Raad Notulen raadsvergadering 16 en 17 december 2025 (concept) - deel 16 december 2025

Dat ligt echt bij de huurder zelf. De voorzitter: U was nu klaar met de beantwoording, mevrouw Everard. Wethouder Bloemendaal: Dan kom ik bij mevrouw Everhard. U vroeg om een toezegging rond die 50% middenhuur. Het antwoord daarop is ja. De andere toezegging, als u bedoelt dat de nog niet ingediende motie het uitpuzzelen waard is, dan kan ik dat toezeggen. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. U had nog een interruptie voor de wethouder. Mevrouw Everard. Mevrouw Everard: Voorzitter, het luistert even nauw, omdat de toezegging de vorige keer niet was opgeschreven. Ik wilde even zeker weten, u gaat dus met de woningcorporaties in gesprek om te kijken of ook lokaal maatwerk voor Wassenaarders wordt gebruikt bij middenhuurwoningen? Wethouder Bloemendaal: Ja, en u en ik gaan nu kijken of de griffier dat na deze vergadering zo goed opgeschreven heeft. De voorzitter: Die toezegging is genoteerd. Dan aan we naar de zijde van de tweede termijn. Ik ga kijken. Is er nog behoefte aan een tweede termijn? Dat is wel het geval. Verder niets. Mevrouw Everard. De heer Paulides, gaat uw gang. De heer Paulides: Ja, dank voorzitter. Het gaat hier om wat de raad wil en niet om de informatie van D66-standpunten door te zetten. Wethouder Bloemendaal haalt alweer dat artikel 28 van de Huisvestingswet aan, dat gemeenten moeten zorgen voor huisvesting van statushouders.

Dat ontkennen we ook niet, maar dat zegt ook niks over de voorrang boven andere woningzoekenden. Wassenaarders die jarenlang op een woning hebben moeten wachten omdat iedere statushouder door D66 en andere vergelijkbare partijen gepamperd moeten worden in plaats van bouwen van woningen waar we behoefte aan hebben en ook daar gaat wethouder Bloemendaal over, maar we bouwen het liefst dure woningen omdat de grond er meer opbrengt. De Grondwet gaat boven de taakstelling en je kan als gemeente daar je eigen beleid in maken. De Raad van State werd ook al genoemd, dat is slechts een adviesorgaan. De Tweede Kamer heeft al besloten om deze voorrangsregeling te verbieden en zorgen voor huisvesting, wat in artikel 28 staat, is niet zorgen voor voorrang. Die 7% toewijzing, daar heb ik net al wat over opgemerkt. Het gaat niet over statushouders ten opzichte van de toewijzingen van alle woningzoekenden, maar je moet dat percentage vergelijken, statushouders met starters. De voorzitter: Nu hoorde ik een punt. De heer Krabbendam. De heer Paulides: Misschien mag ik mijn verhaal even afmaken. De voorzitter: Mijnheer Krabbendam heeft een interruptie. De heer Krabbendam: Ik heb een interruptie. Dank u voorzitter. Dank u voorzitter.

Ja, inderdaad, alle normale partijen, zoals u in de eerste termijn net zelf noemde, hebben zich inderdaad hier op deze manier over uitgelaten dus dat predicaat heeft u op uzelf geplakt. Het is helemaal geen D6614

hobby om daarvoor op te komen. Dit is gewoon je houden aan de wet en als u dan verwijst naar de Grondwet en naar een advies van de Raad van State, dan wil ik u wel ernstig in overweging geven dat het negeren van een raad van advies-advies inderdaad misschien bij die wat minder normale partijen in mijn ogen hoort, die dat inderdaad negeren en er toch mee doorgaan naar de Kamer. Dat zou u sieren als u dat niet volgt. De heer Paulides: Ik maak toch een probleem over de opmerking van normale partijen. Nee, sorry hoor, maar dit kan gewoon niet. De voorzitter: Mijnheer Paulides, u had niet het woord. De heer Paulides: Nee, maar dan heb ik een persoonlijk punt, want ik vind dit onbehoorlijk. Ik wilde bijna een woord gebruiken. De voorzitter: Interruptie, u kunt zo meteen reageren op hetgeen wat de heer Krabbendam zegt. De heer Paulides: Ik wens dat er een normaal woordgebruik gebruikt wordt. De voorzitter: Dan schors ik nu even de interruptie. Dan geef ik u nu de mogelijkheid om een persoonlijk punt te maken en zullen we ook allemaal nog even de kerstgedachte in gedachten houden. We hebben hier gewoon een politiek debat. Persoonlijk punt, gaat uw gang. De heer Paulides: Ik neem aan dat die laatste opmerking op de heer Krabbendam betrekking had en niet op mij, maar ik vind dat hij zich op een normale manier moet gedragen en ik vind dit gewoon niet netjes meer.

De voorzitter: Daar hebben we dan kennis van genomen. Gaat u door met de interruptie. We hadden even bijgehouden waar we zaten. Nou, ik denk dat u halverwege de interruptie zat. Gaat uw gang, kom tot uw vraag. De heer Krabbendam: Dank u voorzitter. Ik had geen vraag. Ik interrumpeerde gewoon op de manier waarop het mij goed dunkt en dit was precies wat ik de heer Paulides mee wilde geven. De voorzitter: Oké. De heer Paulides: Sorry voorzitter, alweer een punt. Een interruptie is een vraag stellen en een interruptie is geen extra debat. De voorzitter: Dat is niet het geval. U mag ook een opmerking maken, zodat u het onderlinge debat hebt en ik geloof dat dat lukt. Ik heb alleen nog niet de indruk dat u nader tot elkaar komt. Dat is nog niet gelukt. Volgens mij is de heer Van Smirren, of wilde u nog een tweede interruptie plaatsen? De heer Krabbendam: Nee, ik wilde geen tweede interruptie en ik wens iedereen hier een hele fijne kerstgedachte toe. Dat hoop ik ook dat we die met elkaar kunnen, maar ja, soms heb je gewoon zo een politiek debat met elkaar. Dat is dan maar zo. De voorzitter: De heer Van Smirren. De heer Van Smirren: Ja, ik steun ook de kerstgedachte, maar niet over de rug van de statushouders.

Dat gezegd hebbende, wil ik wel dat we vanavond ons baseren op de feiten en wat de heer Paulides zegt, is dat de Tweede Kamer heeft besloten dat de urgentieregeling dient te worden afgeschaft en dat is niet zo. Die is naar de Kamer gestuurd door mevrouw Keijzer, maar is nog niet behandeld, dus graag de feiten op een rijtje, dan weten we waar we het over hebben. De voorzitter: Wilt u daar nog op reageren? De heer Paulides: Nou, hartelijk bedankt mijnheer Van Smirren. Ik ga verder met mijn verhaal. Ik wil het toch even over die motie hebben, of die wel of niet ingediend is, 100% taakstelling staat er nog steeds in. Er wordt mij verweten dat ik geen oplossingen aanbreng en dat er geen budget bij zit, maar ik merk op dat ook alle anderen die hierover spreken geen budget hebben vrijgemaakt voor die uitwerking van die motie. PvdA heeft eerder een opmerking gemaakt, als we genoeg woningen hebben, dan kunnen we de voorrangsregelingen afschaffen. Ja, dat lijkt me nogal logisch. Als je genoeg woningen hebt, dan heeft er niemand meer baat en behoefte aan voorrang. 15

Opvallend, de VVD heb ik niet gehoord, maar ik weet toevallig dat de VVD in het verkiezingsprogramma dezelfde tekst heeft staan als het amendement, dus ik ben heel erg benieuwd wat de VVD gaat doen of dat het verkiezingsprogramma aangepast gaat worden, maar dat is een ander verhaal. Ik wil het hierbij laten. De voorzitter: Ik dank u wel. Dan ga ik het woord geven aan mevrouw Everard. Mevrouw Everard: Ja, voorzitter, dank. Ik constateer dat we nog steeds geen alternatief hebben hoe we dan wel de statushouders zouden moeten huisvesten. Ik denk dat het toch wel belangrijk is om tot een besluit te komen om die voorrangsregeling er helemaal af te halen. Zeker omdat als je kijkt naar wat het zou kosten als je het allemaal via hotels zou doen, dan denk ik wel dat we in de miljoenen uitkomen in drie jaar al. Ik denk dat als je dan met zo een voorstel komt, dan moet je ook de financiële middelen daarvoor vrijmaken en dat lijkt me niet, wij vinden dat als CDA echt zonde van het geld. Laten we gewoon degelijk blijven. Dan ben ik heel erg blij dat we de toezeggingen hebben gehad voor het lokaal maatwerk bij middenhuur en ook dat er gekeken wordt naar andere mogelijkheden buiten de voorrangsregels van de sociale huur. Ik denk dat we daarmee toch wat minder druk hebben op die wachtlijsten. Het is misschien een beetje, maar het kan vast helpen. Dank u wel. De voorzitter: Ik dank u wel.

Ik heb verder geen vragen meer gehoord aan het college. De appreciatie is gegeven op de voorliggende amendementen. Dat was twee keer ontraden. Dan gaan we over richting de stemmingen. Dan beginnen we bij de twee voorliggende amendementen. Amendement A, Eerlijke toewijzingsregels sociale huurwoningen Ingediend door DLW "De raad van de gemeente Wassenaar, in vergadering bijeen op 16 december 2025; gehoord de beraadslagingen van de raadscommissie Fysieke Leefomgeving van 1 december 2025 over de Tweede wijziging Huisvestingsverordening Wassenaar 2023; constaterende dat: in artikel 3:11 lid 1, sub a van de Huisvestingsverordening staat dat statushouders direct een woning aangeboden moeten krijgen; overwegende dat: huisvesting van statushouders een wettelijke taak blijft, maar voorrang verlenen op grond van verblijfsstatus dat níet is; gelijke behandeling van alle woningzoekenden essentieel is voor het draagvlak, de rechtsgelijkheid en transparantie; besluit: 1. artikel 3:11, lid 1, sub a van de Huisvestingsverordening Wassenaar 2023 te laten vervallen; 2. (prestatie)afspraken met de woningbouwcorporaties te hernieuwen, zodat deze volledig in lijn komen met de onder 1 bedoelde wijziging; 3. de raad vóór 1 maart 2026 te rapporteren over de wijze waarop deze aanpassingen zijn doorgevoerd en worden toegepast; 4.

volledige transparantie te waarborgen in alle vormen van woningtoewijzing, inclusief niet-gepubliceerde toewijzingen conform artikel 3.4, lid 3, van de Huisvestingsverordening." De voorzitter: We beginnen bij amendement A, een amendement ingediend door DLW. Is er behoefte aan een stemverklaring? Dat is het geval, de heer Stekelenburg. De heer Stekelenburg: Ja, voorzitter, dank. We werden natuurlijk ook al als VVD genoemd in de bijdrage van DLW, dus ik voelde toch een neiging om daar een stemverklaring op te geven als VVD. Wij zijn het wel eens met de strekking van wat dit amendement beoogt. Tegelijkertijd willen we het graag integraal bekijken als invulling van de motie van het CDA die voorligt, als een mogelijke volgende stap, dus we zullen nu tegen het amendement stemmen. De voorzitter: Alleen, er ligt vanavond geen motie van het CDA voor. Die is niet ingediend. We zitten al in stemmingen. De heer Stekelenburg: Excuus voor de verwoording. Het is een toezegging, toezegging naar het CDA toe.

16

De voorzitter: Dat is hem. Nog behoefte aan andere stemverklaringen? Dat is niet het geval. Dan gaan we stemmen over het voorliggende amendement ingediend door de fractie van DLW. Wie is ervoor? Dat is de fractie van DLW. Wie is ertegen? Dat zijn de fracties van het CDA, PvdA, GroenLinks, Hart voor Wassenaar, VVD, D66 en Lokaal Wassenaar! en daarmee is het amendement verworpen. Amendement B, Tweede wijziging Huisvestingsverordening Wassenaar 2023 Ingediend door Hart voor Wassenaar "De raad van de gemeente Wassenaar, in vergadering bijeen op 16 december 2025; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders en het conceptraadsbesluit Z/25/104662; besluit: beslispunt G van het raadsbesluit als volgt te wijzigen: G. Artikel 2.3 Aanvrager huisvestingsvergunning de tekst: "Aan de tekst van artikel 2.3 wordt een zesde lid toegevoegd: '6. in aanvulling op het eerste en tweede lid komen woningzoekenden slechts in aanmerking voor een huisvestingsvergunning voor middenhuur woonruimte als het huishoudinkomen over het inkomenstoetsjaar niet hoger is dan de voor het huishouden geldende inkomensgrens zoals vermeld in artikel 10, vierde lid, van de Huisvestingswet 2014.'" wordt vervangen door: "Aan de tekst van artikel 2.3 wordt het zesde lid toegevoegd: '6.

in aanvulling op het eerste en tweede lid komen woningzoekenden slechts in aanmerking voor een huisvestingsvergunning voor middenhuur woonruimte die wordt verhuurd door een woningcorporatie, als het huishoudinkomen over het inkomenstoetsjaar niet hoger is dan de voor het huishouden geldende inkomensgrens zoals vermeld in artikel 10, vierde lid, van de Huisvestingswet 2014.'" De voorzitter: Dan kom ik bij het amendement ingediend door de fractie van Hart voor Wassenaar, amendement B. Nog behoefte aan een stemverklaring? Dat is niet het geval. Wie is ervoor? Dat is de fractie van Hart voor Wassenaar. Wie is ertegen? Dat zijn de fracties van het CDA, DLW, PvdA, GroenLinks, VVD, D66 en Lokaal Wassenaar! en daarmee is het amendement verworpen. Dat betekent dat er een ongewijzigd voorstel voorligt, namelijk de Tweede wijziging Huisvestingsverordening Wassenaar met een tweetal besluiten. Nog behoefte aan een stemverklaring? Dat is niet het geval. Wie is ervoor? Dat zijn de fracties van het CDA, DLW, zag ik de hand, PvdA, GroenLinks, VVD, D66 en Lokaal Wassenaar! Wie is ertegen? Dat is de fractie van Hart voor Wassenaar en daarmee is het voorstel aangenomen. 9.

Wegencategoriseringsplan Wassenaar

De voorzitter: Dan gaan we nu naar het Wegencategoriseringsplan in de vorm zoals we die bij de vaststelling van de agenda hebben voorgesteld. Ik ga naar de spreekvolgorde kijken en vooraf zijn er de nodige amendementen en moties aangekondigd, dus ik ga ook eens in die volgorde kijken. De heer Paulides, wilt u als eerste het woord? Ja, dat is het geval. Dan even kijken, mevrouw Hibbert, wilt u als tweede het woord? Dat is het geval. Dan de heer Van Smirren? Dan krijgt u als derde het woord. Dan kijk ik even, mijnheer Hendrickx? Mijnheer Stekelenburg? Dan krijgt u als vijfde het woord. De heer Stallinga, het is komen te vervallen, oké. De eerste termijn, oké, dan gaat u als zesde. Ik kijk verder rond, mevrouw Wuite als zevende en mevrouw Hofman-de Raad als achtste. Dan hebben we de spreekvolgorde weer op orde. U bent populair vanavond. U mag weer als eerste. Gaat uw gang. De heer Paulides: Ja, dank voorzitter. Ja, ik las in De Wassenaarse Krant dat de fractie van DLW als enige tegen de invoering van 30 km per uur in heel Wassenaar was. Ik zou bijna willen zeggen dat het jammer is dat de verslaggever Jan de Roij zijn huiswerk niet heeft gedaan en de stukken niet gelezen heeft, maar wel onzin opschrijft. Hij heeft de klok horen luiden en weet niet waar de klepel hangt. De adviezen van het Burgerberaad zouden zwaarwegend zijn voor het besluit van de raad.

Nee, ik heb een persoonlijk punt. Ik word afgeschilderd in de krant.

17

De voorzitter: Ja, maar het is hier toch niet het goede gebruik om mensen die hier niet aanwezig zijn, zich niet kunnen verdedigen, om die hier bij naam zo te noemen. Dat is gewoon de algehele hygiëne die we hier moeten onderhouden met elkaar. Vandaar dat ik er bezwaar tegen maak. De heer Paulides: Ja, dank u wel, maar die mijnheer die wat over mij schrijft, daar kan ik me niet tegen verdedigen. Als daar pertinente onzin staat, dan wil ik daar wat over kunnen zeggen en dat heb ik bij dezen gedaan. De voorzitter: De heer Hendrickx. De heer Hendrickx: Voorzitter, ik wil me daarbij aansluiten. Met name De Wassenaarse Krant heeft er een gewoonte van gemaakt om over mensen te schrijven zonder dat ze überhaupt hun journalistieke plichten nakomen. Het moment dat zij hier ter sprake komen dan is dat aan de spreker binnen het kader van deze raad en niet anders. De voorzitter: Ik denk dat het als voorzitter toch erg van belang is dat je de democratische rechtsstaat en daarbij ook de belangrijke rol van de vrije media moet beschermen en daarom dat ik deze interventie pleegde. Mijnheer Hendrickx. De heer Hendrickx: Ja, u gaat nu te ver en dan ga ik terug naar de keren dat er gesproken is over de manier van optreden door De Wassenaarse Krant. De afspraken die er zijn, komen te liggen tussen het bestuur en De Wassenaarse Krant.

De laatste uitspraak daarvan past niet, uw laatste uitspraak daarvan past niet in de correcte verhoudingen daarvan en dan gaan we heel dicht tegen de grens van, wat ik al eerder heb genoemd, integriteit. Dan wordt het gevaarlijk. De voorzitter: Deze opmerking maakte ik als voorzitter en niet als portefeuillehouder Communicatie en daar zit het ragfijne verschil. Heeft u ook nog een persoonlijk feit, de heer Van Smirren? De heer Van Smirren: Ik heb een mening. De voorzitter: Ja, ja. Persoonlijk feit, of het is een interruptie. De heer Van Smirren: Ik heb een persoonlijk feit, want ik trek het me heel erg aan als inwoners van Wassenaar hier bij naam worden genoemd, en als dat journalisten zijn. Kijk, er is jurisprudentie te over als het gaat om wat politici, ook lokale politici, eenmaal moeten slikken. Dat hoort bij het vak, daar moeten we niet te ingewikkeld over doen. Als het te gek voor woorden is, dan kun je altijd naar de Raad voor de Journalistiek stappen en dan hebben we zo in dit land dat ook allemaal netjes geregeld. Waarvan akte voorzitter. De voorzitter: Dan is dat persoonlijke punt gemaakt. De heer Stekelenburg. De heer Stekelenburg: Voorzitter, ik zou graag het ordevoorstel willen doen dat we echt bij het onderwerp blijven, Wegencategoriseringsplan, dat we geen debat over de vrije pers voeren vanavond, nu.

De voorzitter: Ja, een ordevoorstel breng je in stemming, maar dat is volgens mij niet het ordevoorstel wat u doet. Ik kan niet gaan over de inhoud van, maar u maakt het punt. Dat is mij helder. Gaat u verder. De heer Paulides: Dank u wel allemaal voor de inbreng. Ik heb mijn punt gemaakt, dus ik ga verder met mijn verhaal. De adviezen van het Burgerberaad zouden zwaarwegend zijn voor het besluit van de raad. Afgezien van het feit dat de appreciatie van het college behoorlijk kritisch was, komt de wethouder met een geheel ander voorstel waarbij hij ook nog eens afwijkt van het advies 4b. Waarom hij afwijkt van het zwaarwegende advies en zijn, tussen aanhalingstekentjes, eerdere zeer kritische appreciatie van het advies blijft onduidelijk. 77% van de deelnemers aan het Burgerberaad, een overigens magere deelname van een wisselend aantal van in totaal nog geen 100 mensen op bijna 28.000 inwoners, stemde bij dit voorstel 4b voor overal 30 km per uur in heel Wassenaar, mits, mits instemming van de hulpdiensten en openbaar vervoer. Die instemming is er niet en die komt er niet. Instemming met het voorstel en soms zelfs nog verdergaande amendementen zal in Wassenaar een chaos veroorzaken.

Personeelstekorten, wegblijvende klandizie, in problemen rakende ondernemers, files, verminderd openbaar vervoer, schadeclaims van het openbaar vervoer en hulpdiensten die niet meer op tijd aanwezig kunnen zijn. Een evaluatie over één of twee jaar, ja dat klinkt heel erg leuk, maar dit is de put dempen als het kalf verdronken is. De negatieve effecten zullen al veel eerder duidelijk zijn en de politiek noodzaken om de zaken terug te draaien, maar 18

personeel krijg je niet meer terug en ondernemers of inwoners die het loodje hebben gelegd, krijg je ook niet terug. Vandaar dat ik een amendement heb voorbereid waarvoor ik voor de exacte tekst verwijs naar iBabs en de gemeentesite en de toelichting. Overigens wil ik nog een opmerking maken. Ik durf het bijna niet te zeggen, maar in Wassenaar spreken we over pollers en niet over bollards. Maar ja, dat gezegd hebbende weet iedereen wel over welke journalist het gaat. Dank u wel. Bij dezen dien ik het amendement in. De voorzitter: Het amendement maakt nu onderdeel uit van de beraadslaging en we geven hem nu A mee. De heer Stekelenburg heeft nog een interruptie voor u. De heer Stekelenburg. De heer Stekelenburg: Ja, dank voorzitter. Ik wacht even tot mijn collega weer paraat is. We hebben uw amendement gezien, de heer Paulides. Het komt een beetje neer op het assenstelsel, volgens mij, als je het een beetje analyseert. Dat heeft ook voorgelegen in de raad. Er is een Burgerberaad geweest. Het college heeft daar tegemoet willen komen voor een heel groot deel. Volgens mij ligt er nu een gebalanceerd voorstel op tafel, waarin 98,5% van Wassenaar 30 km per uur gaat en er blijft nog een stukje 50 km per uur om goede redenen denk ik, denken wij als fractie. U heeft een amendement ingediend voor het assenstelsel.

Mijn vraag aan u is eigenlijk, wij hebben een amendement ingediend voor de evaluatie. U heeft ook zorgen over de effectiviteit van het plan en u heeft twijfels. Ik hoor aan uw bijdrage ook dat u twijfels heeft. Kan ik u verleiden als uw amendement het nou niet zou halen vanavond, dat u ons amendement overweegt toch te gaan steunen? Ik denk dat we recht daarmee doen aan uw twijfels. Dat zou voor u denk ik een mooi tweede scenario zijn. De voorzitter: De heer Paulides. De heer Paulides: Nee, dat heb ik al gezegd, de put dempen als het kalf verdronken is. Wat je kwijt bent, krijg je niet meer terug. Als werknemers in de zorg andere baan hebben gevonden, komen ze ook niet meer terug. Als de busmaatschappijen, de 385, zijn regeling wijzigt en dat mag hij doen en de andere busmaatschappijen verminderen het vervoer of komen zelfs met een schadeclaim naar de gemeente of ondernemers leggen het loodje of mensen leggen het loodje omdat die ambulance in de file staat. We hebben maar drie noord-zuidwegen. De VVD wil van de Rijksstraatweg twee keer één rijbaan maken. Het zijn er nu twee keer twee. Jawel, het staat gewoon in het coalitieakkoord dat de VVD heeft doorgedrukt. Als je dat doet, we hebben drie noord-zuidverbindingen, dan gaat er één zeker al wegvallen, dat is de verbinding via de Prinsenweg.

Ik denk dat daar minder verkeer komt, maar de verbinding tussen de Katwijkseweg bijvoorbeeld, waar je 60 km per uur mag rijden, en de Groot Haesebroekseweg, waar je 50 km per uur mag rijden, die zal inhouden dat de Storm van 's-Gravesandeweg en de Jagerslaan drukker gebruikt gaat worden en dat ontbreekt aan een verkeersplan. De voorzitter: Wilt u afronden? De heer Paulides: We hebben niet gezien wat de invloed is van deze maatregelen en ik vind dat gewoon een misser. Dan kan je wel over anderhalf jaar gaan evalueren, maar dat heeft geen zin. De voorzitter: De heer Stekelenburg, nog behoefte om te reageren? De heer Stekelenburg: Ja, dank voorzitter. In het coalitieakkoord staat niks over dat de Rijksstraatweg naar twee keer één zou moeten, dus dan zou ik u willen vragen waar dat staat. Dat staat er echt niet in en u had ons verkiezingsprogramma ook gelezen, begreep ik. Misschien kunt u dat ook nog eens een keer tot u nemen richting maart. Dan kunt u kijken hoe wij dan richting maart die verkiezingen ingaan.

Ik stel eigenlijk vast dat DLW zegt 'goh, als u uw amendement nou niet haalt, dan staat u eigenlijk liever met lege handen vanavond en dat we toch gewoon het hele Wegencategoriseringsplan zo aannemen ongewijzigd, dan dat we een zorgvuldige evaluatie inbouwen om te kijken van, hoe is het allemaal gegaan, wat zijn de effecten op verkeersveiligheid, op leefbaarheid, op slachtoffers, op ov, op hulpdiensten, een deel van uw zorgen die u noemt in uw termijn. Ik stel vast dat u dan zegt, nou, dan maar liever niets en dan maar gewoon een ongewijzigd plan en dan ook maar geen evaluatie. Dat stel ik dan nu vast. De voorzitter: Oké. Wilt u nog reageren? De heer Stekelenburg: Ja, ik wil er nog even op reageren. U bent sinds kort fractievoorzitter en het is duidelijk dat u uw eigen coalitieakkoord niet gelezen heeft. Het staat er wel duidelijk in. Aan de andere kant ga ik dat amendement van u steunen voor een evaluatie, ik moet er nog even over

19

nadenken, maar in principe zou ik zeggen wie zijn billen brandt moet op de blaren zitten en als het allemaal misgaat wat ik u nu voorspel, dan komt u er vanzelf op terug. De voorzitter: Oké, dank u wel. De heer Stallinga nog een interruptie. De heer Stallinga: Dank voorzitter. Ook een kleine reflectie op de motie van DLW. Het valt me op, er wordt eigenlijk heel selectief geshopt. Er worden uitsluitend nadelen genoemd, mogelijke nadelen. Onzekerheden worden als feiten gepresenteerd en ik zie helemaal geen ruimte voor opbrengsten. U als ondernemer zou ook iets meer oog kunnen hebben voor wat zit er onderaan de streep, waar zit potentie in? Die is aanzienlijk. Verkeersveiligheid, vermindering van allerlei giftige uitstoot, CO2, zwavel. Er is ook heel veel met dit plan wat gunstig is voor Wassenaar. De heer Paulides: De opdracht voor het Wegencategoriseringsplan was veiligheid, leefbaarheid en bereikbaarheid. Wat we hier zien, is dat het alleen over veiligheid gaat en dat er geen enkel ander aspect is meegenomen. Er is geen verkeersonderzoek. Er is helemaal niks meegenomen van wat de gevolgen zijn. U zegt wel, als je 30 km per uur rijdt heb je minder vervuiling. Nou, ik durf daar tegenover te zetten dat het best zo kan zijn dat je meer vervuiling hebt, omdat de auto's langzamer rijden in een lagere versnelling, vaker moeten optrekken. Ja, weet je, daar zie ik niks over.

Ik hoef toch geen voordelen aan te wijzen? Daar had uw wethouder mee moeten komen. De voorzitter: De heer Stallinga. De heer Stallinga: Afrondend. Ik geef een aantal overwegingen. Veel effecten kunnen wij nu niet benoemen. U zegt lagere snelheid, dat leidt niet tot een vermindering van uitstoot. Wat ook heel goed mogelijk zou kunnen zijn, een gedragsverandering, dat dit vervoersalternatieven versterkt, dat meer mensen gaan fietsen of elektrisch fietsen, of besluiten zich niet te verplaatsen met de auto op korte afstand. Kortom, er zijn onzekerheden en laten we dat onder ogen zien en dat is ook wat pleit voor een stukje evaluatie, zoals mijn fractie samen met VVD graag wil ondersteunen. Dank u. De heer Paulides: U zit nog niet zo lang in de raad en dat is ook niet zo erg, maar laat ik u een feitje vertellen. Het feit dat tussen het Rozenplein en de Lange Kerkdam 50 km per uur gereden wordt, of mag worden in plaats van 70 km per uur, is vanwege het feit dat je dan meer uitstoot mag produceren. Ik weet niet eens of het met 30 km per uur ook is, of je met 30 km per uur nog meer mag produceren dan met 50 km per uur, maar ik kan het me zomaar voorstellen. De voorzitter: We ronden af en we zijn bij mevrouw Hibbert. Mevrouw Hibbert: Dank voorzitter.

Zoals in de commissievergadering aangekondigd, dienen wij hiermee ons amendement in om het aantal wegen dat naar maximaal 30 km per uur gaat te vergroten ten opzichte van het voorliggende ontwerpbesluit. De voorzitter: Inmiddels maakt het amendement onderdeel uit van de beraadslaging en geven we het een B. Mevrouw Hibbert: Het gaat om de volgende extra wegen naar 30 ten opzichte van het ontwerpraadsbesluit. Katwijkseweg, het deel binnen de bebouwde kom, Groot Haesebroekseweg, Van der Oudermeulenlaan, Papegaaienlaan, Stoeplaan, Wittenburgerweg en Raaphorstlaan. Daarbij is het wel goed om te vermelden dat Van der Oudemeulenlaan, een deel van de Stoeplaan en een deel van de Raaphorstlaan het herstellen is van een technische fout die ik dit weekend heb gevonden en waar we het eerder vanavond over hadden. Daarnaast voegt ons amendement in het ontwerpraadsbesluit toe dat bij eventuele herinrichtingsplannen leefbaarheid en groen expliciet meegewogen worden en dat waar relevant afgeweken wordt van CROW-richtlijnen. Het merendeel van onze gemeenschap wenst de maximale snelheid van 30 km/uur breder in te voeren dan in het raadsvoorstel staat en heeft zich daarbij in het Burgerberaad uitgesproken over de waarden veiligheid, leefbaarheid en groen.

Dit betekent onder andere het voorkomen van het verbreden van wegen, het voorkomen van verwijdering van vrijliggende fietspaden en het voorkomen van kappen van bomen, gezonde bomen. Waar nodig is het daarom van belang om beargumenteerd van CROW-richtlijnen af te wijken. Zoals voor de Jagerslaan al is toegezegd in toezegging nummer 870, het wegdek van de Jagerslaan wordt niet verbreed en er worden geen gezonde bomen gekapt. CROWrichtlijnen zijn immers niet wettelijk verplicht en zijn niet per definitie geschikt voor ons dorp, waar de Wassenaarse gemeenschap zich in een Burgerberaad, naast over de waarde veiligheid, ook heeft uitgesproken over de waarden leefbaarheid en groen. De verbreding van 30 km per uur is de norm in dit amendement, is duidelijker richting automobilisten dan het huidige raadsvoorstel. In dit 20

dorp rijd je 30 km per uur, ten opzichte van in dit dorp rijd je soms 30 km per uur en soms 50 km per uur. Deze aanpak is dan ook beter geschikt om door middel van een goede communicatiestrategie, bijvoorbeeld door middel van bebording en andere vormen van communicatie, de snelheid omlaag te krijgen. Een herinrichting is met deze duidelijkere aanpak minder noodzakelijk. Deze aanpak geeft dus meer ruimte om goed beargumenteerd van de CROW-richtlijnen, nogmaals die geen wettelijke normen zijn, af te wijken. Beargumenteerde afwijking van de CROW-richtlijnen kan nodig zijn om voldoende gewicht te geven aan de waarde leefbaarheid, waaronder niet verbreden van wegen en behouden van vrijliggende fietspaden, en groen, waaronder voorkomen van bomenkap. Dit alles is meer in lijn met de uitkomsten van het Burgerberaad dan het raadsvoorstel. Dan zien wij nog graag een snelheidsverlaging op De Wassenaarse Slag en daarvoor dienen wij samen met PvdA de volgende motie in.

Motie 1, Wegencategoriseringsplan – De Wassenaarse Slag naar maximumsnelheid 30 km per uur Ingediend door GroenLinks, PvdA "De raad van de gemeente Wassenaar, in vergadering bijeen op 16 december 2025; constaterende dat: onze inwoners zich in het burgerberaad verkeer / wegencategorisering duidelijk hebben uitgesproken over het belang van de waarden verkeersveiligheid, leefbaarheid en groen; ons strand De Wassenaarse Slag midden in een Natura 2000-gebied ligt en natuurbehoud en versterking belangrijk zijn om ons Natura 2000-gebied te beschermen; overwegende dat: naar aanleiding van de uitkomsten van het burgerberaad het overgrote merendeel van onze wegen naar een maximumsnelheid van 30 km per uur worden gebracht; duurzame mobiliteit en het stimuleren van duin- en strandbezoek per fiets een belangrijk onderdeel is van de strandvisie; een maximumsnelheid van 30 km per uur op De Wassenaarse Slag voldoende goed past bij het overgrote merendeel van de autobewegingen die in de recreatieve sfeer liggen en dat daarnaast leveringen (laden en lossen) en hulpdiensten niet substantieel belemmerd worden door een maximumsnelheid van 30 km per uur; draagt het college op om: de maximumsnelheid voor De Wassenaarse Slag zo snel mogelijk te verlagen van 60 naar 30 zonder de weg opnieuw in te richten, aangezien de weg net opnieuw is ingericht; en gaat over tot de orde van de dag." Dank u,

voorzitter. De voorzitter: Dan maakt de motie onderdeel uit van de beraadslaging en ik geef hem nummer 1. De heer Van Smirren. De heer Van Smirren: Dank u wel voorzitter. Voorzitter, het aanpassen van de indeling van de wegen in Wassenaar kent in meerdere opzichten een hobbelig pad. Naar aanleiding van de inspraak van meerdere buurtverenigingen en bezorgde burgers die steevast bepleit hebben om tot 30 km per uur in hun straat of buurt over te gaan, is door deze raad besloten om de inspraak breder te trekken en een Burgerberaad te organiseren. Hiermee is de mening van de representatieve doorsnee van de inwoners gepeild en dat heeft geleid tot een aantal adviezen. Bij de instelling van dit Burgerberaad is door deze raad, ook in raadsinformatiebrief 86 van 22 augustus 2024, aangegeven dat de adviezen zwaarwegend zouden worden meegenomen in de uiteindelijke afweging die door de raad zouden worden gemaakt. In de commissievergadering hebben we nog uitgebreid gesproken over de verschillende voor- en nadelen van het een en ander en hoe die worden gewogen. Wat onze fractie betreft dien je als deze verwachting gewekt is naar je inwoners zwaarwegende argumenten te hebben om tot het negeren van deze adviezen te komen.

Uit alle informatie die wij ter beschikking hebben gekregen en die uitgebreid aan de orde zijn gekomen in de eerdergenoemde commissievergadering is onze fractie niet gebleken van deze zwaarwegende tegenargumenten om dit advies niet op te volgen en daarom af te wijken van de wens van de beduidend grote meerderheid van 77% van de deelnemers aan het Burgerberaad. Daarom dienen wij als PvdA een motie in, of een amendement in, sorry, waarin dit wordt gecorrigeerd op het raadsvoorstel en willen wij overgaan tot ook een 30km-weg op de Papegaaienlaan, de Groot Haesebroekseweg en de Stoeplaan en tevens voegen wij als correctie op het raadsvoorstel en besluit onder beslispunt 1 21

de Van der Oudenmeulenlaan en de Raaphorstlaan toe en misschien is dat overbodig, maar we laten het toch maar even staan. Bij dezen is het ingediend wat mij betreft. De voorzitter: Dan maakt hij onderdeel uit van de beraadslaging en geven we het C. Het amendement ingediend door de PvdA, ja, dat amendement. Nee, er is één amendement, toch? Er is toch één amendement? Ja, er is één amendement. Mevrouw Wuite, u heeft een interruptie. Mevrouw Wuite: Dank u wel, voorzitter. Ik heb met interesse het amendement gelezen en gezien de discussie ook in de commissie die uitgebreid inging op diverse percentages, snap ik waar die vandaan komt. Wat ik alleen niet snap is dat de PvdA het niet heeft over de voorwaarden die het Burgerberaad stelt, namelijk instemming van de hulpdiensten en het ov. Mijn vraag is eigenlijk concreet, heeft de heer Van Smirren begrepen dat de hulpdiensten en het ov enthousiast zijn over dit plan? Stemmen ze in met op alle wegen 30 km per uur? De voorzitter: De heer Van Smirren. De heer Van Smirren: Ja, nou ja, dat is zo opgeschreven. Wij beoordelen dat in de context van de wens die de leden van het Burgerberaad hebben geuit. We hebben onze eigen afwegingen daarin ook te maken als raadsleden. We kijken ook naar hetgeen daarover is opgeschreven.

De hulpdiensten en het openbaar vervoer zijn niet enthousiast, maar de reacties zijn wat ons betreft ook niet van dien aard dat dit onacceptabel of onverantwoord zou zijn. Als we kijken naar het amendement van ons, waarbij we met name op de wegen in Zuid 30 km per uur willen toepassen dan zie je dat de hulpdiensten vooral ook uit Leidschendam-Voorburg, dan wel Leidschendam komen en dat betekent dat ze er wel eerder zullen zijn dan de hulpdiensten uit Wassenaar zelf. Dat hebben wij mee laten wegen bij beoordelingen in de context. Dank u wel. De voorzitter: Oké, dan een interruptie van de heer Paulides. De heer Paulides: Ja, de heer Van Smirren blijft maar zeggen dat in het Burgerberaad iedereen gekozen heeft voor 30 km per uur, maar ik heb de vraag gesteld, en ik heb het al eerder gezegd, advies 4b is 77% van de deelnemers, over zo een heel klein groepje dat deelgenomen heeft. Als je op 28.000 inwoners met wisselende aantallen nog geen 100 mensen hebt die in totaal daarover gesproken hebben, maar die zeggen in dat voorstel 4b, 77%, overal 30 km per uur, mits instemming hulpdiensten en openbaar vervoer. Die instemming is er niet en u negeert dat gewoon. Dan zegt u: Burgerberaad heeft dat gezegd, dus wij gaan dat doen. Ik vind dat raar. Ik vind dat miskenning van het Burgerberaad. Dat is niet de bedoeling geweest. De voorzitter: De heer Van Smirren.

De heer Van Smirren: Ja, volgens mij kan ik herhalen wat ik net tegen mevrouw Wuite heb gezegd. Het heeft niet zoveel zin, maar ik heb nog een vraag voor u als u wilt blijven staan. Als u vindt dat het Burgerberaad niet representatief is, deze 100 inwoners, waarom heeft u er dan mee ingestemd? De voorzitter: Vraag terug. De heer Paulides: Ik zeg alleen dat ik het ermee eens ben wat erin staat. Ik vind dat 4b het allerbelangrijkste advies is. Dat negeert u, niet ik. De voorzitter: De heer Van Smirren. De heer Van Smirren: Volgens mij gaat het over 5b, maar dat gaat over 77%. U zegt dat u het ermee eens bent wat erin staat. Dat snap ik niet zo goed, maar u zei net dat u het niet representatief vindt, want 28.000 inwoners en er hebben er maar 100 meegedaan. Eigenlijk zou het naar de papiershredder moeten wat u betreft. De heer Paulides: Je kan erover discussiëren of het representatief is. Feit is dat we het aangenomen hebben. Feit dat u het niet gelezen heeft, is dat u het over 5b heeft, terwijl het gewoon 4b is, maar ja. De voorzitter: Goed, bij dezen gewisseld. Mijnheer Van Smirren, gaat u verder. De heer Van Smirren: Voorzitter, ik was klaar. Ik zit nog te wachten op de interrupties.

22

De voorzitter: Dan gaan we naar de heer Hendrickx. De heer Hendrickx: Voorzitter, dank u wel. Nu al? Ik wil niet zeggen dat ik schrok. De voorzitter: Alle aandacht voor de heer Hendrickx. De heer Hendrickx: Er gebeurt op dit moment heel veel om mij heen, dus ik wacht even tot de rust om mij heen wat wederkeert. De voorzitter: Dat gaat nu gebeuren. De heer Hendrickx: Goed zo, dank u wel. 30 km per uur. Stel je toch voor op en vanaf 27 februari 2026 rijdt iedereen in Wassenaar 30 km per uur. Echt iedereen 30 km per uur, zelfs de fatbikers. Mooi. In het coalitieakkoord van de eerste coalitie met GroenLinks en Lokaal Wassenaar! deze raadsperiode stond dat in Wassenaar 30 km per uur zou worden ingevoerd. Indertijd om de VVD te accommoderen is toen een uitzondering gemaakt voor de Groot Haesebroekseweg, de Stoeplaan en de Wittenburgerweg en zo staat het in het eerste coalitieakkoord. Hart voor Wassenaar is voorstander van 30 km per uur, hetgeen mag blijken uit het vorige coalitieakkoord en een artikel dat onlangs op Wassenaarders.nl stond, de enige serieuze krant in Wassenaar, enige maanden geleden, waarin wij ondubbelzinnig de keuze voor 30 km per uur kenbaar hebben gemaakt. We zijn overtuigd en duidelijk. Meer veiligheid, minder lawaai, overlast, minder sluipverkeer, minder uitstoot stikstof, CO2 en andere gassen, vermindering fijnstofproductie en verbetering leefbaarheid.

Vervolgens wordt gewacht op de resultaten van het Burgerberaad. Voor de VVD was het Burgerberaad uitstel, voor D66 de mogelijkheid om te voorkomen dat het '30 km per uur'-voorstel op voorhand afgewezen zou worden. Zie de wegencategoriseringbespreking in deze raad tweeënhalf jaar geleden. Wanneer we het voorliggende raadsvoorstel lezen, spreekt daaruit enorme halfhartigheid, slecht voorbereid zijn en geen enkel idee over de gevolgen, risico's en ontwikkelingen na invoering. Toch zou de 30 km per uur in moeten gaan op 27 februari 2026. Even in de tijd kijkend, deze gemeente is gesloten tot begin januari en dan zijn er nog acht weken om tot invoering te komen en die invoering voor te bereiden. We hebben een amendement dat de ingangsdatum op zaterdag 26 juli 2026 zet. Daar hebben we de volgende argumenten voor. In het voorstel van het college zelf wordt er al aan gerefereerd, met name capaciteit van de organisatie, maar het is een erg korte voorbereidingstijd van acht weken en de capaciteit van de organisatie is beperkt. Wij geloven dat de succeskans klein is gegeven de omstandigheden. Mijn kinderen hebben al aangekondigd dat ze gaan proberen om snelheidsrecords op de Prinsenweg te gaan halen omdat ze weten dat er toch niet gecontroleerd wordt, gehandhaafd wordt. Uiteraard zullen ze dat niet doen, maar het was een provocatie na het lezen van het voorstel.

Betrokkenheid… De voorzitter: Interruptie van de heer Stekelenburg. De heer Stekelenburg: Ja, voorzitter, dank. Ik hoor de heer Hendrickx pleiten voor een uitstelsituatie, dat u zegt van nou, we kunnen dat niet eind februari invoeren, dat moeten we maar eens een halfjaar opschuiven, wat meer tijd. Zou het niet beter zijn, de heer Hendrickx, zeg ik via u voorzitter, om gewoon wel in te voeren, gewoon nu aan de slag te gaan. Dit onderwerp speelt al jaren, dat we die knoop nu doorhakken met elkaar, dat we lef tonen als raad, dat we besluiten nemen en dat we het evaluatiemoment pakken na anderhalf jaar, waarin we de thermometer er even in stoppen. Hoe gaat het met de effecten? U heeft kennelijk een aantal zorgen, dat is uw goed recht uiteraard, maar die kun je dan in zo een evaluatie adresseren en het lijkt mij op zich een goede optie voor u. De voorzitter: De heer Hendrickx. De heer Hendrickx: Ja voorzitter, in uw bijdrage zal ik u antwoorden op deze vragen, want ik heb begrepen dat ik zo net uw bijdrage voor zo dadelijk heb gehoord. Ik was bezig midden in de argumenten waarom wij denken dat het uitgesteld moet worden. U was degene die heel nadrukkelijk heeft aangedrongen op uitstel. Wij waren klaar toen het categoriseringsplan aan de orde was.

Hart voor Wassenaar heeft nota bene ook toen nog een aantal amendementen ingediend om juist zo ongeveer de straten die nu 30 km per uur zijn benoemd via de amendementen als zodanig 30 km per uur te categoriseren. U was daartegen. Als u mij nou verwijt, als u Hart voor Wassenaar verwijt, dat wij proberen uit te stellen, dan zou ik toch nog eens heel even goed nakijken dat u op de inhoud van wat toen uitgesproken is ingaat, maar de waarheid is, wij hebben amendementen ingediend om tot 30 km per uur te komen en u heeft ze afgewezen. Ja, we staan nu tweeënhalf jaar later en tweeënhalf jaar later staan we hier nog over te praten, terwijl u tweeënhalf jaar geleden al

23

de kans heeft gehad om het met de fantastische argumenten van Hart voor Wassenaar eens te zijn. De voorzitter: Wilt u nog reageren? De heer Stekelenburg: Voorzitter, volgens mij waar het echt om gaat vanavond, is dat we een besluit nemen over het Wegencategoriseringsplan en dat ligt nu voor. Het Burgerberaad heeft de uitspraak gedaan. Wassenaar heeft richting gegeven. Onze inwoners hebben richting gegeven. Er ligt nu een gebalanceerd voorstel van het college. Ik hoor u pleiten voor uitstel en misschien wilt u wel afstel. Ik weet niet wat u wilt. Als ik op Wassenaarders.nl kijk naar het artikel, zie ik dat u juist ook de lijn die het college nu heeft voorgesteld eigenlijk bepleit, dus waarom dan uitstel bepleiten? Dat is op zijn minst vreemd te noemen. Ik nodig u uit, ik verleid u om in ieder geval dat uitstel niet te bepleiten, maar ons amendement samen met CDA te steunen, waarin we gewoon een evaluatie doen na anderhalf jaar. De gedragsverandering duurt ongeveer zes maanden in het verkeer, dat weten we van verkeerskundigen. Dan heb je een vol jaar om de effecten te zien en dan kun je de thermometer erin steken. Dan zijn uw zorgen weggenomen, dan heb je het uitstel niet nodig, dan ga je gewoon lekker aan de slag, gaan we het gewoon doen, besluiten nemen, maar dan evalueren in anderhalf jaar. Kan ik op uw steun rekenen? De voorzitter: De heer Hendrickx.

De heer Hendrickx: Ja, voorzitter, het is grappig om dezelfde interruptie te horen als die van zojuist. Het heeft niets nieuws, dus ik laat dat liggen. Ik geef de heer Van Stekelenburg mee, u had tweeënhalf jaar geleden hier een wegencategoriseringsplan kunnen hebben. De VVD heeft dat gesaboteerd, heeft dat getorpedeerd, is daartegen geweest en dat is waarom we hier nu staan en waarom we er nu over discussiëren. Ik ga door. De voorzitter: Gaat u verder. De heer Hendrickx: U interrumpeerde mij ook halverwege mijn argumenten om hier tot 4 juli uitstel te hebben. In ieder geval, we hebben als argumenten een te korte voorbereidingstijd en capaciteit in de organisatie. Wij achten de succeskans beperkt, laat ik het fatsoenlijk uitdrukken, gegeven de omstandigheden, ik kom daar zo op terug. Het zal lastig zijn om in die korte periode betrokkenheid van groepen, personen, instanties en het informeren van hen voor elkaar te krijgen. Je kunt wel grote borden met 30 km per uur overal neerzetten, maar dat wil niet zeggen dat eenieder dan ook 30 km per uur rijdt. Wat wij heel belangrijk vinden is dat je een periode neemt waarin je draagvlakontwikkeling vooral ook bij de tegenstanders gaat ontwikkelen.

Dat vinden wij verschrikkelijk belangrijk en als je nu zegt van over twee maanden of over tweeënhalve maand, wat is het, tweeënhalve maand mag jij 30 km per uur rijden, dan denk ik dat het draagvlak daarvoor minder zal zijn en het bij menig kersttafel tot verhitte discussies zal leiden. Wij vinden ook dat het goed is om het buiten de verkiezingstijd te houden en ook de verkiezingsstrijd. We denken dat het beter is om het besluit te nemen, daar is geen misverstand over, het besluit te nemen en dan vervolgens de uitvoering te leggen na een moment dat de hitsigheid van verkiezingen aan de orde zouden komen, want het moment dat wij merken dat men geen 30 km per uur wil, dan gaan wij natuurlijk ons verkiezingsprogramma aanpassen aan geen 30 km per uur in Wassenaar en dan hebben we stante pede elf zetels. Neem de tijd ervoor om uitgebreide voortkomen… Nee, neem de tijd voor uit de voorbereiding, ja. Neem de tijd voor uit de voorbereiding voortkomende zinnige aanpassingen. Je gaat aan het werk, je gaat nadrukkelijk aan het werk en in die voorbereiding krijg je dingen waar je in feite nog niet over had nagedacht en de uitvoering ervan is heel dichtbij en belangrijk vinden wij ook overeenstemming met relevante partijen. Succes van het invoeren van 30 km per uur is een collectieve gedragsverandering van Wassenaarders en de mensen die in Wassenaar op de weg rijden.

Dat heeft af en toe handhaving nodig, maar het moment dat het tussen ieders oren zit, dat je in Wassenaar niet harder dan 30 km per uur rijdt, dan is dat goed en zeker op lange lanen als de Prinsenweg, lange wegen als de Prinsenweg, is het van relevant belang, want de eerste die vooroprijdt en die houdt zich aan 30 km per uur, dan kan de rest zich aanpassen. Ik vind eerlijk gezegd niets leukers om 70 km per uur te rijden naast iemand, permanent naast iemand op de N44 met een aantal knipperende mensen achter me die harder willen rijden. De kern van het verhaal van succes is gedragsverandering en we denken als we naar dit proces kijken dat er meer risico's zitten om het uiteindelijke succes ervan te bereiken en dat is gedragsverandering zodat het niet meer ter discussie staat dat 30 km per uur de norm is in Wassenaar. In deze raad komt samen de politieke wens om tot 30 km per uur in Wassenaar te komen. Het stond, zoals ik net al zei, in het eerste coalitieakkoord in 2022 en de politieke wens wordt in redelijke mate gesteund door het Burgerberaad. Het Burgerberaad, net zo goed als de PvdA op een gegeven moment zei, een congres koopt geen vliegtuigen, een Burgerberaad bepaalt ook niet wat de maximumsnelheid hier is, 24

die beslissing nemen we hier, gelukkig wel, op basis van een forse bijdrage van het proces van het Burgerberaad en de uitkomsten daarvan, maar uiteindelijk beslist de raad. Dat doet hij op een voorstel van het college en het voorstel van het college is in wezen niet bespreekwaardig. We hebben het echt meerdere keren gelezen, van voor tot achter, en ik heb het zelfs aan een derde, ik zal zijn partij niet noemen, in een wat grotere gemeente laten lezen en die zei ja, dit zou bij ons in de raad niet toegestaan worden. Daar spreekt het volgende uit. Het voorstel is in onze ogen niet bespreekwaardig. Een gemeente die zo afhankelijk is van de regio en zich ook afhankelijk stelt van de regio, gaat een beslissing nemen die zo ongeveer de hele regio tegen de haren instrijkt. Het voorstel gaat in tegen het nadrukkelijke advies van gemeente-experts, verkeersexperts buiten de gemeente, busvervoerders, MRDH, levensreddende nood- en hulpdiensten. Er zijn nogal een paar partijen die nadrukkelijk advies tegen invoering van 30 km per uur indienen. De politie is tegenstander en zegt niet te gaan handhaven, wat natuurlijk een lastig iets is wanneer je de gedragsverandering wilt ontwikkelen en completeren, maar volgens mij gaat overigens de driehoek erover en niet de politie an sich. Handhaving op snelheid wordt gesteld, is niet mogelijk.

Nou, dat weet heel Wassenaar binnen de kortste keren, dus het bereiken van gedragsverandering zal daardoor ook lastiger worden. Er staat ook dat het ten koste gaat van bereikbaarheid en veiligheid van essentiële diensten. Nou, ik ben een leek, ik sta hierbij en het staat in het raadsvoorstel van het college dat het ten koste van de bereikbaarheid en veiligheid van essentiële diensten gaat. Ik heb de indruk dat het opstaan van de heer Van Smirren nu wel nut heeft. De voorzitter: Het is een interruptie. De heer Van Smirren. De heer Van Smirren: Ja, mijnheer Hendrickx, congressen kopen geen straaljagers. Wie kent hem nog? Ja. Ik heb een vraag voor u, want u, in mijn ogen en daar schiet ik even bij aan, bent u toch de pleitbezorger van het tegengaan van sluipverkeer? Er is geen artikeltje de afgelopen jaren waar het bijna niet over ging elke maand. Hoe ziet u dat dan in relatie tot het voorstel dat er ligt? De voorzitter: De heer Hendrickx. De heer Hendrickx: Nog één verkiezing mijnheer Van Smirren en dan zijn we er. De politie is tegenstander, één verkiezing en dan zijn we er. U snapt het niet. Ja, als je grappen moet uitleggen, dan gaat de grapmeester verloren, dan zal ik het een andere keer bekijken. Even terug, wij zijn tegenstander van sluipverkeer. We denken dat, en dat staat volgens mij ook bij de pro's van het invoeren ervan, vermindering sluipverkeer.

Goed, bij u werd de koffie toen ingeschonken. Ik neem het u niet kwalijk dat u die zin miste. Ja, invoering van 30 km per uur zal leiden tot minder sluipverkeer. De tijd om door Wassenaar te rijden zal iets toenemen. Dat wordt berekend en mensen zullen mogelijk door hun gps niet door Wassenaar, maar om Wassenaar heen gestuurd worden. De voorzitter: Mijnheer Van Smirren. De heer Van Smirren: Dat pleit toch voor het instellen van die 30 km per uur? Ik hoorde u al wat anders bepleiten. De voorzitter: De heer Hendrickx. De heer Hendrickx: Dan heeft u slecht geluisterd. Heel slecht. De voorzitter: Goed. De heer Hendrickx: Nog slechter. De voorzitter: We gaan door, mijnheer Hendrickx. De heer Hendrickx: Het gaat ten koste van de bereikbaarheid, veiligheid van essentiële diensten. Als ik dat lees, dan denk ik, o, er is hier toch wat aan de hand en dan staat er ook nog, het voorstel dupeert aanzienlijke groepen inwoners. Het staat allemaal op bladzijde 1 van het raadsvoorstel, opgeschreven door dit college. Dan vraag ik me af, wat is dit voor een voorstel? Je krijgt een voorstel, we gaan 30 km per uur doen, maar we hebben alleen maar argumenten tegen en dat is waarom wij een probleem hebben met het raadsvoorstel, want wat wij niet hoeven te zien, is een levendige discussie van het college op papier gesteld.

We willen van dit college conclusies en oplossingen hebben en niet dat het zomaar is dat een raadsvoorstel naar de raad gegooid wordt met ongeveer de mededeling 'zoek het maar uit', want zo lezen wij dit raadsvoorstel. Wij vinden dit een dramatisch raadsvoorstel en dat is een van de redenen waarom wij pleiten voor uitstel tot 4 juli, omdat in onze ogen het niet mogelijk is dat je zonder overeenstemming met de politie, zonder 25

overeenstemming met alle andere partijen die een belangrijke rol hebben in deze gemeente, dit voorstel goedkeurt. Dat zal echt moeten zijn nadat je met deze partijen tot overeenstemming, c.q. vergelijk bent gekomen en dat kan niet anders. Hoe we gaan stemmen zal afhangen van de amendementen die deel uitmaken van het uiteindelijke besluit. Het belangrijkste amendement dat we hebben is om 27 februari te vervangen door 4 juli. Ik denk dat we sterke inhoudelijke argumenten daarvoor hebben omdat we uiteindelijk op zoek zijn naar blijvend succes en blijvend succes wordt bepaald door het in zich opnemen, het als standaard een norm worden van bestuurders van auto's in Wassenaar en fatbikes om niet harder dan 30 km per uur te rijden. De voorzitter: Mijnheer Hendrickx, heeft u hierbij dus amendement de datum van 27 februari 2026 te vervangen door 4 juli 2026 ingediend? Dat krijgt die letter D. Interruptie van de heer Stekelenburg. De heer Stekelenburg: Ja, voorzitter, dank. Ik hoor de heer Hendrickx eigenlijk een beetje zigzaggen in zijn bijdrage tussen wel of niet steunen, heel veel niet steunen, draaien, nog een keer draaien. Nu hangt het af van amendementen, moties. Voorzitter, waar het om gaat, Wassenaarders snakken naar duidelijkheid. Wassenaarders hebben zich laten horen. De heer Hendrickx weet kennelijk voor heel Wassenaar wat het beste is.

Wij hebben als raad en als VVD ook geluisterd naar onze inwoners. Er is een Burgerberaad geweest en wat schrijft de heer Hendrickx, voorzitter, op Wassenaarders.nl op 1 oktober, en ik hecht eraan kort te citeren: "De komende periode staat in het teken van het WCP, wegcategoriseringsplan, en snelheidskeuzes. De uitzonderingen zijn Groot Haesebroekseweg, Wittenburgerweg en het verbindingsstuk tussen beiden. Daar zien wij 50 km per uur. De fietspaden zijn vrijliggend en gescheiden. De huizen staan ver van de weg en de bebouwing is relatief verspreid. Voor de rest van Wassenaar 30 km per uur." Voorzitter, als ik het raadsvoorstel nu bekijk en het raadsbesluit dat voorligt, is dat precies wat hier vanavond voorligt, dus u kunt niet anders dan voorstemmen, anders bent u 180 graden aan het draaien, mijnheer Hendrickx. De voorzitter: De heer Hendrickx. De heer Hendrickx: Ja, mijnheer Stekelenburg, u draait er maar een pap van die u zelf wilt. Ik ben heel duidelijk, wij willen 30 km per uur. Dat en niet anders. Anders dan u hebben wij erover nagedacht en bij ons is het belangrijkste doel dat het beklijft dat Wassenaarders gemotiveerd 30 km per uur rijden en dat dat bereikt wordt door handhaving, door overleg en dat er geen risico's gelopen worden.

Wanneer de 4th of July de datum wordt dat we het hier invoeren, dan is dat voor de komende tientallen jaren iets heel belangrijks en dan zijn die paar maanden niet echt relevant meer die daar tussen 27 februari en 4 juli vallen. Maart, april, mei, juni, vier maanden. Legt u mij geen woorden in de mond. Ja, die woorden mag u mij in de mond leggen. Wij zijn voor 30 en als u goed luistert, ja u heeft moeite met goed luisteren, dat is mij al vaker opgevallen, dan pakt u er stukjes uit en dan denkt u dat u de waarheid heeft gevonden. Wij zijn heel duidelijk, ik heb zojuist heel duidelijk uitgesproken wat wij vinden. De voorzitter: Helder, de heer Stekelenburg. De heer Stekelenburg: Voorzitter, ik constateer dat de heer Hendrickx geen antwoord geeft op mijn vraag. Ik krijg allerlei verwijten terug. Dat ben ik van hem gewend. Dat mag. Ik constateer dat u draait, dat uw partij draait. Wassenaarders hebben zich uitgesproken, er ligt een collegevoorstel wat notabene… De heer Hendrickx: Persoonlijk punt. Persoonlijk punt. De voorzitter: We zitten in een interruptie en u wilt een persoonlijk punt plaatsen. De heer Hendrickx. De heer Hendrickx: Ik laat mij niet aanleunen dat de heer Hendrickx draait en dat zijn partij draait. Hij knikt, als hij nee moet schudden, knikt hij ja enzovoorts. De voorzitter: U heeft het woord. De heer Hendrickx: Gebarentaal is ook een interruptie.

Ik laat mij niet aanleunen en ik laat mijn partij niet aanleunen dat ik draai of dat mijn partij draait. Ik houd u nog een keer voor dat tweeënhalf jaar geleden wij dit al hadden kunnen installeren en daar moet de heer Stekelenburg als referentie aan herinnerd worden en dat dat het geval is. Gaat u alstublieft niet meer zeggen dat wij draaien of dat ik draai. Dat misstaat u. 26

De voorzitter: Goed, mijnheer Stekelenburg, uw inhoudelijke afronding. De heer Stekelenburg: Voorzitter, ik kies mijn eigen woorden. Ik vind dat Hart voor Wassenaar hier draait als partij. U bent voor 30. U zegt er is een uitzondering, 50. Het collegevoorstel dat hier vanavond voorligt, is precies als je het naast elkaar legt, is precies uw partijstandpunt. Dan komt u hier met een heel verhaal. Ja, maar we zien dit en dit en dit en we zijn eigenlijk voor, maar toch maar tegen. Het is eigenlijk een patroon wat we eigenlijk wel veel zien bij uw partij. Ik stoor mij eraan en ik denk met mij vele Wassenaarders. Wassenaarders die snakken naar partijen die verantwoordelijkheid nemen, die niet voor de bühne weglopen voor die verantwoordelijkheid en geen besluiten willen nemen voor Wassenaar. Wij willen door met Wassenaar. We hebben naar de inwoners geluisterd. Er ligt een voorstel nota bene in lijn met uw partij en dan zeg ik steun dan ook ons evaluatieamendement. Dan kunnen we wellicht uw zorgen wegnemen. De voorzitter: De heer Hendrickx. De heer Hendrickx: Voorzitter, het begint het bekende riedeltje te worden van de heer Stekelenburg. Hij is pas kort fractievoorzitter, maar zo langzamerhand beginnen we wel aan hem gewend te raken. Verdere evaluatie van hem hebben we niet nodig. Terug naar het verhaal. De voorzitter: Gaat u verder.

De heer Hendrickx: Terug naar het verhaal en dat is dat Hart voor Wassenaar, in tegenstelling tot wat de VVD meent te moeten rondstrooien, is voor 30 km per uur, maar wij denken, wij zijn ervan overtuigd, dat we dat moeten doen op een verantwoordelijke manier en dat is duidelijk een andere manier dan de VVD voorstaat, want wij willen uiteindelijk bereiken dat alle Wassenaarders binnen een beperkte tijd, en dan praat ik niet over weken of maanden, maar binnen een behoorlijke tijd, nette tijd, 30 km per uur draaien en niet anders. We hebben naast de 4 juli, en ik heb daarnet de argumenten genoemd om niet af te stellen of wat dan ook, maar het door te laten gaan op 4 juli, hebben we een aantal andere amendementen, in ons overleg binnen de fractie is het aan de orde gekomen, een aantal amendementen waarin we bepleiten of willen voorstellen om de Papegaaienlaan op 30 km per uur te zetten. De kruising met de Backershagenlaan is een lastige kruising, er komen vijf auto's samen, vijf wegen samen. De overzichtelijkheid daarvan is beperkt. Dit is een belangrijke voetgangersoversteekplaats. Fietsers hebben er ook nog het een en ander te zoeken en we zouden willen dat daar in ieder geval al 30 km per uur gereden wordt.

Wij willen ook vaststellen dat de middenberm, hoe dan ook, wat er ook gebeurt in de toekomst… De voorzitter: Wacht even, volgens mij is dat het amendement Papegaaienlaan 30 km per uur. Dan maakt die onderdeel uit van de beraadslaging en krijgt die E. De heer Hendrickx: Goed dat u mij daaraan herinnert. Administratie is belangrijk. Het derde amendement dat we hebben is Middenberm van de Prinsenweg wordt beschermd en zal niet of nauwelijks aangetast worden wanneer er in de toekomst zaken gebeuren en wij bepleiten ook, en vangen dat in het amendement, dat vervanging van asfalt van de Prinsenweg na 33 jaar vanaf nu binnen twaalf maanden gerealiseerd gaat worden. De voorzitter: Die maakt nu ook onderdeel uit van de beraadslaging en die krijgt de F van Ferdinand. De heer Hendrickx: Prima. Het vierde is, wij zien de CROW als een referentie, niet als richtlijn. Het is al gezegd, mijn buurvrouw meldde dat al, Wassenaar is Wassenaar met soms moeilijke situaties, kromme wegen, smalle wegen, wegen met hoge bouw erop. Ik heb zelf aan de Backershagenlaan gewoond, jaren, en ik heb er meegemaakt dat het asfalt vervangen werd en vervolgens werd de middenlijn precies in het midden gelegd en dat heeft tot tienduizenden euro's schade gelegd, omdat de bomen aan één kant overhangen en als je aan die streep in het midden houdt, klap je iedere keer tegen die bomen op.

Toen werd het toch aangepast en dat is zeker niet volgens de CROW-richtlijnen, want het is een Wassenaarse situatie. Wij zien de CROW als referentie en niet als richtlijn. Een richtlijn bepaalt van tevoren wat je moet doen en een referentie kijk je achteraf naar of het op enige manier binnen de richtlijnen past. De voorzitter: Die is bij dezen ingediend, het amendement krijgt G. De heer Hendrickx: Juist. Helemaal goed. Jagerslaan, zoals we het omschreven hebben, geen sloop van bomen en wanneer de bomen gesloopt worden omdat ze dood of ongezond zijn, direct 27

vervangen. De eerste en de tweede is, wij willen geen andere dimensie van de weg op de Jagerslaan. Noch in de breedte, noch in de hoogte, noch in zijn kronkeligheid. Het is een onderdeel dat hoort in het gebied van Wassenaar, dat hoort in een groene omgeving, dat hoort in een mooie omgeving. Ja, en dan, dat is vijf. De voorzitter: Die maakt nu onderdeel uit van de beraadslagingen, Jagerslaan en krijgt H. De heer Hendrickx: Ja, en dan krijgen we zes. Daar gaat het om de vrijliggende fietspaden behouden. We zijn van mening dat, en Wassenaar vooralsnog, het kan best zijn, dat als iedereen 30 km per uur rijdt en het verkeersgedrag dusdanig is dat de veiligheid op de GOW30-wegen dusdanig is dat je het wel kunt mengen, maar vooralsnog willen we dat experiment niet aan. Wij hebben een amendement ingediend waarin vrijliggende fietspaden behouden worden en niet worden gesloopt, zoals ik al eerder heb gezegd. De voorzitter: Dan maakt deze onderdeel uit van de beraadslaging en krijgt hij I. De heer Hendrickx: Dank u wel. Hoe we gaan stemmen zal afhangen van de amendementen die deel uitmaken van het uiteindelijke besluit. Wij vinden het amendement 4 juli heel belangrijk. Als dat amendement onderdeel wordt van het voorstel, dan zullen wij het zeker steunen, want we willen graag 30 km per uur.