D17-jaarverslag-2021-Lek-en-Linge.pdf

18

Jaarverslag 2021

3 Organisatie-inrichting, hoe wij georganiseerd zijn 3.1 Leeswijzer Aan de hand van wat in de strategische ambities is opgenomen over de manier waarop wij samen werken en samen leren wordt beschreven wat dit vraagt van onze wijze van georganiseerd zijn. Daarna wordt geschetst hoe onze organisatie er vanuit deze visie uit ziet, wat de formele hiërarchieke organisatielijnen zijn en hoe de samenwerking tussen het primaire proces (onderwijs) en de facilitaire afdelingen vormt krijgt. Onderwijskundigen doelen staan altijd voorop, waarbij de dialoog met de facilitaire afdelingen tot doel heeft wat maximaal realistisch haalbaar is te realiseren. Vervolgens wordt beschreven hoe plannen tot stand komen, voortgang wordt gemonitord en wat het (cyclische) proces van evalueren is. 3.2 De manier waarop wij samen werken en samen leren In onze richtinggevende uitspraken over Betrokkenheid en Eigenaarschap hebben we met elkaar uitgesproken dat wij “samen onderwijs maken”. Daarbij zeggen we dat we van onze samenwerking verwachten dat iedereen verantwoordelijkheid en initiatief neemt, actief betrokken is en zelf nadenkt. We werken samen op basis van vertrouwen. Onderwijs samen maken leidt tot beter onderwijs. We houden ons aan afspraken, zeggen wat we doen en doen wat we zeggen. Hiermee creëren we een optimale leeromgeving. De inbreng van alle betrokkenen is van belang.

Deze richtinggever is een belangrijk uitgangspunt in ons mensbeeld en in onze visie op leiderschap. Onze visie is dat iedereen eigenaar kan zijn van zijn/haar leerproces, het resultaat en de wijze waarop we werken. Dit geeft meer plezier, verbondenheid en zo benutten we ieders denkcapaciteit maximaal. Plezier ontstaat zowel in het behalen van een resultaat als in de wijze van samenwerken. Waardering, complimenten en feedback geven en vragen zijn investeringen in de relatie en je eigen ontwikkeling. Wanneer we dit willen realiseren moeten we kijken naar hoe ons gedrag er nu uit ziet. Zeker als leidinggevenden hebben wij een belangrijke rol in wat wij voorleven, stimuleren en tegenhouden. De belangrijke vraag is wat kunnen wij doen om ons eigen gedrag en dat van onze collega’s zo te ondersteunen dat we met elkaar uitgedaagd worden om congruent te handelen vanuit datgene wat we voor ogen hebben en afgesproken. We vertrouwen elkaar, zijn loyaal aan elkaar, zijn gericht op het halen van onze doelen en vinden verantwoording afleggen vanzelfsprekend.

JAARVERSLAG 2021

19

3.3 Onze organisatiestructuur De organisatiestructuur is duidelijk, we weten wie waarvoor verantwoordelijk is, (zie bijlage) plat en de lijnen zijn kort. Als we een project beginnen vragen we of af of de juiste personen aan tafel zitten. (expertise en voor wie het relevantie heeft voor de inhoud of inrichting van het werken) Iederéén heeft één hiërarchiek leidinggevende. De structuur biedt ruimte aan professioneel handelen en autonomie. We zijn een lerende organisatie, we evalueren cyclisch op proces en inhoud. We werken vanuit gedeeld leiderschap. Dit betekent dat wordt samengewerkt aan het realiseren van onze organisatiedoelen door collega’s die kunnen bijdragen aan het realiseren van het beoogde resultaat. Hierbij maken we onderscheid tussen formeel (hiërarchisch) leiderschap (wie draagt verantwoordelijkheid voor het eindresultaat) en leiderschap op basis van inhoudelijke expertise. Voor ons spreekt het voor zich dat we bij ieder vraagstuk ons afvragen wie een bijdrage kan leveren aan het bereiken van het beoogde doel en wie dus wordt betrokken.

Lingeborgh

MT

: directeur-bestuurder : directeur : teamleider, geeft leiding aan leden OT : afdelingshoofd HRD Salarisadministratie Beleidsondersteuning Personeelsadministratie

20

Facilitaire zaken Conciërge Receptie Schoonmaak Veiligheid Boekenfonds Mediatheek Activ.coörd. Gebouwen

: MT : locatie/vestiging : ondersteundende afdeling ICT Systeembeheer Applicaties Leerlingenadministratie Roosters

Jaarverslag 2021

Financiën Financiële administratie Verslaglegging Controlling Crediteurenadministratie Debiteurenbeheer

Het formele leiderschap ligt bij het MT, bestuurder, directeuren en teamleiders. De facilitaire specialistische kennis en expertise, liggen bij de collega’s van de ondersteunende afdelingen. Zij geven informeel leiding op basis van hun kennis en expertise (HRD, financiën, ict, roosters, gebouwen en overig facilitair) en hiërarchisch aan de collega’s van hun team. We schakelen zo nodig experts in van buiten de schoolorganisatie. 3.4 Samenwerking primaire proces en facilitaire afdelingen Directeuren, teamleiders en hoofden van afdelingen maken samen met het team een jaarplan als een uitwerking van het vestigings- of locatieplan. Samen wordt verantwoordelijkheid genomen en gedragen voor het realiseren van de in het jaarplan beschreven beoogde resultaten. Uitgangspunt van alle plannen zijn altijd de onderwijskundige, strategische ambities die, met betrokkenheid van collega’s, leerlingen en ouders, zijn gedefinieerd. Facilitaire afdelingen werken op doelgerichte en doelmatige wijze aan de ondersteuning van het primaire proces. Hiermee bereiken we dat middelen maximaal worden ingezet voor het onderwijs. 3.5 Ons einddoel voor ogen We werken gestructureerd aan het beter maken van ons onderwijs. Dit betekent dat we doelen stellen en vervolgens beschrijven hoe hieraan te werken. We monitoren wat is gerealiseerd en analyseren de opbrengsten. Vervolgens worden doelen mogelijk bijgesteld.

We richten ons niet op taak en inspanning maar op verantwoordelijkheid nemen en resultaat. We inspireren elkaar door samen te blijven zoeken naar wat kan bijdragen aan het beoogde resultaat, het verbeteren van ons onderwijs. We werken samen op basis van vertrouwen en denken in kansen. We focussen op wat bijdraagt om het gewenste resultaat te bereiken. Het collectieve belang en doel staan voorop, we zoeken samenwerking, hebben een lerende houding, spreken elkaar aan, helpen elkaar, zijn geïnteresseerd in elkaar mening (“jij denkt daar anders over? Dat is interessant, vertel.”) en zijn trots op wat we samen bereiken. We zijn ons bewust van ieders rol en taak binnen de organisatie. We accepteren ook dat zaken begrensd zijn, in tijd, kosten of andere middelen en respecteren dat daarin door de verantwoordelijke een besluit genomen wordt. We benutten elkaars expertise en werken samen waar dat bijdraagt aan het verbeteren van ons onderwijs. We hebben vertrouwen in ons eigen leervermogen, iedereen kan zich ontwikkelen en daarom spreken we elkaar aan op basis van potentie. We spreken onze wederzijdse verwachtingen expliciet uit en checken of we daarin hetzelfde beogen. We zijn respectvol open naar elkaar. In de samenwerking, geven we naast complimenten, ook aan wat we nog moeilijk of lastig vinden. Het is een teken van kracht om dit kenbaar te maken en daar hulp bij te vragen.

Je hoeft niet alles zelf te kunnen en het ook niet allemaal alleen te doen. Ook dat is een kenmerk van onze professionele organisatie. Vanuit de wens om meer focus aan te brengen definiëren wij realistische ambities. Dit bereiken wij door per project (=een vraagstuk waaraan wij samen willen werken) duidelijk te beschrijven wat de benodigde expertise en capaciteit is om het beoogde doel/resultaat te bereiken. We starten een project als aan deze noodzakelijke voorwaarden kan worden voldaan. Zo werken we samen aan het realiseren van onze doelen.

JAARVERSLAG 2021

21

3.6 Planvorming en voortgang/ kwaliteitscyclus Jaarlijks worden de strategische ambities, op basis van voortschrijdende inzichten, bijgesteld en zo een “levend document”, een “kompas” voor al onze collega’s leerlingen en overige betrokkenen. Het is het kader voor alle plannen die bij Lek en Linge worden gemaakt. (schoolplan, vestigingsplan, locatieplan, team- en afdelingsplan, vaksectieplan, jaarplan facilitaire afdelingen, etc.)

4 jaar

(jaarlijks aanpasen)

Strategische ambities

4 jaar

22

vestigingsplan

de Lingeborgh

Lek en Linge

Culemborg

1 jaar

1 jaar

4 jaar

1 jaar

Schoolplan

locatieplannen

Jaarverslag 2021

teamplannen / afdelingsplannen / vaksectieplannen

4 Medewerkers op Lek en Linge Vooraf Dachten wij in 2020 nog dat we met een uitzonderlijk jaar te maken hadden, bleek 2021 meer van hetzelfde. Opnieuw werd ons handelen grotendeels bepaald door Covid-19 en werd er een groot beroep gedaan op ons aanpassingsvermogen, positief denken en vooral geduld. In het sociaal jaarverslag wordt kort ingezoomd op de belangrijkste aspecten rondom het personeelsbeleid op O.R.S. Lek en Linge. Specifieke kengetallen en gegevens zijn opgenomen in bijlage 6. Instroom In 2021 was op peildatum 31 december het totale aantal medewerkers 423 en in fte 321,3 (exclusief vervangers). 44,4% mannen en 55,6 % vrouwen op 31 december 2021 in aantallen, en 48,4% mannen en 51,6% vrouwen in fte. Dit waren 292 medewerkers oftewel 219,8 fte in Culemborg en 136 medewerkers oftewel 101,5 fte in Geldermalsen. We zien wederom een kleine afname van 9 fte en dat is in lijn met de verwachtingen en natuurlijk verloop. In totaal zijn in 2021 36 nieuwe medewerkers ingestroomd, 26 docenten en 10 medewerkers van het OOP. Doorstroom 10 medewerkers zijn in 2021 gestart in een andere functie binnen de school. Uitstroom In 2021 hebben 40 medewerkers de school verlaten. Dat waren 27 docenten en 12 medewerkers van het OOP en 1 directielid. Het aantal collega’s dat is uitgestroomd in 2021 is lager dan in 2020.

Opvallend is dat behalve het aantal uitstromers ook de redenen in beide kalenderjaren verschillen. In 2020 verlieten 32 collega’s de organisatie wegens een onvoldoende beoordeling of geen beschikbare uren, met een vaststellingsovereenkomst, vanwege een WIA-uitkering of door (keuze)pensioen. In 2021 bestond deze groep collega’s uit 11 personen met als redenen: een onvoldoende beoordeling, WIA-uitkering of (keuze)pensioen. Het aantal collega’s dat op eigen verzoek uitstroomde bleef ongeveer gelijk (verschil is 1 persoon). Voor details zie bijlage 6. Opvallend in 2021 was dat meerdere collega’s tegen het einde van het schooljaar besloten om voor een andere werkkring te kiezen. Dit past bij een veranderende arbeidsmarkt waarbij werken dichter bij huis een veelgehoorde wens is en reden voor een ontslagverzoek. Dit vertrek zorgde voor extra druk van het management op de werving en selectie en meer werk voor een goede afronding van het dienstverband bij P&O. 4.1 Strategisch personeelsbeleid Het strategisch HRM-beleid is gericht op onderstaande 4 punten. 4.1.1

Een werkklimaat waarin medewerkers eigenaarschap van hun werk ervaren en zien dat hun bijdrage van waarde is voor het geheel (arbeidsverhoudingen en arbeidsinhoud).

Jaarlijkse personeelsgesprekken en overleggen binnen teams, secties, of afdelingen dragen bij aan een beter functioneren van medewerkers.

JAARVERSLAG 2021

23

Eigenaarschap is een van de pijlers van de 'Strategische ambities Lek en Linge 20202024' . bij zowel onze leerlingen als onze medewerkers. Dit uit zich bij collega’s in samenwerking waarin het collectieve belang voorop staat, we elkaar tijdig informeren, aanspreken en helpen op basis van erkende kwaliteiten of expertise, ondersteund door een lerende houding. Op diverse plekken in de school is er door secties en afdelingen nagedacht wat dit concreet betekent voor de medewerker en de dagelijkse praktijk. Dit komt ook terug in de individuele jaarverslagen van medewerkers. 4.1.2

Professionele ontwikkeling in een cultuur van leren en verbeteren (arbeidsontwikkeling)

We hebben een cultuur waarin professionele ontwikkeling wordt gestimuleerd. Op diverse manieren wordt voortdurend geleerd en wordt ook het nodige aan scholing aangeboden. Denk aan de jaarlijkse studiedag begin januari, interne scholingen, gebruik maken van de lerarenbeurs, maar ook aan de mogelijkheid om je persoonlijk budget te gebruiken voor je eigen scholingsbehoefte. Voor het OOP zijn geen centrale scholingen georganiseerd maar is op individuele basis incidenteel een opleiding gevolgd. Ook het OOP kan gebruik maken van het persoonlijk professionaliseringsbudget. Opnieuw kwamen dit jaar geplande fysieke scholingen te vervallen of werden uitgesteld, omdat de regels rondom Covid-19 leidend waren. Daar waar mogelijk is in het voorjaar uitgeweken naar online trainingen. Het onderwijzend personeel heeft nog meer bijgeleerd op het gebied van MSTeams en over online lesgeven. Na de zomer zijn we weer gestart met een aantal fysieke interne scholingen o.l.v. externe trainers met onderwerpen als: • meer differentatie in de klas • meer motivatie in de klas • van mentor naar LOB-begeleider • van docent naar coach Ook voor de nieuwe medewerkers zijn weer fysieke bijeenkomsten geweest met als doel hen kennis bij te brengen over alle facetten van het onderwijs op O.R.S. Lek en Linge.

Wij zijn een opleidingsschool voor studenten die docent willen worden en zijn in het bezit van het keurmerk voor AOS-opleidingsschool van Archimedes (Hogeschool Utrecht) en van de Universiteit Utrecht. Het keurmerk is in 2017 verlengd. Stagiairs worden intensief begeleid door onze stagebegeleiders. Dit zijn veelal stagiairs die docent willen worden, maar incidenteel bieden we ook stagiairs van een mbo- of hbo-opleiding een werkomgeving om ervaring in op te doen. Ondanks corona en verschillende lockdowns zijn er in 2021 op Lek en Linge zo’n 25 studenten opgeleid van zowel de Universiteit Utrecht als de Hogeschool Utrecht. Onze studenten hebben het afgelopen schooljaar een grote bijdrage geleverd in het verzorgen van online lessen en hybride onderwijs. Zij zijn ook veelvuldig ingezet om te assisteren in de klas of te surveilleren voor docenten die wegens een corona besmetting of quarantaine thuis moesten blijven. Ook hebben we regelmatig studenten kunnen inzetten om tijdelijke vacatures (wegens ziekteverlof of zwangerschapsverlof) te vervullen.

24

Jaarverslag 2021

Empowerment van het management heeft plaatsgevonden door: • Teamontwikkeling en leiderschap onder leiding van MAEK Academie; • Scholing van nieuwe teamleiders, diverse begeleiders; • Sturen op kwaliteit (effectief docentgedrag, feedback- en opbrengstgerichte stuurgesprekken en onderwijskundig leiderschap), training van Monique Hoogduin. Het resultaat van deze trainingen is zichtbaar geworden in het dagelijks handelen van leidinggevenden en in de gesprekken die zij met elkaar en met hun team voeren. 4.1.3

Het bieden van eigentijdse arbeidsvoorwaarden, passend bij de levensfase of behoefte van de medewerker (arbeidsvoorwaarden).

Binnen die levensfases zijn 3 groepen onderscheiden. Voor de medewerkers van 62 jaar en ouder is ook dit jaar het generatiepact aangeboden om hen een mogelijkheid te bieden de balans te houden tussen werk en privé. Deze schooleigen regeling is een uitkomst voor met name een aantal fulltime docenten die hun lesuren willen halveren als bijdrage om op die manier hun carrière in goede gezondheid af te ronden. De tweede groep die aandacht verdient is de groep die 10 tot 15 jaar op school werkt. Om voor deze groep voldoende uitdaging te genereren en ontwikkeling te stimuleren kijken we opnieuw naar ons scholingsbeleid. Dit jaar was er, op basis van de cijfers van 1 oktober 2021, wederom geen vacatureruimte voor LC- of LD-functies. Vacatureruimte kan ontstaan door groei in leerlingaantal en door verloop in het personeelsbestand. Daardoor kijken we naar andere mogelijkheden om toch een aantrekkelijke werkgever te blijven. Het strategisch vraagstuk ‘andere ontwikkelmogelijkheden in relatie tot aantrekkelijk werkgeverschap' zal worden uitgediept in de leergang Strategisch HRM. Eind 2021 zijn een locatiedirecteur en het hoofd P&O gestart met deze opleiding en trekken hierin samen op. Lek en Linge heeft echt de ambitie topdocenten te willen behouden. Tot slot is als derde groep de startende docent genoemd.

Door deze vanaf het begin goed te begeleiden hopen we zoveel mogelijk gekwalificeerde docenten te behouden voor de school. Vanaf de start worden nieuwe medewerkers begeleid door algemeen praktijkbegeleiders in Culemborg en door IPB-coaches op de Lingeborgh. Zij besteden aandacht aan de diverse facetten van het docentschap en er is individuele coaching. Ook lesobservaties en intervisiebijeenkomsten worden ingezet. Vanuit de sectie is er begeleiding op het vakinhoudelijk gebied. In Culemborg laten we alle nieuwe docenten de Vragenlijst Interpersoonlijk Leraarsgedrag invullen door een of twee klassen. De uitkomst draagt bij aan de verdere ontwikkeling van de docent. Daarnaast wordt ook gebruik gemaakt van de starterstoelage. 4.1.4

Persoonlijke aandacht voor het welzijn van de medewerker (arbeidsomstandigheden).

De samenwerkingsrelatie tussen werknemer en leidinggevende en de korte lijnen hierin zijn kenmerkend voor onze school. Alleen door oprechte aandacht, openheid en vertrouwen is het mogelijk om samen de kwaliteit te leveren die nodig is. Gepland was om de gesprekscyclus voor het OOP eind 2021 te evalueren. In de praktijk bleken gesprekken uitgesteld te zijn omdat de kwaliteit van een evaluatief gesprek beter tot zijn recht komt in echte fysieke ontmoetingen. Daardoor is deze evaluatie in 2022 aan de orde. Binnen de jaarlijkse gesprekken is ruime aandacht voor de medewerker in relatie tot het werk, het werkplezier, eerdere afspraken, de opleidingsbehoefte en worden nieuwe maatwerkafspraken gemaakt. Op de Lingeborgh is eind 2021 een onderzoekje gedaan onder medewerkers om het welzijn, werkgeluk en welbevinden te peilen.

JAARVERSLAG 2021

25

De gekozen insteek was duurzame inzetbaarheid, dat zich uit in gezond, veilig en fit kunnen werken. De uitkomsten daarvan worden vertaald in adviezen voor het (V)MT. Deze enquête past in het project over vitaliteit dat al vele jaren op de agenda staat. Met het convenant ‘aanpak lerarentekort’ zijn in november 2019 zijn extra middelen aan vo-scholen beschikbaar gesteld (via een bedrag per leerling) ten behoeve van besteding in 2020 en 2021. Dit is gedurende 2020 en 2021 ingezet ter ondersteuning van ons strategisch personeelsbeleid. Het is (met actieve betrokkenheid van het onderwijzend personeel) besteed aan begeleiding van startende leerkrachten en meer ontwikkeltijd. Ons gehele strategische personeelsbeleid is gericht op de beheersing van uitgaven inzake uitkeringen na ontslag. 4.2 Arbodienst Bezig Dit jaar zijn we voortvarend aan de slag gegaan met de nieuwe arbodienst Bezig. Zoals gepland heeft er een bijeenkomst over ‘visie op verzuim’ plaatsgevonden met directeuren en hoofden van de stafafdelingen, maar hebben we de training voor overige leidinggevenden moeten uitstellen. Bijeenkomsten in grote(re) groepen waren onwenselijk en onverstandig. Daardoor zijn er wel in kleinere gremia gesprekken gevoerd, ook door het sociaal medisch team, maar meer gericht op de casuïstiek.

Brede scholing op het gebied van de Wet Verbetering Poortwachter staat wel op de planning voor 2022 om leidinggevenden meer handvatten te bieden en een rijker handelingsrepertoire.

26

Jaarverslag 2021

5 Facilitaire zaken en ICT bedrijfsprocessen 5.1 Facilitaire zaken De afdeling facilitaire zaken faciliteert medewerkers en leerlingen, zodat zij het beste uit zichzelf kunnen halen en onderwijs kunnen krijgen en verzorgen op een fijne gezonde en veilige manier. Om die fijne, gezonde en veilige werk- en leeromgeving te kunnen bieden, nu en in de toekomst, werkt de afdeling aan een aantal ontwikkel- en verbetertrajecten, waarbij rekening wordt gehouden met ingrijpende en elkaar snel opvolgende veranderingen in wet- en regelgeving op het gebied van Arbo-, duurzaamheid en energiebesparingen. Daarnaast nemen ook de digitalisering en automatiseringswensen binnen de school in rap tempo toe. Facilitaire Zaken maakt mede beleid en denkt actief mee om deze veranderingen te verwezenlijken. Hieronder wordt verslag gedaan van de belangrijkste ontwikkelingen op het gebied van risicomanagement, huisvesting en duurzaamheid. 5.1.1

Risicomanagement

5.1.2

Huisvesting en duurzaamheid

In 2021 is een uitgebreide Risico-Inventarisatie en Evaluatie gehouden. Dit was enige jaren geleden voor de school. Voor de uitvoering van de RI&E maakte wij gebruik van de "Arboscan-VO" van VOION. Dit instrument is speciaal ontwikkeld voor het in eigen beheer uitvoeren van een risico-inventarisatie binnen het voortgezet onderwijs. Middels het uitvoeren van de RI&E zijn alle veiligheids-, gezondheids- en welzijnsrisico's op de werkplek duidelijk in kaart gebracht. Op basis van de geïnventariseerde risico’s zijn adequate maatregelen opgesteld die voor een groot deel reeds zijn geïmplementeerd in 2021/2022 en voor een deel nog in de planning staan om uit te voeren in de komende maanden/jaren. Door het doorvoeren van deze maatregelen voorkomen of mitigeren wij de risico’s en komen wij tot een continue gestructureerde zorg voor goede arbeidsomstandigheden. Middels de uitvoering van de RI&E gaan wij meer voldoen aan in wettelijke bepalingen in de Arbowet. Komende jaren zullen wij ervoor zorgen dat de RI&E up-to-date gehouden wordt en opnieuw wordt uit gevoerd als daar aanleiding voor is bijvoorbeeld n.a.v. een verbouwing, onderwijsvernieuwing, nieuwe gebruiksfunctie van een ruimte, een nieuwe regelgeving of nieuwe inzichten. In de afgelopen twee jaren waarin Corona een grote invloed was, is de ventilatie binnen de schoolgebouwen een veel besproken onderwerp geweest.

Veelvuldig kregen wij de vraag of de ventilatie van onze schoolgebouwen op orde was. Om deze vraag goed en onderbouwd te kunnen beantwoorden zijn er in de afgelopen twee jaar vele binnenklimaat onderzoeken uitgevoerd binnen de 6 schoolgebouwen. Bij 4 van de 6 gebouwen wij hebben temperatuur-, CO2-, luchtvochtigheid- en geluidsmetingen verricht middels het plaatsen van tijdelijke meetunits. Medewerkers die hun werkzaamheden uitvoerde nabij een meetunit, werden gevraagd om de klimaat beïnvloedende factoren te vermelden op een formulier. Bij de andere twee gebouwen hebben wij de temperatuur, CO2 waarden en luchtvochtigheidsgehaltes op afstand kunnen uitlezen via het gebouwbeheerssysteem dat geïntegreerd is in de gebouwen. Daarnaast hebben wij voor alle gebouwen een inventarisatie laten maken van het energieverbruik en de verduurzamingskansen.

JAARVERSLAG 2021

27

Op basis van de metingen en inventarisaties hebben wij een plan kunnen opstellen, waarbij de komende jaren gewerkt gaat worden aan vijf thema’s; (1) Energieverbruik; (2) Binnen luchtkwaliteit; (3) Temperatuur, thermische comfort; (4) Licht, visueel comfort en (5) Geluid, akoestisch comfort. De belangrijkste acties op deze vijf thema’s staan hieronder kort opgesomd: • Op twee locaties worden de huidige luchtbehandelingskasten vervangen (inclusief al het kanaalwerk); • Op drie locatie worden de huidige luchtbehandelingskasten verbeterd; • Op alle locaties wordt er een koelinstallatie toegevoegd om het klimaat in de zomer te verbeteren; • Op meerdere locaties wordt de verwarmingsinstallatie vervangen; • Op alle locatie wordt de TL en PL-verlichting vervangen voor Ledverlichting daar waar dat nog niet gebeurd is; • Op alle locaties wordt de noodverlichting vervangen voor Led-noodverlichting daar waar dat nog niet gebeurd is; • Op twee locaties wordt de dakbedekking vervangen voor dakbedekking met een hogere isolatiewaarde; • Op een aantal locaties worden de plafondplaten in de lokalen (voor een deel) vervangen door nieuwe plafondplaten met een betere akoestische werking; • Op de Lingeborgh wordt de huidige HBR-keuken eruit gehaald en wordt er een nieuwe energiezuinigere, gasloze keuken teruggeplaatst.

• Op de Lingeborgh worden 120 extra zonnepanelen geplaatst; • Op alle locaties worden CO2 meters geplaatst in ieder lokaal, de aula en medewerkerskamer; • Op alle locaties wordt een energie gebruik monitoringssysteem aangebracht en • nog vele kleinere werkzaamheden worden meegepakt. Middels de uitvoering van deze werkzaamheden brengen wij de gebouwen naar het gewenste kwaliteitsniveau. (Frisse Scholen Klasse B, 2021) en voeren wij alle gewenste verduurzamingsmaatregelen door (vanuit de erkende maatregelen lijst). Om al deze werkzaamheden de komende periode goed op de rit te gaan zetten hebben wij als school een bouwbegeleidingsbureau en een installatie adviesbureau ingehuurd. De hierboven geschetste werkzaamheden worden uitgeschreven in een aanbestedingsdocument. Begin maart is dit aanbestedingsdocument als een meervoudige aanbesteding op de markt gezet. Wij streven ernaar deze werkzaamheden zoveel als mogelijk uit te laten voeren in 2022 en 2023. Zowel in 2021 als in 2022 hebben wij zowel in Culemborg als Geldermalsen verduurzamings- en vergroeningswerkzaamheden uitgevoerd aan de schoolpleinen. Hiermee zijn diverse schoolpleinen gecreëerd die bijdragen aan de duurzaamheidsambities van Lek en Linge. De schoolpleinen zijn voorzien van vergroening, duurzame hemelwateropslag en -afvoer op eigen terrein, lesruimte buiten en meer bewegings- en sportmogelijkheden voor leerlingen.

In 2021 voerde wij deze werkzaamheden al uit aan de Multatulilaan 6 en Annie M.G. Schmidtpad en afgelopen jaar heeft dit vervolg gekregen op de Laan van Leeuwenstein en Ina Boudier Bakkerstraat. In 2023 willen wij ook het schoolplein van de Multatulilaan 3 oppakken.

28

Jaarverslag 2021

5.1.3

Toekomstige ontwikkelingen op het gebied van de huisvesting

De huisvesting moet de komende jaren passend blijven bij de behoefte van O.R.S. Lek en Linge. Om de toekomstige huisvesting passend te houden gaan wij de komende jaren vele werkzaamheden verrichten om de panden te verduurzamen zoals beschreven staat onder paragraaf 5.3.1. Indien nodig stoten we huisvesting (gedeeltelijk) af of creëren we verhuur in nauwe samenwerking met de gemeenten waar wenselijk. Ieder schooljaar evalueren wij ons huisvestingsbeleid nadat bekend wordt wat de leerling prognose voor de komende jaren gaat zijn. Indien wenselijk passen wij daarna ons huisvestingsbeleid aan, aan de gewijzigde behoeften. We verwachten dat het leerlingenaantal de komende jaren verder zullen dalen ondanks de hoge aanmeldingen voor het komend schooljaar. Dit zal mogelijk een grotere last geven op de exploitatiekosten van het pand. We kijken daarom telkens hoe het aantal m2 zicht verhoudt t.o.v. het aantal leerlingen. Op dit moment huren wij nog een aantal noodgebouwen bij de havo-locatie. Mogelijk dat deze noodgebouwen in de komende jaren bij een blijvende krimp afgestoten kunnen worden. Wij gaan er in onze begrotingscyclus vanuit dat panden gemiddeld 40 jaar meegaan alvorens er gekeken wordt naar nieuwbouw of grootschalige renovatie die de levensduur met 25 jaar verlengen.

Zeker het pand waarin de vwo in Culemborg gehuisvest is vormt hierbij voor de komende jaren een strategische uitdaging. We houden de panden op het gewenste onderhoudsniveau en sluiten het interieur en exterieur aan op de primaire processen (en houden daarbij rekening met de beschikbare middelen). Afgelopen twee jaar is er een compleet beeld gevormd van de Meerjarenonderhoudsbegroting voor de zes schoolgebouwen, waaruit wij nu en ook na 2022 de onderhoudswerkzaamheden meer planmatig zullen gaan oppakken. Om te komen tot een compleet MJOP hebben wij afgelopen jaren vele inspectierondes gelopen door de panden, afschrijvingstermijnen vastgesteld en vervangingsbudget prognoses opgesteld. 5.1.4

Toekomstige ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid

Naast alle verduurzamingmaatregelen die wij doorvoeren aan de schoolpanden zoals beschreven in paragraaf 5.3.1. gaan wij komende jaren actief aan de slag met het opstellen van een visie op de thema’s: aardgasvrije schoolgebouwen, klimaatveranderingen, duurzame energie en de energietransitie en integraal huisvestingsplan. Vooruitlopend op deze thema’s hebben in 2021 bij het afsluiten van de nieuwe leveringsovereenkomst voor de levering van gas en elektriciteit er al voor gekozen 100% duurzaam gas en elektriciteit in te kopen. De elektriciteit die wij inkopen is voor 17,5% opgewekte door Nederlandse windmolens en voor 82,5% door Europese windmolens. Dit in combinatie met het actief monitoren en sturen op het terugdringen van het gas en energie verbruik. Na de verbouwing wordt er gewerkt met verwarming/ koeling die per ruimte geregeld wordt, indien er geen activiteit in de ruimte is wordt er niet extra gekoeld of verwarmd maar wordt de ruimte op de Frisse scholen 2021 temperatuur vereiste gehouden. Al deze geplande verbouwingen zullen een grote bijdrage leveren aan de duurzaamheid. Naast deze meer technische zaken proberen wij ook actief te zijn in onze externe samenwerkingen door o.a. de volgende acties: • Samen met de inschrijvers bij aanbestedingen of offerte uitvragen kijken wij hoe zij een bijgedragen kunnen leveren aan onze duurzaamheidsdoelen.

Inschrijvers met de beste bijdrage krijgen hier een voorrecht.

JAARVERSLAG 2021

29

• Samen met de afvalverwerker gaan wij gaan per school 2022-2023 ook de leerlingen het afval laten scheiden. Wij gaan door middel van bewustwordingscampagnes sturen op het beter scheiden van afval en het daarmee terugdringen van restafval. • Samen met de nieuwe cateraar die per school 2022-2023 start zal een actieve bijdrage geleverd gaan worden in de duurzaamheidsdoelen, door het afval te scheiden, statiegeld verpakkingen in te zamelen, producten lokaal in te kopen en gebruik te maken van personeel uit de regio. • Samen met de nieuwe schoonmaakpartij die in november start, zal een actieve bijdrage geleverd worden aan de duurzaamheid, door o.a. milieuvriendelijke middelen te gebruiken, afval te scheiden, gebruikt te maken van personeel uit de regio en vele andere acties. • Komende jaren zullen alle nieuwe contracten met oog voor duurzaamheid worden afgesloten. Naast de gezamenlijke acties; • Kopen wij als school bewust een deel van onze producten en diensten lokaal in. Voor de samenwerking met leveranciers en dienstverleners zoeken wij bij voorkeur naar lokale spelers. Deze leveranciers/ dienstleners geven wij de ruimte om hun ondernemerschap te tonen, kwalitatief hoge expertise in te zetten en maximaal mee te denken in een wederzijds vruchtbare samenwerking en verduurzaming. • Stimuleren wij medewerkers om het de fiets naar school te komen.

De medewerkers die met de auto komen kunnen binnenkort gebruik gaan maken van laadpalen nabij de school. Deze laadpalen zijn door school aangevraagd om het elektrisch rijden te stimuleren. • Vergroening wij onze schoolpleinen, waarbij wij bewust hebben gekozen voor meerjarige beplanting en bomen een groene haag met klimplanten, moestuinbakken en een insecten hotel zodat de biodiversiteit wordt bevorderd. Ook binnen de school zullen wij in de komende jaren actiever aan de slag gaan met de beplanting voor het verbeteren van het klimaat.

5.2 5.2.1

ICT bedrijfsprocessen ICT

In 2021 zijn onderstaande voorzieningen vervangen t.b.v. stabiliteit, uniforme gebruikerservaring en reguliere vervangingen als gevolg van afschrijvingen: • De netwerkcoreswitches (deze waren regulier aan vervanging toe); • Op de Lingeborgh zijn alle lokalen waar nog geen nieuwe CTOUCH-schermen waren geplaatst in 2021 voorzien van deze nieuwe schermen. Docenten hebben hierdoor een uniforme, gebruiksvriendelijke manier van werken; • Op de Lingeborgh zijn alle docenten voorzien van een laptop in bruikleen van school teneinde een hedendaagse werkplek te realiseren (plaats- en tijdonafhankelijk). Tevens werd hierbij two-factor-authentication middels Yubikeys – zoals deze voor medewerkers van de vestiging in Culemborg al enige tijd in gebruik is - ingevoerd; • Er zijn enkele laptopkarren t.b.v. het digitaal onderwijs op vestiging de Lingeborgh gerealiseerd. Tevens werd een laptopkar op de brugklaslocatie in Culemborg in gebruik genomen. Teneinde meer veiligheid en stabiliteit te creëren zijn de volgende maatregelen genomen: • Op beide vestigingen is een veilige manier van inloggen op het schoolnetwerk gecreëerd voor gebruik met de docentenlaptops middels een op de in 2020 nieuw aangeschafte firewalls aanwezige techniek genaamd GlobalProtect.

30

Jaarverslag 2021

• Hiermee is een zeer veilige, gebruiksvriendelijke VPN-oplossing voor handen waarmee op de laptops kan worden gewerkt alsof men fysiek op school aanwezig is; • PRTG (networkmonitoringtool voor hardwarematige netwerkcomponenten) is volledig geïmplementeerd in de gehele school; • Spam/spoofing maatregelen t.b.v. veilig mailverkeer zijn geïmplementeerd (DMARC / DKIM). Tot de reguliere werkzaamheden behoorden migraties van servers en werkplekpc’s naar nieuwere versies van besturingssystemen. Tevens werden Foleta en Youforce aangesloten op de bestaande ADFS-oplossing opdat op alle schoolsystemen inmiddels op een eenduidige wijze kan worden ingelogd en er vrijwel overal sprake is van Single-Signon. De vervanging van SAN (de datalayer van het netwerk) en servers werd voorbereid, maar kon wegens wereldwijde leveringsproblemen in 2021 niet worden afgerond. Alle voorbereidingen zijn getroffen en de contracten ondertekend. De werkzaamheden worden uitgevoerd in het voorjaar van 2022. In september 2021 werd de nieuwe website voor de school opgeleverd en in gebruik genomen. Met de nieuwe website werd een modern, frisse website die recht doet aan de eigenheid van beide vestigingen gerealiseerd. Terugblikkend op 2021 kan worden gesteld dat ruim 85% van de gestelde doelen en geplande werkzaamheden volgens plan zijn uitgevoerd.

De niet-uitgevoerde werkzaamheden – overwegend als gevolg van ad hoc- en reguliere werkzaamheden - zijn opnieuw gepland voor 2022. In 2022 zal als belangrijkste grote project de invoering van laptops voor leerlingen op beide vestigingen worden gerealiseerd. Verder zal worden gewerkt aan verregaande transitie naar cloudcomputing. Ten bate van de optimalisering van de dienstverlening zal Topdesk als (onder andere) IT-helpdesktool worden ingevoerd. 5.2.2

Leerlingenadministratie

5.2.3

Roosterzaken

Naast de gebruikelijke, reguliere werkzaamheden op de leerlingenadministratie zijn onderstaande verbeteringen doorgevoerd: • De importfunctie voor het importeren van PTA’s in Magister is in gebruik genomen nadat ICT t.b.v. hiervan scripts ontwikkelde. • De autorisatie middels groepen en rollen werd opgeschoond, vereenvoudigd ingericht en geoptimaliseerd; • T.b.v. de examenvoorbereiding werden verbeteringen doorgevoerd op het gebied van de pooling en de aanvragen herkansingen/herprofileren voor het 2e en 3e tijdvak van de centraal examens. Ook werd de module tijdvakkeuze van Magister voor de vestiging in Culemborg in gebruik genomen; • De schorsingen-en-incidentenmodule in Magister werd in gebruik genomen. De eerdere zelfbouwmodule op de website werd uitgefaseerd. De afdeling roosterzaken in Culemborg heeft in 2021 een roerig jaar doorgemaakt voornamelijk als gevolg van personele ontwikkelingen. In 2021 werd het basisrooster van de vestiging grotendeels ontwikkeld i.s.m. een externe roostermaker en werden eigen medewerkers van de school opgeleid tot roostermaker. Vacatures bleken helaas zeer moeilijk invulbaar.

Daarnaast bleek dat de afdeling minder goed georganiseerd was dan werd aangenomen: er was onvoldoende documentatie van processen, ook bleken systemen onvoldoende uniform ingericht en was aansluiting tussen de systemen voor formatie, rooster en leerlingenadministratie verre van optimaal.

JAARVERSLAG 2021

31

Er is vanaf juni 2021 hard gewerkt – naast het ontwikkelen van de voor de school noodzakelijk roosters – aan het op orde krijgen van de afdeling middels het beschrijven van processen, het verbeteren van de inrichting van de systemen en het nemen van maatregelen t.b.v. de beheersbaarheid van de werkzaamheden. Dit heeft in elk geval voor de realisatie van het rooster voor het tweede halfjaar geleid tot grote verbeteringen in de manier van werken en kwaliteit van het opgeleverde rooster. Voor 2022 is de belangrijkste doelstelling de werkzaamheden op de afdeling en de aansluiting van systemen verregaand te optimaliseren, de vacature in te vullen en het werk zodanig te organiseren dat bedrijfsrisico’s die de afgelopen jaren (onbewust/bewust) werden gelopen tot een minimum te reduceren. Tevens is het doel zodanige roosters te ontwikkelen dat de opstart van het schooljaar 2022-2023 soepel verloopt en ten positieve in grote mate afwijkt van de start van schooljaar 2021-2022. 5.2.4

AVG (algemene verordening gegevensbescherming)

Vanwege een noodzakelijk afscheid als gevolg van een bedrijfsovername van het bedrijf van de toenmalige functionaris gegevensbescherming van onze school werd een nieuwe functionaris gegevensbescherming gevonden. Er is aansluiting gezocht bij de wijze van werken op andere scholen. Dit heeft geleid tot een verbintenis met Privacy op School die als winnaar van een minitender van SIVON uit de bus kwam. In de tweede helft van 2021 zijn op basis van interviews nulmetingen gedaan en werd een plan opgesteld de bewustwording omtrent omgang met persoonsgegevens te vergroten. De uitvoering van dit plan is het belangrijkste doel voor 2022. Tevens zal een DPIA op Magister worden uitgevoerd in 2022 teneinde de (potentiële) risico’s die het gebruik en de inrichting van Magister met zich meebrengt het hoofd te bieden. De verplichte jaarlijkse auditrapportage werd door Privacy op School opgesteld. Er hebben zich slechts een beperkt aantal beveiligingsincidenten en datalekken (welke als gevolg van de geringe impact niet gemeld hoefden worden bij de Autoriteit Persoonsgegevens) voorgedaan. In 2021 werd daarnaast de toestemmingenmodule van Magister in gebruik genomen en kon de zelfbouwoplossing van de website worden uitgefaseerd. De aandacht die AVG in 2021 kreeg is gering.

Nu Corona naar de achtergrond verdwijnt én er een nieuwe actieve partij voor de AVG in de arm is genomen, kan er in 2022 meer aandacht voor de AVG worden gevraagd.

32

Jaarverslag 2021

6 Lek en Linge, samenwerken en de regio Goede samenwerking draagt enorm bij aan het realiseren van goed onderwijs. Daarom wordt op Lek en Linge veel waarde gehecht aan goed in contact staan met leerlingen, ouders en collega's. In goede samenwerking met alle stakeholders komt beleid tot stand. Dat geldt zeker ook voor de samenwerking met alle relevante partners in de omgeving van de school: Gemeente Culemborg en Geldermalsen

Er wordt op diverse terreinen nauw samengewerkt met deze gemeenten. Voorbeelden daarvan zijn de Lokale Educatieve Agenda, maatschappelijke stages, Duurzame scholen Culemborg, Stuurgroep wijkaanpak Schoolhof, HUB Rivierenland, een samenwerkingsverband dat zich richt op het structureel verbinden van bedrijven in de regio en scholen, in het bijzonder VO, VSV regio Rivierenland, een samenwerking tussen gemeenten en onderwijsinstellingen in Rivierenland met als doel voorkomen van en beschrijden van Voortijdig schoolverlaten. Scholen in de regio

Met scholen in de omgeving wordt in het SamenWerkingsVerband Rivierenland samengewerkt om Passend Onderwijs voor leerlingen uit te voedingsgebied te realiseren. Lek en Linge werkt in samenwerking met het KWC aan toekomstscenario's in het kader van de leerlingenkrimp, de jaarlijkse beroepenmarkt wordt samen met het KWC vormgegeven, in het project Tech Explore 24 wordt met diverse scholen in de regio samengewerkt aan de regionalisering van techniekonderwijs in het VO, (Lek en Linge is penvoerder) en in het kader van het realiseren van doorlopende leerlijnen en leerwerktrajecten wordt samengewerkt met de ROC's Midden Nederland en Rivor. Onder de noemer 5=1 vindt met 4 andere zelfstandige VO-scholen in de regio op regelmatige basis overleg plaats gericht op collegiale uitwisseling en wederzijdse bestuurlijke visitaties in het kader van kwaliteitsontwikkeling Lek en Linge Culemborg

Als Cultuurprofielschool, BegaafdheidsProfielSchool, TTO-school (tweetalig onderwijs) en Unesco-school maakt Lek en Linge deel uit van de betreffende netwerken. Als keurmerkopleidingsschool en lid van de Utrechtse Academische opleidingsscholen begeleidt de school stagiairs en LIO's (leraren in opleiding) van Hogescholen en Universiteiten. Onder andere door deelname aan de Kring Culemborgse Bedrijven (KCB) is de school betrokken bij het lokale bedrijfsleven. Vestiging de Lingeborgh

Ook de Lingeborgh is actief in een aantal samenwerkingsverbanden en partnerschappen, waaronder de Vereniging Buitengewoon Groen, een landelijke belangenvereniging van brede scholengemeenschappen met een afdeling voor groen onderwijs. Daarnaast participeert de school in diverse lokale netwerken, zoals de Bedrijfskring Groot Geldermalsen en VNO-NCW Midden. Landelijk participeert de Lingeborgh in het Platform Allround DPI en is de Lingeborgh ambassadeur van Jongeren op Gezond gewicht (JOGG).

JAARVERSLAG 2021

33

7 Afhandeling klachten Wij staan voor een veilige schoolomgeving voor iedereen met alle aandacht voor integriteit. Lek en Linge werkt met interne en externe vertrouwenspersonen. Zij zijn voor leerlingen, ouders/verzorgers en medewerkers te benaderen als deze met zaken te maken krijgen die zij om redenen van vertrouwelijkheid niet kunnen of willen bespreken met de schoolleiding. De contactgegevens van de vertrouwenspersoon worden gepubliceerd in de schoolgids. In 2021 is geen gebruik gemaakt van de diensten van de externe vertrouwenspersoon. Klachten worden afgehandeld conform de in 2021 geactualiseerde Klachtenregeling van de school. Er wordt naar gestreefd klachten zoveel mogelijk intern af te handelen. Voor complexe klachten die niet eenvoudig door de betreffende teamleider of directeur kunnen worden afgehandeld wordt een regiegroep ingesteld. Lek en Linge is aangesloten bij de onafhankelijke Landelijke Klachtencommissie Onderwijs. Een klager die niet tevreden is met de interne afhandeling van zijn klacht, kan een klacht indienen bij deze landelijke klachtencommissie. In 2021 heeft het bestuur geen klachten ontvangen die een uitspraak van de Landelijke Klachtencommissie Onderwijs vereisten.

Door de coronapandemie heeft het bestuur ook in 2021 besluiten moeten nemen over de inrichting van het onderwijs, over op school geldende veiligheidsmaatregelen en over het al dan niet (in gewijzigde vorm) doorgaan van activiteiten en festiviteiten. Hoewel het belang van leerlingen en collega’s en hun veiligheid daarbij steeds voorop stonden, hebben verschillen van inzicht over bepaalde besluiten geresulteerd in een groter aantal klachten van ouders dan gebruikelijk. Alle klachten zijn intern afgehandeld.

34

Jaarverslag 2021

8 Financieel bestuursverslag Onder het schoolbestuur vallen twee scholen: Lek en Linge vestiging Culemborg en vestiging de Lingeborgh. Het gehanteerde uitgangspunt voor het verdelen van de middelen over de beide vestigingen is het aantal leerlingen. Dit is gebaseerd op een afspraak gemaakt ten tijde van de fusie tussen beide scholen in 2013.

8.1 Kerncijfers De allocatie van middelen en kosten over de twee vestigingen vindt bij Lek en Linge plaats op basis van leerlingenaantallen. Financieel (* = in € 1.000)

2021

2020

2019

2018

2017

2016

2015

Totale baten (incl. financiele baten)*

36.425

33.789

36.182

35.116

34.531

33.045

32.078

Totale lasten (incl. financiele lasten)*

36.553

34.420

35.350

35.359

34.830

32.120

30.789

Exploitatieresutaat*

-128

-631

832

-243

-299

926

1.289

Eigen Vermogen*

10.383

10.511

11.142

10.310

10.553

10.852

9.926

Totaal Vermogen*

23.719

21.479

21.115

19.506

19.146

19.929

17.460

Normatief eigen vermogen*

8.300

8.500

8.400

Solvabiliteitsratio 1 (minmale norm: > 20% < 40%)

44%

49%

53%

53%

55%

54%

57%

Solvabiliteitsratio 2 (specifiek voor onderwijs) (EV + voorzieningen) / totale passiva) minimale norm: 30%

76%

76%

75%

72%

70%

63%

66%

Current ratio

4,0

3,8

4,0

3,2

3,1

2,4

2,7

Rentabiliteit (exploitatieresultaat / totale baten)

-0,4%

-1,9%

2,3%

-0,7%

-0,9%

2,8%

4,0%

Weerstandsvermogen

29%

31%

31%

29%

31%

33%

29%

Kapitalisatiefactor

58%

55%

50%

47%

46%

50%

43%

Rijksbijdrage/totale baten

97%

96%

95%

94%

93%

93%

91%

Personele lasten / totale lasten

76%

79%

79%

80%

78%

80%

79%

Materiële lasten / totale lasten

24%

21%

21%

20%

22%

20%

21%

Totale lasten / aantal leerlingen

10.253

9.145

8.916

8.798

8.608

7.988

7.905

Totale inkomsten / aantal leerlingen

10.217

8.977

9.125

8.737

8.535

8.218

8.236

Personele lasten / aantal leerlingen

7.770

7.210

7.015

6.995

6.715

6.396

6.275

Materiële lasten / aantal leerlingen

2.483

1.935

1.900

1.803

1.893

1.592

1.630

Aantal leerlingen per 1-10 boekjaar-1

3.565

3.764

3.965

4.019

4.046

4.021

3.895

JAARVERSLAG 2021

35

8.2 Financieel normenkader Sinds 2008 berust het financiële toezicht op het onderwijs bij de Inspectie van het Onderwijs. Een van de onderdelen van dat financiële toezicht is het zogenaamde toezicht op de financiële continuïteit: de vraag of een bestuur/instelling financieel gezond is en op korte en middellange termijn aan haar financiële verplichtingen kan voldoen. Dit toezicht, dat deel uitmaakt van het geïntegreerd toezicht, vindt risicogericht plaats. Op grond van een analyse van de financiële gegevens uit het jaarverslag en de bijbehorende continuïteitsparagraaf en/of eventueel signalen, bepaalt de inspectie of de financiële positie van de instelling nader moet worden onderzocht. Bij de analyse gebruikt de inspectie ter detectie van de risico’s een set kengetallen. Deze kengetallen zijn nadrukkelijk geen normen waaraan schoolbesturen/instellingen moeten voldoen. Het onderschrijden van een norm leidt niet automatisch tot verscherpt toezicht (hierna: aangepast financieel toezicht) en het behalen van de norm leidt omgekeerd niet automatisch tot het opheffen van aangepast financieel toezicht als daar sprake van is. Indien een bestuur onder aangepast financieel toezicht wordt geplaatst, dan is dit gebaseerd op een uitvoeriger onderzoek waarbij veel meer aspecten in ogenschouw zijn genomen. Onderstaand wordt de set kengetallen weergegeven waar de inspectie gebruikt van maakt:

In het verleden heeft de inspectie ook andere kengetallen gebruikt voor het identificeren van financiële risico’s, zoals de rentabiliteit. Met de invoering van het Onderzoekskader 2021 worden alleen de kengetallen, zoals deze hierboven zijn gepresenteerd, gebruikt voor het identificeren van besturen met een mogelijk financieel risico.

36

Jaarverslag 2021

Kengetallen zoals de rentabiliteit hebben een minder significante voorspellingswaarde dan de kengetallen die hierboven zijn gepresenteerd. De rentabiliteit (en andere kengetallen) blijven echter nog wel onderdeel uitmaken van de analyses die de inspectie uitvoert. Deze lijst met kengetallen, zoals deze hierboven is opgenomen, geldt voor de analyses van jaarverslagen van schoolbesturen/onderwijsinstellingen vanaf jaarverslag 2020 en vervangt eerdere lijsten, alsmede de signaleringswaarden.

8.3 Budgetbeheer – kengetallen Inspectie Bij de beoordeling van het budgetbeheer gaat het om de vraag wat de capaciteit van de school is om tegenvallers op korte of middellange termijn op te kunnen vangen. De solvabiliteit-1 geeft de verhouding weer tussen het totale eigen vermogen en het balanstotaal, en geeft daarmee informatie over de kredietwaardigheid van een organisatie. De solvabiliteit blijft ruim boven de signaleringsgrens, hetgeen impliceert dat Lek en Linge op korte en lange termijn aan haar schulden kan voldoen. Het kengetal solvabilteit-2 wordt door de onderwijsinspectie berekend omdat een instelling haar vermogenspositie en exploitatiesaldo kan beïnvloeden door de voorzieningenpositie aan te passen. De onderwijsinspectie geeft een signaleringsgrens (minimale norm) van 30% aan. Financieel (* = in € 1.000)

2021

2020

2019

2018

2017

2016

2015

Solvabiliteitsratio 1 (minmale norm: > 20% < 40%)

44%

49%

53%

53%

55%

54%

57%

Solvabiliteitsratio 2 (specifiek voor onderwijs) (EV + voorzieningen) / totale passiva) minimale norm: 30%

76%

76%

75%

72%

70%

63%

66%

De liquiditeitspositie van een organisatie kan worden bepaald aan de hand van de current ratio. De liquiditeitsratio geeft aan in welke mate de instelling aan haar verplichtingen op korte termijn kan voldoen. Dit kengetal wordt berekend door het totaal van de korte termijn vorderingen en de liquide middelen te delen door alle korte termijn verplichtingen. Een liquiditeit groter dan 1 wordt doorgaans als voldoende gekwalificeerd omdat tegenover de binnenkort vervallende schulden van de instelling ten minste evenveel vlottende activa staan. Desalniettemin hanteert de onderwijsinspectie een signaleringsgrens van 0,75. Financieel (* = in € 1.000)

2021

2020

2019

2018

2017

2016

2015

Current ratio

4,0

3,8

4,0

3,2

3,1

2,4

2,7

8.4 Genormaliseerd eigen vermogen Naast de kengetallen en signaleringswaarden voor het toezicht op de financiële continuïteit heeft de Inspectie van het Onderwijs ook een signaleringswaarde ontwikkeld voor toezicht op publiek eigen vermogen.

JAARVERSLAG 2021

37

Deze geeft een indicatie hoeveel eigen vermogen een onderwijsinstelling (school of samenwerkingsverband passend onderwijs) redelijkerwijs maximaal nodig heeft voor een gezonde bedrijfsvoering. Het is goed dat besturen een financiele buffer aanouden voor armslag om leerlingen te allen tijde te blijven bedienen van goed onderwijs, maar dit mag niet omslaan in ‘oppotten’. Publiek onderwijsgeld moet optimaal aan onderwijs besteed worden en mag niet onnodig in reserves vastzitten. De inspectie benadrukt dat het normatieve eigen vermogen geen norm is, maar een startpunt voor een gesprek. De inspectie gebruikt de signaleringswaarde in het toezicht op de doelmatigheid. Als een bestuur een goed onderbouwing heeft voor de hogere reserve, kijkt de inspectie of en hoe het geld uiteindelijk wordt besteed. De inspectie zal ieder najaar een brief sturen aan alle besturen met een eigen vermogen boven de signaleringswaarde met een oproep aan de bestuurder om in samenspraak met belanghebbenden kritisch naar de reserves te kijken en actie te ondernemen. Lek en Linge heeft een dergelijke brief ontvangen en is inmiddels thema in de gesprekken tussen het bestuur en de Raad van Toezicht en MR. In 2018 is reeds een bestedingsplan opgesteld en goedgekeurd door de Raad van Toezicht ten behoeve van het gecontroleerd afbouwen van het eigen vermogen.

Dit plan zal in 2022 in samenspraak met de Raad van Toezicht worden ge-updated naar de huidige situatie. Kengetal: normatief eigen vermogen Normatief eigen vermogen Gerealiseerd eigen vermogen Te hoog eigen vermogen

31.12.2021

Waarde 31.12.2020

8.281.308 10.383.000 2.101.692

8.508.795 8.359.072 10.511.000 11.142.000 2.002.205 2.782.928

31.12.2019

Verklaring: afbouw middels doelmatige inzet in de komende jaren volgens afspraak met Raad van Toezicht

De financiële buffer is meer dan voldoende. Om de hoge reservepostie gecontroleerd af te bouwen, wordt er (vanaf 2018) bewust begroot op een niet-sluitende exploitatierekening (zie ook Begroting 2022). Dit tekort op de begroting wordt aangewend voor maatregelen die de kwaliteit van het primair proces (het onderwijs) en -daarmee samenhangend- vermindering van de werkdruk van met name docenten ten goede komen. De middelen zullen waar nodig ook ingezet worden om het huidige rijke onderwijsaanbod te behouden indien dat onder druk komt te staan doordat de personele kosten de komende jaren toenemen als gevolg van de jaarlijkse periodieken.

8.5 Treasurybeleid Instellingen in het onderwijs zijn zelf verantwoordelijk voor hun financiën. Scholen/schoolbesturen krijgen jaarlijks een bedrag waaruit alle kosten moeten worden gedekt en waarmee waarborgen voor 'bedrijfsvoering' op langere termijn moeten worden geschapen. Op basis van het voor een instelling geldende risicoprofiel ligt het voor de hand dat reserves worden opgebouwd. In het Treasurystatuut wordt beschreven welke treasurytaken en -verantwoordelijkheden van toepassing zijn voor Lek en Linge. Tevens worden de beleidskaders vastgelegd voor diegenen die bij deze taken en verantwoordelijkheden betrokken zijn. Jaarlijks wordt een treasuryplan opgesteld waarin een stappenplan wordt opgenomen om te komen tot een praktische invulling van het gekozen beleid.

38

Jaarverslag 2021

Treasury heeft bij de stichting O.R.S. Lek en Linge primair als doel het beheren van financiële risico’s en secundair het reduceren van financieringskosten. De primaire doelstelling van Lek en Linge is het werkzaam zijn op het gebied van het openbaar voortgezet onderwijs, een en ander vastgelegd in artikel 4 van de statuten van de stichting. Als gevolg hiervan is het financieren en beleggen ondergeschikt en dienend aan de primaire doelstelling. De algehele doelstelling voor de treasuryfunctie bij Lek en Linge is dat deze de financiële continuïteit van de organisatie waarborgt. Dit wordt in de volgende doelstellingen en voorwaarden gesplitst: •

• •

•

• •

Liquiditeit op korte en lange termijn (Lek en Linge zal ervan verzekerd moeten zijn te allen tijde aan haar verplichtingen te kunnen voldoen en zo nodig ook altijd middelen te kunnen aantrekken). Lage financieringskosten (Lek en Linge wil binnen aanvaardbare risico's financiering aantrekken tegen zo laag mogelijke financieringskosten). Liquideerbare en risicomijdende beleggingen (met inachtneming van het onder ‘liquiditeit op korte en lange termijn’ gestelde kunnen overtollige middelen worden belegd). Kosteneffectief betalingsverkeer (gezien de omvang van het betalingsverkeer is het van belang dat de financiële logistiek optimaal is ingericht. Lek en Linge zal haar betalingsverkeer zo inrichten dat het kosteneffectief kan worden beheerd). Inzet rente-instrumenten (rr zal geen gebruik gemaakt worden van renteinstrumenten). Transparantie.

De huidige economische situatie leidt nog immer tot een negatieve rentevergoeding op spaargelden. Derhalve is Lek en Linge halverwege 2020 overgestapt op het Schatkistbankieren waarmee negatieve rente in de toekomst is voorkomen. Momenteel zijn er geen leningen uitgeleende gelden, beleggingen en/of derivaten afgesloten. Er zijn 2 langlopende leningen (o/g): - annuïteitenlening bij de Rabobank (looptijd 30 jaar, 5% rente, oorspronkelijke hoofdsom € 431.091, aflossing per jaar ca. € 16.500, saldo ultimo boekjaar € 205.000; boekjaar -1 € 222.000); - lening van Stichting Steunfonds LAO-LHNO (looptijd 30 jaar, oorspronkelijke hoofdsom € 272.268, 2% rente, aflossing per jaar € 10.891, saldo ultimo boekjaar € 87.000; boekjaar -1 € 98.000). 8.6 Continuïteitsparagraaf Het doel van de continuïteitsparagraaf is inzicht te geven in majeure ontwikkelingen in de nabije toekomst en het helder in beeld brengen van de mogelijke gevolgen voor het resultaat en de vermogenspositie. Binnen Lek en Linge wordt daartoe jaarlijks een meerjarenformatiebegroting en meerjarenbegroting opgesteld en wordt een jaarlijkse risico-inventarisatie gehouden. De leerlingenmarkt vormt de basis voor de toekomstige ontwikkelingen.

JAARVERSLAG 2021

39

Personele bezetting (in FTE)

2020/2021

2021/2022

2022/2023

2023/2024

2024/2025

2025/2026

DIR

5,6

5,6

5,6

5,6

5,6

5,5

OOP

80,7

79,6

76,3

72,9

72,4

72,4

OP

243,8

247,6

240,5

209,1

208,3

208,5

Totaal personele bezetting

330,1

332,9

322,4

287,5

286,3

286,4

(Bron: Begroting 2022) Teldatum:

1-10-2020 B

1-10-2020 R

1-10-2021

1-10-2022

1-10-2023

1-10-2024

1-10-2025

Schooljaar:

2020/2021

2020/2021

2021/2022

2022/2023

2023/2024

2024/2025

2025/2026

3.566

3.565

3.473

3.373

3.222

3.198

3.199

Leerlingenaantal totaal

(Bron: Begroting 2022)

Er is enerzijds sprake van een krimpende leerlingenmarkt. In de begroting wordt derhalve ook met een (overeenkomstige) krimpende OOP en OP formatie gerekend. Anderzijds is sprake van de inzet van NPO-gelden (in schooljaar 2021/2022 en 2022/2023). Aangezien de NPO gelden (vooralsnog) na schooljaar 2022/2023 niet meer beschikbaar worden gesteld, zal er na schooljaar 2022/2023 een afbouw moet plaatsvinden van NPO-plannen en bijbehorende formatie. Inmiddels zijn in het schooljaar 2021/2022 21,0 FTE gefinancierd met deze gelden (€ 715K). Het economisch eigendom van de panden is in handen van de gemeente Culemborg en de gemeente West-Betuwe. Lek en Linge is voornemens om in de zomer van 2022 duurzaaminheidsinvesteringen uit te voeren in het kader van de ventilatienormen. Voor de Lingeborgh is dit nog (minimaal) een jaar uitgesteld omdat de gesprekken met de gemeente nog gaande zijn, mede in relatie met de huisvestingsplannen van de gemeentes zelf. Er is in 2020 een start gemaakt met het afbouwen van de noodlokalen in zowel Geldermalsen als Culemborg. Er zijn momenteel alleen nog noodlokalen bij de havolocatie. Er zijn geen andere materiële voorgenomen investeringen en/of projecten anders dan hierboven beschreven en de lopende ICT-investeringen en uitgaven in het kader van de meerjaren-onderhoudsplannen.

In het schooljaar 2022/2023 zullen laptops duurzaam ingezet gaan worden in het onderwijs in Culemborg. In principe schaffen de ouders de laptop zelf aan. Bij de vestiging de Lingeborgh werden de devices reeds door de school aangeschaft en in bruikleen gegeven aan leerlingen. Er zijn geen bijzondere ontwikkelingen rond contractactiviteiten en/of derde geldstroom activiteiten. De NPO-gelden voor het schooljaar 2021/2022 zijn (grotendeels) in 2021 ontvangen en als bate verantwoord (conform regelgeving). Aangezien de kosten deels in 2021 en deels in 2022 worden gemaakt, is voor deze mismatch in kosten en opbrengsten een bestemmingsreserve is het eigen vermogen gevormd. De NPO gelden worden, na aftrek van de kosten toegevoegd aan de bestemmingsreserve NPO teneinde NPO-activiteiten (en dus kosten) in toekomstige schooljaren te kunnen dekken. Naast deze bijzondere mutatie in de reserves van het eigen vermogen, zijn er geen andere mutaties te verwachten in reserves en voorzieningen (behoudens de verwerking van toekomstige resultaten). Aanwezigheid en werking van het interne risicobeheersings- en controlesysteem Het normenkader van het ‘in control framework©‘ is door de accountant beoordeeld en de opzet is als goed beoordeeld. In 2017 heeft de accountant de toetsing uitgevoerd op alle aspecten van het normenkader.

40

Jaarverslag 2021

Dit houdt in dat is vastgesteld of de intern geldende procedures zijn nageleefd en wat de kwaliteit van de uitvoering is. Het uiteindelijke doel is om (als directeur-bestuurder) een ‘in control statement’ af te kunnen geven. Hiervoor moet Lek en Linge op alle onderdelen van het ‘in control framework©‘ in control zijn. De getoetste onderdelen zijn: - Administratieve organisatie en interne beheersing - Meerjarenbegroting - Risicobeheersing - Tussentijdse cijfers en prognose eindejaar - Jaarrekening - Jaarbegroting Er zijn drie onderdelen waarop Lek en Linge bijna volledig in control is, namelijk jaarrekening, meerjarenbegroting en jaarbegroting. Op de overige onderdelen scoort Lek en Linge boven de kritische grens, maar komt de realisatie in 2017 niet geheel overeen met het vastgestelde normenkader. De belangrijkste actiepunten zijn vanaf 2018 opgepakt en grotendeels gerealiseerd. 8.6.1

Meerjarenbegroting

De ontwikkeling van resultaten volgens de meerjarenbegroting is als volgt: BATEN Rijksbijdrage personeel Rijksbijdrage materieel Lumpsum bijdrage nieuwe bekostigingssystematiek NPO-gelden

2021 23.878.000 3.287.000

-

2022

-

2023

-

2024

-

2025

-

28.915.000 1.737.000 2.230.000 32.882.000 54.000 525.000 90.000 654.000 34.205.000

28.432.000

27.424.000

27.542.000

1.963.000 30.395.000 54.000 510.000 60.000 675.000 31.694.000

1.505.000 28.929.000 54.000 482.000 60.000 675.000 30.200.000

1.511.000 29.053.000 54.000 481.000 60.000 675.000 30.323.000

-

-

-

Rijjksbijdrage overige subsidies Rijksbijdrage totaal Gemeentelijke bijdragen Ouderbijdrage Personele baten Overige baten Totale baten

3.358.000 30.523.000 54.000 545.000 112.000 629.500 31.863.500

LASTEN Personele lasten Afschrijvingen Huisvestingslasten Administratie en beheer Inventaris, app, leerm. Overige lasten Taakstelling

26.686.000 1.301.000 1.742.000 970.200 1.401.300 819.000 -50.000

27.814.000 1.386.000 2.300.000 970.000 1.558.700 1.225.300

26.340.000 1.333.000 2.233.000 942.000 1.514.000 1.190.000

25.007.000 1.333.000 2.147.000 897.000 1.449.000 1.130.000

25.173.000 1.333.000 2.122.000 892.000 1.437.000 1.125.000

Totale lasten

32.869.500

35.254.000

33.552.000

31.963.000

32.082.000

-11.000

-11.000

-11.000

-11.000

-11.000

-1.017.000

-1.060.000

-1.869.000

-1.774.000

-1.770.000

Rente Resultaat

-

-

-

-

(bron: Begroting 2022)

Op basis van de meerjarenbegroting en de balans per 31-12-2020 is de geprojecteerde balans opgesteld:

JAARVERSLAG 2021

41

ACTIVA x € 1.000 Vaste activa: Immateriële vaste activa Materiële vaste activa Financiële vaste activa Vlottende activa: Voorraden Vorderingen Kortlopende effecten Liquide middelen

Ultimo

2018

2019

2020

2021

2022

2023