Bijlage 1. Programmarekening 2020

3.5

Plannen voor Wijchen Oost

3.5.1 We stellen samen met de bedrijvenvereniging een visie op voor de revitalisering van bedrijventerrein Wijchen Oost. In 2020 ronden we de visie af voor het In 2020 is geïnvesteerd in het fundament van de toekomstbestendig maken van visie op bedrijventerrein Wijchen Oost. Daarnaast bedrijventerrein Wijchen Oost. Deze visie zijn er incidenteel middelen vrijgemaakt. Het proces dient als basis voor het nieuwe vraagt veel overleg met ondernemers van het bestemmingsplan voor dit bedrijventerrein. bedrijventerrein. Dit wordt bemoeilijkt door de Voor de overige opgaven die uit de visie huidige crisis. In kwartaal twee van 2021 wordt de voortkomen stellen we een visie aan de gemeenteraad aangeboden. uitvoeringsagenda op.

3.6

Kansen voor het centrum

3.6.1 Samen met inwoners en ondernemers kijken we hoe we knelpunten in het centrum kunnen oplossen. In 2020 gaan we samen met het CMW We zijn aan de hand van de knelpuntenlijst continu (Centrummanagement Wijchen) werken aan in gesprek met vertegenwoordigers van het de knelpuntenlijst. Daarnaast gaan we centrummanagement teneinde knelpunten in het samen met het CMW en de pandeigenaren centrum op te lossen. In 2021 gaan we hieraan een

Programmarekening 2020 - Programma 3

Pagina 34 van 193

Begroot 2020 onderzoeken wat we kunnen doen om het winkelcentrum aantrekkelijk te houden qua sfeer en uitstraling.

3.7

Verantwoording extra impuls geven aan de hand van een ‘breed overleg’ waar economie, verkeer, openbare orde en veiligheid bij aansluiten. Ook is door pandeigenaren een systeem bedacht om extra geld te genereren om het centrum verder te verfraaien. In december heeft de gemeenteraad hiervoor de BIZ-verordening vastgesteld.

Startende ondernemers steunen

3.7.1 Ondernemers ondersteunen wij samen met de RvN@ (samenwerkingsverband in het Rijk van Nijmegen). In 2020 stelt de RvN@ een nieuwe visie vast Evaluatie en een nieuwe aangescherpte koers is waarin zij zich meer gaat richten op het vastgesteld in 2020. De focus lig heden op het midden- en kleinbedrijf. midden- en kleinbedrijf.

Programmarekening 2020 - Programma 3

Pagina 35 van 193

Wat kost het?

Taak Financieel overzicht veld (x € 1.000)

Geactualiseerde Begroting 2020

Werkelijk Werkelijk 2020

2019

3.1 3.3 3.4

Baten Economische ontwikkeling Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Economische promotie Totaal baten

0 384 54 438

0 412 55 467

0 432 256 688

3.1 3.3 3.4

Lasten Economische ontwikkeling Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Economische promotie Totaal Lasten

516 96 335 946

566 88 268 923

412 111 499 1.022

Gerealiseerd totaal van baten en lasten

-508

-455

-334

0 0 21 21

-13 -4 -1 -17

10 -4 20 26

-487

-472 15

-308

Mutatie bestemmingsreserves BR: Beeldende kunst BR: Toerisme ER: Onderhoud Overige gebouwen Inzet bestemmingsreserves Gerealiseerd resultaat Verschil rekening/begroting

Toelichting verschil baten en lasten rekening/begroting (min is nadeel)

Taakveld 3.1 Economische ontwikkeling De subsidies voor reclamebelasting zijn op onderdelen bijgesteld, per saldo ontstaat er een nadeel van € 40k. Hogere doorberekende kosten WDW. Taakveld 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Voor de exploitatie van de markt zijn minder kosten voor elektriciteit en diensten derden doorbelast. In 2020 zijn hogere opbrengsten uit de reclamebelasting gerealiseerd dan bij het opmaken van de begroting werden voorzien. Hier staan ook hogere subsidies aan de ondernemersverenigingen tegen over. Daarnaast hebben er in 2020 nog afrekeningen over voorgaande jaren plaatsgehad met betrekking tot de vergoeding van die ondernemers in de door de gemeente gemaakte perceptiekosten. Taakveld 3.4 Economische promotie Voor de post Economie Algemeen zijn wat meer kosten gemaakt dan begroot, dit komt o.a. door de mogelijke uitbreiding van bedrijventerrein Bijsterhuizen. Als gevolg van de coronacrisis gaan veel evenementen niet door. Hiervoor is dan ook geen ondersteuning nodig Als gevolg van de coronacrisis hebben zowel de reguliere kermissen als de beoogde alternatieve kermis geen doorgang gevonden. Per saldo heeft dit

Programmarekening 2020 - Programma 3

Structureel Incidenteel

0 0

-40 -10

0

8

0

23

0

-5

0

18

0

22

Pagina 36 van 193

Toelichting verschil baten en lasten rekening/begroting (min is nadeel)

Structureel Incidenteel

gemis aan staangelden enerzijds en lagere kosten anderzijds, geleid tot een fors nadelige effect van totaal €128K. Hier is reeds via een begrotingswijziging op geanticipeerd door al een nadeel te verwerken van € 150K. Uiteindelijk is het resultaat na wijziging toch nog meegevallen door nog minder kosten dan voorzien. Overige verschillen Totaal Totaal saldo

0 15

Relevante beleidsnota’s

Nummer besluit 14 AZ 023 15 AZ 124 15 AZ 131 17 3 2856 17 3 3458 20 51642 20 49334

Beleidsnota Innovatiefonds MKB Voortgang innovatiefonds MKB Beleidsnotitie detailhandel Retailagenda Wijchen: stand van zaken uitvoeringsagenda Start economisch netwerk Economische visie Wijchen 2020 – 2030 Toeristische visie Wijchen 2020-2030

Programmarekening 2020 - Programma 3

Pagina 37 van 193

-1 15

4 Onderwijs Algemeen Het Programma Onderwijs bestaat uit de volgende taakvelden: 4.1 Openbaar basisonderwijs; Tot dit taakveld behoren de gemeentelijke taken met betrekking tot het openbaar basisonderwijs, waaronder ook bewegingsonderwijs. 4.2 Onderwijshuisvesting; Tot dit taakveld behoren de gemeentelijke taken op het gebied van onderwijshuisvesting voor openbaar en bijzonder onderwijs. 4.3 Onderwijsbeleid en leerling zaken; Tot dit taakveld behoren het lokaal onderwijsbeleid en de leerlingenvoorzieningen, zoals leerlingenvervoer en peuterspeelzalen.

Speerpunten 4.1 4.2 4.3 4.4

Coalitie akkoord

Algemeen

Scholen dichtbij Minder laaggeletterdheid Onderwijs biedt kansen Passend onderwijs

Programmarekening 2020 - Programma 4

Pagina 38 van 193

Speerpunten

4.1 Onderwijs dichtbij Wij vinden dat kinderen zoveel mogelijk in hun directe leefomgeving naar school moeten kunnen gaan. Onderwijs in onze dorpen vinden wij daarom belangrijk. De bouw van de multifunctionele accommodatie (MFA) in Batenburg start binnenkort. De mogelijkheden in Hart van Zuid worden onderzocht. Verder verkennen we met een aantal betrokken partijen de mogelijkheden van een brede school in Hernen. 4.2 Minder laaggeletterdheid Er zijn ook in onze gemeente veel laaggeletterden. Dit zijn mensen die moeite hebben met lezen en schrijven. Laaggeletterdheid is een groot probleem. Het kan bijvoorbeeld het vinden van werk extra moeilijk maken. We zetten ons actief in om de laaggeletterdheid in onze gemeente te bestrijden. Daarom gaan we concrete acties op touw zetten om iets aan dit probleem te doen. 4.3 Onderwijs biedt kansen Brede scholen zijn een goede en flexibele manier om te komen tot een goed aanbod. Een aanbod waar inwoners in een wijk of kern behoefte aan hebben. Verenigingen, opvang, onderwijs en welzijnswerk op één locatie zorgen voor een integraal aanbod. Het aanbod voor kinderen en ouders van 7.00 tot 19.00 uur zorgt voor flexibiliteit voor ouders. Een combinatiefunctionaris heeft als taak om onderwijs met sport of cultuur te verbinden.

Door de inzet van combinatiefunctionarissen krijgen we een breed pakket van activiteiten op het gebied van sport, techniek en cultuur. 4.4 Passend onderwijs Onderwijs dichtbij geldt ook voor kinderen die extra steun nodig hebben. We blijven de initiatieven dan ook steunen die nu gestart zijn op het gebied van passend onderwijs.

Programmarekening 2020 - Programma 4

Pagina 39 van 193

Wat hebben we ervoor gedaan

Begroot 2020

4.1

Verantwoording

Scholen dichtbij

4.1.1 We onderzoeken de mogelijkheden van een brede school in Hernen In 2020 gaan we in samenwerking met de Het IHP is door de raad vastgesteld. onderwijsbesturen het integraal huisvestingsplan (IHP) actualiseren. In 2020 is de uitkomst duidelijk van het haalbaarheidsonderzoek. Hierin onderzoeken we de mogelijkheden voor een MFA voor De Mijlpaal en de basisschool ’t Heilig Hart in Hernen. De uitkomsten kunnen gaan over renovatie en/of nieuwbouw en de termijn waarop daarmee gestart kan/moet worden. Tot die tijd wordt noodzakelijk onderhoud uitgevoerd aan de Mijlpaal.

4.2

Besloten is over te gaan tot nieuwbouw op de middellange termijn. Dit kan tussen de 5 en de 10 jaar zijn. De uitkomst van het haalbaarheidsonderzoek Hernen/ Leur is betrokken bij het uitvoeringsplan behorende bij de vastgoednota.

Minder laaggeletterdheid

4.2.1 We ondernemen concrete acties om laaggeletterdheid te bestrijden We ondernemen concrete acties: * de Taalcoördinator is werkzaam voor de * Samen met de regiogemeenten zijn we in gemeenten in het Rijk van Nijmegen. Dankzij de 2019 gestart met het versterken van de taalcoördinator is er meer verbinding ontstaan op regionale infrastructuur laaggeletterdheid het gebied van de aanpak laaggeletterdheid. door inzet van de Taalcoördinator. De Vindplaatsen weten de taalcoördinator te vinden en taalcoördinator helpt bij het vinden van meer maken er ook gebruik van. Eind 2020 hebben we laaggeletterden bij de (belangrijkste) met de gemeenten in het Rijk van Nijmegen de vindplaatsen, en zorgt ervoor dat vraag en functie geëvalueerd. We hebben besloten om in aanbod beter op elkaar afgestemd worden. 2021 door te gaan met de taalcoördinator. Hierdoor hopen we meer laaggeletterden te * In 2020 hebben onze medewerkers bij de nieuwe vinden die we sneller op het juiste taaltraject instroom van mensen in de uitkering de Taalmeter kunnen zetten. Voor 2020 evalueren we de afgenomen. Door corona werd het moeilijker om dit functie van taalcoördinator uit te voeren. Vanaf 2021 gaat het Werkbedrijf de * We zetten de taalmeter actief in bij Taalmeter afnemen als standaardonderdeel van de mensen die bij ons een uitkering aanvragen. intake.

Dit houdt in dat wij voor deze doelgroep de Zo proberen we laaggeletterden te vinden en Taalmeter niet meer hoeven af te nemen. te helpen richting een taaltraject. * De WDW is verder gegaan met "Duidelijke taal". * We gaan door met duidelijke taal in de Voor medewerkers is er hulp bij het "B1" schrijven werkorganisatie Druten Wijchen. van teksten. Ook heeft de WDW een aantal medewerkers de rol van Taalcoach gegeven. Zij ondersteunen de collega’s in het schrijven van duidelijke taal.

4.3

Onderwijs biedt kansen

Geen specifieke beleidsvoornemens.

4.4

Passend onderwijs

Geen specifieke beleidsvoornemens.

Programmarekening 2020 - Programma 4

Pagina 40 van 193

Wat kost het?

Taak Financieel overzicht veld (x € 1.000) Baten 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Totaal Baten

4.1 4.2 4.3

Geactualiseerde Begroting 2020

Werkelijk Werkelijk 2020

2019

0 223 38 261

0 221 210 431

0 240 152 393

Lasten Openbaar basisonderwijs Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Totaal Lasten

210 1.998 1.319 3.527

193 2.043 1.281 3.517

274 2.084 1.052 3.410

Gerealiseerd totaal van baten en lasten

-3.266

-3.086

-3.018

0 -219 261 0 42

0 -219 261 0 42

-221 -216 323 -13 -127

-3.223

-3.044 179

-3.144

Mutatie bestemmingsreserves BR: Eenmalige middelen ER: Onderhoud Overige gebouwen ER: Onderwijshuisvesting ER: Uitvoering WMO beleidsplan Inzet bestemmingsreserves Gerealiseerd resultaat Verschil rekening/begroting

Toelichting verschil baten en lasten rekening/begroting (min is nadeel)

Taakveld 4.1 Openbaar basisonderwijs Minder subsidies t.a.v. passend onderwijs Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting De belastingen voor onderwijshuisvesting lagen hoger dan begroot. Hogere eigenaarslasten, met name op verzekeringen. Minder kosten aan schades onderwijshuisvesting. Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Hogere doorberekende kosten WDW. Op de subsidies t.b.v. activiteiten brede scholen treedt een incidenteel voordeel op. Voordeel op de uitgaven onderwijs achterstanden beleid. Op het onderdeel leerlingenvervoer treedt een voordeel op dat Corona- gerelateerd is. Er heeft veel minder vervoer plaatsgevonden. Aanbieders zijn gecompenseerd. Overige verschillen Totaal Totaal saldo

Programmarekening 2020 - Programma 4

Structureel

Incidenteel

0

20

-48 -9 0

0 0 13

0

-12

0 0

7 10

0

203

0 -57 179

-5 236

Pagina 41 van 193

Relevante beleidsnota’s Nummer besluit 16 2773 16 4034 17 4 5581 19 27318 20 47011 20 37254

Beleidsnota Regionaal beleidsplan leerplicht 2015-2019 Onderhoudsoverdracht onderwijshuisvesting primair onderwijs Opvang voor alle peuters! Nota peuteropvang en voorschoolse educatie in Wijchen na de harmonisatie vanaf 2018. Opname nieuwe school in “Plan van scholen” Plan van scholen 2021-2024 Integraal Huisvestingsplan Onderwijs 2020

Programmarekening 2020 - Programma 4

Pagina 42 van 193

5 Sport, cultuur en recreatie Algemeen Het Programma Sport, cultuur en recreatie bestaat uit de volgende taakvelden: 5.1 Sportbeleid en activering; Tot dit taakveld behoren de niet-fysieke maatregelen ter stimulering van professionele- en amateursport, waaronder de subsidies aan alle sportverenigingen. 5.2 Sportaccommodaties; Tot dit taakveld behoren alle accommodaties voor sportbeoefening, zoals de gym- en sportzalen, het zwembad en de buitensport (RSA). 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie; Tot dit taakveld behoren activiteiten ter bevordering van beeldende kunst, muziek, dans en toneel. 5.4 Musea; Tot dit taakveld behoren activiteiten gericht op het verwerven, behouden, wetenschappelijk onderzoeken en presenteren van kunst en cultuur, zoals het museum. 5.5 Cultureel erfgoed; Tot dit taakveld behoren taken gericht op conserveren en voor publiek toegankelijk maken van cultureel erfgoed. 5.6 Media; Tot dit taakveld behoren de zorg voor fysieke en elektronische cultuurdragers, zoals de Wijchense omroep en de bibliotheek. 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie; Tot dit taakveld behoren openbaar groen, natuur en recreatie.

Speerpunten 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5

Coalitie akkoord

Algemeen

Natuurlijk en divers Vitale verenigingen Kunst Goed zwembad! Een goed bijgehouden buitenruimte

Programmarekening 2020 - Programma 5

Pagina 43 van 193

Speerpunten

5.1 Natuurlijk en divers Wij vinden het belangrijk dat onze woonwijken en kernen in een groene omgeving liggen met voldoende ruimte. Dat betekent dat wij per gebied kijken welk onderhoud het meeste effect heeft. Verder kijken we goed naar de vlinders, de bijtjes en de bloempjes, zodat onze manier van onderhoud de biodiversiteit gaat helpen. Het in stand houden van de groene buffers, bijvoorbeeld door herinrichting van parken, vinden wij ook belangrijk. Daarnaast brengen we bij de provincie het belang van de ecologische verbindingszone Heumen-Horssen onder de aandacht. We blijven ons inspannen voor een goede balans tussen natuur, economie en ruimtegebruik. 5.2 Vitale verenigingen Wijchen heeft een rijk verenigingsleven. De meeste verenigingen in onze gemeente zijn vitaal en hun accommodaties liggen er goed bij. Wij denken dat sportvelden, kleedkamers en kantines voor meer dingen gebruikt kunnen worden dan alleen voor de eigen vereniging. Dit bredere gebruik willen we dus stimuleren. In 2018 komen we met een beleidsplan sportstimulering. Verder komen we met een renovatieplan voor de accommodaties van de tennisverenigingen. 5.3 Kunst Kunst geeft kleur aan Wijchen. We gaan door met het huidige kunstbeleid en zorgen vanaf 2019 voor een jaarlijkse aanvulling van ons Kunstfonds. Dat fonds willen wij dus graag houden.

5.4 Goed zwembad Zwembad De Meerval is een belangrijke voorziening in Wijchen. Dankzij het zwembad kunnen jong en oud zich op een gezonde en sportieve wijze vermaken. Het zwembad draagt dus bij aan een goed sportklimaat. Bovendien is het goed voor de recreatie. In de tweede helft van de collegeperiode ontwikkelen we een visie op een zwembad voor de toekomst. Dit doen we samen met onze inwoners en de verenigingen. 5.5 Een goed bijgehouden buitenruimte Goed onderhoud is belangrijk. Anders ontstaat er een rommeltje en dat willen we niet. Als de buitenruimte goed is onderhouden levert dat een belangrijke bijdrage aan de leefbaarheid. Bij dat onderhoud betrekken we onze inwoners zoveel mogelijk. De gemeente heeft hier een voorbeeldrol.

Programmarekening 2020 - Programma 5

Pagina 44 van 193

Wat hebben we ervoor gedaan

Begroot 2020

5.1

Verantwoording

Natuurlijk en divers

5.1.1 We onderzoeken de mogelijkheid van het opwaarderen van de ‘groene long’ bij het Wijchense Meer tot recreatie- / natuurgebied van de kern Wijchen, het gebied van Lunen tot het Vormer. We stellen een visie op hoe we de 'groene I.v.m. andere prioriteiten moet het opstellen van long' willen opwaarderen. Daarin komen deze visie nog worden opgestart. Dat begint met lopende en geplande ontwikkelingen, inventarisatie van lopende en geplande wensen, mogelijkheden en knelpunten voor ontwikkelingen, wensen, mogelijkheden en een opwaardering aan de orde. Na knelpunten voor een opwaardering. vaststelling kan de visie stapsgewijs worden uitgevoerd. 5.1.2 We zetten ons in voor een ecologische verbindingszone Heumen-Horssen onder voorwaarde dat de regio en de provincie financieel bijdragen. In 2018 is de restopgave voor afronding van Vooralsnog lijken er weinig mogelijkheden voor de ecologische verbindingszone (EVZ) in extra financiering vanuit de provincie. I.v.m. beeld gebracht. Eind 2019 is gestart met het andere prioriteiten is het overleg met provincie en opstellen van scenario's voor mogelijkheden partijen nog niet opgepakt. We blijven in ieder van uitvoering. Begin 2020 gaan we in geval alert op kansen om combinaties te maken overleg met de provincie als (eerste) met functieverandering- en compensatieplannen. verantwoordelijke.

Ook gaan we in overleg met andere gebiedspartijen om concrete uitvoeringsafspraken te maken.

5.2

Vitale verenigingen

5.2.1 We komen met een renovatieplan voor de sportaccommodaties van de tennisverenigingen in onze gemeente. Dit is afgerond in 2019, geen nieuwe acties Dit is afgerond in 2019. Geen nieuwe acties in 2020 in 2020. 5.2.2 In 2018 komen we met een beleidsplan sportstimulering Er wordt uitvoering gegeven aan de notitie sport en De notitie sport en bewegen is in mei 2018 bewegen. Door de Corona-crisis kunnen we minder door de gemeenteraad vastgesteld. Hierin is aan sportstimulering doen dan we zouden willen. verwoord wat de uitgangspunten en visie zijn Wel heeft de raad in november 2020 geld ter van de gemeente op het gebied van beschikking gesteld voor het realiseren van een sportstimulering. pumptrackbaan. 5.2.3 Door vertegenwoordigers vanuit de sportsector, gemeenten en maatschappelijk betrokken partners is een Nationaal Sportakkoord gesloten. Hiermee willen we dat zoveel mogelijk mensen met plezier sporten en bewegen. Eind 2019 gaan we in gesprek met lokale Het sportakkoord is gereed. De ondertekening van (sport)verenigingen en maatschappelijke het sportakkoord heeft in september 2020 plaats instellingen. Begin 2020 willen we in een gevonden. Uitvoeringsbudget voor 2020 en 2021 is lokaal sportakkoord komen tot een paar aangevraagd. Voor 2020 is inmiddels toegekend. concrete ambities op het terrein van sport en Samen met het kernteam en de werkgroepen bewegen.

Vervolgens kan er uitvoeringsgeven we uitvoering aan het sportakkoord. budget aangevraagd worden bij het Rijk om een start te maken deze ambities in de loop van 2020 op te pakken.

Programmarekening 2020 - Programma 5

Pagina 45 van 193

Begroot 2020

5.3

Verantwoording

Kunst

5.3.1 We zetten de subsidieregeling activiteiten beeldende kunst voort. Subsidieaanvragen voor activiteiten beelden We hebben 2 aanvragen toegekend (ingediend vóór kunst en kunsteducatie worden conform de corona uitbraak). Daarbij was Meerkunst een bestaand beleid behandeld. De reserve Kunst groot succes Door de coronacrisis zijn er in 2020 bevat voldoende voor 2020. verder geen aanvragen geweest.

5.4

Goed zwembad!

5.4.1 We maken een plan voor een toekomstbestendig zwembad. We presenteren dat in 2021. In 2020 starten wij met het opstellen van Dit traject is in het laatste kwartaal van 2020 een toekomstperspectief. Dit moet leiden tot opgestart. Bureau Synarchis heeft een offerte een koersdocument, waarin we de raad uitgebracht voor een onderzoek naar een voorstellen doen m.b.t. ambitie en toekomstperspectief. doelstelling voor de toekomst van een zwembadvoorziening in Wijchen. Het traject van de start met een toekomstvisie tot en met de realisatie van het gewenste eindresultaat kan zeker vijf jaar duren.

5.5

Een goed onderhouden buitenruimte

Geen specifieke beleidsvoornemens.

Programmarekening 2020 - Programma 5

Pagina 46 van 193

Wat kost het? Product Financieel overzicht nr.

5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.7

5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7

Geactualiseerde Begroting

Werkelijk

Werkelijk

(x € 1.000) Baten

2020

2020

2019

Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, -productie en -participatie Musea Cultureel erfgoed Openbaar groen en (openlucht) recreatie Totaal Baten

8 588 0 0 3 25 624

30 623 0 6 39 81 780

0 841 0 2 27 32 903

Lasten Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, -productie en -participatie Musea Cultureel erfgoed Media Openbaar groen en (openlucht) recreatie Totaal Lasten

418 3.061 511 298 125 752 3.422 8.586

405 2.777 498 289 81 751 3.541 8.342

395 3.200 473 284 143 759 2.993 8.245

Gerealiseerd totaal van baten en lasten

-7.963

-7.562

-7.342

Mutatie bestemmingsreserves Afs.R: 3e Hockeyveld Campus Wijchen Afs.R: Centrale Sporthal Afs.R: Kunstgrasveld Diosa Afs.R: Renovatie crossbaan Wycross Afs.R: Sportzaal achterlo Afs.R: Automatische beregening Afs.R: Afschrijvingsreserve RSA Afs.R: Oosterpark AR: Algemene Reserve BR: Beeldende kunst BR: Cultuurhistorie BR: Eenmalige middelen BR: Landschapsontwikkelingplan BR: Renovaties Sportvelden BR: RSA Tennis BR: Vervangen speeltoestellen openbare speelpleinen ER: Egalisatiereserve tarieven hondenbelasting ER: gemeentelijke monumenten ER: Gymmaterialen ER: Onderhoud Overige gebouwen ER: Uitvoering WMO beleidsplan ER: Corona compensatie BR: Groenvoorziening Loonse waard

21 187 27 5 2 7 -6 0 50 0

21 187 27 5 2 7 60 0 50 7

0 0 -313 -16 -5 20 10 -14 -138 0 0 0

-5 -21 -243 -38 -5 18 -74 -26 -178 -41 -209 9

15 184 27 5 2 8 23 -300 150 14 0 557 -32 -334 -170 -5 0 18 56 91 8 0 0

Inzet bestemmingsreserves

-166

-448

314

-8.128

-8.010 118

-7.028

Gerealiseerd resultaat Verschil rekening/begroting

Programmarekening 2020 - Programma 5

Pagina 47 van 193

Toelichting verschil baten en lasten rekening/begroting (min is nadeel) Taakveld 5.1 Sportbeleid en activering SPUK subsidie hoger ingeschat, dit wordt gecompenseerd op taakveld 5.2. Sinds 2019 ontvangen we extra middelen vanuit het Rijk voor de Brede Regeling Combinatiefuncties. Dit willen we inzetten op extra fte voor verenigingsondersteuning bij sportverenigingen. Ondanks meerdere gesprekken is door verschillende oorzaken, waaronder de coronacrisis, deze fte nog niet ingevuld. De verwachting is dat dit in 2021 alsnog gaat gebeuren. Combinatiefuncties vallen binnen de brede WMO, afwijkingen worden geëgaliseerd met de reserve WMO.

Structureel Incidenteel

0

-8

0

40

0

-40

0

-53

0

-8

0

-7

0 0

11 32

0

37

0

-37

0

42

0

160

0

167

0

-167

Taakveld 5.3 Cultuurpresentatie, -productie en cultuurparticipatie In 2020 door corona geen subsidieverstrekking aan Wijchen Schaatst. In 2020 minder subsidieaanvragen ontvangen.

0 0

5 15

Taakveld 5.4 Musea De kosten van archeologie worden waar mogelijk doorbelast op de projecten. Van het reguliere budget voor overige archeologische kosten is in 2020 geen gebruik gemaakt.

0

10

Taakveld 5.2 Sportaccommodaties Advocaatkosten ten behoeve van het hoger beroep in de zaak tegen Newea (Hybrideveld bij vv Diosa). Er zijn veel drainage problemen geweest bij Diosa, daardoor waren de kosten hoger dan begroot. Als gevolg van het coronavirus moest er bij de sport/gymzalen vaker en intensiever worden schoongemaakt. MFA Facilitair Management: Er waren geen knelpunten in de ondersteuning van maatschappelijke accommodaties . Voordeel op exploitatie gymzalen. Onderhoud gymzalen lager dan begroot, met name vanwege uitstel kleedkamers en plafond bij de Buizerd. Hier tegenover staan hogere kosten bij de Slingert, vanwege vervanging betegeling. Het doorgeschoven onderhoud wordt niet uit de reserve onderhoud gebouwen onttrokken, zodat de kosten in 2021 gedekt zijn. Beheerscommissie MFA Woezik: over boekjaar 2020 is een voordeel van 42k gerealiseerd, vanwege lager dan begrote energielasten. SPUK subsidie 2019 volledig toegekend, waar we ingeschat hadden op 70% uitkering. De Meerval: Vanwege de coronacrisis ligt het tekort vele malen hoger dan primair begroot. De begroting is bij de 4e rapportage aangepast aan een verwacht te kort (€ 300k). Inmiddels heeft de Meerval huurkwijtschelding ontvangen vanuit Stichting Zwembad, waardoor het tekort lager is komen te liggen dan verwacht. Dit levert een voordeel op t.o.v. de geactualiseerde begroting.

De aanpassing in de begroting is gedaan vanuit de corona steunpakket middelen. Nu dat niet benodigd is, vervallen deze middelen in de egalisatiereserve corona.

Taakveld 5.5 Cultureel erfgoed Geen substantiële afwijkingen Taakveld 5.6 Media Geen substantiële afwijkingen

Programmarekening 2020 - Programma 5

Pagina 48 van 193

Toelichting verschil baten en lasten rekening/begroting (min is nadeel) Taakveld 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie Ten gevolge van Covid 19 is tijdens de eerste corona golf meer dan 50% van het personeel van het werkbedrijf uit voorzorg naar huis gestuurd. Ter ondersteuning is capaciteit ingehuurd voor de wijken Noord en Centrum. Hierdoor is de doorbelasting vanuit de WDW aanzienlijk hoger. Ongediertebestrijding We verwachten dit jaar minder kosten voor het verwerken van ons plantsoenafval

Structureel Incidenteel

0 -5

-82 -10

0

30

Overig

0

-14

Totaal Totaal saldo

-5 118

123

Relevante beleidsnota’s

Nummer besluit 12 IZ 132 13 IZ 155 13 IZ 196 14 IZ 046 14 IZ 199 16 4095 16 IZ 121 16 IZ 123 18 4 15250 18 4 666 / 19 24150

Beleidsnota Renovatieplan Sportaccommodaties / RSA Visie en Missie sociaal cultureel en educatief centrum ’t Mozaïek Beleidskader Investeringen Buitensportaccommodaties De bibliotheek van Wijchen. Lezen, leren en informeren voor iedereen. visie gemeente Wijchen op het bibliotheekwerk 2015-2019. Uitvoeringsdocument muziekonderwijs. Speelruimtebeleid 2015-2025 Nota speelbeleid Uitvoeringsprogramma Kunstparticipatie Notitie Sport en bewegen Algemene subsidieverordening 2018

Programmarekening 2020 - Programma 5

Pagina 49 van 193

6 Sociaal domein Algemeen Het Programma Sociaal domein bestaat uit de volgende taakvelden: 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie; Tot dit taakveld behoren algemene voorzieningen (waarvoor geen individuele beschikking van de gemeente nodig is) gericht op participatie, zoals dorp- en wijkcentra en leefbaarheidsgroepen. 6.2 Wijkteams; Tot dit taakveld behoren alle loketvoorzieningen (Lokale toegangspoort / Integraal Deskundige Toeleiding) gericht op het identificeren van eigen kracht en het geleiden naar de juiste vorm van individuele ondersteuning (maatwerkvoorzieningen en dienstverlening). 6.3 Inkomensregelingen; Tot dit taakveld behoren alle inkomens- en bijstandsvoorzieningen, zoals bijstandsverlening, het besluit bijstandsverlening zelfstandigen en de bijzondere bijstand. 6.4 Begeleide participatie; Tot dit taakveld behoren voorzieningen ter bevordering van maatschappelijke participatie die niet gericht zijn op doorstromen naar arbeid, zoals de sociale werkvoorziening (voormalig BREED). 6.5 Arbeidsparticipatie; Tot dit taakveld behoren alle op arbeid gerichte participatie- en re-integratievoorzieningen, die de MGR voor Wijchen uitvoert.

6.6 Maatwerkvoorzieningen WMO; Tot dit taakveld horen materiële voorzieningen om zelfstandig te kunnen functioneren (WMO) voor mensen met fysieke beperkingen die op basis van een beschikking verstrekt worden, zoals de WMO woonvoorzieningen en WMO hulpmiddelen. 6.71 Maatwerkdienstverlening 18+; Tot dit taakveld behoort dienstverlening aan individuele cliënten met een beperking (fysiek/psychisch), die zelfstandig wonen en die ondersteuning behoeven in de vorm van beschikbare uren op basis van een toekenningsbeschikking, zoals de huishoudelijke verzorging, dagbesteding en vervoersvoorzieningen. 6.72 Maatwerkdienstverlening 18-; Tot dit taakveld behoren vormen van jeugdhulp die door de gemeente als individuele (niet vrij toegankelijke) voorziening worden aangemerkt waaronder begrepen jeugd en opvoedhulp, PGB jeugd en jeugd GGZ. 6.81 Geëscaleerde zorg18+; Tot dit taakveld behoren alle opvang- en beschermd wonenvoorzieningen met inbegrip van eventuele maatwerkdienstverlening en maatwerkvoorzieningen voor personen die in de betreffende opvangvoorzieningen verblijven, zoals GGD veilig thuis.

6.82 Geëscaleerde zorg 18-; Tot dit taakveld behoren maatregelen gericht op de opvang en het verbeteren van de veiligheid van kinderen en jeugdigen 18- met inbegrip van maatwerk dienstverleningsmaatregelen voor jeugdigen die in de desbetreffende opvangvoorzieningen verblijven, zoals kinderbeschermingsmaatregelen en jeugdreclassering.

Programmarekening 2020 - Programma 6

Pagina 50 van 193

Speerpunten 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6 6.7 6.8 6.9 6.10 6.11 6.12 6.13 6.14 6.15 6.16 6.17

Coalitie akkoord

Algemeen

Leefbaarheid in de kernen Gezonde en vitale samenleving Meedoen op maat Mensen met een beperking Meedoen is maatwerk Kindregeling Doelgroepenvervoer Zorg dichtbij Oog voor preventie Aandacht voor mantelzorg Minder eenzaamheid Verward gedrag Wijchen gezonder Alert op misbruik BUIG Jeugd / WMO WMO klassiek

Speerpunten

6.1 Leefbaarheid in de kernen Om de leefbaarheid te vergroten willen we woningbouwinitiatieven in de kernen (verder) op weg helpen. Onder andere door woningbouwplannen en ideeën zo goed mogelijk te ondersteunen. Onderwijs is belangrijk om de kleine kernen leefbaar te houden. We zetten de ingezette lijn van brede scholen in multifunctionele accommodaties voort. MFA Batenburg is hiervan een goed voorbeeld. We blijven de leefbaarheidsgroepen ondersteunen en we stimuleren het evalueren en verder ontwikkelen van de Dorpsontwikkelingsplannen. 6.2 Gezonde en vitale samenleving (i.p.v. senioren) Wij worden met elkaar steeds ouder. Ook in onze gemeente neemt het aantal senioren de komende jaren verder toe. Wij willen senioren stimuleren om zo lang mogelijk zelfstandig te blijven en actief te blijven meedoen in de samenleving. Senioren zijn van grote waarde voor onze samenleving. Wij kunnen hun kennis en ervaring uitstekend gebruiken. Wij ondersteunen daarom initiatieven die bijdragen aan een gezonde en vitale samenleving. Dit kunnen initiatieven zijn die zich richten op mensen met een beperking, maar ook op vitale senioren en jonge inwoners. Mooie voorbeelden hiervan zijn initiatieven van Bergharen-Hernen en van Wijchen Gezond. Wij stimuleren (sport)verenigingen om meer activiteiten voor senioren te ontplooien (zoals Dynamictennis).

6.3 Meedoen op maat Wij willen dat inwoners en organisaties actief meedoen met onze gemeentelijke projecten. In onze samenleving zit namelijk veel kennis en ervaring. Daarvoor gebruiken

Programmarekening 2020 - Programma 6

Pagina 51 van 193

wij de zogenaamde participatieladder. Per geval bekijken wij op welk moment wij inwoners en anderen het beste kunnen betrekken bij onze projecten. En welke werkvorm daarbij het beste past. Het ene moment is alleen informeren voldoende. Terwijl wij hen op een ander moment vragen te adviseren of zelf plannen te ontwikkelen. We willen het instrument van de participatieladder met volle energie inzetten. 6.4 Mensen met een beperking Sinds 14 juli 2016 geldt in Nederland het VN-verdrag Handicap. Dit verdrag legt de rechten van mensen met een beperking vast op het gebied van arbeid, wonen, vervoer, onderwijs, zorg en vrijetijdsbesteding. Doel is om te voldoen aan de rechten uit het verdrag. Zodat mensen met een beperking volwaardig zijn opgenomen in de samenleving. Daarnaast streeft het verdrag een andere kijk na op mensen met een beperking. In deze collegeperiode willen we die gelijkwaardigheid in ons beleid vastleggen. Samen onze maatschappelijke partners startten we in 2019 met de Wijchense Inclusieagenda. In deze agenda staan acties om genoemde doelstellingen voor elkaar te krijgen. 6.5 Meedoen is maatwerk Wat ons betreft is mensen aan het werk krijgen de beste vorm van armoedebeleid. Iedereen krijgt de kans om mee te doen en er moet voor iedereen een plan zijn. We zetten ons in om mensen aan werk te helpen. Dit is geen eenrichtingsverkeer.

We verwachten dat iedereen verantwoordelijkheid neemt. De regeling tegenprestatie is een goede manier om de afstand naar betaald werk te verkleinen. Schulden spelen bij armoede vaak een rol. Het is belangrijk om op tijd te signaleren waar en wanneer dingen fout dreigen te gaan. Daarom spelen preventie en vroegsignalering bij schuldhulpverlening een belangrijke rol. 6.6 Kindregeling De focus van het Wijchense armoedebeleid ligt op het ondersteunen van kinderen in gezinnen met lage inkomens. De kindregeling maakt het voor kinderen in arme gezinnen toch mogelijk dat zij een huiswerkcomputer kunnen krijgen of lid kunnen worden van een sportclub. Het in 2017 vastgestelde armoedebeleid is geëvalueerd. We onderzoeken in dit kader de mogelijkheid om de inkomensgrens voor de kindregeling op te trekken naar 120%. 6.7 Doelgroepenvervoer De kosten voor het vervoer van mensen met een beperking stijgen aanzienlijk. We komen met voorstellen om deze kosten te verminderen. 6.8 Zorg dichtbij Wij stellen een goede kwaliteit van zorg en zorg op maat voor onze inwoners altijd voorop. Die zorg moet altijd beschikbaar zijn voor mensen die het nodig hebben. Samen met de professionals van welzijn en de zorgpartners nemen we de verantwoordelijkheid hiervoor en gaan we deze uitdaging graag aan. De afgelopen jaren hebben we de zorg dichterbij onze inwoners gebracht.

De oprichting van onze sociale wijkteams was een succes en heeft hierbij geholpen. De toegang tot zorg is in onze gemeente laagdrempelig geworden. Dat willen we zo houden. De eigen kracht van inwoners en hun sociale omgeving zijn belangrijke speerpunten. Het beschikbare budget is leidend. Daarbij hoort een tussentijdse monitoring, evaluatie en goede verantwoording van de inzet van de middelen en de bereikte resultaten. 6.9 Oog voor preventie We versterken de zorg door wonen, inkomen en participatie met elkaar te verbinden. Op die manier kunnen we zorgen voor een totaalaanpak. Een voorbeeld is het opnemen van schuldhulpverleners in het sociaal wijkteam. Hierdoor maken we maatwerkondersteuning van inwoners en hun huishouden mogelijk. We geven ook aandacht aan het voorkomen van problemen. En we sturen erop dat de zorg voor iedereen eenvoudig bereikbaar is.

Programmarekening 2020 - Programma 6

Pagina 52 van 193

6.10 Aandacht voor mantelzorg Wij vinden dat mensen zo lang mogelijk zelfstandig moeten zijn. Zelfredzaamheid en zelfregie zijn inmiddels ingeburgerde begrippen. Inwoners proberen hun problemen eerst zelf of met hun familie of bekenden op te lossen. Lukt dat niet, dan kunnen zij bij de professionele zorgverleners terecht voor ondersteuning. Om zelfredzaam te kunnen zijn is mantelzorg belangrijk. We zetten het huidige beleid voort om mantelzorgers te ondersteunen bij hun belangrijke taak. Bijvoorbeeld door met hen mee te denken in de sociale wijkteams. 6.11 Minder eenzaamheid Wij vinden het voorkomen en verminderen van eenzaamheid bij onze inwoners een belangrijke opgave. Om eenzaamheid goed in beeld te brengen leggen we huisbezoeken af en leggen we contacten met het verenigingsleven. Vanaf 2019 komen wij met concrete voorstellen om de eenzaamheid in onze gemeente terug te dringen. 6.12 Mensen met verward gedrag Het aantal meldingen en incidenten over mensen met verward gedrag neemt toe. Gemeenten en regio’s moeten een lokale en goed werkende aanpak hebben voor deze groep inwoners. Wij pakken dit maatschappelijke probleem lokaal aan. Dat doen wij samen met onze zorg- en veiligheidspartners. Ook hier vinden wij dat er altijd sprake moet zijn van maatwerk. Een persoonsgerichte aanpak is dus van belang. 6.13 Wijchen gezonder We willen onze inwoners stimuleren gezonder te leven.

Mensen die behoren tot zogeheten risicogroepen willen we extra aandacht geven. Daarom ondersteunen we initiatieven uit de Wijchense samenleving. Een goed voorbeeld is het initiatief Wijchen Gezond. Het beschermen en verbeteren van de gezondheid is bovendien een belangrijk uitgangspunt in de nieuwe Omgevingswet. Deze wet treedt naar verwachting in 2021 in werking. Met die nieuwe wet houden wij rekening. 6.14 Alert op misbruik Uitkeringen en regelingen van de gemeente zijn alleen bedoeld voor mensen en gezinnen die het écht nodig hebben. We gaan door met een gecoördineerde aanpak van opsporing en handhaving in de regio. We zijn dus alert op misbruik. 6.15 BUIG Belangrijkste ontwikkelingen beleid lopende jaar In de begroting van 2020 is rekening gehouden met een gemiddeld aantal van 684 bijstandontvangers. We zijn gestart in 2020 met 703 cliënten (stand 1 januari 2020). Vanaf de komst van het corona virus is het aantal opgelopen. Het Centraal Planbureau heeft hierover meerdere (inkt)zwarte scenario’s geschetst. We hebben bij de jaareindeverwachtingen van rapportages daarom rekening gehouden met een stijgende trend in 2020. Het (inkt)zwarte scenario van het Centraal Planbureau is voorlopig uitgebleven. De vermoedelijke reden is dat het aantal faillissementen is uitgebleven als gevolg van de financiële steunmaatregelen van de Rijksoverheid in deze coronacrisis.

De bijstand is landelijk gezien de laatste drie maanden licht gedaald. Toch is het aantal mensen in de bijstand landelijk gezien nog ruim 3% hoger dan voor de coronacrisis. In Wijchen waren er aan het einde van het jaar 719 mensen afhankelijk van een bijstandsuitkering, IOAW of IOAZ-uitkering. Dat is een stijging van ruim 2% ten opzichte van 1 januari 2020. Daarmee steekt Wijchen iets positiever af ten opzichte van het gemiddelde landelijke beeld. De ontwikkeling van de bijstand volgt de ontwikkeling van de economie. Blijft het aantal banen en vacatures achter, dan zal de bijstand in 2021 groeien. Zeker als WWuitkeringen aflopen of zzp’ers en ondernemers hun bedrijf niet kunnen voortzetten. Naarmate de coronacrisis langer duurt, verwacht het Centraal Plan Bureau een (sterk) oplopend bijstandsvolume.

Programmarekening 2020 - Programma 6

Pagina 53 van 193

Verloop BUIG-aantallen werkelijk 2020 vs begroot 2020 en realisatie 2019

Verloop aantallen BUIG 760 740 720 700 680 660 1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

Werkelijk 2019

Begroot 2020 primitief

Realisatie 2020

JEV 2020

12

Begroot 2020 PPN

Tozo 2020 De Rijksoverheid heeft in maart 2020 een pakket noodmaatregelen voor ondernemers afgekondigd vanwege de intelligente lockdown, zoals de Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo). Deze regeling is door de gemeente uitgevoerd. De regeling (Tozo 1) is tijdelijk en gold aanvankelijk voor een periode van 3 maanden. Onder aangepaste strengere voorwaarden is deze regeling (Tozo 2) verlengd tot en 30 september 2020. Inmiddels heeft het Rijk de regeling Tozo 3 uitgerold die een looptijd heeft van 1 oktober 2020 tot 1 april 2021. De Tozo geldt voor zelfstandig ondernemers, waaronder zzp’ers, die financieel in de problemen komen door de coronacrisis en niet in hun eigen levensonderhoud kunnen voorzien. Onder steeds strengere voorwaarden kunnen mensen een beroep doen op noodsteun of bedrijfskapitaal. Daarnaast wil het kabinet ondernemers helpen zich aan te passen aan een veranderde samenleving en economie. Daarom geeft het kabinet een impuls aan de heroriëntatie van ondernemers. Vanaf 1 november 2020 is de uitvoering van de brede dienstverlening gestart. Hierbij gaat het om dienstverlening op het gebied van schuldsanering, aanpassen bedrijfsplan, coaching, bedrijfsbeëindiging, omscholing en bemiddeling. Wat is de verwachte afwijking t.o.v.

begroting? Gemeenten worden volledig gecompenseerd voor de Tozo (het extra beroep op aanvullende bijstand, bedrijfskapitaal en voor uitvoeringskosten). Aan uitkeringen Tozo hebben we € 3.453k uitgegeven. Op basis van het aantal afgegeven beschikkingen verwachten we een bedrag van € 494k aan uitvoeringskosten. De egalisatiereserve BUIG-budget bedroeg per 1 januari 2020 € 504K. Uiteindelijk is het tekort op BUIG in 2020 € 46k. Ook is de voorziening debiteuren Soza herzien. Hieruit volgt een extra afrekening met het budget BUIG van € 52k. Beiden verrekenen we met de reserve BUIG. Er is daarom een onttrekking gedaan aan de reserve BUIG ter hoogte van €98k. Het saldo van de reserve bedraagt per 31 december 2020 € 406k.

Programmarekening 2020 - Programma 6

Pagina 54 van 193

6.16 Decentralisaties Dit thema behandelt de realisatie 2020 van de 2D’s t.o.v. de geactualiseerde begroting. Voor een groot deel heeft Wijchen de contracten Jeugd en WMO nieuw vanaf 2020 weer in eigen beheer. Daarnaast gaat het ook om de budgetten: cliëntondersteuning, eigen bijdrage 2D’s, mantelzorgwaardering, capaciteitsfinanciering st. Maartenschool, Veilig Thuis, Jeugdbescherming/ Jeugdreclassering en bedrijfsvoering. In 2020 zijn we gestart met de nulmeting 2020, vervolgens zijn bezuinigingsmaatregelen doorgevoerd. We hebben deze set van maatregelen nodig om goed te kunnen monitoren en inhoudelijk te beoordelen waarom kosten stijgen of dalen en wat de beïnvloeding hiervan zou kunnen zijn. Dit heeft ervoor gezorgd dat we maximale grip creëren. Deze grip hebben we nodig om gedegen beleid te kunnen voeren en mogelijk nieuwe bezuinigingsmogelijkheden te kunnen signaleren. De doorontwikkeling van het sociale wijkteam heeft zijn vruchten afgeworpen. We hebben de processen verbeterd, de werkwijze vastgelegd en omgezet naar een vaste werkmethode. Daarnaast heeft het SWT een besliskader wat we aanscherpen op basis van voortschrijdend inzicht. Ook berekenen we normen voor verstrekkingen die houvast geven bij het beoordelen van klantvragen. Hierdoor is rust ontstaan binnen het SWT.

In deze rust en duidelijkheid is het gelukt om de wachttijden terug te brengen naar acceptabele tijden. Ook is er ruimte om groep en cursusaanbod te ontwikkelen voor klantvragen die via het SWT binnen komen. Dit doen we in samenwerking met de welzijnsorganisatie MeervoorMekaar en zorgspecialisten. In eerdere monitorrapportages 2D’s en in de vorm van periodieke presentaties is de raad op de hoogte gehouden van de inhoudelijke en financiële ontwikkeling van de 2D’s in 2020. Daarin kwam al naar voren dat sturen op het onderdeel Jeugd een flinke uitdaging blijft en dit domein ook financieel in 2020 niet binnen de begroting blijft. Op de onderdelen waar de beïnvloedbaarheid zit, worden resultaten geboekt. Op de nietbeïnvloedbare onderdelen (bijvoorbeeld de zeer specialistische landelijke zorg) vinden overschrijdingen plaats. Het domein WMO nieuw blijft ruim binnen de begroting in 2020. Ook hier geldt dat op de onderdelen waar de beïnvloeding zit, dat resultaten worden behaald. Ook heeft Corona uiteraard effect gehad. Corona en de 2D’s Corona heeft in 2020 een grote invloed op de behoefte tot zorg, het gebruiken van zorg en de daaraan gerelateerde zorgkosten. Dit effect gaan we ook nog in 2021 zien.

Enerzijds zien we toename van de problematiek bij jeugdigen waardoor zorgbehoefte stijgt en anderzijds zien we een remming bij volwassenen doordat bepaalde zorgvormen niet volledig worden gebruikt. In 2020 is i.v.m. Corona in de periode van maart t/m juni 2020 omzetgarantie (continuïteit van financiering) verleend aan diverse zorgaanbieders. Ook zijn in 2020 meerkosten i.v.m. Corona aan diverse zorgaanbieders vergoed. Zowel voor de omzetgarantie als voor de meerkosten heeft volledige compensatie vanuit het Rijk plaatsgevonden. Daarnaast vertroebelt Corona het inzicht in de domeinen Jeugd en WMO nieuw. De effecten van de bezuinigingsmaatregelen zijn als het ware verweven met de effecten van Corona op het zorgverbruik in 2020. De 2D’s 2020 financieel In onderstaande tabel de totale realisatie 2020 van de 2D’s: Mutaties budgetten 2D's 2020 (x € 1.000) Omschrijving Jeugdzorg WMO nieuw Taakstelling (Perspectiefnota aanvullend) Bedrijfsvoering Eigen bijdrage Totaal 2D's

Programmarekening 2020 - Programma 6

Begroot 2020 11.665

Werkelijk 2020 12.797

4.614 -250 1.283

3.595 0 1.177

1.019 -250 106

-100 17.212

-98 17.471

-2 -259

Saldo -1.132

Pagina 55 van 193

Op de totale 2D’s 2020 treedt een tekort op van € 259k. In het domein Jeugd treedt een nadeel op van afgerond € 1,1 miljoen, terwijl in het domein Wmo nieuw een voordeel optreedt van afgerond € 1 miljoen. Dit ligt in lijn met de gedurende het jaar gerapporteerde verwachting. In Q4 van 2020 is dit beeld versterkt. Lees als: zowel het tekort op Jeugd als het overschot op WMO nieuw, zijn groter dan verwacht. Onderstaand wordt dit verder in detail weergegeven. Jeugdzorg Het onderdeel Jeugdzorg laat een nadeel zien van ruim € 1,1 miljoen. Deze is op hoofdlijn als volgt opgebouwd:

Mutaties budgetten Jeugd 2020 (x € 1.000) Omschrijving Jeugdhulp ambulant Jeugdhulp met verblijf Jeugd GGZ Jeugd LTA Jeugdbescherming / Jeugdreclassering JW lumpsum JW overig Totaal Jeugd

Begroot 2020 2.686

Werkelijk 2020 3.024

3.291 2.334 269

3.595 2.512 599

-304 -178 -330

650 345

746 240

-96 104

2.091 11.665

2.082 12.797

9 -1.132

Saldo -338

De inhoudelijke onderbouwing bij genoemde saldi zijn terug te vinden bij de verschillenanalyse van dit programma. Daarnaast wordt u middels de Monitorrapportage 2D’s verder in detail geïnformeerd. WMO nieuw Het onderdeel WMO nieuw laat een voordeel zien van ruim € 1,0 miljoen. Deze is op hoofdlijn als volgt opgebouwd:

Mutaties budgetten WMO nieuw 2020 (x € 1.000) Omschrijving WMO begeleiding WMO dagbesteding WMO overig Totaal WMO nieuw

Begroot 2020 2.769 971

Werkelijk 2020 2.112 645

875

838

Saldo 656 326 37

4.614 3.595 1.019 De inhoudelijke onderbouwing bij genoemde saldi zijn terug te vinden bij de verschillenanalyse van dit programma. Daarnaast wordt u middels de Monitorrapportage 2D’s verder in detail geïnformeerd.

Taakstelling 250k In de perspectiefnota 2020 was bovenop de reeds geformuleerde set bezuinigingsmaatregelen voor 2020 een aanvullende taakstelling opgenomen van € 250k. Deze aanvullende taakstelling wordt op totaalniveau niet gerealiseerd. Bedrijfsvoering Op het onderdeel bedrijfsvoering treedt een voordeel op van € 106k. Dit voordeel ontstaat door een efficiëntere inzet van personeel en informatiesystemen en de versterkte samenwerking met het regionaal ondersteuningsbureau. Eigen bijdrage In 2020 wordt € 2k minder aan eigen bijdrage geïnd dan begroot.

Programmarekening 2020 - Programma 6

Pagina 56 van 193

Nagekomen zorgkosten Aanvullend op bovenstaande kosten zijn over 2019 (en 2018) nog zorgkosten nagekomen voor een bedrag van € 205k. Het betreft de nagekomen zorgkosten voor zover geen onderdeel van de subsidie 2019 aan Rondom Wijchen. 6.17 WMO klassiek WMO klassiek bestaat uit verschillende budgetten, waarvan het grootste gedeelte bestaat uit de individuele regelingen. Dit deel is vraagafhankelijk en volgen we daardoor nadrukkelijk gedurende het jaar. We hebben voor de huishoudelijke hulp in de eerste helft van 2020 te maken gehad met een lichte afname (corona- gerelateerd) van het aantal klanten dat hulp bij het huishouden ontving. Vanaf juni neemt het aantal meldingen weer toe. Vanaf september is het aantal klanten fors gestegen. Er is enerzijds sprake van uitgestelde aanvragen in verband met corona. Anderzijds zien we nog steeds een aanzuigende werking door het abonnementstarief. De Tijdelijke regeling compensatie omzetgarantie Corona is ook van toepassing op de aanbieders hulp bij het huishouden. Een aantal aanbieders heeft daar in 2020 een beroep op gedaan. Daarnaast heeft minister De Jonge besloten dat er, i.v.m. Coronacrisis, over de maanden april en mei 2020 geen eigen bijdrage geïnd wordt bij klanten. Hiervoor hebben wij een compensatie ontvangen. In onderstaande tabel de totale realisatie van WMO klassiek (bedragen x € 1.000).

De saldi per onderdeel zijn toegelicht in de verschillenanalyse.

Mutaties budgetten WMO Klassiek

3.091 -135

Werkelijk 2020 3.161 -135

WMO PGB WMO vervoer WMO w oning

230 439 337

185 372 467

45 67 -130

WMO hulpmiddelen WMO Algemeen

608 277

676 240

-68 37

1.555 3.635

1.416 3.406

139 229

10.036

9.788

249

Omschrijving Huishoudelijk Hulp in natura Huishoudelijke Hulp in natura, eigen bijdrage

WMO GGD WMO overige regelingen Totaal WMO

Begroot 2020

Saldo -70 0

Binnen de WMO klassiek is op totaalniveau € 249k over gehouden, dit bedrag is in de egalisatiereserve WMO gestort.

Programmarekening 2020 - Programma 6

Pagina 57 van 193

Wat hebben we ervoor gedaan

Begroot 2020

6.1

Verantwoording

Leefbaarheid in de kernen

6.1.1 We komen in 2018 met een voorstel om een buurtfonds in te richten om initiatieven op het gebied van leefbaarheid te ondersteunen. We ondersteunen de leefbaarheidsgroepen De eerste gezamenlijke bijeenkomst voor de met een jaarlijkse waarderingssubsidie. We leefbaarheidsgroepen is niet doorgegaan vanwege organiseren twee keer per jaar een Corona. 7 oktober 2020 zijn we wel bij elkaar gezamenlijke bijeenkomst voor alle geweest. In 2020 is de vereniging Dorpsraad leefbaarheidsgroepen en de wijk Alverna opgericht en is de Leefbaarheidsgroep contactadviseur kan elke vergadering van Valendries gestart. een leefbaarheidsgroep bijwonen als dat Begin 2020 zijn de spelregels voor het Buurtfonds gewenst is. Buurtfonds: vanaf 2020 is er vastgesteld. In totaal zijn er 5 verzoeken ingediend structureel € 10.000 beschikbaar. De waarvan er 2 zijn toegekend. In 2021 starten we invulling wordt eind 2019 met een besluit met de evaluatie. Ter bevordering en ondersteuning vastgesteld. van inwonerparticipatie is besloten een marktverkenning uit te voeren naar een digitale tool dat dit ondersteunt. Dit combineren we met een wetsvoorstel ter verbreding van de lokale democratie en de Right to Challenge.

6.2

Leefbaarheid in de kernen

6.2.1 Initiatieven en plannen die bijdragen aan gezondheid en een vitale gemeenschap steunen wij. Wij zijn blij met initiatieven van inwoners en Gedurende het hele jaar ondersteunen we nemen onze verantwoordelijkheid bij de initiatieven en denken we mee met inwoners op ondersteuning, daar waar dat past. Ook verschillende beleidsterreinen. De Meerdoenertjes organisaties in Wijchen, zoals helpen hierbij. De coronacrisis bemoeilijkt enerzijds MeerVoormekaar, leveren hierbij al jaren een de mogelijkheden voor het ontplooien van belangrijke bijdrage. Ondersteuning kan initiatieven, terwijl er anderzijds weer mooie plaatsvinden in diverse vormen: advisering, initiatieven ontstaan tussen inwoners. financieel en materieel. In 2020 continueren we deze aanpak. 6.2.2 We stimuleren verenigingen om meer activiteiten voor ouderen te ontplooien. De vergrijzing in Wijchen neemt de komende Wij hebben voortdurend aandacht voor vitaliteit van jaren toe. Oudere inwoners hebben soms ouderen. Dit komt in meerdere beleidsonderwerpen andere wensen ten aanzien van ontspanning terug. en bewegen. Het is aan verenigingen om in te spelen op de vraag van inwoners. Desgewenst kunnen verenigingen gebruik maken van organisaties die hierop expertise hebben. Ons beleid geeft hiervoor alle ruimte. Waar nodig ondersteunen wij initiatieven.

Programmarekening 2020 - Programma 6

Pagina 58 van 193

Begroot 2020 6.3

Verantwoording

Meedoen op maat

6.3.1 Als er een wijkvereniging of -stichting voor Wijchen centrum wordt gerealiseerd, zijn wij bereid een accommodatie beschikbaar te stellen. Een kwartiermaker bereidt de uitvoering van de Routekaart voor, voor Hart van Zuid. Dit betreft de activiteiten en initiatieven in de wijk in de sociale o Voor Hart van Zuid wordt gewerkt met en fysieke leefomgeving. participatieniveau 2: adviseren voor de Samen met het samenwerkingsverband en routekaart. Voor de gebiedsvisie wordt burgerinitiatief Hernen-Leur en Bergharen is er een samengewerkt met de stakeholders. multifunctionele ruimte gerealiseerd op sportpark o Voor het burgerinitiatief Hernen/Leur Schaarweide. Momenteel verbreden we het Bergharen, waar gewerkt wordt aan het sportaanbod o.a. voor fietsers en wandelaars en toekomstbestendig maken van de kan er gefitnesst worden. Er zijn verbouwplannen leefbaarheid, werken we samen. voor De Zandloper. De realisatie verwachten we in o Ook met de leefbaarheidsgroepen werken 2021. Voor de Mijlpaal verwachten we nieuwbouw we samen. op de middellange termijn. Zie ook 4.1.1 scholen dichtbij. Voor de leefbaarheidsgroepen zie 6.1.1 leefbaarheid in de kernen.

6.4

Mensen met een beperking

6.4.1 Samen met onze maatschappelijke partners starten we in 2019 met de Wijchense Inclusieagenda. Begin 2019 is een werkgroep van inwoners De inclusieagenda is eind 2019 aangeboden aan het aan de slag gegaan met het formuleren van college, en na overleg met de werkgroep Inclusie is een inclusieagenda, onder de titel "Iedereen besloten deze gezamenlijk verder aan te scherpen. doet mee in Wijchen". In het najaar 2019 Hier is aan gewerkt. De planning loopt vanwege de wordt deze aangeboden aan college en raad. coronacrisis echter uit omdat de werkgroep inclusie De actiepunten pakken we als gemeente op, een tijd niet bij elkaar is geweest. De werkgroep is en daarnaast ondersteunen we een in oktober 2020 weer opgestart. Het streven is nu structurele werkwijze vanaf 2019 om de om de Inclusieagenda in Q2 van 2021 aan te inclusieagenda te blijven actualiseren. bieden.

6.5

Meedoen is maatwerk

6.5.1 We evalueren het instrument van het opleggen van een tegenprestatie. De wijze waarop het werk van de De evaluatie van de participatiecoach is participatiecoach in 2020 wordt voortgezet is (bestuurlijk) vastgesteld en afgerond. In de afhankelijk van de evaluatie die in het vierde perspectiefnota 2020 is structurele inzet van de kwartaal van 2019 wordt uitgevoerd. participatiecoach meegenomen. 6.5.2 We starten een project rondom preventie en vroegsignalering van schulden. De in 2019 ingezette projecten op het gebied We hebben de pilot vroegsignalering schulden en de van preventie en vroegsignalering zetten wij activiteiten rond preventie van schulden in 2020 voort. Het belangrijkste project is de geëvalueerd. Naar aanleiding van de evaluatie zijn ‘Vroeg erop af-methodiek’, waarbij we in een in 2020 verbeterpunten doorgevoerd. zo vroeg mogelijk stadium huishoudens met Vroegsignalering is met ingang van 2021 een een risico op financiële problemen in beeld wettelijke taak geworden. Beleidsplan brengen op basis van koppeling van data en Schuldhulpverlening is vastgesteld door de daadwerkelijke signalen op huishoudensgemeenteraad. niveau. We gaan outreachend hulp aanbieden en een aanpak ontwikkelen die minder vrijblijvend is. Verder willen wij samen met partners de financiële educatie en competenties van jongeren (8-18) verbeteren.

Programmarekening 2020 - Programma 6

Pagina 59 van 193

Begroot 2020

Verantwoording

6.5.3 We zetten voor vroegsignalering van huurschulden in op het sluiten van een convenant met woningcorporaties dan wel op het actualiseren van het bestaande convenant. Samen met Talis zetten wij de samenwerking De werkzaamheden vinden plaats zoals gepland. op het gebied van vroegsignalering van Eind 2020 is het huidige convenant huurschulden voort. Hierbij stemmen wij vroegsignalering aangepast aan het landelijke interne werkprocessen op elkaar af. We convenant. intensiveren de samenwerking tussen de wijkcoaches van Talis, sociaal wijkteammedewerkers en schuldhulpverleners.

6.6

Kindregeling

6.6.1 We evalueren in 2018 het armoedebeleid. We nemen daarbij de mogelijkheid mee om de inkomensgrens voor de kindregeling op te trekken naar 120%. In 2018 is de raad een evaluatie voorgelegd In april 2020 is de raad de twee-jaarlijkse van de Kindregeling. Besloten is op de armoedemonitor voorgelegd. Besloten is het inkomensgrens vanaf 1 januari 2019 te huidige beleid voor te zetten. Aandacht is er voor verhogen van 110% van de bijstandsnorm het ontwikkelen van integraal en digitaal werken. naar 120%. In het vierde kwartaal van 2019 Ook starten we vanaf 2021 twee "pilots". Eén voor wordt de 2-jaarlijkse Armoedemonitor het doorbetalen van vaste lasten voor mensen met voorgelegd aan de raad. Afhankelijk van de betalingsproblemen. De tweede richt zich op besluitvorming hierover wordt het beleid in samenwerking met particuliere partijen voor 2020 al dan gewijzigd voortgezet. Noodhulp.

6.7

Doelgroepenvervoer

6.7.1 We komen in de loop van 2018 met voorstellen om de kosten van doelgroepenvervoer terug te dringen. Eind 2019 starten aanbestedingen om te De aanbestedingen vervoer en callcenter door de komen tot nieuwe contracten voor het BVO DRAN zijn afgerond. De nieuwe contracten zijn doelgroepenvervoer per 1 augustus 2020. per 1 augustus 2020 ingegaan. De Vanaf deze datum brengen wij ook het doorontwikkeling van Opstap ligt momenteel stil leerlingenvervoer onder in AVAN. We gaan ivm corona. De verlaging van het kilometerplafond de uitbreiding van het vrijwilligersvervoer voor Wmo-vervoer is doorgevoerd per 1 januari Opstap evalueren. In 2020 worden verdere 2020. Verdere maatregelen worden opgepakt na aanpassingen doorgevoerd zoals het hervatting van het vervoer na corona. bevorderen van het gebruik van OV, Ovtraining, en een verfijning van het kilometerplafond.

6.8

Zorg dichtbij

6.8.1 We dragen zorg voor tussentijdse monitoring, evaluatie en goede verantwoording van de inzet van de middelen en de bereikte resultaten van het budget sociaal domein. De aansturing van het Sociaal wijkteam Sinds 2020 heeft de gemeente Wijchen alle (swt) is sinds 2020 weer een taak van de contracten voor Wmo en jeugdhulp en welzijn gemeente. Er worden buurtteams opgericht overgenomen van Rondom Wijchen. Daarnaast is om preventie beter vorm te geven en beter de aansturing van het sociale wijkteam weer belegd te ontsluiten voor burgers. Dit moet de vraag bij de gemeente Wijchen en is er een manager naar maatwerk in zorg verminderen. We sociaal wijkteam aangesteld. De gemeente is nu werken met beheersmaatregelen en een weer zelf aanzet bij het opleveren van een innovatief uitvoeringsplan om sneller beter inhoudelijke en financiële monitor. In februari 2020 en lichtere vormen van ondersteuning en zijn bezuinigingsmaatregelen vastgesteld door de zorg te kunnen bieden binnen de bestaande gemeenteraad. 4 keer per jaar wordt de raad financiële kaders. geïnformeerd over de voortgang van deze maatregelen en het algemene beeld op het gebied van Wmo, jeugdhulp, welzijn en toegang. Doelstelling is uit te komen binnen het budget middels de vastgestelde bezuinigingsmaatregelen.

Programmarekening 2020 - Programma 6

Pagina 60 van 193

Begroot 2020 6.9

Verantwoording

Oog voor preventie

6.9.1 We laten schuldhulpverleners deel uitmaken van het Sociaal Wijkteam. We streven naar een integrale ondersteuning De werkzaamheden vinden deels plaats zoals inclusief schuldhulpverlening vanuit het gepland. De geplande bijeenkomst met sociaal wijkteam. We versterken de zorgaanbieders om de samenwerking vanuit samenwerking vanuit schuldhulpverlening schuldhulpverlening te versterken is niet met zorgaanbieders die ambulante doorgegaan i.v.m. corona. Wordt opgepakt zodra ondersteuning bieden. het mogelijk is.

6.10

Aandacht voor mantelzorg

6.10.1 We ondersteunen mantelzorgers Veel organisaties bieden in Wijchen mantelzorgondersteuning aan. MeerVoormekaar verbindt op dit thema diverse partners en initieert en faciliteert waar nodig. Zo wordt zowel in individueel als in groepsverband ondersteuning geboden die past bij de ondersteuningsvraag. Dit alles in nauw overleg met het Sociaal Wijkteam. Ook in 2020 kijken we samen met de partijen en inwoners of de mantelzorgondersteuning aansluit bij wat inwoners en professionals nodig hebben. Mantelzorgontvangers kunnen hun mantelzorger bedanken met een Mantelzorgwaardering (€ 150) die ze via het Sociaal Wijkteam kunnen aanvragen.

6.11

De werkzaamheden vonden plaats zoals gepland. Vanaf 1 april 2020 konden Mantelzorgontvangers Mantelzorgwaardering aanvragen.

Minder eenzaamheid

6.11.1 We doen in 2019 voorstellen om de eenzaamheid in Wijchen terug te brengen. In aansluiting op alle activiteiten die al Naast de reguliere activiteiten, is er een Plan van plaatsvinden op dit thema (zoals de aanpak ontwikkeld over het thema Eenzaamheid in welzijnsbezoeken 75+) zal ook in 2020 Wijchen. Dit gebeurt in samenwerking met het MeerVoormekaar dit thema verder landelijke VWS-programma "Een tegen uitwerken, in samenwerking met partners in eenzaamheid". Daarnaast is er extra aandacht voor Wijchen. Hierbij is vooral aandacht voor het thema Eenzaamheid vanwege de Coronacrisis. mensen die door eenzaamheid in een sociaal isolement dreigen te raken of zijn geraakt. Het beoogde resultaat is dat inwoners zich onderdeel blijven voelen van de samenleving en kunnen blijven meedoen.