • Het Regionaal Bureau voor Toerisme is onze partner voor de marketing. • We stimuleren evenementen
• Inwoners en bezoekers zijn op de hoogte van onze recreatieve activiteiten en maken hier goed gebruik van.
• We stimuleren en faciliteren verbinding tussen partijen uit groen, cultuur, erfgoed, • Meer samenwerking in de sector en meer gezamenlijke activiteiten. horeca, centrum en sport om samen te werken aan een sterk merk van en voor • Een groei van divers en eigentijds aanbod van toeristisch-recreatieve Zeist. voorzieningen en activiteiten. • We brengen partijen met elkaar in contact en zorgen dat ze elkaar informeren over hun activiteiten en evenementen. • We organiseren drie netwerkbijeenkomsten voor en met de sector.
43
Wat mag het kosten? Exploitatie Lasten/baten/Saldo per product
2021 realisatie
2022 2023 2024 begroting begroting begroting
(bedragen x € 1.000 ) 2025 2026 begroting begroting
3.1
Economische ontwikkeling
L B S
926 104 -822
1.507 0 -1.507
887 0 -887
784 0 -784
779 0 -779
779 0 -779
3.3
Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen
L B S
124 75 -49
126 111 -15
90 114 24
90 114 24
89 114 25
89 114 25
3.4
Economische promotie
L B S
0 340 340
0 373 373
0 419 419
0 419 419
0 419 419
0 419 419
L B S
1.050 519 -531
1.633 484 -1.149
977 533 -444
874 533 -341
868 533 -335
868 533 -335
Programma Levendige economie
Toelichting op afwijkingen Het product Economische ontwikkeling kent in 2021, 2022 en 2023 hogere (begrote) lasten vanwege de stimulering van recreatie en toerisme en de retailvisie. Bij het product Economische promotie was in 2021 sprake van lagere baten toeristenbelasting als gevolg van corona. Dit werd gedeeltelijk gecompenseerd door het rijk via het Gemeentefonds. Ook voor de begroting 2022 is rekening gehouden met een opbrengst die iets lager ligt dan het niveau van 2019 en eerdere jaren. Vanaf 2023 is begroot op pre-corona-niveau.
44
Beleidsindicatoren Vestigingen (van bedrijven) Per 1.000 inw.15 t/m 64jr Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-65 jaar.
Functiemenging % De functiemengingsindex (FIM) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen de 0 (alleen woningen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen.
58 250
56
200
54
150
52
100
50
50
2017
0 2017
2018 2020 2021 Zeist 2019 Nederland
Duiding: Als Zeist willen wij een zo aantrekkelijk mogelijk vestigingsklimaat creëren voor bedrijven. Ons doel is deze stijgende lijn de komende jaren voort te zetten
45
2018 Zeist
2019
2020
2021
Nederland
Duiding: Als gevolg van onze ambities op het gebied van woningbouw, in combinatie met onze ambities op het terrein van vestiging van bedrijven zetten wij in op een constante ontwikkeling, tot lichte daling, van deze inidcator.
Programma 9 Samen zorgen voor veiligheid Veiligheid is een belangrijke voorwaarde voor een goede kwaliteit van leven. Inwoners, ondernemers en bezoekers van Zeist moeten zich hier veilig voelen. Hoewel de bestrijding van criminaliteit en overlast in de eerste plaats een taak is van de overheid, vraagt lokale veiligheid ook om de inzet en betrokkenheid van maatschappelijke partners en de samenleving. We weten wat er speelt in buurten en wijken, benutten onze contacten in de buurten en borgen de aansluiting tussen veiligheid en zorg. De komende jaren zetten wij ons onder andere in op de crisisbeheersing, waarbij informatie- en netwerkmanagement cruciaal zijn. Ook wordt (regionaal) de piketorganisatie verder doorontwikkeld en willen we met ons wijkteam op straat zichtbaar aanwezig zijn. Doormiddel van een persoonsgerichte aanpak willen we de onderliggende problematiek bij inwoners vroegtijdig signaleren om hier goed op in te kunnen spelen. Tot slot hebben we oog voor het feit dat er steeds minder traditionele vormen van criminaliteit is en is er aandacht voor o.a. cybercrime en ondermijnen. Wat gaan we doen? Crisisbeheersing en brandweer • Vaststelling van het Regionaal Crisisplan (RCP) 2023- 2026 in het najaar 2023 door het Algemeen bestuur van de VRU • Uitbouwen regionaal informatiemanagement. • Doorontwikkeling regionale piketorganisatie
Wat merkt de samenleving daarvan?
•
• Verbeterde digitale weerbaarheid
Actief vorm geven aan digitale weerbaarheid.
Openbare orde en Veiligheid • In het wijkveiligheidsoverleg delen we beelden en maken we een aanpak. Dit via het datagedreven werken. • We verruimen de wijkspreekuren door – naast aanwezig te zijn op de reguliere locaties – regelmatig naar de bewoners toe te gaan, de wijken in. Daarvoor zetten we o.a. de buurtmobiel in. • Aanvullend gaat het Preventieteam regelmatig samen met het wijkteam in gesprek met inwoners over hun veiligheidsbeleving, cybercrime en woninginbraken of andere thema’s. • We bouwen verder aan WhatsAppgroepen veiligheid en lidmaatschap van Waaks! (alerte hondenbezitters en wandelaars) en Burgernet, onder meer met huisbezoeken en bijeenkomsten. • • • •
46
Met voorlichting en delen van praktijkervaringen maken we de samenleving, in het bijzonder jongeren en ouderen, bewust van de risico’s van cybercrime. We promoten de game “Hackshield”, voor 8-12-jarigen. Met ouderen gaan we huis-aan-huis in gesprek. Ook sluiten we aan bij landelijke campagnes. Hierbij werken we samen met ouderenbonden. De afdeling Informatievoorziening continueert de bewustwording onder de medewerkers in de ambtelijke organisatie. Deze terugkerende bewustwordingsacties moeten leiden tot structurele borging.
Programma in het kort: Verbonden Partijen: Totaal lasten: Totaal baten:
Veiligheidsregio Utrecht € 7.867.000 (4,1 % van het totaal) € 257.000
• Een vastgesteld Regionaal Crisisplan (RCP) 2023- 2026 • Uitgebouwd regionaal informatiemanagement . • Een doorontwikkelde regionale piketorganisatie
•
• • •
•
•
Het wijkteam maakt een Veiligheidskalender voor het gehele jaar waarin acties en aandachtspunten staan benoemd. Daarnaast is er in alle wijken een veiligheidsoverleg waar gekeken wordt naar de pieken waarop ingezet wordt door het wijkteam. Inwoners ervaren nabijheid van en vertrouwen in gemeente en wijkteams en worden alerter bij verdachte situaties. Ze voelen zich betrokken bij de veiligheid van hun buurt. Hun meldingsbereidheid stijgt. Het contact levert ook overige nuttige informatie uit de buurten op. In Vollenhove is vanuit de buurtaanpak een extra buurtboa ingezet (extra toezicht, handhaving en meldingsbereidheid vergroten)
In Zeist zijn (kwetsbare) mensen, jong en oud, zich bewust van de risico’s van cybercriminaliteit. Hun meldingsbereidheid stijgt. Samen dringen we deze vorm van criminaliteit terug. Veilig werken wordt onderdeel van het DNA van de ambtelijke organisatie en daardoor ook van de organisaties met wie we samenwerken.
Wat gaan we doen? • We hebben de bestuurlijke instrumenten op orde: o Bibob beleid o Opiumbeleid o Privacyprotocol • We onderzoeken nieuwe interventiemogelijkheden en barrières • We blijven actief communiceren over acties, behaalde resultaten en geven voorlichting. Dit doen we op social media, via nieuwsbrieven en persberichten. • Er wordt vroegtijdig op onderliggende problematiek ingezet waardoor terugval voorkomen wordt . • We versterken de ketensamenwerking zorg & veiligheid . • We blijven actief, zichtbaar en integraal optreden tegen ondermijnende activiteiten. • De samenwerkingspartners vanuit straf en vanuit zorg krijgen gezamenlijk intervisie en deskundigheidsbevordering. • Binnen zowel het Centrum Jeugd en Gezin als het Sociaal Team is er een veiligheidsteam gespecialiseerd in deze problematiek. Zij functioneren als vraagbaak en verbinder. • Er wordt op alle leefgebieden getoetst hoe het met iemand gaat, zodat ingezet kan worden op de leefgebieden die het laagste scoren. Daar worden heldere afspraken over gemaakt. • Er worden afspraken met de RSD gemaakt zodat ook zij vanaf de start aan tafel zitten. • Wanneer er ontwikkelingen zijn waardoor het plan moet worden bijgesteld, wordt dit opnieuw met de inwoners en de betrokken partners gedaan.
Wat merkt de samenleving daarvan? • De inwoner ervaart een eenduidige aanpak vanuit alle partijen die betrokken zijn bij de persoonsgerichte aanpak. • Het is duidelijk zichtbaar dat de aanpak van ondermijnende activiteiten structureel is, zodat we deze vorm van criminaliteit ontmoedigen. • PGA-doelen worden sneller behaald.