Notulen raadsvergadering 20 september 2022 (concept)

Motie Extern onderzoek naar besluitvormingsprocessen gemeente Wassenaar Ingediend door PvdA, D66, CDA, DLW "De raad van de gemeente Wassenaar, in vergadering bijeen op 20 september 2022; constaterende dat: • het college in de brief van 15 september 2022 inzake het project Havenkade en projectmatig werken (Damwand Havenkade) schrijft dat er binnen de organisatie ontwikkelruimte bestaat in projectmatig werken en prioriteit wordt geven aan de doorontwikkeling van projectmatig werken; • de brief en de technische sessie gehouden op 13 september 2022 het beeld geeft dat de besluitvorming in de lijn werkorganisatie, college en raad te wensen overlaat en dient te worden verbeterd; • in de voorgaande jaren het budget van diverse projecten (de molen, Storm van 'sGravesandeweg) ruimschoots is overschreden; • motie 183 door de raad is aangenomen waarin wordt gesteld dat aan de externe accountant in haar adviesrol is gevraagd om het geheel van controle maatregelen van projecten te beoordelen; in aanmerking nemende dat: • er sprake dient te zijn van een zorgvuldig en transparant traject van besluitvorming waarin taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden (checks and balances) binnen de organisatie van de gemeente Wassenaar duidelijk zijn beschreven en worden geborgd; • een onderzoek zich niet dient te beperken tot projectmatig werken maar ook de besluitvormingsprocessen aangaande

reguliere werkzaamheden dienen te worden bezien; draagt het college op: • de Rekenkamer óf een extern bureau onderzoek te laten doen naar de besluitvormingsprocessen binnen de gemeente Wassenaar en aanbevelingen te doen ter verbetering; • indien mogelijk aan te sluiten bij het onderzoek door de accountant zoals verzocht in de aangenomen motie 183; • de formulering van de opdracht vóór 1 november 2022 af te stemmen en ter besluitvorming voor te leggen aan de raad; • de uitkomsten van dit onderzoek en de aanbevelingen naar de raad te sturen vóór 1 april 2023;

13

en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Ik ga over naar de stemmingen. De stemming over de motie die voorligt, namelijk motie Extern onderzoek naar besluitvormingsprocessen gemeente Wassenaar, inmiddels gepubliceerd, ingediend door de fracties van PvdA, D66, CDA en DLW. Ik ga vragen, wie is vóór deze motie? Dat is de fractie van het CDA, PvdA, DLW en D66. Wie is tegen deze motie? Dat is de fractie van GroenLinks, Hart voor Wassenaar, VVD en Lokaal Wassenaar! En daarmee is de motie verworpen. Daarmee zijn we ook aan het einde gekomen van de bespreking van agendapunt 8. 9.

Omzetten Werkgeverscommissie van tijdelijk naar permanent

De voorzitter: Dan gaan we over naar agendapunt 9 onder de naam Omzetten Werkgeverscommissie van tijdelijk naar permanent. Het besluit dat voorligt is de tijdelijkheid van het benoemen van de Werkgeverscommissie op te heffen, het tijdelijke karakter en dat betekent dat de leden die er nu in zitten dus ook door kunnen met het goede werk. Bent u het daarmee eens? Wij hadden een inschatting dat u zich daarin kon vinden, dat was ook gepeild. Dat is ook het geval, dan stellen wij dat vast en wens ik de verdere definitief nu vastgestelde Werkgeverscommissie succes met deze belangrijke taak want u bent de werkgever van de griffie en dat is hartstikke van belang. 10. Vacatures Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) De voorzitter: Dan gaan we naar agendapunt 10, de Vacatures Metropoolregio Rotterdam Den Haag en daar staat een tweetal vacatures die in ieder geval nu te vervullen zijn en met het voorstel de volgende voordracht, wethouder Van Sloten aan te wijzen als plaatsvervangend lid van het algemeen bestuur van de gemeenschappelijke regeling Metropoolregio Rotterdam Den Haag en het raadslid de heer Van Smirren aan te wijzen als plaatsvervangend lid van de Adviescommissie Vervoersautoriteit van de metropoolregio. Daar gaan stembriefjes voor worden uitgereikt dus als de regie kan zorgen dat de stembriefjes uitgereikt gaan worden dan krijgt u een tweetal stembriefjes.

Het verzoek is nog even te blijven zitten en verder op de stembriefjes is het een voordracht en daar kunt u voor of tegen aangeven, de naam van de betreffende persoon is er ingevuld, maar het is een vrije stemming want zo werkt het bij personen. Dus het is ook nog mogelijk om een andere naam in te vullen. Verder, het stembiljet is ongeldig als er een onleesbaar stembriefje is, dan zal de commissie die moeten afkeuren, of opmerkingen of kanttekeningen, dus er hoeft niet bij 'heel veel succes' dat u… U hoeft alleen maar voor of tegen in te vullen. Nadat u hem heeft ingevuld worden ze opgehaald weer door de bode en dan gaat de stemmingscommissie aan de gang. In de tussentijd lijkt mij het dan ook goed om een korte schorsing te houden zodat het stembureau de stemmen kan tellen. Schorsing De voorzitter: Dames en heren, hierbij heropen ik de vergadering. Het is 20.55 uur. Ik geef graag het woord aan de heer Bloemendaal voor de uitslag van beide stemmingen. De heer Bloemendaal: Voorzitter, de commissie heeft de uitgebrachte stemmen als stembureau geteld. Ten aanzien van het voorstel plaatsvervangend lid van het algemeen bestuur van de GR MRDH zijn er 21 stemmen uitgebracht waarvan 21 geldig op de heer Van Sloten, 21 vóór en 0 tegen.

Ten aanzien van het plaatsvervangend lid Adviescommissie Vervoersautoriteit Metropoolregio Rotterdam Den Haag zijn er 21 uitgebrachte stemmen waarvan 20 geldig, op de heer Van Smirren, 20 vóór en 0 tegen. Dat is de uitslag. De voorzitter: Mijnheer Bloemendaal, hartelijk dank en daarmee ook de commissie. Heldere uitslag en daarmee is de conclusie dat wethouder Van Sloten is aangewezen als plaatsvervangend lid van het algemeen bestuur en de heer Van Smirren is aangewezen als plaatsvervangend lid van de Adviescommissie Vervoersautoriteit van Metropoolregio Rotterdam Den Haag. Dan moeten wij alleen nog de formele vraag stellen: gaat u dit ook aannemen? De heer Van Sloten, ik hoor een ja en een grote lach zelfs, heel goed. En de heer Van Smirren? Ik hoor ook een ja. Dat is voor beiden een ja en ik wens u daarmee heel veel succes en dan neem ik aan dat wij u daarin kunnen benoemen. Dat is het geval, dan doen we dat en daarmee kunt u aan de gang voor de gemeente Wassenaar. Dank u wel. Dan gaan we nu naar agendapunt 10.b, moties vreemd aan de orde van de dag.

14

10.b

Moties vreemd aan de orde van de dag

Motie over Armoederegisseur De voorzitter: Dan gaan we nu naar agendapunt 10.b, moties vreemd aan de orde van de dag. Die gaan wij behandelen aan de hand van het moment van indiening. De eerste motie die ik graag aan de orde wil brengen is de motie over de armoederegisseur. Die motie is ingediend door de heer Bloemendaal, dus hem zou ik graag het woord willen geven. De heer Bloemendaal: Dank u voor het woord voorzitter. Wij leven in een bijzondere tijd. Het is toeval dat vandaag de Troonrede is uitgesproken en wij als raad over dit zwaarwichtige onderwerp middels de door mijn partij voorbereide en door de PvdA en het CDA gesteunde motie ter tafel brengen. Het gaat over bestaanszekerheid, een grondrecht van elke Nederlander en dat klinkt wellicht wat zwaar in de mond hier in deze raad van Wassenaar omdat ik heb gemerkt bij het indienen en bij het ophalen van steun, dat men over het algemeen denkt dat we wel tot 1 januari 2023 kunnen wachten. Er zijn twee partijen het met mij eens dat dat niet zo is en vandaar ook de nadruk die wij willen leggen bij het indienen van de motie op die datum 1 januari. Bij de behandeling van het onderwerp in de commissie van 7 september 2022 heeft de wethouder, mevrouw Klaver uitdrukkelijk gezegd dat er pas weer financiële middelen beschikbaar zijn per 1 januari a.s.

Nu is het kenmerk van armoedeproblematiek en het is ook een bijzondere samenloop dat op 15 september 2022, deze week, de NVVK vergaderde en ik uit hun vergadering leerde wat in de motie staat, dat het namelijk negen jaar duurt voordat je uit de problematiek bent. Namelijk, het gemiddelde aanmeldtraject duurt vijf jaar voordat mensen doorhebben dat ze er zelf niet meer uitkomen. Dat hebben ze veel eerder door hoor, maar de schaamte verhindert hen. Dan duurt het ongeveer een jaar voordat de sanering een vorm heeft gekregen en dat duurt het drie jaar met de geldende regelgeving, dat wil men overigens terugbrengen, voordat de sanering achter de rug is. Dan ben je dus negen jaar bezig en dat kan voor kinderen heel traumatisch zijn, dat kan je hele lagereschooltijd zijn, basisschool bijvoorbeeld. In de overwegingen is dat door ons gestipuleerd. Gelukkig is er een minimabeleid in onze gemeente. Dat is naleesbaar en dat heet Minimabeleid 2019-2022 en daar zit nou precies mijn haakje, want op pagina 10 en 11, daar staat dat je terechtkunt bij allerlei instanties. Maar de kern is nu juist dat mensen die deze problematiek ervaren, zelf daar niet uitkomen en daar is dus die armoederegisseur voor nodig. Die was er blijkbaar, die is er nu blijkbaar niet.

Er is geld in aanmaak, maar niet nu, pas 1 januari, en in de ogen van mijn partij en van de PvdA en het CDA kunnen we dus niet wachten en zullen we de mensen moeten helpen, coachen in deze barre tijden voor hen die dat aangaat, en dat zijn er veel meer dan u en ik denken. Ik heb het ook niet uitgerekend, maar de wethouder heeft het wel aangegeven bij de commissiebehandeling en het gaat om serieuze aantallen. Laten we dus proberen die mensen in een zo vroeg mogelijk stadium te coachen in de goede richting. En wie dat moet doen? Dat hoor ik graag van de wethouder. In ieder geval, het uitstellen van het aanstellen van een armoederegisseur tot 1 januari a.s. lijkt ons een slechte weg, vandaar de oproep in het dictum om het dus zo te doen als hier staat, namelijk geld ter beschikking te stellen en dat in de najaarsnota te verwerken. Dat is mijn toelichting voorzitter. De voorzitter: Ik dank u wel. Dan is nu het woord aan de wethouder Mens en Maatschappij. Eerst een reactie vanuit de wethouder, dan kan de indiener van de motie nog een reactie geven en dan is er nog een mogelijkheid voor de raad om nog nadere vragen naar aanleiding van het onderwerp te stellen. Maar nu is eerst het woord aan de wethouder. Wethouder Klaver: Dank u wel voorzitter, dank uw wel mijnheer Bloemendaal.

Onze discussie in de commissie is denk ik tekenend voor hoe begaan u bent met uw inwoners hier in Wassenaar en dat wij in gekke tijden leven en dat wij worden geconfronteerd, sommige mensen meer dan anderen, met de stijgende energiekosten en de inflatie. Wij hebben zoals ik ook al in de commissie zei, veel regelingen al in plaats. Die hebben wij al en ik noem het nu even heel specifiek, dat betreft dus allemaal de begeleiding of de voorkoming van armoede en schulden met de Formulierenbrigade, begeleiding bij de administratie, SchuldHulpMaatjes, consulenten geldzaken, de Wassenaarse Schuldhulproute, ondersteuning door het sociaal raadslid, vroegsignalering en voorkomen dreigende ontruiming. Allemaal programma's gericht op het helpen en het ondersteunen van onze inwoners die het even moeilijk hebben. Dat deden we en dat doen we en dat blijven we doen. We merken wel dat er meer aanvragen binnen komen omdat mensen in de problemen komen te zitten. Wij moeten die mensen helpen. Het ziet ernaar uit dat we daardoor ook extra uren in moeten gaan zetten. Wij zijn met onze partners in gesprek hoe dat uit gaat pakken en dan komen we bij u terug bij de Najaarsnota met hoeveel dat wel niet zou moeten zijn, maar we blijven deze mensen helpen met de programma's die we allemaal hebben. De armoederegisseur die wij hadden tot eind 2021 heeft het programma en de coördinatie van al deze 15

ondersteuningsactiviteiten op poten gezet en de processen bepaald. Nu staat het en de coördinatie van de armoederegie zit ook bij de coördinator Vroeg Eropaf. Het is daarbij belegd en de uitvoering wordt gedaan door onder andere de twee consulenten geldzaken. Dus de uitvoering is gespreid over de verschillende mensen die te maken hebben met de ondersteuning van de inwoners op die bepaalde zaken. Als we nu één armoederegisseur gaan aanstellen en daar alle casuïstiek op centreren, dan missen we die coördinatie en dan missen we ook het invullen en de mogelijkheid om met verschillende oplossingen te komen. Het heel specifiek die vacature invullen raden wij niet aan, maar dus wel uitgebreid inzetten en ervoor zorgen dat de armoede verholpen wordt en voorkomen wordt. In de begroting van 2023 vragen wij ook om extra ruimte om dat te doen. Dus wij ontraden deze motie omdat wij al heel veel doen en het aanstellen van een hele specifieke armoederegisseur gaat niet de problemen heel specifiek oplossen. De manier waarop wij het nu hebben ingericht met die coördinerende rol bij de projectleider en de uitvoering bij de consulenten, werkt naar ons idee heel erg goed. De voorzitter: Ik dank u wel. Dan wil ik de heer Bloemendaal de mogelijkheid geven als daar behoefte toe is om nog te reageren. Wethouder, u kunt ook gewoon blijven staan.

De heer Bloemendaal: Dank u voorzitter, dank u wethouder voor uw uitgebreide antwoord. Ja, uiteraard is het prima om te horen dat u en ik beiden aan dezelfde kant van de rivier staan, namelijk dat we het nodig vinden dat het gebeurt en dat het goed gebeurt. Maar het kenmerk met name nu uit alle persuitingen en alle expertuitingen zoals van de NVVK en anderen, drukken er zo op: zorg nou dat er één punt is waar mensen terechtkunnen en van daaruit gedirigeerd worden, en u brengt een nieuwe term net in, projectleider. Welke projectleider, waarvan is dat dan? Laten we niet gaan strijden over namen en over functies, maar het woord armoederegisseur mag u van mij door iedereen vervangen, maar blijkbaar is er niet één loket waar mensen nu met werk- en inkomensvragen, armoedevragen, noem het op, terechtkunnen en natuurlijk gaat die ambtenaar niet alles oplossen. Dan zijn al die andere mensen weer niet nodig en houdt u een heleboel geld over en u zegt juist dat u er geld in wilt stoppen, dus eigenlijk begrijp ik u niet. De voorzitter: Nog voor de volgbaarheid, het stond ook keurig in uw motie voluit geschreven, de Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet, dat is als we het hebben over de NVVK. De wethouder. Wethouder Klaver: De regie voor de armoede is belegd bij de projectleider Vroegsignalering en voorkoming dreigende ontruiming, twee van de projecten die belegd zijn bij de SMOW.

Als daar dus de vragen aankomen, dan worden die verder belegd bij de consulenten. Dus naar mijn idee is het goed belegd en is deze coördinator en projectleider ook behelst met andere taken en kan daarmee, ook als het niet belegd wordt bij de twee geldconsulenten, beleggen bij de schuldhulpverlening, de andere administratieve ondersteuning, alle andere activiteiten die al gedaan worden. Dus dan zouden wij nog een extra coördinator aanstellen. De voorzitter: Ja, u mag een laatste keer. De SMOW, Stichting Maatschappelijke Ondersteuning Wassenaar. Ja, oké. De wethouder. De heer Bloemendaal: Dank u voor de afkorting. Maar dan komen we dus bij de SMOW uit en dan is dus de concrete vraag: kunnen zij dit nu handelen? Kunnen zij het aan, in goed Nederlands, want dat is dan de vraag. U zegt: ik heb daar pas geld voor vanaf 1 januari a.s. dus bij die organisatie, en hoe u een mens noemt, vergeef het me, moet dus nu extra geld geplakt worden om 1 januari te halen want anders zijn we te laat. Wethouder Klaver: Daar zijn wij het volmondig met u eens en wij zijn in overleg met de partijen. Hoeveel is er nodig om dat ook voor 1 januari voor elkaar te krijgen? En als er meer geld nodig is dan kom ik bij u terecht bij de najaarsnota.

Dus wij volgen u helemaal in de noodzaak dat de ondersteuning nu geleverd moet worden, dat we daar niet gaan afwachten tot 1 januari dat we extra geld hebben voor extra uren. Nee, samen met de partners gaan wij in overleg over hoeveel daarvoor nodig is. We kijken ook even wat er nog via de septembercirculaire binnenkomt, maar we zijn het met u eens dat afwachten tot 1 januari niet de bedoeling is. De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik nog even naar de raad of er nog behoefte is voor aanvullende vragen. Dat is het geval. Ik inventariseer even, mevrouw Ettema, de heer Paulides, de heer Gankema en mevrouw Van Deursen, kijk eens aan. Oké, ja en mevrouw Hibbert. Prima. De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat de heer Gankema heel snel… Oh u heeft een stemverklaring, dat mag ook, maar wij zitten nu nog in de reacties op. De reacties op, niet zijnde stemverklaringen. Heeft u nog behoefte aan nadere vragen aan het college op dit onderwerp? Dat is het geval. Een vraag, dat zijn mevrouw Ettema, de heer Paulides, mevrouw Hibbert en mevrouw Van Deursen. 16

Niet een stemverklaring hè? Een aanvullende vraag, Dan geef ik eerst het woord aan mevrouw Ettema. Mevrouw Ettema: Dank u wel voorzitter. Mijn vraag is eigenlijk, ik hoor de wethouder heel duidelijk zeggen: het is nu nodig. Nou dat lijkt nou precies te zijn wat er in onze motie staat. Ik ben zo ontzettend blij dat u het met ons eens bent, want dat is precies waarom wij die motie ook steunen. Het is nu nodig. Iedere week telt. Januari is te laat. Dus ik ben heel benieuwd of u nog verder even kunt toelichten, als u zegt dat het nu nodig is, of de financiële middelen dan zo snel mogelijk beschikbaar kunnen worden gesteld zodat die persoon kan worden aangenomen. De voorzitter: Wethouder, als u die vraag zou willen opschrijven dan kunt u daarna antwoorden geven op vier vragen die nog gesteld worden. De heer Paulides. De heer Paulides: Dank voorzitter. Als eerste wil ik opmerken dat ik het woord armoederegisseur een heel vervelend woord vind. Ik zou ook geen alternatief weten, maar misschien moet daar eens over nagedacht worden. Ik kan mij zo voorstellen, mensen die dan problemen hebben en daar wordt aan de deur geklopt: hallo, ik ben de armoederegisseur, ik denk niet dat ze dat heel erg fijn vinden. Wat ik niet begrijp is dat de wethouder zegt: ja, per 1 januari 2023, we zijn bezig, het is sneller nodig en uiteindelijk komt dan in de najaarsnota dat geld ter beschikking.

Maar die najaarsnota is pas eind december, dus als je dat op die manier gaat plannen kun je niet 1 januari beginnen, of eerder, wat u toch ook weer tegelijkertijd zegt: we moeten het eigenlijk sneller doen. Dan die SMOW, ons fractielid Zoutendijk heeft daar een gesprek gehad. Daar zijn nog wel wat probleempjes op te lossen, dus ik vraag eigenlijk aan de wethouder: weet u van de problemen die er zijn dat SMOW daar toch problemen mee heeft. Ik denk dat het alleen maar de noodzaak meer aantoont dat die, en dan ga ik het woord ook gebruiken, armoederegisseur toch sneller aan de slag moet. Dank u wel. De voorzitter: Mevrouw Hibbert. Mevrouw Hibbert: Dank u voorzitter. Wij zijn eigenlijk voornamelijk even volslagen in verwarring geraakt. De enige reden dat wij de motie niet mee hebben ingediend is omdat wij - de heer Van Smirren had eerder op de avond gelijk weer met zijn aanhaling van aannames, wij hebben kennelijk te veel aannames gedaan - in de veronderstelling waren dat eigenlijk uw antwoord zou zijn: natuurlijk staat de armoederegisseur op de planning voor volgend jaar en natuurlijk gegeven ook de onderuitputting die wij binnen de gemeente hebben en hoelang het duurt om mensen te vinden, gaat deze vacature morgen de website op en als we eerder iemand vinden, nemen we ook eerder iemand aan.

Dat gezegd hebbende, gedurende het gesprek nu zijn wij volslagen in verwarring geraakt over de verschillende titels van werkgebieden en waar we het nu eigenlijk over hebben. Ik hoor u heel veel zeggen over de uitvoering en de uitvoerende taken waarvan wij inderdaad denken: daar zijn hele goede stappen gezet de afgelopen jaren. De uitvoering gaat richting de eenloketgedachte. Het project Vroeg Eropaf is een succesverhaal, is de komende tijd extreem belangrijk want dat is het project dat de vijf jaar waar de heer Bloemendaal het over had, gaat helpen vermijden en dat is waar de woningbouwverenigingen, de energieleveranciers en de andere nutsbedrijven ondanks de AVG, AVG-proof, mogen waarschuwen dat er betalingsachterstanden zijn waardoor de consulenten binnen één maand, binnen twee maanden bij mensen aan de deur staan en een open gesprek aangaan over: hoe gaat het eigenlijk met u en kunnen wij helpen? Die uitvoeringstaken zijn er, dat is fantastisch, die komen extreem onder druk te staan de komende tijd, daar moet capaciteit bij en wat ik mis is dan ook de definitie van: we gaan niet alleen in de uitvoering onder druk staan maar ook, ik kan geen Nederlands woord vinden, vreselijk even in het Engels, de linking-pinfunctie tussen uitvoering en beleid en in mijn hoofd is dat de armoederegisseurfunctie.

Ja, ik kom niet heel veel verder dan eigenlijk gewoon uitleggen waar onze verwarring over gaat. Ik denk dat het ons zou helpen ook om straks te beslissen: moeten wij nu wel of niet onze hand opsteken om te proberen in de rest van het debat die functies uit elkaar te trekken, wanneer hebben wij het over uitvoering, wat is daar nodig, wat moet daar zo snel mogelijk bij en hoe borgen wij wat wij ook de komende jaren extreem nodig gaan hebben, een goede werkrelatie tussen uitvoering en beleid zodat we ook met zijn allen de komende jaren op het juiste moment de juiste dingen gaan doen aan de beleidstafel. Dat is volgens ons belangrijk. Als wij deze discussie niet net iets beter structureren dan raakt onze fractie de weg kwijt. Dank u voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. De verbindende schakel, die gaat hem oplossen. Oké, mevrouw Van Deursen en dan de heer Gankema.

17

Mevrouw Van Deursen: Dank u voorzitter. In het coalitieakkoord staat de armoederegisseur ook benoemd. We zijn ervan overtuigd, ik denk de hele raad hier, dat wat de naam dan ook mag zijn, het nodig is om hier de vinger aan de pols te houden. Want daar gaat het om. De VVD zou wel graag nu willen horen van de wethouder of er echt voldoende gedaan wordt op dit moment zodat er niemand buiten de boot valt en niemand echt in serieuze problemen komt. Want dat is waar we het nu over hebben eigenlijk. Als dat er niet is, dan moeten er maatregelen genomen worden en dan zouden wij graag hebben dat de wethouder daarmee naar de raad toe komt. Verder wil de VVD net als GroenLinks ook aangaf, toch aandacht voor die vroegsignalering want daarmee los je heel veel problemen al ruim van tevoren op zonder dat het heel erg wordt. Het is nu eenmaal zo, mensen gaan niet zo gauw zelf met hun problemen iemand opbellen, dus graag aandacht daarvoor en graag die toezegging of er voldoende steun is of dat dat echt toch gaat knijpen. Dank u wel. De voorzitter: Helder. De heer Gankema De heer Gankema: Dank u voorzitter. Ik kreeg net al de vraag: waar hebben wij het nu eigenlijk over? Ik deel de gevoelens van collega Hibbert die zei: ik ben even de draad kwijt. Ik heb dezelfde soort vraag. Toen we de motie lazen dachten wij, we gaan dit structureel aanpakken, per 1 januari a.s. komt er geld vrij.

Concrete vraag: is de gemeente van plan om voor 1 januari al te beginnen met werven, op zoek te gaan naar een armoederegisseur? Ik wil ook graag aandacht voor het feit dat we het nu hebben over een armoederegisseur, stel we stellen die vanavond nog in en we lopen, slaan elkaar op de schouder, lachend naar buiten, nu is de armoede opgelost. Dat is ook niet het geval. Het wordt heel zwaar nu gezet bij die ene functie. We hebben het daarstraks gehad over financieel in control zijn, de vraag is nu: zijn wij als gemeente in control over onze armoedebestrijding? Met dit apparaat dat wij nu hebben, hebben wij dan voldoende capaciteit? De armoede was een probleem, maar het probleem zal de komende maanden waarschijnlijk groter worden. Zijn wij er als organisatie goed op voorbereid? Dat is de vraag waar het hier over gaat. Het gaat niet over één persoon, één functie, dus dat is de vraag die ik graag beantwoord wil hebben door de wethouder. De voorzitter: Dank u wel, dan geef ik graag het woord aan de wethouder. Wethouder Klaver: Ik wilde eigenlijk beginnen met mijnheer Gankema want ik denk dat u de vinger op de zere plek legt. Het gaat om de functie en het gaat niet zozeer om de ene persoon. De functie van de regie op armoede. Ik ben het wel helemaal eens met de heer Paulides dat dit een lastig woord is, maar wij hebben dat nu al belegd.

Wij hebben een persoon die al een coördinator is op een aantal projecten, die te maken heeft met ondersteuning op het gebied van armoede en die heeft heel specifiek die functie ook om dat te coördineren, om dat weer verder uit te zetten binnen de andere projecten. Om nu een extra vacature uit te zetten, het gaat ons specifiek over de vacature, wij denken dat we die al hebben belegd. We hoeven dat dus niet te doen. Wat we wel zouden moeten doen in 2022, is kijken met het oog op de extra aanvragen die binnen gaan komen dat we genoeg capaciteit hebben bij de uitvoering, bij de consulenten om dat ook op te pakken. Wij hebben met de SMOW incidenteel geld al in 2022 daarvoor ter beschikking gesteld. Het gaat er nu om, is dat genoeg voor het eind van het jaar? Ik heb aangegeven dat wij met hen in gesprek zijn en wij zullen niet nalaten om met hen af te spreken dat als er meer geld nodig is, dat we dat dan gaan doen en dat we bij u terugkomen om dat ook nog aan te vragen. Maar wij weten op het moment nog niet exact wat er nodig is tot aan 31 december 2022. Maar dat wij alle activiteiten willen blijven steunen om ons verder te brengen tot aan 31 december, helemaal mee eens. Dus om extra geld ervoor in te zetten, die oproep vanuit de motie ondersteunen wij nadrukkelijk.

Alleen met betrekking tot het uitzetten van een vacature voor één persoon, dat ontraden wij omdat wij al die coördinerende rol hebben belegd. Het is dus ook echt coördineren, niet zozeer beleid uitzetten maar echt de linking pin zijn tussen de verschillende mensen die als consulent de inwoners gaan helpen, dat zien wij niet als de beste oplossing, want daarmee concentreer je ook alle caseload op één persoon. Laten wij de projecten gebruiken die wij hebben, de coördinerende rol die er al is, als er extra capaciteit nodig is tot aan 31 december 2022, dat we die ook honoreren en in 2023 komen met de begroting die ook ruimschoots voorziet om dit project voort te zetten op structurele basis. Tot nu toe hebben wij de armoederegisseur incidenteel ingezet en wat het verschil dan vanaf 2023 zou zijn, is dat we het structureel meenemen in de begroting. Maar voor nu gebruiken wij het geld dat we incidenteel hebben gekregen en geef ik aan uw raad mee dat wij niemand zullen laten zitten en als er geld nodig is dan zullen we dat ook inzetten en we komen bij u terug in de najaarsnota later in het jaar om te zien tot hoeveel wij extra nog nodig hebben om de mensen te ondersteunen. Naar mijn idee heb ik hierbij wel alle vragen beantwoord. De voorzitter: Volgens mij is er uitvoerig aan de hand van de vragen ook een nadere duiding geweest.

Ik ga terug naar de indiener van de motie waarbij ik als uw voorzitter de suggestie zou 18

willen meegeven dat we op 8 november 2022 de begroting gaan bespreken. Dan zult u ook terug moeten zien wat er concreet wordt voorgesteld voor het jaar 2023 voor de invulling. Ik heb verder de wethouder horen zeggen dat er dit jaar gedaan wordt wat er moet worden gedaan om wel ervoor te zorgen dat daar geen gaten in vallen om die functie vervuld te krijgen. Een suggestie zou kunnen zijn om de motie op dit moment aan te houden en dan op het moment dat u toch denkt op 8 november: ik vind het nog niet concreet genoeg, een motie in te dienen waarbij in ieder geval de indieners van de motie nu weten dat dit grote belangstelling heeft bij de raad om wel hier boter bij de vis te leveren. Maar dat geef ik u maar als suggestie mee. Ik geef graag het woord aan de heer Bloemendaal, over wat hij verder wil met de motie, er zijn ook twee mede-indieners van de motie, de heer Van Smirren en mevrouw Ettema. De heer Bloemendaal: Dank u voorzitter. Ik hoor eigenlijk dat we het allemaal over hetzelfde hebben alleen dat we in het woud van de definitie verdwaald zijn en dat het nu over een functie gaat die al benoemd is, misschien terugkomt, tijdelijk niet nodig is, maar misschien handig is om later weer in te richten en dat hangt dan van het geld af wat we dan beschikbaar gaan stellen maar we hebben het nu ook nodig. Daar is niemand mee gediend, met deze verwarring.

Dus ik zou willen voorstellen om het oordeel iets aan te passen voorzitter, bijvoorbeeld het woord armoederegisseur er nu definitief uit de schrappen want daar zijn we het denk ik allemaal over eens, dat dat geen fijne tekst is, het te dien einde wenselijk is dat extra capaciteit in geld en eventueel personele inzet beschikbaar komt om zo die begeleiding te kunnen bieden. Daarmee hebben we in ieder geval afgedekt tot het tot 1 januari 2023 geregeld is. De motie zegt verder ook om het daarna structureel op te nemen in de begroting. Nou dat zegt de wethouder ook, dus dat is ook geen probleem, daar zijn we het ook over eens. Dan moet de titel natuurlijk ook anders worden want dan moet die armoederegisseur ook onmiddellijk het veld ruimen, dus het wordt per direct "Middelen en eventueel personele capaciteit ter beschikking te stellen". De voorzitter: Maar u stelt nu voor om uw eigen motie te amenderen en dan zou ik het wel prettig vinden om de exacte tekst van de motie te krijgen. Ik denk dat het dan toch ook goed is dat u even overlegt met de mede-indieners want die zullen daar ook iets van moeten vinden. Dus dan schors ik de vergadering en ontvang graag een aangepaste motie.

Schorsing De voorzitter: Ik heropen de vergadering en geef de heer Bloemendaal graag de gelegenheid om aan te geven op welke punten de motie is aangepast, dan zorgen we daarna dat die administratief verwerkt wordt. Dus als u helder zou willen aangeven op welke punten de motie wordt aangepast, ik heb in de tussentijd wel kunnen constateren dat er inmiddels een raadsbrede steun aan het ontstaan is, dus grijp uw kans. De heer Bloemendaal: Dank u. De titel van de motie wordt 'Per direct extra budget ter bestrijding armoede aan te wenden'. Dan zakken wij verder in de tekst naar beneden, naar beneden, naar beneden, dan komen we wij bij de paragraaf 'van oordeel dat', het te dien einde wenselijk is extra budget ter bestrijding armoede aan te wenden, draagt het college op, volgende tekstblok: voldoende budget aan te wenden ter bestrijding van armoede zodat wordt gestart met de begeleiding van inwoners en dan loopt de tekst verder als opgeschreven. De voorzitter: Het tweede dictum van 'draagt op' blijft dan onveranderd. De heer Bloemendaal: Ja, want het moet ooit een keer in de najaarsnota. Daar heeft de wethouder al op toegezien en het moet ook in het nieuwe jaar in de begroting, daar zijn we het ook allemaal over eens.

De voorzitter: Maar zou u dan nog willen voorlezen hoe de nieuwe tekst luidt van 'draagt het college op' in het eerste dictum? De heer Bloemendaal: "Draagt het college op voldoende budget aan te wenden ter bestrijding van armoede", zodat zij de ruimte hebben om niet nodeloos, niet nutteloos maar wel voldoende… En dat gaan ze laten zien in de najaarsnota. De voorzitter: Maar dat stond niet in de tekst, want daarna is het tweede dictum, dat blijft. Dus toch nog even één keer heel precies: 'draagt het college op' in het eerste dictum, dus de zin "De armoederegisseur voor Wassenaar per direct te werven en aan te stellen zodat wordt gestart met het begeleiden van inwoners", vervalt en wordt vervangen door de tekst…

19

De heer Bloemendaal: Ja, maar dat heb ik hier gezegd. De voorzitter: Ja, ja. De heer Bloemendaal: Hier is de armoederegisseur eruit. De voorzitter: Maar het gaat mij over de opdracht aan het college. De… De heer Bloemendaal: Voldoende. De voorzitter: Dus het wordt: "voldoende budget aan te wenden…" De heer Bloemendaal … "zodat wordt gestart met de begeleiding van inwoners". De voorzitter: "Zodat wordt gestart met de begeleiding van inwoners". Oké. Nee, dat is geen lopende zin. Ja, de begeleiding van inwoners. Ja, zou het idee: "voldoende budget aan te wenden ter bestrijding van armoede"? De heer Bloemendaal: Dat is wat ik eerder zei maar u bracht mij in de war. De voorzitter: Oké, maar dan is dat dus het dictum dat voorligt. De heer Bloemendaal: Ja. De voorzitter: Dan ga ik naar de wethouder toe met een gewijzigde motie. Wat is uw oordeel over de gewijzigde motie? Het voorstel is gezien de tijd te kijken of we snel naar het doel toe kunnen. Wethouder Klaver: Oordeel raad, ik neem aan dat u ook heeft gezegd in die zin, zodat niet wordt gestart met de begeleiding van de inwoners maar dat we door kunnen gaan met de begeleiding van de inwoners omdat we dat nu al doen. Maar oordeel raad. De voorzitter: Die zin is zo gewijzigd dat dat klopt. Dat is de constatering.

Dan ga ik nu de aangepaste motie ingediend door de heer Bloemendaal, de heer Van Smirren en mevrouw Ettema in stemming brengen. Het is dus de aangepaste motie met het dictum zoals die net door de heer Bloemendaal is voorgelezen. Wie is er vóór deze motie? Oh u wilde nog een stemverklaring. Sorry, dan gaan we naar de stemverklaring, de heer Gankema wil nog een stemverklaring geven. Aan u. De heer Gankema: Ik wil de mensen toch een beetje scherp houden. Wij hebben een motie waarin we zetten voldoende middelen beschikbaar te stellen voor de armoede. Als dat voortaan het uitgangspunt is, dan zeggen we dus overal: college, doe je best, hier heb je voldoende middelen. Ik moet eerlijk zeggen, de hele discussie vond ik verwarrend en de uitkomst, wij zullen hem steunen, maar laten wij het volgende keer beter doen. Dat is mijn oproep. Motie Per direct extra budget ter bestrijding armoede Ingediend door D66, PvdA, CDA "De raad van de gemeente Wassenaar, in vergadering bijeen op 20 september 2022; gehoord de beraadslagingen; overwegende dat: • in de raadscommissie Mens en Maatschappij van 7 september jl.

uitgebreid is stilgestaan bij de dreigende toenemende armoedeproblematiek in Wassenaar ten gevolge van de alsmaar stijgende inflatie en de geëxplodeerde tarieven in de energiesector voor consumenten; • het college in genoemde raadscommissie heeft aangegeven dat eerst per 1 januari 2023 middelen beschikbaar komen voor het (opnieuw) aanstellen van de zgn. armoederegisseur; • de Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet (NVVK) 15 september bij haar negentigjarig bestaan heeft aangegeven dat de gemiddelde wachttijd voordat men zich met (problematische) schulden wendt tot de schuldhulpverlening vijf jaar is en de totale trajecttijd tot afronding komt op negen jaar; • de NVVK oordeelt dat het adagium "hoe eerder hoe beter" van toepassing zou moeten zijn bij begeleiding en toegang tot de schuldhulpverlening; • de gemeente Wassenaar uitvoering geeft aan het Minimabeleid 2019-2022, vastgesteld in de raadsvergadering van 18 december 2018;

20

van oordeel dat • inwoners van Wassenaar die al schuldenproblematiek kennen en vooral ook diegenen die te maken krijgen met schulden door de hoge inflatie en de energieprijzen begeleiding verdienen; • het te dien einde wenselijk is extra budget aan te wenden om zo die begeleiding te kunnen bieden aan de inwoners bij het organiseren van de bestrijding van de schulden en voorkoming van toename daarvan; draagt het college op: • voldoende budget ter bestrijding van armoede aan te wenden zodat wordt gestart met begeleiding van inwoners; • de daarvoor benodigde middelen ter beschikking te stellen uit de Algemene Reserve dan wel uit de Reserve Sociaal Domein tot 1 januari 2023 en te verwerken in de Najaarsnota 2022 en daarna structureel op te nemen in de begroting; en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Oké, wij gaan over naar de stemming. Wie is voor deze motie? Dat is een unanieme raad en daarmee is de motie aangenomen. Mijn vraag is nog wel dat de motie zo meteen tekstueel verwerkt wordt zodat die ook exact in de goede volgorde en dan ook gepubliceerd kan worden zodat daar ook geen misverstanden over hoeven te ontstaan. Motie Meijendel & Berkheide De voorzitter: Dan gaan we over naar de motie ingediend met als hoofdindiener de heer Krabbendam over Meijendel & Berkheide. Het woord is aan de heer Krabbendam. De heer Krabbendam: Dank u wel voorzitter.

Wij staan voor grote maatschappelijke transities op gebied van energie, mobiliteit en landbouw. Deze tijd wordt gekenmerkt door opeenvolgende crises op het gebied van klimaat, biodiversiteit, energie en wonen. Ik weet dat ik het woord niet mag gebruiken, crisis, maar ik doe het toch maar. Dat is niet alleen slecht voor de toekomst van onze kinderen maar ook in het hier en nu ondervinden wij al de problemen en de gevolgen daarvan. Door de problemen met de hoge stikstofemissies en deposities in Natura 2000-gebieden, lukt het niet om vergunningen te krijgen voor het bouwen van huizen, het aanleggen van nieuwe infrastructuur en economische ontwikkelingen. De vergunningverlening zit op slot terwijl de natuur lijdt onder te veel stikstof. Dat betekent dat we andere keuzes moeten maken om samen de problemen op te lossen. Er is geen alternatief. Afgelopen vrijdag brachten wij als raadsleden uit Wassenaar samen met die uit Den Haag en de Statenleden, een werkbezoek aan Meijendel op uitnodiging van Dunea. Wie het verkiezingsprogramma van D66 goed heeft gelezen weet dat wij veel aandacht hebben besteed aan de slechte staat van natuur in Meijendel en dat we daar graag iets aan willen doen. Wij misten de urgentie van het nieuwe college op dit gebied. In het collegeakkoord is daar onvoldoende aandacht voor.

Alleen het beperken van het aantal dagjesmensen en het aantal parkeerplaatsen bij het strand en de duinen, dat is niet voldoende. Veel uitdagingen hangen samen en maken het complex om tot goede oplossingen te komen. Het rijk en de provincie zijn in eerste instantie wettelijk verantwoordelijk voor het oplossen van de stikstofproblemen, de gebiedsaanpakken en het beheer van de Natura 2000-gebieden, maar dit ontslaat de gemeente Wassenaar wat ons betreft niet van de verplichting om zelf actief aan de slag te gaan en een bijdrage te leveren. Juist als lokaal bestuur moet je samen met alle partijen in en rond Natura 2000-gebied Meijendel & Berkheide in gesprek gaan en werken aan concrete oplossingen. Daarom dus deze motie, want met deze motie willen wij een bijdrage leveren en sporen wij het college aan om verantwoordelijkheid te nemen voor dit kwetsbare natuurgebied en om bij de integrale gebiedsvisies voor de noord- en zuidrand van Wassenaar meer aandacht te hebben voor kwetsbare natuur. Waar krijgt de recreatie een plek en hoe richten wij de bufferzone in, want heel Wassenaar is een bufferzone rondom Natura 2000-gebied. Namens D66, PvdA, GroenLinks en CDA dien ik bij dezen de motie in en ik hoop uiteraard op voldoende steun hiervoor. Dank u wel. De voorzitter: Ik dank u wel.

Ik ga eerst het woord geven aan de wethouder en dan kan de heer Krabbendam nog reageren en dan maak ik een inventariserende ronde. Het woord is aan de wethouder Natuur. Wethouder Van Sloten: Wethouder Natuur en Stikstof en Strand, en nou ja, en Klimaat en Mobiliteit, het zit allemaal in deze motie en dat geeft ook wel aan de complexiteit…

21

De voorzitter: U gaat erover wethouder. Wethouder Van Sloten: In samenhang gaan we daarnaar kijken. Ik word altijd… Er worden drie dingen gevraagd en ik zal op de drie punten even kort ingaan. Nou, zich actief inzetten voor het behoud van Natura 2000-gebied. Nou, hier zijn we natuurlijk uiteraard positief over. Dit sluit ook aan inderdaad bij het coalitieakkoord waarin wij de druk niet groter willen maken en kijken hoe we dat kunnen verlichten. Wij hebben hier natuurlijk ook zelf gesprekken over met Dunea en het uitgangspunt van het Nationaal Park Hollandse Duinen waar wij ook actief in bijdragen, is ook om een spreiding te bewerkstelligen, dat het niet allemaal in het gebied maar dat ook de randen eromheen betrokken worden bij het geheel. Daar hebben ook het mooie term parcways voor gemaakt, dat zijn de toegangsgebieden zodat we dus inderdaad de druk ook kunnen spreiden en dat we ook kijken naar het type vervoersmiddelen. Dan gaan we dus ook een hoogwaardig netwerk van recreatieve hoofdroutes inzetten en die zetten we in op fietsen, wandelen, paardrijden en varen. Deze groene routes moeten voor duurzame mobiliteit zorgen en dat moeten eigenlijk de hoofdroutes worden hoe het Nationaal Park wordt binnengegaan en dat het dus niet de auto is die je naar het hart van het gebied rijdt om daar te parkeren en daarna weer met de auto het gebied uit te gaan.

Dus dat is de lijn zoals die nu is ingestoken waar wij eigenlijk ook in de regio steun voor vinden. Dat proberen wij dus te vertalen naar concrete maatregelen in het gebied en dat kunnen we alleen maar doen samen met de partners, want als we de druk in Meijendel willen verlagen, dan betekent dat dus iets voor de Groene Zone in het noorden maar ook de gebiedsvisie in de zuidkant rond Duindigt. Bij die uitwerking van de gebiedsvisies wordt u als raad ook nadrukkelijk opgeroepen om daar uw input voor te geven. Dan het tweede punt is het zich actief in te zetten voor het reduceren van het gebruik van autoverkeer binnendoor en langs Wassenaar. Ook hier zijn we eigenlijk positief over. Je zou dit op verschillende manieren kunnen lezen. Hoe wij het coalitieakkoord uitvoeren is dat wij ons inzetten om het sluipverkeer te reduceren en dat we daarnaast inzetten op het verleiden van mensen om ook de fiets te pakken als alternatief. Dus dat we niet actief auto's gaan pesten in het dorp, dat we wel gaan kijken hoe we sluipverkeer kunnen verminderen en dat is hoe we alternatieve vormen van vervoer kunnen stimuleren en mensen kunnen verleiden om daarvan gebruik te maken. Dat laatste punt om de consequenties van een noodzakelijke stikstofreductie voor de omliggende bufferzone samen met de provincie in kaart te brengen. Ook daar zijn wij mee bezig.

Ik zit aanstaande maandag weer met de provincie. En zoals u ook terecht aangeeft, daar ligt ook het primaat. De provincie moet echt hier een gebiedsaanpak voor maken en daar willen we dus ook niet een apart traject voor gaan opstarten. We zitten bij de tafel voor de gebiedsgerichte aanpak stikstof voor ons gebied. Nationaal Programma Landelijk Gebied, daar zijn we ook op aangesloten, we hebben het er de vorige keer in de raad eigenlijk ook al over gehad en we meten zelf ook de stikstof in het gebied. Dat staat op de website. Over het laatste punt zijn wij als college dus positief, dus ik kan er eigenlijk alleen maar zeggen dat het oordeel raad is voor deze motie. Ik heb eigenlijk kort aangegeven wat wij al doen, dus ik zie niet een hele andere lijn die wij nu als college gaan bevaren. Als dat wel de gedachte is achter deze motie, dan zou die nader moeten worden gespecificeerd en wat er dan specifiek verwacht wordt want eigenlijk zetten wij ons actief in voor het behoud van Natura 2000-gebied. De stikstofreductie staat hoog op de agenda, daar werken we in samen, het reduceren van gebruik van autoverkeer voeren wij uit op de manier zoals ik heb toegelicht. De voorzitter: Dank u wel, oordeel raad. Dan kijk ik nog even of de heer Krabbendam nog behoefte heeft aan een reactie. Ja, is het geval. Dan geef ik u graag het woord. De heer Krabbendam: Dank u wel voorzitter.

Dank u wel ook wethouder voor de heldere beantwoording en uw positieve reactie op punten 1, 2 en 3 van de motie. Niet alleen GroenLinks is blij met deze wethouder, maar wij nu ook vandaag met dit antwoord en met dit college, dus dank u wel. Het gaat inderdaad ook om het tegengaan van sluipverkeer en het stimuleren van de fietsers. Ik ben blij dat u dat noemt. Wij hebben niet helemaal het hoe in deze motie willen vatten, want het is complex en samenhangend en om dan in die motie alles op te schrijven, dat wordt misschien een te lange motie, dat willen wij u vanavond niet aandoen. Het hoe laten wij graag over aan het college maar ik proef hier in ieder geval een hele positieve grondhouding en daar is mijn fractie heel blij mee en ik denk de andere indieners van deze motie ook, dus betrek ons bij de keuzes die u wilt maken de komende tijd, ga daar actief in de commissie en in de raad met ons over in gesprek en in debat en dan zullen wij kijken over hoe we dat hoe precies gaan vormgeven samen. Ik ben in ieder geval blij met de uitkomst van vanavond. Dank u wel. De voorzitter: Geweldig. Dank u wel. Dan kijk ik nog of er behoefte is aan de zijde van de raad dat is het geval bij mevrouw Hofman-de Raad, aan u. Mevrouw Hofman.

22

Mevrouw Hofman: Dank u wel voorzitter. Wij hadden bij het lezen van deze motie het gevoel dat wat er geconstateerd wordt, daar zijn we het mee eens, wat er overwogen wordt, daar zijn we het ook mee eens. Vervolgens over de vragen die aan het college worden gesteld, of wat de oproep aan het college is, daarvan dachten wij van punt 2 en 3, dat staat al in het coalitieakkoord. Dus wat dat betreft maakt dat het een enigszins overbodige motie. Dus hadden wij iets van: nou, moeten we dit wel steunen? Met name op punt 1 heb ik toch ook wel de vraag, want ik was ook bij het bezoek afgelopen vrijdag en toen werd wel duidelijk gesteld door Dunea als beheerder van het gebied en ook door de ecoloog die daar werkzaam was, dat er gevreesd werd als je juist autobeperkende maatregelen zou nemen wat ook maar een heel klein percentage van de stikstof voor zijn rekening neemt, volgens mij een fractie, dat je eigenlijk het probleem zou kunnen verspreiden. Dat mensen toch met de auto ergens anders gaan parkeren, dat daar auto's in de buurten gaan staan. Dus dat mensen in principe wel de auto blijven gebruiken maar ergens anders naartoe gaan, misschien verder gaan rijden. Dus de beheerder van het gebied die heel erg bezig is met die stikstofreductie vond met name dat eerste punt niet heel zinvol.

In ieder geval, mijn vraag aan de wethouder of aan de indiener van de motie is wat daar de reactie op is. Dank u wel. De voorzitter: Ik geef graag het woord aan de wethouder. Wethouder Van Sloten: Als wij de auto's gaan weren uit het gebied heb je inderdaad het risico dat mensen dan inderdaad in de buurt gaan parkeren en zo dan het gebied ingaan, maar het doel juist dat wij willen bereiken is dat wij een spreiding krijgen, dus dat niet iedereen daar naartoe gaat maar dat het hele gebied groter wordt. Dus dat mensen daar niet specifiek heengaan, maar ook dan mensen kiezen voor een duurzame manier van vervoer, dus dan inderdaad gaan fietsen in plaats van de auto aan de rand zetten en dan het laatste stukje gaan lopen. Dus het is heel eenvoudig om te denken: ja we moeten ze toestaan want ze komen toch wel. Dat is de meest eenvoudige gedachte. Wij kiezen er eigenlijk voor om dan toch die uitdaging aan te gaan, om te kijken wat we wel kunnen doen om te zorgen dat we het autogebruik daar misschien kunnen verminderen. Wij hebben ook gekeken naar betaald parkeren, dat levert ook weer problemen op, dus dat gaan we uitwerken. De nota Parkeerbeleid komt volgende maand in de commissie en dat is een van de onderdelen die we daarin meenemen.

Als je de plaatjes ziet van de stikstofdepositie, zie je wel een streep door het gebied langs de weg, dus het vervoer is zeker wel een bron van stikstof, dus als we daar iets aan kunnen doen, dan moeten we dat zeker niet laten, maar dat roept weer andere problemen op en die geeft u eigenlijk al aan. Dus de oplossing is minder eenvoudig dan gewoon een slagboom plaatsen, maar we moeten wel kijken hoe wij die stikstof kunnen reduceren en dan het vervoer naar het gebied met de auto is een van de dingen waarvan wij echt moeten kijken of dat niet anders kan. De voorzitter: Ik denk dat hier de dilemma's in de uitwerking nog eens een keer geschetst zijn. U had toch nog… Oké, bij de inventarisatie had ik uw hand niet gezien. Als u dan de volgende keer de hand hoger zou willen plaatsen, u wel, hartstikke goed, nee, u krijgt ook gewoon het woord. De heer Stekelenburg. U heeft geen vraag aan de wethouder? Dat is prima, maar dan wel aan de indiener van de motie. Hartstikke goed, dan zou ik de heer Krabbendam alvast willen uitnodigen, dan kunt u ook zo meteen een reactie geven, houden we het tempo er ook wat in. De heer Stekelenburg. De heer Stekelenburg: Ik moet even de microfoon weer even… Hij staat nog op Hofman-de Raad, maar, ik neem dan even… De voorzitter: Nee, als u die afmeldt, dus hier afmelden, dan… De heer Stekelenburg: Zelfs een welkomstbericht op dit tijdstip.

De voorzitter: Een welkome gemeente, gaat uw gang. De heer Stekelenburg: Dank u voorzitter voor het woord. Er is al het een en het ander gezegd over de motie inmiddels, zowel door de heer Krabbendam namens zijn partij, de wethouder heeft gereageerd, coalitiegenoot Lokaal Wassenaar! heeft het een en ander gezegd. Wij hebben ook als fractie daar uitgebreid over met elkaar van gedachten gewisseld toen wij de motie voorbij zagen komen, want wij staan altijd open voor constructieve moties die ook bijdragen aan een beter Wassenaar in algemene zin, vooral ons verkiezingsprogramma en vooral het coalitieakkoord uiteraard, uiteindelijk kijken wij echt inhoudelijk naar de moties. Ik hecht er toch aan om namens onze fractie een aantal overwegingen met de raad te delen en ook de visie van ons als Wassenaarse VVD op dit punt. Wij kunnen de strekking goed volgen, ook vanuit natuurperspectief herkennen wij ook wat er gezegd wordt en wij onderschrijven het ook. Het is belangrijk ook om 23

hier iets aan te doen, dus van harte mee eens. De gemeente kan er ook een rol in spelen, echter, wat ons betreft, vanuit onze fractie ligt alles hierin qua opties op tafel, ook het ontmoedigen van de auto. Alleen de auto is hierin voor ons een middel en niet een doel op zichzelf om te ontmoedigen bij voorbaat. Natuurlijk, het speelt een rol in de stikstofbeheersing, het kan een rol spelen maar het is daar een middel in. Wij vinden de motie dus zoals hij nu is verwoord te smal, ontijdig en te kort door de bocht, daar komt het eigenlijk op neer. Ik ben daar gewoon maar to the point in. Naast stikstof speelt voor ons ook in de hele stikstofmaterie, een hele complexe materie, daar kunnen we uren met elkaar nu van gedachten over wisselen, dat zal ik u ook niet aandoen, maar waterkwaliteit speelt daar ook een belangrijke rol in. Ik refereer aan de Kaderrichtlijn Water. Daarnaast zoals u wellicht weet komt het rijk in oktober nog met een aangepaste structuurvisie. Een structurerende keuzenvisie met doelen per gebied. Op basis daarvan, daar heeft de wethouder ook al het een en ander over gezegd, komen de doelen per gebied en wordt het Provinciaal Plan Landelijk Gebied gemaakt. Volgend voorjaar worden daar integrale keuzes in voorgelegd om ook die stikstof te beheersen.

De afkorting NIVEA, we hadden het over een andere afkorting vanavond, NIVEA betekent in mijn beleving: niet invullen voor een ander, dat is ook een beetje wat hier aan de hand want de provincie is op dit moment aan zet, die maakt dat Provinciaal Plan Landelijk Gebied en daar komen dus die integrale keuzes in naar voren, dus wij sorteren erg voor op die uitkomst. Verder zien we in de motie, ik gaf het net al aan, dat de auto dus eenzijdig als enige oplossing wordt aangewezen en dat gaat ons, ook om in autotermen te spreken, wat te kort door de bocht. Onze positie is eigenlijk als fractie dat we eerst de integrale analyses die op de gemeente afkomen, willen afwachten. Het college is ook net van start gegaan dus we verwachten ook, dat heeft de wethouder ook aangegeven, dat die op ons pad komen en de provincie kan dan overgaan tot keuzes, want het komt dan op de gemeente af. Een bijkomend voordeel is ook voor ons als gemeente dat we ook mee kunnen doen in een landelijke pot geld die hiervoor beschikbaar komt. Dat is ook nog interessant, dat zal de wethouder Financiën misschien later aanspreken. Ik rond bijna af, ik heb nog twee laatste punten. Ook al gezegd door mevrouw Hofman, als je naar landelijke cijfers kijkt van wat de auto doet in de stikstofdepositie, om het dan in jargon te zeggen, is het slechts 6% ongeveer.

Ook om even te relativeren: vanuit de zee, vanuit het buitenland komt ongeveer 32% aanwaaien. Om dat ook even in een perspectief te zetten. Dat is ook wel eens goed bij dit soort onderwerpen. Het neemt niet weg dat we het uitermate serieus nemen. Kort samengevat, ontmoediging van de auto gaat ons dus wat te ver in algemene zin, het heeft een grote impact. Wij zouden dus eerst graag het stikstofgesprek uitgebreid en ook ordentelijk in de commissie willen voeren. Dat lijkt ons ook de juiste volgorde om dit uitgebreid ook in een commissieronde Fysieke Leefomgeving mee te nemen. We kunnen ook met elkaar technische diepte in en hoeven wij hier niet in de raad gelijk die discussie te voeren en kunnen we daarna dat in de raad vervolgen. Dus zorgvuldigheid boven snelheid. Wij als fractie roepen eigenlijk dus ook de rest van de raad op om ook hier de steun op dit punt van deze motie te onthouden. Tot zover, dank u wel voorzitter. De voorzitter: Ik zit nog even te zoeken want u zei dat u een vraag had aan de heer Krabbendam. Wat is dan de concrete vraag aan de heer Krabbendam? De heer Stekelenburg: Ik gaf de reactie namens onze partij, voorzitter, op de motie en het lijkt mij goed om daar even op te reflecteren namens de Wassenaarse VVD.

Het is dus geen stemverklaring nee, het is eigenlijk een reactie omdat wij wel zien dat het een belangrijke motie is, wij hebben er een mening over, we willen de overweging aan de raad meegeven zoals wij die zien. De voorzitter: Dan is het helder, maar dan vind ik het wel goed dat de steller van de motie even de gelegenheid krijgt om nog te reflecteren op uw kijk op deze motie. Mijn voorstel was om dat kort te doen, want iets doet mij vermoeden dat u niet heel snel tot elkaar gaat komen vanavond. De heer Krabbendam: Dank u wel voorzitter. En dank ook voor de toelichting van het standpunt van de VVD uit Wassenaar. Ja, een auto is een vervoermiddel en geen doel op zich, dus misschien denken wij daar anders over, dat zou zomaar kunnen. Dat gaan we vanavond ook niet oplossen met elkaar. Ik was in ieder geval blij met het antwoord van de wethouder waarbij alternatieven werden geschetst en volgens mij zouden wij naar die alternatieven moeten kijken. De rol en de invloed van de auto in de stikstofdepositie is inderdaad beperkt maar er zijn maar weinig knoppen waaraan je kunt draaien lokaal, provinciaal en die zul je toch echt moeten benutten.

Ik ken de percentages, die werden ook tijdens het werkbezoek genoemd waar jullie volgens mij een paar weken eerder ook op bezoek waren, dat is hartstikke goed dat jullie daar ook zijn gaan kijken en dat gesprek hebben gevoerd, maar zij gaven toen ook meteen aan: maar we moeten het wel doen, en we zijn er ook mee bezig. Wij zijn ons eigen wagenpark aan het verduurzamen en het zou fijn zijn als de rest van de auto's in het gebied eigenlijk ook schoner zouden zijn. Dus het is ook helemaal niet de bedoeling om alle auto's weg te pesten, ook niet in de buurt te laten parkeren, 24

maar aan de rand en misschien daar de parkeerplaatsen wat groter maken. Maar dat is weer uitwerking en het gaat ook om het spreiden van de recreatie in de regio en dan moet je dan toch echt als gemeente integraal kijken naar hoe je die gebieden gaat inrichten, die gebieden in de bufferzone maar die ook bij ons gewoon Noordrand, Zuidrand, Duindigt, Groene Zone heten. Dat is eigenlijk de strekking van de motie, die zegt: kijk breder, kijk buiten het gebied naar oplossingen om de stikstof in het gebied te reduceren maar ook om de druk op het gebied te ontlasten. Dank u wel. Motie Meijendel en Berkheide Ingediend door D66, PvdA, GroenLinks en CDA "De raad van de gemeente Wassenaar, in vergadering bijeen op 20 september 2022; constaterende dat: • de raad op 16 september 2022 een werkbezoek heeft gebracht aan het in Wassenaar gelegen Natura 2000-gebied Meijendel & Berkheide; • Natura 2000-gebieden moeten worden beschermd volgens Europees (habitatrichtlijn) en nationaal recht; • de commissie Remkes heeft geadviseerd om te komen tot een zogenaamde 'gebiedsgerichte aanpak' van de stikstofproblematiek en ook uitdrukkelijk een relatie heeft gelegd met het belang van een koppeling met een gezond investerings- en vestigingsklimaat; • de provincie Zuid-Holland - als verantwoordelijk bestuurder - een natuurdoelenanalyse van Meijendel & Berkheide heeft gemaakt waarvan de uitkomst is dat de

natuur in Meijendel & Berkheide door te veel stikstof in slechte staat is; • voor de Natura 2000-gebieden Meijendel en Berkheide een flinke stikstofreductie nodig is om de natuur te beschermen, en de huidige plannen eisen dat er in het Natura 2000-gebied 95% reductie wordt gerealiseerd en in de omliggende bufferzone 70%; • er ook ter bescherming van andere natuurgebieden in Wassenaar een opgave ligt om de uitstoot van stikstof te reduceren; overwegende dat: • het Natura 2000-gebied Meijendel & Berkheide een groot deel van de gemeente Wassenaar beslaat en de rest van het grondgebied van de gemeente gerekend kan worden tot de omliggende bufferzone, en daarmee Wassenaar een rechtstreeks belang heeft bij het reduceren van stikstofdepositie en het in stand houden van de natuurgebieden; • de voornaamste toegangsweg tot Meijendel voor auto's vanuit woonwijk De Kieviet bezoekers tot in het hart van het natuurgebied voert en zo een bijdrage levert aan de stikstofdepositie (NOx) in het gebied; • elders binnen de gemeentegrenzen het verkeer op de N44 en de N441 nog meer impact heeft op de natuur; roept het college van B&W op om: • zich actief in te zetten voor het behoud van Natura 2000-gebied Meijendel & Berkheide door middel van een gerichte beleidsaanpak die de toegankelijkheid per auto ontmoedigt en zo de stikstofrecreatiedruk verlaagt en de natuur- en belevingswaarde voor mens en

dier wordt vergroot; • zich actief in te zetten voor het reduceren van het gebruik van het autoverkeer binnen, door en langs Wassenaar; • de consequenties van de noodzakelijke stikstofreductie voor de omliggende bufferzone samen met de provincie en relevante stakeholders in kaart te brengen, teneinde ook daar te komen tot verdere reductie van stikstof; en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Ik dank u wel. Volgens mij kunnen we overgaan naar stemming over de motie. U wilt een stemverklaring doen. Dat geldt ook voor mevrouw Van Vliet. Ik kijk verder de kring rond. De heer Paulides. De heer Paulides: Ja dank voorzitter. Ja, we zitten er eigenlijk een beetje hetzelfde in als de VVD. Op zich is het een hele sympathieke motie, maar het is eigenlijk overbodig en onnodig. De gebiedsgerichte aanpak is al het beoogde beleid en aan de andere kant zijn we bezig met het verkeersonderzoek en ik denk dat we beter zouden kunnen wachten tot die punten ter behandeling komen. Het is alleen maar verwarrend om nu weer een opdracht te gaan geven terwijl we daar 25

eigenlijk nog mee aan de slag moeten. Dus wat dat betreft, sympathieke motie, maar we gaan hem niet steunen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Stemverklaring voor mevrouw Van Vliet en daarna de heer Stekelenburg. Mevrouw Van Vliet: Ja dank u wel voorzitter en ook dank aan de indiener van de motie. In wezen steunt Hart voor Wassenaar de oproep die wordt gedaan in de motie, maar ik deel ook de mening van de VVD dat dit onderdeel is van een groter plan. En onze voorkeur heeft dan ook een commissiebehandeling. Ik ben bang dat in deze motie niet alle aspecten geraakt worden die geraakt moeten worden en dat dat ook tot tunnelvisie kan leiden. Ik deel, mijn fractie, deelt de zorg van de groeiende aantallen recreanten in Meijendel. Ik woonde zelf ook de bijeenkomst afgelopen vrijdag in Meijendel bij en vanmiddag nog stond ik op een bijeenkomst met lokale boeren met betrekking tot precisiebemesting, dus ook het onderwerp stikstof heeft absoluut onze aandacht. Maar ik heb er alle vertrouwen in dat ons college dit voldoende onder controle heeft en dat is dan ook de reden om dat proces niet te willen verstoren met het steunen van deze motie. De voorzitter: Oké, dank u wel. Dan de heer Stekelenburg. De heer Stekelenburg: Ja voorzitter, ik zal het ook kort houden. Ook naar aanleiding van mijn betoog eerder al vanavond.