Besluitenlijst - 20 juni 2023
Tekst van het document
aangegeven.
4. Landelijke ontwikkelingen en cao-afspraken De loonkosten worden bepaald door de arbeidsvoorwaarden zoals die zijn overeengekomen door de VNG en vakbonden en zijn vastgelegd in de 'cao Aan de Slag'. Deze cao voorziet onder andere in een
salariëring op het niveau van het minimumloon of, afhankelijk van de inschaling, iets daarboven en een pensioenregeling bij het PWRI. Op de hoogte van de loonkosten heeft Spaarne Werkt nauwelijks
invloed. De cao voor niet regeling gebonden personeel loopt 31 december 2023 af. In de
ontwerpbegroting 2024 is rekening gehouden met een loonstijging van 3,1%, maar kan dus hoger of lager uitvallen. 5. Wegvallen ESF financiering risico bij programma Jongeren.
In de ontwerpbegroting 2024 is voor het programma 'Jongeren' rekening gehouden met een bedrag
van € 300.000 ESF-subsidie. Hierbij is de gerechtvaardigde veronderstelling dat de ESF- 'Jongeren' programma's, gericht op het voorkomen van jongerenwerkeloosheid, de komende jaren worden
gecontinueerd en dat er ESF-subsidie voor het programma 'Jongeren' beschikbaar wordt gesteld. De mogelijkheid bestaat echter dat ESF-programma's niet of in mindere mate worden voortgezet. Dit
vormt een risico voor de ontwerpbegroting van het programma 'Jongeren' omdat een deel van de
financiering, die nodig is voor een sluitende exploitatie, wegvalt. In dit geval zullen stakeholders van
'Perspectief worden gevraagd aanvullende financiering beschikbaar te stellen.
Kenmerk: 2023/565008
6/7
6. WSW-compensatie via rijks-circulaires. In de ontwerpbegroting 2024 is als uitgangspunt genomen dat de hogere kosten vanwege indexering van de lonen voor de Wsw volledig worden gecompenseerd door de integratie-uitkering Participatie vanuit het gemeentefonds. Dit is een reële veronderstelling gezien de ervaringscijfers uit voorgaande jaren. Een positieve bijstelling is echter geen garantie en kan op enig moment ook negatief uitpakken. De definitieve bedragen voor 2024 zullen eind mei a.s. beschikbaar komen. Mogelijk negatieve afwijkingen op de bedragen zoals deze in de ontwerpbegroting zijn opgenomen
vormen een risico voor de ontwerpbegroting. Tekorten zullen daarom met aanvullende bijdragen van de gemeente moeten worden gecompenseerd.
6. Uitvoering De zienswijze van de raad over de ontwerpbegroting wordt zo spoedig mogelijk, uiterlijk 5 juli 2023,
aan het bestuur van Spaarne Werkt overgebracht. Het bestuur stelt vervolgens de ontwerpbegroting 2024 vast. Vóór 15 september 2023 wordt de begroting aangeleverd bij Gedeputeerde Staten van Noord-Holland. 7. Bijlagen
- Bijlage 1 Ontwerpbegroting Spaarne Werkt 2024.
Kenmerk: 2023/565008
7/7
Raadsstuk
Gemeente Zandvoort
Onderwerp Nota risicomanagement 2023 Nummer
2023/653538_______________________________________________________
Portefeuillehouder
Bluijs, GJ.__________________________________________________________
Programma/beleidsveld
7.2 Algemene dekkingsmiddelen_______________________________________
Afdeling____________
CC________________________________________________________________
Auteur______________
Hout, V.L. van______________________________________________________
Telefoonnummer_____
06-38561998_______________________________________________________
Email_______________
vhout@haarlem.nl__________________________________________________
Kernboodschap
De gemeente Zandvoort heeft ambities en doelstellingen om het dorp verder te
brengen. Onderweg naar deze ambities krijgt Zandvoort voortdurend te maken met nieuwe ontwikkelingen. Door de dynamische omgeving van Zandvoort horen risico's bij het behalen van de doelstellingen.
De nota risicomanagement geeft een actuele beschrijving van de wijze waarop het risicomanagement al wordt uitgevoerd. Daarnaast is er sprake van een verdere
dóórontwikkeling waarvan de eerste resultaten worden verwacht bij de Programmabegroting 2024-2028. De financiële verordening van Zandvoort schrijft niet voor dat er een nota
risicomanagement moet zijn. Het is echter wel aan te bevelen, onder andere vanuit de gedachte om werkprocessen van Haarlem en Zandvoort verder te
harmoniseren.______________________________________________________ Behandelvoorstel voor
De raadscommissie wordt verzocht advies te geven aan de raad over het voorstel
commissie
van het college in paragraaf 2 en over de wijze van agendering van het raadsstuk in de raadsvergadering.
Relevante eerdere besluiten_______
n.v.t.
Besluit college
Het college van burgemeester en wethouders
d.d. 16 mei 2023
Besluit:
1. Het voorstel aan de raad vast te stellen.
de secretaris,
Kenmerk: 2023/653538
de burgemeester,
1/4
Besluit raad
De raad der gemeente Zandvoort,
d.d. 20 juni 2023
Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders. Besluit:
1. De Nota risicomanagement 2023 vast te stellen. de yóor/tter,
de griffier.
/
1. Inleiding
De Gemeente Zandvoort heeft ambities en doelstellingen om het dorp verder te brengen. Onderweg krijgt Zandvoort voortdurend te maken met risico's. Risico's die het behalen van doelstellingen in de weg kunnen staan. Risicomanagement wordt ingezet om risico's efficiënter en effectiever te
beheersen. Het expliciet op de kaart zetten van risicomanagement draagt bij aan het risicobewustzijn en biedt meer mogelijkheden om proactief te sturen op risico's.
Binnen de publieke sector is er een toenemende aandacht voor de manier waarop risico's worden
beheerst. Een toenemende complexiteit van de samenleving, mondiale ontwikkelingen en macro economische effecten dwingen de gemeente tot een groter risicobewustzijn. In tijden van arbeidsschaarste is prioritering van werkzaamheden juist van belang. Om werkzaamheden te prioriteren is het zaak om strategische keuzes te maken omtrent doelstellingen die de organisatie wil
behalen. Bij doelstellingen horen risico's die de realisatie hiervan kunnen beïnvloeden. Dat vraagt om
een raamwerk waarbinnen risico's worden geïdentificeerd, beoordeeld en beheerst. De eerste en ook de laatste nota weerstandsvermogen en risicomanagement dateert uit 2004.
Nadien is ervoor gekozen geen nota meer op te stellen, maar de informatie op te nemen in de P&C documenten. In 2009 is gestart met het invoeren van risicomanagement organisatiebreed, waarbij
de vakafdelingen via workshops een uiteenzetting kregen hoe om te gaan met risico's bij de werkprocessen en bij nieuwe voorstellen. Ook de raadswerkgroep Begroting was hierbij betrokken.
Ook in de Haarlemse organisatie heeft sinds die periode een verbetering in de uitvoering van
risicomanagement en het risicobewustzijn plaatsgevonden. De financiële verordening van Zandvoort schrijft (nog) niet voor dat er een nota risicomanagement moet worden aangeboden. Het is echter wel aan te bevelen om hier als raad kaders voor te stellen. De nota geeft duidelijkheid richting aan de organisatie en draagt bij aan de verdere harmonisatie van de werkprocessen van Haarlem en Zandvoort. Ook richting de accountant en provinciaal
toezichthouder onderstreept de raad het belang van risicomanagement in Zandvoort.
Kenmerk: 2023/653538
2/4
Het moment is nu daar om de volgende stap in de groei naar volwassenheid van risicomanagement
te nemen en nieuwe ontwikkelingen op te nemen. Dit houdt een focus op strategisch
risicomanagement in, waarbij risicobewustzijn en risicobereidheid onderdeel zijn van de besluitvorming. Juist nu, wanneer de ambities hoog en de middelen, zoals arbeidskracht, schaars zijn
is adequaat risicomanagement van belang. Het bewustzijn van welke risico's het behalen van
doelstellingen in de weg kunnen staan helpt bij de prioritering in besluitvorming. Om deze reden is er voor gekozen de nota risicomanagement op te stellen naar de situatie anno 2023. Naast adequate
data zijn sturingsinstrumenten met meer aandacht voor de lange termijn van belang. Deze
sturingsinstrumenten worden beschreven in deze nota. 2. Voorstel aan de raad Het college stelt de raad voor:
1. De Nota risicomanagement 2023 vast te stellen.
3. Beoogd resultaat Deze nota risicomanagement wil het kader stellen voor het inzichtelijk en beheersbaar maken van risico's, met als doel dat zij gemanaged kunnen worden. Het hoofddoel van het actualiseren van deze nota is uniformiteit creëren bij het definiëren van risico's en het inzetten van risicomanagement bij
strategische besluitvorming. Hiermee wordt de volgende stap in het volwassenheidsniveau van
risicomanagement gezet. Dat doet de nota middels de volgende punten: 1. Een duidelijk kader neerzetten voor de toepassing van risicomanagement: • Inzicht geven in wat de doelstellingen en reikwijdte van risicomanagement zijn; • Een eenduidig begrippenkader neerzetten; • De verschillende invalshoeken van risico's presenteren; • Duidelijk maken van de rollen en verwachtingen in relatie tot risicomanagement; • Laten zien welke instrumenten (systemen, procedures en werkwijzen) worden ingezet. 2. Risicomanagement in te zetten bij strategische besluitvorming: • Inzicht bieden waar risicomanagement strategisch ingezet kan worden bij besluitvorming; • Inzicht bieden in het lange termijn risicoprofiel. 4. Argumenten In de nota zijn drie aanbevelingen opgenomen, met als doel om het toepassen van risicomanagement op het niveau van strategische besluitvorming te ondersteunen en stimuleren. De drie aanbevelingen zijn:
1. Risico's koppelen aan de ambities van de programma's uit de P&C producten Om de raad inzicht te geven in de relatie tussen risico's en doelstellingen en te faciliteren dat zij de risicobereidheid per ambitie kan bepalen worden de risico's voortaan ook gekoppeld aan de ambities
van de programma's in de P&C producten. Het koppelen van risico's aan ambities bevordert het strategische gesprek over de risicobereidheid en het risicobewustzijn van de organisatie.
Kenmerk: 2023/653538
3/4
2. Risico's categoriseren naar incidenteel versus structureel Een (incidenteel) risico kan een structureel gevolg hebben. Voor het college en de raad is deze
informatie van belang om een juiste risico afweging te maken met betrekking tot de risicobereidheid. Het accepteren van een incidenteel risico is aannemelijker dan een risico met een structureel nadelig
effect. Ook geeft het een beter beeld over het risicoprofiel in het meerjarenbeeld. 3. Scenarioanalyse De ratio van het weerstandsvermogen geeft een momentopname van het risicoprofiel weer, namelijk de peildatum van de risicoactualisatie en de huidige stand van de algemene reserve. De afweging om middelen te onttrekken ofte doteren aan de algemene reserve heeft echter een meerjarig effect. Daarnaast zijn de doelen, bijbehorende risico's en de omgeving van Zandvoort
dynamisch. In het verleden zijn grote schommelingen geweest in het risicoprofiel door onvoorziene gebeurtenissen. Om de besluitvorming van deze afweging te faciliteren wordt de ratio van het weerstandvermogen meerjarig geprognotiseerd op basis van scenario's. Deze scenarioanalyse
bestaat uit drie basisscenario's gebaseerd op uitersten. Dit houdt in dat de werkelijkheid waarschijnlijk tussen de bandbreedte van de scenario's zal liggen. Deze scenarioanalyse zal opgenomen worden in de risicoparagraaf van de P&C producten.
5. Risico's en kanttekeningen NVT
6. Uitvoering
Het risicomanagement heeft in de afgelopen jaren steeds meer aandacht gekregen en is verder doorontwikkeld. De nota risicomanagement geeft een actuele beschrijving van de wijze waarop het
risicomanagement al wordt uitgevoerd. Daarnaast is sprake van een verdere dóórontwikkeling waarvan de eerste resultaten worden verwacht bij de Programmabegroting 2024-2028. 7. Bijlagen
Bijlage 1. Nota risicomanagement 2023
Kenmerk: 2023/653538
4/4
Raadsstuk
Gemeente Zandvoort
Onderwerp Verkorten aflosperiode minnelijke schuldregeling Nummer
2023/608134______________________________________________________
Portefeuillehouder
Bluijs, GJ._________________________________________________________
Programma/beleidsveld
3.3 Schulden______________________________________________________
Afdeling____________
SMSR____________________________________________________________
Auteur______________
Beneker, M._____ ’_________________________________________________
Telefoonnummer_____
023-5114394______________________________________________________
Email_______________
mbeneker@haarlem.nl______________________________________________ Eén van de meest relevante wijzigingen in de Faillissementswet die per 1 januari
Kernboodschap
2024 wordt gewijzigd, is dat de termijn van het traject op basis van de Wet schuldsanering natuurlijke personen (Wsnp) wordt gehalveerd van 36 naar 18
maanden. In navolging hiervan is landelijk afgesproken dat de aflosperiode van de Minnelijke schuldsanering natuurlijke personen (Msnp) die door gemeenten wordt uitgevoerd
al per 1 juli 2023 te halveren van 36 maanden naar 18 maanden. Het college is blij met de halvering van de aflosperiode. Deze halvering geeft inwoners met problematische schulden namelijk sneller perspectief op een
schuldenzorgvrije toekomst. Ook is de verwachting dat hiermee de drempel voor een aanvraag schulddienstverlening wordt verlaagd en dat meer inwoners hulp krijgen.
In de Integrale beleidsvisie Armoede en Schulden: 'In Zandvoort meer kans op een
financieel zeker bestaan’ is een aflossingstermijn opgenomen van 36 maanden. De
verkorting van de termijn naar 18 maanden moet aangepast worden in het Zandvoortse beleid. Dit moet voor 1 juli 2023 door de raad worden vastgesteld.
De beleidsregel en verordening Schulddienstverlening vermelden geen aflossingstermijn, dus hoeven niet te worden aangepast._____________________
Behandelvoorstel voor
De Raadscommissie wordt verzocht advies te geven aan de raad over het voorstel
commissie
van het college in paragraaf 2 en over de wijze van agendering van het raadsstuk in de raadsvergadering.
Relevante eerdere besluiten
'In Zandvoort meer kans op een financieel zeker bestaan', Integrale
beleidsvisie Armoede en Schulden , vastgesteld in de raadsvergadering van 15 december 2020.
Kenmerk: 2023/608134
1/6
Besluit college
Het college van burgemeester en wethouders
d.d. 23 mei 2023 Besluit: 1. Het voorstel aan de raad vast te stellen.
de secretaris,
Besluit raad d.d.20juni 2023
de burgemeester,
De raad der gemeente Zandvoort,
Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders. Besluit: 1. De Integrale beleidsvisie Armoede en Schulden, 'In Zandvoort meer kans op
een financieel zeker bestaan' op één onderdeel te wijzigen, namelijk het verkorten van de aflosperiode van een schuldregeling in een minnelijke
schuldsanering natuurlijke personen van 36 naar 18 maanden. 2.
Te bepalen dat dit besluit tot wijziging van de aflosperiode schuldregelingen in werking treedt op 1 juli 2023. / / vooj
de griffier,
r,
1. Inleiding Gevolgen wetswijziging Faillissementswet voor een schuldregeling
Op 7 februari 2023 is de 'Verbetering doorstroom naar de wettelijke schuldsaneringsregeling natuurlijke personen" (Wsnp) als hamerstuk in de Eerste Kamer aangenomen. Dit wetsvoorstel
verbetert in de Faillissementswet de doorstroom van de gemeentelijke schuldhulpverlening naar de
wettelijke schuldsaneringsregeling natuurlijke personen. Hiermee worden de criteria waaraan de
rechter een verzoek tot toelating tot de Wsnp moet toetsen minder streng. Door de schuldhulpverlening te verbeteren, wil het kabinet het aantal problematische schulden terugdringen.
De wijziging van deze Faillissementswet zal op 1 januari 2024 in gaan. In de Kamerbrief van 21 april jl. riep Minister Schouten schuldhulpverleners op om vanaf 1 juli 2023
een aflosperiode van 18 maanden voor te stellen aan schuldeisers voor nieuwe minnelijke schuldregelingen (Msnp). Een snelle ingangsdatum om te voorkomen dat inwoners met
problematische schulden ongewenst langer gaan wachten met het aanvragen van een schuldregeling.
Kenmerk: 2023/608134
2/6
Daags na publicatie van deze Kamerbrief hebben VNG, de branchevereniging Nederlandse Vereniging
voor Volkskrediet (NVVK), Divosa en het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid overeenstemming bereikt over deze ingangsdatum van de Msnp.
Hierbij wordt de kanttekening gemaakt dat het de definitie van problematische schulden onveranderd blijft. Problematische schulden zijn schulden die niet binnen 36 maanden volledig kunnen worden terugbetaald en waar geen herfinanciering voor mogelijk is.
Wat houden de wijzigingen in? ■
Halvering van de aflostermijn van 36 maanden naar 18 maanden;
■
Als blijkt dat er onvoldoende aflossingscapaciteit is of als andere omstandigheden het onmogelijk maken om een minnelijke regeling tot stand te brengen, kan de gemeente direct overgaan tot het begeleiden van de inwoner naar een Wsnp-traject;
■
De huidige tienjarige uitsluitingstermijn van de Wsnp vervalt. Deze uitsluitingstermijn betekende
dat een inwoner die van de Wsnp gebruik heeft gemaakt in de regel niet binnen tien jaar weer aanspraak mocht maken op de Wsnp.
Wat betekenen deze wijzigingen voor de inwoner? ■
Snel duidelijkheid over het traject dat gevolgd gaat worden;
■
Eerder schuldenrust;
■
Sneller perspectief op een schuldenzorgvrije toekomst.
Wat betekenen de wijzigingen voor de schuldeiser? •
De schuldeiser ontvangt een voorstel tot afkoop van de schuld dat de helft minder is dan in de aflosperiode van 36 maanden het geval was.
In een schuldregeling wordt eerst bepaald wat de inwoner nodig heeft om van te kunnen leven, het
'vrij te laten bedrag'. Het verschil tussen het inkomen en het vrij te laten bedrag wordt voor de
schuldeisers gereserveerd. Aan de hand van deze afloscapaciteit krijgen de schuldeisers een voorstel tot afkoop. Landelijk1 bedraagt het gemiddelde bedrag aan schulden waarmee een inwoner zich bij
schulddienstverlening meldt € 37.500 verdeeld over gemiddeld 13 schuldeisers. Veelal bedraagt de afloscapaciteit over de het gehele schuldbedrag niet meer dan 5 tot 10%.
Gevolgen voor beleidsvisie, beleidsregel en verordening gemeente Zandvoort De Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs), artikel 2, verlangt van de schuldhulpverlener
(de gemeente Zandvoort) dat het Plan van Aanpak wordt vastgesteld door de Gemeenteraad. Een wijziging van het plan dient dus ook te worden voorgelegd aan de gemeenteraad.
In de Integrale beleidsvisie Armoede en Schulden: 'In Zandvoort meer kans op een financieel zeker
bestaan' is een aflossingstermijn opgenomen van 36 maanden. Nu de termijn gehalveerd wordt, 1 Jaarverslag 2021 van branchevereniging NVVK
Kenmerk: 2023/608134
3/6
moet de aanpassing van de Beleidsvisie naar 18 maanden vöör 1 juli a.s. door de Raad worden vastgesteld. De beleidsregel en verordening Schulddienstverlening vermelden geen aflossingstermijn, dus hoeven
ook niet aangepast te worden. 2. Voorstel aan de raad Het college stelt de raad voor: 1. De Integrale beleidsvisie Armoede en Schulden, 'In Zandvoort meer kans voor financieel kwetsbaren, op één onderdeel te wijzigen, zodat het verkorten van de aflosperiode van een
2.
schuldregeling in een Msnp naar 18 maanden is opgenomen. Te bepalen dat dit besluit tot wijziging van de aflosperiode schuldregelingen in werking treedt op
1 juli 2023.
3. Beoogd resultaat Het halveren van de aflossingstermijn van de wettelijke en minnelijke en schuldregeling (Wsnp en Msnp) zorgt voor het sneller bieden van perspectief op een schuldenzorgvriye toekomst voor inwoners in een problematische schuldensituatie. Het verlaagt de drempel voor een aanvraag schulddienstverlening en de verwachting is dat hierdoor meer inwoners hulp krijgen bij schulden.
4. Argumenten 4.1. Dit besluit past in de programmadoelstelling van Werk, Inkomen en schulden, zoals opgenomen in de programmabegroting 3.3. De doelstelling, zoals verwoord in Programma 3 van de begroting, is dat de gemeenten brede ondersteuning biedt bij (dreigende) schulden en het voorkomen ervan. Het verkorten van de
aflosperiode naar 18 maanden zorgt ervoor dat schulden sneller opgelost zijn. De verwachting is ook dat inwoners met schulden zich sneller zullen melden en dat meer inwoners zich zullen melden.
4.2. Dit besluit past in De Integrale beleidsvisie Armoede en Schulden, 'In Zandvoort meer kans voor
financieel kwetsbaren'. In de Beleidsvisie is opgenomen dat het beoogde effect van de Zandvoortse schulddienstverlening is dat inwoners met schulden geen stress meer hebben over geldzorgen, tijdig bereikt en geholpen worden en dat zij schuldenzorgvrij zijn. De halvering van de aflosperiode draagt hier op significante wijze aan bij.
4.3. Dit besluit handelt in de geest van het wetsvoorstel en de oproep van het kabinet. De halvering van de aflosperiode sluit aan bij de oproep van Minister Schouten in haar Kamerbrief van 21 april jl. om vanaf 1 juli 2023 een aflosperiode van 18 maanden voor te stellen aan schuldeisers
voor nieuwe minnelijke schuldregelingen. Ook sluit dit besluit aan bij het Wetsvoorstel.
Kenmerk: 2023/608134
4.4. Msnp en Wsnp sluiten op elkaar aan. Gemeentelijke schuldbemiddeling, ofwel komen tot een buitengerechtelijke schuldregeling (Msnp) is
voorliggend aan het wettelijke traject (Wsnp). Om te borgen dat de Msnp en de Wsnp op elkaar aansluiten en elkaar aanvullen in plaats van elkaar te verdringen, is het noodzakelijk dat de
aflostermijn van de Msnp ook wordt gewijzigd naar 18 maanden. 5. Risico's en kanttekeningen 1. SZW onderzoekt wat de mogelijkheden zijn op het gebied van de uitvoerings-, juridische- en financiële consequenties. In Bestuurlijk Overleg eind mei wordt verder gesproken over een overgangsregeling voor inwoners voor wie recent een schuldregeling op basis van 36 maanden is
gestart. De VNG komt zo snel mogelijk met uitkomsten daarvan inclusief een Vraag&Antwoord. 2.
De gemeente Zandvoort is zelf ook schuldeiser. Onderzocht wordt wat de financiële consequenties hiervan zijn.
3.
De landelijke verwachting is dat meer inwoners zich gaan aanmelden voor een schuldregeling. Dit kan gevolgen hebben voor de capaciteit in het team Schulddienstverlening. Goede
monitoring en verdeling van de caseload onder de consulenten en de budgetcoaches zal knelpunten in deze voorkomen.
4.
Met de landelijke schuldeisers is afgesproken dat zij voor schuldregelingen die na 1 juli a.s. starten, de aflosperiode na 18 maanden zullen beëindigen. Dit is dus een tijdelijke afspraak, die
het mogelijk maakt om op 1 juli te kunnen starten met de gehalveerde aflosperiode. De zes
uitvoeringsorganisaties van het Rijk hebben toegezegd dit handmatig vanaf 1 juli te gaan doen. 5.
Knelpunten worden vooral verwacht van de lokale/kleine schuldeisers. Dit kan leiden tot meer
dwangakkoorden bij de Rechtbank. Met zo'n dwangakkoord wordt alsnog gepoogd om via de
rechter akkoord af te dwingen voor het minnelijke voorstel. Een toename van dwangakkoorden kan leiden tot een mogelijk stuwmeer bij de Rechtbank en er voor zorgen dat inwoners langer moeten wachten tot ervoor hen schuldenrust is.
6.
Nu de aflostermijn gehalveerd wordt, is er een mogelijk risico dat inwoners eerder schulden gaan
maken. Echter de definitie problematische schulden en de daaraan gekoppelde termijn van 36 maanden blijft onverminderd van kracht om te beoordelen of een inwoner problematische schulden heeft.
7.
Een korte aflossingsperiode kan mogelijk tot terugval (recidive) leiden. Goede begeleiding en
nazorg voorkomt dit. Zandvoort begeleidt inwoners in de schuldregeling nu ook al intensief
gericht op duurzame financiële zelfredzaamheid. Dat zal niet veranderen. Bovendien hoeft budgetbeheer, coaching en nazorg niet na 18 maanden al afgerond te worden. 6. Uitvoering
Overgangsregeling Zodra er duidelijkheid is over aard en inhoud van een eventuele overgangsregeling, zal het college de raad hierover informeren.
Kenmerk: 2023/608134
5/6
Advies van Adviesraad Sociaal Domein Zandvoort De Adviesraad Sociaal Domein Zandvoort is op de hoogte gesteld van de halvering van de
aflosperiode. De Adviesraad heeft positief geadviseerd en er is dan ook geen aanleiding om een nader schriftelijk advies te geven. Bekendmaking Na vaststelling van de aanpassing in de Integrale beleidsvisie Armoede en Schulden wordt deze bekendgemaakt in het elektronisch gemeenteblad op overheid.nl. De vastgestelde aanpassing wordt
vervolgens gepubliceerd in de lokale regelingenbank op www.overheid.nl. Projectteam Een projectteam is geformeerd. Dit team houdt zich bezig met de inrichting van de systemen, het
aanpassen van processen, brieven en beschikkingen en communicatie over aangepaste aflostermijn naar belanghebbenden.
7. Bijlagen Geen
Kenmerk: 2023/608134
6/6
Gemeente Zandvoort
Raadsstuk
Onderwerp
Actualisatie beleidsplan en uitvoeringsagenda duurzaamheid Nummer
2023/471437________________________________________________________
Portefeuillehouder
Carree, L.___________________________________________________________
Programma/beleidsveld
4.4 Duurzaamheid____________________________________________________
Afdeling
ECDW_____________________________________________________________
Auteur______________
Atkins, R.A._________________________________________________________
Telefoonnummer_____
023-5113774________________________________________________________
Email_______________
ratkins@haarlem.nl__________________________________________________
Kernboodschap
Het huidige beleidsplan duurzaamheid loopt tot 2023 en is aan vernieuwing toe. Het nieuwe beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort is uitvoeringsgericht en geeft
weer hoe de gemeente de komende jaren investeert in de verduurzaming van Zandvoort. Ook nu wordt er via 4 sporen aan het thema duurzaamheid gewerkt: 1) "minder energiegebruik en meer duurzame energie": op weg naar een
aardgasvrije gebouwde omgeving in 2050 voor iedereen, 2) "Zandvoort ook in de toekomst bereikbaar": duurzame mobiliteit,
3) "minder weggooien en meer hergebruiken": circulaire economie en duurzaam
afvalbeheer, 4) "droge voeten in een groene omgeving": klimaatadaptatie en het vergroten van
de biodiversiteit. De gemeenteraad wordt gevraagd het beleidsplan vast te stellen. Behandelvoorstel voor
De commissie wordt verzocht advies te geven aan de raad over het voorstel van
commissie
het college in paragraaf 2 en over de wijze van agendering van het raadsstuk in de raadsvergadering.
Relevante eerdere
- Collegebesluit Plan van aanpak besteding SpUk Energiearmoede op 6 september
besluiten
2022. - Vaststelling kaders Duurzaamheidsfonds op 25 januari 2022 door de gemeenteraad van Zandvoort.
- Vaststelling Transitievisie Warmte op 25 januari 2022 door de gemeenteraad van I
Zandvoort. - Instemmen met de Regionale Energie Strategie Noord-Holland Zuid 1.0 op 25 mei
2021 door de gemeenteraad van Zandvoort
Kenmerk: 2023/471437
1/4
Besluit College
Het college van burgemeester en wethouders
d.d. 16 mei 2023
Besluit: 1. Het voorstel aan de raad vast te stellen.
de secretaris,
Besluit Raad d.d. 20 juni 2023
de burgemeester.
De raad der gemeente Zandvoort,
Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders. Besluit: 1. Het Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoi
de griffier,
3-2026 vast te stellen.
de voorzj
^3 1. Inleiding In november 2019 heeft de gemeenteraad het Beleidsplan Duurzaam Zandvoort 2019 - 2022 vastgesteld. Dit beleidsplan heeft een looptijd tot 2023 en dient daarom geactualiseerd te worden. Het voorliggende Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 - 2026 verschilt met zijn voorganger
door de opgenomen ambities: deze ambities zijn haalbaar, realistisch en/of landelijk bepaald. In januari 2022 heeft de gemeenteraad de kaders van het Duurzaamheidsfonds vastgesteld. Het Duurzaamheidsfonds stelt middelen beschikbaar voor verschillende doeleinden, waaronder duurzaamheidsleningen en investeringen in het gemeentelijk vastgoed. Minimaal de helft van deze
middelen worden revolverend ingezet. Met het vaststellen van de kaders van het Duurzaamheidsfonds heeft de gemeenteraad het College
ook de beschikking gegeven over een Stimuleringsbudget Verduurzaming. Ter kennisgeving is een
bestedingsplan voor dit stimuleringsbudget als bijlage in dit beleidsplan opgenomen. Daarnaast heeft het Rijk middelen aan gemeenten beschikbaar gesteld voor de uitvoering van het Klimaatakkoord, met name voor de geïntensiveerde taken. Deze zgn. CDOKE middelen (Capaciteit
Decentrale Overheden Klimaat- en Energiebeleid) zijn inmiddels aangevraagd en beschikt. Ter
kennisgeving is een bestedingsvoorstel als bijlage aan het beleidsplan opgenomen. De gemeenteraad wordt gevraagd om het beleidsplan met de bijbehorende ambities vast te stellen
en kennis te nemen van de bestedingsvoorstellen.
Kenmerk: 2023/471437
2/4
Het beleidsplan heeft een looptijd van 2023 tot en met 2026 en loopt daarmee gelijk op met het coalitieakkoord.
2. Voorstel aan de raad Het college stelt de raad voor:
1.
Het Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 - 2026 vast te stellen.
3. Beoogd resultaat Het beleidsplan 2023 - 2026 bouwt voort op het eerste beleidsplan Duurzaam Zandvoort en werkt het duurzaamheidsbeleid uit via vier thema's: energietransitie, duurzame mobiliteit, circulaire economie en klimaatadaptatie & biodiversiteit. Voor de verschillende onderwerpen uit de 4 thema's worden ambities vastgesteld. Deze ambities zijn realistisch en haalbaar en/of zijn landelijk bepaald.
4. Argumenten
1. Het beleidsplan Duurzaamheid is gericht op uitvoering Het beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort is grotendeels een uitvoeringsplan waarin wordt
beschreven hoe het college uitvoering geeft aan de door gemeenteraad gestelde ambities. Dit doet zij binnen de door de gemeenteraad gestelde kaders en budgetten. Daarnaast zijn landelijke
wetgeving en afspraken met andere overheden, zoals het Klimaatakkoord uit 2019, ook bepalend voor de ambities in het beleidsplan. Alleen waar noodzakelijk wordt nieuw beleid of nieuwe beleidsregels in de komende jaren opgesteld en ter besluitvorming voorgelegd.
2 Het beleidsplan geeft een overzicht van landelijk ambities en reeds vastgestelde doelen In het beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort zijn zo veel mogelijk relevantie landelijke doelen
opgenomen die van invloed zijn of de kaders bepalen van het gemeentelijk handelen. Ook eerder vastgestelde doelen uit andere (gemeentelijke) beleidsstukken zijn in het beleidsplan opgenomen.
De komende jaren zal er nieuwe landelijke wetgeving en afspraken worden gemaakt. Het beleidsplan zal hier niet op worden aangepast, maar de gemeenteraad zal per raadsinformatiebrief over
relevante ontwikkelingen worden geïnformeerd. Minimaal een keer per jaar zal de gemeenteraad worden geïnformeerd over de stand van zaken wat betreft de uitvoering van het beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort. 3 Doelen zijn haalbaar en realistisch
Als kleine gemeente loopt Zandvoort niet voorop, volgt zij de verrichtingen van anderen op de voet. Dit vertaalt zich ook in de ambities uit het beleidsplan: deze zijn haalbaar en realistisch.
Bij de uitvoering werkt Zandvoort waar mogelijk samen met haar buurgemeenten en andere partners om zo de slagkracht te vergroten. Het gezamenlijke inhuren van personele capaciteit is daar onderdeel van.
Kenmerk: 2023/471437
3/4
5. Risico's en kanttekeningen
1. Gebrek aan capaciteit kan een knelpunt zijn bij uitvoering De raad heeft middelen beschikbaar gesteld aan het college voor maatregelen waardoor er de komende flink geïnvesteerd in diverse duurzaamheidsmaatregelen. Er is echter ook personele capaciteit nodig om deze middelen uit te geven en de noodzakelijke investeringen te kunnen doen. Het rijk heeft middelen beschikbaar gesteld voor personele capaciteit (CDOKE), alleen mogen deze
middelen niet voor alle thema's uit het beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort aangewend worden. Bovendien is (structurele) personele capaciteit moeilijk beschikbaar. Immers alle gemeenten 'vissen
in dezelfde vijver.' 2. Marktontwikkelingen zijn onvoorspelbaar en bepalen deels het tempo van de energietransitie
Zelfs als de gemeenteraad het zou willen, heeft de gemeente weinig instrumenten om bepaalde keuzes af te dwingen bij inwoners en ondernemers. Door de hoge energieprijzen staat verduurzamingen van woningen en gebouwen volop in de belangstelling en verdienen energiebesparende maatregelen zich vaak snel terug. Daar tegenover staan stijgende bouwkosten en stijgende rentes: deze zetten een rem op investeringen.
Met andere woorden: voor het behalen van de ambities is de gemeente grotendeels afhankelijk van de welwillendheid en mogelijkheden van gebouweigenaren. Marktomstandigheden bepalen voor
een groot deel het tempo van de energietransitie en daarmee ook het wel of niet halen van de ambities.
3. Participatie vindt plaats bij verdere uitwerking van projecten Het beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 - 2026 is mede tot stand gekomen op basis van interne consultatie. Er is nog geen participatietraject met inwoners en ondernemers gevolgd. Projecten die volgen uit het beleidsplan worden echter wel uitgewerkt met inbreng van belanghebbenden. Vanzelfsprekend wordt bij projecten met een ruimtelijk effect de omgeving
betrokken.
6. Uitvoering
Om de ambities uit het beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort te halen, worden verschillende
projecten en trajecten gestart. Benodigde aanpassingen van huidige beleid of nieuw beleid of-regels worden ter besluitvorming voorgelegd aan de gemeenteraad.
Communicatie met onze inwoners en ondernemers is altijd belangrijk, ook bij de verdere uitwerking van het beleidsplan. Bij elk project en traject is communicatie een belangrijk onderdeel van de uitvoering. Bij projecten met ruimtelijke gevolgen is participatie met de omgeving van cruciaal belang
en zal dan ook onderdeel zijn van de aanpak.
Het bestedingsplan van het Stimuleringsbudget Verduurzaming (bijlage 1 van het beleidsplan) is
opgenomen in de Voorjaarsnota. 7. Bijlagen
- Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 - 2026
Kenmerk: 2023/471437
4/4
Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 – 2026 Van beleid naar uitvoering
Inhoudsopgave 1.
Voorwoord���������������������������������������������������3
2.
Inleiding ...................................................... 4
3. Minder energiegebruik en meer duurzame energie: op weg naar een aardgasvrije gebouwde omgeving voor iedereen.5 3.1
Energiearmoede............................................. 5
3.2
Transitievisie Warmte (TVW)......................... 6
3.3
Regionale Energie Strategie (RES)............. 6
3.4
Landelijk beleid............................................... 7
3.5
Bewoners.......................................................... 7
3.6
Ondernemers.................................................. 8
3.7
Sportverenigingen.......................................... 8
3.8
VVE’s................................................................... 8
3.9
Eigen organisatie............................................ 8
3.10
Evenementen................................................... 9
4. Zandvoort ook in de toekomst bereikbaar: duurzame mobiliteit ......................10 4.1
Laadinfrastructuur........................................10
4.2
Deelmobiliteit.................................................10
4.3
Openbaar vervoer.........................................10
4.4
Fiets...................................................................10
4.5
Evenementen..................................................10
5. Minder weggooien en meer hergebruiken: circulaire economie en duurzaam afvalbeheer............................. 12 5.1
Bewoners......................................................... 12
5.2
Ondernemers................................................. 12
5.3
Evenementen.................................................. 12
5.4
Circulair bouwen........................................... 12
6. Droge voeten in een groene omgeving: klimaatadaptatie en het vergroten van de biodiversiteit..............................................14 6.1
Bewoners.........................................................14
6.2
Vergroening van de openbare ruimte......14
6.3
Vergroten van biodiversiteit........................14
6.4
Een toekomstbestendig rioolsysteem........14
7. Duurzaamheidsfonds...............................16 7.1
CDOKE.............................................................16
Bijlage 1. Bestedingsplan Stimuleringsbudget Verduurzaming.......................................... 17
Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 – 2026 | Van beleid naar uitvoering
2
1. Voorwoord Als wethouder van onder andere Publieke Gezondheid, Toerisme en Jeugd vind ik het ontzettend belangrijk om te investeren in onze leefomgeving en de leefbaarheid van onze gemeente. Zo profiteren ook de volgende generaties van uitgaven die we nu doen en is Zandvoort klaar voor de toekomst. Als kleine gemeente hebben we vaak niet de mogelijkheden om voorop te lopen. Maar we kunnen wel samenwerken met onze buurgemeenten binnen Zuid-Kennemerland en de Metropoolregio Amsterdam om elkaars goede voorbeelden over te nemen en nog efficiënter samen te werken aan de uitvoering. Dat uitvoeringsgerichte past goed bij onze mentaliteit. De gemeenteraad van Zandvoort heeft in 2022 met duidelijke kaders budget aan het college beschikbaar gesteld om meters te maken op het gebied van duurzaamheid. Met dit beleidsplan laten we zien waar we de komende jaren op inzetten en hoe we dat geld investeren. Ons doel is niet nog meer papier maken, maar concrete resultaten in de praktijk behalen. Veel ambities zijn al met en voor ons bepaald door de landelijke overheid of door afspraken die we met andere overheden onderling hebben gemaakt. Wij denken dat die ambities realistisch en haalbaar zijn.
We zijn trots op ons mooie Zandvoort. Wij zetten ons graag in om al het goede van onze gemeente te behouden, te versterken voor de toekomst en aantrekkelijk te blijven voor onze bewoners en onze bezoekers, 365 dagen per jaar. Lars Carree, wethouder Duurzaamheid mei 2023
Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 – 2026 | Van beleid naar uitvoering
3
2. Inleiding Zandvoort is een kleine gemeente met grote kwaliteiten: het strand, de zee, het dorp, de duinen en het circuit. Jaarlijks komen meer dan 5 miljoen bezoekers met plezier naar onze gemeente toe. Om deze kwaliteiten ook in de toekomst te behouden, willen we en moeten we stappen ondernemen op het gebied van duurzaamheid.
2. Zandvoort ook in de toekomst bereikbaar: duurzame mobiliteit
De ambities van Zandvoort op het gebied van duurzaamheid zijn realistisch en haalbaar. De gemeente biedt haar bewoners, maatschappelijke organisaties, ondernemers en bezoekers concreet handelingsperspectief en geeft daarbij zelf het goede voorbeeld.
We werken via uitvoeringsgerichte projecten en programma’s aan de landelijke duurzaamheidsopgaven en maken alleen nieuw beleid wanneer nodig. Met de middelen van o.a. het Duurzaamheidsfonds ondersteunen we onze eigen inwoners en ondernemers bij verduurzaming en stimuleren we onze partners en de eigen organisatie om te werken aan een toekomstbestendig Zandvoort.
Ons duurzaamheidsbeleid is er op gericht om onze inwoners en ondernemers te ondersteunen met kennis en advies en waar mogelijk met financiering en financiële bijdragen. Zo kunnen zij zelf aan de slag op een manier en tempo dat hen past. Door vooruit te kijken, trachten we zekerheid voor meerdere jaren te geven in snel veranderende tijden. Op basis van concrete gegevens en informatie stellen we de komende jaren onze ambitie op en zo nodig bij. Onze aandacht gaat uit naar uitvoeringsgerichte acties en ondersteuning. Wanneer (aanvullend) beleid nodig is, stellen wij dat op. In Zandvoort werken we via 4 sporen aan het thema duurzaamheid: 1. minder energiegebruik en meer duurzame energie: op weg naar een aardgasvrije gebouwde omgeving in 2050 voor iedereen
3. minder weggooien en meer hergebruiken: circulaire economie en duurzaam afvalbeheer 4. droge voeten in een groene omgeving: klimaatadaptatie en het vergroten van de biodiversiteit.
Als kleine gemeente lopen wij niet actief voorop, maar we volgen verrichtingen van anderen op de voet. Zo kunnen we inspelen op komende ontwikkelingen en gebruik maken van de goede voorbeelden van anderen. Voor de uitvoering van onze plannen zijn we deels afhankelijk van beschikbare capaciteit in onze eigen organisatie en bij onze partners. Europese en landelijke wetgeving is volop in ontwikkeling met gevolgen voor beschikbare ontwikkelruimte en inzetbare instrumenten voor de gemeente. De goede samenwerking met onze buurgemeenten en al onze andere partners werkt daarbij sterk in ons voordeel. Op deze manier werkt de gemeente Zandvoort samen met haar partners aan een duurzame en toekomstbestendige leefomgeving met meer ruimte voor groen, water en biodiversiteit.
Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 – 2026 | Van beleid naar uitvoering
4
3. Minder energiegebruik en meer duurzame energie: op weg naar een aardgasvrije gebouwde omgeving voor iedereen Met de ondertekening van het Klimaatakkoord in 2019 door de VNG namens de gemeenten, heeft ook Zandvoort zich verbonden aan een aantal afspraken. Zo heeft de gemeenteraad van Zandvoort in 2021 de Transitievisie Warmte vastgesteld en ingestemd met de eerste Regionale Energie Strategie Noord-Holland Zuid. In het verlengde van het Klimaatakkoord, landelijke en internationale ontwikkelingen en interesse van onze inwoners en ondernemers is de energietransitie in een stroomversnelling gekomen. In Zandvoort werken we aan de energietransitie volgens het principe van de Trias energetica: 1) energiebesparing, 2) inzet van hernieuwbare energie en 3) efficiënt gebruik van fossiele brandstoffen. We zetten daarom de komende jaren vooral in op 1) het versnellen en ondersteunen van isolatiemaatregelen bij inwoners. Daarnaast stimuleren we 2) de plaatsing van zonnepanelen op kleine en grote daken. En naar verwachting zal de plaatsing van 3) (hybride) warmtepompen toenemen als gevolg van landelijke wetgeving. Om de plaatsing in goede banen te leiden, stellen we beleidsregels op om duidelijkheid te geven aan onze inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers.
Als kleine gemeente gaan we niet pionieren op het gebied van energie. We zetten daarom in op het toepassen van al bewezen effectieve instrumenten en technieken, zoals energiebesparing. 3.1 Energiearmoede Zandvoort kent helaas relatief veel huishoudens waarvan een groot deel van het inkomen op gaat aan energiekosten: volgens onderzoek van TNO 10,2%, oftewel 990 huishoudens. Zo’n 600 huishoudens met energiearmoede wonen bovendien in een woning met een E, F of G label. Circa 80% van deze huishoudens woont in een sociale huurwoning van Pré Wonen. Ongeveer 10% woont in een huurwoning van een particuliere verhuurder en nog eens 10% van deze huishoudens heeft een eigen woning. De woningcorporaties zijn versneld aan de slag gegaan om alle E,F,G labels te renoveren naar een hoger label, zo ook Pré Wonen. In 2028 zullen alle eengezinswoningen met een laag label zijn gerenoveerd tot minimaal label D. Sociale huurwoningen in een VVE en monumenten komen later aan de beurt. Naast de verschillende lokale en landelijke regelingen en instrumenten, zoals toeslagen, prijsplafonds voor energiekosten, vroegtijdige signalering van betalingsachterstanden en bijzondere bijstand, zijn er 4 gemeentelijke trajecten om de effecten van hoge energieprijzen voor kwetsbare huishoudens te dempen. Deze 4 aanpakken zijn mogelijk door een Specifieke Uitkering van het Rijk.
Deze regeling kent wel een aantal voorwaarden: besteding van deze middelen moet vóór 1 januari 2024 zijn afgerond en mag niet leiden tot ongeoorloofde staatssteun. Ook mogen de middelen niet als financiële bijdrage direct aan huishoudens worden uitgekeerd.
1 TNO (2020). Energiearmoede en de energietransitie. Energie armoede beter meten, monitoren en bestrijden
Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 – 2026 | Van beleid naar uitvoering
5
De Witgoedwissel, het Programma kleine maatregelen bij corporatiewoningen, de Energieklussers en een isolatieprogramma voor woningeigenaren met een Zandvoortpas voldoen aan de voorwaarden van de Specifieke Uitkering Energiearmoede en zorgen voor een (significante) verlaging van de maandelijkse energiekosten van de kwetsbaarste huishoudens. Ambitie: - Minimaal 90% van het budget van de Specifieke Uitkering Energie-armoede is op 1 /1/2024 daadwerkelijk uitgegeven aan maatregelen om energiearmoede te voorkomen of te beperken. - In 2028 zijn er geen eengezinswoningen in de sociale huursector meer met een E, F of G label, met uitzondering van VVE’s en monumenten. 3.2 Transitievisie Warmte (TVW) De woonvoorraad van Zandvoort kent relatief veel ‘slechte’ energielabels (E, F en G): bijna de helft van alle woningen heeft energielabel D of lager. De investeringsbereidheid voor verduurzamingsmaatregelen bij woningeigenaren in Zandvoort is lager dan gemiddeld in Nederland door de relatief hoge leeftijd van bewoners en door het grote aandeel tweede woningen of vakantiewoningen. De hoge energieprijzen van de afgelopen tijd zorgen echter voor een grotere interesse en bereidheid bij (woning)eigenaren om te investeren in verduurzamingsmaatregelen. De gemeente Zandvoort ondersteunt hen met gunstige financiering in de vorm van een duurzaamheidslening.
Zandvoort heeft meerdere warmtenetten: een hoge temperatuur warmtenet bij Park Duinwijk met 500 aangesloten woningen en lage temperatuur warmtenetten bij het Louis Davids Carré en rondom de woontorens van Santfort. EnNatuurlijk, de eigenaar van het grote warmtenet bij Park Duinwijk, zoekt naar mogelijkheden om het warmtenet uit te breiden en de huidige aardgasgestookte WKK-centrale (warmtekrachtkoppeling-centrale) te vervangen door een duurzamer alternatief. De komende Wet Collectieve Warmte (‘Warmtewet 2.0’) zorgt nog voor onduidelijkheid bij financiers waardoor er nog geen duidelijk eindbeeld is. De gemeente is nog geen partij in deze verkenning, maar volgt de ontwikkelingen met veel belangstelling.
Bij collectieve, gemeentelijke ingrepen gericht op verduurzaming hanteren we het uitgangspunt dat de totale woonlasten voor onze inwoners niet stijgen: woonlastenneutraliteit is dus een belangrijke randvoorwaarde. In 2026 wordt de Transitievisie Warmte geactualiseerd en maakt de gemeente een strategie om in 2050 het gebruik van aardgas om gebouwen te verwarmen te beëindigen. De actualisatie van de TVW en de strategie aardgasvrij wordt op basis van data van de gebouwde omgeving opgesteld. Ambitie: - Geen eengezinswoningen meer met een E, F of G energielabel in 2030. -Actualisatie van de Transitievisie Warmte in 2026. - Uitfasering aardgasgebruik in 2050. - Geen stijgende woonlasten als gevolg van verduurzamingsmaatregelen (‘woonlastenneutraliteit’) 3.3 Regionale Energie Strategie (RES) Zandvoort heeft als kustplaats veel aanbod van wind- en zonuren, maar beperkt ruimte waarop zij duurzame energie kan opwekken vanwege beperkingen van het beschermde landschap. De gemeenteraad van Zandvoort heeft bovendien duidelijk gekozen om het duingebied te vrijwaren van windturbines en zonnepanelen. De gemeente kiest daarom voor gebouwgebonden zonneënergie-installaties (‘zon op dak’).
Daarnaast zijn er enkele locaties in Zandvoort waar het opwekken van hernieuwbare energie mogelijk gecombineerd kan worden met andere vormen van ruimtegebruik, zoals riooloverstorten, parkeerterreinen en sportparken. Naar deze locaties worden de komende jaren haalbaarheidsonderzoeken uitgevoerd. Om toekomstige knelpunten op het elektriciteitsnetwerk vóór te zijn, worden de mogelijkheden voor een nieuw 50 KV onderstation verkend, inclusief benodigde kabeltracé’s. Dit nieuwe onderstation is opgenomen in de investeringsplannen van Liander en in de P-MIEK (Provinciaal Meerjarig Investeringsprogramma Infrastructuur, Energie en Klimaat). Met een nieuw onderstation is Zandvoort beter voorbereid op en aantrekkelijk voor de (honderd) duizenden toeristen die onze badplaats met een elektrische auto zullen bezoeken.
Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 – 2026 | Van beleid naar uitvoering
6
Ambitie: - (Voorbereiden van de) realisatie van een 50 KV (kiloVolt) onderstation in Zandvoort in 2030. - Minimaal 2 MWpiek (MegaWatt piek) aan grootschalige zonne-energie-installaties (> 15 KWp, kiloWatt piek)) in 2030. 3.4 Landelijk beleid Verschillende landelijke regelingen en wetgeving ondersteunen de aanpak en het beleid van de gemeente Zandvoort: - Nieuwbouw wordt al vanaf 1 juli 2018 bij wet aardgasvrij uitgevoerd. Het college maakt geen gebruik van haar bevoegdheid om hier vanaf te wijken bij nieuwbouwprojecten. Aardgasvrije nieuwbouw is de norm geworden, ook in Zandvoort. - Vanaf 1 januari 2023 zijn zonnepanelen BTW-vrij aan te schaffen. Ondernemers met een kleinverbruikersaansluiting kunnen bovendien met ISDE-subsidie zonnepanelen aanschaffen. - Vanaf 1 januari 2026 mogen aardgasgestookte CV-ketels (‘mono ketels’) niet meer worden vervangen door een soortgelijk exemplaar, maar moet dit minimaal een hybride warmtepomp zijn. Appartementen en monumenten zijn hierbij uitgezonderd. - Vanaf 1 januari 2030 mag voor woningen met
een E, F of G label geen huur meer worden gevraagd. Dit geldt voor huurwoningen van woningcorporaties als van particuliere verhuurders. In Aedes verband hebben de woningcorporaties afgesproken dat er vanaf 1 januari 2028 geen E, F of G labels zullen zijn. - Ook voor publieke gebouwen en utiliteitsbouw worden de energie-eisen de komende jaren door middel van minimaal verplichte energielabels aangescherpt (als gevolg van de omzetting van de European Building Programma Directive (EBPD III richtlijn) in Nederlandse wetgeving), waaronder een ‘uitfasering’ van utiliteitsgebouwen met label G. Woningen met label G zouden in 2030 tot het verleden moeten horen. 3.5 Bewoners Het Duurzaam Bouw Loket is het onafhankelijk energieloket van de gemeente Zandvoort. Het Duurzaam Bouw Loket zorgt voor de ondersteunen van onze inwoners en beantwoordt alle eerste-lijns vragen van huiseigenaren en huurders op een deskundige manier zonder winstoogmerk of verborgen provisies. Naast kennis over technische maatregelen en beschikbare subsidies, kent het Duurzaam Bouw Loket ook de lokale en regionale uitvoerende bedrijven. Daarnaast organiseert de gemeente met haar buurgemeenten jaarlijks inkoopacties voor isolatiemaatregelen met bijbehorende informatieavonden.
Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 – 2026 | Van beleid naar uitvoering
7
Speciaal voor huurders worden vrijwillige energiecoaches geworven en opgeleid. Hierbij werken we samen met de woningcorporatie, stichting !Woon, het Huurdersplatform Zandvoort (HPZ) en het sociaal wijkteam. Met de buurgemeenten van Zuid-Kennemerland wordt gewerkt aan een Soorten Management Plan (SMP) onder de wet Natuurbescherming. Hierdoor wordt het mogelijk om natuurinclusieve isolatieprogramma’s uit te voeren. Indien mogelijk wordt de informatie uit het SMP publiekelijk beschikbaar gesteld zodat ook inwoners hiervan gebruik kunnen maken. De komende jaren zal met behulp van de middelen van het Nationaal Isolatie Programma een datagedreven isolatietraject worden uitgevoerd, gericht op (particuliere) E, F en G labels. Dit doet gemeente Zandvoort samen met de buurgemeenten van Zuid-Kennemerland
Vanaf 1 januari 2023 moeten alle gebouwen met meer dan de helft een kantoorfunctie en meer dan 100 m2 oppervlakte in bezit zijn van een energielabel C. Zo niet, mogen zij niet als kantoor gebruikt worden. Monumenten zijn uitgezonderd. In Zandvoort gaat het om 3 panden dit energielabel niet hebben. Voor bedrijven heeft de gemeente aantrekkelijke financiering voor verduurzaming beschikbaar in de vorm van de Stimuleringslening Verduurzaming. Ambitie: - Alle kantoren in Zandvoort hebben minimaal een energielabel C op 1/1/2025. - Alle relevante bedrijven in Zandvoort voldoen aan het Activiteitenbesluit van de Wet Milieubeheer in 2026. 3.7 Sportverenigingen
Ambitie: - Structurele inzet van (vrijwillige) energiecoaches voor inwoners van Zandvoort - Toegang tot deskundig en onafhankelijk advies over verduurzaming van de woningen voor inwoners van Zandvoort - Opzetten en aanbieden van een natuurinclusief isolatieprogramma voor particuliere woningen - Geen particuliere eengezinswoningen meer met een E, F of G energielabel in 2030 met uitzondering van monumenten en gestapelde bouw. 3.6 Ondernemers Onze ondernemers ondersteunen wij met informatie over subsidies, stimulerende trajecten en gratis energiescans. Met deze energiescans krijgt men inzicht in besparingsmogelijkheden, kosten en baten en begeleiding bij de implementatie. Met de eindrapportage kan men voldoen aan de (voor bepaalde ondernemers verplichte) Informatieplicht Energiebesparing (Wet Milieubeheer). Voor ondernemers met een grootverbruikersaansluiting voert de Omgevingsdienst IJmond een stimulerend toezichtstraject uit in het kader van het Energiebesparingsakkoord Bedrijven Noord-Holland. Hiermee worden alle (verplichte) besparingsmogelijkheden met een terugverdientijd van 5 jaar of minder in beeld gebracht.
Voor sportverenigingen wordt een subsidie beschikbaar gesteld voor kleine energiebesparende maatregelen. Panden in gemeentelijk eigendom worden ook meegenomen in het onderzoek naar mogelijke energiebesparende investeringen van het eigen vastgoed, waaronder ook een haalbaarheidsonderzoek naar zonnepanelen op de Korver sporthal. Bij de sportvelden van SV Zandvoort wordt de mogelijkheid van de plaatsing van twee kleine verticale windmolens in combinatie met energieopslag onderzocht. Voor rechtspersonen, zoals (sport)verenigingen, heeft de gemeente aantrekkelijke financiering voor verduurzaming beschikbaar in de vorm van de Stimuleringslening Verduurzaming. Deze financiering is eventueel te combineren met landelijke subsidies, zoals de regeling Stimulering bouw en onderhoud sportaccommodaties (BOSA). Ambitie: - Een samenhangende energievisie voor sportpark Duintjesveld in 2025. - Realisatie van hernieuwbare energie-installaties op sportpark Duintjesveld in 2024. - Alle gemeentelijke sportaccommodaties zijn in 2026 minimaal een energielabel verbeterd t.o.v. 2022.
Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 – 2026 | Van beleid naar uitvoering
8
3.8 VVE’s
3.10 Evenementen
Zandvoort heeft relatief veel appartementsgebouwen met een Vereniging van Eigenaren (VVE). Verduurzaming van VVE’s is vaak een tijdrovende, complexe en dure zaak. De gemeente Zandvoort ondersteunt VVE’s daarom met verschillende instrumenten en regelingen: met buurgemeenten werken we aan een VVE-aanpak gericht op het uitvoeren van een D-MJOP (duurzaam meerjaren onderhoudsplan) en onderzoeken we of ‘groene leges’ (lagere legeskosten bij vergunningplichtige verduurzamingswerkzaamheden) bij verduurzaming toegepast kunnen worden. Ook werken we aan een regionaal VVE-loket voor eerstelijns advies.
Evenementen hebben effect op het milieu. Door bij het organiseren aandacht te geven aan verschillende aspecten kan hun milieudruk worden beperkt. Denk bijvoorbeeld aan energieverbruik, recycling en duurzame mobiliteit.
Voor VVE’s (en andere rechtspersonen) biedt de gemeente Zandvoort gunstige financiering in de vorm van een stimuleringslening. Ambitie: - Realisatie van een regionaal pakket aan ondersteunende maatregelen om VVE’s te verduurzamen in 2023. - Geen appartementen meer met een E, F of G energielabel in 2030. 3.9 Eigen organisatie Nog in deze collegeperiode wordt geïnvesteerd in het eigen vastgoed om deze energiezuiniger te maken. De gemeente Zandvoort neemt de voorbeeldfunctie van de overheid serieus. Investeringen in het eigen vastgoed zijn in principe revolverend, omdat deze zich uitbetalen in de vorm van vermeden energiekosten. Waar mogelijk worden verduurzamingsmaatregelen gecombineerd met onderhoudsmaatregelen om desinvesteringen te voorkomen.
Het aantal vaste stroompunten in de openbare ruimte van Zandvoort is beperkt. Daardoor moeten sommige evenementen gebruik maken van (dieselgestookte) aggregaten om voldoende elektriciteit te hebben. De inzet van evenementbatterijen is kostbaar voor de, vaak kleine, evenementorganisatoren en leiden tot extra vervoersbewegingen. De gemeente onderzoekt samen met de netbeheerder de mogelijkheden om het aantal vaste stroompunten te vergroten op evenementlocaties. Hiermee kan het gebruik van aggregaten tijdens evenementen worden verminderd. De Dutch Grand Prix gebruikt HVO100 biodiesel en haar aggregaten en optimaliseert het gebruik door een slim netwerk. Met de netbeheerder worden de mogelijkheden van extra capaciteit van het vaste net verkend waardoor de inzet van aggregaten mogelijk verkleind kan worden. Het evenementenbeleid wordt de komende jaren vernieuwd waardoor aanvullende duurzaamheidseisen kunnen worden opgenomen. Ambitie: - Een nieuw evenementenbeleid in 2024 met daarin duurzaamheidscriteria opgenomen, onder andere op het gebied van energiegebruik en -besparing, afvalbeheer en mobiliteit.
Als opdrachtgever en inkoper heeft de gemeente invloed op haar ketenpartners. We hanteren daarom de CO2-prestatieladder bij het verlenen van opdrachten (CO2 prestaties worden meegewogen bij aanbestedingen). Ambitie: - Alle panden in gemeentelijk bezit hebben in 2026 een energielabel dat minimaal één niveau beter is dan in 2022.
Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 – 2026 | Van beleid naar uitvoering
9
4. Zandvoort ook in de toekomst bereikbaar: duurzame mobiliteit Zandvoort moet in alle seizoenen goed bereikbaar zijn. Zowel per auto, bus of trein, maar ook op de fiets of te voet. De auto blijft belangrijk in de toekomst, maar zonder aanvullende maatregelen loopt Zandvoort vast. Onze ambitie is om de autobereikbaarheid aan te vullen met de mogelijkheden van ‘slimme mobiliteit’, zoals deelmobiliteit, parkeren op afstand en schoon vervoer door technologische vernieuwingen. De combinatie van auto met extra mogelijkheden van hoogwaardig openbaar vervoer (trein en HOV-bus) en de (elektrische) fiets kan Zandvoort duurzaam bereikbaar houden. 4.1 Laadinfrastructuur
Uit eerste evaluaties lijkt het gebruik van deelscooters het autogebruik te verminderen, althans op zomerse dagen. Ambitie: - Facilitering van deelscooters en andere vormen van deelmobiliteit zonder overlast in de openbare ruimte door onder meer duidelijke afspraken met aanbieders en aanpassing van de Algemene Plaatselijke Verordening (APV). 4.3 Openbaar vervoer
Lopende aanvragen voor laadpalen worden versneld behandeld door inhuur van extra personele capaciteit.
De auto blijft belangrijk in de toekomst, maar zonder aanvullende maatregelen loopt Zandvoort vast. Andere modaliteiten, waaronder openbaar vervoer, kunnen soelaas bieden. De bereikbaarheid van Zandvoort met openbaar vervoer is uitermate belangrijk en een groot aantal badgasten maakt dan ook gebruik van de trein. Maar ook binnen Zandvoort is openbaar vervoer uitermate belangrijk, zeker met een vergrijzende bevolking.
Ambitie:
Ambitie:
- Vlotte afhandeling van laadpaalaanvragen in de openbare ruimte.
- Behoud van de huidige OV capaciteit.
- Realisatie van minimaal een laadplein op een van de grote parkeerterreinen.
4.4 Fiets
Het laadpalenbeleid wordt vernieuwd in 2023, ook in relatie tot toekomstig elektrisch laden door onze (honderd)duizenden jaarlijkse bezoekers. Op de parkeerterreinen met een laag tarief (‘lang parkeren’) worden laadpleinen aangelegd in samenwerking met MRA-E.
4.2 Deelmobiliteit Met name deelscooters zijn populair in Zandvoort. Gebleken is dat bezoekers uit Amsterdam, Haarlem en Hoofddorp op stranddagen een deelscooter pakken in plaats van de auto: volgens onderzoek tussen de 25 en 30 %. Met behulp van geofencing wordt overlast van geparkeerde deelscooters in de openbare ruimte teruggedrongen: gebruikers van deelscooters kunnen alleen in daarvoor bestemde vakken parkeren. Er zijn in Zandvoort weinig klachten over deelscooters: over 0,01% van het aantal ritten (meer dan 36.000 ritten) worden geklaagd.
Zandvoort moet in alle seizoenen goed bereikbaar zijn. Zowel per auto, bus of trein, maar ook op de (e)fiets of te voet. Een uitbreiding van het aantal fietsparkeervakken, eventueel met laadmogelijkheden, wordt daarom onderzocht. Het uitgangspunt blijft echter dat niets ten koste mag gaan van parkeerplekken voor auto’s. Ambitie: - Uitbreiding van het aantal fietsparkeervakken met laadmogelijkheden. - Verbetering van fietsverbindingen met- en tussen de regio IJmond, Kennemerland, Bollenstreek en Haarlemmermeer.
Beleidsplan Duurzaamheid Zandvoort 2023 – 2026 | Van beleid naar uitvoering
10
4.5 Evenementen
Ambitie:
Bij grote evenementen heeft de stroom bezoekers vaak een significante impact op het milieu als er geen mitigerende maatregelen worden genomen. Het grootste evenement van Zandvoort, de Dutch Grand Prix, zet elk jaar in op een verdere vermindering van het autogebruik en een grootschalige inzet van openbare vervoer en de fiets. Tijdens de 2022 editie kwam dan ook slechts 3% van de bezoekers met de auto, tegen 38% met de trein en maar liefst 37% op de fiets. Voor een groot, internationaal autosport evenement zijn dit ongekende cijfers.