Programmabegroting 2024-2027

2016 2016 2018 2020 2021 2023

Ontwikkelingen Op hoofdlijn: Focus op Implementatie ICT-verbeterplan: Er vindt een Europese aanbesteding plaats voor de selectie van de nieuwe ICT-dienstverlener. Leidraad is hierbij het ICT-verbeterplan. Nadat de opdracht is gegund, wordt direct gestart met de implementatie en inrichting van de nieuwe ICT-infrastructuur. HRM: o In gebruik name van het nieuwe e-HRM systeem. o Implementatie HR-21 functiewaarderingssysteem o Opstellen werving -en selectiebeleid o Opstellen personeel ontwikkelplan Het proces van inrichting van een nieuw functiehuis (HR21) is gestart en wordt in 2024 verder afgerond. Informatiebeheer: Implementatie Wet Open Overheid De Wet Open Overheid (WOO) is in 2022 in werking getreden. Dit vraagt om een wijziging in ons informatiebeheer. Bepaalde gegevens moeten actief openbaar beschikbaar zijn. Dit in tegenstelling tot de WOB. De WOO wordt opgepakt binnen het organisatie ontwikkelplan. Start uitvoering plan van aanpak ‘Toekomstbestendig Informatiebeheer’. Ons informatiebeheer is voor verbetering vatbaar. Dit heeft geleid tot een nieuwe beschouwing van wat er nodig is om informatiebeheer op de rit te krijgen. Er is een 1 e concept van de aanpak om tot

63

‘Toekomstbestendig Informatiebeheer’ te komen. Onderdeel hiervan is de doorontwikkeling van het team DIV. Dienstverlening: Uitvoering plan van aanpak Verbetering Dienstverlening.o.a.; • Implementatie applicatie voor het gebruik van een kennisbank en het maken en volgen van telefoonnotities. (SIM-KCS) • Implementatie Anywhere 365 call center telefonie applicatie. Dit zorgt voor een verbetering van de telefonische dienstverlening • Optimalisatie processen (Dit is een doorlopend traject)

PERSONEEL EN ORGANISATIE Ontwikkeling Dienstverlening: Doorontwikkeling en verbetering dienstverlening en klantprocessen: Uitvoering doorontwikkeling en verbetering dienstverlening en klantprocessen met behulp van het plan van aanpak ‘Verbetering dienstverlening’. Dit plan biedt een concrete aanpak voor stapsgewijze verbetering van de dienstverlening aan de inwoners van West Maas en Waal, met focus op het KCC. Het document bestaat uit een overzicht van de ambities, analyse van de huidige situatie, dienstverleningsuitgangspunten en hieruit voortvloeiend een plan van aanpak voor stapsgewijze verbetering van de dienstverlening. De aanpak voor stapsgewijze verbetering vertaalt zich onder andere in de volgende activiteiten: o Project SIM-KCS (Klant Contact Service) applicatie: De SIM-KCS applicatie bevat de omgeving van de Kennisbank en het indienen en afhandelen van telefoonnotities. Na implementatie wordt de Kennisbank opgebouwd met belangrijke informatie vanuit met name de vak afdelingen. Deze informatie wordt vervolgens als kennisbron gebruikt bij afhandeling van vragen door inwoners, bedrijven en organisaties. Naast de Kennisbank biedt deze applicatie de mogelijkheid om inwonersvragen en de afhandeling daarvan beter te monitoren. Voor de opvolging worden serviceafspraken gemaakt binnen de organisatie.

o Implementatie Anywhere365: Anyewhere365 is een callcenter telefonie applicatie. Het gebruik van Anywhere365 draagt bij aan een verbeterde telefonische dienstverlening. Deze applicatie gebruikt Microsoft 365 en Teams als basis. o Procesverbetering e-Diensten Implementatie e-Diensten met behulp van VrijBRP (applicatie van huidige leverancier) De implementatie van e-Diensten, waarbij aanvragen en mutaties direct landen in VrijBRP (na identificatie via DigiD) betekent versnelling en efficiency. De klantprocessen worden hierdoor toekomstbestendig ingericht. Inwoners kunnen meer online aanvragen en beheren. o Processen Door het team worden klantprocessen in kaart gebracht en in overzichtelijke processchema’s geplaatst. Verbeterpunten worden in kaart gebracht. Verbeteringen worden ingebracht. De gekozen verbeteringen worden geïmplementeerd. Het resultaat wordt gemeten. De verbetering wordt waar nodig bijgesteld. Personeel: beleid en ontwikkelingen Uitgangspunt bij het onderdeel Personeel is dat we een personeelsbeleid hanteren dat is afgestemd op de ontwikkelingen en behoeften vanuit de organisatie en de maatschappij. Hier dragen de onderstaande ontwikkelingen aan bij. Actualisering HR-beleidskaders: De HR Beleidskaders 2021-2022 vormen de kaders en geven richting en koers aan HR-activiteiten. Een aantal van de bepaalde activiteiten uit de HR Beleidskaders zijn nog niet afgerond.

Deze staan op de planning om te worden opgepakt. Om de juiste koers te kunnen blijven behouden worden de HRbeleidskaders opnieuw gedefinieerd voor de komende jaren. Hierbij zijn de ontwikkelingen en behoeften vanuit de organisatie en de samenleving leidend.

64

Implementatie nieuw e-HRM systeem: Het nieuwe e-HRM systeem gaat de medewerkers en organisatie uiteindelijk meer gebruikersgemak en informatie leveren. De inrichting en implementatie gaat in gezamenlijkheid met De Connectie, de deelnemende gemeenten Arnhem, Rheden en Renkum en de gemeente West Maas en Waal. Er vindt veelvuldig afstemming plaats met de deelnemende partijen over de inrichting en harmonisatie vraagstukken. Betrokken processen binnen de vernieuwde e-HRM: o In, door en uitstroomproces o Verzuimproces o Rapportages o Verlofproces Implementatie HR 21: Project invoering HR 21. Nieuw functiewaarderingssysteem voor de organisatie. P&O begeleidt het proces van de overgang van het huidige functiewaarderingssysteem naar HR 21. Dit is inclusief implementatie en borging van het functiewaarderingssysteem. Implementatie is in samenwerking met een extern bureau. Opstellen van Werving en selectiebeleid: Voor werving en selectie wordt beleid opgesteld dat meebeweegt met de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt. Er is een sterke toename van vacatures, terwijl de arbeidsmarkt tegelijkertijd onder druk staat. Om geschikte kandidaten uit de krappe arbeidsmarkt markt aan te trekken wordt er actief geworven. De vacatures die we uitzetten hebben een nieuw format en nieuwe vacatureteksten. We maken gebruik van wervingsfilms, we zijn actief op LinkedIn en andere Social media.

Het aanbrengen van een nieuwe collega wordt beloond, etc. Door deze acties sluiten we beter aan op de manier waarop kandidaten tegenwoordig naar banen zoeken. Onboarding: (het instroomproces waarbij nieuwe medewerkers kennismaken met de organisatie) Opstellen onboarding programma. Onderdeel van het binden en boeien van medewerkers. Het betreft hier zowel de on-boarding van de individuele medewerker als mede het opstellen van een algemeen (breder) on-boarding programma voor nieuwe medewerkers. Personeel ontwikkelplan: Opstellen en in gebruik nemen van het Personeels ontwikkelplan : o Wat hebben we als organisatie nodig aan kennis en kunde om toekomstige ontwikkelingen het hoofd te bieden? o Wat hebben we nu aan kennis en kunde aan boord? o Wat is er voor nodig om naar het gewenste/vereiste niveau te groeien? Medewerkertevredenheidsonderzoek (MTO): Begin 2023 is gestart met het werkbelevingsonderzoek. Als eerste is een nulmeting gehouden. Hieruit blijkt dat 70% van de deelnemers goed in zijn/haar vel zit. Met plezier naar het werk gaat en zich thuis voelt in de organisatie. Als vervolg op de nulmeting zijn op een aantal thema’s verdiepende vragen gesteld. De teammanagers hebben in hun team overleggen aandacht besteed aan deze thema’s en aan hun teams gevraagd hoe wij deze thema’s kunnen verbeteren. De totale opbrengsten zijn in het MT besproken.

De actiepunten worden meegenomen in de ontwikkeling van de organisatie. Financiën De kosten van het personeel zijn verdeeld op basis van de loonsom. Met u zijn afspraken gemaakt dat wij niet sturen op de formatie, maar op de loonsom. Deze loonsom stijgt met niet te beïnvloeden externe factoren, zoals CAO-stijgingen of wijzigingen in sociale premies of als gevolg van overdracht van taken door het Rijk. De ambtelijke organsiatie zorgt ervoor dat de opgedragen taken binnen de loonsom worden verricht. Het overzicht met de personeelslasten is opgenomen als bijlage 1.

65

Ziekteverzuim Onze streefwaarde is een maximaal ziekteverzuimpercentage van 4,0%. We hebben beleid en ondernemen de nodige activiteiten om het ziekteverzuim laag te houden. We maken gebruik van de adviezen van de Arboarts voor een optimale re-integratie en de inzet van interventies. Streefcijfer ziekteverzuim (4.0 %) is niet gehaald. Ziekteverzuim percentage over het jaar 2022 bedraagt 6,8%. De organisatie heeft nog steeds te maken met langdurig verzuim, veroorzaakt door niet werk gerelateerde redenen en een staartje van corona. Het percentage wordt hier door omhoog gestuwd. Het gemiddelde ziekteverzuimpercentage voor gemeente < 20.000 inwoners bedroeg in 2022 6,7% . In 2023 zien we in de cijfers t/m juli een daling van het ziekteverzuimpercentage. In de hierna opgenomen tabel wordt inzicht gegeven in de bereikte- en komende jaren te bereiken resultaten. Het verzuimcijfer van 4% blijft het streefcijfer. Tabel: Ontwikkeling ziekteverzuim Ziekteverzuimpercentage

2021

2022

2023

2024

2025

2026

6,63

6,78

5,0

4,5

4,0

4,0

Ontwikkelingen Met de in gebruik name van het nieuwe e-HRM systeem hebben we de beschikking over de zgn. Verzuimmodule. De Verzuimmodule geeft een verbeterde monitoring en betrekt de leidinggevende actief bij het verzuim/reintegratieproces. Ook is er een link tussen de Bedrijfspoli en de Verzuimmodule in het nieuwe e-HRM systeem. Hierdoor hebben de teammanagers altijd de meest actuele informatie/status voorhanden. In het periodieke Sociaal Medisch Team overleg (SMT) vindt afstemming en overleg plaats tussen het MT, P&O en de Bedrijfsarts en Coach Arbeid en Gezondheid van de Bedrijfspoli. Risico’s Eigen risicodragerschap WGA, WGA-flex Onze gemeente is sinds 2010 eigenrisicodrager voor de WGA (Wet Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsongeschikten), de WGA-flex en de Ziektewet. Dat wil zeggen dat, in geval van instroom in de WGA, de uitkeringslasten en re-integratiekosten gedurende maximaal 10 jaar voor rekening van de gemeente komen. Een goed ziekteverzuimbeleid beperkt de risico´s. Sinds de invoering van de WIA (wet Werk en Inkomen naar Arbeidsvermogen) is er één (ex-) medewerker van onze gemeente ingestroomd in deze uitkering.

INFORMATIEVOORZIENING EN AUTOMATISERING Focus ICT ligt in 2023 en 2024 op de Europese aanbesteding en implementatie van de nieuwe, verbeterde ICT-omgeving: Implementatie ICT-verbeterplan bestaat uit de volgende onderdelen: o Europese aanbesteding nieuwe ICT-dienstverlener o Implementatie en inrichting nieuwe ICT-infrastructuur/omgeving o

Europese aanbesteding nieuwe ICT-dienstverlener: ICT-Informatiemanagement staat aan de lat om via een Europese aanbestedingsprocedure een contract af te sluiten met een nieuwe ICT-dienstverlener. Via de Europese aanbestedingsprocedure komt de keuze tot een ICT-dienstverlener die de gemeente ontlast en ontzorgt op ICT-gebied. Een nieuwe ICT-infrastructuur inricht en beheert, met goede prestaties, stabiliteit en veiligheid. Toekomstbestendig, gericht op dataopslag en verwerking in de Cloud. De Europese aanbestedingsprocedure wordt begeleid door een specialistisch bureau. Zij hebben een team samengesteld dat ons gaat helpen. De aanbestedingsprocedure kent verschillende verplichte stappen met deadlines. Vanuit West Maas en Waal zal de Informatiemanager een belangrijke rol spelen in deze aanbestedingsprocedure.

66

Het resultaat van de opdracht voor onszelf en voor het begeleidende bureau is een getekend contract met een leverancier die voldoen aan de eisen en wensen van de gemeente West Maas en Waal De aanbesteding bestaat uit 4 fasen: 1.

2.

3.

4.

o

Voorbereidingsfase: a. Definitieve scope b. Projectplan c. Aanbestedingsstrategie. Opstellen aanbestedingsdocumenten: a. Selectieleiddraad b. Beschrijvend document van gunningsfase c. Opstellen programma van eisen d. Overige documenten o.a. SLA, conceptovereenkomst e. Beoordelingsmodel Uitvoeren aanbesteding a. Publicatie aanbestedingsdocumenten b. Opstellen nota’s van inlichtingen c. Beoordeling en gunning d. Communicatie gunning en afwijzingsbrieven Contracteren a. Opstellen en tekenen overeenkomst nieuwe ICTdienstverlener

Implementatie en inrichting nieuwe ICT-infrastructuur/omgeving: Nadat het contract met de nieuwe ICT-dienstverlener ondertekend is, start de implementatiefase. Samen met de informatiemanager, de nieuwe leverancier, ICT De Connectie, en (indien nodig) het adviesbureau uit de aanbesteding, wordt een implementatieplan opgesteld. Onderdelen van het implementatieplan zijn de ontvlechting van de huidige ICT-omgeving en de inrichting en opbouw van de nieuwe ICT-omgeving. In samenhang met de implementatie van de nieuwe ICT-omgeving vinden er een aantal andere acties plaats op Informatie en ICT-gebied:

o

o o o

o o

o

Risicobeperking/continuïteit: De ICT-infrastructuur is verouderd en wordt daardoor gevoeliger voor storingen en uitval. De technische infrastructuur wordt hierop op continu basis gecheckt. Op dit moment zijn we met leveranciers in gesprek over de beperking van de risico’s. Analyse applicaties/software: Onderzoek naar welke applicaties we in huis hebben, noodzaak, zit er overlap in, etc. Inventarisatie ICT-contracten. Zorgen voor meer grip op het beheer van de contracten. MS365/Team project: Voortzetting project. Eerstvolgende actie: uitfasering netwerkschijven. Planning: 2e helft 2023 Opzetten werkbare indeling en werkwijze. Planning: 2e helft 2023, doorloop 2024 Voortzetting project in samenhang met doorontwikkeling Informatiebeheer. Coördinatie ICT: de coördinatie op de ICT inzet is overgenomen van De Connectie door de Informatiemanager van de gemeente West Maas en Waal . Advies en coördinatie t.b.v. verbetering Dienstverlening KCC: Advies en coördinatie bij implementatie KCC-applicaties en digitalisering. Opstellen informatiebeleidsplan: Opstellen Informatiebeleidsplan waarin wordt beschreven hoe we op een samenhangende manier, van de huidige situatie naar een door informatiebeleid bepaalde eindsituatie komen.

Dit gaat in samenhang met de doelstellingen van de gemeente, maatschappelijke en technische ontwikkelingen en informatieveiligheid in samenhang met Informatie beheer en het Dienstverleningsconcept. Het is gericht op het verbeteren van informatie en de informatievoorziening.

67

o

Opzetten Informatiehuis: Het informatiehuis bevat alle relevante data waar we als gemeente over beschikken. Bij de uitwerking is het belangrijk om antwoord te vinden op de vragen: ‘waar staat onze data en hoe kunnen we het ontsluiten?’ ‘’Wat kunnen we’ en ‘wat willen we met onze data? ’Hoe breng je data tezamen en creëer je uit de data bruikbare informatie die kan ondersteunen bij het maken van beleidskeuzes en het behalen van onze doelstellingen’? Er is behoefte binnen de organisatie om meer data gedreven te werken. Ter voorbereiding wordt er een kort verkennend onderzoek uitgevoerd naar de mogelijkheden van data gedreven werken binnen de gemeente West Maas en Waal.

Informatieveiligheid: Het opgestelde Beleidsplan Informatieveiligheid bevat algemene kaders, uitgangspunten en managementafspraken waarmee de informatieveiligheid van de organisatie kan worden vormgegeven en geborgd. Gemeente West Maas en Waal is een informatie-intensieve organisatie. De gemeente werkt onder meer met persoonsgegevens en andere vertrouwelijke informatie. Om de continuïteit van de organisatie te kunnen blijven borgen, is het van essentieel belang om een goed werkend informatiebeveiligingssysteem op te zetten. Het doel van dit systeem is om de informatieveiligheid van de organisatie continue te blijven verbeteren. Gemeente West Maas en Waal hanteert de BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) als uitgangspunt bij de inrichting en uitvoering de informatiebeveiligingsactiviteiten. Beheersmaatregelen worden gedefinieerd, geïmplementeerd, getoetst en waar nodig bijgesteld Ontwikkeling Informatiebeheer: De Wet Open Overheid (WOO) is in 2022 in werking getreden. Dit vraagt om een wijziging in ons informatiebeheer. Bepaalde gegevens moeten actief openbaar beschikbaar zijn. Dit in tegenstelling tot de WOB. De WOO wordt opgepakt binnen het organisatie ontwikkelplan. Start uitvoering plan van aanpak ‘Toekomstbestendig Informatiebeheer’: Ons informatiebeheer is voor verbetering vatbaar.

Dit heeft geleid tot een nieuwe beschouwing van wat er nodig is om informatiebeheer op de rit te krijgen. Er is een 1 e concept van de aanpak om tot ‘Toekomstbestendig Informatiebeheer’ te komen. Onderdeel hiervan is de doorontwikkeling van het team DIV. Waarom werken aan een toekomstbestendig informatiebeheer noodzakelijk is? o o

We voldoen op een aantal onderdelen nog niet aan het gewenste niveau. Verbetering is nodig Voldoen aan -en mee kunnen met landelijke ontwikkelingen: o Wet- en regelgeving o.a.: ▪ Omgevingswet ▪ Wet open overheid (WOO) ▪ Wet digitale overheid ▪ Archiefwet o Bestuurlijk o.a.: ▪ Gezamenlijke gemeentelijke uitvoering (onderdeel Digitale Agenda 2020) o Technologie o De kwaliteit van het informatiebeheer is van invloed op informatiebeveiliging en viceversa.

De grip op informatie dient verstevigd te worden. Dat kan alleen in onderlinge samenhang tussen strategie en beleid, mensen, middelen en governance (hoe gaan we om met onze informatie en waar/hoe slaan we het op). Om te kunnen voldoen aan de voorwaarden van een toekomstbestendig informatiebeheer is (door)ontwikkeling van het team DIV noodzakelijk. Financiën De kosten van onze informatievoorziening en automatisering, exclusief de personeelslasten en doorberekeningen, ontwikkelen zich de komende jaren als volgt:

68

Kosten I&A-budget

Werkelijk 2022

Actueel 2023

Raming 2024

Raming 2025

Raming 2026

Raming 2027

Kosten I&A-budget Kapitaallasten Onderhoud, hard- en software Ondersteuning en consultancy Huur data- en spraaklijnen Veiligheidsbeleid Beheer en bewaring archief Digitale dienstverlening Huur en lease

Opstarten ICT-verbeterplan Overige kosten Ontvangsten Saldo I&A-budget

€ 65.700 € 65.918 € 58.387 € 58.414 € 58.395 € 8.661 € 801.898 € 1.106.718 € 1.215.102 € 1.235.239 € 1.255.589 € 1.288.329 € 86.346 € 117.523 € 121.765 € 125.023 € 128.010 € 131.150 € 107.718 € 58.688 € 60.807 € 62.434 € 63.926 € 65.494 € 13.727 € 30.852 € 31.965 € 32.821 € 33.606 € 34.430 € 68.260 € 85.339 € 88.419 € 90.785 € 92.954 € 95.235 €0 € 14.281 € 14.796 € 15.193 € 15.556 € 15.938 € 58.229 € 86.833 € 89.968 € 92.375 € 94.582 € 96.902 € 566.876 € 43.018 € 42.572 € 44.100 € 45.270 € 46.326 € 47.463 -€ 1.843 -€ 4.579 -€ 4.744 -€ 4.871 -€ 4.988 -€ 5.110 € 1.243.053 € 2.171.021 € 1.720.565 € 1.752.683 € 1.783.956 € 1.778.492

Risico’s Tot aan het moment van de implementatie van de nieuwe ICT- infrastructuur blijft er risico bestaan op uitval van de bestaande huidige verouderde ICT-infrastructuur. De huidige situatie wordt op continu basis gecheckt. Waar nodig worden er tijdelijke maatregelen genomen. Ook zijn we met leveranciers in gesprek over manieren om dit risico beheersbaar te houden. PLANNING & CONTROL Algemeen De planning en control cyclus is één van de belangrijkste processen in onze gemeente omdat alle beleidsthema's in de P & C cyclus zijn opgenomen. Naast beleidsthema's wordt inzicht gegeven in de financiële huishouding van onze gemeente. In samenspraak met het college van burgemeester en wethouders en uw raad is afgesproken, dat er in de komende jaren meer gestuurd zal worden op "maatschappelijke effecten". De vraag die hier aan vooraf gaat is "Waar willen wij als gemeente over een aantal jaren staan" In de begroting 2024 zijn de eerste contouren zichtbaar die het sturen op maatschappelijke effecten op termijn mogelijk moeten maken. De geformuleerde doelstellingen en de daarvoor uit te voeren activiteiten zijn hiervoor de basis. De kengetallen en indicatoren, die iets over het maatschappelijke effect zeggen, moeten nog worden benoemd en "geladen".

Daarnaast kan in het voorjaar van 2024 een evaluerende discussie met uw raad worden gevoerd over de op dit moment benoemde maatschappelijke effecten en doelstellingen. Op juridisch vlak is de (mogelijke) komst van een contractmanager een kwaliteitsimpuls met betrekking tot onze rechten en plichten naar derden. Een sluitend contractbeheersysteem maakt hier onderdeel van uit. Ontwikkelingen en risico’s In december 2023 is de migratie naar de cloudversie van het financiële systeem afgerond en is in die zin weer toekomstbestendig. Op het gebied van planning en control is geen sprake van bijzondere risico’s.

69

COMMUNICATIE Door de organisatie worden voor steeds meer doeleinden de ondersteuning van en advies aan de collega’s van communicatie gevraagd. Dit is een positieve ontwikkeling, want zo ontstaat er een steeds eenduidigere manier van communiceren met inwoners en organisaties. En is de communicatie beter afgestemd op het doel en de te bereiken doelgroep. Dit geldt ook voor communicatie binnen de eigen organisatie Eén van de speerpunten voor communicatie is het gebruik van toegankelijke communicatie, eenvoudig taalgebruik en verbetering van de gemeentelijk website (zie collegeprogramma). Op deze ontwikkelingen wordt al enige tijd ingezet door het team van communicatie. Er zijn al een tal van verbeteringen en aanpassingen doorgevoerd. Hierdoor wordt de communicatie door de gemeente steeds beter, laagdrempeliger en begrijpelijker. Deze ontwikkeling zet zich de komende jaren door. Initiatieven om de bovenstaande koers te ondersteunen: o Training Heldere Taal (basis): voor nieuwe medewerkers en de opfriscursus voor de overige medewerkers. Planning: wordt herhaaldelijk ingepland o Training Heldere Taal voor raad en collegevoorstellen: bestemd voor iedere nieuwe collega die raad -en collegevoorstellen opstelt en een opfriscursus voor de overige collega’s.

o Actualisatie communicatiemiddelen: welke middelen zetten we nu in, welke mogelijkheden/ontwikkelingen zijn toepasbaar? o Verbetering website: ▪ Inventariseren van verbeterpunten vanuit de gebruikers (extern en intern). ▪ Controle op de juistheid van de inhoud van de pagina’s (i.s.m. de vakafdelingen) ▪ Verbeterde zoekfunctie en een overzichtelijke indeling van de Webpagina’s Ontwikkelingen en risico’s: De technische ontwikkelingen om ons heen gaan hard. De introductie van AI (kunstmatige intelligentie) o.a. via programma’s als ChatGPT gaat zeker impact hebben op de manier waarop we met elkaar gaan communiceren, informatie ophalen en documentatie samenstellen, etc. Om deze ontwikkelingen te kunnen blijven volgen is het goed om het komend jaar onszelf hierin te verdiepen. ‘Wat is er mogelijk’, ‘op welke manier kunnen we er in de communicatie ons voordeel mee doen’, maar ook ‘waar zitten de risico’s van het gebruik van o.a. ChatGPT. Met het toenemen van wet- en regelgeving ook op het gebied van communicatie, ontstaan ook risico's, waar die voorheen nog niet (of veel minder) bestonden. Die wet- en regelgeving is namelijk niet geheel vrijblijvend. Bijvoorbeeld de bestuurlijke verantwoordelijkheid om de website toegankelijk te maken voor alle inwoners. FACILITAIRE ONDERSTEUNING Algemeen Facilitaire zaken beslaat de huisvesting, advisering van inkoop huishoudelijke zaken.

Ontwikkelingen Ontwikkelingen met facilitaire gevolgen zijn: - Huisvesting, mede in relatie tot ARBO en de ontwikkeling van een regiegemeente; - Strenger wordende eisen aan interne veiligheid en aan de informatieveiligheid; - Eisen met betrekking tot duurzaamheid en milieubewustzijn. - Aanpassingen i.v.m. preventie en het welzijn van de medewerkers (ARBO). Risico’s Op het gebied van facilitaire zaken zijn de volgende risico's te verwachten: - Toenemende eisen aan de interne veiligheid; - Toenemende eisen aan de informatie veiligheid; - Hoge kosten digitale abonnementen.

70

Financiën De kosten van facilitaire ondersteuning, ontwikkelen zich de komende jaren als volgt:

GRIFFIE Algemeen De griffier verricht haar werkzaamheden onder verantwoordelijkheid van uw gemeenteraad. Daarmee is de griffier op dit moment de enige medewerker die niet onder de bevoegdheid van ons college valt. De griffier legt alleen verantwoording af aan uw raad. Vanuit de ambtelijke organisatie wordt de griffier ondersteund voor inhoudelijke, secretariële, administratieve en logistieke zaken. De griffie heeft drie kerntaken: - Adviserende taak gericht op de ondersteuning van uw raad en individuele raadsleden bij de uitoefening van de taken en bevoegdheden en de positionering van uw raad; - Logistieke en secretariële ondersteuning bij vergaderingen en overige werkzaamheden van uw raad; - Afstemmende en coördinerende taken. Naast reguliere werkzaamheden kent de griffie ad hoc werkzaamheden. Deze vallen onder de procesmatige ondersteuning en advisering van uw raad. Het gaat dan bijvoorbeeld over werkprocedures, positionering, ontwikkeling, participatie, enz. Wij doen deze werkzaamheden op uw verzoek of op eigen initiatief. Deze werkzaamheden worden, voor zover voorzien, beschreven in een Werkplan Griffie. Financiën Als raad beschikt u voor 2024 over een budget van € 9.000. Dit is een bedrag voor trainingen, inhuur advies derden, de raadsexcursie, ontwikkeling instrumenten en raadsactiviteiten.

Daarnaast is er een bedrag van € 10.000 (structureel) beschikbaar voor het organiseren van een Kindergemeenteraad. Ontwikkelingen en risico’s In 2020 heeft uw raad een Notitie Burgerparticipatie aangenomen. Deze moet invulling krijgen. Duidelijk moet worden wat de rol en betrokkenheid van de raad is bij Burgerparticipatie en eventueel bij het Right to Challenge. Inmiddels is de functie adviseur burgerparticipatie vervuld. In 2023 is een nieuwe invulling gegeven aan de organisatie van de kindergemeenteraad. Dit omdat ProDemos in 2022 gestopt is met de organisatie van deze raad. In 2024 moet gekeken worden naar de verdere ontwikkeling van de Kindergemeenteraad. Vanaf eind 2020 moet raadsinformatie voldoen aan de toegankelijkheidsrichtlijnen voor overheidsinstanties (waaronder ondertiteling van raadsvergaderingen en RTG's). Hiervoor moeten we ook in 2024 nog de nodige werkzaamheden uitvoeren; zo dienen bijvoorbeeld de (live) uitzendingen ondertiteld te worden. Wij houden de doorontwikkeling van raadsinformatiesysteem nauwlettend in de gaten. Hieronder valt ook de koppeling met ons zaak- en archiefsysteem.

71

REKENKAMER Algemeen Per 1 januari 2023 is de wet Versterking decentrale rekenkamers in werking getreden. Gemeenten zijn nu verplicht een rekenkamer in te stellen. De rekenkamerfunctie is afgeschaft. Raadsleden kunnen geen lid meer zijn van deze rekenkamer. De rekenkamer is één van de instrumenten van uw raad om uw controlerende taak uit te voeren. De rekenkamer onderzoekt of het gemeentelijk beleid goed is uitgevoerd en het gewenste effect heeft gehad. Zijn de beoogde doelen bereikt? Ook kijkt zij of het gemeentelijke geld hiervoor goed is besteed. Daarom is het belangrijk dat er een goede afstemming is tussen uw raad en de rekenkamer over gewenste onderzoeken. De griffie ondersteunt de rekenkamer in haar werkzaamheden. Financiën Voor de rekenkamer is inmiddels weer een jaarlijks budget beschikbaar gesteld van € 20.000. Ontwikkelingen en risico’s In de wet is een overgangstermijn van één jaar opgenomen. Uiterlijk op 1 januari 2024 zal een onafhankelijke rekenkamer moeten zijn ingesteld, inclusief de benoeming van leden. Binnen de regio Rivierenland loopt een initiatief om een gezamenlijke rekenkamer in te stellen. De voorzitter van de auditcommissie volgt de ontwikkelingen op dit gebied. De auditcommissie bespreekt de mogelijkheden om regionaal aan te sluiten dan wel een zelfstandige rekenkamer in te stellen.

72

PARAGRAAF VERBONDEN PARTIJEN ALGEMEEN De paragraaf betreffende de verbonden partijen bevat ten minste (BBV, artikel 15): a De visie op, en de beleidsvoornemens omtrent verbonden partijen; b De lijst van verbonden partijen, die wordt onderverdeeld in: 1 gemeenschappelijke regelingen; 2 vennootschappen en coöperaties; 3 stichtingen en verenigingen; 4 overige verbonden partijen. c De lijst van verbonden partijen. In de lijst van verbonden partijen wordt ten minste de volgende informatie opgenomen: a De wijze waarop de gemeente een belang heeft in de verbonden partij en het openbaar belang dat ermee gediend wordt; b Het belang dat de gemeente in de verbonden partij heeft aan het begin en de verwachte omvang aan het einde van het begrotingsjaar; c De verwachte omvang van het eigen vermogen en het vreemd vermogen van de verbonden partij aan het begin en aan het einde van het begrotingsjaar; d De verwachte omvang van het financiële resultaat van de verbonden partij in het begrotingsjaar; e De eventuele risico’s van een verbonden partij waar geen maatregelen voor getroffen zijn door de gemeenten en die van materiële betekenis kunnen zijn op de financiële positie van de gemeente. Inleiding Verbonden partijen zijn organisaties waaraan de gemeente zich bestuurlijk en financieel verbindt.

Het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV, artikel 1) geeft als definitie: “een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie waarin de provincie onderscheidenlijk gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft”. Onder bestuurlijk belang wordt verstaan een zetel in het bestuur van een participatie of het hebben van stemrecht. Van financieel belang is sprake wanneer wij middelen ter beschikking stellen en die verloren gaan in geval van faillissement van de verbonden partij en/of als financiële problemen bij de verbonden partij op ons verhaald kunnen worden. In deze paragraaf gaan wij in op de belangen die met de diverse verbonden partijen zijn gediend en de relatie met onze gemeentelijke doelstellingen. Via deze paragraaf informeren we u op hoofdlijnen over de relatie tussen 'verbonden partijen' en het 'publieke belang' dat wordt gediend. Visie op de beleidsvoornemens omtrent verbonden partijen Het inzichtelijk maken van de verbonden partijen is om twee redenen van belang. De eerste reden is dat verbonden partijen vaak beleid uitvoeren dat de gemeente in principe ook zelf kan blijven doen. De gemeente geeft een mandaat aan de verbonden partij. De tweede reden betreft de kosten, het budgettaire beslag en de financiële risico’s, die de gemeente met de verbonden partijen kan lopen en de daaruit voortvloeiende budgettaire gevolgen.

Het aangaan van banden met verbonden partijen komt altijd voort uit het publieke belang. In het algemeen geldt dat voor een gemeenschappelijke regeling wordt gekozen indien de gemeente dit beleid niet alleen of niet doeltreffend kan uitvoeren. De gemeenschappelijke regelingen voeren beleid en beheer op verschillende terreinen uit voor de gemeente. Onderverdeling verbonden partijen Gemeente West Maas en Waal heeft een verbintenis met onderstaande partijen. Van de gemeenschappelijke regelingen wordt nader uitgewerkt welk doel we nastreven met de verbintenis, hoe de financiële situatie is en welke risico’s benoemd kunnen worden.

73

Onderverdeling Gemeenschappelijke regeling

Naam verbonden partij Afvalverwijdering Rivierenland (AVRI) Belastingsamenwerking Rivierenland (BSR) Gezondheidsdienst Gelderland Zuid (GGD) Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) Regio Rivierenland Uitvoeringsorganisatie Breedbandnetwerk Rivierenland (UBR) Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) Werkzaak Rivierenland

Vennootschappen en coöperaties Vitens Stichtingen en verenigingen

Geen verbintenissen

Overige verbonden partijen

Geen verbintenissen

Gemeentelijke kaders Beleidsstuk

Jaar

GR Afvalverwijdering Rivierenland (AVRI) GR Belastingsamenwerking Rivierenland GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Gelderland-Zuid GR Omgevingsdienst Rivierenland GR Regio Rivierenland GR Uitvoeringsorganisatie Breedbandnetwerk Rivierenland GR Hulpverlening en Veiligheid Gelderland Zuid GR Werkzaak Rivierenland

2019 2019 2020 2019 2019 2019 2020 2019

Met betrekking tot gemeenschappelijke regelingen in de regio Nijmegen hebben wij afspraken gemaakt over de uitgangspunten voor het opstellen van de begroting en de jaarrekening. In deze begrotingsrichtlijnen Regio Nijmegen (BRN) wordt een aantal essentiële uitgangspunten gegeven. Deze uitgangspunten zijn: - Uitgangspunten voor opstelling van de begroting; - Indexering van de gemeentelijke bijdrage; - Overige uitgangspunten. - Uitgangspunten voor opstelling jaarrekening; - Resultaatbestemming; - Door gemeenten terug te vorderen BTW op grond van het BTW Compensatie Fonds (BCF). - Planning besluitvorming voor de regio. De opgenomen kaders in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) voor de begroting en jaarrekening zijn vanzelfsprekend van toepassing voor de GR. Ontwikkelingen Er zijn geen bijzondere externe ontwikkelingen.

OVERZICHT VERBONDEN PARTIJEN Afvalverwijdering Rivierenland (AVRI) Juridische vorm Gemeenschappelijk Regeling Vestigingsplaats

Geldermalsen

Omschrijving

Avri verzorgt de inzameling en verwerking van huishoudelijk afval en grondstoffen, ontwikkelt het gemeentelijke afvalstoffenbeleid, handhaaft de afvalstoffenverordening en verzorgt de voorlichting over afval.

Doel

Samen werken aan een schoon Rivierenland

Participanten

Buren, Culemborg, Maasdriel, Neder-Betuwe, Tiel, West Maas en Waal, West-Betuwe en Zaltbommel.

74

Bestuurlijk belang

Het algemeen bestuur telt acht leden (en plaatsvervangende leden) en is samengesteld uit vertegenwoordigers van de colleges van burgemeester en wethouders van de deelnemende gemeenten. De bevoegdheden van het algemeen bestuur zijn gelijk aan die van de gemeenteraad met als uitzondering dat de verhoudingen bij de gemeenschappelijke regelingen niet volledig zijn gedualiseerd.

Bijdrage 2024

€ 0 AVRI opereert kostendekkend.

Bijdrage 2025

€ 0 AVRI opereert kostendekkend.

Bijdrage 2026

€ 0 AVRI opereert kostendekkend.

Bijdrage 2027

€ 0 AVRI opereert kostendekkend.

Eigen vermogen per 1-1 € 1.568.000

Eigen vermogen per 31-12

€ 1.317.000

Vreemd vermogen per 1-1 € 51.235.000

Vreemd vermogen per 31-12 € 47.198.000

Resultaat begroting

€0

Relatie met programma

Fysieke leefomgeving

Beleidsvoornemens

In 2024 wil Avri de strategische visie voor de toekomst, ofwel Het Koersplan vaststellen. De raden zijn hierbij betrokken via het proces van De Houtskoolschets.Verder is het voornemen om vanaf 2024 te starten met de gescheiden inzameling van luier- en incontinentieafval in onze gemeente en te stoppen met de inzet van verenigingen bij de inzameling van oud papier door Avri.

Risico's en getroffen maatregelen

De lopende processen ten aanzien van het toekomstbestendig maken van de milieustraten kunnen van invloed zijn op de begroting. Marktontwikkelingen kunnen een forse impact hebben op de kosten en de opbrengsten van Avri, zoals bijvoorbeeld de enorme stijging van brandstofen energieprijzen maar ook de verwachte sterke stijging in de kosten voor de verwerking van restafval. Gezien de grote mate van onvoorspelbaarheid van dergelijke kosten (en opbrengsten) en de directe invloed die dat heeft op de resultaten van Avri worden de marktontwikkelingen nauwgezet gemonitord. Middels contractvorming, slimme samenwerking en het opbouwen van een egalisatiebuffer (middels de voorziening basispakket) wordt geprobeerd deze afhankelijkheid van marktontwikkelingen zoveel mogelijk te verkleinen.

Belasting Samenwerking Rivierenland (BSR) Juridische vorm Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats

Tiel

Omschrijving

Samenwerkingsverband op het gebied van belastingen.

Doel

Uitvoering gemeentelijke belastingtaken, met uitzondering van het beleid.

Participanten

De gemeenten Culemborg, IJsselstein, Maasdriel, Montfoort, Tiel, West Maas en Waal, West Betuwe en Wijk bij Duurstede, het Waterschap Rivierenland en de AVRI.

Bestuurlijk belang

Het algemeen bestuur bestaat uit zoveel leden als er deelnemers zijn, waarbij het Waterschap twee leden benoemd. Uit het AB wordt een dagelijks bestuur van drie leden gekozen. Dit bestaat uit een voorzitter en twee leden. In het DB zit minimaal één lid namens het Waterschap.

Bijdrage 2024

€ 381.000

Bijdrage 2025

€ 381.000

Bijdrage 2026

€ 387.000

Bijdrage 2027

€ 396.000

Eigen vermogen per 1-1 € 252.000

Eigen vermogen per 31-12

€ 152.000

Vreemd vermogen per 1-1 € 7.286.000

Vreemd vermogen per 31-12 € 8.904.000

75

Resultaat begroting

€0

Relatie met programma

Algemene dekkingsmiddelen.

Beleidsvoornemens

Volumegroei bij BSR is een mogelijkheid om een bijdrage te leveren aan het realiseren van kostenbeheersing, kostenverlaging en/of verlagen van de kwetsbaarheid van het geheel of op onderdelen. De mogelijkheid van volumegroei door aansluiting van individuele gemeenten of een combinatie van een samenwerking of fusie met andere belastingkantoren zal de komende jaren verder worden verkend/onderzocht.

Risico's en getroffen maatregelen

De instroom aan WOZ-bezwaren vanuit de no-cure-no-pay bedrijven is landelijk ongekend hoog. Dit leidt tot forse kostenstijgingen. De verwachting is dat deze trend zich de komende jaren doorzet. De staatssecretaris heeft daarom een plan van aanpak opgesteld bestaande uit een pakket aan maatregelen welke zich richt op het wegnemen van de financiële prikkel voor no-cure-no-pay bedrijven om namens een belanghebbende een bezwaarprocedure te starten of door te procederen met de overwegende reden om een proceskostenvergoeding of een vergoeding van immateriële schade te verkrijgen. Naar verwachting kan een en ander vanaf 2024 (gefaseerd) worden geëffectueerd.

GGD Gelderland-Zuid Juridische vorm

Gemeenschappelijke regeling

Vestigingsplaats

Nijmegen

Omschrijving

De GGD Gelderland-Zuid is - na de fusie van GGD Regio Nijmegen en GGD Rivierenland - vanaf 1 juli 2013 de uitvoeringsorganisatie van de gemeentelijke taken die voor een belangrijk deel zijn vastgelegd in de Wet Publieke Gezondheid (WPG). De taken die de GGD uitvoert dragen bij tot de bescherming en de bevordering van de gezondheid van onze inwoners.

Doel

Doelstelling van de GGD is de uitvoering geven aan de wettelijke taken op het terrein van de (preventievoorlichting over de) openbare volksgezondheid. De belangrijkste taken die worden uitgevoerd zijn vroeg signalering van lichamelijke en geestelijke stoornissen en psychosociale problemen, voornamelijk door uitvoering van jeugdgezondheidszorg, en het opsporen en bestrijden van bronnen van infectieziekten. Het gaat ook om een goede toegankelijkheid en spreiding van gezondheidszorgvoorzieningen.

Participanten

Gemeenten Berg en Dal, Beuningen, Buren, Culemborg, Druten, Heumen, Maasdriel, Neder-Betuwe, Nijmegen, Tiel, West Maas en Waal, West Betuwe, Wijchen en Zaltbommel.

Bestuurlijk belang

Het algemeen bestuur en het dagelijks bestuur bestaan uit portefeuillehouders van de deelnemende gemeenten. De stemverhouding in het algemeen bestuur is gebaseerd op 1 stem per 20.000 inwoners of minder.

Bijdrage 2024

€ 1.153.561

Bijdrage 2025

€ 1.153.561

Bijdrage 2026

€ 1.153.561

Bijdrage 2027

€ 1.153.561

Eigen vermogen per 1-1 € 1.962.000

Eigen vermogen per 31-12

€ 1.862.000

Vreemd vermogen per 1-1 € 20.903.000

Vreemd vermogen per 31-12 € 20.795.000

Resultaat begroting

€ 524.000

Relatie met programma

Maatschappelijke zaken

Beleidsvoornemens

Continuering huidige wettelijk verplichte en facultatieve taken van de GGD. In de loop van 2024 bekijken of we in het kader van GALA / IZA / SPUK nog extra facultatieve dienstverlening willen inkopen.

76

Risico's en getroffen maatregelen

Op basis van een aantal ontwikkelingen kan het Algemeen Bestuur van de GGD de begroting 2024 en verder gewijzigd vaststellen.

Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) Juridische vorm Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats

Tiel

Omschrijving

De Omgevingsdienst voert taken op het gebied van bouwen, milieu, handhaving en toezicht voor de deelnemende gemeenten en Provincie uit. Wij hebben met ingang van 1 april 2013 onze taken op het gebied van vergunningverlening en handhaving ondergebracht bij de Omgevingsdienst Rivierenland. Onze gemeente is WABO-breed overgegaan, dus zowel de milieutaken als de bouwzaken zijn overgegaan.

Doel

Door de bundeling en schaalvergroting wordt de basis gelegd voor een kwalitatief betere dienstverlening aan de burgers. Door een bundeling van formatie wordt een schaal gecreëerd die beter in staat is om versnippering en gaten in de capaciteit op te vangen, dus minder kwetsbaarheid. De ODR zal door haar omvang beter kunnen inspelen op komende wettelijkeen kwaliteitscriteria.

Participanten

Gemeente Buren, Culemborg, Maasdriel, Neder Betuwe, Tiel, West Maas en Waal, West Betuwe en Zaltbommel en provincie Gelderland.

Bestuurlijk belang

Omgevingsdienst Rivierenland wordt bestuurd door een algemeen bestuur en een dagelijks bestuur. Het algemeen bestuur bestaat uit één lid per deelnemende gemeente.

Bijdrage 2024

€ 2.611.321

Bijdrage 2025

€ 2.611.321

Bijdrage 2026

€ 2.611.321

Bijdrage 2027

€ 2.611.321

Eigen vermogen per 1-1 € 1.135.029

Eigen vermogen per 31-12

€ 1.106.404

Vreemd vermogen per 1-1 € 5.158.213

Vreemd vermogen per 31-12 € 4.989.635

Resultaat begroting

€ 433.514

Relatie met programma

Er is vooral een relatie met Programma 1 - Wonen, Werken en Recreëren en met programma 3 - Fysieke leefomgeving.

Beleidsvoornemens

Per 1 januari 2024 zal de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen in werking treden. De invoering hiervan was al eerder voorzien maar is diverse keren uitgesteld.

Risico's en getroffen maatregelen

Tekort gekwalificeerd personeel: er is nog steeds een tekort aan gekwalificeerd personeel. Inhuurkrachten zijn duurder dan eigen personeel en daardoor is er sprake van een financieel risico.Tariefstijging inhuurkrachten: door de krapte op de arbeidsmarkt stijgen de kosten van inhuur krachten en tijdelijke medewerkers bovengemiddeld hard.

Regio Rivierenland Juridische vorm

Gemeenschappelijke regeling

Vestigingsplaats

Tiel

Omschrijving

Regio Rivierenland is het samenwerkingsverband van 8 (na herindeling Geldermalsen, Neerijnen en Lingewaard) gemeenten in de Tielerwaard, de Culemborgerwaard, de Betuwe, de Bommelerwaard en het westen van het Land van Maas en Waal.

77

Doel

Regio Rivierenland ondersteunt de samenwerking van deze gemeenten. Met een werkgebied met bijna 250.000 inwoners is door schaalvoordelen veel efficiencywinst en voordeel te halen. Regio Rivierenland is het overheidsonderdeel van Fruitdelta Rivierenland, een overkoepelende samenwerking tussen overheid, ondernemers, onderwijs, onderzoek en ondernemende inwoners in het rivierengebied. Fruitdelta Rivierenland heeft als doel om de door de gemeenten geformuleerde economische speerpunten “Agribusiness”, “Economie en Logistiek” en “Recreatie en Toerisme” te stimuleren en te versterken.

Participanten

Gemeente Buren, Culemborg, Maasdriel, Neder-Betuwe, Tiel, West Betuwe, West Maas en Waal en Zaltbommel.

Bestuurlijk belang

Het Openbaar Lichaam Regio Rivierenland heeft een Algemeen Bestuur. Het Algemeen Bestuur bestaat uit 8 leden. Dit zijn bestuurders van de aangesloten gemeenten.

Bijdrage 2024

€ 241.514

Bijdrage 2025

€ 241.514

Bijdrage 2026

€ 241.514

Bijdrage 2027

€ 241.514

Eigen vermogen per 1-1 € 2.417.000

Eigen vermogen per 31-12

€ 2.232.000

Vreemd vermogen per 1-1 € 12.187.000

Vreemd vermogen per 31-12 € 9.812.000

Resultaat begroting

€ 535.000

Relatie met programma

Alle gemeentelijke programma’s.

Beleidsvoornemens

Uitvoering wordt gegeven aan het Regionaal Stimulerings Fonds en het Regionaal Ambitiedocument met het bijbehorende uitvoeringsprogramma. Daarnaast wordt regionaal samengewerkt binnen de thema's ruimte, wonen, mobiliteit en duurzaamheid. Bij de (door)ontwikkeling van de gebiedsagenda zal de raad actief betrokken worden.

Risico's en getroffen maatregelen

Als gevolg van de enorm toegenomen werkvoorraad en werkdruk zien we een jaarlijkse groei in het verlofsaldo bij medewerkers. De lasten daarvan worden gerealiseerd op het moment dat het verlof wordt opgenomen of uitbetaald. Voor de latente verlofverplichtingen is geen budget in de begroting opgenomen en daarmee vormt de verplichting voor verlofdagen een belangrijke financiële risicopost.

Uitvoeringsorganisatie Breedbandnetwerk Rivierenland (UBR) Juridische vorm Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats

Tiel

Omschrijving

Deze regeling is getroffen teneinde de aanleg en het beheer van een breedbandnetwerk door de gemeenten in gezamenlijkheid te realiseren. Het breedbandnetwerk staat open voor alle private aanbieders om diensten zoals internettoegang, televisie, telefonie, zorg en onderwijs op afstand aan te bieden aan onze inwoners.

Doel

In gezamenlijkheid realiseren en onderhouden van een regionaal breedbandnetwerk

Participanten

Gemeente Culemborg, Maasdriel, Neder-Betuwe, Tiel, West Maas en Waal, West-Betuwe en Zaltbommel.

Bestuurlijk belang

Het algemeen bestuur telt zeven leden (en plaatsvervangende leden) en is samengesteld uit vertegenwoordigers van de colleges van burgemeester en wethouders van de deelnemende gemeenten.

Bijdrage 2024

€0

Bijdrage 2025

€0

Bijdrage 2026

€0

Bijdrage 2027

€0

Eigen vermogen per 31-12

€ 112.000

Eigen vermogen per 1-1 € 87.000

78

Vreemd vermogen per 1-1 € 35.964.000

Vreemd vermogen per 31-12 € 35.232.000

Resultaat begroting

€ 126.917

Relatie met programma

Fysieke leefomgeving

Beleidsvoornemens

Binnen afzienbare tijd adressen in de buitengebieden van de deelnemende gemeenten in Regio Rivierenland aansluiten op het glasvezelnetwerk.

Risico's en getroffen maatregelen

Vertraging in de aanleg kan financiële risico's opleveren. Echter zijn de financiële risico's beperkt. De gezamenlijke gemeenten staan borg voor eventuele exploitatietekorten (voor onze gemeente gaat het om een maximumbedrag van € 5,4 miljoen).

Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (VRGZ) Juridische vorm Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats

Nijmegen

Omschrijving

De gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Gelderland-Zuid (1 januari 2011) is een voortzetting van de gemeenschappelijke regeling Hulpverlening en Veiligheid (1 januari 2004) en bestaat uit de Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de regio (GHOR), de regionale ambulancevoorziening (RAV), brandweer Gelderland-Zuid, de gemeenschappelijke meldkamer (GMK), het veiligheidsbureau, P&O en Financiën, facilitaire zaken en ICT en een aantal staffuncties. Het samenwerkingsverband behartigt de belangen van de deelnemende gemeenten op het gebied van hulpverlening en veiligheid door te zorgen voor:1. brandweerzorg2. vervoer zieken en slachtoffers3. hulpverlening bij rampen4. fysieke veiligheid5. advisering hulpverlening en veiligheid

Doel

Doel van de GR is het in onze regio organiseren van geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (GHOR), de brandweer en rampenbestrijding, de ambulancevoorziening (RAV) en de meldkamer. Met de gemeenschappelijke regeling willen wij als deelnemende gemeenten in Gelderland-Zuid de samenwerking van de hulpverleningsdiensten op een meer eenduidige wijze laten plaatsvinden. De veiligheid in onze gemeente is voor wat betreft het voorkomen en bestrijden van incidenten, rampen en zware ongevallen mede afhankelijk van de kwaliteit van de door de gemeenschappelijke regeling uit te voeren wettelijke taken.

Participanten

Gemeente Berg en Dal, Beuningen, Buren, Culemborg, Druten, Heumen, Maasdriel, Neder-Betuwe, Nijmegen, Tiel, West Betuwe, West Maas en Waal, Wijchen en Zaltbommel

Bestuurlijk belang

Het Algemeen Bestuur (AB) bestaat uit de burgemeesters van de deelnemende gemeenten.

Bijdrage 2024

1.751.505

Bijdrage 2025

1.757.791

Bijdrage 2026

1.764.077

Bijdrage 2027

1.770.363

Eigen vermogen per 1-1 7.071.000

Eigen vermogen per 31-12

7.783.000

Vreemd vermogen per 1-1 62.792.000

Vreemd vermogen per 31-12 66.131.000

Resultaat begroting

1.577.000

Relatie met programma

Burger, bestuur en veiligheid

Beleidsvoornemens

2022-2024:1. Versterking en bestendiging samenwerking en afstemming;2. Risicogerichte benadering als uitgangspunt voor dienstverlening;3. Vergroting van de weerbare samenleving;4. Toekomstbestendigheid, voorbereid op taken in komende jaren.

79

Risico's en getroffen maatregelen

De VRGZ heeft een actief risicomanagement. De risico's worden periodiek gemonitord en gewaardeerd. Restrisico's worden binnen het eigen vermogen opgevangen.

Werkzaak Rivierenland Juridische vorm Gemeenschappelijke regeling Vestigingsplaats

Geldermalsen

Omschrijving

Werkzaak Rivierenland is een organisatie voor de uitvoering van de Participatiewet welke per 1 januari 2015 in werking is getreden. Werkzaak Rivierenland is op 1 januari 2016 gestart.

Doel

Streven naar een zo hoog mogelijke arbeidsparticipatie van de inwoners en, indien nodig, het verstrekken van uitkeringen aan de doelgroep voor de kosten van levensonderhoud. Daartoe wordt zoveel mogelijk samengewerkt met o.a. UWV en Werkgeversorganisaties).

Participanten

Gemeente Buren, Culemborg, Maasdriel, Neder-Betuwe, Tiel, West Betuwe, West Maas en Waal en Zaltbommel.

Bestuurlijk belang

Werkzaak Rivierenland wordt bestuurd door een algemeen bestuur en een dagelijks bestuur. Het algemeen bestuur bestaat uit één lid per deelnemende gemeente.

Bijdrage 2024

Bijdrage WMW € 6.058.100,- (vlgs Primitieve Begroting 2024) incl. DVO's

Bijdrage 2025

Bijdrage WMW € 6.146.400,- (vlgs Primitieve Begroting 2024 / MJR 2025) incl. DVO's

Bijdrage 2026

Bijdrage WMW € Bijdrage 2027 6.225.600,- (vlgs Primitieve Behroting 2024 / MJR 2026) incl. DVO's

Bijdrage WMW € 6.305.500,- (vlgs Primitieve Behroting 2024 / MJR 2027) incl. DVO's

Eigen vermogen per 1-1 € 3.417.000

Eigen vermogen per 31-12

€ 3.259.000

Vreemd vermogen per 1-1 € 6.689.000

Vreemd vermogen per 31-12 € 10.678.000

Resultaat begroting

€ 1.575.100

Relatie met programma

Maatschappelijke zaken

Beleidsvoornemens

De beleidsvoornemens zijn verwoord in het vastgestelde Meerjarenbeleidsplan en worden jaarlijks geoperationaliseerd in de Programmabegroting. Het gaat daarbij om o.a. instroom, doorstroom en duurzame uitstroom. Ook zijn er ambities/ doelstellingen op het gebied van een inclusieve samenwerking en innovatie. Begin 2024 wordt een nieuw Meerjarenbeleidsplan in het Algemeen Bestuur vastgesteld (nadat het de zienswijze-procedure heeft gevolgd bij de aangesloten gemeenten).

Risico's en getroffen maatregelen

Belangrijkste risico is het lange termijneffect van de economische crisis als gevolg van o.a. de oorlog in de Oekraïne en inflatie. Verder is er sprake van veranderingen in het klantenbestand door de groei van het aantal klanten met een grotere afstand tot de arbeidsmarkt (mee complexere problematiek, toename statushouders door internationale vluchtelingenproblematiek, etc.). Werkzaak houdt de vinger aan de pols en speelt actief in op de signaleerde ontwikkelingen (en rapporteert ook hierover).

80

PARAGRAAF GRONDBELEID De paragraaf betreffende het grondbeleid bevat ten minste: a b. c. d. e.

een visie op het grondbeleid; wijze waarop het grondbeleid wordt uitgevoerd; een actuele prognose van de te verwachten resultaten; een onderbouwing van de geraamde winstneming; de beleidsuitgangspunten omtrent de reserves en risico's in relatie tot grondzaken.

Inleiding Onder grondbeleid verstaan wij het gehele instrumentarium dat ons ter beschikking staat om ruimtelijke doelstellingen te realiseren. Het omvat de totale strategie van de gemeente rond het verwerven, beheren, bewerken en uitgeven van gronden. Grondbeleid is een verzamelnaam van een aantal specifieke beleidsuitingen waarmee wij doelstellingen van andere beleidsvelden binnen de gemeente mede mogelijk maken. Het grondbeleid heeft grote invloed op en samenhang met de realisatie van de beleidstaken zoals: ruimtelijke ontwikkeling, volkshuisvesting, verkeer en vervoer, cultuur, sport en recreatie en de economische structuur van de gemeente. Wij hanteren vanaf 1 januari 2021 situationeel grondbeleid. VISIE EN DOELSTELLINGEN Wij voeren een situationeel grondbeleid. De koers van het grondbeleid is primair proactief facilitair. Draagt de ruimtelijke ontwikkeling bij aan de realisatie van sectorale beleidsdoelstellingen en bestuurlijke ambities? Indien de ruimtelijke ontwikkeling: • in belangrijke mate bijdraagt dan werken wij proactief faciliterend mee. In uitzonderlijke situaties zetten we in op actief grondbeleid. • in beperkte mate bijdraagt dan zetten we in op passief faciliterend grondbeleid. • niet bijdraagt, werken wij niet mee.

Afhankelijk van de gekozen grondbeleid zetten wij de volgende instrumenten in: Pro actief Passief Actief rol actieve regie,sturend en verleidend regulier publieke taak en actieve regie en voeren afweging grondexploitatie intentie- en anterieure overeenkomst anterieure overeenkomst voeren grondexploitatie exploitatieplan exploitatieplan instrument kostenverhaal kostenverhaal Wet voorkeursrecht Gemeenten samenwerking met de markt onteigening verwerving samenwerking met markt gronduitgifte

Onderstaand treft u de beleidsdocumenten aan die van toepassing zijn: Gemeentelijke kaders Beleidsstuk

Jaar

Nota Kostenverhaal Dorpskwaliteitsplan West Maas en Waal Nota grondbeleid 2020 Woonvisie 2022-2026

2015 2019 2021 2022

81

Vennootschapsbelasting Vanaf 2016 valt de gemeente onder de vennootschapsbelasting (VpB). De aangiften zijn verzorgd door een extern fiscaal bureau en hebben over 2016 t/m 2022 geleid tot nihilaangiften. De aangifte voor 2022 is inmiddels ingediend en leidt niet tot te betalen VpB. Ook voor 2024 worden geen belaste winsten verwacht. BOUWGRONDEXPLOITATIE Beschrijving van de complexen In onze gemeente zijn de volgende complexen met exploitatieopzet in ontwikkeling: Woningbouwprojecten 1. Het Leeuwse Veld - Beneden-Leeuwen. Deelgebied A t/m D is voor de gemeente voltooid. In totaal zijn in deelgebied A en C respectievelijk 330 en106 woningen gerealiseerd. Voor deelgebied E/F zijn ruim 250 woningen voorzien. Met betrekking tot dit plangebied is een overeenkomst met de ontwikkelaar afgesloten, die leidt tot extra opbrengsten. Het bestemmingsplan van deelgebied E is medio 2023 onherroepelijk geworden. Overdracht en de daarmee samenhangende opbrengsten vindt nog in 2023 plaats. Met betrekking tot de afwikkeling van deze fase zijn voor een periode van 4 jaar nog toezichtskosten geraamd. 2. Spitsestraat/Gravin van Rechterenschool Appeltern Het perceel Spitsestraat 8 herbergt de voormalige Gravin van Rechterenschool en het bijbehorende grasveld. Zowel de 4 schoolwoningen als het aangrenzende perceel met bouwkavels zijn verkocht en geleverd.

Het gebied moet door de gemeente nog woonrijp gemaakt worden. Op basis van de huidige inzichten verwachten wij een resultaat van € 205.000. 3. De Appelhoek fase 1b, Alphen Het gaat om de tweede fase van het plan Appelhoek. Fase 1A is in 2021 opgeleverd. Fase 1B omvat maximaal 27 woningen. De grond is in 2021 verkocht aan projectontwikkelaar Van Wijnen. Levering dient nog plaats te vinden. Dit wordt in 2024 verwacht. In 2022 is gestart met het bouwrijp maken van het terrein. Dit is inmiddels gereed. Op basis van de huidige inzichten verwachten wij een resultaat van € 173.000. Bedrijventerreinen Er zijn geen lopende exploitaties meer. We hebben onderzocht of Veesteeg Zuid-West mogelijkheden biedt om aan de vraag van bedrijven en ondernemers te voldoen. Een bestemmingsplan voor dit gebied is inmiddels in voorbereiding. Insteek is om het gebied volledig door een derde partij te laten ontwikkelen. We verwachten dat de verkoop van gemeentegrond aan de ontwikkelaar in 2024 gaat plaatsvinden.

Prognose woningbouw

Bij de voorjaarsnota 2023 is de volgende groei prognose vastgesteld: Jaar

Woningen

Basis 2024 2025 2026 2027

8.579 100 100 100 100

Totaal

8.979

Gronden van en projecten door derden*

82

Kerkstraat/Kerkdwarsstraat (Altforst) Het gaat om de ontwikkeling van 12 woningen in de dorpskern van Altforst. Het bestemmingsplan is begin 2023 onherroepelijk geworden. Realisatie wordt verwacht vanaf 2024. Van der Capellenstraat (Appeltern) Dit project heeft een herstart gemaakt onder de naam "Plein 2020". De realisatie is in 2021 gestart en inmiddels afgerond. We verwachten dit project in 2023 af te sluiten. De Kraanbaan (Beneden-Leeuwen) Het gaat om een herontwikkeling van de Klef en omliggende terreinen. De ontwikkeling heeft betrekking op maximaal 66 wooneenheden in 3 fasen. Het bestemmingsplan is medio 2023 onherroepelijk geworden. Realisatie wordt verwacht vanaf 2024. Krozenbogerd (Beneden Leeuwen) Het gaat hierbij om 2,2 ha. bedrijventerrein aan de Van Heemstraweg - woningen met bedrijfsruimten. De resterende kavels worden naar verwachting in 2024 verkocht door de ontwikkelaar. Verplaatsing Aldi (Beneden-Leeuwen) De Aldi verplaatst van het centrum van Beneden-Leeuwen naar bedrijventerrein Heemstrade. Het ontwerpbestemmingsplan is in procedure en wordt naar verwachting in de eerste helft van 2024 vastgesteld. Lauwendael (Beneden-Leeuwen) Ter hoogte van het voormalige hoofdveld van Leones wordt een woningbouwplan ontwikkeld met 68 nieuwe woningen. Het bestemmingsplan is in 2023 vastgesteld. Op dit moment loopt een beroepsprocedure bij de Raad van State.

Molenstraat (Boven-Leeuwen) Op deze locatie wordt een woningbouwplan gerealiseerd van 24 woningen in twee woonerven. Het bestemmingsplan is in 2023 onherroepelijk geworden. Realisatie wordt verwacht vanaf 2024. Industrieweg (Dreumel) Het voormalige industrieterrein in Dreumel wordt herontwikkeld tot een woningbouwplan met 65 woningen. Het bestemmingsplan is in procedure en wordt naar verwachting begin 2024 onherroepelijk. Vluchtheuvelstraat 1b (Dreumel) Deze voormalige bedrijfslocatie wordt herontwikkeld tot een woningbouwplan met in totaal 14 woningen. Het bestemmingsplan is onherroepelijk. Buitenhof, Hogenhofstraat 10 (Maasbommel) Het betreft een ontwikkeling van 24 woningen ter hoogte van Hogenhofstraat 10. De realisatie is in 2021 gestart en inmiddels afgerond. We verwachten dit project in 2023 af te sluiten. Kloosterhof fase 3, (Wamel) Kloosterhof fase 3 sluit aan op de 1e fase van het plan Kloosterhof. Er worden 68 woningen gerealiseerd. Het bestemmingsplan is onherroepelijk. In 2022 is gestart met bouwrijp maken en realisatie. De eerste woningen worden in het najaar van 2023 opgeleverd. Erfwonen (Maasbommel) Aan de Hogenhofstraat, ter hoogte van nr. 23, worden 25 woningen gerealiseerd in de vorm van twee woonerven. Het bestemmingsplan is in procedure en wordt naar verwachting in het eerste helft van 2024 vastgesteld.

Pleinstraatje/Kasteelhofje (Maasbommel) Op een inbreidingslocatie in de dorpskern van Maasbommel wordt een woningbouwplan ontwikkeld met in totaal 14 woningen. De woningen worden in 2023 opgeleverd en we verwachten dit project in 2023 af te sluiten. * er zijn meer plannen in ontwikkeling, hierboven zijn de plannen opgesomd waarbij anterieure overeenkomsten zijn gesloten.

83

Prognose te verwachten resultaten Onderstaand overzicht geeft de verwachtingen weer op basis van de laatst herziene exploitatieopzetten. De basis voor deze opzetten zijn de calculaties zoals vastgesteld bij de jaarrekening 2022 Ontwikkeling boekwaarde grexen (per 31 dec.)

Werkelijk oorspronkelij k

Actueel

Raming

Raming

Raming

Raming

2022

2024

2025

2026

2027

-€ 177.384

Woningbouwprojecten Appelhoek fase 1b, Alphen

-€ 456.000 € 186.464 € 241.592

-€ 364.654

Gravin van Rechteren/Spitsestraat, Appeltern

-€ 226.000 -€ 540.872 -€ 525.142

-€ 437.186 - € 209.549

Totaal woningbouwprojecten

-€ 682.000 -€ 354.408 -€ 283.550

-€ 442.686

-€ 386.933

Boekwaarde van de complexen

-€ 682.000 -€ 354.408 -€283.550

-€ 442.686

-€ 386.933

De eindprognoses van deze 2 complexen, tegen contante waarde, bedragen respectievelijk € 173.000 en € 205.000 positief. Omdat de projecten winstgevend zijn, is er geen sprake van verliesvoorzieningen. Projecten van derden De financiële verwachtingen betreffen de projecten van derden zonder vastgestelde exploitatieopzet en zonder resultaatverwachting, waarvan de kosten verhaald worden op de initiatiefnemer > € 1.000: Projectnr. 68600 68606 68628 68637 68626 68627

Omschrijving Kraanbaan (De Doorbraak), Beneden-Leeuwen Krozenbogerd, Beneden-Leeuwen Kloosterhof fase 3 Wamel Erfwonen, Maasbommel Buitenhof, Maasbommel Van der Capellenstraat, Appeltern

Totaal zonder vastgestelde exploitatieopzet en zonder resultaatsverwachting

Bedragen x € 1.000 Boekwaarde per Prognose Jaar van 31 dec. 2022 realisatie

-32 -6 -3 3 -48 2

p.m. p.m. p.m. p.m. p.m. p.m.

2024-2025 2024 2022-2024 2025 2022-2023 2022-2023

-84

Naast de voornoemde projecten zijn er ook nog overige gronden en dergelijke. Deze maken geen deel meer uit van de grondexploitatie en zijn verantwoord onder de materiële vaste activa. Bedragen x € 1.000

Projectnr. Overig 78093 78195 Totaal overig

Omschrijving

Restkavels BT Lageweg Strategische aankopen bouwgrondexploitatie

Boekwaarde per 31 dec. 2022

340 1.101 1.441

Winst- en verliesneming In de vastgestelde nota Grondbeleid 2020 hebben wij het volgende over de winstneming opgenomen: De gemeente neemt, zoals het BBV voorschrijft, (tussentijds) winst volgens de percentage of completion; POC-methode. Zodra te verwachten is dat een grondexploitatie verliesgevend is, dekken wij dit verlies af met de voorziening negatieve exploitatiesaldi grondexploitaties. Reserves en voorzieningen Reserve Bovenwijkse voorzieningen Tot en met 2015 werd van iedere verkochte m2 bouwgrond binnen onze gemeente € 10 afgedragen aan de reserve Bovenwijkse voorzieningen. Het saldo per 31 december 2022 bedraagt € 555.286.