Meenthof, 1e fase vast te stellen BP Bijlagen bij de toelichting incl zienswijzen
Tekst van het document
ONLINE AANWEZIGHEID Albert Heijn is op verschillende manieren online aanwezig; via ah.nl en de app. Online kan via ah.nl en de app de producten in de winkel, recepten uit de Allerhande en de Bonus bekeken worden. Ook kan online boodschappen worden besteld voor thuisbezorging. Van de consumenten die wel eens boodschappen bestelt, doet 54% dat bij Albert Heijn (Consumentenonderzoek Deloitte, 2022). De app biedt daarnaast ook nog functionaliteiten zoals het zelfscannen met de telefoon, het bepalen van de persoonlijke bonus en het sparen van zegels en punten bij spaaracties.
DUURZAAMHEID Net als veel andere winkels heeft ook Albert Heijn steeds meer aandacht voor duurzaamheid in haar winkels. De Nederlandse consument heeft Albert Heijn voor de vijfde keer op rij uitgeroepen tot meest duurzame supermarkt (Sustainable Brand Index 2021). Albert Heijn richt zich onder andere op het tegengaan van verspilling door gebruik te maken van dynamisch afprijzen, een slim bestelsysteem, energiebesparing door het verminderen van de CO2-uitstoot van de winkels, gebruik te maken van zuinige wandkoelingen, waarvan met de restwarmte de winkel mee verwarmd wordt.
BEZOEKMOTIEF Full-servicesupermarkten zoals Albert Heijn worden gemiddeld bijna 2 keer per week door de consument bezocht. Veel meer dan andere supermarkten (55%) wordt Albert Heijn bezocht als primaire supermarkt, zoals naar voren komt in het jaarlijkse consumentenonderzoek van Deloitte (figuur 2.4). Primaire klanten zijn klanten die het grootste deel van hun aankopen bij de betreffende supermarkt kopen. 60%
55%
50% 41% 37%
40% 30%
44% 38% 34% 28%
28%
37% 33% 30%
37% 31% 26%
22% 20%
44%
20%
17%
10% 0% Albert Heijn
Jumbo primaire supermarkt
Plus
Dirk
secundaire supermarkt
Lidl tertiaire supermarkt
Figuur 2.4 Bezoekmotieven supermarkten in Kortenhoef en omgeving (bron: Deloitte, 2022)
12/22
Aldi
2.6
Conclusie
Albert Heijn heeft een bijzondere functie in het Nederlandse supermarktlandschap. Het is niet alleen marktleider in marktaandeel en aantal vestigingen, maar heeft ook veruit de grootste klantengroep die primair op deze formule is gericht. Hiervoor bieden ze een compleet boodschappenmoment; niet alleen in de winkel, maar ook online en zelfs in de huiskamers. Denk hierbij aan het Allerhande magazine, het grootste kooktijdschrift van Nederland, voetbalplaatjes en de moestuintjes. Met de gewenste uitbreiding in Kortenhoef kan Albert Heijn haar formule beter presenteren. De winkel zal ruimer van opzet zijn waardoor er meer ruimte is voor het aanbod. De hedendaagse consument winkelt graag in een ruim opgezette supermarkt. De nieuwste Albert Heijn formule ‘echt vers’ is hierop ontwikkeld. De versafdeling, inclusief foodservice kan de toekomst in zijn volledigheid worden aangeboden met ruime paden ertussen. Daarnaast kan met het uitbreiden van naastgelegen dagelijkse winkelunits aanvullende dagelijkse detailhandel voor de consument in Kortenhoef worden geboden. Dit is een aanvulling op het huidige aanbod in het winkelcentrum.
13/22
3. KWANTITATIEVE BEHOEFTE Om nieuwe detailhandelsontwikkelingen te kunnen beoordelen is een actueel distributieplanologisch marktonderzoek (dpo) benodigd. Hieronder zijn de uitgangspunten van het dpo nader toegelicht.
3.1
Distributieplanologisch onderzoek
AANTAL INWONERS De kern Kortenhoef heeft momenteel 6.645 inwoners (CBS, 2023; gegevens over 2022). Uit de Primos prognose 2022 blijkt dat er de komende planperiode sprake zal zijn van een bevolkingsgroei van 4,5% voor de gemeente Wijdemeren. Voor dit onderzoek is uitgegaan van 6.944 inwoners in 2030 in Kortenhoef.
GEMIDDELDE BESTEDING DAGELIJKSE GOEDEREN De gemiddelde winkelomzet in dagelijkse goederen bedraagt in Nederland over 2017-2021 € 2.654,- per persoon (Notitie Omzetkengetallen 2022, gegevens over 2017-2021). Deze landelijke gemiddelden moeten worden gecorrigeerd op inkomen. Voor de dagelijkse goederensector geldt een inkomenselasticiteit van 0,4. Het gemiddeld inkomen in Kortenhoef ligt ongeveer 11% hoger dan het Nederlands gemiddelde (CBS, 2023; gegevens over 2021). De gemiddelde besteding aan dagelijkse goederen ligt daarmee circa 4,4% hoger dan het Nederlands gemiddelde en bedraagt € 2.770,-.
KOOPSTROMEN Voor de regio Randstad is in 2021 een koopstromenonderzoek uitgevoerd (KSO 2021). Hierin zijn de koopstroomgegevens berekend op gemeenteniveau, maar niet op kernniveau. De koopstroomgegevens voor de kern Kortenhoef zijn daarom ingeschat. In tabel 2.3 is per kern een inschatting gemaakt van welk deel van de bestedingen aan dagelijkse goederen gedaan zal worden in Kortenhoef. Dit is een inschatting op basis van het aanbod in de eigen kern in vergelijking met het aanbod in de omliggende kernen, reisafstanden, kooppatronen en eventuele (fysieke) barrières. De koopkrachtbinding voor de kern Kortenhoef wordt ingeschat op 85%. Kortenhoef beschikt over twee full-servicesupermarkten. De inwoners hebben dus een ruim productenaanbod. Voor aanvullende boodschappen, bij bijvoorbeeld discounters, zal moeten worden uitgeweken naar andere kernen. Dat betekent dat er sprake zal zijn van enige afvloeiing. Na uitbreiding van Albert Heijn en toevoegen van twee winkels zal het dagelijks goederenaanbod verder versterkt worden. De verwachting is dat de koopkrachtbinding iets kan stijgen. In de berekening gaan we uit van een beperkte stijging tot 87% in 2030. De koopkrachttoevloeiing vanuit de omliggende kernen Ankeveen, Oud-Loosdrecht en Nederhorst den Berg is in tabel 3.1 weergegeven. Ankeveen heeft geen eigen supermarktaanbod.
De inwoners zullen met name gericht zijn op Kortenhoef, maar daarnaast ook Hilversum en Nederhorst den Berg. Oud-Loosdrecht heeft een kleine Albert Heijn. De afvloeiing naar Kortenhoef is ingeschat op 20%. De inwoners zullen voor een groot deel gericht zijn op Nieuw-Loosdrecht en Hilversum. In Nederhorst den Berg is een Albert Heijn gevestigd. De inwoners zullen voor een groot deel aankopen doen in de eigen kern. Kortenhoef biedt een aanvullend aanbod met ook een Jumbo-supermarkt en overige dagelijkse detailhandel. De toevloeiing is per CBS-buurt ingeschat en hieronder weergegeven. De inwoners van Horstermeer zullen het meest op Kortenhoef gericht zijn. Tabel 3.1 Kooporiëntatie op Kortenhoef Kern Wijk Kortenhoef Wijk Ankeveen Wijk Oud-Loosdrecht Wijk Nederhorst den Berg Buurt Horstermeer Buurt Spiegelpolder Buurt Blijkpolder Buurt Horn- en Kuijerpolder
14/22
binding 85% 70% 20% 40% 10% 10% 5%
Op basis van deze aannames bedraagt de omzet in Kortenhoef afkomstig vanuit omliggende kernen circa € 6,3 miljoen, wat neer komt op een koopkrachttoevloeiing van 29%. Voor de toekomstige situatie is de toevloeiing in euro’s gelijk gehouden.
GEMIDDELDE OMZET PER M2 DAGELIJKSE GOEDEREN De gemiddelde omzet per m2 (vloerproductiviteit) van winkels in dagelijkse goederen bedraagt in Nederland € 7.823,- (Notitie Omzetkengetallen 2022, gegevens over 2017-2021). Voor de huidige situatie in Kortenhoef is de vloerproductiviteit berekend in tabel 3.2. Tabel 3.2: Berekening vloerproductiviteit dagelijkse goederensector Kortenhoef Huidige situatie Supermarkt Levensmiddelen Speciaalzaak Persoonlijke Verzorging Totaal aanwezig aanbod
Aanbod in m2 wvo 2.104 251 517 2.872
Gem. omzet per m2 wvo € 8.381 € 6.643 € 5.591 € 7.727
Omzet € 17.633.624 € 1.667.393 € 2.890.547 € 22.191.564
OMVANG WINKELAANBOD Momenteel hebben de dagelijkse winkels in Kortenhoef een omvang van 2.872 m2 wvo (Locatus, 2023). Rekening houdend met beoogde ontwikkeling neemt het oppervlak van de dagelijkse goederensector in Kortenhoef per saldo toe met 431 m2 wvo. Tabel 3.3 Distributieplanologische marktanalyse dagelijkse goederensector inwonertal marktgebied
2023
2030
bron
6.645
6.944
CBS, 2022; Primos prognose 2022
gemiddelde winkelomzet per persoon (excl. BTW) bestedingspotentieel
Omzetkengetallen, 2022; gegevens over €
2.770
€
2.770
€
18.410.000
€
19.240.000
koopkrachtbinding (%) gebonden bestedingen €
85% €
koopkrachttoevloeiing (%)
15.650.000
87% €
29%
29%
€
6.390.000
€
6.390.000
totale omzet in marktgebied
€
22.040.000
€
23.130.000
gemiddelde vloerproductiviteit per m² wvo (excl. €
7.727
€
7.812
2.850
2.960
omvang winkelaanbod (m² wvo)
2.872
2.872
berekende vloerproductiviteit (excl. BTW)
€
7.670
€
8.050
omzetclaim marktgebied
€
22.190.000
€
22.440.000
omzet ten opzichte van het gemiddelde ruimte voor ontwikkeling (m² wvo)
Inschatting Rho
Omzetkengetallen, 2022; gegevens over
te verwachten omvang winkelaanbod (m² wvo)
ruimte voor ontwikkeling in €
Inschatting Rho
16.740.000
koopkrachttoevloeiing €
BTW)
2017-2021
-1% €
-150.000 -20
2017-2021 Locatus, 2023
3% €
690.000 90
uitbreiding Meenthof
431
ruimte voor ontwikkeling (m² wvo)
-341
toekomstige omzet ten opzichte van huidig functioneren
-10%
Uit de marktruimteberekening volgt dat de dagelijkse goederensector van Kortenhoef in de huidige situatie goed functioneert. De vloerproductiviteit in Kortenhoef ligt rond het landelijk gemiddelde. Als gevolg van de verwachte bevolkingstoename en beperkte toename van de koopkrachtbinding ontstaat de komende planperiode een indicatieve marktruimte van 90 m2 wvo. Deze ontwikkelingsruimte is kleiner dan de beoogde uitbreiding. De beoogde uitbreiding leidt tot een afname
15/22
van het functioneren met 11 procentpunt. De vraag is wat dit voor gevolgen heeft voor het dagelijks winkelaanbod in Kortenhoef. Albert Heijn is momenteel aan de kleine kant, wat een belemmering oplevert om ook op termijn goed als full servicesupermarkt te kunnen blijven functioneren. Uitbreiding van de winkel is nodig om toekomstbestendig te kunnen zijn en meer kwaliteit te kunnen bieden aan de klanten. Uit de marktruimteberekening blijkt dat het draagvlak voor uitbreiding van het aanbod beperkt is. De totale omzet van de supermarkten zal toenemen, maar de gemiddelde omzet zal lager komen te liggen. Dit is niet ongebruikelijk; de ervaring leert dat bij uitbreiding van een supermarkt, de groei van de omzet niet gelijk loopt met de toename van het aantal meters. De uitbreiding is vooral gericht op het bieden van meer kwaliteit en service voor de consument. Dit betekent soms dat een ondernemer met een lagere omzet per vierkante meter genoegen moet nemen. Geconcludeerd wordt dat bij deze marktomstandigheden wel effecten optreden op het ondernemersklimaat als gevolg van de uitbreiding van Albert Heijn, maar dat deze niet onaanvaardbaar zijn. Wanneer gekeken wordt naar het effect op de overige supermarkten is van belang of er sprake is van duurzame ontwrichting. In dit geval zal daar geen sprake van zijn. Alle supermarkten liggen in het centrum van Kortenhoef.
Mocht er onverhoopt een supermarkt verdwijnen, wat op basis van de berekening niet mag worden verwacht, dan blijft er nog altijd een full-servicesupermarkten in het centrum over. Voor de consument betekent dit dat er nog steeds op aanvaardbare afstand een goed voorzieningenaanbod beschikbaar is.
3.2
Conclusie
Uit het distributieplanologisch onderzoek wordt geconcludeerd dat beoogde uitbreiding van Albert Heijn en overig dagelijks aanbod groter is dan geraamde groei in de dagelijkse goederensector. Hierdoor zal de gemiddelde omzet per m² wvo met circa 11 procentpunt dalen. Dit zal echter niet leiden tot onevenredige effecten op de dagelijkse winkelstructuur van Kortenhoef. Modernisering van een bestaande supermarkt op een gewenste locatie in het centrum in combinatie met aanvullende winkels is per saldo een versterking van de detailhandelsstructuur. Hiermee is er kwalitatief behoefte aan de versterking van het dagelijkse winkelaanbod.
16/22
4. BELEIDSKADER EN LOCATIEAFWEGING Naast de behoefteonderbouwing is de beoogde ontwikkeling getoetst aan het vigerende detailhandelsbeleid.
4.1
Provinciaal beleid
4.1.1 Omgevingsvisie NH2050 (2018) Op 19 november 2018 is de Omgevingsvisie voor de provincie Noord-Holland vastgesteld. De hoofdambitie in de Omgevingsvisie is als volgt: “Noord-Holland heeft een relatief hoog welvaarts- en welzijnsniveau. Om deze ook voor de toekomst vast te kunnen houden, richten we ons op een goede balans tussen economische groei en leefbaarheid. Zodanig dat bij veranderingen in het gebruik van de fysieke leefomgeving de doelen voor een gezonde en veilige leefomgeving overeind blijven”. De provincie heeft vijf samenhangende bewegingen geschetst. Deze bewegingen laten zien hoe de provincie omgaat met opgaven die op onze samenleving afkomen en die ze willen faciliteren. Dat wordt gedaan door een aantal ontwikkelprincipes en randvoorwaarden mee te geven om de beweging naar de toekomst te kunnen maken. Het gaat om de volgende vijf bewegingen: ● Dynamisch schiereiland: hier is het benutten van de unieke ligging leidend waarbij de kustverdediging voorop staat en waar toeristische en recreatieve kansen benut kunnen worden en natuurwaarden worden toegevoegd. ● Metropool in ontwikkeling: hierin wordt beschreven hoe de Metropoolregio Amsterdam steeds meer als één stad gaat functioneren en dat de reikwijdte van de metropool groter wordt. Door het ontwikkelen van een samenhangend metropolitaan systeem wordt de agglomeratiekracht vergroot.
● Sterke kernen, sterke regio's: deze beweging gaat over de ontwikkeling van centrumgemeenten die daarmee het voorzieningenniveau in de gehele regio waarin ze liggen vitaal houden en de kernen hun herkenbare identiteit behouden. ● Nieuwe energie: in deze beweging gaat het over het benutten van de economische kansen van de energietransitie en circulaire economie. ● Natuurlijk en vitaal landelijke omgeving: deze beweging gaat over het ontwikkelen van natuurwaarden in combinatie met het versterken van de (duurzame) agrifoodsector. Binnen de beweging sterke kernen, sterke regio's zet de provincie in op het zoveel mogelijk binnenstedelijk realiseren en concentreren van wonen en werken (transformeren, bundelen, verdichten). Nieuwe ontwikkelingen van voorzieningen worden geconcentreerd in kernen, passend bij de rol van die kernen in het regionale netwerk. Een van de uitgangspunten is het op peil houden van het voorzieningenniveau en de bereikbaarheid.
17/22
Figuur 4.1 Kaart sterke kernen, sterke regio Relatie met planinitiatief De ontwikkeling betreft uitbreiding van winkelcentrum De Meenthof in Kortenhoef. De uitbreiding betreft dus een binnenstedelijke ontwikkeling. Daarmee sluit de ontwikkeling aan bij de beleidsuitgangspunten uit de omgevingsvisie. Bovendien is de uitbreiding gericht op een kwaliteitsverbetering van de winkel en het winkelcentrum. Het voorzieningenniveau blijft hiermee op peil en wordt versterkt. 4.1.2 Omgevingsverordening NH2020 (2020) In de Omgevingsverordening van de provincie Noord-Holland zijn regels opgenomen ten aanzien van detailhandel. Artikel 6.3 Nieuwe stedelijke ontwikkelingen ● Een ruimtelijk plan kan uitsluitend voorzien in een nieuwe stedelijke ontwikkeling als de ontwikkeling in overeenstemming is met de binnen de regio gemaakte schriftelijke afspraken. ● Gedeputeerde Staten stellen nadere regels aan de afspraken bedoeld in het eerste lid. Artikel 6.11 Toepassingsbereik Deze paragraaf gaat over detailhandel op bedrijventerreinen en kantoorlocaties.
Artikel 6.12 Oogmerk Deze paragraaf bevat regels met het oog op: a) het behouden en versterken van detailhandel in de centra van kernen door het voorkomen van versnippering van het aanbod in en buiten de kernen b) het voorkomen van ruimtelijk relevante leegstand in winkelgebieden om zo een detailhandelsstructuur te behouden die uitgaat van duurzaam ruimtegebruik; c) het vrijwaren van veel consumentenverkeer op bedrijventerreinen; en d) het tegengaan van extra verkeersbewegingen en landschappelijke aantasting van het landelijk gebied door vestiging van detailhandelsbedrijven.
18/22
Relatie met planinitiatief Het toepassingsbereik van paragraaf 6.1.3 is bedrijventerreinen en kantoorlocaties. Het plangebied kan niet als zodanig worden beschreven. Wel blijkt uit artikel 6.12 wat de beleidsdoelen zijn ten aanzien van detailhandel. De beoogde ontwikkeling vindt plaats in winkelcentrum De Meenthof en betreft een kwalitatieve versterking van het winkelcentrum. De ontwikkeling sluit aan op het beleidsuitgangspunt van versterken van centra van kernen. 4.1.3 Detailhandelsbeleid Noord-Holland 2015-2020 De provincie wil ruimte blijven bieden aan de verdere ontwikkeling van detailhandel, om ook op langere termijn een vitale, dynamische en concurrerende structuur te huisvesten. Hierbij wordt detailhandel niet alleen gezien als ruimtevragende sector, maar ook het economisch en maatschappelijk belang wordt gezien. De missie van de provincie is 'het versterken van de detailhandelsstructuur in Noord-Holland'. Daarbij behoren de volgende zes beleidsdoelen: ● Prioriteit geven aan hoofdwinkelgebieden; ● Voorkómen van extra leegstand; ● Internet-afhaalpunten bij voorkeur situeren in bestaande winkelcentra; ● Een vitale, dynamische en concurrerende detailhandelsstructuur, ruimte geven aan kwaliteit; ● Primaire detailhandel bereikbaar op een aanvaardbare afstand; ● Detailhandel die bijdraagt aan aantrekkelijke binnensteden.
Door de provincie Noord-Holland zijn Regionale Advies Commissies (RAC) Detailhandel ingesteld. Deze commissies stemmen grote detailhandelsontwikkelingen regionaal af. Nieuwe detailhandelsontwikkelingen en uitbreidingsplannen vanaf 1.500 m2 wvo dienen aan de commissie te worden voorgelegd. Relatie met planinitiatief De beoogde ontwikkeling maakt onderdeel uit van het winkelcentrum De Meenthof. Met de ontwikkeling wordt een kwalitatieve verbeteringsslag gemaakt in de versterking van het winkelgebied. De ontwikkeling van 369 m2 wvo is een beperkte toevoeging, en hoeft dan ook niet regionaal afgestemd te worden.
4.2
Regionaal beleid
4.2.1 Regionale detailhandelsvisie Gooi en Vechtstreek (2019) Op 19 november 2019 is de Regionale Detailhandelsvisie Gooi en Vechtstreek gepubliceerd. Nieuwe detailhandelsontwikkelingen moeten regionaal worden afgestemd. Het centrum van Kortenhoef is aangemerkt als lokaal centrum in de regionale visie. Dorpscentra hebben voornamelijk een boodschappenfunctie. Er zijn een of twee supermarkten, ondersteunend dagelijks aanbod in de vorm van een bakker en viswinkel en nog enkele niet-dagelijkse winkels. Dit zijn veelal winkels met frequent benodigde artikelen zoals de bloemenzaak en winkel met huishoudelijke artikelen. Daarnaast zijn er enkele diensten en mogelijk wat horeca gevestigd. Door dit aanbod en de omvang van het dorp functioneren de centra vaak als ontmoetingsplek. Voor met name de ouder wordende bevolking betekent boodschappen doen ook sociaal contact. Deze centra zullen primair moeten inzetten op een kwalitatieve, ruimtelijk-functionele versterking Voor de detailhandelsstructuur van de regio Gooi en Vechtstreek zijn de volgende ambities geformuleerd: 1. Duurzame structuur en ruimtegebruik. De winkelgebieden moeten passen bij het verzorgingsgebied en de functie van het cluster. Indien het winkelgebied te groot of te klein is voor deze functie, is optimalisering passend.
Dit kan zijn in de vorm van concentratie en transformatie van een cluster, of door een beperkte toevoeging van meters. Een winkelgebied functioneert het beste met aaneengesloten voorzieningen en een beperkte leegstand.
19/22
2.
3. 4.
5.
6.
Clusteren. Nieuwe ontwikkelingen worden alleen toegestaan in de perspectiefrijke centra en niet op solitaire locaties. In nieuwe woongebieden met voldoende draagvlak worden gelijksoortige voorzieningen zoveel als mogelijk geclusterd. Kwalitatieve versterking. De versterking van de bestaande, perspectiefrijke delen van de structuur staat boven het mogelijk maken van ontwikkelingen op nieuwe locaties. Vitaliteit en leefbaarheid. Optimale (dagelijkse) verzorging voor alle inwoners van de Gooi en Vechtstreek, waarbij met name de dagelijkse voorzieningen voor de kleine kernen in de toekomst geborgd wordt. De vergrijzing maakt bewoners minder mobiel, waardoor de dagelijkse voorzieningen zo nabij mogelijk moeten zijn. Naast een plek voor boodschappen vormt het ook een ontmoetingsplek. De opgave is om vitale en leefbare dorpen in stand te houden of te creëren. Dynamiek. Het bieden van ruimte voor dynamiek in de compacter wordende centrumgebieden met een regionale of bovenlokale functie. Hier ruimte bieden voor innovatieve ontwikkelingen als pick‐up points, op‐up stores, blurring con‐ cepts en andere deels niet te voorziene ontwikkelingen. Daarbij is van belang dat deze ontwikkelingen een meerwaarde hebben voor de huidige detailhandelsstructuur en geen afbreuk daaraan doen. Terughoudend beleid (grote) nieuwe ontwikkelingen. De ruimte in de regio is schaars.
In de centra functioneert het aanbod al niet altijd optimaal. Voor aantrekkelijke centra die ook aangenaam zijn om te verblijven, is het essentieel dat er geen grote uitbreidingen worden toegestaan en dat er ingezet wordt op optimalisatie van het bestaande aanbod. Dit geldt zeker voor de ontwikkelingen buiten de hoofdstructuur.
Met het naleven van de bovenstaande ambitie in beleidsvorming en omgang met plannen zijn er gezonde vraag‐aanbod verhoudingen, een goede ruimtelijke ordening en wordt (onnodige) leegstand voorkomen. In de visie wordt benadrukt dat de gemeenten, en niet de regio, het bevoegd gezag zijn als het gaat om detailhandelsbeleid. De regionale visie is gericht op initiatieven met een bovengemeentelijke impact. Samengevat kent het nieuwe regionale beleid de volgende lijn: ● Initiatieven dienen bij te dragen aan de versterking van de gewenste structuur in de Gooi en Vechtstreek. ● Nieuwe clusters van detailhandel buiten de genoemde hoofdstructuur zijn niet gewenst. ● Initiatieven die voorzien in de realisering of uitbreiding van verspreid (of solitair) gevestigde detailhandel is niet mogelijk. Relatie met planinitiatief De beoogde ontwikkeling vindt plaats in het centrum van Kortenhoef. De regio richt zich op kwalitatieve en ruimtelijk-functionele versterking van de lokale centra. De ontwikkeling kan daar een bijdrage aan leveren. De supermarkt wordt uitgebreid om op die manier toekomstbestendig te zijn, en daarnaast worden voor de verscheidenheid van het aanbod twee winkels toegevoegd. Het winkelcentrum wordt op die manier zowel kwalitatief als functioneel versterkt.
4.3
Gemeentelijk beleid
4.3.1 Detailhandelsstructuurvisie Wijdemeren (2007) Het meest recente detailhandelsbeleid van de gemeente Wijdemeren dateert uit 2007. De gemeente Wijdemeren streeft, als het gaat om het winkelaanbod, in de eerste plaats naar een zo compleet mogelijk dagelijks aanbod voor de inwoners van de afzonderlijke kernen. Voor behoud van de concurrentiepositie is schaalvergroting van de dagelijkse winkels in kleinere kernen noodzakelijk. Hiervoor zijn de marktmogelijkheden echter beperkt. Uitdaging in het detailhandelsbeleid is het optimum te vinden en te behouden tussen fijnmazigheid in de nabijheid van de inwoners en schaalgrootte die nodig is voor een gezond economisch functioneren van ondernemers.
20/22
Om de bestedingen van de lokale bevolking zoveel mogelijk in de eigen gemeente te houden, zijn vitale dorpscentra van groot belang. Aan een eigentijds dorpscentrum kunnen de volgende functioneel-ruimtelijke randvoorwaarden worden gesteld: ● een servicesupermarkt van voldoende omvang (> 1.000 m2 wvo) als trekker; ● zo mogelijk (indien voldoende draagvlak) meerdere supermarkten, die qua marktsegment complementair zijn; ● een compleet overig dagelijks aanbod (versspeciaalzaken, drogist, bloemen, huishoudelijke artikelen); ● minimale loopafstanden en barrières tussen winkels onderling, vooral tussen de supermarkten en de speciaalzaken; ● een overzichtelijke opzet, met zicht op het totale aanbod; ● voortdurend voldoende (gratis) parkeergelegenheid voor klanten; ● een goede en duidelijke relatie tussen winkels en parkeren met minimale loopafstanden en barrières; verzorgde en eigentijds uitstraling van het winkelaanbod en winkels; ● goede en veilige bereikbaarheid per auto, fiets en te voet. In de detailhandelsstructuur wordt Kortenhoef aangewezen als groot dorpscentrum. De basis van het centrum van Kortenhoef is sterk en behoeft geen grote wijzigingen. Wel is het gewenst de geconstateerde knelpunten op te lossen.
Bij voorkeur wordt gekozen voor een integraal herstructureringsplan waarbij bestaande winkels kunnen uitbreiden en opbrengsten hiervan kunnen worden ingezet om de uitstraling en parkeersituatie van het centrum te verbeteren. De parkeersituatie kan worden verbeterd door de capaciteit te vergroten en door invoering van een blauwe zone. Op de hoek DodaarslaanCurtevenneweg is ruimte voor een efficiënter parkeerterrein met een nieuwe entree naar het centrum. Ook herontwikkeling van het gezondheidscentrum en uitbreiding van het parkeren aldaar is mogelijk. Koppeling van de Hoflaan met de Kerklaan is gewenst. Voor de herstructurering van het centrum zijn vele ruimtelijke mogelijkheden denkbaar. Aan diverse zijden is onroerend goed verouderd. Sociale en medische voorzieningen kunnen eventueel elders op verdieping terugkomen. De eigenaar van het winkelcentrum is in beginsel de initiatiefnemer voor plannen. In deze visie voor de gemeente Wijdemeren wordt gekozen voor concentratie van het winkelaanbod in twee grotere dorpscentra in Kortenhoef en Loosdrecht en een kleiner dorpscentrum in Nederhorst den Berg. Nieuwe winkelontwikkelingen worden zoveel mogelijk ingepast in of aan deze winkelcentra. Uitbreiding van winkelmeters daarbuiten wordt zoveel mogelijk voorkomen. Relatie met planinitiatief Het planinitiatief betreft een uitbreiding van het winkelcentrum De Meenthof.
Dit is het centrum van Kortenhoef. Met de ontwikkeling wordt aangesloten op het concentratiebeleid van de gemeente. Het centrum wordt uitgebreid met winkelmeters in plaats van een solitaire locatie. Daarnaast wordt bijgedragen aan een kwalitatief goed voorzieningenniveau voor de inwoners van Kortenhoef.
4.4
Conclusie: locatieafweging in relatie tot beleidskader
Geconcludeerd kan worden dat de beoogde ontwikkeling aansluit bij het relevante detailhandelsbeleid. Zowel het provinciaal, regionaal als gemeentelijk beleid richt zich op concentratie van detailhandel. Met de ontwikkeling is sprake van een versterking van de detailhandelsstructuur en focus op concentratie van het winkelaanbod. Het winkelcentrum van Kortenhoef wordt in kwalitatieve zin versterkt, met name door de bestaande supermarkt uit te breiden.
21/22
5. CONCLUSIE In deze rapportage is de beoogde ontwikkeling van winkelcentrum de Meenthof in Kortenhoef beoordeeld in het kader van de ladder voor duurzame verstedelijking. In dit hoofdstuk zijn de belangrijkste conclusies opgenomen. In hoofdstuk 2 en 3 is geconcludeerd dat er behoefte is aan uitbreiding van het dagelijks winkelaanbod in Kortenhoef. De huidige Albert Heijn is aan de kleine kant en kan met een uitbreiding beter voldoen aan de wensen van de moderne consument. De formule kan beter uitgerold worden door een ruimere opzet van de winkel en aandacht voor versproducten. De supermarkt is daarmee toekomstbestendig. Daarnaast wordt het dagelijks aanbod in kwalitatieve zin versterkt door het toevoegen van ruimte voor een aanvullende dagelijkse winkel. De consument heeft behoefte aan een zo compleet mogelijk dagelijks winkelaanbod op aanvaardbare afstand, op een centrale locatie. Uit het distributieplanologisch onderzoek wordt daarbij geconcludeerd dat er geen onaanvaardbare effecten op het dagelijks winkelaanbod worden verwacht. De ontwikkeling betreft onder andere een uitbreiding van een bestaande supermarkt en een kwalitatieve versterking van het dagelijks winkelaanbod. Het provinciale, regionale en gemeentelijke detailhandelsbeleid is gericht op de versterking van de bestaande winkelstructuur en concentratie van detailhandel in bestaande winkelgebieden.
De beoogde ontwikkeling sluit daarbij aan. Het bestaande winkelcentrum in het centrum van Kortenhoef wordt uitgebreid. Geconcludeerd wordt dat de beoogde ontwikkeling voldoet aan de uitgangspunten van de ladder voor duurzame verstedelijking. Met de ontwikkeling is sprake van zorgvuldig ruimtegebruik.
22/22
bestemmingsplan Meenthof, 1e fase
Bijlage 5 Verkeersonderzoek De M eenthof
bestemmingsplan "Meenthof, 1e fase" (vastgesteld)
63
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof Herontwikkeling van het winkelcentrum De Meenthof in Kortenhoef
Opdrachtgever
Real Estate Investment & Development BV
Kenmerk
013487.202303013.R1.03
Titel rapport
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof
Datum publicatie
16 mei 2023
Projectteam Goudappel
Christiaan Nab en Sören Bigalke
© Copyright Goudappel
[Copyright informatie]
Inhoudsopgave 1. Aanleiding
1
2. Effect doortrekken Hoflaan 2.1
Schouw op locatie
3
2.2
Toekomstige situatie
4
2.3
Verkeersveiligheid
6
2.4
Doorstroming
8
3
3. Verkeersgeneratie 3.1
Aanpak
9
3.2
Uitgangspunten
9
3.3
Resultaat
11
9
4. Planeffect & Verkeersafwikkeling 4.1
Verkeersafwikkeling ontwikkellocatie
15
4.2
Planeffect
18
4.3
Wegenscan
18
4.4
Kruispuntanalyse Smidsbrug
20
4.5
Overige vervoerswijzen
20
15
5. Expeditie supermarkten 5.1
Expeditie Albert Heijn conform IP
22
5.2
Expeditie Albert Heijn via parkeerterrein
23
5.3
Expeditie Jumbo conform IP
23
22
6. Conclusies
25
Bijlage A.
26
1. Aanleiding Real Estate Investment & Development BV is voornemens om winkelcentrum De Meenthof, gelegen aan de Kerklaan in Kortenhoef, te herontwikkelen. Het
bestaande winkelcentrum bevat een combinatie van dagelijkse detailhandel,
supermarkten en woningen. In de toekomstige situatie worden bestaande functies deels gesloopt en andere functies uitgebreid. Tevens worden woningen
toegevoegd. Deze wijziging is van invloed op het gegenereerde verkeer, de
verkeersstromen en de expeditie van de supermarkt(en). Daarom is Goudappel BV
gevraagd om de verkeerskundige effecten van de herontwikkeling te analyseren.
Figuur 1.1: Concept inrichtingsplan De Meenthof (IP) gemeente Wijdemeren (versiedatum: 28-02-2023)
In deze rapportage wordt verslaglegging gedaan van het huidige en toekomstige
verkeerskundig functioneren van het winkelcentrum De Meenthof in Kortenhoef op de wegvakken en kruispunten in de directe omgeving. Hiervoor zijn de volgende werkzaamheden uitgevoerd: •
Onderdeel van de plannen van de ontwikkeling is het doortrekken van de
Hoflaan naar de parkeerplaats van het winkelcentrum en daarmee uiteindelijk
ook naar de Kerklaan voor gemotoriseerd verkeer. Om het functioneren van de
wegvakken en kruispunten rondom de Hoflaan te beoordelen is een schouw op Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
1
locatie uitgevoerd. Hierbij onderzoekt Goudappel ook de effecten van het
doortrekken op het gebied van verkeersveiligheid, routering en doorstroming.
•
Om een inschatting te kunnen maken van de verkeerskundige effecten is zowel voor de huidige als voor de toekomstige situatie een prognose van de
verkeersgeneratie gemaakt en het theoretisch totaal van de toekomstige
situatie berekend. Een uitbreiding van functies leidt immers tot extra verkeer. Om hoeveel verkeert het gaat wordt toegelicht in hoofdstuk 3.
•
In hoofdstuk 4 is een analyse naar de gevolgen van de verkeerstoename op de
•
Hoofdstuk 5 gaat in op het expeditieverkeer van de supermarkten in de
verkeersafwikkeling en het doortrekken van de Hoflaan beschreven.
toekomstige situatie conform het concept inrichtingsplan en laat zien op welke manier de supermarkten beleverd kunnen worden en waar de aandachtspunten liggen.
Uit de analyse wordt geconcludeerd dat het planeffect van de ontwikkeling van winkelcentrum De Meenthof op de cruciale wegvakken in de directe omgeving
beperkt is en passend bij de fluctuatie van de verkeersintensiteit over de dagen van de week en de maanden in een jaar. Het expediëren van de supermarkten kan
conform inrichtingsplan. Wel zijn de westerlijke inrit op de Kerklaan en het
achteruitsteken van de chauffeur met begeleiding aandachtspunten.
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
2
2. Effect doortrekken Hoflaan 2.1
Schouw op locatie
Om een zo goed mogelijk verkeerskundig beeld van de omgeving rondom winkelcentrum De Meenthof te verkrijgen heeft een schouw 1 op locatie
plaatsgevonden. Tijdens de schouw was het droog, bewolkt en circa 16 gr. C. Het
verkeersbeeld op de Kerklaan was helaas, vanwege een afsluiting van de Kortenhoefsedijk in verband met langdurige wegwerkzaamheden, niet
representatief. Ondanks de maatregelen tegen de Corona-pandemie was het
functioneren van het winkelcentrum wel representatief voor een werkdag. Op een enkele functie na waren de winkels geopend.
Het huidige parkeerbeeld is rondom de functie niet opvallend. Het was ten tijde van de schouw relatief druk met autoverkeer. Er is geen parkeerdrukmeting
uitgevoerd, maar het parkeerterrein gelegen aan de Kerklaan stond continu voor circa 90% vol. De bezetting op het parkeerterrein aan de Curtevenneweg, aan de
zuidoostzijde van het winkelcentrum kende een aanzienlijk lagere bezetting (circa
50% vol). Opvallend was wel dat de parkeerplaatsen aan de zuidzijde, gelegen aan de Dodaarslaan, wel nagenoeg vol stonden. Ook de parkeerplaatsen aan de zijde
van de Hoflaan stonden gedurende de schouw circa 90% vol. Aan deze zijde is een relatief beperkt aantal verkeersbewegingen waargenomen.
Het is in de huidige situatie mogelijk om een rondje te rijden rondom het
winkelcentrum via de Curtevenneweg, Dodaarslaan en Krabbescheer. Ogenschijnlijk vertrekt veruit het meeste verkeer in de richting waar het vandaan kwam. Door de vormgeving van de aansluiting van het parkeerterrein op de Curtevenneweg, in
combinatie met de aansluiting op de Kerklaan, leidde dit op drukkere momenten tot ‘een onoverzichtelijke’ situatie. Dit loste zich daarna snel op en leidde niet tot
verkeerskundige knelpunten. Ook leidde het nu niet tot een (hoge) verliestijd 2 op
de Kerklaan (verkeer ondervond geen hinder van afslaand verkeer richting de
parkeerplaatsen). Aan de zijde van de Hoflaan was het verkeersbeeld rustiger,
omdat hierop in de huidige situatie slecht een beperkt aantal parkeerplaatsen op
ontsluit. Wel viel op dat aan de achterzijde van de Hoflaan, in de bocht richting het doodlopende deel, op de rijbaan wordt geparkeerd, terwijl op de naastgelegen parkeerstrook plekken vrij zijn (zie Figuur 2.1). In de huidige situatie ontsluit de Hoflaan enkele woningen maar is het geen directe verbinding tussen de Dodaarslaan en Kerklaan.
1 2
Op donderdag 27 mei 2021 tussen 16:00 en 17:30 uur Tijd dat verkeer moet wachten, omdat een voertuig een afslaande beweging maakt richting het parkeerterrein Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
3
Figuur 2.1: Geparkeerde voertuigen op de Hoflaan in de huidige situatie
2.2
Toekomstige situatie
Onderdeel van het plan voor winkelcentrum De Meenthof is het doortrekken van de Hoflaan op het parkeerterrein van het winkelcentrum en vanuit daar een aansluiting op de Kerklaan (zie Figuur 2.2). Hierdoor ontstaat langs het
winkelcentrum een directe verbinding tussen de Dodaarslaan en Kerklaan. Dit
maakt het voor ‘doorgaand’ verkeer ook mogelijk om van deze aansluiting gebruik te maken. Het ‘rondje’ om het winkelcentrum wordt hierdoor korter dan in de huidige situatie. Tevens biedt het bewoners van de woningen in de directe
omgeving van het winkelcentrum een alternatieve route op de bestaande route via de Krabbescheer.
In Figuur 2.2 is de nieuwe inrichting met doortrekken van de Hoflaan aan de
westzijde van het winkelcentrum conform het concept inrichtingsplan van de gemeente te zien.
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
4
Figuur 2.2: Doortrekken Hoflaan conform concept inrichtingsplan van de gemeente (versiedatum: 28-02-2023)
Routing Voor de woningen die op Figuur 2.3 binnen het roze vlak zijn gelegen, is de
Hoflaan een mogelijk alternatief voor de bestaande route. De 23 woningen die in de ontwikkeling worden toegevoegd vallen binnen het roze vlak. Voor de
woningen ten oosten van het roze gebied is de Curtevenneweg een directe
ontsluiting richting de Kerklaan, waardoor dit verkeer naar verwachting niet of
slechts in zeer beperkte mate van de Hoflaan gebruik gaat maken. Op basis van het aantal woningen in het achterliggende gebied is beredeneerd dat de
verkeersintensiteit na doortrekking en openstelling in één richting van de Hoflaan
naar verwachting circa 750 tot 1.250 motorvoertuigen (mvt) per etmaal gaat bedragen.
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
5
Figuur 2.3: Woningen die mogelijk gebruik gaan maken van de Hoflaan na doortrekking
2.3
Verkeersveiligheid
Verkeersveiligheid op wegvakniveau wordt beoordeeld aan de hand van de
principes beschreven in Duurzaam Veilig 3. Binnen Duurzaam Veilig wordt gestreefd naar een duurzaam evenwicht tussen de functie van de weg, de vormgeving en het gebruik (zie ook Figuur 2.3). In Duurzaam Veilig zijn landelijk een drietal
wegcategorieën gedefinieerd: •
Stroomwegen: enkel buiten de bebouwde kom gemaakt om het verkeer te
•
Gebiedsontsluitingsweg: Deze wegen kunnen gelegen zijn binnen en buiten de
laten stromen, bijvoorbeeld autosnelwegen.
bebouwde kom. Binnen de bebouwde kom geldt een maximum snelheid van 50 km/uur en zijn de wegen bedoeld ter ontsluiting van gebieden en uitwisseling tussen wegvakken.
•
Erftoegangswegen: Zijn ook gelegen binnen en buiten de bebouwde kom.
Buiten de bebouwde kom geldt een maximum snelheid van 60 km/uur en zijn de wegvakken veelal gelegen in landelijk gebied. Binnen de bebouwde kom geldt een snelheid van 30 km/uur en is het totale leefklimaat belangrijk.
Figuur 2.3: Evenwicht functionele eisen voor een Duurzaam Veilig wegvak
3
Duurzaam Veilig is een landelijk principe waarin gestreefd wordt naar een monotone weginrichting die voor alle weggebruikers als zodanig herkenbaar is. Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
6
Functie Net als in de huidige situatie gaat de Hoflaan na het doortrekken gecategoriseerd worden als een erftoegangsweg binnen de bebouwde kom met een maximum
snelheid van 30 km/uur. Dit komt overeen met de functie van de Curtevenneweg en Krabbescheer in de huidige situatie. Gebruik Naar verwachting bedraagt de verkeersintensiteit in de toekomstige situatie,
uitgaande van verkeer in één richting, circa 750 tot 1.250 motorvoertuigen (mvt)
per etmaal. Dit betreft hoofdzakelijk verkeer dat een herkomst/bestemming heeft bij het winkelcentrum of de nabij gelegen woningen. Voor het overige blijven de Krabbescheer en Curtevenneweg de meest directe routes richting de Kerklaan. Door de doortrekking neemt naar verwachting de verkeersintensiteit op de alternatieve routes af. Vormgeving In de huidige situatie is het profiel van de Hoflaan relatief smal. Het wegvak wordt gebruikt om op te parkeren. Ook langzaam verkeer en voetgangers maken van de rijbaan gebruik. Om gemotoriseerd verkeer in twee richtingen mogelijk te maken bedraagt de minimale rijbaanbreedte 5 meter. Om stagnatie te voorkomen dient het parkeren naast de rijbaan te worden opgelost. Parkeren op de rijbaan dient voorkomen te worden, omdat het risico op stagnatie op de Kerklaan daardoor
groot is. Langs de Krabbescheer en Curtevenneweg zijn langs de rijbaan trottoirs beschikbaar. Dit is na doortrekking van de Hoflaan eveneens gewenst.
Fietsvoorzieningen zijn, vanwege de verkeersintensiteit en lage snelheid, niet noodzakelijk. Fietsverkeer kan gemengd op de rijbaan met het autoverkeer
afgewikkeld worden. Met deze vormgeving zijn de functie, vormgeving en het
gebruik in evenwicht en is sprake van een goede verkeerssituatie conform Duurzaam Veilig.
Wij adviseren om de ontsluiting van de Hoflaan zoals voorgesteld in het IP in Figuur 2.2 vorm te geven voor verkeer in een enkele richting, voor óf alleen
aankomend óf alleen vertrekkend verkeer. De rijbaanbreedte voor een
erftoegangsweg met eenrichtingverkeer voor de auto zal tussen 3,40m en 3,80m liggen. Daarmee sluit de vormgeving van de Hoflaan beter aan op de omgeving.
Daarnaast halveert hierdoor de verkeersintensiteit op de Hoflaan ten opzichte van het beredeneerde aantal auto’s. Voordeel hiervan is dat het rustiger wordt op het kruispunt tussen de Kerklaan en Hoflaan in combinatie met de entree voor de expeditie van de Albert Heijn. Kruisende verkeersbewegingen met een
expeditievoertuig en/of langzaam verkeer op het parkeerterrein worden hierdoor beperkt.
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
7
Kruispunt met de Kerklaan Bij doortrekken van de Hoflaan ontstaat een nieuw viertaks kruispunt met de
Kerklaan en de expeditie van de Albert Heijn (zie Figuur 2.4 voor de beoogde
locatie van het kruispunt). In de toekomstige situatie zijn nog twee parkeerplaatsen aan de linker kant van de inrit van de Kerklaan naar de Hoflaan ingetekend. Geadviseerd wordt, indien mogelijk, om deze parkeerplaatsen, vanwege de
beperkte bereikbaarheid, op een andere plek in het studiegebied te situeren.
Hierdoor wordt de totale verkeerssituatie aan het kruispunt nog rustiger.
Figuur 2.4: Beoogde kruispunt Hoflaan/Kerklaan
2.4
Doorstroming
Binnen Duurzaam Veilig sluit een erftoegangsweg aan op een gebiedsontsluitingsweg middels een voorrangskruispunt. De
gebiedsontsluitingsweg, in dit geval de Kerklaan, heeft voorrang op de
erftoegangsweg. Dit kan bijvoorbeeld middels een in- en uitritconstructie. Hierdoor wordt hinder in de doorstroming op de Kerklaan tot een minimum beperkt. De
hoeveelheid verkeer op het kruispunt is naar verwachting beperkt. Het links- en
rechtsaf slaan vanaf de Kerklaan richting de Hoflaan zal niet leiden tot verkeerskundige knelpunten op de Kerklaan.
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
8
3. Verkeersgeneratie 3.1
Aanpak
De toekomstige situatie bestaat, naast de doortrekking van de Hoflaan, ook uit
sloop en uitbreiding van winkelfuncties en het toevoegen van woningen. Dit is van invloed op de verkeersstromen en -intensiteiten in de omgeving. Voor het
beoordelen van de verkeersafwikkeling op kruispunt- en wegvakniveau is het van
belang zicht te krijgen op het door de uitbreiding gegenereerde verkeer. De
verkeersgeneratie (bestaande uit aankomend en vertrekkend verkeer) van de
ontwikkeling vormt een belangrijk uitgangspunt voor de uiteindelijke analyse van
de verkeersafwikkeling. De verkeersgeneratie wordt berekend door de omvang van elke functie te vermenigvuldigen met de bijbehorende CROW 4 kencijfers 5 (het
aantal te generen motorvoertuigbewegingen per functie- eenheid, bijvoorbeeld per
m2 bvo).
Voor de verkeerssituatie is de werkdagperiode verkeerskundig maatgevend. Binnen
deze studie is de verkeersgeneratie bepaald voor de werkdagperiode. Aanvullend is voor de beide spitsperioden (ochtend- en avondspit) de verkeersgeneratie van de ontwikkeling bepaald. Daarbij is tevens een onderverdeling gemaakt in aankomende en vertrekkende bewegingen.
Om het effect van de uitbreiding van de functies op het te generende verkeer te
bepalen is zowel het huidig theoretisch totaal als de toekomstige situatie in beeld gebracht.
3.2
Uitgangspunten
Functieprogramma huidige winkelcentrum In Tabel 3.1 is het totale functieprogramma van het huidige winkelcentrum
weergegeven. Hierin zijn retailfuncties, woonfuncties en twee supermarkten opgenomen. functie
omvang
eenheid
kantoor
1.321
m2 bvo
huur, appartement midden
14
woningen
fullservice supermarkten
4.527
m2 bvo
dorpcentrum
2.959
m2 bvo
Tabel 3.1: Huidig functieprogramma winkelcentrum De Meenthof Kortenhoef 4
5
CROW is een landelijke kennisorganisatie op het gebied van infrastructuur, openbare ruimte, verkeer en vervoer en werk en veiligheid. CROW publicatie 381 – Toekomstbestendig parkeren (December 2018). Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
9
Functieprogramma uitbreiding De herontwikkeling van het winkelcentrum De Meenthof wordt in twee fasen uitgevoerd. De eerste fase van dit project is al uitgewerkt en uitvoerbaar. De tweede fase bevindt zich nog in de ontwerpfase. Hierdoor is de definitieve functieverdeling van de ontwikkeling alleen voor fase 1 bekend. Fase 2 is
kaderstellend en nog niet concreet uitgewerkt en maakt daarom geen onderdeel uit van de in deze rapportage beschreven analyse. In Tabel 3.2 is het
functieprogramma gepresenteerd zoals voorzien is door de ontwikkelaar. Hierbij is alleen de uitbreiding en sloop van de bestaande functies weergegeven. functie
omvang
eenheid
theater/filmhuis (De Dobber)
-569
m² bvo
uitbreiding buurtwinkel
19
m2 bvo
uitbreiding Albert Heijn
685
m2 bvo
woningen sociale huur
3
woningen
woningen vrije sector huur
20
woningen
Tabel 3.2: Te realiseren functieprogramma winkelcentrum De Meenthof Kortenhoef CROW-Kencijfers verkeersgeneratie Het gemeentelijk beleid heeft geen kencijfers met betrekking tot verkeersgeneratie. Voor het bepalen van de verkeersgeneratie van de ontwikkeling wordt aangesloten bij kencijfers van CROW. Binnen de kencijfers wordt onderscheid gemaakt naar
stedelijkheidsgraad 6 en de locatie van de planontwikkeling. Bij het bepalen van de
stedelijkheidsgraad en de ligging sluit deze rapportage bij het parkeerbeleid 7 van
de gemeente Wijdemeren aan. Hierin is omschreven dat voor de bepaling van de
kencijfers voor de stedelijkheidsgraad ‘weinig stedelijk’ en ligging ‘schil’ is gekozen. In Tabel 3.3 zijn de te hanteren kencijfers voor verkeersgeneratie weergegeven. De
waarden betreffen motorvoertuigenbewegingen (mvt) per etmaal voor een
gemiddelde weekdag. CROW hanteert bandbreedtes (minimum en maximum) voor verkeersgeneratiecijfers. Voor deze studie is gebruik gemaakt van de minimum kencijfers uit de bandbreedte aansluitend bij het gemeentelijk parkeerbeleid. functie conform CROW
huur, appartement, duur huur, appartement, midden (incl. sociale huur) fullservice supermarkt dorpcentrum (buurtwinkel)
theater/filmhuis (De Dobber) kantoor
kencijfers verkeersgeneratie
eenheid
3,7
per woning
89,9
100 m2 bvo
11,5
100 m2 bvo
5,5
36,2
100 m2 bvo
7,4
Tabel 3.3: Gehanteerde verkeersgeneratiecijfers (weekdag)
6 7
per woning
100 m2 bvo
De stedelijkheidsgraad wordt uitgedrukt in aantallen huishoudens per km². Beleidsregel parkeernormen gemeente Wijdemeren, 2015 Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
10
Omrekenfactoren De kencijfers voor verkeersgeneratie in CROW betreft de verkeersgeneratie op een gemiddelde weekdag. In deze studie is gebruik gemaakt van de werkdagperioden. De werkdagperioden zijn voor de woonfuncties verkeerskundig maatgevend en sluiten goed aan bij de cijfers die Goudappel beschikbaar heeft over
verkeersintensiteiten van het omliggende wegennet. CROW heeft omrekenfactoren opgesteld voor de omrekening van week- naar werkdagetmalen.
Conform CROW worden binnen deze studie de volgende omrekenfactoren gehanteerd voor de omrekening van week- naar werkdagperioden: Omrekenfactor kantoren: 1,33
•
Omrekenfactor wonen: 1,11
•
Omrekenfactor supermarkt, detailhandel en theater/filmhuis: 0,9
•
Verdeling verkeersgeneratie Daarnaast maakt CROW ook onderscheid in vertrek en aankomst voor het drukste
uur voor zowel de ochtend- als de avondspits. Deze zijn weergegeven in Tabel 3.4. functie
ochtendspits
overige woonmilieus overige supermarkten detailhandel milieus alle kantoorlocat ies
drukste uur
vertrek
aankomst
8%
89%
2%
10%
avondspits drukste uur
vertrek
aankomst
11%
9%
20%
80%
50%
50%
8%
50%
50%
9%
91%
9%
90%
10%
Tabel 3.4: Verdeling verkeersgeneratie naar spitsuur
3.3
Resultaat
Verkeergeneratie huidige situatie Op basis van het functieprogramma en de CROW-kencijfers voor verkeersgeneratie is de verkeersgeneratie van het huidige winkelcentrum bepaald.
In Tabel 3.5 is de verkeersgeneratie voor het huidige winkelcentrum inzichtelijk
gemaakt. Gedurende een weekdagetmaal genereert de ontwikkeling circa 5.360
mvt/weekdagetmaal. Op werkdagen genereert de ontwikkeling circa 4.890 mvt per
etmaal.
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
11
functie huur, appartement midden kantoor fullservice supermarkt dorpcentrum totaal
kencijfers
eenheid
omvang
intensiteiten weekdag
intensiteiten werkdag
5,5
woning
14
77
86
3,7
100 m2 bvo
1.321
98
130
89,9
100 m2 bvo
4.527
4.088
3.679
36,2
100 m2 bvo
2.959
1.071
964
5.334
4.859
Tabel 3.5: Verkeersgeneratie huidig in motorvoertuigbewegingen week- en werkdagetmaal Op basis van de berekende verkeersgeneratie voor de huidige situatie is een vertaling gemaakt naar verkeersgeneratie per dagdeel. De resultaten van de
verkeersgeneratie per dagdeel zijn weergegeven in Tabel 3.8. In de ochtendspits genereert het winkelcentrum circa 208 mvt, waarvan 102 vertrekkende en 106 aankomende bewegingen. In het drukste uur in de avondspits genereert het
winkelcentrum circa 765 mvt; waarvan 384 vertrekkende en 381 aankomende bewegingen.
periode etmaal ochtendspits vertrek aankomst avondspits vertrek aankomst
verkeersintensiteiten 4.859 208 102 106 765 384 381
Tabel 3.6: Verkeersgeneratie naar periode Verkeergeneratie toekomstige situatie Op basis van het functieprogramma en de CROW-kencijfers voor verkeersgeneratie voor het toekomstige functioneren bepaald. Voor de toekomstige situatie is de
verkeersgeneratie alleen voor de uitbreiding en de sloop van de functies bepaald.
De berekeningen zijn zowel voor de woonfunctie als voor de winkelfuncties opgesteld.
In Tabel 3.7 is de verkeersgeneratie voor de toekomstige situatie voor de
ontwikkeling berekend. Gedurende een weekdagetmaal genereert de ontwikkeling circa 680 mvt/weekdagetmaal. Op werkdagen genereert de ontwikkeling circa 640 mvt per etmaal.
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
12
functie huur, appartement, duur huur, appartement midden fullservice supermarkt buurtwinkel sloop De Dobber totaal
kencijfers
eenheid
omvang
intensiteiten weekdag
intensiteiten werkdag
5,5
woning
20
110
122
3,7
woning
3
11
12
89,9
100 m2 bvo
685
539
485
36,2
100 m2 bvo
19
84
75
11,5
100 m2 bvo
-569
-86
-77
678
636
Tabel 3.7: Verkeersgeneratie toekomstig in motorvoertuigbewegingen week- en werkdagetmaal
De berekende verkeersgeneratie in Tabel 3.7 betreft een theoretische waarde
op basis van de CROW kentallen, die gelden in geval van een solitaire functie. In dit geval betreft de ontwikkeling de uitbreiding van een bestaande supermarkt. Ten opzichte van het huidige functioneren blijft het
verzorgingsgebied van de supermarkt gelijk en is de uitbreiding vooral bedoeld om de kwaliteit van de winkel te vergroten (bredere gangpaden, ruimere opzet etc.). Dit betekent dat het aandeel bezoekers ten opzichte van de huidige
situatie niet één op één toeneemt. Desondanks is de verkeersgeneratie wel als zodanig berekend en meegenomen als volledig nieuw verkeer in de analyse.
Op basis van de berekende verkeersgeneratie voor de toekomstige situatie is een
vertaling gemaakt naar verkeersgeneratie per dagdeel. De resultaten van de
verkeersgeneratie per dagdeel zijn weergegeven in Tabel 3.8. In de ochtendspits genereert de ontwikkeling circa 31 mvt, waarvan 20 vertrekkende en 11
aankomende bewegingen. In het drukste uur in de avondspits genereert de ontwikkeling circa 93 mvt; waarvan 43 vertrekkende en 50 aankomende bewegingen.
periode etmaal ochtendspits vertrek aankomst avondspits vertrek aankomst
verkeersintensiteiten 636 31 20 11 93 43 50
Tabel 3.8: Verkeersgeneratie naar periode
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
13
Verkeersgeneratie theoretisch totaal Vervolgens is op basis van de berekeningen voor de verkeersgeneratie van de
huidige en van de toekomstige ontwikkeling het theoretisch totaal gegenereerde verkeer berekend. De resultaten hiervan zijn weergegeven in Tabel 3.9. weekdag etmaal
fase
werkdag etmaal
ochtendspits
avondspits
drukste uur
vertrek
aankomst
208
102
106
31
20
11
drukste uur
vertrek
aankomst
765
384
381
93
43
50
huidig
5334
4884
uitbreiding
678
636
totaal
6012
5520
239
122
117
858
427
431
Verhoging in %
13%
13%
15%
20%
10%
12%
11%
13%
Tabel 3.9: Verkeersgeneratie theoretisch totaal per etmaal en periode Hieruit blijkt dat de ontwikkeling tot een lichte toename van 13% op een werkdag
leidt. Deze toename betekent overigens niet automatisch een toename van 13% op
de Kerklaan en op de kruispunt aan de Smidsbrug. Immers verdeelt zich het verkeer over het omliggende wegennet. En gedetailleerdere analyse van de verkeersstromen is omschreven in Hoofdstuk 4.
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
14
4. Planeffect & Verkeersafwikkeling 4.1
Verkeersafwikkeling ontwikkellocatie
In Hoofdstuk 3 is berekend hoeveel extra verkeer de ontwikkeling van De Meenthof
naar verwachting genereert. Hieruit blijkt dat door de herontwikkeling het aantal motorvoertuigbewegingen per werkdagetmaal toeneemt met circa 640
motorvoertuigbewegingen. Hiervan worden circa 134 motorvoertuigbewegingen gegenereerd door de woningen en 502 motorvoertuigbewegingen door het
winkelcentrum. Dit is vertaald naar in- en uitgaande verkeersbewegingen tijdens de ochtend- en avondspits. In deze paragraaf is beschreven hoe het extra verkeer zich over het omliggende wegennet zal verdelen. Hierbij is gekeken naar reistijden (zie Figuur 4.1) en op basis van ‘expert judgement’ ingeschat hoe het verkeer van de
woningen en het winkelcentrum zich zal verplaatsen in de toekomstige situatie.
Hierbij is onderscheid gemaakt tussen de situatie met en zonder het doortrekken van de Hoflaan. Routing In Figuur 4.1 is de reistijd en routering naar verschillende grote steden in Nederland
vanuit de ontwikkellocatie weergegeven. De gele en groene routes geven
alternatieve ontsluitingsrouten aan, die gebruikt kunnen worden als het verkeer op de Kerklaan vertraging oploopt. Deze sluiproutes zullen echter op een gemiddelde dag weinig gebruikt worden. Bovendien zijn de extra verkeersintensiteiten per werkdagetmaal door de ontwikkeling op de Kortenhoefsedijk en de Kerklaan weergegeven.
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
15
Figuur 4.1: Reistijd en routering vanuit het winkelcentrum naar verschillende bestemmingen Routering woningen Voor het bepalen van de verkeersafwikkeling van de woningen is aangenomen dat alle motorvoertuigbewegingen die de woningen genereren tot buiten Kortenhoef
gaan. Ingeschat is dat ongeveer driekwart van het verkeer zich via de Kerklaan over de Smidsbrug verplaatst. Het overige deel van het verkeer zal via de Kerklaan naar de Kortenhoefsedijk richting de N201 gaan. Ondanks de kortere reistijden naar Amsterdam via de Kortenhoefsedijk (zie afbeelding 4.1), is deze route minder logisch vanwege de inrichting van de Kortenhoefsedijk.
In Tabel 4.1 zijn de resultaten van de woningen opgenomen op basis van de
hierboven omschreven uitgangspunten. Hieruit blijkt dat door toedoen van de
woningen het aantal motorvoertuigbewegingen per werkdagetmaal op de Kerklaan met circa 101 aantal motorvoertuigbewegingen toeneemt, dit komt neer op 1
inkomende en 7 uitgaande verkeersbewegingen tijdens de ochtendspits. Tijdens de avondspits bedraagt het aantal inkomende en uitgaande verkeersbewegingen respectievelijk 7 en 2 motorvoertuigbewegingen.
Richting
Aandeel
Werkdagetmaal
OS in
Kerklaan tot buiten Kortenhoef
75%
101
1
OS uit 7
Kortenhoefsedijk
25%
33
0
2
Kerklaan binnen Kortenhoef Overig
0% 0%
0 0
0 0
0 0
7
AS uit 2
2
1
AS in 0 0
0 0
Tabel 4.1: Verdeling van het door de uitbreiding van de woningen gegenereerde verkeer Indien de Hoflaan wordt doorgetrokken treden er geen grote veranderingen op in routering. De verwachting is dat de route via de Kortenhoefsedijk iets
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
16
aantrekkelijker wordt. Hierdoor is ingeschat dat ongeveer 30% van het verkeer van
de woningen via de Kortenhoefsedijk zal gaan, de resterende 70% gaat nog steeds
via de Smidsbrug Kortenhoef uit. Het verschil door het doortrekken van de Hoflaan
en aansluiten op de Kerklaan is minimaal en leidt niet tot andere
verkeersintensiteiten op de Smidsbrug en Kortenhoefsedijk. Routering winkelcentrum
Het winkelcentrum zal voornamelijk gericht zijn op inwoners van Kortenhoef en zal naar verwachting slechts een beperkt aantal bezoekers van buiten Kortenhoef
trekken. Om deze reden is de aanname gedaan dat 25% van het verkeer via de Kerklaan over de Smidsbrug zal rijden. De helft van het aantal
motorvoertuigbewegingen zal zich via de Kerklaan naar andere locaties binnen Kortenhoef bewegen en de resterende 25% zal direct de wijk rondom het
winkelcentrum inrijden. Indien de Hoflaan wordt doorgetrokken treden er wat
betreft de verkeersafwikkeling van het winkelcentrum geen wijzigingen op in de verdeling van het verkeer over de Kerklaan of Kortenhoefsedijk. In de wijk zal mogelijk minder zoekverkeer zijn doordat er meer aansluitingen zijn op de Kerklaan.
In Tabel 4.2 zijn de resultaten van het winkelcentrum opgenomen op basis van de hierboven omschreven uitgangspunten. Hieruit blijkt dat door toedoen van de ontwikkeling het aantal motorvoertuigbewegingen per werkdagetmaal op de
Kerklaan toeneemt met 376 aantal motorvoertuigbewegingen (waarvan 121 tot aan
de Smidsbrug), dit komt neer om 8 inkomende en 8 uitgaande
verkeersbewegingen tijdens de ochtendspits.
Tijdens de avondspits bedraagt het aantal inkomende en uitgaande
verkeersbewegingen respectievelijk 30 en 30 motorvoertuigbewegingen. In de
praktijk zal de verkeersgeneratie nog lager zijn en niet leiden tot een waarneembaar effect op de kwaliteit van de verkeersafwikkeling. Richting Kerklaan tot buiten Kortenhoef Kerklaan binnen Kortenhoef Kortenhoefsedijk Overig
Aandeel
Werkdagetmaal
OS in
OS uit
AS in
AS uit
25%
126
3
3
10
10
50%
250
5
5
20
20
0%
0
0
0
0
0
25%
126
3
3
10
10
Tabel 4.2: Verdeling van het door de uitbreiding van de supermarkt gegenereerde verkeer
Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
17
4.2
Planeffect
In een eerdere studie 8 heeft Goudappel onderzocht wat er op het gebied van
verkeer nodig is op de Smidsbrug om een grote ontwikkeling van 250 woningen
aan de Emmaweg mogelijk te maken. Hierin is vooral naar de verkeersintensiteiten
op de belangrijkste wegvakken in Kortenhoef en de kwaliteit van de
verkeersafwikkeling gekeken en aandacht besteed aan de verkeersveiligheid voor het langzaam verkeer. Ten behoeve van deze studie zijn verkeerstellingen uitgevoerd op de Kerklaan en Kortenhoefsedijk. Hieruit blijkt dat de
verkeersintensiteit in 2019 op de Kerklaan circa 6.700 mvt/etmaal bedroeg en circa 3.700 mvt/etmaal op de Kortenhoefsedijk. In de spitsuren bedroeg de
verkeersintensiteit respectievelijk circa 460 mvt/uur in de ochtend- en 600 mvt/uur
in het avondspitsuur op de Kerklaan en 280 mvt/uur om 350 mvt/uur in de ochtend- en avondspits op de Kortenhoefsedijk.
In paragraaf 4.1 is naar de verkeersafwikkeling van de uitbreiding van het
winkelcentrum gekeken. Hieruit is geconcludeerd dat zich door de uitbreiding van
de functies circa 477 motorvoertuigen per etmaal meer op de Kerklaan en circa 33 motorvoertuigen per etmaal meer op de Kortenhoefsedijk verplaatsen. Hierdoor neemt de intensiteit op de Kerklaan met ongeveer 7% en op de Kortenhoefsdijk met circa 1% op etmaal basis toe. Deze toenames betreffen de theoretische
toename hoofdzakelijk veroorzaakt door de uitbreiding van de supermarkt. Een
uitbreiding leidt in de praktijk niet tot een recht evenredige toename van het aantal bezoekers. Het verzorgingsgebied van het winkelcentrum blijft immers gelijk aan
de huidige situatie. In de praktijk zal de toename lager zijn. Ten opzichte van de
huidige verkeersintensiteiten zijn de toenames beperkt en passend bij de fluctuatie
van de verkeersintensiteit over de dagen van de week en de maanden in een jaar.
Het planeffect is daarmee beperkt.
4.3
Wegenscan
Om de verkeersafwikkeling op wegvakniveau te beoordelen heeft Goudappel de
Wegenscan ontwikkeld. Met behulp van de Wegenscan wordt inzicht verkregen in
de maximaal wenselijke verkeersintensiteit op de belangrijkste wegvakken rondom de ontwikkellocatie. De toekomstige verkeersintensiteit bestaande uit de huidige
verkeersintensiteit en de verrekende verkeersgeneratie op wegvakniveau, wordt afgezet tegen de maximaal wenselijke verkeersintensiteit.
Daar waar sprake is van een mismatch, wordt aangegeven op welke criteria de huidige vormgeving niet voldoet. Hierbij wordt gekeken naar de Kerklaan,
Kortenhoefsedijk en de Hoflaan ter hoogte van de ontwikkellocatie. De gegevens betreffende de vormgeving zijn tijdens het uitvoeren van de schouw en door de 8
Woningbouw Kortenhoef – Actualisatie verkeersveiligheid en -afwikkeling, januari 2020. Actualisatie Verkeersonderzoek De Meenthof - 16 mei 2023
18
eerder uitgevoerde studie in Kortenhoef opgehaald. Kerklaan De Kerklaan valt onder de categorie gebiedsontsluitingsweg, zoals omschreven in paragraaf 2.3. De Kerklaan heeft vooral de hoofdfunctie om de woonkern
Kortenhoef op het omliggende hoofdwegennet te ontsluiten. Daarom past de huidige snelheid van 50 km/u goed bij de hoofdfunctie van de Kerklaan. Desniettemin ligt de toekomstige verkeersintensiteit ter hoogte van het winkelcentrum met circa 7.175 mvt/etmaal aan de hoge kant, maar van
verkeerskundige knelpunten is geen sprake.