CConstaterende datWoudenberg
Koppel je AI →
Document · PDF

08g. 03466745 (Bijlagenboek 2).pdf

Raadscommissie 7 september 2021, gemeente WoudenbergBij agendapunt: 6: Ingekomen stukken39.309 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 5

Daarnaast is draagvlak onder inwoners niet de enige bepalende factor in het vaststellen van het draagvlak. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Met betrekking tot uw opmerking over de opschaling van gemeenten: het is waar dat er opgaven zijn die soms het gemeentelijk niveau overstijgen of waar het strategisch kan zijn om op regionaal niveau samen te werken. De provincie ziet fusie als een kans voor verdere versteviging van de regionale positie van de gemeenten. Zie voor een uitgebreidere toelichting paragrafen 3.2.2 en 3.2.3.

52

Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 14a Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 17 maart 2021 Samenvatting: In aanvulling op zienswijze 14 geeft indiener aan dat het Kieskompas niet betrouwbaar was en hier geen harde conclusies aan mogen worden verbonden. Reactie: De provincie onderschrijft dit niet. Het onderzoek van Kieskompas is een representatief onderzoek, gewogen naar geslacht, leeftijd, opleiding, en stemgedrag bij de gemeenteraadsverkiezingen (indien bekend). Daarmee geeft het onderzoek een betrouwbaar en representatief beeld van de meningen in beide gemeenten. Zie voor een uitgebreide beschrijving en van het proces en de resultaten van de peilingen paragrafen 2.1.3 en 2.6 van de reactienota. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld.

De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 15 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 25 maart 2021 Samenvatting: Indieners hebben de voorkeur voor een zelfstandig Scherpenzeel. Indieners geven daarbij aan dat zij hun voorzieningenniveau willen behouden, desnoods door stijging van lokale belastingen. Indieners noemen dat Scherpenzeel de eigen financiën goed onder controle heeft en noemt dat dit niet in elke gemeente zo goed op orde is. Ook wijzen indieners er op dat de afstand tussen inwoner en overheid kleiner zal blijven als Scherpenzeel zelfstandig blijft, met name in het sociaal domein. Daarbij wijzen indieners op het grote draagvlak voor een zelfstandig Scherpenzeel. Aanvullend noemen indieners dat het proces niet goed is doorlopen door een vooringenomen standpunt van GS, niet transparante besluitvorming binnen B&W en toezeggingen waar later weer op teruggekomen wordt. Reactie: In uw zienswijze schetst u dat de financiële positie van de gemeente Scherpenzeel goed is en noemt u dat dit niet overal zo goed is. De financiële uitgangspositie van Barneveld en Scherpenzeel is weliswaar verschillend, maar niet ‘beter of slechter’.

Solvabiliteit is immers niet de enige factor om dit te bepalen: aan de andere kant heeft Barneveld meer exploitatiemogelijkheden door onbenutte belastingcapaciteit en een hoge weerbaarheid in het geval van financiële tegenslagen. In het algemeen geven de financiën geen aanleiding om te veronderstellen dat in de nieuwe gemeente op korte termijn minder middelen beschikbaar zullen zijn voor uitgaven aan voorzieningen en dienstverlening dan nu voorzien. Dit geldt dus ook voor voorzieningen en

53

dienstverlening in het dorp Scherpenzeel. Voor een uitgebreide toelichting over de gevolgen van de herindeling op de financiën en voorzieningen, zie paragraaf 2.5 van de reactienota. In uw zienswijze geeft u aan dat de afstand tussen inwoner en overheid kleiner zal blijven als Scherpenzeel zelfstandig blijft, met name op het gebied van het sociaal domein. Door de ontwikkeling van een dorpenbeleid en gerichte dienstverlening is het mogelijk om de afstand tussen overheid en burger klein te houden. Het dorpenbeleid raakt daarnaast aan de zeggenschap over eigen voorzieningen die u noemt. Voor een uitgebreide beschrijving van de inzet en inspanningen op van beide gemeenten op dit vlak, zie paragraaf 2.4 van de reactienota. U geeft aan dat er een groot draagvlak is voor een zelfstandig Scherpenzeel. Hierbij is het zo dat de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeente op meerdere momenten en op verschillende manieren zijn gepeild. Al met al levert dat een wat genuanceerder beeld op dan u schetst. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Tot slot bent u kritisch op het proces en noemt u een vooringenomen standpunt door de provincie.

De korte reactie daarop is dat de provincie van mening is dat op een heldere en consistente lijn is geopereerd, passend bij provinciaal beleid, wetgeving en het Beleidskader gemeentelijke herindeling van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. In paragraaf 2.3 van de reactienota wordt het proces van het open overleg, de rol van de provincie en besluitvorming door B&W uitgebreid uiteengezet. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 16 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 26 maart 2021 Samenvatting: Indiener geeft aan dat na herindeling het uitoefenen van invloed op het regionale beleid van de Regio Foodvalley door de nieuwe gemeente Barneveld bestuurlijk eenvoudiger wordt. Daarbij geeft indiener wel aan dat ook zonder fusie bestuurlijk steviger kan worden gepositioneerd. Reactie: Wij beschouwen deze reactie als een ondersteuning van het herindelingsontwerp.

Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 17 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 27 maart 2021 Samenvatting: Indiener geeft aan negatief te staan tegenover het herindelingsontwerp en verzoekt af te zien van het voornemen tot herindeling. Indiener geeft aan voor een zelfstandig Scherpenzeel te zijn. Indiener wijst daarbij onder andere op toekomstige verbetering van de bestuurskracht van Scherpenzeel en geeft aan dat Scherpenzeel zich bewust is van de uitdagingen van de veranderende maatschappij. Ook geeft indiener aan zeer tevreden te zijn over de huidige voorzieningen. 54

Daarnaast geeft indiener aan dat schaalvergroting niet automatisch een kostenbesparing met zich meebrengt. Ook geeft indiener aan dat deze zich niet serieus genomen voelt, waarbij indiener verwijst naar de twee peilingen. Tot slot is de indiener zeer kritisch over het proces bij de totstandkoming van het herindelingsontwerp. Reactie: In uw zienswijze geeft u veel verschillende zaken aan. Centraal staat in ieder geval dat u voldoende vertrouwen heeft in een zelfstandige toekomst voor Scherpenzeel. Echter, de provincie is er niet van overtuigd dat Scherpenzeel zelf een afdoende oplossing zal bereiken voor het bestuurskrachtprobleem dat de gemeenteraad zelf heeft vastgesteld. Zie voor een uitgebreide toelichting van die stelling paragraaf 2.1.3 van de reactienota. Daarnaast geeft u aan dat u zeer tevreden bent over de voorzieningen en dat Scherpenzeel de financiën goed op orde heeft. Hierbij geeft u aan dat herindelingen over het algemeen niet leiden tot lagere kosten. In dat kader stelt de provincie dat de financiën geen aanleiding geven om te veronderstellen dat in de nieuwe gemeente minder middelen beschikbaar zullen zijn voor uitgaven aan voorzieningen en dienstverlening dan nu voorzien. Voor een uitgebreide toelichting over de gevolgen van de herindeling op de financiën en voorzieningen, zie paragraaf 2.5 van de reactienota.

U vraagt zich daarnaast af waarom er alsnog wordt gekozen voor herindeling, ondanks twee peilingen die een andere kant op wezen. Hierbij moet worden opgemerkt dat de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeente op meerdere momenten en op verschillende manieren zijn gepeild. Al met al levert dat een wat genuanceerder beeld op dan u schetst. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Tot slot bent u kritisch op het proces bij de totstandkoming van het herindelingsontwerp en typeert u het herindelingstraject als ‘dirty’. De korte reactie daarop is dat de provincie van mening is dat er op een heldere en consistente lijn is geopereerd, passend bij provinciaal beleid, wetgeving en het Beleidskader gemeentelijke herindeling van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. In paragraaf 2.3 van de reactienota wordt het proces van het open overleg, de rol van de provincie en besluitvorming door B&W uitgebreid uiteengezet. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies.

VOLGNUMMER: 18 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 27 maart 2021 Samenvatting: Indieners geven aan de zienswijze van de gemeente Scherpenzeel te steunen. Indieners geven hierbij aan dat herindeling een slechte oplossing is voor een niet-bestaand probleem. Indieners geven hiervoor als belangrijkste reden aan dat uit twee verschillende peilingen is gebleken dat er geen draagvlak is voor deze herindeling. Daarbij geven de indieners aan dat de provincie niet luistert naar de mening van de inwoners van Scherpenzeel. Reactie:

55

In uw reactie geeft u aan de zienswijze van de gemeente Scherpenzeel te steunen. De provincie heeft per hoofdstuk gereageerd op de zienswijze van de gemeente Scherpenzeel, wat u kunt lezen in paragraaf 4.3 van deze reactienota. Wat betreft de punten die u verder noemt in uw zienswijze merken we het volgende op. U geeft allereerst aan dat er geen probleem is in de gemeente Scherpenzeel. De provincie ziet dat anders. De aanleiding voor de arhi-procedure is onvoldoende toekomstige bestuurskracht van de gemeente Scherpenzeel. Deze uitdaging is in 2019 vastgesteld door de gemeenteraad van Scherpenzeel zelf. De provincie is er niet van overtuigd is dat Scherpenzeel hier zelf een juiste oplossing voor zal vinden. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.1.3 van de reactienota. Met betrekking tot het thema draagvlak en de verschillende peilingen moet worden opgemerkt dat de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeente op meerdere momenten en op verschillende manieren zijn gepeild. Al met al levert dat een wat genuanceerder beeld op dan u schetst. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies.

Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 19 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 28 maart 2021 Samenvatting: Indiener verzoekt de provincie om het herindelingsproces te stoppen. Indiener geeft aan dat de provincie de inwoners van Scherpenzeel onjuist bejegent en vooringenomen in het proces zit. Als reden daarvoor geeft indiener aan dat er niet is geluisterd naar de twee verschillende peilingen, waaruit onvoldoende draagvlak blijkt. Het participatieproces zelfs was volgens indiener niet representatief en duur. Ook geeft indiener aan dat de financiën van Barneveld niet op orde zijn en die van Scherpenzeel wel. Daarbij geeft indiener aan dat in het herindelingsontwerp Barneveld financiële ondersteuning krijgt vanuit de provincie. Daarnaast voorziet indiener dat bij herindeling de ambtenaren van de gemeente Scherpenzeel geen plek zullen krijgen bij de gemeente Barneveld. Reactie: U geeft veel punten aan, waar we hier puntsgewijs en onder verwijzing naar de bovenliggende reactienota op zullen reageren. Allereerst stelt u dat er op basis van twee peilingen beperkt draagvlak is voor de herindeling.

Hierbij moet worden opgemerkt dat de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeente op meerdere momenten en op verschillende manieren zijn gepeild. Al met al levert dat een wat genuanceerder beeld op dan u schetst. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Met betrekking tot uw financiële opmerkingen merken we het volgende op. In uw zienswijze schetst u een slechte financiële uitgangspositie voor de gemeente Barneveld. Dit ligt genuanceerder dan u schetst: de financiële uitgangspositie van de twee gemeenten is verschillend, niet zozeer ‘beter of slechter’. Scherpenzeel scoort op het punt van solvabiliteit hoog; ze is goed in staat om haar financiële verplichtingen te voldoen. Barneveld heeft meer exploitatiemogelijkheden door

56

onbenutte belastingcapaciteit en heeft een goede weerbaarheid in het geval van financiële tegenslagen. Daarnaast zijn voor de tekortposities van Barneveld ruim voldoende voorzieningen opgenomen. Al met al geven de financiën geen aanleiding om te veronderstellen dat in de nieuwe gemeente minder middelen beschikbaar zullen zijn voor uitgaven aan voorzieningen en dienstverlening dan nu voorzien. Tevens zullen beide gemeenten bij een herindeling een frictiekostenuitkering uit het gemeentefonds ontvangen. In het geval van deze fusie bedraagt het frictiekostenbedrag totaal 5,6 miljoen euro. Voor een uitgebreide toelichting zie paragraaf 2.5 van de reactienota. Ook ziet u een mogelijke stijging van OZB en afvalstoffenheffing als risico bij een herindeling. In het algemeen is de gemeenteraad van de nieuw te vormen gemeente autonoom en kan deze na verkiezingen andere keuzes maken, eventueel onder druk van dan geldende financiële en maatschappelijke omstandigheden. Echter, deze autonomie geldt voor elke gemeenteraad en kan in alle situaties ontstaan, zowel in het geval van fusie als in het geval van zelfstandigheid van Scherpenzeel en Barneveld. In het algemeen bent u zeer kritisch op de rol van de provincie en het proces.

De korte reactie daarop is dat de provincie van mening is dat er op een heldere en consistente lijn is geopereerd, passend bij provinciaal beleid, wetgeving en het Beleidskader gemeentelijke herindeling van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. In paragraaf 2.3 van de reactienota wordt het proces van het open overleg, de rol van de provincie en besluitvorming door B&W uitgebreid uiteengezet. Daarnaast bent u kritisch op de vormgeving van het participatieproces en noemt u deze onzinnig en geldverspilling. De provincie ziet dat anders en vindt de zienswijzeprocedure een belangrijk element in de procedure. In paragraaf 2 hebben we dit proces nauwkeurig uiteengezet. Daar waar het gaat over de overgang van personeel: dit moet gebeuren onder sociaal verantwoorde omstandigheden en is een zaak van afstemming tussen beide gemeenten. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies.

VOLGNUMMER: 20 Indiener: Inwoners Scherpenzeel, 28 maart 2021 Samenvatting: Indieners verzoeken GS en PS om het herindelingsproject te stoppen en de mogelijkheden tot samenwerking tussen Scherpenzeel en Barneveld te verkennen. Indieners geven daarbij aan dat ze de reden voor herindeling onvoldoende gefundeerd en beargumenteerd vinden. Daarvoor geven indieners aan dat er onvoldoende draagvlak is voor de herindeling. Daarnaast geven indieners aan dat Kieskompas vanuit de provincie suggestieve vragen stelt en onvoldoende bereikbaar is. Ook geven indieners aan dat de gemeente Scherpenzeel de bestuurskracht heeft versterkt en plannen heeft om deze verder te versterken. Indiener twijfelt aan nut en noodzaak van de herindeling en voorziet hogere kosten voor de inwoners van Scherpenzeel. Reactie: In uw zienswijze geeft u aan dat u de reden voor herindeling onvoldoende gefundeerd en beargumenteerd vindt. Zoals ook in het herindelingsontwerp naar voren komt, is de aanleiding voor 57

het herindelingsontwerp onvoldoende toekomstige bestuurskracht van de gemeente Scherpenzeel. Dit is in 2019 vastgesteld door de gemeenteraad van Scherpenzeel zelf. De provincie is er sindsdien niet van overtuigd dat Scherpenzeel hier zelf een juiste oplossing voor zal vinden. Zie voor een uitgebreide toelichting op dit punt paragraaf 2.1.3 van de reactienota. Daarnaast vraagt u zich af waarom er niet is gehandeld naar de uitslag van de verschillende peilingen en zet u vraagtekens bij de betrouwbaarheid van onderzoek van Kieskompas. In het algemeen kan hierover worden opgemerkt dat draagvlak voor de provincie zeer belangrijk is. De conclusie van de provincie is wat genuanceerder dan u schetst. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Voor een toelichting van de zienswijzeprocedure en de onderzoek van Kieskompas, verwijzen we u graag naar paragraaf 2 van de reactienota. U merkt op dat er verschillende beleidsterreinen door het Rijk belegd worden bij lokale bestuurders. Dat onderschrijft de provincie: er is in dit proces ook niet buiten de rol van de provincie getreden. , zie paragraaf 2.3 van de reactienota. U vraagt op welke punten de burgers van Scherpenzeel er op vooruit en achteruit zullen gaan. In de kern krijgen de inwoners een toekomstbestendige en meer bestuurskrachtige gemeente.

Wat betreft de voorzieningen, is te zeggen dat een financiële analyse van beide gemeenten geen aanleiding geeft om te veronderstellen dat in de nieuwe gemeente minder middelen beschikbaar zullen zijn. Daarbij is in het algemeen wel een gegeven dat de gemeenteraad van de nieuw te vormen gemeente autonoom is een deze eigen keuzes kan maken, eventueel onder druk van dan geldende financiële en maatschappelijke omstandigheden. Echter, deze autonomie geldt voor elke gemeenteraad en kan in alle situaties ontstaan, zowel in het geval van fusie als in het geval van zelfstandigheid van Scherpenzeel en Barneveld. Voor een uitgebreide toelichting op dit punt, zie paragraaf 2.5 van de reactienota. Tot slot merkt u op dat er gekeken moet worden naar een samenwerking met de gemeente Barneveld, als alternatief voor een herindeling. Voor de versterking van de bestuurskracht van Scherpenzeel zijn in de arhi-procedure verschillende varianten onderzocht. Vanuit de provincie is in het variantenonderzoek de optie van een duurzame en vergaande samenwerking tussen Scherpenzeel met Barneveld specifiek ingebracht. Echter, deze variant was niet haalbaar omdat de gemeenten hier geen overeenstemming over kunnen bereiken vanwege verschil in belang en perspectief bij de invulling van de variant. Zie paragraaf 2.3 van de reactienota voor een uitgebreide toelichting.

Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 21 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 26 maart 2021 Samenvatting: Indiener verzoekt de provincie om het herindelingsplan stop te zetten. Als reden daarvoor geeft indiener aan dat de bestuurskracht van de gemeente Scherpenzeel gemeten de resultaten op orde is, ondanks het feit dat het ambtelijk apparaat te klein en te beperkt is. In het kader daarvan verwijst indiener onder andere naar de financiële positie van Scherpenzeel en de 58

Toekomstvisie 2030. Hierbij wordt verwezen naar de kleinschalige en persoonlijke aandacht in zorg en het halen van innovatieprijzen op het gebied van grondzaken/-uitgifte. Indiener betwist de resultaten van het rapport van Seinstra van de Laar. Daarnaast wijst indiener op het gebrek aan draagvlak voor de herindeling. Ook is indiener kritisch op de rol van de provincie, de waarnemend burgemeester en de gemeenteraad Reactie: In uw zienswijze geeft u aan dat de bestuurskracht van de gemeente Scherpenzeel gezien de resultaten op orde is en dat er geen aanleiding is voor de herindeling. U geeft zelf ook aan dat het ambtelijke apparaat van de gemeente Scherpenzeel te klein is. Feit is dat het bestuurskrachtprobleem van de gemeente Scherpenzeel is in 2019 is vastgesteld door de gemeenteraad van Scherpenzeel zelf. De provincie is er sindsdien niet van overtuigd dat Scherpenzeel hier zelf een juiste oplossing voor zal vinden. Zie voor een uitgebreide toelichting op dit punt paragraaf 2.1.3 van de reactienota. Daarnaast geeft u op basis van een peiling aan dat er beperkt draagvlak is voor de herindeling. Hierbij moet worden opgemerkt dat de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeente op meerdere momenten en op verschillende manieren zijn gepeild. Al met al levert dat een wat genuanceerder beeld op dan u schetst.

Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Daarnaast bent u kritisch op de rol van de gemeenteraad. Waarbij een gemeenteraad als verkozen volksvertegenwoordiging autonoom is en eigen keuzen maakt. Ook bent u kritisch op het proces in het algemeen, met name op de rol van de provincie en de waarnemend burgemeester. De korte reactie daarop is dat de provincie van mening is dat er op een heldere en consistente lijn is geopereerd, passend bij provinciaal beleid, wetgeving en het beleidskader herindeling van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. In paragraaf 2.3 van de reactienota wordt het proces van het open overleg, de rol van de provincie en besluitvorming door B&W uitgebreid uiteengezet. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 22 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 29 maart 2021 Samenvatting: Indiener geeft aan de zienswijze van de gemeente Scherpenzeel te steunen. Indiener geeft hierbij aan dat herindeling een slechte oplossing is voor een niet-bestaand probleem.

Indiener geeft hiervoor als belangrijkste reden aan dat uit twee verschillende peilingen is gebleken dat er geen draagvlak is voor deze herindeling. Daarnaast geeft indiener aan dat er geen sprake is van een gedeelde identiteit van de gemeenten Scherpenzeel en Barneveld. Ook geeft indiener aan dat er voor Scherpenzeel geen aanleiding is om te fuseren. Hierbij noemt indiener dat er met name in Barneveld financiële tekorten zijn, waar Scherpenzeel voor moet opdraaien. Indiener voorziet dat in de nieuwe gemeente de voorzieningen erop achteruit zullen gaan. In dit kader voorziet indiener dat bij een fusie de economie in Scherpenzeel zal afnemen ten faveure van de Harselaar. 59

Reactie: In uw reactie geeft u aan de zienswijze van de gemeente Scherpenzeel te steunen. De provincie heeft per hoofdstuk gereageerd op de zienswijze van de gemeente Scherpenzeel, wat u kunt lezen in paragraaf 4.3 van deze reactienota. Wat betreft de punten die u verder noemt in uw zienswijze merken we het volgende op. Met betrekking tot het draagvlak voor de herindeling moet worden opgemerkt dat de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeente op meerdere momenten en op verschillende manieren zijn gepeild. Al met al levert dat een wat genuanceerder beeld op dan u schetst. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Daarnaast noemt u dat er geen sprake is van een gedeelde identiteit van de gemeenten Scherpenzeel en Barneveld. Hierbij is belangrijk om op te merken dat dit bij een herindeling geen breekpunt is: op dit moment is Barneveld ook al een meerkernige gemeente met dorpen met eigen kenmerken. Daarnaast is het bij de verdere ontwikkeling van het dorpenbeleid zeer goed mogelijk om ruimte te houden voor de eigenheid van Scherpenzeel in de nieuwe gemeente. Zo’n dorpenbeleid zou ook tegemoet kunnen komen aan het voorbeeld dat u geeft over de aanrijtijden voor de politie. In paragraaf 2.4 van de reactienota gaan we hier uitgebreid op in.

In uw zienswijze noemt u dat er met name in Barneveld financiële tekorten zijn, waar Scherpenzeel voor moet opdraaien. De financiële uitgangspositie van Barneveld en Scherpenzeel is weliswaar verschillend, maar niet ‘beter of slechter’. Scherpenzeel scoort op het punt van solvabiliteit hoog; ze is goed in staat om haar financiële verplichtingen te voldoen. Barneveld heeft meer exploitatiemogelijkheden door onbenutte belastingcapaciteit en heeft een goede weerbaarheid in het geval van financiële tegenslagen. Daarnaast zijn voor de tekortposities van Barneveld ruim voldoende voorzieningen opgenomen. In het algemeen geven de financiën geen aanleiding om te veronderstellen dat in de nieuwe gemeente op korte termijn minder middelen beschikbaar zullen zijn voor uitgaven aan voorzieningen en dienstverlening dan nu voorzien. Dit geldt dus ook voor voorzieningen en dienstverlening in het dorp Scherpenzeel. Voor een uitgebreide toelichting over de gevolgen van de herindeling op de financiën en voorzieningen, zie paragraaf 2.5 van de reactienota. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld.

De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 23 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 30 maart 2021 Samenvatting: Indiener geeft aan dat met dit herindelingsontwerp als het ware sprake is van huwelijksdwang, waarbij geen rekening wordt gehouden met het draagvlak onder de bevolking van Scherpenzeel. Indiener geeft als alternatief voor de herindeling een gezonde samenwerking tussen de gemeenten Barneveld en Scherpenzeel.

60

Reactie: U geeft aan dat er geen draagvlak is voor de herindeling en er niet voldoende wordt geluisterd naar de inwoners. De voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeentezijn echter op meerdere momenten en op verschillende manieren gepeild. Al met al levert dat een wat genuanceerder beeld op dan u schetst. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Daarnaast geeft u aan dat het uw voorkeur is dat de gemeenten Barneveld en Scherpenzeel in de toekomst samenwerkingspartners zullen zijn. Vanuit de provincie is in het variantenonderzoek de optie van een duurzame en vergaande samenwerking tussen Scherpenzeel met Barneveld specifiek ingebracht. Echter, deze variant was niet haalbaar omdat de gemeenten hier geen overeenstemming over kunnen bereiken vanwege verschil in belang en perspectief bij de invulling van de variant. Zie paragraaf 2.3 van de reactienota voor een uitgebreide toelichting. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies.

VOLGNUMMER: 24 Indiener: Politieke partij Barneveld (Lokaal Belang Barneveld), 1 april 2021 Samenvatting: De indiener stelt dat het nu gevolgde proces, dat heeft geresulteerd in het herindelingsontwerp, niet voldoet aan eerder geformuleerde randvoorwaarden vanuit de gemeente Barneveld en beoordelingscriteria zoals deze in het beleidskader herindeling geformuleerd zijn. Indiener stelt dat er grote financiële en beleidsmatige onzekerheden zijn, tevens wordt voorgesteld dit herindelingsproces te stoppen en tijd te nemen voor het werken aan samenwerking. Reactie: In het algemeen maakt u in uw zienswijze een aantal punten die buiten de scope van het herindelingsontwerp vallen In deze korte reactie geven wij antwoord op de belangrijkste thema’s uit uw brief en geven we waar nodig en mogelijk een verwijzing naar de thematische beantwoording in de reactienota voor een uitgebreide toelichting. In uw zienswijze geeft u aan dat het arhi-beleidskader vanuit het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties niet als uitgangspunt is genomen in de procedure. In de kern is de provincie van mening dat er op een heldere en consistente lijn is geopereerd, passend bij provinciaal beleid, wetgeving en het beleidskader herindeling van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

In paragraaf 2.3 van de reactienota wordt het proces van het open overleg, de rol van de provincie en besluitvorming door B&W uitgebreid uiteengezet. Daarnaast wordt in paragraaf 2 uitgelicht hoe in dit kader de zienswijzeprocedure en het onderzoek van Kieskompas zijn vormgegeven. Specifiek noemt u dat er gebrek is aan draagvlak voor de herindeling. Hierbij moet worden opgemerkt dat de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeente op meerdere momenten en op verschillende manieren zijn gepeild. Daarnaast is

61

draagvlak onder inwoners niet het enige element wat betreft draagvlak in het arhi-beleidskader. Al met al levert dat een wat genuanceerder beeld op dan u schetst. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Ook geeft u aan dat de gemeente Barneveld in het kader van ‘goed nabuurschap’ open hoort te staan voor een intensievere samenwerking met de gemeente Scherpenzeel. Voor de versterking van de bestuurskracht van Scherpenzeel zijn in de arhi-procedure verschillende varianten onderzocht. Vanuit de provincie is in het variantenonderzoek de optie van een duurzame en vergaande samenwerking tussen Scherpenzeel met Barneveld specifiek ingebracht. Echter, deze variant was niet haalbaar omdat de gemeenten hier geen overeenstemming over kunnen bereiken vanwege verschil in belang en perspectief bij de invulling van de variant. Zie paragraaf 2.3 van de reactienota voor een uitgebreide toelichting. In uw zienswijze noemt u de financiële gevolgen op dit moment zeer onzeker, waarbij u zich ook afvraagt wat dit betekent voor het voorzieningenniveau. Voor de volledige reactie op uw financiële opmerkingen, zie paragraaf 2.5 van de reactienota.

Voor wat betreft de voorzieningen en de dienstverlening geeft het financiële beeld geen reden om te veronderstellen dat in de nieuwe gemeente minder middelen beschikbaar zullen zijn voor uitgaven aan voorzieningen en dienstverlening dan nu voorzien. Daarbij moet in het algemeen worden opgemerkt dat de gemeenteraad van de nieuw te vormen gemeente autonoom is en deze na verkiezingen andere keuzes kan maken, eventueel onder druk van dan geldende financiële en maatschappelijke omstandigheden. Echter, deze autonomie geldt voor elke gemeenteraad en kan in alle situaties ontstaan, zowel in het geval van fusie als in het geval van zelfstandigheid van Scherpenzeel en Barneveld. Daarnaast geeft u aan dat het door Gedeputeerde Staten gewenste en uitgesproken ‘Kernenbeleid’ ten principale aan de gemeente zelf is en dat dit daardoor niet als argument kan dienen voor een een herindeling. De provincie onderschrijft dat de uitwerking van het dorpenbeleid aan de (toekomstige) gemeente zelf is. Het komen tot een passend en werkbaar dorpenbeleid is immers ook een gesprek dat vooral tussen het gemeentebestuur en haar inwoners moet plaatsvinden. Wel ondersteunt de provincie dit proces van harte. Daarnaast is de ontwikkeling van het dorpenbeleid relevante context die belangrijk is voor een begrip van de mogelijkheden bij een herindeling.

Zie voor een volledige toelichting op dit punt paragraaf 2.4 van de reactienota. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 25 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 31 maart 2021 Samenvatting: Indiener geeft aan dat er een enorme stemmingsmakerij is om voor zelfstandigheid te kiezen. Hierbij is het college van B&W bevooroordeeld, omdat uitsluitend de mening van Gemeentebelangen Scherpenzeel, de SGP en het college naar voren komen. De concept zienswijze van gemeente Scherpenzeel is geen evenwichtig document zoals de waarnemend burgemeester pretendeert dat het zou moeten zijn. Indiener ziet bij een fusie mogelijk positieve effecten voor 62

voorzieningen (schaalvoordelen), dienstverlening (minder van kastje naar de muur), zeggenschap over het eigen dorp (door dorpenbeleid 2.0), de toekomstige financiële positie van de gemeente Scherpenzeel (bij zelfstandigheid: stijging OZB en incidentele opvang structurele dekking door grondexploitatie) en versterking positie van de Regio Foodvalley (o.a. RES). Reactie: Wij beschouwen deze reactie als een ondersteuning van het herindelingsontwerp. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 26 Indiener: Inwoner Barneveld, 31 maart 2021 Samenvatting: Indiener geeft aan dat er tweemaal een peiling is gedaan met duidelijke resultaat, namelijk: zelfstandig blijven. Met het onderzoek van Kieskompas wordt gepoogd woorden in de mond te leggen. De provincie stuurt op 1 uitkomst waardoor de tegenstellingen verder worden vergroot.

Daarnaast stelt de indiener dat er geen eerlijk beeld geschetst wordt over de financiën, hier wordt met twee maten gemeten: Barneveld komt overal mee weg en in Scherpenzeel moeten de financiën 100% op orde zijn (en dan is het nog niet genoeg). Daarnaast schetst het mogelijke kernenbeleid een te positief beeld. Het zijn mooie woorden, maar deze kunnen niet hard gemaakt worden. Al met al vindt de indiener de houding richting het dorp en het gemeentebestuur respectloos en beneden alle peil. Reactie: In uw zienswijze geeft u aan dat er onder inwoners geen draagvlak is voor herindeling. Het is echter zo dat de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeente op meerdere momenten en op verschillende manieren zijn gepeild. Al met al levert dat een wat genuanceerder beeld op dan u schetst. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Daarnaast bent u kritisch op de vormgeving van de zienswijzeprocedure en het onderzoek van Kieskompas. In paragraaf 2 hebben we dit proces nauwkeurig uiteen gezet. Ook zet u vraagtekens bij de rol van de provincie. De provincie is van mening dat er volgens een heldere en consistente lijn is geopereerd, passend bij provinciaal beleid, wetgeving en het beleidskader herindeling van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

In paragraaf 2.3 van de reactienota wordt het proces van het open overleg, de rol van de provincie en besluitvorming door B&W uitgebreid uiteengezet. U noemt in uw zienswijze dat er op financieel gebied met twee maten wordt gemeten. In uw zienswijze schetst u een slechte financiële uitgangspositie voor de gemeente Barneveld. Dit ligt genuanceerder dan u schetst: de financiële uitgangspositie van de twee gemeenten is verschillend, niet zozeer ‘beter of slechter’. Scherpenzeel scoort op het punt van solvabiliteit hoog; ze is goed in staat om haar financiële verplichtingen te voldoen. Barneveld heeft meer exploitatiemogelijkheden door onbenutte belastingcapaciteit en heeft een goede weerbaarheid in het geval van financiële tegenslagen. Daarnaast zijn voor de tekortposities van Barneveld ruim voldoende voorzieningen opgenomen. Al met al geven de financiën geen aanleiding om te veronderstellen dat in de nieuwe gemeente minder middelen beschikbaar zullen zijn voor uitgaven aan voorzieningen en 63

dienstverlening dan nu voorzien. Voor een uitgebreide toelichting, zie paragraaf 2.5 van de reactienota. Ook noemt u dat er geen garantie is dat de OZB niet zal stijgen. In het algemeen is de gemeenteraad van de nieuw te vormen gemeente autonoom en kan deze andere keuzes maken, onder druk van dan geldende financiële en maatschappelijke omstandigheden. Echter, deze autonomie geldt voor elke gemeenteraad en kan in alle situaties ontstaan, zowel in het geval van fusie als in het geval van zelfstandigheid van Scherpenzeel en Barneveld. Ook geeft u aan dat het kernenbeleid mooier wordt voorgesteld dan het is. Daarbij moet worden opgemerkt dat de doorontwikkeling van het dorpenbeleid wel degelijk oplossingen kan , zowel op het gebied van zeggenschap, identiteit als eigenheid. De provincie ondersteunt dit proces, maar heeft geen sturende rol bij het komen tot dit dorpenbeleid. Dit is immers ook een gesprek dat vooral tussen Barneveld en Scherpenzeel, en uiteindelijk tussen het gemeentebestuur en haar inwoners moet plaatsvinden. Voor een uitgebreide toelichting, zie paragraaf 2.4 van de reactienota. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld.

De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 27 Indiener: Politieke partij (VVD Lokaal Netwerk Vallei & Veluwe; VVD Scherpenzeel), 31 maart 2021 Samenvatting: Indiener geeft haar input via deze zienswijze omdat zij op dit moment geen deel uitmaakt van de gemeenteraad van Scherpenzeel. De zienswijze wordt ingediend namens het bestuur van het VVD-netwerk Vallei en Veluwe. De indiener stelt een aantal concrete vragen. Indiener geeft daarbij aan dat het bestuur terug moet naar de onderhandelingstafel met de structuurvisie (2013) en de Toekomstvisie Scherpenzeel 2030. Hierbij moet het bestuur de belangen van de gemeenschap van Scherpenzeel behartigen. Wanneer meer duidelijk is over deze randvoorwaarden kan er nagedacht worden over de gewenste organisatievorm. Reactie: Uw oproep voor het maken van goede afspraken tussen de gemeenten Scherpenzeel en Barneveld is een ondersteuning voor hoe de provincie het open overleg heeft ingericht. Zie voor een uitgebreidere toelichting van de visie van de provincie op de bestuurskracht en mogelijke fusie met Barneveld de paragrafen 2.1 en 2.2.

In uw zienswijze geeft u aan dat het belangrijk is dat de ambities op het gebied van wonen, werken en (sociale) voorzieningen afgestemd zijn op de lokale gemeenschap, waarvan veel elementen zijn verwoord in de Toekomstvisie 2030. De opgaven en belangen van de inwoners van Scherpenzeel en Barneveld staan ook voor de provincie centraal. Bij het vormen van een nieuwe gemeente hebben de huidige twee gemeenten en de nieuwe gemeenteraad de ruimte om invulling te geven aan hoe de belangen van de inwoners van Scherpenzeel behartigd worden. Zie voor meer toelichting paragraaf 2.4. U stelt een aantal concrete vragen in uw zienswijze, waar wij hieronder puntsgewijs een reactie op geven:

64

De gemeente Scherpenzeel functioneert als een zelfstandige gemeente, maar is uiteraard verbonden aan de gemeenschappelijke regelingen waar zij onderdeel van uit maakt en de afspraken die daarbinnen gelden. Ook is de Regio Foodvalley een belangrijke bestuurlijke structuur, waar de gemeente Scherpenzeel op dit moment als zelfstandige gemeente zitting in heeft. -

Zoals in veel gemeenten gebruikelijk is, wordt kennis en expertise ook in Scherpenzeel op bepaalde onderdelen extern ingehuurd.

-

De provincie meent dat Scherpenzeel een bestuurskrachtopgave heeft die zij op de langere termijn niet zelfstandig kan oplossen. Voor een uitgebreidere reactie verwijzen we naar paragraaf 2.1.

-

In het herindelingsontwerp zijn de resultaten van de participatie van inwoners aangegeven. De Toekomstvisie 2030 wordt nog steeds erkend als een goede weergave van ambities en opgaven. Daarnaast gaven inwoners aan belang te hechten aan instandhouding en mogelijke versterking van de belangrijke gemeenschapsvoorzieningen; borging en bevestiging van het karakter en identiteit van het dorp; adequate dienstverlening en bestuur; en proportionele kosten van het gemeentebestuur. In paragraaf 2.6 kunt u meer lezen over het draagvlak binnen de gemeente, in het kader van het herindelingstraject.

-

Met betrekking tot uw vraag over de ambities en financiële middelen, kan het volgende worden opgemerkt. Het huidige vermogen van Scherpenzeel is solide, maar op de lange termijn kan in Scherpenzeel de omvang van de organisatie en de betaalbaarheid daarvan problematisch worden. Tot op dit moment hebben noodzakelijke uitbreidingen geleid tot een lastenverzwaring In paragraaf 2.5 kunt u een uitgebreidere reactie lezen op het thema financiën.

-

Ook kan op de lange termijn een effect zijn op het ambtelijk apparaat. Ook geldt dat een kleine ambtelijke organisatie een specifieke aantrekkingskracht kan hebben, maar dat doorgroei in vervolgfuncties met inhoudelijke specialisaties boven pakweg schaalniveau 11 en 12 echter beperkt mogelijk is. Ervaren en gespecialiseerde professionals met verdergaande ambitie zullen dan ook op een gegeven moment vertrekken.

Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 28 Indiener: Inwoner (plaats onbekend), 25 maart 2021 Samenvatting: De indiener stelt dat de provincie de fusie doordramt en trekt hierbij een vergelijking met Haren dat nu onderdeel is van de gemeente Groningen. De bevolking van Scherpenzeel is volgens de indiener duidelijk geweest in haar conclusies ten aanzien van de fusie. De indiener pleit voor een diepgaand onderzoek zodat de onderste steen boven komt in dit proces en wat deze ‘poppenkast’ gekost heeft.

65

Reactie: Gemeenten zijn primair zelf verantwoordelijk voor het versterken van hun bestuurskracht en het formuleren van een oplossing voor de opgaven waar zij voor staan, dat geldt ook voor Scherpenzeel. De provincie stimuleert en faciliteert initiatieven van onderop. De provincie heeft zo ook altijd aangedrongen op een open onderzoek naar een oplossing voor het versterken van de bestuurskracht in Scherpenzeel, door de gemeente zelf. Omdat een open vergelijk tussen het scenario zelfstandigheid en herindeling met Barneveld uitbleef, heeft de provincie in juli 2020 besloten tot het starten van de artikel 8-procedure van de Wet arhi en daarmee een regierol genomen. In paragraaf 2.3 kunt u meer hierover lezen. In uw zienswijze geeft u aan dat er geen draagvlak is voor de herindeling. Het draagvlak is van groot belang. Daarom zijn de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeente op meerdere momenten en op verschillende manieren gepeild, wat een genuanceerder beeld oplevert. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld.

De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 29 Indiener: Inwoner Barneveld, 1 april 2021 Samenvatting: De indiener stelt dat het voorliggende herindelingsontwerp een voorgenomen annexatie is door de gemeente Barneveld. Hierbij is de indiener voornamelijk kritisch over de in zijn ogen niet-transparante houding van de gemeente Barnveld. Hierbij memoreert de indiener een aantal publicaties in Binnenlands Bestuur over de actieve rol achter de schermen die de gemeente Barneveld speelt in het dossier. Gedeputeerde Staten en gemeente Barneveld zijn volgens de indiener bevooroordeeld in het dossier en handelen in strijd met de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) ten aanzien van behoorlijk bestuur. Wens van de indiener is meer transparantie. Daarnaast is de indiener van mening dat er door Gedeputeerde Staten en gemeente Barneveld aan cherry picking wordt gedaan. Ook wordt het onderzoek van Kieskompas genoemd. Verder wordt de bestuurskracht, financiële positie en het kernenbeleid onder de loep genomen. Reactie: In uw visie heeft de transparantie en het delen van informatie met burgers te kort geschoten .

Tijdens de stappen die zijn ondernomen door de provincie richting het herindelingsontwerp hebben de belangen en behoeften van de inwoners van Scherpenzeel en Barneveld steeds centraal gestaan. Zowel via de provincie als via de eigen gemeenten hebben inwoners informatie ontvangen over zowel het proces, de uitkomsten van onderzoeken en de positie van de provincie. Speciaal voor dit traject heeft de provincie de website kijkopscherpenzeel.nl ingericht, zodat de informatie voor een breed publiek toegankelijk was. In hoofdstuk 1 van deze reactienota en in het herindelingsontwerp kunt u een uitgebreider overzicht vinden van de informatie die is gedeeld met inwoners tijdens dit traject. U heeft het in uw zienswijze over annexatie door Barneveld. De overleggen over de bestuurlijke toekomst van Scherpenzeel zijn altijd gevoerd vanuit de grondhouding dat de partijen aan tafel een 66

gelijke positie hebben. Barneveld heeft zich tijdens het open overleg opgesteld als een constructieve partner die met Scherpenzeel wilde bezien welke opties voor samenwerking mogelijk waren. In paragraaf 2.1 kunt u meer toelichting lezen met betrekking tot de bestuurskracht en het proces daaromtrent. De financiële uitgangspositie van de twee gemeenten is verschillend, niet ‘beter of slechter’. Scherpenzeel scoort op het punt van solvabiliteit hoog en Barneveld heeft meer exploitatiemogelijkheden door onbenutte belastingcapaciteit en heeft een hoge weerbaarheid in het geval van financiële tegenslagen.. Daarnaast zijn voor de tekortposities van Barneveld ruim voldoende voorzieningen opgenomen. Voor een uitgebreide toelichting op het gevolg van de financiën en voorzieningen, zie paragraaf 2.5 van de reactienota. Omtrent het draagvlak en de verschillende peilingen onder inwoners noemt u ‘cherry picking’. Het draagvlak is van groot belang. Daarom zijn de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeenten op meerdere momenten en op verschillende manieren gepeild, wat een genuanceerder beeld oplevert. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. Met betrekking tot het kernenbeleid stelt u dat dit gebruikt wordt als legitimatie van de herindeling.

De gemeente Barneveld kent al een aantal jaren verschillende instrumenten om haar dorpenbeleid uit te voeren. Zij heeft onlangs een bestuursopdracht opgesteld waarin tot een herziening van dit dorpenbeleid, de versie 2.0, gekomen moet worden. Barneveld heeft hierin expliciet ruimte voor de gemeente Scherpenzeel gelaten. In paragraaf 2.4 kunt u hier meer over lezen. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 30 Indiener: Maatschappelijke organisatie Scherpenzeel (Burgerinitiatief Scherpenzeel Zelfstandig) Scherpenzeel, 5 april 2021 Samenvatting: De indiener werkt puntsgewijs haar kritieken uit. Ten eerste de bestuurskracht, er is onvoldoende reflectie over het voortgangsrapport bestuurskracht van BMC. Ten tweede over het kernenbeleid 2.0, het is voor de indiener onduidelijk wat het kernenbeleid 1.0 is en het is onduidelijk hoe het kernenbeleid 2.0 er precies uitziet.

Ten derde financiën en voorzieningen, enkele structurele investeringen worden niet meegenomen in het kader: bereidheid om OZB te verhogen om kosten te dekken, het onder druk komen te staan van de Breehoek wanneer het gemeentekantoor hier niet naartoe wordt verplaatst en als laatste onder dit punt wordt de minder rooskleurige financiële positie van Barneveld en de verminderde financiële situatie van een fusiegemeente geschetst. Ten vierde over de identiteit, de indiener is het oneens met de voorgestelde naamgeving, er moet namelijk een geheel nieuwe naam komen. Als vijfde het draagvlak, de peilingen geven een overtuigend signaal voor onafhankelijk blijven en het onderzoek van Kieskompas is onbetrouwbaar door o.a. de mogelijkheid om meerdere keren deel te nemen aan de enquête. Als laatste is de houding van de provincie volgens de indiener vooringenomen door selectief met gegevens om te gaan en te refereren naar verouderde rapporten. De indiener roept 67

als laatste op om de fusie te beëindigen en in vrijheid een goede samenwerking te laten ontstaan tussen Scherpenzeel en Barneveld. Reactie: De provincie heeft, net als Scherpenzeel, geconstateerd dat er een bestuurskrachtopgave is in de gemeente Scherpenzeel. Van het BMC-rapport (BMC 2020) over de meting van de effecten in de organisatie in relatie tot de bestuurskracht heeft de provincie uiteraard kennisgenomen. Uit het onderzoek valt af te leiden dat de aanpak van Scherpenzeel tot dan toe effect heeft. Echter, hier plaatst de provincie een aantal kanttekeningen bij. Allereerst gaat BMC niet in op de ontwrichting van de bestuurlijke verhoudingen die voorafgaand aan het onderzoek hebben plaatsgevonden. Daarnaast wordt de bestuurskracht volledig gerelateerd aan de versterking van en investeringen in de ambtelijke organisatie. De analyse van structurele oorzaken en oplossingen van de bestuurskrachtopgave van 2019 ontbreekt. Vanuit de visie van de provincie blijkt uit het BMCrapport dat Scherpenzeel wel onderweg is, maar niet op de goede route. Althans, niet op een route die tot structurele en duurzame verbeteringen leidt. Een uitgebreidere toelichting kunt u vinden in paragraaf 2.1 van de reactienota. U geeft aan onduidelijkheden rondom het kernenbeleid te ervaren.

De gemeente Barneveld kent al een aantal jaren verschillende instrumenten om haar dorpenbeleid uit te voeren, samengevat kernenbeleid 1.0. Zij heeft onlangs een bestuursopdracht opgesteld waarin tot een herziening van dit dorpenbeleid, de versie 2.0, gekomen moet worden. Barneveld heeft hierin expliciet ruimte voor de gemeente Scherpenzeel gelaten. Het exact vormgeven van het dorpenbeleid en de vaststelling daarvan is een taak voor de nieuwe gemeente. In paragraaf 2.4 kunt u hier meer over lezen. Ook de naamgeving van de nieuwe gemeente, waar u pleit voor een nieuwe naam, is aan de gemeenteraad van de nieuwe gemeente. Meer toelichting over dit thema kunt u tevens lezen in paragraaf 2.4 van de reactienota. Met betrekking tot uw opmerkingen over de financiën en voorzieningen: de financiële uitgangspositie van de twee gemeenten is verschillend, niet ‘beter of slechter’. Scherpenzeel scoort op het punt van solvabiliteit hoog; ze is goed in staat om haar financiële verplichtingen te voldoen. Barneveld heeft meer exploitatiemogelijkheden door onbenutte belastingcapaciteit en heeft een goede weerbaarheid in het geval van financiële tegenslagen. Daarnaast zijn voor de tekortposities van Barneveld ruim voldoende voorzieningen opgenomen.

Dit betekent dat er vooralsnog geen aanleiding is om te veronderstellen dat in de nieuwe gemeente minder middelen beschikbaar zullen zijn voor uitgaven aan voorzieningen en dienstverlening dan nu voorzien. Wel is op dit moment nog geen zekerheid over de allocatie van beschikbare middelen na 1 januari 2023. Dit is uiteraard een verantwoordelijkheid van de nieuwe gemeenteraad op dat moment. Voor een uitgebreide toelichting, zie paragraaf 2.5 van de reactienota. In uw zienswijze geeft u aan dat er geen draagvlak is voor de herindeling. Het draagvlak is van groot belang. Daarom zijn de voorkeuren en wensen van inwoners met betrekking tot de toekomstige gemeente op meerdere momenten en op verschillende manieren gepeild, wat een genuanceerder beeld oplevert. Zie voor een uitgebreide toelichting paragraaf 2.6 van de reactienota. U geeft aan dat u het onderzoek van Kieskompas meerdere keren heeft kunnen invullen. Hierover kunnen we mededelen dat er bij dit onderzoek, zoals gebruikelijk is, controlemechanismen zijn ingebouwd en dubbelingen zijn er door Kieskompas uitgehaald, zoals ook beschreven in hoofdstuk 1. 68

De provincie heeft tijdens het open overleg een faciliterende en stimulerende rol gespeeld; zij is consequent in gesprek geweest met de beide gemeenten om tot een bestuurlijke oplossing te komen en heeft proactief informatie gedeeld en onderzoek gedaan. Gemeenten zijn primair zelf verantwoordelijk voor het versterken van hun eigen bestuurskracht en het formuleren van een oplossing voor de opgaven waar zij voor staan, dat geldt ook voor Scherpenzeel. De provincie heeft altijd aangedrongen op een open onderzoek van de verschillende varianten voor het versterken van de bestuurskracht. In paragraaf 2.3 kunt u meer toelichting vinden op de rol van de provincie. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 31 Indiener: Inwoners Scherpenzeel, 5 april 2021 Samenvatting: Deze indieners geven aan dat zij natte voeten hebben gehaald doordat Scherpenzeel door het ijs is gezakt. Op het gebied van financiën doordat zij menen dat de situatie niet langdurig houdbaar is door interen op reserves.

Qua dienstverlening gaan de indieners in op de wisseling van contactpersonen, het ontbreken van expertise en forse fouten bij de gemeente. Over de voorzieningen stellen de indieners dat er veel misinformatie is verspreid over het sluiten van de Breehoek en het zwembad bij een fusie terwijl de stukken hier geen aanleiding toe geven. Indieners geven aan dat door de compactheid van de gemeente er weinig gebruik wordt gemaakt van inspraakmogelijkheden en participatie. Ook over de informatievoorziening en communicatie geven de indieners aan hier natte voeten te hebben gehaald. Hiernaast uiten de indieners zorgen over de bestuurskracht en de kleine visvijver voor de lokale politiek. De indieners stellen afsluitend dat een herindeling met Barneveld noodzakelijk is om de problemen op te lossen. Daarnaast geven zij nog twee aanbevelingen mee ten aanzien van het dorpenbeleid 2.0 en de gemeentenaam. Reactie: De provincie beschouwt deze zienswijze als ondersteuning van het herindelingsontwerp. De aanbevelingen die in de zienswijze worden gedaan worden door de provincie gewaardeerd. Met betrekking tot het dorpenbeleid 2.0: de invulling hiervan is aan de nieuwe gemeente. Of en hoe er een dorpsraad wordt ingesteld, zou dan ook onderdeel van het gesprek tussen Barneveld en Scherpenzeel moeten zijn en uiteindelijk door de nieuwe gemeenteraad moeten worden vastgesteld.

In paragraaf 2.4 kunt u meer toelichting op dit thema lezen. De naamgeving van de nieuwe gemeente is aan de gemeenteraad van de nieuwe gemeente. Meer toelichting over dit thema kunt u tevens lezen in paragraaf 2.4 van de reactienota. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies.

69

VOLGNUMMER: 32 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 5 april 2021 Samenvatting: De indiener onderschrijft de volledige analyse, conclusies en de aanbevelingen van zienswijze 31. De indiener heeft aanvullend een aantal punten waarin de dynamiek in Scherpenzeel vanuit de indiener wordt beschreven, namelijk op het gebied van draagvlak en bestuurskracht. Conclusie van de zienswijze is dat de indiener het herindelingsontwerp ondersteunt, omdat een herindeling met de gemeente Barneveld een beter toekomstperspectief biedt dan zelfstandig Scherpenzeel. Hierbij is wel van belang dat de voorgestelde variant goed wordt uitgewerkt met bijbehorende zeggenschap voor de kernen. Reactie: De provincie beschouwt deze zienswijze als ondersteuning van het herindelingsontwerp, evenals zienswijze 31. Met betrekking tot het dorpenbeleid 2.0: de invulling hiervan is aan de nieuwe gemeente. Of en hoe er een dorpsraad wordt ingesteld zou dan ook onderdeel van het gesprek tussen Barneveld en Scherpenzeel moeten zijn en uiteindelijk door de nieuwe gemeenteraad moeten worden vastgesteld. Ook de naamgeving van de nieuwe gemeente is aan de gemeenteraad van de nieuwe gemeente. In paragraaf 2.4 kunt u meer toelichting op dit thema lezen.

Uw aanvullende oproep om uitvoering te geven aan variant 3+ met concrete zeggenschap van de kernen is aan de huidige gemeenten om voor te bereiden en aan de nieuwe gemeenteraad om te besluiten. Als provincie faciliteren wij dit gesprek tussen de gemeenten, indien gewenst. Conclusie: Het totaal van alle zienswijzen heeft ons aanleiding gegeven om aanscherpingen en verhelderingen in de tekst van het herindelingsontwerp aan te brengen ten behoeve van het herindelingsadvies. Daar waar relevant is dit specifiek vermeld. De zienswijzen hebben niet geleid tot een verandering van de hoofdlijn van het herindelingsontwerp en de inhoudelijke conclusies. VOLGNUMMER: 33 Indiener: Inwoner Scherpenzeel, 5 april 2021 Samenvatting: Indiener is geen principieel tegenstander van samenvoeging van gemeenten, maar wel principieel tegenstander van een gedwongen samenvoeging. Zeker wanneer die gestoeld is op onvoldoende of onjuiste argumenten. De indiener maakt de argumentatie langs drie punten, namelijk over de procesgang, inhoudelijk en consequenties van het provinciaal bestuurlijk optreden. Over de procesgang wordt gesteld dat een faciliterende en stimulerende rol van de provincie ten aanzien van het draagvlak volledig heeft ontbroken. De indiener meent dat de herindeling als een voldongen feit is gepresenteerd.

Op inhoudelijke punten, de criteria van het beleidskader herindeling, geeft de indiener de volgende punten aan: er is geen draagvlak aangezien het gemeentebestuur en 80% van de inwoners tegen de herindeling stemt; Scherpenzeel scoort goed op verschillende domeinen en staat er financieel beter voor dan Barneveld; interne samenhang tussen Scherpenzeel en Barneveld is ver te zoeken; en versterking van de regionale positie alleen is geen argument voor herindeling. Tenslotte noemt de indiener dat door gebrekkige procesvoering door Gedeputeerde Staten het vertrouwen onder de inwoners van Scherpenzeel sterk is gedaald.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://gemeentebestuur.woudenberg.nl/api/v1/meetings/1589/documents/31945