Bijlage 5b. Alle zienswijzen

Stedenbouw en welstand

De welstandscommissie heeft over het bouwplan advies uitgebracht. Op grond van de ingediende gegevens deelt de adviescommissie ruimtelijke kwaliteit mee

3 RO 2de agrarische bedrijfswoning Parksterreed 5a

dat het plan, getoetst aan de door de gemeenteraad vastgestelde criteria, voldoet aan redelijke eisen van welstand. Het bestaande gebouw op het perceel is geen rijksmonument en in de nabijheid van het perceel liggen geen rijksmonumenten. Stedenbouwkundig is de locatie akkoord. De bestaande bebouwing staat haaks op de weg; hierbij sluit de geplande 2de bedrijfswoning aan. Van belang is dat de 2de bedrijfswoning niet achter de bestaande bebouwing wordt gebouwd, maar op dezelfde lijn als de bestaande bedrijfswoning. Dat is het geval. De huidige singelstructuur tussen de Parksterreed en Stienstrawei heeft geen duidelijke richting, oorspronkelijke verkavelingen zijn zowel haaks als schuin georiënteerd, zonder duidelijk patroon/stramien. Voor de bruikbaarheid van de kavels is een haakse richting optimaal. Zo is er een duidelijke inrichting van het erf mogelijk waarin de kwaliteit van de singels en grenzen van de kavel overeind kan worden gehouden. Voor Parksterreed 5a is deze haakse oriëntatie van de singel ook voorstelbaar, welke gelijk op loopt met de contouren van het bestemmingsvlak. De sloot met singel wordt hiermee verlegd en sluit aan op de begrenzing van het bouwvlak, zoals dat in het bestemmingsplan is aangegeven. De huidige singel is nu kwalitatief vrij slecht en de afwatering van de sloot voldoet niet.

Met een nieuwe sloot en een nieuw aangelegde houtsingel wordt dit verbeterd. Middels een voorwaarde aan de omgevingsvergunning met afwijking zal de ruimtelijke inpassing worden geborgd, zodat qua soorten en plaatsen worden voldaan aan wat hierover is opgenomen in de Visie ruimtelijke kwaliteit Buitengebied Achtkarspelen.

-

Bodem

Uit het bodemonderzoeksrapport van WMR (rapportnummer 201869) van 5 december 2020 blijkt dat in de grond geen verhoogde gehalten aan parameters uit het basispakket NEN5740 zijn gemeten. In het grondwater zijn voor barium, koper, nikkel en zink licht verhoogde concentraties gemeten. De licht verhoogde waarden geven geen aanleiding tot aanvullend onderzoek. Er zijn geen milieu hygiënische beperkingen te verwachten ten aanzien van de bouw en het gebruik van de woning. -

Water

Het is verplicht het waterschap te betrekken bij de voorbereiding van diverse ruimtelijke procedures. Het waterschap zal vervolgens een wateradvies geven. Ook kan het waterschap voorwaarden stellen (onder andere 10% watercompensatie van het extra te verharden oppervlak, indien dit met meer dan 200 m2 wordt vergroot). 4 RO 2de agrarische bedrijfswoning Parksterreed 5a

De initiatiefnemer kan, als het plan voldoende concreet is, een watertoets doen via http://dewatertoets.nl/. Het wateradvies (en op welke wijze dit verwerkt is in het plan, onder andere de watercompensatie) kan gevoegd worden bij de stukken voor het starten van een planologische procedure. De initiatiefnemer heeft de watertoets verwerkt in zijn situatietekening. De bouw van de woning zal qua waterberging worden gecompenseerd door de aanleg van de nieuwe sloot. -

Geluid

De planlocatie met de toekomstige geluidsgevoelige bestemming (woning) is gesitueerd binnen de wettelijke geluidszone van de Parksterreed. Uit het akoestisch onderzoek wegverkeer van 15 december 2020 (kenmerk RPT20243401-01) volgt dat de geluidsbelasting ten gevolge van de Parksterreed de norm van 48 dB niet overschrijdt. De te verwachten maximale geluidsbelasting is 44 dB op de voorgevel van de woning. Omdat wordt voldaan aan de norm is het onderzoeken c.q. treffen van geluidsbeperkende maatregelen niet nodig. Ook hoeft voor de woning geen ontheffing van een hogere grenswaarde te worden aangevraagd. Vanuit het oogpunt van geluid (van wegverkeer) kan de nieuwe woning volgens plan worden gerealiseerd.

-

Ecologie

De initiatiefnemer heeft op basis van de Flora- en faunawet de wettelijke verplichting van zorgplicht. Deze zorgplicht houdt in dat de flora en fauna niet wordt verstoord. Als de initiatiefnemer niet zeker weet of hij de flora en fauna verstoord kan hij een ecologisch onderzoek/quickscan laten doen door een gekwalificeerd adviseur. Onder flora en fauna vallen niet alleen vogels, maar ook reptielen vleermuizen, planten enz. In overleg met de provincie is geconcludeerd dat een QuickScan voor de ecologische waarden niet nodig is. De aanvrager heeft aangegeven dat de te dempen sloot ’s zomers droog staat. Daardoor is de kans klein dat er zich belangrijke natuurwaarden in de sloot bevinden. Een ecologische QuickScan is in dit geval niet nodig. Wel zal in de omgevingsvergunning met afwijking de volgende voorwaarde opnemen:

WET NATUURBESCHERMING Wij vragen u rekening te houden met de wettelijke bepalingen en zorgplicht uit de Wet Natuurbescherming. Voor wat betreft de houtopstanden heeft de voorkeur geen werkzaamheden uit te voeren in de periode 15 maart-15 juli i.v.m. eventueel broedende vogels. Wilt u in deze periode wel werkzaamheden verrichten dan dient u van tevoren te onderzoeken of u wel/niet een ontheffing voor de Wet Natuurbescherming nodig heeft. Het broedseizoen is overigens in de Wet natuurbescherming niet als standaardperiode vastgelegd. Van belang is of er, ongeacht de periode, een broedgeval aan de orde is; broedende vogels zijn namelijk altijd beschermd.

5 RO 2de agrarische bedrijfswoning Parksterreed 5a

De werkzaamheden aan sloten dienen op een vis- en amfibievriendelijke wijze te worden uitgevoerd. Daarvoor dient bij het dempen van sloten ervoor gezorgd te worden dat er richting een open verbinding met overige sloten wordt gewerkt, zodat dieren een vluchtroute hebben.

-

Stikstof

Ten aanzien van het aspect stikstof heeft de initiatiefnemer een stikstofberekening uit laten voeren. De uitstootberekeningen hebben betrekking op zowel de realisatiefase van het project als de exploitatiefase. Voor beide fases is de conclusie uit het rapport van Projoule d.d. 18 januari 2021 (stikstof uitstoot berekening Woning Parksterred 5B met nummer 20250) dat uit de berekeningen blijkt dat er geen stikstofneerslag > 0,00 kg/j wordt veroorzaakt op omliggende Natura 2000 gebieden.

-

Luchtkwaliteit

Veranderingen in de luchtkwaliteit worden grotendeels veroorzaakt door de toename van het verkeer. Als aannemelijk is dat er geen sprake is van een feitelijke of dreigende overschrijding van een grenswaarde, vormen luchtkwaliteitseisen in beginsel geen belemmering voor het project. In dit geval is er van een feitelijke of dreigende overschrijding geen sprake. In de provincie Fryslân zijn de achtergrondconcentraties PM10 en NO2 laag. De afgelopen jaren zijn berekeningen uitgevoerd voor verschillende provinciale wegen met de hoogste verkeersintensiteiten. De uitkomsten hiervan geven aan dat de grenswaarden niet worden overschreden. Nu op de drukste wegen in onze provincie de grenswaarden niet worden overschreden kan gelet op de verkeersintensiteit op de Parksterreed worden geconcludeerd dat een overschrijding van grenswaarden niet te verwachten is.

-

Verkeersaspecten en parkeren

Er kan geparkeerd worden op eigen erf; hier is voldoende ruimte voor op het eigen erf. Ook de uitrit kan worden gerealiseerd. Er wordt geen belemmering gezien om hier een uitrit aan te leggen. Volgens het beleid ten aanzien van uitritten is dit mogelijk.

-

Exerne veiligheid

Uit de risicokaart ten aanzien van de externe veiligheid blijkt dat de locatie niet binnen een risicocontour of het invloedsgebied van een risicobron ligt. 6 RO 2de agrarische bedrijfswoning Parksterreed 5a

Fragment Risicokaart

-

Archeologie en cultuurhistorie

Ten aanzien van het punt archeologie is de Friese Archeologische Monumentenkaart Extra (FAMKE) geraadpleegd. Advies IJzertijd Middeleeuwen Ten aanzien van de periode IJzertijd – Middeleeuwen is geen onderzoek noodzakelijk. Dit advies wordt gegeven als op basis van eerder onderzoek is gebleken dat er zich geen archeologische resten in de bodem bevinden, of wanneer de archeologische verwachting voor het aantreffen van archeologische resten uit de periode ijzertijd - middeleeuwen op gefundeerde gronden zodanig laag is dat de kans op aantasting bij de meeste ingrepen zeer klein is Advies steentijd-bronstijd: onderzoek bij grote ingrepen Ten aanzien van de periode steentijd-bronstijd is alleen onderzoek noodzakelijk bij ingrepen van meer dan 2,5 hectare. Van deze gebieden wordt vermoed, op basis van eerder onderzoek dat eventuele aanwezige archeologische resten uit de steentijd al ernstig verstoord zijn. Voor de meeste kleine ingrepen is hier dan ook geen verder onderzoek noodzakelijk. Diepere sporen en vondsten kunnen evenwel nog intact zijn. Een uitzondering maken wij daarom voor zeer omvangrijke ingrepen van meer dan 2,5 hectare. Voor dergelijke grote ingrepen adviseert de provincie een karterend proefsleuvenonderzoek. Aanbevolen wordt om hiervoor contact op te nemen met de provinciaal archeoloog

Conclusie De bouw van de tweede agrarische bedrijfswoning betreft geen grote ingreep zoals bedoeld op de archeologische advieskaart. Een archeologie onderzoek is niet noodzakelijk. Bij het vinden van een object, waarvan de vinder weet of redelijkerwijs vermoedt dat het een archeologische vondst/monument is, geldt een meldingsplicht. Het is ook verplicht om het gevonden monument voor zes maanden ter beschikking te houden of te stellen voor wetenschappelijk onderzoek.

5. Uitvoerbaarheid

7 RO 2de agrarische bedrijfswoning Parksterreed 5a

Maatschappelijke uitvoerbaarheid - draagvlak De gemeente hecht aan draagvlak voor plannen. De initiatiefnemer heeft per mail van 25 januari 2021 aangegeven dat de omwonenden van de Parksterreed positief zijn over de plannen. De initiatiefnemer is persoonlijk bij de dichtstbijzijnde buren op nr. 7 en 8 langsgeweest en zij hebben geen bezwaar tegen de bedrijfswoning, zo geeft de initiatiefnemer aan.

Tegemoetkoming in schade Het afwijken van een bestemmingsplan kan bij derden leiden tot inkomensderving of een vermindering van de waarde van een onroerende zaak. Onder de oude Wet op de Ruimtelijke Ordening werd dit planschade genoemd. De initiatiefnemer heeft reeds een overeenkomst getekend waarin staat dat hij het totale bedrag van de tegemoetkoming in schade (als bedoeld in artikel 6.1 van de Wet ruimtelijke ordening) aan de gemeente zal compenseren. Exploitatie In het kader van de Grondexploitatiewet (onderdeel van de Wet ruimtelijke ordening) dient een exploitatieplan te worden opgesteld indien er sprake is van onder andere de bouw van een of meerdere woningen (artikel 6.2.1 van het Besluit ruimtelijke ordening). Dit is anders indien de kosten bij de vaststelling van een ruimtelijke plan anderszins zijn verzekerd, zoals hier het geval is. Dan vervalt deze verplichting. Het anderszins verzekeren van de kosten kan door middel van het sluiten van een exploitatieovereenkomst. Hierin wordt vastgelegd dat de initiatiefnemer de kosten van de gemeente voortvloeiende uit het plan, niet zijnde de leges en het bedrag van een eventuele tegemoetkoming in schade, voor zijn rekening neemt. Gedacht moet worden aan bijvoorbeeld het aanleggen van een uitrit of een aansluiting op het riool e.d.

8 RO 2de agrarische bedrijfswoning Parksterreed 5a

E-Mailbericht Zaak 271896 -------------------------------------------------------------------------------Van:

omgevingsvisie@bommelerwaard.nl (Omgevingsvisie Bommelerwaard)

Aan:

info@Zaltbommel.nl (Info Gemeente Zaltbommel)

Datum: 02-02-2022 om 13:55:28 Onderwerp: FW: 2e bedrijfswoning Vof de Kuiper op 02-02-2022 om 13:55:28 Beste collega’s, Graag deze e-mail als zienswijze op de ontwerp-omgevingsvisie Bommelerwaard inboeken (NB: als je de titel leest, lijkt dat het ergens anders over gaat. Navraag wijst uit dat het ook bedoeld is als zienswijze). Met vriendelijke groet, Auke Sybesma Strategisch Ontwikkelaar Ruimte Gemeente Zaltbommel T: 14 0418 | M: 06 294 252 62 | E: adsybesma@zaltbommel.nl<mailto:adsybesma@zaltbommel.nl> Aanwezig: maandag, dinsdag (tot 14.00 uur), woensdag, donderdag en vrijdag (tot 14.00 uur) ................................................................................ ............................................... [cid:image001.jpg@01D8183C.88D05A50] Om u sneller te kunnen helpen, corresponderen wij graag per e-mail met u. Als u ons mailt of digitaal benadert, beantwoorden wij u ook zoveel mogelijk via e-mail. Verandert uw emailadres? Geef het aan ons door via info@zaltbommel.nl<mailto:info@zaltbommel.nl>! Liever op papier? Geen probleem, laat het ons dan even weten.

Van: jasper van beuzekom <jaspervanbeuzekom@hotmail.nl> Verzonden: dinsdag 1 februari 2022 16:06 Aan: Omgevingsvisie Bommelerwaard <omgevingsvisie@bommelerwaard.nl> Onderwerp: 2e bedrijfswoning Vof de Kuiper Geachte Heer/Mevrouw, Naar aanleiding van het bezoek vanmiddag door Gijs van Leeuwen heeft hij mij het advies gegeven een mail de sturen naar jullie over hetgeen wat hier speelt op ons bedrijf. Wij hebben een melkveebedrijf met 230 melkkoeien en 50 stuks mestvee + 40 kleine kalfjes. Nu wil ik Jasper van Beuzekom samen met m´n neef het bedrijf overnemen alleen lopen wij tegen het probleem aan dat er maar 1 Bedrijfswoning bij het bedrijf staat. Wij hebben daarvoor een aanvraag gedaan alleen staat op dit mommend het bestemmingsplan vast en daarin staat dat er maar 1 agrarische bedrijfswoning bij het bedrijf mag staan. Op advies van de gemeente heb ik toen een principe verzoek ingediend maar helaas is die afgewezen. Wat ik niet begrijp, omdat een collega melkveehouder in een andere gemeente wel mag bouwen, omdat daar de noodzaak wel kon worden onderbouwt zie in de bijlage. Wij kunnen namelijk ook goed onze noodzaak aantonen waarom wij dit zo graag willen. Ik heb de leeftijd dat ik graag op mezelf wil gaan wonen en hoop dan dat jullie hierin mee willen denken.

Hetgeen dat ik ook aan de wethouder heb voorgelegd is dat het misschien een idee is om tijdelijk een arbeid unit erbij te plaatsen, zodat ik het proces kan

afwachten over het bestemmingsplan en ik in ieder geval al een eigen woonplek heb wat voor de Privéomstandigheden ook beter zou zijn. Omdat ik nu nog iedere dag heen en weer rij om 9 uur s ´avonds naar Giessenburg en ochtends om 6 uur weer terug naar de boerderij. Ook eet ik bij m´n oom en tante en zou het fijn zijn als ik zelf een eigen huis heb waar dat kan. Gijs van Leeuwen gaf aan dat ik dit ook moest melden in de mail Hoe denken jullie daar over zou dit kunnen? In ieder geval hoop ik dat er op korte termijn al een oplossing kan komen in bijv. de vorm van een woonunit met het uitzicht in de toekomst op een eigen huis. Graag hoor ik van jullie en hoop ik dat we samen in de vorm van oplossingen kunnen denken. Met vriendelijke groet, Namens Vof de Kuiper Brakel Bijlagen: image001.jpg 5.3-ruimtelijke-onderbouwing-2de-bedrijfswoning-parksterreed-5a (1).pdf

1

BveB - Msd - Zbm Well, 1 februari 2022

Aan de gemeenteraad van Zaltbommel postbus 10002 5300 DA Zaltbommel info@zaltbommel.nl

Afd./cluster

Kopie

02FEB 2022 Zaaknr. / Documsntnr.

Onderwerp: pro forma zienswijze ontwerp-omgevingsvisie Bommelerwaard Geachte heer, mevrouw, raad. De gemeente Maasdriel/Zalbommel verdient de complimenten voor de zorgvuldigheid waarmee ze de situatie in de sector heeft onderzocht alvorens beleid te vormen. De agrarische sector voorziet voor alle inwoners voor voldoende, veilig en betaalbaar voedsel. Op veel niveaus is de kwaliteit van vitaliteit van de sector direct verbonden met de kwaliteit van de groene buitenruimte. Daarmee is er een direct en gezamenlijk belang tussen buitengebied en bebouwd gebied. Die gezamenlijkheid komt goed tot uiting in de visie. Met de omgevingsvisie toont de gemeente aan het wederzijdse belang te zien en te koesteren. Dat gezegd hebbende, zien we wel aandachtspunten met betrekking tot de vertaling van de analyse naar uitgangspunten van het te voeren beleid. Ook zien we spanningsvelden in de omgevingsvisie. We hebben een grondgebonden melkveebedrijf in alle gemeenten in de Bommelerwaard met zowel binnendijkse als erg veel buitendijkse percelen. We zijn erg afhankelijk van de waardevolle buitendijkse percelen. Ruimtelijke begrenzing kringloopsluiting

De gemeente heeft duidelijk ambities rond verbetering grondgebondenheid en sluiting van kringlopen en natuurinclusiviteit. We delen die ambitie in de wetenschap dat we er nog veel kennis en ervaring in op moeten hebben. Het tekort en verminderen aan beschikbare landbouwgrond maakt dat het sluiten van kringlopen vraagt om een ruime definitie op schaal. In huidige bestemmingsplannen worden ook voor melkveehouderij grondgebonden voorwaarden gesteld, dan is het behoud en de benutting van landbouwgrond van groot belang en mogen er geen consequenties volgen bij het ongewenst verminderen van de benutting en het areaal landbouwgrond. Het degraderen van de landbouwfunctie naar landschapsgrond kan grote invloed hebben op de beschikkingsmacht die de Meststoffenwet vereist voor landbouwgrond zorgt voor minder kringlopen en voor een nog grotere druk op het areaal beschikbare landbouwgrond. Wij vragen uw ambitie maar vragen u hier geen ruimtelijke begrenzing aan te verbinden. We zien ook dat er fictieve stikstofbronnen gekoppeld zijn aan landbouwgrond, die op deze manier de weg volgen naar grijze stikstof. Ook vragen wij erkenning van de bestaande landschapskwaliteiten, de geomorfologische de aardkundige kwaliteiten kenmerken die in de voorgaande visies van groot belang waren en gekoppeld waren aan regio's. Deze bestaande waarde is nu verdwenen.

Verder is het belangrijk om voldoende middelen beschikbaar te stellen voor nieuwe doelen die in alle gevallen met de eigenaren en pachters, de grondgebruikers tot stand dienen te komen.

Van Genderen

2

Hier volgt een waarschuwing voor nog meer stikstofgevoelige natuur buiten de bestaande Natura 2000 natuurgebieden. Dit gaat een externe werking opleveren voor de gemeenten en omliggende gemeenten. Elke nieuwe stikstofgevoelige bron die in Aerius terecht komt zorgt voor nog meer vergunningsbelemmeringen. Natuurontwikkeling

De percelen die deel uit maken het Gelders natuurnetwerk, die via een provinciale verordening zijn aangewezen zonder dat de grondgebruikers daar redelijke invloed op hadden, ontbreken als kaart bijlage in de omgevingsvisie. Wel zien we nog steeds misverstanden over het areaal natuurgrond en wordt er ten onrechte gesteld dat honderden hectares aan uiterwaarden nagenoeg allemaal in het Gelders natuurnetwerk liggen, terwijl het gaat over zuivere hoogwaardige agrarische percelen met een agrarische bestemming. Het is volgens openbare bronnen dat grote oppervlakte percelen in de Bommelerwaard die eigendom zijn van de provincie Gelderland (BBL) al jaren niet verpacht worden, wel voor erg veel giftig sint Jacobs kruiskruid zorgen en door niemand opgegeven worden bij de jaarlijkse gecombineerde opgaven. Als er meer behoefte is aan betere biodiversiteit dan is van belang om de focus te leggen op dergelijke percelen en gebieden die TBO's in beheer hebben. Bij de functies van buitendijks die op p. 92 staan staat de landbouw als eigenaar ten onrechte op de laagste plek. Bij de waarden op pl20 wordt grasland genoemd, terwijl buitendijks ook voor akkerbouw en fruitteelt wordt gebruikt en langs de Maas, de afgedamde Maas en de Bergsche Maas is het gebruik nu niet overwegend natuur. Dat blijkt ook dat dit overeenkomstig het feit is dat de uiterwaarden relatief droog zijn volgens p.

120.Dat gebruik blijkt uit allerlei openbare bronnen die kennelijk niet gebruikt zijn om de bestaande waarden in te kleuren. Dergelijke foutieve aannames/uitgangspunten mogen niet tot claims op landbouwgrond buitendijks leiden. We lezen dat de Maasuiterwaarden twee keer per jaar overstromen. Deze aanname is niet gebaseerd op officiële hoogwater registratiebronnen. De praktijk leert dat de Maasuiterwaarden langs de afgedamde Maas en rond Alem sporadisch overstromen (2021 en 1995) van de hoofdwatergang gewoonlijk een keer in de vijfjaar overstromen, behoudens enkele excessen die een keer in de 40 jaar voorkomen. Dit beeld zorgt ten onrechte voor beeldvorming dat uiterwaarden als landbouwgrond gras inclusief bouwland minder geschikt zijn. Bij de hang naar meer waterveiligheid worden de andere belanghebbenden die niet terug te zien zijn in dit plan, de scheepvaart vergeten. Te veel afgraven past zoals u stelt op p. 120 niet bij de Maasuiterwaarden vanwege de hoge aardkundige waarden die zijn verdwenen uit de visie. Afgraven geeft nadeel tijdens droge perioden omdat er dan te weinig water in de rivieren komt. Ook voor de regenwater/ klimaatopgaven van woonwijken zijn uiterwaarden niet de allereerste oplossing. Het begint met het vasthouden in en nabij de wijk, dat kan prima ondergronds onder nieuwe bouwwerken en in en rondom de wijk en in combinatie met parken en speelplaatsen.

Masterplan Maas is vol lof over toerisme. Deze lijkt zich tot het water te beperken. Voor gebruik van buitendijkse grond is niet de gemeente het bevoegd gezag maar RWS. Waterrecreatie en het huidige agrarische gebruik kan prima samengaan. Voor welke buitendijkse activiteiten op land is of wordt er toestemming van RWS verwacht? Bij de hang naar meer recreatie moeten we niet vergeten dat de horeca, recreatie en cultuursector de afgelopen drie fors heeft geleden onder de covid lockdowns. Als het over natuurdoelen gaat dan zitten die verborgen in private databanken en dat er grote verschillen zijn in de Aerius, de kaarten van de natuurbeheerplannen en de private NDDF databank site, die vaak subsidie en politiek gestuurd kunnen zijn. Het mag niet zo zijn dat de bestaande

Van Genderen

3

natuurwaarden vernietigd worden door dat er met wijziging van strategie naar niet aanwezige waarden een beter subsidiedoel wordt nagestreefd. Over uiterwaarden wordt op p. 36 ten onrechte de indruk gewekt dat die veel en jaarlijks overstromen, dat is echter niet het geval in het groeiseizoen en daarbij was 2021 na meer dan 40 jaar een uitzondering in de zomer. De agrarische functie van landbouwgrond buitendijks dient hoofdfunctie te blijven, waarbij de andere biodiversiteitdoelen secundair aan zijn en het hoge water een natuurlijk verschijnsel is dat een dubbelfunctie met landbouw heeft. Het is immers bekend dat het beheer als landbouwgrond beter is voor de veiligheid. Het laten groeien en bloeien sinds de jaren 90 heeft als tot mega hoge kosten geleid bij het herstel via Programma Stroomlijn.

U schrijft het voornemen te hebben om meer biodiversiteit, natuur inclusief en natuur te beogen. Mede met het oog voor de gezamenlijke ambitie op kringloopsluiting en grondgebondenheid., het bestaande grondtekort, en de concurrentie met woningbouw en bedrijvigheid, vragen wij u uitdrukkelijk te beperken tot het provinciaal beleid rond GNN en Groene Ontwikkelzone. Op microniveau lijkt extensivering een mooie oplossing, echter op macro en mondiaal gebied gaat dit tot grote problemen, voedseltekorten en milieuconflicten. Nederlandse veehouderij is namelijk de meest duurzame in de wereld. GMS Op p.38 is te lezen dat de gemeenten " het verminderen van stikstofuitstoot op onze stikstofgevoelige natuurgebieden verminderen. Hier sluiten we aan bij de Gelderse Maatregelen Stikstof (GMS) met een gebiedsgerichte aanpak voor Rivierenland. Hoe is nader te bepalen. Bij stikstof en landbouw dient het gaan over het causale effect op de Natura 2000 gebieden. Te vaak wordt vergeten dat landbouwgrond veel stikstof opneemt en C02 vastlegt. Het kan niet waar zijn dat in de gemeente waar slechts twee Natura 2000 gebieden zijn maatregelen zonder instemming van de grondgebruikers en eigenaren worden geïmporteerd in deze Omgevingsvisie.

In dit licht verzoeken wij u uitdrukkelijk te wachten op de metingen die de Universiteit van Amsterdam uitvoert naar de daadwerkelijk gemeten afstand die stikstof aflegt. In het begin van 2022 worden de eerste analyses verwacht. De Vogel- en Habitatrichtlijn gaan niet over stikstof maar over behoud, instandhouding van aanwezige natuurwaarden, waarbij er rekening gehouden mag worden met sociaaleconomische omstandigheden. De huidige KDVJ doelen zijn nauwelijks op stikstofmetingen gebaseerd maar op simulatiemodellen en volgens allerlei wetenschappelijke bronnen totaal onhaalbaar zelfs als alle mensen en dieren uit ons land verdwenen. De adviezen die commissie Remkes en Hordijk gaven zijn niet tot nauwelijks opgevolgd. Kortom, het mag niet zo zijn dat er grondrechten worden aangetast op basis van modellen met zeer grote onzekerheden i.p.v. gemeten causaal effect zonder slag of stoot in de omgevingsvisie worden geïmporteerd zonder instemming van de gemeenteraad en belanghebbenden. Er zijn volgens Kamervragen nauwelijks tot geen bodemanalyses bekend over natuurgebieden om de staat van de stikstof in de natuurbodems te volgen en te monitoren. Wel zien we dat water en verstoring/recreatie een grote druk geven op natuurdoelen die andere Europese landen aan de EU rapporteren.

En we zien dat nu toerisme dat voor dagelijkse verstoring kan zorgen zwaar wordt gepromoot, zijn wat de gemeenten willen stimuleren die ook voor meer biodiversiteit en natuur lijken te willen gaan, maar dat verstoring kennelijk geen probleem lijkt voor de ambities.

Van Genderen

4

Waarschuwingen voor tunnelvisie Het PBL is inmiddels overtuigd dat natuurdoelen niet uitsluitend met stikstof gehaald kunnen worden. ^ Ook uit de Greenpeace Wob blijkt dat de tunnelvisie op stikstof wel tot grote ongekende uitgaven leidt terwijl nauwelijks gegarandeerd kan worden dat daarmee natuurdoelen gerealiseerd worden.^Jaarlijks geeft de Tweede Kamer goedkeuring voor de begroting en leggen de verschillende ministeries verantwoording af over hun uitgaven. De Rekenkamer controleert bovendien de rechtmatigheid en doelmatigheid van de bestedingen door het kabinet. Maar omdat de stikstof- en klimaatmiljarden worden ondergebracht in een fonds, maken ze geen deel meer uit van het jaarlijkse begrotingsproces. Controle wordt dan een stuk moeilijker voor zowel het parlement als de rekenmeesters. ^ Wij vragen behoedzaam om te gaan in mee gaan met dergelijke wensen. Uw inwoners inclusief jeugd betalen immers nog jarenlang de rekening voor buitensporige uitgaven. Landbouw en natuurpercelen versterken elkaar Weet u dat uit recent onderzoek door een onderzoeker van Louis Bolk is gebleken dat juist gangbare landbouw beter scoort op de doelen water- en biodiversiteit. * * "Landbouwgraslanden bleken op perceelniveau in en boven de grond meer dier- en plantensoorten te bevatten dan de graslanden in natuurgebieden. Maar in de verschillende percelen zag je wel veel dezelfde soorten.

Dat is ook belangrijk, want op landbouwpercelen vindt Je grotere aantallen regenwormen. Die zijn ontzettend belangrijk als voedsel voor weidevogels. De natuurgraslanden bleken op perceelniveau weliswaar minder soorten te bevatten, maar door de grote variatie tussen percelen was over de twintig graslanden bezien Juist een hogere biodiversiteit dan in de twintig landbouwgraslanden." Ook stelde Deru vast dat de landbouwgraslanden het regenwater beter kunnen opnemen dan natuurgraslanden. "Regenwormen en wortels zorgen voor een grotere sponswerking in de landbouwpercelen. Vooral bij pieken in de regenval is dat interessant, want landbouwgraslanden vangen het water tot wel vijf keer sneller op." Dit onderzoek maakt duidelijk dat minder mest juist tot meer uitspoeling leidt en averechts werkt op de beoogde milieudoelen en natuur en gangbare landbouw prima bij elkaar functioneren. Voedselgebieden van nationaal belang "Vanwege de ligging van Nederland in een rivierendelta met aanvoer van nutriëntrijkmateriaal heeft Nederland zeer vruchtbare landbouwgronden. De gronden in Nederland die bij uitstek geschikt zijn voor het produceren van menselijk voedsel, zijn onze zeeklei- en rivierkleigronden, löss en de essen, kampen en andere oude akkers op de zandgronden. Op deze gronden kan met relatief lage input en lage verliezen een hoge productie worden gehaald.

Deze gronden zijn van nationaal belang en verdienen dan ook bescherming op nationaal niveau. De gronden moeten voor de toekomstige generaties worden veiliggesteld voor voedselproductie„5

https://www.melkvee.nl/artikel/426153-pbl-stikstof-niet-langer-centraal-stellen-in-natuurbeleid/ ^ https://www.rijksoverheid.nl/documenten/wob-verzoeken/2021/07/09/besluit-wob-ver2oek-communicatie-bzktotstandkoming-maatregelen-stikstof-en-pfas https://www.binnenlandsbestuur.nl/financien/rekenkamer-waarschuwt-parlement-over-toezicht-op-milJardenfondsen

https://www.h2owaternetwerk.nl/h2o-actueel/combineer-iandbouw-en-natuur-voor-waterbeheer-en-biodiversiteit ^https://ontspannennederland.nl/naar-een-ontspannen-nederland.pdf

*

Van Genderen

5

Het moge duidelijk zijn volgens recent onderzoek dat de bestaande landbouwgebieden in de Bommelerwaard voor de productie van voedsel van nationaal belang is en bescherming behoeft in plaats van reduceren van de landbouw functie. Grondbeleid

We lezen op p. 98 dat gemeenten op basis van de omgevingsvisie voorkeursrecht gemeenten kunnen vestigen. We vinden dat op basis van een omgevingsvisie af moet zien van afgezien moet worden van het voorkeursrecht. Na het vaststellen van de omgevingsvisie door de gemeenteraad is voor belanghebbenden geen juridische mogelijkheid om de beoogde functies te wijzigen. Een dergelijke dwangmaatregel is strijd met het EVRM en zorgt op voorhand al voor schade aan de waardering van eigendommen van inwoners. Te vaak wordt gewacht met onteigenen tot de waarde verder tot een nulpunt is gezakt en zien we dat de tegemoetkoming niet toereikend is om andere schaars onroerend goed te verkrijgen. In de grondgebonden landbouw is gewenst om primair compensatie te bieden en verzoeken wij eerst voor concreet zicht op realisatie inclusief financiering te zorgen. Het moge u inmiddels bekend zijn dat volgens vaste jurisprudentie uit EU en NL het niet toegestaan om onteigende of verworven onroerend goed aan een bepaalde partij te gunnen. Voortgang

Graag ontvang zien we de inbreng terug in de commentaarnota. Wilt u ons informeren wanneer de commissie en de gemeenteraad de ontwerp omgevingsvisie Bommelerwaard gaat behandelen, zodat er eventueel ingesproken kan worden. Met vriendelijke groeten. Maatschap van Genderen

Van Genderen

Well, 2 februari 2022 Aan de gemeenteraad van Zaltbommel postbus 10002 5300 DA Zaltbommel info@zaltbommel.nl Onderwerp: pro forma zienswijze ontwerp-omgevingsvisie Bommelerwaard Geachte heer, mevrouw, raad, De gemeente Maasdriel/Zalbommel verdient de complimenten voor de zorgvuldigheid waarmee ze de situatie in de sector heeft onderzocht alvorens beleid te vormen. Wij hebben een melkveebedrijf met grond in beiden gemeenten in de Bommelerwaard met een opvolger en zijn sterk afhankelijk van binnendijkse en buitendijkse percelen landbouwgrond. Helaas hebben we de laatste jaren al erg veel grond moeten inleveren voor maatschappelijke doelen. Het behoud van landbouwgrond is erg belangrijk voor ons daarom reageren wij op deze Omgevingsvisie. Met de omgevingsvisie toont de gemeente aan het wederzijdse belang te zien en te koesteren. Dat gezegd hebbende, zien we wel aandachtspunten met betrekking tot de vertaling van de analyse naar uitgangspunten van het te voeren beleid. Ook zien we spanningsvelden in de omgevingsvisie. Ruimtelijke begrenzing kringloopsluiting De gemeente heeft duidelijk ambities rond verbetering grondgebondenheid en sluiting van kringlopen en natuurinclusiviteit. We delen die ambitie in de wetenschap dat we er nog veel kennis en ervaring in op moeten doen.

Het tekort en verminderen aan beschikbare landbouwgrond maakt dat het sluiten van kringlopen vraagt om een ruime definitie op schaal. In huidige bestemmingsplannen worden ook voor melkveehouderij grondgebonden voorwaarden gesteld, dan is het behoud en de benutting van landbouwgrond van groot belang en mogen er geen consequenties volgen bij het ongewenst verminderen van de benutting en het areaal landbouwgrond. Het degraderen van de landbouwfunctie naar landschapsgrond kan grote invloed hebben op de beschikkingsmacht die de Meststoffenwet vereist voor landbouwgrond zorgt voor minder kringlopen en voor een nog grotere druk op het areaal beschikbare landbouwgrond. Wij vragen u hier geen ruimtelijke begrenzing aan te verbinden. We zien ook dat er fictieve stikstofbronnen gekoppeld zijn aan landbouwgrond, die op deze manier de weg volgen naar grijze stikstof. Met minder dierlijke mest worden geen kringloop met natuurlijke hulpbronnen gestimuleerd maar kunstmest waar gas voor nodig is. Verder is het belangrijk om voldoende middelen beschikbaar te stellen voor nieuwe doelen die in alle gevallen vrijwillig met de eigenaren en pachters, de grondgebruikers tot stand dienen te komen. Hier volgt een waarschuwing voor nog meer stikstofgevoelige natuur buiten de bestaande Natura 2000 natuurgebieden. Dit gaat een grotere externe werking opleveren voor de gemeenten en omliggende gemeenten.

Elke nieuwe stikstofgevoelige bron die in Aerius waar geen grip op is, terecht komt zorgt voor nog meer vergunningsbelemmeringen. Natuurontwikkeling De percelen die deel uit maken het Gelders natuurnetwerk, die via een provinciale verordening zijn aangewezen zonder dat de grondgebruikers daar redelijke invloed op hadden, ontbreken als bijlage in de omgevingsvisie. Wilt u de kaart met de Natura 2000 en overig natuurnetwerk toevoegen als bijlage. Wel zien we nog steeds misverstanden over het areaal natuurgrond en wordt er ten onrechte gesteld dat honderden hectares aan uiterwaarden nagenoeg allemaal in het Gelders natuurnetwerk zouden liggen, terwijl het gaat over zuivere hoogwaardige agrarische percelen met een agrarische bestemming. Het is volgens openbare bronnen dat grote oppervlakte percelen in de Bommelerwaard die eigendom zijn van de provincie Gelderland (BBL) al jaren niet verpacht worden, wel voor erg veel giftig sint Jacobs kruiskruid zorgen en door niemand opgegeven worden bij de jaarlijkse gecombineerde opgaven. Als er meer behoefte is aan betere biodiversiteit dan is van belang om de focus te leggen op dergelijke percelen en gebieden die TBO’s in beheer hebben.

1 Maatschap De Koning

Bij de functies van buitendijks die op p. 92 staan staat de landbouw als eigenaar ten onrechte op de laagste plek. Bij de waarden op p120 wordt grasland genoemd, terwijl buitendijks ook voor akkerbouw en fruitteelt wordt gebruikt en is het gebruik nu niet overwegend natuur. Dat blijkt ook dat dit overeenkomstig het feit is dat de uiterwaarden relatief droog zijn volgens p.120. Dat gebruik blijkt uit allerlei openbare bronnen die kennelijk niet gebruikt zijn om de bestaande waarden in te kleuren. Dergelijke foutieve aannames/ uitgangspunten mogen niet tot claims of degradatie op landbouwgrond buitendijks leiden. We lezen op p.120 dat de Maasuiterwaarden twee keer per jaar overstromen. Deze aanname is niet gebaseerd op officiële hoogwater registratiebronnen. De praktijk leert dat de Maasuiterwaarden niet jaarlijks overstromen. Dit beeld zorgt ten onrechte voor beeldvorming dat uiterwaarden als landbouwgrond gras inclusief bouwland minder geschikt zijn. Over uiterwaarden wordt ook op p. 28 ten onrechte de indruk gewekt dat die veel en jaarlijks overstromen, dat is echter niet het geval in het groeiseizoen en daarbij was 2021 na meer dan 40 jaar een uitzondering in de zomer.

De agrarische functie van landbouwgrond buitendijks dient hoofdfunctie te blijven, waarbij de andere biodiversiteitdoelen secundair aan zijn en het hoge water een natuurlijk verschijnsel is dat een dubbelfunctie met landbouw heeft. Het is immers bekend dat het beheer als landbouwgrond beter is voor de veiligheid. Het laten groeien en bloeien heeft sinds de jaren 90 tot mega hoge kosten geleid bij het herstel via Programma Stroomlijn. U schrijft het voornemen te hebben om meer biodiversiteit, natuur inclusief en natuur te beogen. Mede met het oog voor de gezamenlijke ambitie op kringloopsluiting en grondgebondenheid., het bestaande grondtekort, en de concurrentie met woningbouw en bedrijvigheid, vragen wij u uitdrukkelijk te beperken tot het provinciaal beleid rond GNN en Groene Ontwikkelzone. Op microniveau lijkt extensivering een mooie oplossing, echter op macro en mondiaal gebied gaat dit tot grote problemen, voedseltekorten en milieuconflicten. Nederlandse veehouderij is namelijk de meest duurzame in de wereld. Ontbrekende kaart GNN De actuele kaart van het Gelders Natuurnetwerk zoals die is vastgelegd in de provinciale verordening ontbreekt in de bijlagenlijst. Wij verzoeken u deze op te nemen met duiding voor Natura2000 en Gelders Netwerk zodat duidelijk wordt welke percelen buiten de verordening vallen.

GMS Op p.38 is te lezen dat de gemeenten ‘’ het verminderen van stikstofuitstoot op onze stikstofgevoelige natuurgebieden verminderen. Hier sluiten we aan bij de Gelderse Maatregelen Stikstof (GMS) met een gebiedsgerichte aanpak voor Rivierenland. Hoe is nader te bepalen. Bij stikstof en landbouw dient het gaan over het causale effect op de Natura 2000 gebieden. Te vaak wordt vergeten dat landbouwgrond veel stikstof opneemt en CO2 vastlegt. Het kan niet waar zijn dat in de gemeente waar slechts twee Natura 2000 gebieden zijn maatregelen zonder instemming van de grondgebruikers en eigenaren en via de gemeenteraad klakkeloos worden geïmporteerd in deze Omgevingsvisie. In dit licht verzoeken wij u uitdrukkelijk te wachten op de metingen die de Universiteit van Amsterdam uitvoert naar de daadwerkelijk gemeten afstand die stikstof aflegt. In het begin van 2022 worden de eerste analyses verwacht. De Vogel- en Habitatrichtlijn gaan niet over stikstof maar over behoud, instandhouding van aanwezige natuurwaarden, waarbij er rekening gehouden mag worden met sociaaleconomische omstandigheden. De huidige KDW (kader richtlijn water) doelen zijn nauwelijks op stikstofmetingen gebaseerd maar op simulatiemodellen en volgens allerlei wetenschappelijke bronnen totaal onhaalbaar zelfs als alle mensen en dieren uit ons land zijn verdwenen.

De adviezen die commissie Remkes en Hordijk gaven zijn niet tot nauwelijks opgevolgd. Kortom, het mag niet zo zijn dat er grondrechten worden aangetast op basis van modellen met zeer grote onzekerheden i.p.v. gemeten causaal effect zonder slag of stoot in de omgevingsvisie worden geïmporteerd zonder instemming van de belanghebbenden. Er zijn volgens Kamervragen nauwelijks tot geen bodemanalyses bekend over natuurgebieden om de staat van de stikstof in de natuurbodems te volgen en te monitoren. Wel zien we dat water en verstoring/recreatie een grote druk geven op natuurdoelen die andere Europese landen aan de EU rapporteren. En we zien dat nu toerisme dat voor dagelijkse verstoring kan zorgen zwaar wordt gepromoot, zijn wat de gemeenten willen stimuleren die ook voor meer biodiversiteit en natuur lijken te willen gaan, maar dat verstoring kennelijk geen probleem lijkt voor de ambities.

2 Maatschap De Koning

Waarschuwingen voor tunnelvisie Het PBL is inmiddels overtuigd dat natuurdoelen niet uitsluitend met stikstof gehaald kunnen worden. 1 Ook uit de Greenpeace Wob blijkt dat de tunnelvisie op stikstof wel tot grote ongekende uitgaven leidt terwijl nauwelijks gegarandeerd kan worden dat daarmee natuurdoelen gerealiseerd worden. 2 Jaarlijks geeft de Tweede Kamer goedkeuring voor de begroting en leggen de verschillende ministeries verantwoording af over hun uitgaven. De Rekenkamer controleert bovendien de rechtmatigheid en doelmatigheid van de bestedingen door het kabinet. Maar omdat de stikstof- en klimaatmiljarden worden ondergebracht in een fonds, maken ze geen deel meer uit van het jaarlijkse begrotingsproces. Controle wordt dan een stuk moeilijker voor zowel het parlement als de rekenmeesters. 3 Wij vragen behoedzaam om te gaan in mee gaan met dergelijke wensen. Uw inwoners inclusief jeugd betalen immers nog jarenlang de rekening voor buitensporige uitgaven. Voedselgebieden van nationaal belang “Vanwege de ligging van Nederland in een rivierendelta met aanvoer van nutriëntrijkmateriaal heeft Nederland zeer vruchtbare landbouwgronden. De gronden in Nederland die bij uitstek geschikt zijn voor het produceren van menselijk voedsel, zijn onze zeeklei- en rivierkleigronden, löss en de essen, kampen en andere oude akkers op de zandgronden.

Op deze gronden kan met relatief lage input en lage verliezen een hoge productie worden gehaald. Deze gronden zijn van nationaal belang en verdienen dan ook bescherming op nationaal niveau. De gronden moeten voor de toekomstige generaties worden veiliggesteld voor voedselproductie”4 Het moge duidelijk zijn volgens recent onderzoek dat de bestaande landbouwgebieden in de Bommelerwaard voor de productie van voedsel van nationaal belang is en bescherming behoeft in plaats van reduceren van de landbouw functie. Grondbeleid We lezen op p. 98 dat gemeenten op basis van de omgevingsvisie voorkeursrecht gemeenten kunnen vestigen. We vinden dat op basis van een omgevingsvisie geen voorkeursrecht gevestigd mag worden zonder concreet zicht op realisatie. Na het vaststellen van de omgevingsvisie door de gemeenteraad is er voor belanghebbenden geen juridische mogelijkheid om de beoogde functies te wijzigen. Een dergelijke dwangmaatregel is in strijd met alle grondrechten en zorgt op voorhand al voor schade aan de waardering van eigendommen van inwoners. Te vaak wordt gewacht met onteigenen tot de waarde verder tot een nulpunt is gezakt en zien we dat de tegemoetkoming niet toereikend is om andere schaars onroerend goed te verkrijgen.

In de grondgebonden landbouw is gewenst om primair compensatie te bieden en verzoeken wij eerst voor concreet zicht op realisatie inclusief financiering te zorgen. Het moge u inmiddels bekend zijn dat volgens vaste jurisprudentie uit EU en NL het niet is toegestaan om onteigende of verworven onroerend goed aan een bepaalde partij te gunnen. Voortgang Graag ontvang zien we onze inbreng terug in de commentaarnota. Wilt u ons informeren wanneer de commissie en de gemeenteraad de ontwerp omgevingsvisie Bommelerwaard gaan behandelen, zodat er eventueel ingesproken kan worden. Met vriendelijke groeten, Maatschap De Koning

1

https://www.melkvee.nl/artikel/426153-pbl-stikstof-niet-langer-centraal-stellen-in-natuurbeleid/

2 https://www.rijksoverheid.nl/documenten/wob-verzoeken/2021/07/09/besluit-wob-verzoek-communicatie-bzk-totstandkoming-

maatregelen-stikstof-en-pfas 3 https://www.binnenlandsbestuur.nl/financien/rekenkamer-waarschuwt-parlement-over-toezicht-op-miljardenfondsen 4

https://ontspannennederland.nl/naar-een-ontspannen-nederland.pdf

3 Maatschap De Koning

E-Mailbericht Zaak 271942 -------------------------------------------------------------------------------Van: Aan:

info@zaltbommel.nl

Datum: 02-02-2022 om 16:34:34 Onderwerp: Zienswijze Ontwerp-omgevingsvisie Bommelerwaard nr 439045 op 02-022022 om 16:34:34 Nederhemert, 2 februari 2022. Geacht College, Hierbij zend ik u een zienswijze op Ontwerp-omgevingsvisie Bommelerwaard nr 439045. 1. Op de Bommelervisiekaart (17-11-2021) is het voor de steenfabriek De Rijswaard in de Arkenswaard (Nederhemert-Noord) opgenomen bedrijfsterrein-vlak niet in overeenstemming met het vigerende bestemmingsplan Buitendijks Gebied. Het vlak met bestemming Bedrijf-Buitendijks zou naar het zuiden toe groter moeten zijn, zoals in de verbeeldingskaart. Het gebruik en ontwikkelingsmogelijkheden voor Overige Functies door watergebonden bedrijven is belangrijk voor vitale lokale bedrijvigheid en dient ook daarom niet beperkt te worden. 2. Op de in de Ontwerp-omgevingsvisie opgenomen Energiekansenkaart Windenergie van 8 maart 2021 van de Gemeente Zaltbommel is het gebied waar windenergie mogelijk zou zijn (zonder extra voorwaarden) een deel van Arkenswaard (Nederhemert) opgenomen. Industrieterreinen worden op de Bommelervisiekaart (17-11-2021) weliswaar niet als zoekgebied aangeduid, maar in de ontwerpvisie wordt genoemd dat industrieterreinen de voorkeursvolgorde 2 hebben voor Windenergie.

Gezien de ligging in de open uiterwaard van de Afgedamde Maas is de uitstraling van een Windmolen naar de omgeving groot en al van veraf inbreukmakend op het landschap. Een goede inpassing in het landschap is daar niet mogelijk. Tevens is deze locatie te dicht gelegen bij de kernen Nederhemert en Aalst en de dijkwoningen nabij de steenfabriek. Daarenboven betreft het een gebied waar om redenen van de watergebonden functie een uitzondering wordt gemaakt op de reguliere, veel lagere, voorkeursvolgorde van de uiterwaarden, waarin dit terrein ligt. Het terrein van de Steenfabriek zou om die redenen niet in aanmerking moeten kunnen komen voor windenergie. Met vriendelijke groet,

Bijlagen: geen

iTIKSTOFCLAIM N

n

AfdVclusfer

Dronten, 8 maart 2022 Aan de gemeenteraad van Zaltbommel postbus 10002 5300 DA Zaltbommel

&

0 9 MRT 2022 Zaaknr. / Documentor,

Aan de gemeenteraad van Maasdriel Postbus 10.000 5330 GA Kerkdriel

I

I

Onderwerp: uw verzoek aanvulling proforma zienswijze ontwerp-omgevingsvisie Bommelerwaard Geachte heer, mevrouw, raad Hierbij ontvangt u de gevraagde aanvulling op de pro forma reactie. De recente geopolitieke ontwikkelingen vragen om een herijking van het proces rondom de omgevingsvisie. Het wordt door de laatste dagen duidelijk dat Rusland geen kustmest meer levert aan Amerika, de Oekraïne en Europa. In de Oekraïne beschikt men niet over brandstoffen en zaaigoed om dit jaar te kunnen zaaien en te oogsten en stevent men af op een wereldwijde voedselschaarste die geen recht doet aan het huidige Europese stikstof- en waterbeleid dat niet ten koste van grijze economie maar groene economie gaat. De tijd is gekomen dat de beschikbaarheid van regionaal voedsel een groot openbaar belang is geworden waarbij de regio de regie kan nemen.

Na de uitspraak van 29 mei 2019 zit Nederland opgezadeld met een uitzichtloos stikstofdossier. De uitzichtloosheid komt door een onvolledige belangenafweging. Vermeende achteruitgang van de biodiversiteit, verkeerd geïnterpreteerde modelmatige normoverschrijdingen van KRW-normen, angstbeelden rondom klimaatverandering en foutieve uitvoering van Brusselse richtlijnen zorgen dat voedselzekerheid, de eerste levensbehoefte, van ondergeschikt belang is geworden aan bovenstaande opsomming. De geopolitieke spanningen in de wereld dwingen ons tot een herijking van de belangen. Een overvloed en ruime keuze aan betaalbare voedingsmiddelen lijkt op dit moment niet meer vanzelfsprekend. Maar ook komen we tot de conclusie dat kostbare maatregelen, genoemd in het regeerakkoord, waar de rekenkamer al bijzonder kritisch over was door de geopolitieke spanningen totaal achterhaald zijn.

Forse uitbreiding natuur Stikstofclaim (SSC) wil een kanttekening plaatsen bij voorgestelde maatregelen uit het regeerakkoord en het onlangs gepresenteerde Z'*® actieprogramma nitraat. Het kabinet wil maatregelen nemen om de achteruitgang van de biodiversiteit te stoppen. Maar gaat de biodiversiteit wel achteruit? Sinds 1990 hebben we de Ecologische Hoofdstructuur, dat later over is gegaan in Natuur Netwerk Nederland. Het areaal is van 1990 tot heden gegroeid van 453.500 ha naar nu ruim 700.000 ha landoppervlakte. Daarmee voldoen we ruimschoots aan de internationale norm van 17 % van onze totale oppervlakte. Door deze enorme groei in areaal van natuur zou de biodiversiteit ruimschoots de kans hebben moeten krijgen. En mocht men tot de conclusie komen dat dat niet het geval is, kun je je afvragen of deze enorme oppervlakte nieuwe natuur de laatste 30 jaar wel juist is beheerd.

KRW en derogatie In het 7'*® actieprogramma nitraat ligt de nadruk op, naast het halen van de nitraatnormen in het grondwater, het realiseren van de Kader Richtlijn Water normen. Maar we zien vaak dat normen verkeerd toegepast worden. Boerensloten worden onterecht geconfronteerd met KRW-normen. Daarnaast komt het ook voor dat er normoverschrijdingen plaatsvinden in grensoverschrijdende waterlopen/beken en rivieren. Het is dan ook onmogelijk om doelen te halen als de oorzaak van de normoverschrijding moet worden gezocht in het buitenland. Toch meent het ministerie met een aantal maatregelen te moeten komen. Ook gebruikt het ministerie de mogelijkheid om met de nieuwe derogatie een forse krimp van de veestapel te realiseren. In 2020 werd er voor 765.000 ha derogatie aangevraagd. Deze hectares zorgden voor 1

ongeveer een extra stikstof plaatsingsruimte van globaal 55 miljoen kg stikstof. Daarentegen zorgt een voorgestelde krimp van 30 % van de veestapel ook voor een vermindering van o.a. het stikstofplafond, groot 504,4 miljoen kg stikstof. (30 % is 150 miljoen kg stikstof) Als we deze krimp dan vergelijken met de nationale stikstofplaatsingsruimte, (1.184.400 ha grasland en voedergewassen en 526.800 ha akkerbouwgewassen) dan komen we tot de conclusie dat het ministerie aanstuurt op een volledige grondgebondenheid. Niet alleen voor de melkveehouderij, maar ook voor de intensieve sectoren. (504,4 miljoen kg N -150 miljoen kg N is gelijk aan de plaatsing van de stikstof op het totale landbouwareaal incl. derogatie).

Juridisch probleem Maar is dit noodzakelijk? Hierboven hebben we al uitgelegd dat genoemde redenen in het regeerakkoord niet valide zijn. Maar misschien is het stikstofdossier een valide reden om de veestapel te krimpen. Ook daar ziet SSC een opmerkelijke interpretatie van de Vogel- en Habitatrichtlijn. Deze schrijft voor dat de natuurlijke kenmerken in een stabiele of gunstige staat moeten blijven zoals die zijn aangewezen ten tijde van het aanwijzingsbesluit. Areaal, habitattypen en soorten die tijdens het aanwijzingsbesluit aanwezig waren, dienen te worden beschermd. Nederland monitort dat niet op basis van de natuurlijke kenmerken, maar op basis van een niet valide model wat de neerslag van stikstof kan bepalen tot 0.7 gram/ha met een onnauwkeurigheid van 100 %. Deze absurditeit zorgt voor grote juridische problemen in de rechtszaal. Dit strekt zelfs zo ver dat de leefbaarheid en de nationale economie er fors onder lijdt.

Stikstof-onbalans Als laatste wil SSC het klimaatdossier benoemen. In elke oplossing gaat de overheid voorbij aan de korte koolstof kringloop. Voedselproductie kan juist een grote bijdrage leveren aan de vastlegging van C02. Maar dit kan alleen als gewassen voldoende voedingsstoffen krijgen. De vastlegging van een slecht groeiend gewas is veel minder dan van een goed en gezond gewas. Door overheidsbeleid wordt het uitvoeren van bemesting met organische mest steeds verder beperkt. In de plaats daarvan wordt het veel klimaat onvriendelijker gebruik van kunstmest gestimuleerd. Door de geopolitieke spanningen is kunstmest voor een lange periode niet of zeer beperkt beschikbaar. Bij ongewijzigd beleid van de overheid gaat dit voor een enorme bedreiging zorgen in de voedselzekerheid. Daarom doet SSC een appel op de overheid. Om de gewassen gezond te houden en daarmee te zorgen voor, naast een goede koolstofopname en voedselzekerheid, moet het mogelijk worden kunstmest te kunnen vervangen door organische mest bovenop het nu al vingerende beleid voor de plaatsing van organische mest. Ook kan de vervanging van kunstmest door organische mest een grote bijdrage leveren in een oplossing van het stikstofprobleem. De nationale stikstofbalans is op dit moment in onbalans, de import van kunstmest is daar voor een groot deel debet aan.

Vervanging van kunstmest door organische mest kan de kringloop ook verder sluiten. In Europees verband zijn er onder de huidige mondiale omstandigheden grote zorgen over de productie van voedsel. ^Kortom, in de huidige geopolitieke spanningen wordt het tijd voor een zeer spoedige heroverweging van belangen. Het kan niet zo zijn dat een regeerakkoord door de geopolitieke spanningen bij gaat dragen aan verminderde voedselzekerheid. Dat zou grote sociale onrust met zich meebrengen. Daarom een oproep aan de gemeente: Stel uw beleid bij aan de nieuwe realiteit en begin daar vandaag mee. Er is geen tijd meer te verliezen en herijk de omgevingsvisie Bommelerwaard! Mocht u nu al vragen hebben, dan adviseren wij u een e-mail te sturen. Met vriendelijke groeten. Stichting Stikstof Claim

^ https://www.boerderij.nl/vrees-voor-voedseltekorten-door-oorlog-neemt-toe https://www.trouw.nl/economie/oorlog-in-oekraine-raakt-wereldwijde-voed https://nos.nl/collectie/13893/artikel/2419598-vooral-voedsel-metaal-en-energie-kunnen-duurder-worden-door-oorlogoekraineselvoorziening-conflict-en-honger-gaan-hand-in-hand~bl7a92b69/?referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com%2F

2

KSTOFCLAIM.N I

HT3 I HT-1010 BveB - Msd^ Zbm

Postbus 10002 5300DA

Kopti

Naam: Gemeentekantoor Zaltbomrr ^fd./cluster Adres: Hogeweg 11,5301 LB ZALTI lOMWEL

0 9 MRT 2022 Zaaknr. / Documentor.

Aan de gemeenteraad van Zaltbomrr el postbus 10002 _ 5300 DA Zaltbommel

„

aangetekende BRIEF NL

R

NL Frankering betaald €9.

166586

D PostNU 08-03-2022 16:57

NL

5300DA 10002

3SRPKS505664309

f Dronten, 2 februari 2022

lq I

Aan de gemeenteraad van Zaltbommel postbus 10002 5300 DA Zaltbommel

0 3 FEB 2022 Oo::,i-r^er‘ :rr

& Aan de gemeenteraad van Maasdriel Postbus 10.000 5330 GA Kerkdriel

L.

Onderwerp: pro forma zienswijze ontwerp-omgevingsvisie Bommelerwaard Geachte heer, mevrouw, raad. Stichting Stikstof Claim heeft kennisgenomen van de ontwerp-omgevingsvisie Bommelerwaard die tot en met 2 februari ter inzage ligt. Wij lezen dat er ten onrechte een vrij negatief beeld wordt geschetst over veehouderij en in het bijzonder intensieve veehouderij. De wensen die op agrarisch gebied beoogt worden gaan fors ten koste van de schaarse beschikbare ruimte aan landbouwgrond. We maken bezwaar tegen het blindelings importeren van de Gelderse Maatregelen Stikstof in deze omgevingsvisie zonder dat die op basis van metingen (in plaats van modellen) tot stand komt. Op de zwaarwegende GMS behoren de wettelijk vastgelegde procedures gevolgd te worden en dienen alle belanghebbenden persoonlijk op dat moment een zienswijze op een actualisatie van de omgevingsvisie te kunnen doen. De stichting Stikstof Claim zal deze pro forma zienswijze de komende weken nog aanvullen. Mocht u nu al vragen hebben, dan adviseren wij u een e-mail te sturen. Met vriendelijke groeten.

Sticbivw Stikstof Claim

1

p

^

AANGETEKENDE BRIEF NL NL Frankering betaald €9.05

D

PostNL 166586

13 gr.

02-02-2022 17:34

NL TKSTOFCLAIM.N

3SRPKS175245695

5300DA 10002

LO Aan de gemeenteraad van Zaltbommel postbus 10002 5300 DA Zaltbommel

5300DA

- AOD02 pos'b'-'s enVeka 530' ■i/eg AA.

3

BveB - Msd Afd./cluster

^^derlandseh

Mdk^^houq ers 11 MRT 2022 Vj^^ond Zaaknr. / DocumerünrT^ Ztfijoo Aan het college 'vh nAWvnn rir gpr^^entp 7althnmmp| en|Maasdriel Postbus 10.002 en Postbus 10.000 5300 DA Zaltbonnmel 5330 GA Kerkdriel Putten, 9 maart 2022 Kenmerk: B4468-4

Betreft: klacht proces GMS in omgevingsvisie Bommelerwaard Geachte college, heer, mevrouw, raad, De recente geopolitieke ontwikkelingen vragen o.a. om een herijking van het proces rondom de omgevingsvisie omdat de beschikbaarheid van regionaal voedsel nadelig beïnvloed wordt als gevolg van de omgevingsvisie. Op p.38 van de omgevingsvisie is te lezen dat de gemeenten " het verminderen van stikstofuitstoot op onze stikstofgevoelige natuurgebieden verminderen. Hier sluiten we aan bij de Gelderse Maatregelen Stikstof (GMS) met een gebiedsgerichte aanpak voor Rivierenland. Hoe is nader te bepalen. Bij stikstof en landbouw dient het gaan over het causale effect op de Natura 2000 gebieden. Te vaak wordt vergeten dat landbouwgrond veel stikstof opneemt en C02 vastlegt. Het kan niet waar zijn dat in de gemeente waar slechts twee Natura 2000 gebieden zijn, carte blanche stikstofmaatregelen zonder instemming van de raad, grondgebruikers en eigenaren worden geïmporteerd in deze Omgevingsvisie. In dit licht verzoeken wij u uitdrukkelijk te wachten op de metingen die de Universiteit van Amsterdam uitvoert naar de daadwerkelijk gemeten afstand die stikstof aflegt. In de loop van 2022 worden de eerste analyses verwacht.

De Vogel- en Habitatrichtlijn gaan niet over stikstof maar over behoud, instandhouding van aanwezige natuurwaarden, waarbij er rekening gehouden mag worden met sociaaleconomische omstandigheden. De huidige KDW doelen zijn nauwelijks op stikstofmetingen gebaseerd maar op simulatiemodellen en volgens allerlei wetenschappelijke bronnen totaal onhaalbaar zelfs als alle mensen en dieren uit ons land verdwenen. Kortom, het mag niet zo zijn dat er grondrechten worden aangetast op basis van modellen met zeer grote onzekerheden i.p.v. gemeten causaal effect zonder slag of stoot in de omgevingsvisie worden geïmporteerd zonder instemming van de belanghebbenden. Er zijn nauwelijks tot geen bodemanalyses bekend over natuurgebieden om de staat van de stikstof in de natuurbodems te volgen en te monitoren. De NMV wil zeker onder huidige mondiale situatie niet dat GMS blindelings wordt geïmporteerd in de omgevingsvisie. Het gaat over ongekende grote maatregelen met een grote ruimtelijke impact waarvoor de wettelijke procedures gevolgd dienen te worden en onze leden in staat gesteld moeten worden om via een gewijzigde omgevingsvisie vooraf en tijdens de ter visie legging te reageren volgens de zienswijze procedure die wettelijk vastgelegd is.

1

^léderlandse Melk^^houders V^^ond

Krachtighuizerweg 28

info@nmv.nu

3881 PD Putten

www.nmv.nu

06 213 22 313

KvK 40656654

Graag vernemen wij binnen 21 dagen uw reactie dat uw gemeente wel zal zorgen voor een ter visie legging van de actualisatie van de omgevingsvisie Bommelerwaard waarbij belanghebbenden ook op de stikstof maatregelen de kans krijgen een zienswijze te doen. Bij uitblijven van een reactie zijn wij genoodzaakt de zaak voor te leggen aan een onafhankelijke instantie. met vriendelijke groet, Nederlandse Melkveehouders Vakbond

2

p AANGETEKENDE BRIEF NL

^derlandse

NL Frankering betaald€9.05 13 gr

M^k^fehouders

D PostNL

171640

09-03-2022 18:48

NL

uT^ir _ _ _ _ L_ _ _ -

3SRPKS807760472

5300DA 10002

11 MRT 2022 Zaaknr. / Documentri.

\

Aan het college van B&W van Postbus 10.002 5300 DA Zaltbommel

■

■ HOS®

de gemeente Zaltbommel

Krachtighuizerweg 28 3881 PD Putten

I^derlandse

Melk^^houders V^p^ond |4W./dusfef

Aan de gemeenteraad van Zaltbommel Postbus 10.002 5300 DA Zaltbommel Putten, 9 maart 2022 Kenmerk: B4468-3

&

,

. .

aan de gefneenteraad ^ai^a Postbus 1(r 5330 GA Kerkdriel

0 9 MRï 2022

I

Zaaknr./Oocumemnr

2.K ____ Betreft: aanvulling op pro forma zienswijze ontwerp-omgevingsvisiè~BümmeleFwaard.,Jl___ Geachte heer, mevrouw, raad. In vervolg op uw verzoek ontvangt u hierbij de gevraagde aanvulling op de zienswijze De recente geopolitieke ontwikkelingen vragen om een herijking van het proces rondom de omgevingsvisie. Het wordt door de laatste dagen duidelijk dat Rusland geen kustmest meer levert aan Amerika, de Oekraïne en Europa. In de Oekraïne beschikt men niet over brandstoffen en zaaigoed om dit Jaar te kunnen zaaien en te oogsten en stevent men af op een wereldwijde voedselschaarste die geen recht doet aan het huidige Europese stikstof- en waterbeleid dat niet ten koste van grijze economie maar groene economie en voedselzekerheid gaat. De tijd is gekomen dat de beschikbaarheid van regionaal voedsel een groot openbaar belang is geworden waarbij de regio zelf de regie kan nemen. In Europees verband zijn er onder de huidige mondiale omstandigheden grote zorgen over de productie van voedsel. ^ Kortom, in de huidige geopolitieke spanningen wordt het tijd voor een zeer spoedige heroverweging van belangen. Het kan niet zo zijn dat een regeerakkoord door de geopolitieke spanningen bij gaat dragen aan verminderde voedselzekerheid. Dat zou grote sociale onrust met zich meebrengen. Daarom een oproep aan de gemeente: Stel uw beleid bij aan de nieuwe realiteit en begin daar vandaag mee.

Er is geen tijd meer te verliezen en herijk de omgevingsvisie Bommelerwaardl Dat is toch al nodig omdat herijking met GMS op basis van algemene beginselen van behoorlijk bestuur niet toegestaan is zonder dat een actualisatie van de omgevingsvisie voor eenieder opnieuw ter inzage wordt gelegd. met vriendelijke groet, Nederlandse Melkveehouders Vakbond

' https;//www.boerderij.nl/vrees-voor-voedseltekorten-door-oorlog-neemt-toe https;//www.trouw.nl/economie/oorlog-in-oekraine-raakt-wereldwijde-voed https://nos.nl/collectie/13893/artikel/2419598-vooral-voedsel-metaal-en-energie-kunnen-duurder-worden-door-oorlogoekraineselvoorziening-conflict-en-honger-gaan-hand-in-hand~b17a92b69/?referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com%2F