CConstaterende datWeststellingwerf
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1 - Programmabegroting 2022-2025 def.pdf

Raadsvergadering 8 november 2021, gemeente WeststellingwerfBij agendapunt: Programmabegroting 2022-2025 en Najaarsnota 202131.051 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

28

Programma 2 | Verkeer, Vervoer en Waterstaat Programma 2 | Verkeer, Vervoer en Waterstaat Portefeuillehouder(s)

Jongebloed en Rikkers

Organisatie

Ruimte

Taakvelden 

Openbaar vervoer

Economische havens en waterwegen

Openbaar groen en (openlucht) recreatie (in de openbare ruimte)

Verkeer en vervoer

Recreatieve havens

Parkeren (geen lasten en baten)

Beleidsnota's Beleidsplan Kwaliteitsambitie openbare ruimte 2012-2016 Gemeentelijk Verkeer en Vervoerplan (GVVP 2000) inclusief de uitgevoerde evaluatie (2007) Nota Openbare verlichting Landschapsbeleidsplan Bomenbeleidsplan Ontwikkelagenda Versterking economische structuur Structuurplan 2000-2015 Investeringskalender 2017 - 2027 Omgevingsvisie Weststellingwerf Centrumvisie Wolvega 2021

Actuele ontwikkelingen en nieuw beleid Veenweide Veenweideprogramma 2021-2030 Het Friese veenweidegebied staat onder druk. Doordat het waterpeil zakt, oxideert het veen. Hierdoor breekt het veen langzaam af en daalt de bodem. Bovendien is er meer uitstoot van CO2 en zorgt het dalende waterpeil voor schade aan houten paalfunderingen van woningen. In 2015 is de Veenweidevisie door de provincie vastgesteld. De Veenweidevisie 2015 was toe aan een actualisatie, met name vanwege het landelijke Klimaatakkoord waarin de veenweidegebieden een aandeel moeten leveren in het beperken van de CO2-uitstoot. Maar ook vanwege de wens om tot een meer uitvoeringsgerichte en gezamenlijke aanpak te komen voor de periode 2021-2030. Het Veenweideprogramma 2021-2030 bouwt voort op de Veenweidevisie 2015. Het Veenweideprogramma 2021-2030 beschrijft de uitdagingen waar het gebied de komende jaren mee te maken krijgt. Ook staat in dit programma hoe met deze uitdagingen wordt omgaan. Zodat het Friese veenweidegebied ook in de toekomst aantrekkelijk en leefbaar blijft. Het programma is in mei 2021 vastgesteld door de provincie Fryslân en Wetterskip Fryslân, waarna het programma zal worden aangeboden aan de gemeenteraden van de betrokken veenweidegemeenten. Op basis van het programma worden nadere samenwerkingsafspraken en -overeenkomsten uitgewerkt.

De gemeenteraad wordt nader geïnformeerd over de betrokkenheid van de afzonderlijke gemeenteraden hierbij.

29

Om de positie van de gemeenten te borgen in de programmaorganisatie Veenweide, is vanuit de Veenweidegemeenten een medewerker aangesteld en toegevoegd aan de programmaorganisatie. Bestuurlijk vertegenwoordigt de gemeente De Fryske Marren de betrokken gemeenten vanuit het Berstjoerlik Oerlis Feangreide (BOF), die op zijn beurt weer wordt gevoed door de wethouders van de betrokken gemeenten in een Bestuurlijk Overleg Gemeenten (BOG). De Groote Veenpolder is in het Veenweideprogramma aangewezen als zogenaamd 'kansrijk gebied'. Dat leidt er bijvoorbeeld toe dat er een pilot wordt gedaan over de effectiviteit van de hoogwatervoorziening voor o.a. de funderingen. Gevolgen van Veenweideproblematiek op gemeentelijke wegen We hebben 110 km asfaltwegen in het veenweidegebied. Deze wegen krijgen regelmatig een nieuwe laag asfalt. Hierdoor worden deze wegen steeds zwaarder en zakken weg in de slappe bodem van het veenweidegebied. Deze wegen zijn de komende jaren toe aan een reconstructie (verwijderen van de totale constructie en aanbrengen een nieuwe lichtere constructie). Een duurzame oplossing moet onderzocht worden en zal de komende jaren leiden tot nieuwe investeringen. Duurzame Inrichting Openbare Ruimte (DIOR) In het collegeprogramma 2018-2022 is de ambitie benoemd te komen met een voorstel over de gewenste onderhoudskwaliteit van de openbare ruimte.

De focus is inmiddels verlegd van onderhoudskwaliteit naar inrichtingskwaliteit. We maken hiervoor een leidraad Duurzame Inrichting Openbare Ruimte (DIOR) Aanleg bermverhardingen Na de aanleg van het breedband in het buitengebied zijn wij in 2021 verder gegaan met de aanleg van bermverharding. Onderdeel daarvan is dat er ook een kruidenmengsel wordt ingezaaid. Met een goed bermbeheer wordt hiermee de biodiversiteit vergroot. Ook kijken wij of er in het werk en binnen het budget passeerstroken kunnen worden aangelegd. De aanleg van de bermverharding gaat in 2022 verder. Baggeren van vijvers en watergangen Er is een achterstand in het baggeren van vijvers en watergangen. Met de huidige middelen lossen we incidenteel knelpunten op. We komen met een meerjarig baggerplan met kostencalculatie, om dit structureel op te lossen. Biodiversiteit Al vele jaren voeren wij projecten uit waarmee de biodiversiteit in de gemeente wordt bevorderd. Door een koppeling met initiatieven van bewoners en organisaties proberen wij meer resultaat te bereiken. Bij de renovatie van groenvoorzieningen is het vergroten van de biodiversiteit een uitgangspunt. Met meer biodiversiteit kunnen plaagdieren als eikenprocessierups (epr) voor een deel op een natuurlijke manier bestreden worden. We zien om ons heen dat bij aanleg en beheer biodiversiteit een steeds grotere rol speelt.

Op provinciaal niveau / Noord Nederland is er afstemming met diverse partijen voor insectennetwerken en kennisuitwisseling. Eikenprocessierups Wij zijn al jaren bezig om op verschillende manieren de eikenprocessierups te bestrijden. Bijvoorbeeld via natuurlijke bestrijding met aaltjes en het verbeteren van de leefomgeving van de natuurlijke vijanden (zoals vogels, insecten). Met het vergroten van de biodiversiteit onder andere door te zorgen voor bermen met meer bloemen, het planten van bloembollen en het plaatsen van nestkasten voor vogels geven wij hier verder invulling aan. De resultaten hiermee zijn positief. Een natuurlijk evenwicht vraagt om een meerjarige aanpak. Wij hebben als boomeigenaar een wettelijke zorgplicht. Om daar aan te voldoen moeten we blijven investeren om te voorkomen dat er overlast ontstaat voor zowel mensen, als huisdieren en vee. Ondanks wat wij al gedaan hebben zullen wij de komende jaren moeten blijven investeren in maatregelen om de overlast te beperken. Binnen de begroting is hiervoor budget beschikbaar. Wij werken met veel partijen en instanties samen aan onderzoeken naar andere wijzen van behandeling van de eikenprocessierups. Wij houden u op de hoogte van deze ontwikkeling.

30

Openbare verlichting Wij gaan in 2022 bij alle lichtmasten LED-lampen aanbrengen. Eind 2021 is meer dan 80% van alle openbare verlichting voorzien van led. Door aanvullende werkzaamheden, duurder geworden materialen en uitgestelde projecten is het niet gelukt om vóór 2022 alle lichtmasten te voorzien van ledverlichting. Verkeer en veiligheid Wij zien een landelijke trend waarbij de maximale snelheden in de dorpen en het buitengebied ter discussie staan. Ook wij streven naar een optimale verkeersveiligheid. Daarbij hebben wij aandacht voor meer eenduidigheid in de snelheidsregimes, belijning langs wegen en aanleg zebrapaden. Project Herinrichting De Blesse Na een lange en zorgvuldige voorbereiding samen met het dorp, starten we in 2022 met de uitvoering. Reconstructie Lemsterweg De Lemsterweg ondergaat een reconstructie en de maximum snelheid gaat van 80 km/u naar 60 km/u. Fietspad langs de Linde, fase 2, tussen de Domeinenweg en Kontermans De realisatie fietspad langs de Linde fase 2 heeft vertraging opgelopen vanwege slechte terreinomstandigheden en later schade aan de oever en watervegetatie in de Linde. Het openstellen van het fietspad verwachten we begin 2022.

Doelstellingen Kwaliteit (onderhoudsniveau) openbare ruimte Wat willen we bereiken? Een eenduidig beeld over het kwaliteitsniveau van onze openbare ruimte.

Wat doen we ervoor Bepalen van het gewenste kwaliteitsniveau openbare ruimte Met het verleggen van de focus van onderhoudskwaliteit naar inrichtingskwaliteit is ook de opdracht gewijzigd. Voor het sturen op inrichtingskwaliteit stellen wij in periode 2021/2022 een DIOR op (leidraad duurzame inrichting openbare ruimte).

Doelstellingen Project herinrichting De Blesse Wat willen we bereiken? Een herinrichting van de ontsluitende infrastructuur in De Blesse passend bij de functies van de wegen.

Wat doen we ervoor Opstellen van een ontwerp voor de herinrichting Samen met het dorp hebben wij een plan opgesteld voor de herinrichting van de Steenwijkerweg. Met dit plan krijgt de Steenwijkerweg een dorpse uitstraling en een bij de maximum snelheid passende inrichting.

Uitvoering geven aan de herinrichting De Blesse Het opgestelde plan zullen wij in de periode 2021/2022 uitvoeren.

31

Doelstellingen Autoluwe Lycklamaweg met veilige spoorwegovergang langzaam verkeer Wat willen we bereiken? Wij willen een herinrichting van de Lycklamaweg. Hierbij wordt de functie van de ontsluitingsroute en doorgaande route ondergeschikt. Ook kijken wij naar aanpassing van de spoorwegovergang om deze veiliger te maken voor het langzaam verkeer.

Wat doen we ervoor Plan opstellen voor de herinrichting van de Lycklamaweg Voor de herinrichting van de Lycklamaweg kijken we hoe we een breedgedragen plan kunnen realiseren waarbij veiligheid en verkeersintensiteit centraal staan.

Samenwerken met NS/Prorail voor een veiligere spoorwegovergang Na aanleg van de fietsopstelstroken hebben wij, mede in relatie tot de plannen van de herinrichting van de Lycklemaweg, verder nog geen actie ondernomen voor aanpassing van de spoorwegovergang.

Uitvoering geven aan herinrichting Lycklamaweg De concrete uitvoering is afhankelijk van de besluitvorming.

Doelstellingen Notitie veilig landbouwverkeer Wat willen we bereiken? Een rapport opstellen over: 

Het voorkomen en mogelijk oplossen van conflictsituaties tussen landbouwverkeer en andere weggebruikers.

Hoe we met houding en gedrag in onze gemeente op een goede en veilige manier in het verkeer met elkaar omgaan met respect voor elkaars belangen.

Wat doen we ervoor Bepalen vervolgstappen om te komen tot grotere verkeersveiligheid Ons uitgangspunt is dat de gebruikers vooral zelf een bepalende rol hebben in het gebruik van de plattelandswegen. Wij zetten onze energie in op het krijgen van begrip bij alle gebruikers. Een aanpak met fysieke maatregelen hebben wij niet voor ogen.

Overleg met de agrarische sector en de bewoners Op veel momenten zijn wij in gesprek met de agrariërs en de bewoners over het gebruik van het buitengebied. Iedereen heeft eigen belangen en die zijn vaak tegengesteld. In de gesprekken vragen wij om begrip voor elkaar. De plattelandswegen moeten door iedereen op een veilige manier kunnen worden gebruikt. In de reguliere overleggen met het bestuur van LTO en de besturen van plaatselijk belang vragen wij aandacht voor een veilig gebruik van de plattelandswegen. 32

Doelstellingen Hoofdverkeersstructuur Wolvega en Noordwolde Wat willen we bereiken? Een infrastructuur die zorgt voor een goede verkeersveiligheid en doorstroming.

Wat doen we ervoor Uitvoeren geplande werkzaamheden infrastructuur Met het realiseren van de bypass bij de rotonde in de Stellingenweg / Lycklamaweg, de aanleg van de onderdoorgang en de herinrichting van de Stationsweg is een belangrijke stap gezet in het vergroten van de verkeersveiligheid en het verbeteren van de doorstroming. De volgende aanpassing is de herinrichting van de Lycklamaweg. Daarna zal blijken of er nog knelpunten resteren. Wanneer dat zo is zullen wij plannen maken om die knelpunten op te lossen. Wij zullen inwoners en raad betrekken bij de eventuele vervolgplannen.

Doelstellingen Fietspad langs de Linde Wat willen we bereiken? Een kwalitatief goed fietspad langs de Linde vanaf de Driewegsluis tot aan het Lolkema’s bruggetje.

Wat doen we ervoor Grond aankopen voor fase 3 Aankoop van grond voor fase 3 gebeurt door de gebiedscommissie Beekdal De Linde.

Uitvoering van fase 2 Mede als gevolg van de slechte weersomstandigheden heeft de uitvoering van de werkzaamheden in fase 2 vertraging opgelopen. Voor het fietsseizoen 2022 zal het fietspad weer zijn opengesteld.

Verbetering van het fietspad langs de Linde Fase 1 van het plan voor het verbeteren van de kwaliteit van het fietspad langs De Linde is uitgevoerd. Wij zijn in overleg met de aannemer om te komen tot een oplossing voor het repareren van de scheuren in het asfalt. Voor het fietsseizoen 2022 willen wij de reparatie uitvoeren.

33

Doelstellingen Het herstellen en versterken van groenstructuren ter behoud van de herkenbaarheid van de identiteit van het huidige kleinschalige landschap in Zuidoost-Friesland Wat willen we bereiken? Versterken van de groenstructuren in de dorpen op erven en langs wegen. Het vergroten van de biodiversiteit, duurzame aanpak eikenprocessierups samen met bewoners.

Wat doen we ervoor Uitvoeren van de projecten 'Dorp, landschap en biodiversiteit' Binnen het project dorpen in het groen is in 2021 samen met de inwoners van Oldeholtpade een plan gemaakt voor de versterking van de groenstructuur. Dit plan is grotendeels in 2021 uitgevoerd. Afronding is in 2022. Daarmee is het meerjarige programma dorpen in het groen afgerond.

34

Wat mag het kosten Bedragen x €1.000 Exploitatie

Rekening 2020

Actuele begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Lasten 2.1 Verkeer en vervoer

4.252

4.428

4.516

4.584

4.552

4.556

2.3 Recreatieve havens

46

95

102

101

98

98

2.4 Economische havens en waterwegen

5

2

2

2

2

2

2.5 Openbaar vervoer

15

23

26

26

26

26

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

1.898

1.918

1.777

1.779

1.780

1.782

Totaal Lasten

6.215

6.466

6.424

6.492

6.458

6.465

2.1 Verkeer en vervoer

-40

-6

-6

-6

-6

-6

2.3 Recreatieve havens

-22

-31

-31

-31

-31

-31

2.5 Openbaar vervoer

-1

-6

-6

-6

-6

-6

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-78

-58

-58

-58

-58

-58

Baten

Totaal Baten

-141

-100

-100

-100

-100

-100

Saldo van lasten en baten

-6.074

-6.366

-6.324

-6.392

-6.358

-6.365

12

4.312

19

193

193

193

0.10 Mutaties reserves

0

4.183

0

0

0

0

Mutaties reserves

12

129

19

193

193

193

Resultaat

-6.062

-6.237

-6.305

-6.199

-6.166

-6.172

Onttrekkingen 0.10 Mutaties reserves Stortingen

Toelichting wat mag het kosten Begroting 2022 ten opzichte van de begroting 2021 Lasten Verkeer en vervoer De schommeling in de lasten van het onderdeel Verkeer en Vervoer wordt vooral veroorzaakt door de schommeling in de kapitaallasten bij het onderdeel wegen. 35

Openbaar groen en (openlucht) recreatie Door het beschikbaar stellen van incidentele kredieten voor het baggeren, het bomenbeleidsplan en een digitale kaart voor de flora en fauna vallen de lasten in 2020 en 2021 hoger uit dan in de jaren daaropvolgend. Mutatie reserves In 2021 is uit de reserve investeringsambities het investeringsbedrag (verhoogd met de rentekosten) voor de herinrichting De Blesse gehaald. Vervolgens is dit gestort in de dekkingsreserve kapitaallasten herinrichting de Blesse. Vanaf 2023 worden de kapitaallasten voor deze investering uit de dekkingsreserve gedekt. De overige mutaties betreffen de dekking van budgetoverhevelingen uit eerdere jaren.

Investeringen Omschrijving

2022

2023

2024

2025

Vervangingsbudget openbare verlichting

89.000

89.000

89.000

89.000

Totaal bruto investeringsbedrag

89.000

89.000

89.000

89.000

36

Programma 3 | Economie Programma 3 | Economie Portefeuillehouder(s)

Van de Nadort en Hoen

Organisatie

Ruimte, Dienstverlening, Bestuur en Organisatie

Taakvelden 

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

Economische ontwikkeling

Economische promotie

Fysieke bedrijfsinfrastructuur

Beleidsnota's Werfboek Ontwikkelagenda Versterking economische structuur Nota Grondbeleid Plan van aanpak Bestemming Noordwolde Notitie Verblijfsrecreatie Evenementenbeleid Coalitieakkoord 2018-2022 'Samen werken Gewoon doen' Zendmastenbeleid 2014 Streekplan Fryslân ‘Om de kwaliteit fan de romte’ en de provinciale verordening ‘Romte’ Subsidieregeling Ondernemersfonds Weststellingwerf 2020 Investeringskalender 2017 - 2027 Afspraken bedrijventerrein regio zuidoost 2019-2026 Centrumvisie Wolvega 2021 Uitvoeringsprogramma Centrumvisie Wolvega Detailhandelsvisie gemeente Weststellingwerf

Actuele ontwikkelingen en nieuw beleid Bedrijventerreinen Ter stimulering van de verkoop bedrijventerreinen op Uitbreiding Schipsloot en De Plantage is in 2021 de marketingcampagne ‘Klaar voor de stap’ gestart. De acties van deze campagne worden in 2022 voortgezet. Zie ook paragraaf Grondbeleid. Ondernemersfonds Weststellingwerf In Wolvega wordt vanaf 2016 reclamebelasting geheven vanuit het principe 'Voor ondernemers, door ondernemers'. De opbrengst van reclamebelasting wordt volledig uitgekeerd als subsidie aan de Stichting Ondernemersfonds Weststellingwerf (SOW). De tarieven voor de aanslagen reclamebelasting zijn gebaseerd op de WOZ-waarden. Voor 2022 zijn de oorspronkelijke tarieven met 1,5% geïndexeerd. Stiekm Trots In 2021 is een organisatieplan opgeleverd en de gemeente draagt in 2022 € 50.000 bij aan de uitvoering daarvan. Glasvezel op bedrijventerreinen Een aantal zakelijke partijen heeft op eigen initiatief een vraagbundelingsonderzoek voor glasvezel op de bedrijventerreinen in Wolvega uitgevoerd. Eén partij is positief over de aanleg die mogelijk in 2022 kan plaatsvinden.

37

Doelstellingen Aanpak versterken lokale economie Wat willen we bereiken? Samen met de ondernemers werken aan een positief ondernemingsklimaat. Wij faciliteren en verbinden.

Wat doen wij ervoor Actieve promotie van beschikbare bedrijfskavels. Zoals bij de actuele ontwikkelingen en de paragraaf Grondbeleid aangegeven is er een marketingcampagne voor de bedrijventerreinen. Dit zal bestaan uit fysieke en digitale onderdelen, zoals een website en zichtbare activiteiten in de buitenruimte.

Intensiveren bedrijfscontacten • frequent contact met ondernemers in het centrum van Wolvega; • maandelijks bezoeken wij zelf en/of samen met de ondernemerscoördinator bedrijven; • een aantal Ondernemersnieuwsbrieven versturen; • wij hebben regelmatig bestuurlijk overleg met de ondernemersverenigingen WOW, OVN, LTO en CCW; • regelmatig (afstemmings)overleg met Stichting Ondernemersfonds Weststellingwerf en Stichting Parkmanagement Bedrijventerreinen Wolvega over lopende zaken; • bestuurlijke en ambtelijke aanwezigheid bij CCW ledenbijeenkomsten; • in samenwerking met de CCW organiseren wij / leveren wij een bijdrage aan de dag van de ondernemer; • wij ondersteunen het Beroepenfeest Zuid Friesland On Stage waarbij vmbo-leerlingen kennis maken met allerlei verschillende beroepen oftewel bedrijven; • wij ondersteunen het programma Sterk Fries Ondernemerschap van de Stichting Innovatiepact Fryslân (IPF). Het programma dient om het Friese start-up klimaat collectief te versterken. Het IPF is het samenwerkingsverband tussen het Friese hoger onderwijs, het beroepsonderwijs, het bedrijfsleven, de provincie Fryslân en de F4 gemeenten. Als strategisch platform zet het IPF zich in om de innovatiekracht en het ondernemerschap van de provincie te versterken.

Onderzoeken of een vestigingspremie helpt om nieuwe bedrijven aan te trekken. Wij willen de vestiging van (nieuwe) bedrijven stimuleren. Dit kan op verschillende manieren waaronder het instellen van een vestigingspremie.

Onderzoeken op welke manier wij kunnen meten hoe de ondernemers de dienstverlening van de gemeente waarderen. De resultaten van het MKB vriendelijkste gemeente onderzoek zijn bekend. Het onderzoek gemeentelijke dienstverlening is in het derde kwartaal 2021 uitgevoerd. De uitkomsten worden vergeleken en beoordeeld met als doel om de dienstverlening verder te verbeteren en optimaliseren. De uitkomsten worden ook meegenomen in de dienstverlening gemeentebreed.

38

Doelstellingen Versterken (kern-)winkelstructuur Wolvega Wat willen we bereiken? Een compact en aantrekkelijk centrum in Wolvega. Wij doen dit samen met de lokale ondernemers, ondernemersvereniging(en), vastgoedeigenaren, inwoners en overige stakeholders.

Wat doen wij ervoor Bijdrage aan centrummanager Wij stellen jaarlijks een bijdrage beschikbaar aan de WOW voor de inhuur van een centrummanager. De centrummanager heeft zowel voor de ondernemers als de gemeente een meerwaarde. Onze intentie is dan ook om ook de komende jaren een bijdrage te verstrekken.

Onderzoeken hoe we de klanttevredenheid in het winkelgebied kunnen meten. Bij het opstellen van de centrumvisie zijn diverse onderzoeken gedaan waaruit de nulsituatie over de klanttevredenheid blijkt. Na realisatie gaan we opnieuw naar de klanttevredenheid kijken.

Opstellen van een uitvoeringsprogramma voor de aanpak van het centrum. De uitvoeringsagenda was onderdeel van de besluitvorming in juni 2021.

Samen met de ondernemers een duidelijke visie opstellen. De in samenwerking met de ondernemers opgestelde centrumvisie en detailhandelsvisie zijn in juni 2021 vastgesteld. Onderdeel van de besluitvorming was het kennisnemen van een uitvoeringsagenda. In 2022 gaan wij samen met betrokken partijen de uitvoering ter hand nemen.

Doelstellingen Breedband in het buitengebied Wat willen we bereiken? De witte gebieden in het buitengebied van Weststellingwerf zijn of worden aangesloten op breedband.

Wat doen wij ervoor In overleg met marktpartijen over de aanleg en voorwaarden. De aanleg van breedband in de witte gebieden in het buitengebied is voltooid.

39

Beleidsindicatoren Gemeente

Nederland

Beleidsindicatoren vanuit het rijk

Eenheid

2018

2019

2020

2018

2019

2020

Functiemenging

%

44,7% 44,6% 44,8%

52,9% 53,3% 53,2%

Vestigingen (van bedrijven)

Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar

169,6 170,3 174,4

145,3 151,3 158,4

De functievermengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. Een - (liggend streepje) betekent dat er (nog) geen cijfers bekend zijn (gemaakt) voor de periode. Bron: www.waarstaatjegemeente.nl - Bron geraadpleegd op 6 september 2021

Wat mag het kosten Bedragen x €1.000 Exploitatie

Rekening 2020

Actuele begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

3.1 Economische ontwikkeling

66

95

97

97

97

97

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

478

428

796

373

510

215

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

145

143

145

145

145

145

3.4 Economische promotie

38

108

116

91

91

91

Totaal Lasten

728

773

1.154

705

843

548

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

-418

-427

-796

-373

-510

-215

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-16

-21

-21

-21

-21

-21

Totaal Baten

-434

-448

-817

-394

-531

-236

Saldo van lasten en baten

-294

-325

-337

-312

-312

-312

Resultaat

-294

-325

-337

-312

-312

-312

Lasten

Baten

Toelichting wat mag het kosten Begroting 2022 ten opzichte van de begroting 2021 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Het taakveld fysieke bedrijfsinfrastructuur betreft onder andere de grondexploitaties van de bedrijventerreinen. Een toelichting op dit taakveld vindt u in de paragraaf grondbeleid. De baten en lasten van dit taakveld hebben nagenoeg geen invloed op het saldo van dit programma. Economische promotie Voor de jaren 2021 en 2022 is voor Stiek'm trots een bijdrage beschikbaar gesteld van € 50.000 en voor de jaren daarna structureel € 25.000. De dekking hiervoor komt uit de toeristenbelasting zoals die wordt verantwoord op programma 5. 40

Begroting 2022 en meerjarenperspectief Fysieke bedrijfsinfrastructuur Zie bovenstaande tekst bij begroting 2022.

41

Programma 4 | Onderwijs Programma 4 | Onderwijs Portefeuillehouder(s)

Hoen

Organisatie

Sociaal domein

Taakvelden 

Onderwijsbeleid en leerlingzaken

Onderwijshuisvesting

Openbaar basisonderwijs

Beleidsnota's 2021 Beleidsnotitie Spelenderwijs (Onderwijsachterstandenbeleid) 2021 Beleidsvisie Het onderwijs als schatkamer 2018 Kadernotitie Peuteropvang Weststellingwerf 2015 Beleidsregel Bekostiging lokalen bewegingsonderwijs 2015 Verordening Voorziening huisvesting onderwijs en beleidsregel bekostiging lokalen bewegingsonderwijs 2014 Verordening Leerlingenvervoer 2013 Nota Visie toekomst basisonderwijs Weststellingwerf 2013 OWO-visie op de drie decentralisaties 2012 Integraal Huisvesting Plan 2012-2015 (IHP)

Actuele ontwikkelingen en nieuw beleid Nationaal Programma Onderwijs Het demissionaire kabinet heeft het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) opgezet. Het is bedoeld om leerlingen te ondersteunen die een onderwijsvertraging hebben opgelopen. Deze vertraging is een gevolg van schoolsluitingen door corona. Voor de uitvoering van het NPO ontvangt Weststellingwerf over een periode van 2,5 jaar een specifieke uitkering. In 2022 en 2023 wordt op basis van een plan uitvoering gegeven aan NPO in het basisonderwijs en het voortgezet onderwijs. Gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid (GOAB) In het kader van NPO ontvangt Weststellingwerf over een periode van 2,5 jaar een aanvullende specifieke uitkering voor onderwijsachterstandenbeleid. Deze uitkering wordt in 2022 en 2023 op basis van een plan uitgevoerd in peuteropvang en kinderopvang.

Doelstellingen Een goede schoolloopbaan voor iedereen: zoveel mogelijk leerlingen en cursisten hebben een doorlopende schoolloopbaan Wat willen we bereiken? Voor alle leerlingen in Weststellingwerf: 

Optimale kansen om talenten te ontwikkelen;

Een passend onderwijsaanbod; 42

Een startkwalificatie (naar vermogen), ze zijn daarmee klaar voor vervolgonderwijs en/of de arbeidsmarkt;

Kwalitatief goed onderwijs;

Alle inwoners van Weststellingwerf beheersen de Nederlandse taal, hebben een startkwalificatie en zijn goed (naar vermogen) opgeleid;

Goede bereikbaarheid van onderwijsvoorzieningen buiten de gemeente als leerlingen hier door persoonlijke omstandigheden op aangewezen zijn.

Onderwijs en werk zijn de basis voor alle inwoners van Weststellingwerf om zich te ontwikkelen en naar vermogen deel te nemen aan de samenleving. Dit begint thuis, op voorschoolse voorzieningen en op school. Voorschoolse voorzieningen en de scholen spelen een belangrijke rol in de verbetering van kansen voor iedereen om talenten te ontwikkelen.

Wat doen wij ervoor Kinderopvang en Peuteropvang Weststellingwerf is verantwoordelijk voor voldoende aanbod peuteropvang. In 2022 zijn er voldoende peuterplaatsen beschikbaar en zijn er geen wachtlijsten. Naast peuteropvang is er in Weststellingwerf een gevarieerd aanbod kinderopvang. Vanuit de toezichthoudende taak op de kwaliteit van de kinderopvangvoorzieningen heeft Weststellingwerf afspraken gemaakt met de GGD over uit te voeren inspecties in 2022. De voorschoolse voorzieningen zijn in 2022 actief betrokken bij de uitvoering van een aantal actiepunten die voortvloeien uit de visie onderwijs, onderwijsachterstandenbeleid en Nationaal Programma Onderwijs.

Leerlingenvervoer Het recht op leerlingenvervoer is in de wet vastgelegd. Als leerlingen door hun zorgbehoefte een speciale school bezoeken, kunnen ouders leerlingenvervoer aanvragen. Waar mogelijk maken ze gebruik van openbaar vervoer. Als dat niet lukt, kiezen ouders en/of verzorgers zelf een taxivervoerder en krijgen ze de kosten door de gemeente vergoed. Landelijk is er sprake van een toename van de kosten van leerlingenvervoer. Zowel het aantal leerlingen als het aantal gereisde kilometers nemen toe. Leerlingenvervoer is een open eind regeling en heeft wettelijk gezien geen financieel plafond. In het kader van Grip op leerlingenvervoer wordt gekeken naar maatregelen om de uitgaven omlaag te brengen. Naar verwachting kunnen de maatregelen in het schooljaar 2022-2023 doorgevoerd worden. Daarnaast is er een nieuwe modelverordening verschenen, die moet leiden tot een gewijzigde verordening voor ook Weststellingwerf. De nieuwe modelverordening gaat uit van meer samenwerking tussen de gemeente en het samenwerkingsverband passend onderwijs. Ook met het samenwerkingsverband wordt overlegd hoe de kosten van leerlingenvervoer terug te dringen.

Leerplicht Alle Weststellingwerfse leerlingen beschikken over een startkwalificatie. Dit betekent dat leerlingen een goede onderwijs-loopbaan hebben waardoor ze verder kunnen met vervolgonderwijs en/of een goede kans hebben op de arbeidsmarkt. Vanuit de Leerplichtwet werken onderwijsinstellingen en gemeente samen aan het toerusten van leerlingen in hun schoolloopbaan en ontwikkelen van hun talenten in en om de school zodat zij een startkwalificatie halen.

43

De leerplichtambtenaar van Weststellingwerf is onderdeel van de gebiedsteams. In 2022 wordt ingezet op preventief handelen bij zorgvraagstukken en dreigend schooluitval.

Vanuit preventief handelen, blijven we in 2022 inzetten op het verder versterken van de ketensamenwerking jeugd (programma 6). We blijven werken aan een goede samenwerking met scholen, jeugdgezondheidszorg, de huisartsen en sportverenigingen.

Daarnaast wordt er in scholen gewerkt aan het versterken van de zorgstructuur en het bevorderen van effectieve loopbaanoriëntatie van leerlingen in het Voortgezet Onderwijs (VO) en Middelbaar Beroepsonderwijs (MBO). In Weststellingwerf wordt de inzet van vlechtwerkers jeugd daarom ook in 2022 voortgezet.

Vanuit de maatregelen VoortijdigSchoolVerlaters is er in 2022 specifiek aandacht voor de overstap van voortgezet onderwijs naar MBO. Hiervoor worden al overstapcoaches ingezet.

Voor het bevorderen van de aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt ondersteunen we het Beroepenfeest Zuid Friesland On Stage waarbij vmbo-leerlingen kennis maken met allerlei verschillende beroepen en lokale bedrijven (programma 3).

Passend onderwijs We vinden het belangrijk dat iedere Weststellingwerfse leerling in en rondom het onderwijs optimale kansen heeft om zijn talenten te ontwikkelen Het is belangrijk dat kinderopvang, peuteropvang, basisonderwijs, voortgezet onderwijs en gebiedsteams goed samenwerken. We hebben hierbij extra aandacht voor het ontwikkelen van- en toeleiden naar onderwijsondersteuning, gecombineerd met jeugdhulp. In 2022 zijn de vlechtwerkers aanwezig op basisscholen. Zij helpen dan leerkrachten en leerlingen met zorg- of hulpvragen. We willen dat de vlechtwerker voor iedereen makkelijk aanspreekbaar is. De samenwerking tussen de vlechtwerkers en de scholen is onderdeel van de preventieve werkwijze die we in Weststellingwerf nastreven (programma 6 van deze begroting).

Doelstellingen Duurzame en toekomstbestendige onderwijshuisvesting Wat willen we bereiken? Onze schoolgebouwen zijn klaar voor de toekomst; o

Een goede spreiding van toekomstbestendige onderwijsvoorzieningen met een brede functie. We borgen hiermee kwaliteit en betaalbaarheid.

o

Keuzevrijheid voor ouders uit diverse denominaties (levensbeschouwelijke visie) en onderwijsconcepten.

De gemeente en schoolbesturen zorgen samen voor goede schoolgebouwen.

44

Wat doen wij ervoor Integraal Strategisch Huisvestingsplan Onderwijs Met een huisvestingsplan kunnen gemeente en schoolbesturen sturen op onderwijshuisvestingsbeleid. Om invulling te kunnen geven aan de lokale beleidskeuzes is de samenhangende visie op onderwijs input voor het huisvestingsplan. Nu deze visie is vastgesteld, is met de ontwikkeling van een integraal strategisch huisvestingsplan (ISHP) begonnen. Het opstellen van een ISHP is doorgaans een complex proces waarin gemeente en schoolbesturen een gezamenlijke verantwoordelijkheid hebben. Het plan zal in 2022 gereed komen. In het dynamisch investeringsprogramma is een budget opgenomen voor onderwijshuisvesting.

Doelstellingen Openbaar onderwijs Wat willen we bereiken? Er is voldoende aanbod openbaar onderwijs.

Wat doen wij ervoor Toezicht houden op schoolbestuur Comprix Stichting openbaar onderwijs Comprix is verantwoordelijk voor het openbaar basisonderwijs in Weststellingwerf. Vanuit de wet heeft de gemeente een zorgplicht als het gaat om voldoende scholen voor openbaar basisonderwijs. De gemeenteraad heeft daarom een extern toezichthoudende rol. Dit betekent dat de gemeenteraad jaarlijks de begroting en jaarstukken van schoolbestuur Comprix ontvangt.

Beleidsindicatoren prognose 2021-2022 Beleidsindicatoren per doelstelling: Goede schoolloopbaan voor iedereen: zoveel mogelijk leerlingen en cursisten hebben een doorlopende schoolloopbaan aantal x 1

Omschrijving

2018-2019

2019-2020

2020-2021

2021-2022

Kindplaatsen Voor-en Vroegschoolse Educatie

42

42

42

50

Deelnemers kinderopvang (peuteropvang en kinderopvang)

564

525

510

515

Leerlingen basisonderwijs

2.027

2.005

1.912

1.912

Leerlingen voortgezet onderwijs

1.440

1.447

1.448

1.448

Deelnemers educatietrajecten

50

50

50

50

45

Locaties Kinderopvang/Peuteropvang

17

19

19

19

Scholen primair onderwijs

22

21

21

21

Scholen voortgezet onderwijs

2

2

2

2

Deelnemers leerlingenvervoer aantal x 1 Omschrijving

2018-2019 2019-2020 2020-2021

Leerlingen

130

140

2021-2022

139

145

Gemeente Beleidsindicatoren vanuit het rijk

Eenheid

Absoluut verzuim

Aantal per 1.000 leerlingen

Relatief verzuim

Aantal per 1.000 leerlingen

Voortijdige schoolverlaters

% deelnemers aan het VO en MBO-onderwijs

Nederland

2018 2019 2020 2018 2019 2020 1,2

1,6

-

1,9

2,4

-

27

13

-

23

26

-

1,5% 1,7% 1,4% 1,9% 2,0% 1,7%

Een - (liggend streepje) betekent dat er (nog) geen cijfers bekend zijn (gemaakt) voor de periode. Bron: www.waarstaatjegemeente.nl - Bron geraadpleegd op 6 september 2021

Wat mag het kosten Bedragen x €1.000 Exploitatie

Rekening 2020

Actuele begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

4.2 Onderwijshuisvesting

2.566

2.344

2.298

2.217

2.173

2.121

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

1.230

1.517

1.528

1.528

1.527

1.527

Totaal Lasten

3.796

3.861

3.826

3.744

3.701

3.648

4.2 Onderwijshuisvesting

-510

-526

-526

-526

-526

-526

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

-375

-467

-467

-467

-467

-467

Lasten

Baten

Totaal Baten

-884

-993

-993

-993

-993

-993

Saldo van lasten en baten

-2.912

-2.868

-2.833

-2.751

-2.708

-2.655

Resultaat

-2.912

-2.868

-2.833

-2.751

-2.708

-2.655

46

Toelichting wat mag het kosten Begroting 2022 ten opzichte van de begroting 2021 Lasten Onderwijshuisvesting: Het verschil komt onder andere door de actualisatie van de meerjarenonderhoudsplanningen voor onze schoolgebouwen. Begroting 2022 en meerjarenperspectief Onderwijshuisvesting Het verschil in de diverse jaren komt door de actualisatie van de meerjarenonderhoudsplanningen voor onze schoolgebouwen.

47

Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie Portefeuillehouder(s) Hoen en Jongebloed

Organisatie

Sociaal domein, Ruimte

Taakvelden 

Openbaar groen en (openlucht) recreatie

Cultureel erfgoed

Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

Media

Musea

Sportaccommodaties

Sportbeleid en activering

Beleidsnota's 2019 Lokaal Sportakkoord Weststellingwerf 2017 Visienota Sport en bewegen in Zuidoost Friesland 2017-2022 2017 Projectplan Buurtsportwerk Weststellingwerf 2017-2020 2015 Nota Recreatie en toerisme, perspectief Weststellingwerf 2010 Beleidskader Rottige Meente 2009 Nota Kunst en cultuur

Actuele ontwikkelingen en nieuw beleid Effecten coronacrisis De kunst en cultuur sector en sportsector zijn buitengewoon zwaar getroffen door de coronacrisis. Het einde van de crisis is nog niet aan te geven. We verwachten dat veel organisaties en initiatieven de klappen die zijn opgelopen als gevolg van deze crisis nog lang zullen ervaren binnen de organisatie en exploitatie. Al zou de coronacrisis naar de achtergrond verdwijnen in 2022, de gevolgen zullen ook in het jaar 2022 nog nadrukkelijk hun effect laten zien bij deze organisaties en hun activiteiten. Werelderfgoedstatus Kolonie van Weldadigheid In 2021 heeft de kolonie van weldadigheid de UNESCO werelderfgoed status gekregen. Binnen de begroting is structureel budget beschikbaar voor vervolgacties op deze aanwijzing. In 2022 krijgen de acties een concretere invulling.

Doelstellingen Sport en bewegen Wat willen we bereiken? Als gemeente zetten we ons in voor inclusief sporten en bewegen. Daarbij worden belemmeringen van inwoners om te gaan sporten of bewegen zoveel als mogelijk weggenomen. Voor iedereen moet sporten betaalbaar en toegankelijk zijn, met of zonder beperking.

48

De sportaccommodaties spelen hierin een belangrijke rol. De sportverenigingen worden gefaciliteerd en gestimuleerd in het onderhouden en beheren van de buitensportaccommodaties. Deze zijn bereikbaar, duurzaam en goed uitgerust.

Wat doen we ervoor Beweegteam Weststellingwerf Samen met het beweegteam Weststellingwerf wordt een activiteitenplan 2022 opgesteld. Het activiteitenplan bestaat uit de taakgebieden onderwijs, naschools sportaanbod, sportverenigingen en doelgroepen sociaal domein. Voor de inzet binnen het onderwijs, onder andere bestaande uit het geven van bewegingsonderwijs door buurtsportcoaches, kijken we net als in 2020 en 2021 samen met de scholen naar een vorm van cofinanciering. Hierover maken we nadere afspraken met schoolbesturen dan wel stichtingen.

Lokaal akkoord sport en bewegen Binnen het Lokaal Sportakkoord dragen diverse projecten bij aan de thema's inclusief sporten en bewegen, jong fit & vaardig en vitale sportaanbieders. De werkgroepen die zich bezig houden met deze thema’s brengen ook in 2022 projecten op gang en voeren deze uit.

Sport in verbinding met Sociaal domein De brede inzet van sport binnen het sociaal domein is een verkenning die voorgaande jaren in gang is gezet. Deze zetten we de komende jaren voort, waarin het beweegteam en de sportverenigingen een belangrijke rol spelen.

Doelstellingen Versterken van het kunst- en cultuuraanbod in Weststellingwerf Wat willen we bereiken? Kunst en cultuur zijn om meerdere redenen van belang voor de Weststellingwerfse samenleving. Kunst en cultuur hebben een verbindende functie voor inwoners van de gemeenschap. Zij versterken de sociale binding en sociale structuur en hebben invloed op de identiteit van de bevolking. Wij zien kunst en cultuur in al haar verschijningsvormen als een onlosmakelijk deel van ons leven. Cultuurbevordering en het versterken en stimuleren van culturele activiteiten zijn belangrijke instrumenten om uitvoering te geven aan deze doelstelling. Culturele activiteiten en het culturele klimaat in de gemeente worden versterkt voor zowel de beoefenaar als de bezoeker. Het college wil de komende jaren het kunst- en cultuuraanbod in Weststellingwerf verder stimuleren. Specifieke punten zijn hierbij: In het jaar 2021 is een start gemaakt met het muziekprogramma PopWerf voor alle leerlingen in Weststellingwerf. Het college gaat in 2022 door met deze vorm van muziekonderwijs voor alle leerlingen in Weststellingwerf. Dit programma sluit ook aan op de uitvoering van het convenant ‘Meer Muziek in de Klas in de provincie Fryslân’. De ervaringen van de deelnemers zijn positief. In 2021 is ook een start gemaakt met een cultuureducatief programma in samenwerking met Opera Spanga.

In 2022 willen wij dit verder uitbouwen.

49

De Stellingwarver Schrieversronte, de gemeenten Weststellingwerf en Ooststellingwerf en de provincie Fryslân hebben bestuurlijk afgesproken om het Stellingwerfs op een nieuwe manier te stimuleren. In de nota ‘Stellingwerfs binnen de Stellingwerven' staat hoe we dat gaan doen. Met de provincie en de gemeenten wordt momenteel gekeken of de uitvoering vanaf 2022 bij de gemeenten moet liggen. Want het zijn vooral Stellingwerfse taalprojecten uit de gemeenten zelf. Dit programma sluit aan op het collegeprogramma. En het past goed bij de uitvoering van het convenant 'Nederlandse Erkenning van het Nedersaksisch'. In 2021 is een begin gemaakt voor het realiseren van een project legacy Culturele Hoofdstad 2028. Dit is een groot project dat veel tijd vraagt vanaf de voorbereidingen in 2021 tot de uitvoering. Door de coronacrisis in de cultuursector schuift het project op in tijd. De uitvoering van het project komt daardoor in de eerste helft van 2022 te liggen.

Wat doen we ervoor Muziekonderwijs Het ondersteunen van muziekonderwijs voor alle leerlingen in de gemeente met een subsidie. Deze subsidie loopt via de schoolbesturen. Daardoor krijgen leerlingen vanaf de basisschool elk jaar muziekonderwijs tot aan het eind van de middelbare school. Daarnaast ondersteunen wij de schoolbesturen direct voor het muziekprogramma PopWerf. De organisatie van Popwerf ligt bij Comprix. Ook geven wij een subsidie aan Hafabra korpsen zodat zij jeugdleden kunnen opleiden om in het orkest te kunnen spelen.

Gesubsidieerde partijen/partners Voor het jaar 2022 maken wij prestatieafspraken met onder andere met de volgende instellingen; Bibliotheken Zuidoost Fryslân inclusief Kijkzaal, Nationaal Vlechtmuseum Noordwolde, Oudheidkamer Weststellingwerf, Cultuurcluster Vlechtwerk. Deze organisaties zijn met hun producten vooral gericht op het bezoeken van de instelling, vooral voor de inwoners van Weststellingwerf. Maar er worden ook afspraken gemaakt over andere producten zoals bestrijding laaggeletterdheid of een programma gericht op het cultuuronderwijs (cultuureducatie) voor leerlingen met het programma De Veerkieker. Met een aantal instellingen maken wij meer projectgerichte prestatieafspraken zoals voorstellingen, boekuitgaven, informatievoorziening, Stellingwerfse taalprogramma’s, muziekprogramma’s, het ondersteunen van culturele verenigingen voor amateurkunstbeoefening zoals koren en toneel- en muziekverenigingen, of andere specifieke producten.

Dit onder andere met Opera Spanga, Stellingwarver Schrieversronte, Gered Gereedschap Wolvega, Wereldwinkel Wolvega, Radio Weststellingwerf Centraal, Christelijke Muziekvereniging Euphonia, Muziekvereniging Woudklank, Muziekvereniging De Harmonie, projectregeling Stellingwerfs, Intermezzo Opera Nijetrijne, Heemkunde en muziekonderwijs met de schoolbesturen basisonderwijs en voorgezet onderwijs in de gemeente, het Heite Schaaktoernooi en ongeveer 20 verenigingen amateurkunstbeoefening. Daarnaast wil het college ook ondersteuning bieden aan eenmalige culturele projecten in het jaar 2022.

50

Doelstellingen Bevorderen recreatie en toerisme Weststellingwerf Wat willen we bereiken? Toeristisch Investeringsfonds Met de opbrengsten van de toeristenbelasting wordt het Toeristisch Investeringsfonds gevuld. Dit fonds wordt gebruikt om projecten en initiatieven uit te kunnen voeren die bijdragen aan een betere kwaliteit van de toeristisch-recreatieve voorzieningen. Hierbij ligt de focus op het gebied Rottige Meente in de westhoek en de Spokedam en omgeving bij Noordwolde. Daarnaast is een vertegenwoordiging van recreatieondernemers, georganiseerd in het Platform Recreatie en Toerisme, actief met het faciliteren van projecten en initiatieven die Weststellingwerf als bestemming op de kaart zetten. Gebiedsontwikkeling Driewegsluis Er is een variantenstudie gemaakt om de locatie Driewegsluis aantrekkelijker te maken voor recreatie en toerisme. Op basis van dit ontwerp worden de komende jaren beide eilanden van de locatie Driewegsluis heringericht. Met deze investering wordt land- en waterrecreatie beter met elkaar in verbinding gebracht waardoor meer recreanten en toeristen via deze locatie de gemeente komen bezoeken. Uiteindelijk moet dit leiden tot meer overnachtingen in de gemeente en meer werkgelegenheid. Zie ook programma 8.

Wat doen we ervoor Toeristisch Investeringsfonds Jaarlijks is er een bedrag voor het Toeristisch Investeringsfonds beschikbaar. Dit is bedoeld voor een financiële impuls voor de toeristische pijlers Driewegsluis/Rottige Meente, het Spokeplasgebied in Noordwolde en voor promotie. Er wordt veel aandacht besteed aan het verbeteren van de digitale toeristische informatievoorziening. De bekendheid van de gemeente als toeristische bestemming wordt ook actief geïnitieerd en ondersteuning vanuit verschillende marketing en promotie organisaties waar de gemeente aan bijdraagt, zowel lokaal als regionaal.

Beleidsindicatoren Gemeente

Nederland

Beleidsindicatoren vanuit het rijk

Eenheid

2016 2020

2016 2020

Niet sporters

% Niet sporters

57,2%

48,7%

-

Een - (liggend streepje) betekent dat er (nog) geen cijfers bekend zijn (gemaakt) voor de periode. Bron: www.waarstaatjegemeente.nl - Deze tabel wordt elke vier jaar geactualiseerd.

51

-

Wat mag het kosten Bedragen x €1.000 Exploitatie

Rekening 2020

Actuele begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

739

864

800

762

748

743

5.2 Sportaccommodaties

1.619

1.337

1.266

1.241

1.194

1.162

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

261

648

399

444

399

444

Lasten 5.1 Sportbeleid en activering

5.4 Musea

84

85

88

88

88

88

5.5 Cultureel erfgoed

182

121

131

131

131

140

5.6 Media

455

485

497

497

497

497

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

565

548

585

619

616

616

3.906

4.088

3.768

3.782

3.674

3.690

5.1 Sportbeleid en activering

-61

-81

-20

0

0

0

5.2 Sportaccommodaties

-400

-564

-565

-565

-565

-565

5.5 Cultureel erfgoed

-5

0

0

0

0

0

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

-12

-17

-17

-17

-17

-17

Totaal Baten

-477

-662

-602

-582

-582

-582

-3.428

-3.426

-3.166

-3.200

-3.092

-3.108

400

0

0

0

0

0

-3.028

-3.426

-3.166

-3.200

-3.092

-3.108

Totaal Lasten Baten

Saldo van lasten en baten Onttrekkingen 0.10 Mutaties reserves Resultaat

Toelichting wat mag het kosten Begroting 2022 ten opzichte van de begroting 2021 Lasten Sportbeleid en activering In 2021 is extra budget voor coronacompensatie geraamd. En in 2021 is ook incidenteel budget voor sportstimulering geraamd. Sportaccommodaties In 2021 is er een incidenteel budget beschikbaar gesteld voor de aanleg van Padelbanen door tennisvereniging ATW in Wolvega. In 2022 zijn de exploitatiekosten voor de gebouwen hoger. Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie In 2021 is er extra budget voor coronacompensatie. Eenmaal per twee jaar is er een budget voor Culturele Hoofdstad, in 2022 is dit niet het geval. Openbaar groen en (openlucht) recreatie In 2022 beginnen de kapitaallasten voor het project Rottige Meente te lopen. 52

Baten Sportbeleid en activering In 2021 zijn er meer eenmalige baten voor sportstimulering. Begroting 2021 en meerjarenperspectief Lasten Sportaccommodaties Onze sportaccommodaties worden op het vastgestelde onderhoudsniveau onderhouden. Het planmatig onderhoud aan onze gebouwen is niet ieder jaar even hoog.

Investeringen Omschrijving

2022

2023

2024

2025

Investeringsbudget gemeentelijke gebouwen op basis van het MJOP

1.140.685

747.974

1.891.234

1.013.152

Totaal bruto investeringsbedrag

1.140.685

747.974

1.891.234

1.013.152

53

Programma 6 | Sociaal domein Programma 6 | Sociaal domein Portefeuillehouder(s)

Rikkers en Zonderland

Organisatie

Sociaal domein

Taakvelden 

Samenkracht en burgerparticipatie

Arbeidsparticipatie

Begeleide participatie

Geëscaleerde zorg 18+

Inkomensregelingen

Maatwerkdienstverlening 18+

Maatwerkdienstverlening 18-

Maatwerkvoorzieningen (Wmo)

Wijkteams

Geëscaleerde zorg 18-

Beleidsnota's 2021 Verordening Maatschappelijke ondersteuning Weststellingwerf 2018 Kadernota Armoedebeleid en Schuldhulpverlening 2018 - 2021 2017 Re-integratieverordening Weststellingwerf 2017 Maatregelverordening Weststellingwerf 2015 Verfijning beleidsplan Re-integratie en participatie Oost- en Weststellingwerf 2015/2018 2014 Verordening Individuele inkomenstoeslag 2014 Verordening Individuele studietoeslag 2014 Beleidsnota Re-integratie en participatie Oost- en Weststellingwerf 2015-2018 2014 Handhavingsverordening Participatiewet 2014 Werkgeversbenadering OWO 2014 Beleidsplan Nieuwe Wmo 2014 Beleidsplan Hart voor de jeugd 2014 Visienota Tegenprestatie 2014 Uitvoeringsnota Armoedebeleid 2013 OWO-visie op de drie decentralisaties

Actuele ontwikkelingen en nieuw beleid Woonplaatsbeginsel Beschermd Wonen (BW) De voorgenomen invoering van het nieuwe financiële verdeelmodel BW en van het woonplaatsbeginsel BW is weer met één jaar uitgesteld, van 1 januari 2022 naar 1 januari 2023.

54

Woonplaatsbeginsel Jeugd Het woonplaatsbeginsel bepaalt welke gemeente (financieel) verantwoordelijk is voor de zorglevering aan de jeugdige. Dit is met name relevant wanneer een jeugdige in een andere gemeente bij een zorgaanbieder woont dan waar de ouders/verzorgers wonen. Vanaf 1 januari 2022 wordt een nieuw woonplaatsbeginsel ingevoerd. Met de wetswijziging verandert de verantwoordelijke gemeente van de zorg voor ongeveer 20.000 jeugdigen (in heel Nederland) onder voogdij of van 18+. Grip 2.0 In 2022 wordt een voorstel gedaan voor een maatregelenpakket in het sociaal domein om meer grip op onze stijgende uitgaven te krijgen. Grip 2.0 is daarmee een brede opvolger van Grip op Wmo en Grip op Jeugd waarin we naar heel programma 6 kijken. Compensatie coronaeffecten In 2021 heeft het Rijk middelen uitgekeerd ter compensatie voor de coronaeffecten. Deze zijn o.a. bedoeld voor jeugdigen, kwetsbare inwoners en ouderen. In Weststellingwerf is het doel met inzet van deze middelen eenzaamheid terug te dringen en ontmoeting en lichamelijke beweging te stimuleren. Samen met inwoners, verenigingen en zorgaanbieders wordt gekeken hoe deze middelen in 2022 goed ingezet kunnen worden. In het laatste kwartaal 2021 is ook het economische steunpakket van het Rijk gestopt. Dit betekent dat de regelingen NOW, TVL, Tozo, TONK en diverse fiscale maatregelen niet meer werden verlengd.

Maar het sociaal pakket loopt nog wel door in 2022. Dit is bedoeld om mensen naar (nieuw) werk te begeleiden, omen bijscholing te faciliteren en armoede- en schulden te bestrijden. Dit loopt via het crisis- en herstelpakket van Fryslân Werkt! De verwachting is verder dat de werkloosheid lager zal zijn dan vorig jaar gedacht. Dit betekent dat minder mensen gebruik zullen maken van de dienstverlening door gemeenten en minder mensen de bijstand instromen. Daarom is het Rijk van plan minder re-integratiemiddelen aan gemeenten te geven. Wet inburgering Op 1 januari 2022 treedt de nieuwe Wet inburgering in werking. Met deze wet neemt de gemeentelijke rol bij de ondersteuning van statushouders toe. In de huidige situatie zijn statushouders zelf verantwoordelijk voor het regelen en financieren van hun inburgeringstraject. In de huidige Wet inburgering is er (te) weinig aandacht voor werk en participatie gedurende de inburgeringsperiode, waardoor slechts een klein deel van de statushouders na afronding van hun traject aan het werk is. De nieuwe wet moet hier verbetering in brengen.

Doelstellingen Toegang Sociaal domein Wat willen we bereiken? Laagdrempelige toegang In 2019 is Griffioenpark 3 geopend. Daarmee is ook in Wolvega een eenvoudige toegang tot de zorg en ondersteuning van het Sociaal domein. In Griffioenpark 3 zijn tijdens de openingsuren onder andere Vlechtwerkers en een Activeringscoach aanwezig. Inwoners kunnen hun vragen dus direct met een professional bespreken. In verband met de coronacrisis en de tijdelijke sluiting is de pilot Griffioenpark 3 verlengd tot augustus 2023. Voor de heropening is een plan gemaakt. Hierin is aandacht besteed aan actuele onderwerpen (zoals hybride werken) en de factoren om het succes van de locatie en dienstverlening te kunnen bepalen. Inwoners weten de gebiedsteams te vinden We willen dat de gebiedsteams onderdeel uitmaken van de samenleving. De gebiedsteams leveren met hun werkzaamheden een bijdrage aan de samenleving, ze kunnen meedenken en vormen de toegang tot de verschillende voorzieningen binnen het sociaal domein. In de organisatieontwikkeling is specifiek aandacht besteed aan de toegang via de gebiedsteams en een uniforme werkwijze.

55

Wat doen we ervoor Monitoring In de pilotperiode monitoren we de ervaringen en tevredenheid van de bezoekers van Griffioenpark 3 om zo de dienstverlening beter te maken. Ook monitoren we doorlopend de cliëntervaringen van inwoners gericht op Wmo en de Jeugdwet. Hierin is onder andere opgenomen of cliënten weten waar ze met hun hulpvraag terecht kunnen en of men tevreden is over de geboden hulp.

Doelstellingen Onderzoek naar een dorpshuisfunctie in Wolvega Wat willen we bereiken? In 2022 gaan we in gesprek met de inwoners van Wolvega. Dit doen we vanuit de Opgave Wolvega. Opgave Wolvega is er op gericht om de sociale structuren in Wolvega te versterken. Een dorpshuisfunctie kan hieraan bijdragen. Als uit de gesprekken met de inwoners duidelijk wordt dat er behoefte is aan een dorpshuisfunctie, dan kan de gemeente initiatiefnemers hierbij helpen.

Wat doen we ervoor Onderzoek naar een dorpshuisfunctie uitvoeren Het onderzoek naar een dorpshuisfunctie wordt op basis van het gesprek met inwoners mogelijk gefaciliteerd vanuit Opgave Wolvega.

Doelstellingen Vergroten arbeids- en maatschappelijke participatie Wat willen we bereiken? Participatie en de arbeidsmarkt Deelnemen aan de arbeidsmarkt is belangrijk. Werk geeft voldoening, biedt een inkomen en betekent zelfstandigheid. Met werk bedoelen we betaald werk, vrijwilligerswerk, arbeidsmatige- of activerende dagbesteding. We dragen bij aan een arbeidsmarkt waar iedere inwoner onderdeel van uit kan maken. Als het vinden van werk of deelnemen aan de arbeidsmarkt lastig is, bieden we de inwoner hulp. Samen kijken we wat nodig is. Grip op de Participatiewet Vanaf juli 2021 zijn we in het kader van de ombuigingen aan het onderzoeken wij hoe het onderdeel Grip op de Participatiewet kunnen vormgegeven. Doel is om effectiever tot gestelde resultaten te komen en zo, waar mogelijk in 2022 een besparing te realiseren. Wet inburgering In de huidige Wet inburgering is er weinig aandacht voor werk en participatie gedurende de inburgeringsperiode, waardoor slechts een klein deel van de statushouders na afronding van hun traject aan het werk is. De nieuwe wet moet hier verbetering in brengen. Om voorbereidend te werk te gaan en hier later in de inburgering een duurzamere uitstroom te bevorderen willen wij in 2022 gebruik maken van de opstartklas.

56

Inkomensondersteuning De verwachting is dat het aantal inwoners in de bijstand redelijk stabiel blijft. De in 2020 en 2021 verwachte toestroom door corona is niet zichtbaar geweest. Het aantal uitkeringsgerechtigden is zelfs iets gedaald. Het voorlopige BUIG budget voor 2022 is eind september 2021 bekend.

Wat doen we ervoor Inwoners helpen bij het vinden van een betaalde baan Waar nodig ondersteunen wij inwoners met het vinden van (vrijwilligers-) werk. We maken soms gebruik van voorzieningen om inwoners duurzaam uit de uitkering te laten stromen. Om een baan, stage of vrijwilligerswerk te kunnen uitvoeren moet de inwoner vaak reizen en is er reisvergoeding nodig. Om dit slim te regelen heeft Weststellingwerf een pilot in aanloop op een nieuwe voorziening, namelijk: De vervoerspilot. Onze inwoners kunnen makkelijker en voordeliger reizen door gebruik te maken van de zogeheten meedoen pas. Deze pas helpt met het activeren en participeren aan de samenleving en (waar dit mogelijk is) de arbeidsmarkt. De gemeente heeft voordeel bij een hogere afname van OV vervoer, om zo tot een verbetering van vervoersaansluitingen in Weststellingwerf en omliggende gemeenten te komen. Een tweede voordeel is dat dit inkoopcontract de reisvoorzieningen overzichtelijker maakt en de administratieve taken kleiner.

Inwoners ondersteunen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt Een nieuwe aanpak op re-integratie Weststellingwerf heeft inmiddels 3 jaar een goed lopend inkoopcontract voor zijn re-integratieproducten. Samen met de buurtgemeenten Ooststellingwerf en Opsterland kijken wij naar een uniforme aanpak. De verwachting is dat als wij gebruik maken van een aansturend (OWO) contractmanager, dit de monitoring ten goede komt. Er volgt hierdoor een diverser aanbod op de re-integratietrajecten, wat weer bijdraagt aan verkorten van de duur en intensiteit van trajecten. Dit levert voor meer inwoners een duurzame uitstroom richting de arbeidsmarkt op. Activerende Dagbesteding Inwoners met weinig arbeidsgeschiktheid of een grote afstand tot de arbeidsmarkt helpen we om activerende dagbesteding te vinden. Deze activerende dagbesteding wordt vanuit de Wmo ingezet. Als inwoners arbeidsgeschiktheid ontwikkelen, wordt het traject vanuit de Participatiewet overgenomen. Zo worden trajecten afgestemd op de ontwikkeling van een inwoner.

Ontwikkelen collectieve voorzieningen Wet inburgering de Opstartklas De statushouders komen vaak uit landen waar het onderwijs klassieker is en waarbij het vooral gaat om kennis vergaren. De overgang naar het Nederlandse onderwijssysteem waarbij je moet evalueren, samenwerken in groepen en presentaties houden, is best groot. De Opstartklas faciliteert dat deze overgang soepeler verloopt en voorziet in een ‘zachte landing’ voor onze statushouders bij het vervolg (volgen van een leerroute) van hun inburgeringstraject. De Opstartklas is een informeel traject van 12 weken van 12 uur per week, waarin statushouders algemene presentatie- en netwerkvaardigheden opdoen. Het doel van de Opstartklas is inzicht te krijgen in de leerbaarheid, competenties en het taalniveau van de statushouder. Dit draagt bij aan een passende onderwijsroute en hierdoor een betere uitstroomkans voor de statushouder in de samenleving.

57

Doelstellingen Transformatie Sociaal domein Wat willen we bereiken? We zitten nog volop in de transformatie, waarin we van de afgelopen periode geleerd hebben dat transformatie geen ‘reactie op’ is, maar een doorontwikkeling. Het is vanuit een kritische rol zoeken naar een nieuw fundament. Het gaat om een duurzame verandering die aansluit bij inwoners en professionals. Het is een cultuuromslag waarbij de invulling van begrippen als transparantie, wederkerigheid en burgerschap tegen het licht wordt gehouden. In deze fase van de transformatie investeren we in de sociale basis. Het gaat hierbij om preventie, collectieve en algemene voorzieningen en de samenwerking met de samenleving. Door preventief te werken en mogelijke problemen al vroeg te signaleren kunnen we mensen eerder helpen en ondersteunen, maar ook hogere kosten in de toekomst voorkomen. Naast de inhoudelijk motivatie, we willen onze inwoners zo goed mogelijk ondersteunen, zorgen de financiële tekorten ook voor een noodzaak om de transformatie in snel tempo verder door te voeren. De maatregelen in Grip op Jeugd en Grip op Wmo zijn vanuit die gedachte ontwikkeld. Aanvullend op Grip op Jeugd en Wmo is de transformatie naar een nieuw fundament en een sterke sociale basis onderdeel van de dagelijkse praktijk in de werkvelden Jeugd en Wmo.

Wat doen we ervoor Ontwikkelen algemene en collectieve voorzieningen Alle projecten en opgaven in het Sociaal domein staan in het teken van de transformatie Sociaal domein. In het Ontwikkelperspectief Sociaal domein werken we de transformatie en de speerpunten verder uit. De transformatie Sociaal domein staat niet op zichzelf. Daarom werken we nauw samen met de andere afdelingen binnen het gemeentehuis zoals de afdeling ruimte. Vanuit deze samenwerking wordt een woonzorgvisie opgesteld. De algemene en collectieve voorzieningen dragen bij aan een sterke sociale basis. De welzijnstaken zijn volledig opgenomen in de gebiedsteams binnen de vakgroep sociale basis. Voor vrijwilliger- en mantelzorgondersteuning wordt nieuw beleid ontwikkeld. Hierin nemen we de ervaring van de afgelopen twee jaar mee. Zie voor andere plannen ook Opgave Wolvega, Bestemming Noordwolde en Maatwerk Wmo.

Doelstellingen Maatschappelijke voorzieningen Wat willen we bereiken? In onze gemeente zijn verschillende maatschappelijke voorzieningen, bijvoorbeeld dorpshuizen. Welke maatschappelijke voorzieningen zijn er nodig om vitale dorpen en een vitaal platteland te behouden? Welke gevolgen hebben de ontgroening en vergrijzing op de huidige voorzieningen en welke eisen worden in de toekomst gesteld? En wat is hierbij de verantwoordelijkheid van de gemeente? Deze vragen zijn van belang als we kijken naar het toekomstperspectief van deze voorzieningen.

Wat doen we ervoor Dorpshuizen Met Stichting Harten 10 is een prestatieovereenkomst voor de jaren 2020-2023 overeengekomen. Daarmee wordt de continuïteit van het onderhoud van de aangesloten dorpshuizen geborgd.

58

Ondersteuning corona Maatschappelijke voorzieningen hebben het moeilijk door de effecten van het coronavirus. In 2022 blijven we in contact om te horen of hier extra ondersteuning nodig is.

Doelstellingen Herijken Welzijnswerk Wat willen we bereiken? In 2019 zijn de taken van Timpaan Welzijn ondergebracht bij de gebiedsteams. In het draaiboek versterken sociale basis staat de opdracht omschreven die wordt gemonitord in de monitor Sociaal domein. De verschillende acties zijn terug te vinden bij het kopje transformatie sociaal domein. Deze opgave is afgerond.

Doelstellingen Integrale aanpak laaggeletterdheid, armoede en schulden Wat willen we bereiken? Door vroegsignalering van schulden bereiken we inwoners met beginnende betaalachterstanden eerder. Met de hulp die we aanbieden worden oplopende schulden voorkomen. Hierdoor worden er minder schuldregelingstrajecten opgestart. De integrale aanpak rond laaggeletterdheid, armoede en schulden helpt inwoners om zelfredzamer te zijn. Laaggeletterdheid kan een inwoner hierin belemmeren, ook is er een grotere kans op armoede. Voor laaggeletterde inwoners is het bijhouden van de financiële administratie vaak erg lastig. Schulden kunnen zo sneller ontstaan. Het gebiedsteam, partijen waar we mee samen werken en het Taalplein spelen hierin een belangrijke rol. In 2022 bekijken we welke structurele vorm het Taalplein krijgt.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Weststellingwerf&id=1abf0150-3d33-44fb-b765-dc5b6a2d31da