Document · PDF

Boekwerk jaarstukken 2023

Raadsvergadering 2 juli 2024, gemeente Wijk bij DuurstedeBij agendapunt: Jaarrekening31.916 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

ingediend. Op het moment dat dat verzoek is gehonoreerd en de nareizigers in Nederland zijn, zal er een geschikte woning door één van de twee woningcorporaties beschikbaar worden gesteld zodat een nieuwe statushouder in de vrijgekomen flexwoning kan worden gehuisvest. De eerste situatie hiervan is reeds geweest. Naast woningbouw is ook een rechtvaardige verdeling van de beschikbaar komende woningen van belang. Daartoe heeft de gemeenteraad eind juni 2023 een herziene Huisvestingsverordening vastgesteld, vooruitlopend op een integrale herziening die medio 2024 wordt verwacht. Met die integrale herziening wordt het mogelijk iets meer ruimte te bieden aan het met voorrang huisvesten van inwoners uit de gemeente die op zoek zijn naar een geschikte woning. Naast het opnieuw verhuren van vrijgekomen huurwoningen via Woningnet, heeft de gemeente ook een taakstelling voor het huisvesten van statushouders. In 2023 is de huisvesting van de totale taakstelling gerealiseerd mede door de inspanning van de beide woningcorporaties. Gebiedsontwikkeling en projecten Sterke Lekdijk In februari 2023 is de raad door middel van een memo geïnformeerd over de stand van zaken van het project Sterke Lekdijk van het HDSR. In 2023 is in het project o.a. het volgende gedaan: • Het Beeldkwaliteitsplan is afgerond; • De kosten van de fietsvriendelijke weginrichting zijn in beeld gebracht.

Wij hebben gemeld aan het HDSR hier geen geld voor gereserveerd te hebben omdat wij ervan uitgingen dat het grootste deel van de weginrichting bekostigd zou worden uit het Hoogwaterbeschermingsprogramma; • De meekoppelkansen zijn eind 2023 uitgewerkt tot definitieve ontwerpen. Er is eind 2023 een start gemaakt met de financiële vertaling van deze meekoppelkansen. Dit krijgt in 2024 nog een vervolg. Uit een door HDSR op te stellen planning gaat blijken wanneer de uitvoering van de meekoppelkansen kan starten. Oude Stadhuis Door de raad is op 4 juli 2023 extra budget beschikbaar gesteld voor het afronden van de verbouwing en restauratie van het Oude Stadhuis. Vervolgens is gezocht naar mogelijkheden om te bezuinigen en zijn met de aannemer onderhandelingen gevoerd over de vertragingsschade die deze had aangekondigd. Met het memo van 9 januari 2024 is de raad geïnformeerd over de overeenstemming die wij hierover hebben bereikt. De werkzaamheden zijn daarop nog eind januari 2024 hervat en wij verwachten dat deze eind 2024 afgerond kunnen worden. Tot op heden hebben zich wel onvoorziene kosten voorgedaan maar hebben wij geen aanleiding om te veronderstellen dat het beschikbaar gestelde budget onvoldoende zou zijn.

Nieuwe gemeentewerf en milieustraat In december 2022 stelde de raad de kredieten vast voor de nieuwbouw van de gemeentewerf en milieustraat aan de Vogelpoelweg op bedrijventerrein Broekweg Noord. In 2023 zijn door het bouwteam, bestaande uit een ontwerptechnisch bureau/architect, twee aannemers en gemeente, de definitief ontwerpen uitgewerkt in uitvoeringsontwerpen. Op basis daarvan zijn eind 2023 de definitieve aanneemsommen voor beide voorzieningen aan de gemeente bekend gemaakt. In de maanden daarna zijn deze verder besproken en zijn op 7 mei 2024 de aanneemovereenkomsten getekend. Als de bouw zonder tegenslagen verloopt zal medio 2025 de nieuwe locatie in gebruik worden genomen.

Grondzaken, inclusief werklocaties 54

De actualisatie van de grondexploitaties heeft in maart plaatsgevonden. Naar aanleiding hiervan is de Reserve grondbeleid gestegen van 80% naar 93% van de gewenste omvang. Naast de actualisatie van de lopende grondexploitaties is een nieuwe grondexploitatie opgesteld voor de vrijvallende locatie van de gemeentewerf. Hierdoor neemt het totaal van de al eerder genomen en nog verwachte winstnemingen en verliesnemingen over alle grondexploitaties – na afronding daarvan - met circa € 1.200.000 toe. De Reserve grondbeleid neemt met de Jaarrekening 2023 toe tot een bedrag van ruim € 1,4 miljoen en daarmee tot 93% van de door uw raad vastgestelde gewenste omvang (in de Nota grondbeleid 2020). Verkeer en parkeren Om de verkeersveiligheid in de gemeente te bevorderen zijn verschillende integrale (bewustwordings)acties uitgevoerd vanuit het uitvoeringsprogramma van het Integraal Veiligheidsplan. Zo heeft er twee keer een verkeerscontrole plaatsgevonden aan de Langbroekerdijk en één keer bij Sluishoofd. Hierbij is, in samenwerking met de politie, gecontroleerd op het rijgedrag van automobilisten en bromfietsers en is er getest op alcoholgebruik onder bestuurders. Daarnaast is gecontroleerd op overlast van motoren op de Lekdijk. Ook hebben we vanuit het uitvoeringsprogramma van het Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan in 2023 gewerkt aan het verbeteren van de fietsveiligheid.

Op tal van locaties zijn goed zichtbare paaltjes geplaatst. Waar deze niet bijdragen aan de veiligheid zijn fietspaaltjes verwijderd. Naast fietsveiligheid is er ingezet op duurzame mobiliteit. De laadvisie is vorig jaar vastgesteld. Hierdoor hebben we een leidraad hoe we de komende jaren het elektrisch vervoer faciliteren. We zijn met verschillende exploitanten van laadpalen samenwerkingsovereenkomsten aangegaan. Hierdoor kunnen we de toenemende vraag invullen naar openbare laadpunten. Daarmee geven we invulling aan de verduurzaming van de mobiliteit. In 2023 hebben we voorbereidende werkzaamheden uitgevoerd voor de renovatie van de Zandweg. Tijdens de renovatie van de Zandweg, die momenteel wordt uitgevoerd, wordt op verschillende punten de verkeersveiligheid verbeterd. Als laatste zijn er ook voorbereidingen gepleegd voor de parkeernota. Hier is samen met een klankbordgroep wensen en behoeftes opgehaald, zodat we in 2024 naar een parkeernota komen die gedragen en gesteund is door de samenleving.

Verantwoording nieuw & gewijzigd beleid In deze paragraaf verantwoorden we nieuw & gewijzigd beleid dat voor 2023 extra is aangevraagd. 5.1 Ruimtelijke ordening, incl. aanpak stikstof Ontwikkelingen landelijk gebied Bron: Begroting Wat hebben we bereikt Voor wat betreft het onderwerp stikstof zijn gemeentelijke belangen verdedigd in de totstandkoming van het Utrechts Programma Landelijk Gebied (UPLG). De uitwerking van het UPLG is vertraagd door verandering van koers van de minister en het vallen van het kabinet, waardoor het gewenste provinciale participatietraject niet in 2023 plaats heeft gevonden. Wat hebben we ervoor gedaan? Door vertraging van het provinciale participatieproces zijn ook de kosten voor de gemeentelijke inzet uitgebleven. Wel is een pilot voor voedselbosbouw gecofinancierd, aangezien deze valt binnen de kaders van het UPLG en de in 2022 omarmde motie MV02 over voedselbosbouw.

5.2 Omgevingswet Invoering omgevingswet Bron: Begroting Wat hebben we bereikt Diverse activiteiten uitgevoerd zodat we de basis gereed hebben voor de invoering van de Omgevingswet per 1 januari 2024. Het besluit verplicht Adviesrecht bij Buitenplanse OmgevingsPlan Activiteiten (BOPA) is vastgesteld. Procedures en werkinstructies zijn opgesteld en aangepast voor de inwerkingtreding, daarnaast is er een organisatie brede opleidingsdag georganiseerd. Er is een basis gelegd voor het Omgevingsplan en de Omgevingsvisie. Alle activiteiten die verplicht moeten zijn verricht voor de invoering zijn uitgevoerd, dit conform de lijst van minimale vereisten opgesteld door de VNG. Wat hebben we ervoor gedaan? Inhuur programmamanager, projectleider Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO), projectleider Omgevingsplan, inzet gespecialiseerd bureau voor de opzet van het Omgevingspland. Er is een training gevolgd voor het werken conform de Omgevingswet. Er zijn aanpassingen doorgevoerd in werkprocessen binnen de organisatie die nodig zijn voor de invoering. Voor zowel de Omgevingsvisie als het Omgevingsplan is er een goede basis gelegd voor de verdere uitwerking hiervan na de inwerkingtreding.

5.3 Wonen Lokaal maatwerk Bron: Begroting Wat hebben we bereikt Eind juni 2023 heeft de gemeenteraad een herziene Huisvestingsverordening vastgesteld. Het betrof een beleidsarme herziening waarin slechts technische wijzigingen zijn verwerkt. De ruimte voor lokaal maatwerk is bij die herziening ongewijzigd gebleven. In de loop van 2023 is de nieuwe Huisvestingswet van kracht geworden. In die wet wordt gemeenten de mogelijkheid geboden om meer woningen te labelen voor specifieke doelgroepen waaronder de eigen inwoners. Het college is voornemens om in de loop van 2024 een herziene versie van de Huisvestingsverordening aan de gemeenteraad aan te bieden waarin deze verruimde mogelijkheid is opgenomen. Wat hebben we ervoor gedaan? Herziene verordening vastgesteld door gemeenteraad.

5.4 Gebiedsontwikkeling en projecten Flexwoningen tweede locatie Bron: Voorjaarsnota Wat hebben we bereikt In 2023 is duidelijk geworden dat de realisatie van flexwoningen op de gemeentewerf haalbaar is. In de vervolgfase wordt onderzocht waar de flexwoningen het best kunnen worden gerealiseerd in relatie tot het aangrenzend plangebied van de gemeentewerf. De realisatie van de flexwoningen wordt als zelfstandig project uitgevoerd. Wat hebben we ervoor gedaan? In 2023 is onderzoek gedaan naar de bodemkwaliteit, akoestische situatie en natuurwaarden in het plangebied. Tevens is een stedenbouwkundige verkenning uitgevoerd. Op basis van de beschikbare informatie is de gemeenteraad geïnformeerd met een memo, gedateerd 12 december 2023. 5.5 Grondzaken, incl. werklocaties Ruimtevraag bedrijfsleven Bron: Begroting Wat hebben we bereikt In de begroting was € 25.000 opgenomen voor het laten uitvoeren van een onderzoek door een extern onderzoeksbureau naar de ruimtebehoefte van bedrijven in onze gemeente. Zo’n onderzoek geeft input voor ons ruimtelijk-economisch beleid. Vooral bij de uitbreiding van ons bedrijventerrein is nodig dat de programmering (omvang kavels en type vastgoed) aansluit op de behoefte van het bedrijfsleven. Het onderzoek is niet uitgevoerd i.v.m. beperkte capaciteit (zie hieronder voor uitleg).

Wat hebben we ervoor gedaan? Het afgelopen jaar is afgezien dit onderzoek uit te voeren als gevolg van beperkte capaciteit het onderzoek te begeleiden. Er ingezet op andere projecten op het bedrijventerrein (verduurzaming, keurmerk veilig ondernemen, nieuwe grondverkoopprocedure voor kavels en regionale afstemming). Het uitvoeren het behoefteramingsonderzoek zal op een later moment (opnieuw) worden ingebracht voor de begroting

Wat heeft het programma gekost? bedragen x € 1.000 Primitieve Begroting

Actuele Begroting

Rekening 2023

Verschil

Rekening 2022

Saldo van baten en lasten Lasten 5.1 Ruimtelijke ordening, incl. aanpak stikstof 5.2 Omgevingswet 5.3 Wonen 5.4 Gebiedsontwikkeling en projecten 5.5 Grondzaken, incl. werklocaties 5.6 Verkeer en parkeren Totaal Lasten

- 701 - 342 - 856 - 17 - 1.534 - 617 - 4.068

- 701 - 519 - 856 - 1.269 - 1.317 - 659 - 5.321

- 600 - 452 - 800 - 535 - 1.630 - 669 - 4.686

101 V 67 V 56 V 735 V - 313 N - 10 N 636 V

- 771 - 281 - 894 - 73 - 1.363 - 783 - 4.165

Baten 5.1 Ruimtelijke ordening, incl. aanpak stikstof 5.3 Wonen 5.4 Gebiedsontwikkeling en projecten 5.5 Grondzaken, incl. werklocaties 5.6 Verkeer en parkeren Totaal Baten

50 568 2.195 127 2.940

50 738 980 908 127 2.804

51 733 265 1.524 153 2.726

1V -5N - 715 N 616 V 26 V - 77 N

153 294 45 630 127 1.249

Saldo van baten en lasten

- 1.127

- 2.517

- 1.959

558 V

- 2.916

Mutatie reserves Toevoegingen

- 1.127

- 174

- 444

- 271 N

Onttrekkingen

206

466

471

Mutatie reserves

- 921

292

- 265 N

- 2.048

- 2.225

- 1.932

293 V

- 2.916

5 Ruimtelijke Ordening en Mobiliteit

Resultaat

Toelichting financiële afwijkingen In deze paragraaf verantwoorden we alle financiële afwijkingen van plus of min € 10.000. 5.1 Ruimtelijke ordening, incl. aanpak stikstof Aanpak stikstofproblematiek Financiële afwijking € 15.000 Toelichting Door vertraging van het provinciale participatieproces zijn ook de kosten voor de gemeentelijke inzet uitgebleven. Wel is een pilot voor voedselbosbouw gefinancierd, aangezien deze valt binnen de kaders van het UPLG en de in 2022 omarmde motie MV02 over voedselbosbouw.

Ruimtelijke Ordening (RO), werkbudget Financiële afwijking € 102.383 Toelichting We hebben dit jaar beperkt (direct) gebruik gemaakt van dit werkbudget. Dit werkbudget is onder andere bedoeld voor het opstellen van nieuwe ruimtelijke beleidsstukken. De nieuw op te stellen Omgevingsvisie is in 2023 echter ondergebracht bij en gefinancierd uit het budget voor implementatie van de Omgevingswet. Vandaar dat we hier een onderschrijding zien.

Ruimtelijke Ordening (RO), procedures Financiële afwijking - € 16.543 Toelichting In 2022 zijn meer aanvragen voor RO-procedures gedaan. Het moment van procedureaanvraag is leidend voor het moment van legesheffing en daarom zijn deze bedragen geboekt op 2022. De uitwerking van de in 2022 aangevraagde procedures heeft echter merendeels plaatsgevonden in 2023. Voor deze procedures is in 2023 advies ingehuurd (specifiek: inhuur van bureaus die ruimtelijke onderbouwingen schrijven en inhuur van de ODRU) en daarom is er een negatief verschil tussen inkomsten en uitgaven over het boekjaar 2023.

5.2 Omgevingswet Invoering omgevingswet Financiële afwijking € 67.103 Toelichting Er is geïnvesteerd in concrete voorbereiding op de invoering van de Omgevingswet; inhuur van een gespecialiseerd bureau voor inhoudelijke training, inhuur Programmamanager voor de implementatie, inhuur projectleider Omgevingsplan, inhuur DSO expert, vervanging ten behoeve inzet eigen personeel en specifieke kosten. Door efficiënt werken is er uiteindelijk minder besteed dan begroot.

5.3 Wonen Toezicht en handhaving bouw Financiële afwijking € 18.669 Toelichting We hebben afgelopen jaar minder expertise voor toezicht en handhaving bouw ingehuurd dan verwacht. We hebben wel capaciteit ingehuurd voor de Uitvoerings- en Handhavingsstrategie 2023-2026. Deze strategie is begin 2023 vastgesteld. De overige werkzaamheden konden binnen het team worden uitgevoerd waardoor er minder is uitgegeven aan het inhuren van derden.

Vergunningverlening bouw- en woningtoezicht Financiële afwijking € 23.443 Toelichting Voor complexe bouwplannen wordt de constructieve beoordeling uitgevoerd door een extern adviesbureau. We hebben in 2023 minder complexe bouwplannen ontvangen waardoor minder uitgaven zijn gedaan voor de beoordeling van constructieve gegevens. Voor het afwijken van de regels van het bestemmingsplan is in sommige gevallen een stedenbouwkundig advies nodig. Er zijn in 2023 minder van dergelijke aanvragen ontvangen met minder uitgaven als gevolg.

5.4 Gebiedsontwikkeling en projecten Haalbaarheidsonderzoek flexwoningen gemeentewerf Financiële afwijking € 17.366 Toelichting Het haalbaarheidsonderzoek is afgerond. De raad heeft hierover een memo ontvangen op 12 december 2023. De bouw van flexwoningen is haalbaar, maar houdt sterk verband met de invulling van de gehele locatie als woningbouwlocatie. Het krediet van € 86.000 was opgebouwd uit: projectmanagement: € 38.000, onderzoek: € 33.000 en onvoorzien: € 15.000. Aan projectmanagement is € 46.895 besteed, aan onderzoek € 19.485 en de post onvoorzien is niet gebruikt. Voor de flexwoningen is een subsidie beschikbaar gesteld van € 216.000. Deze wordt aangewend ten behoeve van het bouw- en woonrijp maken van de locatie voor realisatie van de flexwoningen.

5.5 Grondzaken, incl. werklocaties Grondexploitatie woningen en bedrijven Financiële afwijking € 277.100 Toelichting Onder dit product worden de resultaten uit grondexploitatie verantwoord zoals deze naar aanleiding van de actualisatie grondexploitatie 2023 en accountantscontrole zijn vastgesteld. De effecten worden via de mutaties reserves in de reserve grondbeleid verantwoord. In de paragraaf grondbeleid wordt nadere duiding gegeven.

Onderzoek ruimtevraag bedrijfsleven Financiële afwijking € 25.000 Toelichting In de begroting van 2023 was € 25.000 euro gereserveerd voor het uitvoeren van een onderzoek naar de ruimtebehoefte van bedrijven in onze gemeente. Dit onderzoek is nodig voor het kunnen programmeren op bedrijventerrein (omvang kavels en type vastgoed). Van het uitvoeren van dit onderzoek is afgezien, omdat prioriteit is gegeven aan andere projecten op het bedrijventerrein.

5.6 Verkeer en parkeren Bevorderen verkeersveiligheid Financiële afwijking € 12.106 Toelichting In 2023 is een bedrag van € 12.106 niet besteed. Dit kwam door personele ondercapaciteit en doordat er prioriteit is gegeven aan andere projecten, zoals verwijdering van fietspaaltjes.

Recapitulatie financiële afwijkingen bedragen x € 1.000 Belangrijkste afwijkingen 5 Ruimtelijke Ordening en Mobiliteit Aanpak stikstofproblemathiek Ruimtelijke Ordening (RO), werkbudget Ruimtelijke Ordening (RO), procedures Invoering omgevingswet Toezicht en handhaving bouw Vergunningverlening bouw- en woningtoezicht

Programmaonderdeel

Incidenteel of structureel

Verschil

5.1 5.1 5.1 5.2 5.3 5.3

15 V 102 V - 17 N 67 V 19 V 23 V

Haalbaarheidsonderzoek Flex woningen gemeentewerf

5.4

17 V

Onderzoek ruimtevraag bedrijfsleven Bevorderen verkeersveiligheid

5.5 5.6

Diverse afwijkingen < € 10.000

25 V 12 V 17 V

Mutaties reserves

reserve 5

- 265 N

Grondexploitatie Totaal afwijkingen

5.5

277 V 293 V

Beleidsindicatoren

Beleidsindicator

Eenheid

5.02

aantal per 1.000 woningen

Nieuwbouw woningen

2021 WBD 3,9

2022 NL 8,9

WBD 1,6

2023 NL 9,3

WBD nb

Legenda Als i ndi cator van gemeente meer dan 5% beter i s dan Nederl and Als i ndi cator van gemeente meer dan 5% s l echter i s dan Nederl and Als i ndi cator van gemeente mi nder dan 5% afwi jkt van Nederl and

NL nb

1.6 Programma 6 – Sport, Cultuur en Erfgoed Terugblik Sport en bewegen We streven naar een gelijk(er) speelveld op dit gebied. Afspraken over eigendom, beheer en tarieven zijn hierbij transparant en uitlegbaar. Daarom hebben we een onderzoek uitgevoerd naar de beheeren tarievenstructuur voor de buitensportaccommodaties in de drie kernen. Dit is gedeeld met de raad en besproken met de sportstichtingen. Op basis daarvan is een rapport geschreven met aanbevelingen voor de korte en (middel)lange termijn. We hebben een garantstelling afgegeven, zodat Tv Uitwijk in staat werd gesteld een lening af te sluiten voor de aanleg van vier padelbanen. De toplaag van het tweede kunstgrasveld van CDW is vervangen. Wij hebben hier een lening voor aangetrokken en volgens afspraak 50% gesubsidieerd. Een aantal sportverenigingen en stichtingen is gestart met het verduurzamingstraject Utrechtse Plus van de provincie Utrecht. Er is een energiescan uitgevoerd met daarin de ambities van de sportaanbieder in het achterhoofd. Op basis daarvan is een overzicht gemaakt van de financiële mogelijkheden en potentiële besparingen na het uitvoeren van de verduurzamingsmaatregelen. Samen met de kerngroep Wij(k) Gezond hebben we het Vitaliteitsakkoord herijkt. Op basis van het Sportakkoord 2.0 en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) zijn vier thema’s vastgesteld met een aantal subthema’s: 1.

Bewegen en gezondheid jeugd en jongeren (0-23 jaar) • Vaardig in bewegen; • Fysieke en sociale omgeving gezonder maken. 2. Ruimte voor sport en bewegen • Bewegen in de openbare ruimte; • Toekomstbestendige sportaccommodaties. 3. Vitale sportaanbieders • Sociaal veilige sport; • Inclusie en diversiteit. 4. Gezonde omgeving • Gezond gewicht; • Preventie op middelengebruik (alcohol- drugs- en rookpreventie); • Mentale gezondheid; • Gezond en vitaal ouder worden. Onze buurtsportcoaches geven uitvoering aan het sport- en beweegbeleid. Ze ontwikkelen, organiseren en geven uitvoering aan projecten en activiteiten, die passen binnen het Vitaliteitsakkoord. Een aantal voorbeelden van projecten en activiteiten: • • • • •

Organisatie van vitaliteitstesten voor inwoners van 55 jaar en ouder. Er waren 450 deelnemers, waarvan er 40 naar passend sportaanbod zijn toegeleid; Workshop voor sportverenigingen over sociaal veilige sport; Ontwikkeling van hardlooproutes in de openbare ruimte; Doorontwikkeling van de Voel jij je lekker Tour (leefstijlprogramma binnen het basisonderwijs); Uitvoering van de weerbaarheidscursussen Rots & Water; 63

• •

Ondersteunen bij het rookvrij maken van sportpark Mariënhoeve; Individuele beweegtrajecten met kinderen en jongeren met een uitdaging, waarna ze doorgeleid konden worden naar een passend sportaanbod.

Kunst en cultuur Theater Calypso ontvangt sinds 2022 meer subsidie en daarbij zijn afspraken gemaakt over verdere professionalisering van de bedrijfsvoering. Aan de hand van de jaarrekening 2023 zullen we de voortgang bespreken. Bibliotheek Sinds 2023 is de gemeente verantwoordelijk voor de financiering van de Informatiepunten Digitale Overheid (IDO’s). Voorheen ging deze financiering via de Koninklijke Bibliotheek. Een IDO is een laagdrempelige helpdesk in de lokale bibliotheek, waar iedereen terecht kan met vragen over digitale vaardigheden en de online dienstverlening van de overheid. De bibliotheek ontvangt subsidie voor de uitvoering van het IDO. Daarnaast hebben we nog een klein bedrag om te besteden aan communicatie over het IDO. De gemeente heeft in iedere bibliotheekvestiging (Cothen, Langbroek en Wijk bij Duurstede) een IDO. Archeologie en erfgoed In 2023 is gewerkt aan: De Kerkenvisie1 In oktober 2022 zijn we het traject gestart om tot een gemeentelijke Kerkenvisie te komen. In 2023 zijn hiervoor diverse bijeenkomsten georganiseerd voor kerkeigenaren, stakeholders en beleidsadviseurs. Op deze bijeenkomsten zijn we met elkaar in gesprek gegaan hoe we een duurzaam toekomstperspectief kunnen vinden voor ons religieus erfgoed in Wijk bij Duurstede. Het concept van de Kerkenvisie is eind 2023 opgeleverd.

De uiteindelijke versie wordt medio 2024 ter vaststelling aangeboden aan de Raad. Ondersteuning burgerinitiatief en -participatie (uitvoering Verdrag van Faro) In 2023 hebben we met incidentele bijdragen initiatieven vanuit politiek, bestuur en samenleving ondersteund. Onder andere gaat een groep inwoners de fibula van Dorestad als muurschildering aanbrengen op de zijmuur van een woning: de locatie waar in 1969 de fibula is gevonden. Het verhaal van ons cultuurhistorisch erfgoed wordt op die manier zichtbaar verteld, zodat erfgoed gaat leven in onze gemeenschap. Eind 2023 is de voorbereiding voor de werkzaamheden opgestart en wordt de uitvoering in het eerste kwartaal van 2024 afgerond. De cultuurhistorische waardenkaart is eind 2021 in gebruik genomen. Sinds medio 2023 is de cultuurhistorische waardenkaart ook via de gemeentelijke website digitaal te raadplegen door inwoners en andere belangstellenden. Hiermee wordt de toegankelijkheid en daarmee de zichtbaarheid van ons erfgoed bevorderd. We hebben opdracht verleend voor de laatste fase van het vervaardigen van een kaartillustratie van de cultuurhistorische waardenkaart. De overzichtskaart wordt naar verwachting medio 2024 gepresenteerd. De kaart wordt als basis ingezet om te gebruiken voor recreatie en toerisme,

N.a.v. het Amendement A2024-002 LL is de naam “Kerkenvisie Wijk bij Duurstede” gewijzigd in “Toekomstverkenning religieus erfgoed Wijk bij Duurstede”.

landschapsinrichting. Ook wordt de kaart gebruikt ter inspiratie voor toekomstige ruimtelijke ontwikkelingen. Met een incidentele bijdrage krijgt het Wijkse deel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie extra aandacht in het 4e tijdschrift De Kromme Rijn. Zo’n bijdrage bevordert het erfgoedbewustzijn, zodat de Hollandse Waterlinie in Wijk bij Duurstede door meer mensen wordt herkend en beleefd. Subsidieverordening onderhoud gemeentelijke monumenten We hebben in 2023 incidentele subsidies verstrekt aan eigenaren van gemeentelijke monumenten, die op de gemeentelijke monumentenlijst staan, voor het noodzakelijk onderhoud van hun pand. Hiermee stimuleren we de instandhouding van onze gemeentelijke monumenten. Opgravingsvergunning Eind 2023 is opdracht verleend aan een gecertificeerd bureau voor het verlenen en onderhouden van een eigen opgravingsvergunning. Met ingang van 2024 kunnen we de komende vier jaar in eigen beheer kleine opgravingen en archeologische begeleidingen in samenwerking uitvoeren. Publieksbereik archeologie We hebben extra invulling gegeven aan het programma van Open Monumentendag 2023 met de organisatie van de tweede Vikingmarkt op de Mazijk in Wijk bij Duurstede. Hiermee wordt de waardering van erfgoed in het algemeen uitgedragen.

Met een financiële bijdrage heeft de lokale werkgroep van de Nederlandse Archeologievereniging AWN een bodemradaronderzoek uitgevoerd naar de verdwenen woontoren Jagenstein in Langbroek. We hebben een financiële bijdrage geleverd aan de uitgave van het boek Grens van het Romeinse Rijk. De Limes in Utrecht. In het boek is een eigen pagina opgenomen, geschreven door de gemeentearcheoloog, met aandacht voor het Wijkse deel van de Limes.

Verantwoording nieuw & gewijzigd beleid In deze paragraaf verantwoorden we nieuw & gewijzigd beleid dat voor 2023 extra is aangevraagd. 6.1 Sport en bewegen Uitvoering beleidskader maatschappelijke accommodaties Bron: Begroting Wat hebben we bereikt We hebben voor onze buitensportaccommodaties inzicht in de structuur van eigendom/ verhuur, afspraken over beheer en onderhoud, financiële uitgangspunten op het vlak van vervanging en de tarievenstructuur. Wat hebben we ervoor gedaan? We hebben onderzoek gedaan naar de verschillende aspecten die te maken hebben met beheer en onderhoud van onze buitensportaccommodaties. Op basis van dit onderzoek zijn aanbevelingen gedaan voor de korte en (middel)lange termijn. Deze maatregelen worden in 2024 verder uitgewerkt en geïmplementeerd.

Wat heeft het programma gekost? bedragen x € 1.000 Primitieve Begroting

Actuele Begroting

Rekening 2023

Verschil

Rekening 2022

Saldo van baten en lasten Lasten 6.1 Sport en bewegen 6.2 Kunst en cultuur 6.3 Archeologie & erfgoed Totaal Lasten

- 1.131 - 814 - 330 - 2.274

- 1.105 - 777 - 336 - 2.217

- 1.211 - 772 - 206 - 2.189

- 106 N 5V 130 V 28 V

- 1.091 - 709 - 214 - 2.015

Baten 6.1 Sport en bewegen 6.2 Kunst en cultuur 6.3 Archeologie & erfgoed Totaal Baten

16 41 57

145 23 41 209

273 20 64 357

128 V -3N 24 V 148 V

127 80 207

- 2.218

- 2.009

- 1.832

177 V

- 1.807

Mutatie reserves Toevoegingen

- 23

- 197

- 174 N

Onttrekkingen

120

115

141

26 V

Mutatie reserves

- 55

- 148 N

- 2.121

- 1.916

- 1.887

29 V

- 1.807

6 Sport, Cultuur & Erfgoed

Saldo van baten en lasten

Resultaat

Toelichting op financiële afwijkingen per product In deze paragraaf verantwoorden we alle financiële afwijkingen van plus of min € 10.000. 6.2 Kunst en cultuur Bibliotheek Financiële afwijking - € 12.004 Toelichting De uiteindelijke indexatie is hoger uitgevallen dan begroot. Daarnaast ontvangen we sinds 2023 de specifieke uitkering voor het financieren van Informatiepunten Digitale Overheid (IDO’s). Voorheen ging deze financiering via de Koninklijke Bibliotheek. Een IDO is een laagdrempelige helpdesk in de lokale bibliotheek waar iedereen terecht kan met vragen over online overheidsdienstverlening en digitale vaardigheden. Een gedeelte van de specifieke uitkering nemen we mee naar 2024.

6.3 Archeologie en Erfgoed Kasteel Duurstede Financiële afwijking Totaal: 61.055 Bestaat uit: € 15.733 (SIM Subsidie) € 43.707 (kosten groot onderhoud) Toelichting Voor het onderhoud van het kasteel heeft de gemeente van de Rijksdienst van het Cultureel Erfgoed een SIM subsidie (instandhoudingssubsidie) ontvangen voor een periode van 6 jaar (2022-2027). Deze subsidie wordt over 6 jaar in gelijke termijnen uitgekeerd. De werkzaamheden zijn opgenomen in het MJOP en zijn aanbesteed. De uitvoering vindt gefaseerd plaats in de periode 2022-2027. Deze gelden dienen dan ook toegevoegd te worden aan de reserve onderhoud gebouwen. De aannemer heeft de geplande werkzaamheden voor 2023 niet uit kunnen voeren vanwege de bedrijfsplanning van de exploitant van het kasteel. De geplande werkzaamheden worden nu alsnog begin 2024 uitgevoerd. We stellen voor het restantbedrag 2023 te storten in de reserve onderhoud gebouwen om de verplichtingen in 2024 alsnog te kunnen uitvoeren.

Stadstoren en - muren Financiële afwijking Totaal: 80.754 Bestaat uit: € 9.382 (SIM Subsidie) € 64.169 (kosten groot onderhoud) Toelichting Voor het onderhoud van de Stadstoren en muren heeft de gemeente van de Rijksdienst van het Cultureel Erfgoed een SIM subsidie (instandhoudingssubsidie) ontvangen voor een periode van 6 jaar (2022-2027). Deze subsidie wordt over 6 jaar in gelijke termijnen uitgekeerd. De werkzaamheden zijn opgenomen in het MJOP en zijn aanbesteed. De uitvoering vindt gefaseerd plaats in de periode 2022-2027. Deze gelden dienen dan ook toegevoegd te worden aan de reserve onderhoud gebouwen. De aannemer heeft de geplande werkzaamheden voor 2023 niet uit kunnen voeren. De geplande werkzaamheden worden nu alsnog begin 2024 uitgevoerd. We stellen voor het restantbedrag 2023 te storten in de reserve onderhoud gebouwen om de aangegane verplichtingen in 2024 alsnog te kunnen uitvoeren.

Recapitulatie financiële afwijkingen bedragen x € 1.000 Belangrijkste afwijkingen

Programmaonderdeel

6 Sport, Cultuur & Erfgoed

Incidenteel of structureel

Verschil

Bibliotheek subsidie

6.2

- 12 N

Kasteel Duurstede

6.3

61 V

Stadstoren en -muren

6.3

81 V

Diverse afwijkingen < € 10.000

47 V

reserve 6

- 148 N

Mutaties reserves Totaal afwijkingen

29 V

Beleidsindicatoren

Beleidsindicator

Eenheid

6.01

Niet-s porters

2021

2022

2023

WBD

48,1

46,4

1.7 Programma 7 – Duurzaamheid Terugblik Energieopwek Wijk bij Duurstede wil op termijn evenveel duurzame energie opwekken als we nodig hebben. We zetten hiervoor in op energiebesparing bij bewoners, bedrijven, organisaties en onze eigen gebouwen. Daarnaast faciliteren we de duurzame opwek van energie, bijvoorbeeld door beleid en vergunningverlening. Binnen het vastgestelde beleidskader zonnevelden (2019) wordt 60 hectare zonnevelden planologisch mogelijk gemaakt. In 2023 wekken zonnepark Cothen en Wijkerbroek Oost al zonne-energie op, samen ca 19.000 MWh per jaar (samen ca 17 ha). Voor Wijkerbroek West en Wijkerbroek is de uitvoering in volle gang (samen ca 22 ha). Zonneweide Wijkersloot (ca 14 ha) is in voorbereiding. De Dwarsdijkse Zonneweide (ca 8 ha) in Cothen is vergund . Zon op dak groeit in onze gemeente ook gestaag, in 2023 betreft het 7.300 MWh (grootschalig op dak) en 11.000 MWh (kleinschalig op dak). In totaal is de opwekcapaciteit van zonne-energie in 2023 in onze gemeente ruim 37.000 MWh. Dit is ca 55% van het totale elektriciteitsgebruik in onze gemeente en ca 12,5% van het totale energieverbruik in onze gemeente (alle elektriciteit, warmte en mobiliteit). Dat maakt dat we op weg zijn richting energieneutrale gemeente, maar er is nog een flinke weg te gaan om onze doelen te halen.

Participatie brede duurzame opwek De provincie Utrecht heeft in 2023 een planMER uitgevoerd in het onderzoek naar de mogelijkheden voor windenergie in de provincie. In deze planMER is één kansrijk gebied voor windenergie benoemd in de gemeente Wijk bij Duurstede (één van 27 in de hele provincie). De vraag aan de gemeente ligt nu voor of en zo ja, welke rol de gemeenteraad voor zichzelf ziet in het vervolgtraject voor windenergie op deze kansrijke locatie. Vorig jaar is door de raad besloten een participatietraject te starten als onderzoek naar de kansen, (on)mogelijkheden en eventuele randvoorwaarden van de brede mogelijkheden van duurzame opwek. In dit traject wordt ook de samenleving gevraagd te adviseren over deze rol rondom windenergie. Warmte en aardgasvrij Gemeenten hebben een regierol in het aardgasvrij maken van de gebouwde omgeving. Dit is een enorme opgave waarin we met bewoners, de lokale energiecoöperatie, woningcorporaties, netbeheerder, en vele andere belanghebbenden samenwerken. In 2023 hebben we ingezet op het isoleren van oudere woningen. 300 Huishoudens hebben binnen onze inkoopactie informatie over isoleren opgevraagd, 90 huishoudens kozen voor isoleren via deze route. Samen met de regiogemeenten bereidden we een langduriger isolatieactie voor die start vanaf 2024. Het lokale energieloket blijft maatwerk bieden met individuele adviesgesprekken.

Een tweede spoor was het informeren van woningeigenaren over (hybride) warmtepompen. Samen met onze buurgemeenten stelden we de demonstratieruimte in Houten beschikbaar en maakten de uitbreiding naar een Regionaal Energie Centrum in Zeist vanaf 2024 mogelijk. Een onderzoek naar andere alternatieven voor aardgas is gestart. Daarnaast hielpen we circa 125 huishoudens met een laag inkomen met gratis energiegesprekken, kleine en grote energiebesparende maatregelen. Tot slot onderzochten we op welke wijze het bedrijventerrein Broekweg-Langshaven kan verduurzamen qua warmte en stroom. De gemeente brengt daarin met de grootste energieverbruikers de situatie in kaart mede 69

gezien de netcongestie van het stroomnet. Dit laatste vormt een aandachtspunt waar rekening mee gehouden moet worden en vergaande consequenties kan hebben voor de warmtetransitie. Klimaatadaptatie Om ons voor te bereiden op de veranderende klimaatomstandigheden die ook in onze gemeente merkbaar worden, is in 2023 gestart met de Lokale klimaatAdaptieStrategie (LAS). Hoe en waar kunnen we ons op publiek en privaat terrein voorbereiden op piekbuien en hittegolven? Tevens bereidden we ons voor op perioden met hitte komende zomer met het maken van een concept hitteplan. Met onze deelname aan het NK Tegelwippen werden ca 350 m2 particuliere tegels vervangen door groen. Ook groeide het aantal geveltuintjes afgelopen jaar gestaag. Duurzame mobiliteit We werken in lijn van de trias mobilica. Zo heeft de gemeenteraad afgelopen jaar de laadvisie voor Wijk bij Duurstede vastgesteld waarmee de verschoning van mobiliteit wordt gefaciliteerd. Hiermee kunnen we de komende jaren een passend en dekkend netwerk van openbare laadpalen mogelijk maken voor iedereen die niet de mogelijkheid heeft om op privéterrein de elektrische auto op te laden. Dus voor zowel inwoners, bezoekers als ondernemers. Belangrijke vervolgstap voor 2024 is het maken van een laadkaart waarin de beoogde laad-infrastructuur wordt vastgelegd.

Ook wordt het gebruik maken van de fiets gestimuleerd door het verbeteren van het fietsnetwerk in de gemeente. Zo worden er plannen gemaakt om de fietsroute tussen Wijk bij Duurstede en Leersum te verbeteren. Schone Lucht We hebben een gemeentelijke visie op luchtkwaliteit ter bevordering van een leefbare en gezonde leefomgeving opgesteld. Het afgelopen jaar is er toegewerkt naar verdere uitwerking van het Schone Lucht Akkoord. In dit akkoord maken we afspraken met elkaar om te komen tot een inspanningsverplichting tot het bereiken van de doelen rondom de verbetering van de luchtkwaliteit in de gemeente. In het tweede kwartaal van 2024 zal de raad het voorstel voor het Schone Lucht Akkoord bespreken. Circulariteit In 2023 werkte de interne projectgroep Circulaire economie aan een uitvoeringsprogramma. De visie Circulaire economie vormt de basis voor het uitvoeringsprogramma. In het uitvoeringsprogramma staan maatregelen om richting een circulaire economie te komen op de volgende focusgebieden: • Grondstofketen inwoners en bedrijven; • Woning- en utiliteitsbouw; • Grond-, weg- en waterbouw; • Producten voor de eigen organisatie; • Maatschappelijk draagvlak. Tijdens het maken van het uitvoeringsprogramma circulaire economie zijn kansen opgepakt die binnen het beschikbare budget en de uren pasten. Zo zijn bij de vervanging van de kasteelparkbrug onderdelen hergebruikt.

Ook organiseerden we weer een zero waste wandeltour. En namen we circulariteit als gunningscriterium mee in de aanbesteding van nieuwe gemeentelijk kantoormeubilair.

Knaken bij de taken: CDOKE en SPUK De kosten voor de grote opgave die de energietransitie is, kunnen we als gemeente niet helemaal zelf dragen. In 2023 keerde het Rijk een aantal specifieke uitkeringen uit zoals de regeling Capaciteit Decentrale Overheden voor Klimaat en Energie (2024-2027) en de Specifieke Uitkering (SPUK) Energiearmoede. Deze gelden zijn ingezet ter versterking van de gemeentelijke organisatie Duurzaamheid en voor diverse acties binnen het project Energiehulp Wijk bij Duurstede.

Verantwoording nieuw & gewijzigd beleid In deze paragraaf verantwoorden we nieuw & gewijzigd beleid dat voor 2023 extra is aangevraagd. 7.4 Duurzame mobiliteit en schone lucht Plankaart laadpunten Bron: Begroting Wat hebben we bereikt De vastgestelde laadvisie is een mijlpaal richting duurzamere mobiliteit. Eén van de vervolgstappen, de plankaart laadpunten, moet nog uitgevoerd worden. Wat hebben we ervoor gedaan? De vaststelling van de Laadvisie openbare laadinfrastructuur is vertraagd van mei 2023 naar december 2023. Als gevolg daarvan is de uitvoering van de Plankaart laadpunten, een vervolgstap na vaststelling van de laadvisie, ook vertraagd naar 2024.

Luchtkwaliteit Bron: Begroting Wat hebben we bereikt We hebben een gemeentelijke visie op luchtkwaliteit ter bevordering van een leefbare en gezonde leefomgeving opgesteld. Wat hebben we ervoor gedaan? Vaststellen van de gemeentelijke visie op luchtkwaliteit en het agenderen van het Nationale Schone Lucht Akkoord bij de gemeenteraad. Verder is een start gemaakt met het opstellen van een maatregelenpakket waar de gemeente de komende jaren aan kan gaan werken om de luchtkwaliteit te verbeteren.

7.5 Circulaire economie Uitvoeringsprogramma Bron: Begroting Wat hebben we bereikt In 2023 hebben we een uitvoeringsprogramma circulaire economie opgesteld. De raad bespreekt deze in het tweede kwartaal van 2024. Wat hebben we ervoor gedaan? In een gemeente brede projectgroep keken we welke nieuwe acties we kunnen uitvoeren om richting een circulaire economie te komen. Daarnaast keken we wat we op het gebied van circulariteit aan reeds geplande acties/projecten konden toevoegen. Hier kwam het uitvoeringsprogramma uit voort. Het budget hebben we gebruikt voor externe ondersteuning bij het opstellen van het uitvoeringsprogramma.

Wat heeft het programma gekost? bedragen x € 1.000 Primitieve Begroting

Actuele Begroting

Rekening 2023

Verschil

Rekening 2022

- 274 - 266 - 85 - 31 - 79 - 735

- 750 - 261 - 85 - 31 - 30 - 1.157

- 628 - 256 - 10 - 13 - 29 - 937

122 V 5V 74 V 18 V 1V 221 V

- 206 - 64 - 12 - 282

431 431

442 54 496

11 V 54 V 65 V

102 32 12 146

- 735

- 726

- 441

285 V

- 136

Mutatie reserves Toevoegingen

- 144

- 144 N

Onttrekkingen

227

267

227

- 40 N

Mutatie reserves

227

267

- 184 N

Resultaat

- 509

- 460

- 359

101 V

- 136

7 Duurzaamheid Saldo van baten en lasten Lasten 7.1 Energietransitie 7.2 Warmtetransitie 7.3 Klimaatadaptatie, waterkwaliteit 7.4 Duurzame mobiliteit en schone lucht 7.5 Circulaire economie Totaal Lasten Baten 7.1 Energietransitie 7.2 Warmtetransitie 7.5 Circulaire economie Totaal Baten Saldo van baten en lasten

Toelichting op financiële afwijkingen per product In deze paragraaf verantwoorden we alle financiële afwijkingen van plus of min € 10.000. 7.1 Energietransitie Duurzaamheid Regionale samenwerking Financiële afwijking € 11.934 Toelichting In 2023 hebben we veel tijd besteed aan het verwerven en daarna besteden van rijksgelden ten bate van duurzaamheid in Wijk bij Duurstede. Dit in het kader van de wens van de gemeenteraad tot meer ‘knaken bij de taken’. Deze middelen vanuit het rijk maakt dat we onze tijd hebben kunnen steken in belangrijke extra beleidsdoelen (zoals hulp bij isolatie van woningen). Het betekent ook dat we op het budget ‘warmtetransitie’ minder hebben uitgegeven dan vooraf begroot. Voorgesteld wordt het resterend budget op te nemen in het bestemmingsreserve ‘Milieu en Duurzaamheid’.

Duurzaamheid: Energietransitie Financiële afwijking € 11.555 Toelichting Er is maar één Duurzaamheidskrant uitgebracht in plaats van de begrote twee. De financiële bijdrage aan de RES U16 is lager dan begroot vanwege grotere bijdrage aan de RES U16 vanuit het rijk. De kosten voor de laadvisie bleken lager dan begroot. Voorgesteld wordt het resterend budget op te nemen in het bestemmingsreserve ‘Milieu en Duurzaamheid’.

Participatie Energie Financiële afwijking € 110.000 Toelichting De uitvoering van het participatieproject Brede Duurzame opwek is door de gemeenteraad uitgesteld naar het eerste kwartaal van 2024. Daarmee vindt ook een groot deel van de uitgaven pas plaats in 2024. De dekking van het budget in 2023 kwam voort uit de middelen duurzaamheid en de CDOKE subsidie. Voorgesteld wordt het niet bestede deel van het budget op te nemen in de bestemmingsreserve Milieu en Duurzaamheid. Het niet bestede deel van de CDOKE middelen is al verwerkt en als balanspositie opgenomen.

7.2 Warmtetransitie Warmtetransitie Financiële afwijking € 52.111 Toelichting In 2023 hebben we ingezet op het verwerven en uitgeven van rijks- en provinciale gelden (CDOKE, SPUK, USET) ten behoeve van de warmtetransitie in Wijk bij Duurstede. Dit in het kader van de wens van de gemeenteraad tot meer ‘knaken bij de taken’. Deze middelen vanuit het rijk maakt dat we onze tijd hebben kunnen steken in belangrijke extra beleidsdoelen (zoals energiehulp). Het betekent ook dat we op het budget ‘warmtetransitie’ minder hebben uitgegeven dan vooraf begroot. Voorgesteld wordt het resterend budget op te nemen in het bestemmingsreserve ‘Milieu en Duurzaamheid’.

7.3 Klimaatadaptatie, waterkwaliteit Klimaatadaptatie Financiële afwijking € 28.035 Toelichting Tweederde deel van dit budget is bedoeld voor een subsidieregeling “aanleg groene daken en afkoppelen hemelwater”. Deze is nog niet door de raad vastgesteld. Afgelopen jaar zijn diverse klimaatadaptatie-acties ondernomen zoals deelname NK-tegelwippen en de aanleg van geveltuinen. De meeste werkzaamheden hiervoor zijn ofwel binnen de eigen uren uitgevoerd (zoals door de buitendienst) of hebben meegelift met andere projecten (en dus andere budgetten). Het resterend budget valt terug in de voorziening Riolering.

7.4 Duurzame mobiliteit Plankaart laadpunten Financiële afwijking € 18.000 Toelichting De vaststelling van de Laadvisie openbare laadinfrastructuur is vertraagd van mei 2023 naar december 2023. Als gevolg daarvan is de uitvoering van de Plankaart laadpunten, een vervolgstap na vaststelling van de laadvisie, ook vertraagd naar 2024.

Recapitulatie financiële afwijkingen bedragen x € 1.000 Belangrijkste afwijkingen

Programmaonderdeel

7 Duurzaamheid

Incidenteel of structureel

Verschil 12 V

Duurzaamheid Regionale samenwerking

7.1

Duurzaamheid: Energietransitie

7.1

12 V

Participatie Energie

7.1

110 V

Duurzaamheid: warmtetransitie

7.2

52 V

Klimaatadaptatie

7.3

28 V

Plankaart laadpunten

7.4

18 V

Diverse afwijkingen < € 10.000

54 V

reserve 7

- 184 N

Mutaties reserves Totaal afwijkingen

101 V

Beleidsindicatoren Beleidsindicator

Eenheid

7.01

Hernieuwbare elektriciteit

2021 WBD 16,5

2022 NL 33,1

WBD nb

2023 NL nb

WBD nb

NL nb

1.8 Programma 8 – Veiligheid en handhaving Terugblik Algemeen Uit objectieve en subjectieve gegevens blijkt dat de gemeente Wijk bij Duurstede relatief gezien een veilige gemeente is. Dit blijkt uit de Veiligheidsmonitor van 2019. Inwoners voelen zich meestal veilig en dat wil de gemeente graag zo houden of verder verbeteren. Ook al worden we gezien als een veilige gemeente, elk delict is er één teveel en heeft grote impact op inwoners en ondernemers. De totaal geregistreerde criminaliteit in de gemeente Wijk bij Duurstede bleef in 2023 gelijk aan 2022. Dat is gunstiger dan de regionale ontwikkeling in Midden-Nederland, waar een lichte stijging te zien is. Het aantal meldingen van overlast door personen met onbegrepen gedrag daalde flink. Dit geldt ook voor de meldingen van overlast door jongeren. Daar staat tegenover dat het aantal vernielingen en drugsdelicten steeg. Dit blijkt uit het jaarlijkse Veiligheidsbeeld, opgesteld door het Bureau Regionale Veiligheidsstrategie (RVS)2. Openbare orde en veiligheid Op het gebied van veiligheid in onze gemeente – en daarbuiten – werken we nauw samen in de regio. Bij gemeenten, de politie en het Openbaar Ministerie is te weinig capaciteit beschikbaar om alles aan te pakken. Om deze reden moeten er prioriteiten worden gesteld. Door samen te werken maken we gebruik van elkaars capaciteit en expertise.

Voor de periode 2023 – 2026 is het gezamenlijk Integraal Veiligheidsplan (IVP) van kracht voor de gemeenten Wijk bij Duurstede, Renswoude, Rhenen, Utrechtse Heuvelrug en Veenendaal. Hierin is aangegeven welke (gezamenlijke) prioriteiten de gemeente Wijk bij Duurstede hanteert, hoe de samenwerking met andere partijen is georganiseerd en welke resultaten de gemeente wil behalen. Vijf gemeenten op de Heuvelrug slaan de handen ineen om samen met de politie en het Openbaar Ministerie de gestelde ambities te bereiken. De vijf gemeenten hebben het IVP vastgesteld met als gezamenlijke prioriteit de aanpak van ondermijnende criminaliteit en het bevorderen van maatschappelijke rust. Daarnaast zetten de vijf gemeenten zich in voor digitale veiligheid. Dit sluit aan op de landelijke en lokale ontwikkeling van het aantal gevallen van gedigitaliseerde criminaliteit. In 2023 hebben we ons gericht op de onderstaande lokale prioriteiten uit het Integraal Veiligheidsplan van 2023-2026: Zorg en veiligheid Iedere twee weken is er een PGA-overleg (Persoonsgerichte Aanpak). In dit overleg worden integrale plannen opgesteld voor en met mensen waar de omgeving veel overlast van ervaart. Ook is GGZ in de wijk, de GGZ-tafel, doorontwikkeld tot een GGZ-expertiseteam dat op vaste momenten en op afroep beschikbaar is.

Zorgorganisaties en behandelaren bespreken onder andere vastgelopen GGZcasuïstiek en maken met de inwoner een plan om dit weer vlot te trekken. De samenwerking tussen het Sociaal Domein en Openbare Orde en Veiligheid is zowel op ambtelijk als op bestuurlijk niveau verder verstevigd. Complexe casuïstiek bespreken we integraal in een vroeg stadium met als doel om escalatie te voorkomen.

https://veiligheidscoalitie.nl/over-ons/rvs-midden-nederland.

Het afgelopen jaar is tevens een begin gemaakt met een preventie- en handhavingsplan voor alcoholgebruik onder jongeren. Dit plan wordt het aankomende jaar verder uitgewerkt en vastgesteld. Om input op te halen voor het preventie- en handhavingsplan zijn de uitvoeringspartners nauw betrokken. Onder andere de politie, BOA’s, jongerenwerkers, sportverenigingen, het Revius Lyceum, Jellinek en de GGD keken samen naar mogelijkheden om het alcoholgebruik onder jongeren terug te dringen. Deze partijen waren ook aanwezig bij de themasessie voor de gemeenteraad op 12 september 2023 over dit onderwerp. Digitale veiligheid van jongeren, senioren en ondernemers Wat betreft het versterken van digitale veiligheid hebben we ons het afgelopen jaar ingezet voor drie doelgroepen. Om de digitale veiligheid van jongeren te vergroten, is opnieuw samengewerkt met HackShield, een spel waarbij jongeren kunnen leren over hackers en veilig internetten. Ook zijn er twee succesvolle voorlichtingsacties voor senioren en – samen met de ondernemersverenigingen een cyberevenement voor 100+ ondernemers georganiseerd om de bewustwording onder deze doelgroepen te vergroten.

Lokale (extra) aanpak van ondermijning We hebben de samenwerking tussen de gemeente, de politie, het RIEC, de Belastingdienst en andere partners verder versterkt door gezamenlijk twee integrale controleacties tegen ondermijning te organiseren. Daarnaast hebben we, in samenwerking met de vier andere Heuvelrug-gemeenten, de Week van de Ondermijning georganiseerd. Tijdens deze week zijn er drie controleacties uitgevoerd, is er een congres georganiseerd en een lunch met boeren in het buitengebied. Na de diverse acties heeft de gemeente persberichten verspreid ten behoeve van de bewustwording en het bieden van handelingsperspectief bij vermoedens van ondermijning. Verkeersveiligheid Zoals aangegeven in programma 5 zijn er verschillende integrale (bewustwordings)acties uitgevoerd om de verkeersveiligheid in de gemeente te bevorderen. Inwonersparticipatie, High Impact Crimes (HIC) en Veel Voorkomende Criminaliteit (VVC) Het afgelopen jaar hebben we de samenwerking met onze bondgenoten verder versterkt door het organiseren van twee bondgenoten overleggen. Hierbij konden de bondgenoten meedenken over actuele zaken binnen de gemeente en eventuele zorgen uiten. Daarnaast zijn onze boa’s en de politie vier keer de wijken en kernen ingetrokken met de buurttent, waarbij zij in gesprek gingen met inwoners om de bewustwording en meldingsbereidheid te vergroten.

Crisisbeheersing Er zijn in 2023 meerdere trainingen geweest voor de doorontwikkeling van de crisisorganisatie. Hierbij lag de nadruk op de wijze waarop de structuur is opgebouwd en waar we binnen de organisatie naartoe willen werken. In gezamenlijkheid met 26 andere gemeenten werken we toe naar Bevolkingszorg 3.0. Dit zal in 2024 worden uitgerold. Met deze doorontwikkeling realiseren we een kleinere crisisorganisatie met beter opgeleide medewerkers en inzet van expertise vanuit een regionaal team.

Vergunningen, toezicht en handhaving Afgelopen jaar is de Uitvoerings- en Handhavingsstrategie 2023-2026 vastgesteld. Deze strategie beschrijft hoe wij de uitvoerings- (Vergunningen) en handhavingstaken (Toezicht en Handhaving) uitvoeren met als doel de risico's die de leefomgeving in Wijk bij Duurstede kunnen beïnvloeden of bedreigen zo veel als mogelijk uit te sluiten. In 2023 hebben we ons verder voorbereid op de invoering van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb). Daarnaast is vanuit het Rijk structureel geld vrijgemaakt voor extra boa-capaciteit. Voor Wijk bij Duurstede betekent dit dat we afgelopen jaar het team hebben uitgebreid van 2 naar 3 FTE boa’s. Door personele wisselingen en de krappe arbeidsmarkt is de formatie nooit op volle sterkte geweest. De beschikbare formatie is daarom vooral ingezet op het houden van het reguliere toezicht. Cybercrime / digitale criminaliteit De afgelopen jaren is een sterke stijging zichtbaar van het aantal cybercrime delicten, landelijk en lokaal. Deze ontwikkeling past bij de landelijke verschuiving van de meer zichtbare criminaliteitsvormen (zoals woning- en bedrijfsinbraken, autokraken en fietsdiefstallen) naar minder zichtbare, ondermijnende vormen van criminaliteit (zoals fraude, witwassen en digitale criminaliteit).

In onze intergemeentelijke samenwerking heeft de bestrijding van ondermijning en het versterken van de digitale veiligheid prioriteit, want criminaliteit houdt zich niet aan gemeentegrenzen. Een veilig Wijk bij Duurstede in een veilige regio is voor ons van groot belang. Hierbij is niet alleen aandacht nodig voor de technische maatregelen om cybercrime te voorkomen, maar moet ook gedacht worden aan de bewustwording bij onze medewerkers. In 2023 zijn daarom meerdere bewustwordingsmaatregelen doorgevoerd. Bij onze medewerkers is een bewuster handelen zichtbaar geworden. Dat uit zich bijvoorbeeld in het vaker en eerder betrekken van de privacy officer bij vraagstukken. Het BIO-volwassenheidsniveau (baseline informatiebeveiliging overheid) van Wijk bij Duurstede is in 2023 gegroeid van 1.7 (2022) naar 2 (van 5 ). Om organisaties zich beter te laten weren tegen cybercrime is nieuwe Europese regelgeving opgesteld (Network and Information Security, NIS2). NIS2 is bedoeld om de cyberbeveiliging en weerbaarheid te verbeteren door middel van strengere beveiligingsnormen en meldingsvereisten voor incidenten. De implementatie van NIS2 wordt in 2024 lokaal en regionaal (in RID-verband) opgepakt, zodra we precies weten wat dit voor ons betekent.

Verantwoording nieuw & gewijzigd beleid In deze paragraaf verantwoorden we nieuw & gewijzigd beleid dat voor 2023 extra is aangevraagd. Er is geen nieuw / gewijzigd beleid aangevraagd voor dit programma.

Wat heeft het programma gekost? bedragen x € 1.000 Primitieve Begroting

Actuele Begroting

Rekening 2023

Verschil

Rekening 2022

Saldo van baten en lasten Lasten 8.1 Openbare orde en veiligheid Totaal Lasten

- 2.320 - 2.320

- 2.506 - 2.506

- 2.419 - 2.419

88 V 88 V

- 2.113 - 2.113

Baten 8.1 Openbare orde en veiligheid Totaal Baten

1 1

0V 0V

6 6

- 2.319

- 2.505

- 2.417

88 V

- 2.107

Mutatie reserves Toevoegingen

- 60

- 139

- 79 N

Onttrekkingen

Mutatie reserves

- 59

- 79 N

- 2.299

- 2.485

- 2.476

- 2.107

8 Veiligheid en Handhaving

Saldo van baten en lasten

Resultaat

Toelichting op financiële afwijkingen per product In deze paragraaf verantwoorden we alle financiële afwijkingen van plus of min € 10.000. 8.1 Openbare orde en veiligheid Brandweergarage Wijk bij Duurstede en Brandweergarage Cothen/Langbroek Financiële afwijking € 10.159 (Wijk bij Duurstede) € 73.294 (Cothen/Langbroek) Toelichting Voor beide objecten is gebleken dat het geplande groot onderhoud in 2023 in uitvoeringsjaar doorgeschoven kan worden. We stellen voor het restant bedrag voor groot onderhoud terug te storten naar de reserve onderhoud gebouwen om deze werkzaamheden in de toekomst alsnog uit te kunnen uitvoeren.

Openbare orde en veiligheid Financiële afwijking € 14.705 Toelichting In 2023 konden niet alle prioriteiten uit het Uitvoeringsplan 2023-2024 worden uitgevoerd. Dit komt met name doordat er veel wisselingen hebben plaatsgevonden binnen de functie van Beleidsadviseur Openbare Orde en Veiligheid. Hierdoor zijn een aantal taken blijven liggen (zoals bijeenkomsten met beheerders van WhatsApp-groepen). Daarnaast ging de geplande Veiligheidsdag niet door wegens beperkte capaciteit bij de partners. We hebben er nu voor gekozen om de Veiligheidsdag één keer in de twee jaar te organiseren in plaats van jaarlijks.

Recapitulatie financiële afwijkingen bedragen x € 1.000 Belangrijkste afwijkingen

Programmaonderdeel

8 Veiligheid en Handhaving

Incidenteel of structureel

Verschil

Brandweergarage Wijk bij Duurstede

8.1

10 V

Brandweergarage Cothen/Langbroek

8.1

73 V

Openbare orde en veiligheid

8.1

15 V

- 10 N

reserve 8

- 79 N

Diverse afwijkingen < € 10.000 Mutaties reserves Totaal afwijkingen

Beleidsindicatoren Beleidsindicator

Eenheid

8.01

Verwi jzi ngen Ha l t

8.02

Wi nkel di efs ta l

8.03

Gewel ds - en s eks uel e mi s dri jven Di efs ta l ui t woni ng

per 1.000 i nw., 1217 jr a a nta l per 1.000 i nwoners a a nta l per 1.000 i nwoners a a nta l per 1.000 i nwoners a a nta l per 1.000 i nwoners

8.04 8.05

Verni el i ng en bes cha di gi ngen i n de openba re orde

2021

2022

2023

WBD

14,0

8,0

10,0

8,0

0,2

1,8

0,4

2,3

0,4

2,5

1,3

4,4

1,3

4,5

0,8

4,3

1,9

1,4

1,3

1,4

1,0

1,3

5,0

6,1

3,6

6,0

3,5

5,8

1.9 Programma 9 – Bedrijfsvoering en Financien Terugblik Algemeen In 2023 zijn de organisatieveranderingen die in 2022 werden ingezet afgerond. Behalve een nieuwe indeling van afdelingen naar domeinen, is ook de werkomgeving en de situering van medewerkers in het Huis van de Gemeente op de schop genomen. De bezetting van functies in onze gemeente ligt boven de 85%, maar daarmee blijven sommige vacatures lang open en blijft het dichtlopen van gaten in de bezetting een ingewikkelde bezigheid, waarbij we niet zonder inhuur van derden kunnen. Communicatie en inwonersparticipatie In 2023 stelde de raad de strategische communicatievisie vast. De visie vormt de bril waar we doorheen kijken als we communiceren en interacteren. Vanuit de gedachte om projecten in de schijnwerpers te zetten, startten we een projectenpagina www.wijkbijduurstede.nl/projecten. Een goed bezocht onderdeel van onze website waar inwoners makkelijk informatie vinden over de voortgang van bijvoorbeeld de flexwoningen in Wijk bij Duurstede. Ook is stevig ingezet op het maken van een professionaliseringsslag in onze crisiscommunicatie in samenwerking met regiogemeenten en de veiligheidsregio Utrecht. De raad heeft in zijn participatievisie aangegeven waarover, wanneer en hoe participatie in de gemeente ingericht moet worden. Dat helpt om de dialoog met inwoners te vinden.

In 2023 pasten we de methode het Relevant Gesprek toe op projecten met een grote maatschappelijke impact zoals ‘duurzame opwek’. Ook projecten als de vernieuwing van de Zandweg en het oude Stadhuis lieten zien hoe participatie bijdraagt aan het verwijden van blikken en realiseren van nieuwe inzichten. Publieksdiensten / KCC In 2023 zijn veel huwelijken voltrokken op de verschillende trouwlocaties. Ook zijn er meer paspoorten aangevraagd dan verwacht. Dit komt vooral doordat veel inwoners naar het Verenigd Koninkrijk willen reizen. Vóór de Brexit kon dat met een identiteitskaart maar nu is een paspoort nodig. Bedrijfsvoering (inclusief P&O), organisatieontwikkeling, facilitaire zaken, ICT, gemeentelijk vastgoed Organisatieontwikkeling In 2023 is portfoliomanagement ingericht. Dit is een tool die de organisatie in staat stelt keuzes te maken over het gewenste ambitieniveau en de inzet van capaciteit binnen of buiten de organisatie. Waarna keuzes gemaakt kunnen worden om prioriteiten te verleggen, te versnellen of te vertragen. Daarnaast is aandacht besteed aan projectmatig werken, wat bijdraagt aan rolvastheid tussen opdrachtgever en opdrachtgeverschap. Door een investering in een aparte recruitmentrol en het beter benutten van de wervingskanalen, merken we dat we tegenover een uitstroom van 28 medewerkers een instroom van 25 medewerkers realiseerden.

Hiermee lopen we voorop in de benchmark op dit vlak (bron: A&O fonds gemeenten, personeelsmonitor).

Gemeentelijk Vastgoed In 2023 zijn de jaarlijkse en reguliere onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd om het onderhoud van Vastgoed op peil te houden en om aan de wetgeving te kunnen voldoen. Daarnaast zijn er grote onderhoudswerkzaamheden verricht aan de urnenmuren op begraafplaats Groenwoud en aan het gebouw van het vijzelgemaal. Voor het archief van het gemeentehuis is de koelinstallatie vervangen. Om aan de ARBO eisen te kunnen voldoen zijn er voorzieningen aangebracht om de bereikbaarheid van de klokkenstoel in de Stadtoren te verbeteren. Hierdoor kan het onderhoud aan de klokken uitgevoerd blijven worden. In 2023 is er in het “Huis van de Gemeente” extra kantoorruimte verhuurd aan de RAZU. Ook is er extra ruimte vrijgemaakt t.b.v. de verhuur van extra kantoorruimte voor Stichting Binding die vanaf 2024 deze ruimte gaat huren. Facilitaire zaken In het kader van hybride werken hebben we extra vergaderruimtes gecreëerd en deze circulair ingericht door hiervoor bestaand meubilair te gebruiken. Voor een groot deel van de medewerkers is nu ook een zit/sta bureau beschikbaar. Het fysieke toegangsbeleid is geactualiseerd om de veiligheid en privacy te waarborgen. Ook zijn eind 2023 de voorbereidingen getroffen om de wegwerpbekers in het kantoor en op het plein te vervangen door stenen mokken.

Financiën en belastingen Het grootste deel van de inkomsten van de gemeente komt uit de algemene uitkering van het gemeentefonds. Elk jaar verschijnen 3 circulaires die informatie geven over de hoogte van de algemene uitkering. In 2023 hebben we hieruit ook indexatie voor loon- en prijsontwikkeling ontvangen. Dit was echter niet in lijn met de werkelijke prijsstijgingen. Er zijn extra middelen ontvangen voor de energietoeslag 2023 en voor de invoering van de Omgevingswet. Daarnaast ziet de gemeente de ontwikkeling naar een sterke toename van de specifieke (beleids-)uitkeringen (SPUKS). Dit geeft een beperking van de vrijheid van de beleidskeuzes van de gemeente. Ondanks deze SPUKS zijn de ontvangen middelen vanuit het rijk onvoldoende voor uitvoering van de gemeentelijke taken. Bestuur Afgelopen jaar hebben we naast de geplande dubbele verkiezing voor Provinciale Staten en het Waterschap door de val van het kabinet ook de verkiezing leden van de Tweede Kamer georganiseerd. Ook hebben we diverse bijeenkomsten georganiseerd, zoals de nieuwjaarsbijeenkomst, lintjesregen en gedecoreerdenbijeenkomst, de nationale herdenking op 4 mei, veteranenavond en het uitreiken van koninklijke onderscheidingen bij bijzondere gelegenheden.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14214426/1