Bijlage 1 Najaarsnota 2024

Informatie- en Datamanagement (incidenteel voordeel lagere lasten € 39.539, structureel voordeel lagere lasten vanaf 2024 € 50.000, incidenteel nadeel lagere baten € 18.979 , structureel nadeel lagere baten vanaf 2024 € 24.000). Binnen de eenheid Informatie en Datamanagement zijn er in 2024 meerdere uitdagingen geweest, zoals een cyberaanval, ontvlechting van het sociaal domein en prijsstijgingen bij de leveranciers. Ook zijn contracten

29

kritisch beoordeeld. Uiteindelijk is het gelukt om binnen het budget te blijven en zelfs een klein voordeel te tonen. 

De incidenteel lagere lasten voor 2024 (€ 39.539) zijn veroorzaakt vanwege een lagere toename van het aantal nieuwe medewerkers, waardoor er minder softwarelicenties zijn aangeschaft en actualisatie kapitaallasten.



De structureel lagere lasten (€ 50.000) zijn een combinatie van besparingen in de kosten van drukwerk, fotokopieën, en kosten mobiele telefonie.

Conform de afspraken uit de DVO I&D met Voorschoten worden deze lagere lasten verrekend met de Voorschotense bijdrage (incidenteel lagere baten 2024 € 42.979, en structureel vanaf 2025 € 24.000). Structurele wettelijke inzet basisregistratie ondergrond (Bro) (incidenteel voordeel lagere lasten per saldo € 39.988) In de Begroting 2024 is een budget beschikbaar gesteld voor de structurele wettelijke inzet Basisregistratie ondergrond. Dit betreft 1 fte schaal 8. Dit budget was alleen voor Wassenaar en is in de Voorjaarsnota 2024 worden opgehoogd met het gedeelte voor Voorschoten. Dit is echter zowel in de kostenbudgetten als in de formatie op geplust en moet nu worden gecorrigeerd: incidenteel voordeel lagere lasten € 76.900 en incidenteel nadeel lagere baten uit de DVO met Voorschoten € 36.912. Het meerjarig effect zal worden meegenomen in de Voorjaarsnota 2025. Verkiezingen en Burgerzaken (budgetneutraal: incidenteel hogere lasten met dekking uit eigen budgetten € 23.000) Dit jaar hebben de Europese Parlementsverkiezingen plaatsgevonden. Het verkiezingsbudget was lager dan nodig was om alles in goede banen te leiden, waardoor er een kleine overschrijding is ontstaan. Ook zijn de lasten van de Burgerlijke stand hoger dan begroot.

De werkzaamheden rondom het dienstverleningsbudget zijn blijven liggen, waardoor we de overschrijdingen bij Burgerzaken en de verkiezingen incidenteel kunnen dekken met €23.000 uit het dienstverleningsbudget. Treasury (incidenteel voordeel hogere baten € 207.000) Voordeel rente schatkistbankieren. De Europese Centrale Bank (ECB) heeft de rente tot op heden met 0,5% verlaagd maar is desondanks toch nog 3,5% op jaarbasis. Begrote baten 2024: € 102.000 verwachte baten € 342.000. Incidenteel voordeel € 240.000. Het dividend van Alliander en de BNG zijn respectievelijk € 13.000 en € 20.000 lager uitgevallen dan begroot. Per saldo is er derhalve op het gebied van Treasury (rente en dividend) een voordeel van € 207.000 te verwachten. Landschapstafel Duin, Horst en Weide (budgetneutraal , incidenteel hogere lasten € 10.000 en incidenteel hogere baten € 10.000) De gemeenten Voorschoten en Leidschendam-Voorburg hebben € 5.000 extra bijgedragen in de meerkosten voor het project 'Naar een toekomstbestendig cultuurlandschap'.

30

Tijdelijke voorzieningen renovatie Raadhuis De Paauw (incidenteel voordeel lagere lasten 2024 € 288.000, incidenteel nadeel hogere lasten 2025 € 47.916, 2026 geen effect, incidenteel nadeel hogere lasten 2027 € 117.000, 2028 geen effect) De kosten voor de tijdelijke voorzieningen tijdens de renovatie van Raadhuis De Paauw zijn in de meerjarenbegroting verwerkt. Door het uitstel en een zorgvuldige voorbereiding is het niet meer mogelijk om in 2024 te starten met de daadwerkelijke renovatie. De hele reeks van tijdelijke kosten verschuift daarmee een jaar in de begroting.

WAS (in €)

2025

2026

76.000

155.952

155.952

79.952

79.952

Overige leveringen

212.000

84.132

84.132

43.132

43.132

Totaal

288.000

240.084

240.084

123.084

123.084

WORDT (in €)

2024

2025

2026

2027

2028

Huurkosten

2024

2027

2028

Huurkosten

-

76.000

155.952

155.952

79.952

Overige leveringen

-

212.000

84.132

84.132

43.132

288.000

240.084

240.084

123.084

Totaal

-

Verkoop Schoolstraat 29 (budgetneutraal incidenteel voordeel hogere baten € 859.748, storting € 859.748 in de algemene reserve, structureel nadeel lagere baten € 3.615) Eind mei is de verkoopakte van de woning Schoolstraat 29 gepasseerd. De netto- verkoopopbrengst van € 853.884 wordt conform het Coalitie akkoord gestort in de algemene reserve. De structureel in de meerjarenbegroting opgenomen exploitatielasten en -baten worden afgeraamd. Per saldo heeft dat budgettair een nadelig effect van € 3.615, omdat de begrote huuropbrengsten hoger zijn dan de begrote lasten. Actualisatie kapitaallasten (incidenteel voordeel lagere lasten € 46.391) Er ontstaat in 2024 een voordeel van € 46.391 door het doorschuiven van kredieten bij de Jaarrekening 2023 en het actualiseren van de kapitaallasten Opstellen nieuw subsidiebeleid (budgetneutraal incidenteel nadeel hogere lasten in programma 3 € 55.000, incidenteel voordeel lagere lasten in programma 2 € 55.000) Na de ontvlechting van de DVO sociaal domein worden de lasten voor het opstellen van het nieuwe subsidiebeleid in programma 3 verantwoord.

31

Voormalig wethouders pensioen (structureel nadeel hogere lasten € 4.554) De indexatie van het voormalige wethouderspensioen ad. € 31.200 is niet meegenomen in de begroting; dit zorg voor extra lasten. Hiertegenover staan een vrijval van een budget van € 26.646. Deze uitbetaling van pensioenen moet plaatsvinden via de Voorziening wachtgeld en pensioenen wethouders. Uitvoering raadsbesluit (Z/22/097047) d.d. 2 juli 2024 aanpassen fte College (structureel nadeel hogere lasten 2024 €15.000 en vanaf 2025 € 36.000) In de raadsvergadering van 2 juli jl. heeft de Raad besloten de tijdsbestedingsnorm van een van de wethouders te verhogen van 0,5 fte naar 0,75 fte en hiermee de tijdsbesteding van alle wethouders tezamen te bepalen op 3,75 fte. Dit betekent hogere lasten voor 2024 van € 15.000 en structureel vanaf 2025 van € 36.000. Overeenkomst Monumentenstichting Kasteel Oud-Wassenaar (incidenteel voordeel hogere baten 2024 € 33.000; structureel voordeel hogere rentebaten € 5.250 ) Eind 2023 is een overeenkomst gesloten voor het kunnen voldoen van betalingsverplichtingen voor het behoud van rijksmonument Kasteel Oud Wassenaar. Hiervoor zijn ten laste van de gemeentelijke exploitatie in 2023 en 2024 bedragen overgemaakt. Deze moeten financieel administratief worden verwerkt, zodat deze overeenkomst op de gemeentebalans zichtbaar wordt.

Voor de exploitatie 2024 heeft dat een incidentele baat van € 33.000 tot gevolg. De overeenkomst leidt tot jaarlijkse baten van € 5.250. Ombuigingstaakstelling Vastgoed (incidenteel nadeel hogere lasten 2024 € 88.500) De naar aanleiding van het Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) Vastgoed opgelegde taakstelling wordt dit jaar niet gerealiseerd. Het afstoten van gemeentelijk vastgoed heeft niet altijd een voordelig resultaat op de exploitatie, omdat naast exploitatielasten ook huuropbrengsten wegvallen. Wel kan worden gemeld dat we verwachten vanaf 2025 de ombuigingstaakstelling structureel te kunnen bewerkstelligen. Ontwikkeling nieuwe gemeentewerf (budgetoverheveling naar 2025: incidenteel voordeel lagere lasten 2024 € 44.500, incidenteel nadeel 2025 hogere lasten € 44.500) De resterende middelen van het voorbereidingskrediet voor de herontwikkeling van de gemeentewerf ad. € 44.500 worden overgeheveld naar 2025. De voorbereidende werkzaamheden zijn nog niet afgerond. Zie ook de toelichting bij programma 4.

32

P4 Fysieke leefomgeving

Wat willen we bereiken ? Bijdrage aan de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen

Visie Wassenaar wil een van de mooiste en aantrekkelijkste woongemeenten van Nederland zijn en blijven. We koesteren de ideale en centrale ligging ten opzichte van de grote steden Den Haag, Rotterdam en Amsterdam, en ons strand, de duinen en de landgoederen. Wij streven ernaar om Wassenaarders van alle leeftijden een zo goed mogelijk leef- en woonkwaliteit te bieden. Doelstellingen 1.

Woningen realiseren op de 4 woningbouwlocaties Den Deijl, Gemeentewerf, Kerkehout en ANWB, in lijn met regionale afspraken en openstaan voor initiatieven vanuit de markt.

2.

De Omgevingsvisie voor Wassenaar, Programma Groene Zone en gebiedsuitwerking zuidrand zijn klaar en geven richting aan de Wassenaarse ruimtelijke ordening en aan de vervulling van de wettelijke verplichtingen.

3.

De Wassenaarse schoolgebouwen op zijn minst naar BENG-niveau brengen, te laten voldoen aan de ambities uit het IHP en de lokale energiestrategie.

4.

Betere inzet op behoud en toekomstbestendig maken van het erfgoed.

5.

Meer adequaat toezicht en handhaving voor het behoud van erfgoedwaarden.

6.

Benoemen verbeterpunten die verder een bijdrage leveren aan de energietransitie enerzijds en het behoud van historisch ruimtelijke -en erfgoedkwaliteiten anderzijds.

7.

Informeren, stimuleren en faciliteren van passende herbestemmingen, die aansluiten bij de mogelijkheden die het monument en zijn omgeving biedt.

33

Wat gaan we daar voor doen ? Toelichting belangrijkste resultaten 1.1 Opgestelde Regionale en Lokale Woonzorgvisies Realisatie / voortgang De Regionale woonzorgvisie wordt binnen de regio Haaglanden met de 9 gemeenten voorbereid. De inhoud zal zich toespitsen op de woning verdeelprincipes. De lokale woonzorgvisie loopt parallel aan de regionale woonzorgvisie. In het vierde kwartaal van 2024 is een onderzoek uitgezet naar cijfers en feiten. In het eerste kwartaal van 2025 wordt de startnotitie aan de Raad aangeboden. De lokale woonzorgvisie wordt in het derde kwartaal 2025 aan de Raad voorgelegd. 1.2 Opgestelde Regionale Huisvestingsverordening Realisatie / voortgang In het najaar van 2024 worden wijzigingsvoorstellen ten behoeve van de regionaal afgestemde Huisvestingsverordening Wassenaar 2023 voorgelegd aan de Raad. 1.3 Opgestelde en ondertekende jaarschijf prestatieafspraken 2025 Realisatie / voortgang In het vierde kwartaal van 2024 wordt de jaarschijf 2025 ten behoeve van de prestatieafspraken ondertekend. In 2025 worden de meerjarige prestatieafspraken met de corporaties en hun huurdersverenigingen opgesteld voor de jaren erna. In het vierde kwartaal van 2025 worden deze vastgesteld. 1.4 Geactualiseerde woningmarktmonitor Realisatie / voortgang Het actualiseren van de woningmarktmonitor verschuift door naar het eerste kwartaal van 2025.

De data zijn beschikbaar maar nog niet toegankelijk. 1.5 Uitgangspunten woondoelgroepen en zelfbewoningsplicht geformuleerd en verankerd in beleid Realisatie / voortgang Sinds de invoering van de Omgevingswet op 1 januari 2024 bestaat de doelgroepenverordening als juridisch instrument niet meer. Uitgangspunten woondoelgroepen en zelfbewoningsplicht kunnen worden opgenomen in de omgevingsvisie en omgevingsplan. Bij het opstellen van de het nieuwe Programma wonen (ter vervanging van de woonvisie 2021-2025) wordt dit onderwerp meegenomen. Dit programma wonen wordt vierde kwartaal 2025 aan de Raad voorgelegd.

34

Toegelicht onder projecten: 1.6 Opgesteld plan voor de uitbreiding van de woonwagenlocaties 1.7 Een omgevingsvergunning voor de sloop- en nieuwbouw voor de herstructureren Oostdorp (plan Woningbouwvereniging St. Willibrordus) 1.8 Opgesteld Bestemmingsplan en Beeldkwaliteitsplan voor de ANWB-locatie 1.9 Opgesteld ruimtelijk plan voor de herontwikkeling van de vm. Den Deijlschool 1.10 Opgesteld ruimtelijk plan voor de realisatie van een nieuwe gemeentewerf 1.11 Opgesteld ruimtelijk plan voor de realisatie van een Multifunctioneel Complex en woningbouw in Kerkehout 1.12 Opgesteld ruimtelijk plan om de ontwikkeling van een school ter vervanging van de Sint Jozefschool en Sint Jan Baptistschool mogelijk te maken 2.1 1e proeve Omgevingsvisie is gereed en besproken met de gemeenteraad Realisatie / voortgang De eerste proeve van de Omgevingsvisie is in concept gereed. In september heeft er een themasessie plaatsgevonden met raadsleden. In het eerste kwartaal van 2025 wordt de Startnotitie Omgevingsvisie aan de Raad voorgelegd. 2.2 Programma Noordrand Realisatie / voortgang In februari 2024 heeft het voorontwerp Programma Noordrand-Groene Zone ter inzage gelegen. De inspraakreacties zijn, waar mogelijk, verwerkt in het Ontwerpprogramma. In november 2024 zal dit programma worden vastgesteld in het College, waarna een zienswijzetermijn van 6 weken zal starten.

Na verwerking van de mogelijke zienswijzen kan de Raad wensen en bedenkingen uiten op het Programma. Na verwerking van deze wensen en bedenkingen kan het College het Ontwerpprogramma vaststellen. Naar verwachting zal dit in het tweede kwartaal van 2025 plaatsvinden. Vanaf dat moment heeft de gemeente Wassenaar een vastgesteld en juridisch kader voor uitwerking van projecten en toetsing van initiatieven. 2.3 Opgestelde gebiedsuitwerking Zuidrand Realisatie / voortgang De gebiedsuitwerking Zuidrand is nog niet opgesteld. Onderzocht wordt of dit samen met de gemeente Den Haag kan worden opgepakt. Voorrang wordt gegeven aan de Omgevingsvisie, de Groene Zone en de visie voor De Wassenaarse Slag. 2.4 Gestart met het uitvoeren van het project Toekomstbestendig Cultuurlandschap uit het Meerjarenprogramma 2.0. DHW 2023-2027 Realisatie / voortgang Binnen de Landschapstafel bevindt zowel het project ‘Naar een toekomstbestendig cultuurlandschap’ als de ‘Position Paper zich in een afrondende fase. Hierin wordt een Koers voorgesteld hoe in deze gebieden de natuur- en cultuurlandschappelijke kwaliteiten beter toekomstbestendig gemaakt kunnen worden. Dit past

35

binnen de visie van de landschapstafel: Vitaal, authentiek en beleefbaar landschap. Oplevering van beide projecten is voorzien eind 2024 en in het eerste kwartaal van 2025. 2.5 Een positie ingenomen als strategisch partner binnen het Nationaal Park Hollandse duinen Realisatie / voortgang Als strategisch partner hebben wij de zomer van 2024 de aangepaste statusaanvraag van het Nationaal Park Hollandse Duinen gesteund. Op 17 september 2024 hebben Gedeputeerde Staten de aanvraag voor de officiële status ingediend. Besluitvorming van Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) wordt op zijn vroegst begin 2025 verwacht. 2.6 Het vervullen van rol als adviseur en ambassadeur van het thema groen-blauw binnen de Haagse Regio Realisatie / voortgang In vervolg op de handreiking voor de Ruimtelijke Puzzel voor de Haagse Regio is met de regiogemeenten, die deel uitmaken van de Tafel Samenwerking Ruimte in de Haagse Regio, besloten als pilot het thema ’Kracht en robuust groenblauw netwerk’ nader uit te werken. Er is brede consensus over nut en noodzaak van het behouden en ontwikkelen van een dergelijke structuur, omdat het behoud en de versterking van de landschappelijke kwaliteiten in toenemende mate onder druk staan.

De resultaten van de pilot kunnen als input benut worden bij de Nationale Omgevingsvisie Executiekracht Zuidelijke Randstad (NOVEX-ZR), waar de gemeente Wassenaar bij betrokken wordt, maar formeel nog geen onderdeel van is. 2.7 Het Wassenaars belang binnen het fysieke domein vertegenwoordigen in de regionale samenwerkingsverbanden als het DHW, het NPHD en de Haagse Regio, als het gaat om het behoud en de versterking van het groene, landelijke karakter van Wassenaar Realisatie / voortgang Voor de toelichting zie 2.4, 2.5 en 2.6. 3.1 Advies geboden aan scholen om ze te helpen hun gebouw te verduurzamen Realisatie / voortgang In het kader van de actualisatie van het IHP wordt met de scholen specifiek gekeken naar duurzaamheid van bestaande gebouwen. Zie ook Programma 5 project 8.01 Lokale Energiestrategie. 4.1 Geactualiseerde erfgoedvisie-en programma opgesteld Realisatie / voortgang Vooruitlopend op de evaluatie in 2025 van de Erfgoedvisie en het Erfgoedprogramma wordt dit jaar de aangepaste samenstelling van de Klankbordgroep Erfgoed Wassenaar geconsolideerd.

36

4.2 Programma stimulering instandhouding en verduurzaming monumenten opgesteld en gestart Realisatie / voortgang Het programma Stimulering instandhouding en verduurzaming monumenten zit in een voorbereidende fase, maar aan nadere uitwerking kan in 2024 geen prioriteit worden gegeven. 5.1 Erfgoed maakt integraal deel uit van het vast te stellen handhavingsuitvoeringsprogramma Realisatie / voortgang Besluitvorming over het Vergunnings-, Toezichts- en Handhavingsbeleid 2025-2028 is voorzien in het vierde kwartaal van 2024. De wettelijke erfgoedtaken zijn hierin benoemd. In welke mate erfgoed integraal deel uit zal maken van het Uitvoeringsprogramma voor de VTH-taken, wordt duidelijk bij de vaststelling ervan in 2025. 6.1 Verbeterplan voor uitvoering van beleid voor zonnepanelen binnen het beschermd dorpsgezicht en op-en bij monumenten Realisatie / voortgang Op basis van de in het voorjaar uitgevoerde evaluatie voor zonnepanelen, binnen het beschermd dorpsgezicht en op- en bij monumenten, worden in het eerste kwartaal van 2025 voorstellen voor de verbeterpunten nader uitgewerkt. 7.1 Toekomstbestendig beheer en gebruik van erfgoed Realisatie / voortgang Dit is een continu proces waar bij individuele initiatieven nadrukkelijk aandacht is voor het toekomstig bestendig beheer en gebruik van het erfgoed.

37

Projecten en investeringen 1.6

Uitbreiding Woonwagenstandplaatsen

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Voor deze ruimtelijke ontwikkeling is de voorbereiding van de planologische procedure opgestart, in de vorm van het uitvoeren van de onderzoeken die voor bestemmingswijziging noodzakelijk zijn. Op dit moment loopt het flora- en faunaonderzoek. 1.7

Herstructurering Oostdorp (project Woningbouwvereniging St. Willibrordus)

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Woningbouwvereniging St. Willibrordus heeft plannen om 62 grondgebonden woningen te slopen en te vervangen door 101 woningen. Eind 2023 is er een aanvraag voor een omgevingsvergunning ingediend. De ontwerpvergunning heeft ter inzage gelegen; hier zijn geen zienswijzen op binnengekomen. Er is een anterieure overeenkomst gesloten waarin afspraken zijn gemaakt over de bekostiging en aanleg van riolering, openbare ruimte en precario. De vergunning is eind september 2024 verleend, de start van de bouw zal in het vierde kwartaal van 2024 plaatsvinden. 1.8

Herontwikkeling ANWB-locatie

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

In februari 2024 zijn het bestemmingsplan en het beeldkwaliteitsplan Residentie Parkzicht vastgesteld. Tegen het bestemmingsplan is beroep aangetekend. In juni 2024 is de beroepsprocedure gestart. Gezien de huidige praktijk moet gerekend worden op een behandeltijd van anderhalf jaar. Aangezien het ANWB-complex nog geruime tijd in gebruik is, levert dat voor de realisering van de woningbouwplannen vooralsnog geen vertraging op. De komende periode worden de plannen verder uitgewerkt. Hiervoor zal opnieuw een participatietraject opgezet worden. 1.9

Herontwikkeling vm. Den Deijlschool

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

De al enige tijd wat onvoorspelbare bouwmarkt en de aanpassingen in de wet die gevolgen hebben voor de huurprijzen hebben vertraging veroorzaakt. Ondanks dat de huurprijzen vooraf zijn vastgelegd heeft de wet gevolgen voor de waarde van het vastgoed (veel huurwoningen in de private markt worden verkocht), waardoor de beleggingswaarde is gedaald. Dat is één van de redenen dat de exploitatie onder druk kwam te staan en de ontwikkelaar nog eens zorgvuldig heeft gekeken naar de haalbaarheid van de plannen voor de herontwikkeling van de Den Deylschool naar 40 woningen. Gelukkig staan inmiddels alle seinen weer op groen en is het proces gestart om tot een vergunningaanvraag te komen. De planning voor het afgeven van een vergunning is hierdoor verschoven naar medio 2025. Als de vergunningen onherroepelijk worden (zomer 2025), wordt de grond geleverd en kan de bouw starten.

38

1.10

Sanering en ontwikkeling gemeentewerf

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Sanering gemeentewerf De Omgevingsdienst Haaglanden (ODH) heeft op 14 maart 2024 besloten om in te stemmen met het saneringsplan. De ontwerpbeschikking van de ODH lag ter inzage van 27 januari 2024 tot 8 maart 2024. Tijdens deze periode zijn er geen zienswijzen ontvangen. De beroepstermijn liep tot en met 30 april 2024. Er is één beroepschrift ingediend. De beroepsprocedure loopt via de ODH. In overleg met de ODH en de indiener van het beroep wordt gekeken naar een oplossing. De beschikking is definitief en is te gebruiken. Eind 2025 kunnen we starten met de sanering van de gemeentewerf. Dit hangt nog wel af van de voortgang van de nieuwe gemeentewerf. In de begroting is budget opgenomen voor het uitvoeren van de sanering. Of dit budget voldoende is voor de uitvoering, weten we na de aanbesteding eind 2025. Herontwikkeling gemeentewerf Het nieuwe plan voorziet in ruimte voor groen, commerciële ruimte, ontmoeten, spelen, parkeren en wonen. Aanvankelijk zou de Raad eind 2024 een besluit nemen waarbij een voorbereidingskrediet aangevraagd zou worden om het plan naar uitvoering te brengen. Het stedenbouwkundig programma van eisen is inmiddels gereed; participatie heeft plaats gevonden. Wij zullen de Raad begin 2025 voorstellen om het 'Financieel kader' en 'Stedenbouwkundige Nota van Uitgangspunten” vast te stellen.

De intentie is om 30% sociale, 40% middendure en 30% dure woningen te bouwen voor heel Wassenaar. Via de Voorjaarsnota 2024 is krediet aangevraagd en toegekend. Dit budget wordt besteed aan plankosten (ambtelijk inzet, onderzoek, participatie en stedenbouwkundig plan). Deze kosten worden later gedekt uit de opbrengsten van de grondverkoop. 1.11.a

Woningbouw Het Kerkehout

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Begin 2025 wordt door de Raad het 'Financieel kader' en het 'Stedenbouwkundig Programma van Eisen' vastgesteld voor de gehele ontwikkeling. De intentie is om 30% sociale, 40% midden-dure en 30% dure woningen te bouwen voor heel Wassenaar. Bij de voorjaarsnota is krediet aangevraagd en toegekend. Dit budget wordt besteed aan plankosten (ambtelijk inzet, onderzoek, participatie en stedenbouwkundig plan). Deze kosten worden later gedekt uit de opbrengsten van de grondverkoop. De modellen zijn beoordeeld en getoetst. Na de zomer 2024 heeft de corporatie een derde variant ingebracht. Dit model wordt getoetst en meegenomen in de afweging. Er wordt een opinienota aan het College voorgelegd waarna het voorstel in procedure naar de Raad kan. 1.11.b

Ontwikkeling Multifunctioneel Complex (MFC) Het Kerkehout

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Het nieuwe plan voorziet in een nieuw multifunctioneel complex (MFC Buurthuis plus) voor de BSO van Norlandia, kantine en kleedkamers voor S.V. Wassenaar en ruimte voor Buurtvereniging Het Kerkehout en Omstreken. Verder zal er op een veld van S.V. Wassenaar woningbouw worden gerealiseerd. Het Programma van Eisen voor het MFC is herijkt en financieel doorgerekend. Er wordt een opinienota voorgelegd aan het College, waarna het voorstel in procedure naar de Raad kan.

39

1.12

Nieuw gefuseerde school Stichting Katholiek Onderwijs Wassenaar (SKOW) (IHP 2019)

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Op 4 juni heeft de Raad de definitieve locatie voor de nieuwe gefuseerde school vastgesteld. De ontwerpprocedure voor de nieuwe school is gestart. De SKOW is daarvan de initiatiefnemer en bouwheer. Voor de daadwerkelijke realisatie moet de grond bouwrijp door de gemeente worden opgeleverd. Omdat het IHP in 2019 is vastgesteld moeten de ramingen voor nieuwbouw worden geïndexeerd. Aan deze herijking van het IHP en de indexering van de bouwkosten wordt momenteel gewerkt. De uitgangspunten van de herijking worden in november voorgelegd aan de Raad. Het IHP zelf zal in april 2025 aan de Raad worden aangeboden. Het schoolbestuur is gestart met de planvorming en zal na het vaststellen van het IHP een krediet aanvraag doen. Na de bouw van het nieuwe schoolgebouw en de verhuizing van de St. Jozefschool en St. Jan Baptistschool komen de bestaande schoolgebouwen mogelijk leeg te staan, in het geval de gebouwen niet meer nodig zijn als onderwijsvoorziening. Om leegstand te beperken en vanwege de grote woningbehoefte wordt (in overeenstemming met het coalitieakkoord) binnenkort een startnotitie aan de Raad voorgelegd als eerste stap in de herontwikkeling van de bestaande locaties naar woningbouw. 8.01

Herontwikkeling Duindigt

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

De gemeente is in afwachting van gegevens van de initiatiefnemer. In oktober 2024 heeft het College de eigenaar hierover geïnformeerd. 8.02

Instandhouding Huize Ivicke

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Bij de afhandeling van dit dossier is de gemeente afhankelijk van wanneer de Raad van State een gerechtelijke uitspraak doet in deze beroepsprocedure. Het is nog niet bekend wanneer de zitting hiervoor plaats zal vinden, waardoor geen uitspraken gedaan kunnen worden over de eventuele tussentijdse financiële bijstelling. Ervan uitgaande dat de gemeente in het gelijk wordt gesteld houden we enerzijds rekening met het kunnen behouden van de op eiser verhaalde kosten. Anderzijds heeft dat tot gevolg dat we rekening moeten houden met het volledig terugbetalen van de subsidie die de Provincie Zuid-Holland heeft bijgedragen in de kosten. 8.03

Bouw/ renovatie Kievietschool

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Op 15 december 2020 heeft de Raad een bouwvoorbereidingskrediet beschikbaar gesteld aan het schoolbestuur van de Stichting Kievietschool. Na enige vertraging is het schoolbestuur nu volop bezig met de planvorming en bouwvoorbereiding. Het voorlopige ontwerp is gereed en het schoolbestuur zal na het vaststellen van het IHP een krediet aanvraag indienen.

40

8.04

Rijnlands Lyceum 2024

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

De nieuwe vleugel van het Rijnlands Lyceum is met ingang van het nieuwe schooljaar 2024-2025 volgens planning in gebruik genomen. Het Rijnlands Lyceum zal binnenkort de eindafrekening indienen, met een overzicht van werkelijke investeringskosten ten opzichte van het beschikbaar gestelde krediet.

Wat gaat het kosten ?

Toelichting budget Havengebied (budgetoverheveling naar 2025: incidenteel voordeel lagere lasten 2024 € 100.000, incidenteel nadeel 2025 hogere lasten € 100.000) Het budget voor ‘Havengebied’ is bestemd om de eerste stap naar het Omgevingsplan te nemen. Momenteel stelt het College een Transitieplan Omgevingsplan op. Dit Transitieplan is de routekaart om te komen naar een definitief Omgevingsplan in december 2031. Dit budget is nog steeds noodzakelijk en zal naar waarschijnlijkheid worden aangewend om een groter gebied mee te nemen in het definitief Omgevingsplan. Het Transitieplan wordt in december 2024 aan het College voorgelegd ter vaststelling. Visie Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) (budgetoverheveling naar 2025: budgetneutraal incidenteel voordeel lagere lasten en baten 2024 € 125.000, incidenteel nadeel 2025 hogere lasten en baten € 125.000) Werkzaamheden aan de visie Omgevingswet zijn al in 2023/2024 gestart. Het totale budget bedroeg € 190.000. Inmiddels is er een ‘eerste proeve’ opgesteld en heeft er een themasessie met de Raad plaats gevonden. Daarmee is fase 1 afgerond en wordt dit jaar gestart met fase 2 waarvoor beide fases € 65.000 in beeld is gebracht. Naar verwachting wordt de Omgevingsvisie in februari 2026 vastgesteld. Ten behoeve van de noodzakelijke werkzaamheden in 2025 wordt het restbudget overgeheveld.

Sanering huidige gemeentewerf (budgetoverheveling naar 2025: budgetneutraal incidenteel voordeel lagere lasten 2024 € 1.000.000, incidenteel nadeel 2025 hogere lasten € 1.000.000 met dekking uit de algemene reserve) Omdat verwacht wordt niet eerder dan in 2025 te kunnen starten met de voorbereiding van de saneringswerkzaamheden wordt het beschikbaar budget overgeheveld naar 2025. Ontwikkeling nieuwe gemeentewerf (budgetoverheveling naar 2025: budgetneutraal incidenteel voordeel lagere lasten en baten 2024 € 175.000, incidenteel nadeel 2025 hogere lasten en baten € 175.000) In de begroting van 2024 zijn ook middelen opgenomen om de RO-procedure te doorlopen en de daarvoor noodzakelijke adviezen en onderzoeken uit te voeren. Nu de locatie nog niet is gekozen schuift de ROprocedure naar 2025. De middelen voor de personeelslasten ad. € 105.000 en voor de onderzoekskosten ad.

41

€ 70.000 met bijbehorende dekking worden overgeheveld naar 2025. De voorbereidende werkzaamheden zijn nog niet afgerond. Zie ook de toelichting bij programma 3.

Herontwikkeling voormalige Den Deylschool (budgetoverheveling naar 2025: budgetneutraal incidenteel voordeel lagere lasten en baten 2024 € 175.000, incidenteel nadeel 2025 hogere lasten en baten € 70.000, vrijval budget 2024 € 105.000) De personele lasten van de RO-procedure zijn in eigen huis opgepakt. Daardoor kunnen de geraamde kosten inhuur derden voor het doorlopen van de procedure voor de voormalige Den Deylschool ad. € 105.000 vrijvallen. De advieskosten voor deze procedure worden nog wel verwacht. De advieskosten voor de voormalige Den Deylschool ad. € 70.000 worden overgeheveld naar 2025. RO procedure SKOW (budgetoverheveling naar 2025: budgetneutraal incidenteel voordeel lagere lasten en baten 2024 € 168.000, incidenteel nadeel 2025 hogere lasten en baten € 168.000) De ontwikkelprocedure start eind 2024. Daardoor kunnen de geraamde personele kosten voor de procedure voor de SKOW ad € 105.000 niet meer geheel in 2024 worden besteed. Het verwachte restant ad. € 98.000 wordt overgeheveld naar 2025. Gezien de duur van de procedure en het lopende ontwerpproces voor de nieuwe school zal het grootste gedeelte van de kosten in 2025 liggen. Ook de advieskosten voor de procedure voor de SKOW worden niet meer in 2024 besteed. De advieskosten ad. € 70.000 worden overgeheveld naar 2025. Ook de bijbehorende dekking uit de reserve grote projecten wordt overgeheveld naar 2025.

Instandhouding Huize Ivicke (incidenteel nadeel hogere lasten € 68.135) Onder de 'Projecten / investeringen' binnen dit programma is aangegeven dat we rekening moeten houden met het volledig terugbetalen van de subsidie die de Provincie Zuid-Holland heeft bijgedragen in de kosten. Dat betekent dat we in plaats van de huidige geregistreerde terugbetalingsverplichting van € 372.207 rekening moeten houden met € 440.342, een verschil van € 68.135, omdat nagenoeg alle kosten zijn verhaald op de tegenpartij. Locatie- en participatie-onderzoek voor de Stichting Katholiek Onderwijs Wassenaar (SKOW) (incidenteel nadeel hogere lasten € 20.000) Na de startnotitie in juli 2023 is er voor het bepalen van de locatie van de nieuwe gefuseerde school een locatie- en participatie-onderzoek uitgevoerd voor de SKOW; de locatie is in het eerste half jaar 2024 definitief vastgesteld. Onderwijshuisvesting huur Internationale Taalklas (budgetneutraal incidenteel nadeel hogere lasten € 14.000 in programma 4, incidenteel voordeel lagere lasten € 14.000 in programma 2 ) Ook na de overdracht van de Internationale taalklas (ITK) aan de Stichting Katholiek Onderwijs Wassenaar (SKOW) blijft de gemeente verantwoordelijk voor de huisvesting in 2024. Deze lasten van € 14.000 worden opgevoerd in programma 4. Gelijktijdig worden in programma 2 de lasten verlaagd.

42

Bijdrage aanpassing binnenklimaat Herenwegschool (incidenteel nadeel hogere lasten € 20.000) De Herenwegschool heeft forse investeringen gedaan in het binnenklimaat van de school. De investeringen dragen bij aan het welzijn en welbevinden van leerlingen en medewerkers in een zo optimaal mogelijk binnenklimaat. De Specifieke uitkering ventilatie in scholen (SUVIS) heeft hiervoor een gedeelte van de kosten gedekt. In de regeling staat de aanbeveling dat de gemeente en de school vanuit hun gezamenlijke verantwoordelijkheid voor onderwijshuisvesting afspraken maken over de kosten die niet gedekt worden uit de SPUK. De Herenwegschool heeft de status van een gemeentelijk historisch pand en mede vanwege het kostenverhogend effect draagt de gemeente € 20.000 bij. Inzet woningbouw (budgetoverheveling naar 2025: incidenteel voordeel lagere lasten 2024 € 40.000, incidenteel nadeel 2025 hogere lasten € 40.000) In 2025 wordt het Volkshuisvestelijk programma opgesteld ter vervanging van de woonvisie die van 2021-2025 geldt. Voorgesteld wordt ook het budget van € 40.000 voor het opstellen van nieuw beleid over te hevelen naar 2025. Regionale en lokale woonzorgvisie (budgetoverheveling naar 2025: incidenteel voordeel lagere lasten 2024 € 15.000, incidenteel nadeel 2025 hogere lasten € 15.000) Het vaststellen van de lokale woonzorgvisie is uitgesteld naar het derde kwartaal van 2025.

Voor het opstellen van de lokale woonzorgvisie was een budget op de begroting gebracht dat dit jaar niet volledig tot besteding komt. Voorgesteld wordt het restantbudget van € 15.000 over te hevelen naar 2025. Oostdorp (budgetneutraal, incidenteel hogere lasten € 166.746 en incidenteel hogere baten € 166.746) In de anterieure overeenkomst is afgesproken dat Woningbouwvereniging St. Willibrordus een bijdrage van € 166.746 levert aan de gemeente voor het vervangen en aanpassen van het gemeenteriool. Deze incidentele baat wordt gestort in de spaarvoorziening riolering. Overdracht groenstroken (incidenteel voordeel hogere baten € 49.000) In maart zijn twee groenstroken in de Westerhoflaan overgedragen aan particuliere bewoners.

43

Wet betaalbare huur (nadeel hogere lasten 2024 € 30.032, hogere baten 2024 in programma 3 € 30.032 als onderdeel van de algemene uitkering Gemeentefonds), voor het meerjarenbeeld zie tabel in de toelichting) Via de algemene uitkering stelt het Rijk middelen ter beschikking voor de implementatie en uitvoering van de Wet betaalbare huur. Met deze wet krijgen de gemeenten de bevoegdheid om toezicht te houden en waar nodig handhavend op te treden met betrekking tot huurprijzen en huurverhogingen. Deze middelen verschillen per jaar en bedragen voor 2024 € 30.032. Om te zorgen dat deze middelen ook inderdaad voor dit doel beschikbaar zijn worden deze hier ook aan de uitgavenkant geraamd.

hogere lasten in P4 (€)

hogere baten in P3 (€)

2025

42.683

42.683

2026

36.317

36.317

2027

20.105

20.105

Leges omgevingsvergunningen (budgetneutraal incidenteel voordeel hogere baten € 250.000, incidenteel nadeel toevoeging reserve egalisatie omgevingsvergunningen € 250.000) De opbrengsten leges omgevingsvergunningen zullen naar verwachting € 250.000 hoger uitvallen ten opzichte van de begroting. Dit komt onder andere door de vergunningsaanvragen voor enkele grote projecten. Het verwachte overschot van € 250.000 zal worden toegevoegd aan de reserve egalisatie omgevingsvergunningen. Extra inhuur casemanagers en bouwinspecteurs (budgetneutraal incidenteel nadeel hogere lasten € 30.000, incidenteel voordeel onttrekking reserve egalisatie omgevingsvergunningen € 30.000) Door diverse grote bouwprojecten in dit jaar en voorgaande jaren zijn er extra casemanagers en bouwinspecteurs ingehuurd. Dit wordt gedekt vanuit de reserve egalisatie omgevingsvergunningen. De kosten hiervoor waren geraamd op € 350.000, maar komen naar verwachting uit op € 380.000. Opstellen soortenmanagementplan (SMP) (budgetoverheveling; budgetneutraal incidenteel lagere lasten en baten 2024 € 200.000, incidenteel hogere lasten en baten 2025 € 200.000) In juni dit jaar is voor het opstellen van een (dier)soortenmanagementplan (SMP) € 200.000 beschikbaar gesteld om de verduurzaming (isolatie) van gebouwen te versnellen. Dit budget is voor € 147.697 gedekt uit een subsidie van de provincie Zuid-Holland.

Een bedrag van € 52.303 is gedekt uit de reserve volkshuisvesting. Omdat in 2024 niet toe is gekomen aan het opstellen van een SMP wordt voorgesteld zowel het budget als de bijbehorende dekking over te hevelen van 'Huisvestingsvergunningen' in 2024 naar 'Volkshuisvesting' in 2025.

44

P5 Natuur, klimaat en mobiliteit

Wat willen we bereiken ? Bijdrage aan de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen

Visie Onze gemeente is en blijft een van de mooiste gemeenten van Nederland met veel en veelzijdige natuur: het strand, de duinen, het agrarisch landschap, de vele landgoederen en parken. We beschermen de unieke, grote biodiversiteit in onze Natura 2000-gebieden en we bieden inwoners en bezoekers rust en ruimte om te ademen. Wassenaar wil een goed bereikbare gemeente zijn met veilige wegen en straten voor iedere weggebruiker. Op het gebied van energie en warmte zetten we de transitie per buurt/wijk door en volgen we minimaal de landelijke ambities. De Wassenaarder produceert veel afval en dat moet in de toekomt omlaag, door betere scheiding van restafval. Verder is het belangrijk voor Wassenaar dat het centrum, het winkelgebied Stadhoudersplein en het strand aantrekkelijk blijven voor inwoners en bezoekers. Doelstellingen 1.

Behoud en de versterking van de identiteit en kwaliteiten van Wassenaar op het gebied van cultuur-, natuur- en landschapswaarden en het tevens duurzaam, toekomstbestendig en toegankelijk houden daarvan.

2.

Een openbare ruimte die schoon, heel en veilig is met minimale oneffenheden

3.

Een levendige dorpskern, die met mooie winkels en goede voorzieningen bijdraagt aan een gezellig dorpshart met economische activiteit en sociale verbinding.

4.

De Wassenaarse Slag is duurzamer, toegankelijker en toekomst bestendiger en heeft het karakter van een familiestrand.

5.

De Wassenaarse bedrijventerreinen zijn toekomstbestendig en ondernemers hebben duidelijkheid over waar ruimte is voor ondernemerschap in Wassenaar

6.

Vergroten van verkeersveiligheid en leefbaarheid.

7.

Het karakter van de N44 past bij ons parklandschap.

8.

We houden Wassenaar toekomstbestendig en zetten in op energie-,warmte- en water transitie.

45

Ook besteden we aandacht aan klimaatadaptatie om schade door extreem weer te beperken (hitte, droogte, wateroverlast of overstromingen). 9.

We gaan verantwoord om met ons afval.

Wat gaan we daar voor doen ? Toelichting belangrijkste resultaten 1.1 Gestart met herstellen en bevorderen van de kwaliteit en leefbaarheid van de historische buitenplaatsen Realisatie / voortgang Het plan kwaliteit historische buitenplaatsen loopt door. Op dit moment worden er verschillende inventarisaties uitgevoerd om op een goede wijze in beeld te krijgen wat het areaal is en op welke wijze hier het beste onderhoud uitgevoerd kan gaan worden. Dit zal uiteindelijk resulteren in een goed uitvoerbaar beheersplan. Voor de buitenplaats de Wittenburg is er een klankbordgroep betrokken bij de herontwikkeling. Dit is afgerond in het vierde kwartaal van 2024. 1.2 Geëvalueerde en geactualiseerde groen- en watervisie Realisatie / voortgang Het evalueren en actualiseren van het uitvoeringsprogramma 2015-2019 verloopt volgens planning. De participatie heeft plaatsgevonden in het vierde kwartaal van 2024. 2.1 Uitvoering gegeven aan programma Beheervisie Realisatie / voortgang De beheervisie is vertaald in een Integraal Beheerplan, dat in het vierde kwartaal van 2024 aan het College wordt voorgelegd. 3.1 De revitalisering van het centrum is in uitvoering en er is overeenstemming tussen gemeente en partners Realisatie / voortgang Op 1 september 2024 is volgens planning gestart met de uitvoering van de nieuwe inrichting van de dorpskern, die tot 1 september 2025 zal duren.

Daarnaast is op 1 juli 2024 de subsidieaanvraag voor de Impulsaanpak Winkelgebieden ingediend bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). Nog in 2024 wordt duidelijk of Wassenaar hiervoor in aanmerking komt. Ondertussen is het parkeer- en verkeersbeleid in ontwikkeling. Verwachting is dat dit in het eerste kwartaal van 2025 aan het College wordt voorgelegd.

46

3.2 Gerealiseerde openbare rolstoeltoegankelijke wc-units in het centrum en Meijendel Realisatie / voortgang De rolstoeltoegankelijke, zelfreinigende wc-units worden dit jaar voorbereid en in 2025 uitgevoerd. Dit sluit aan bij het CUP. In plaats van Meijendel wordt het marktterrein Berkhei aangewezen. 4.1 Strandplan voor De Wassenaarse Slag Realisatie / voortgang Het Strandplan is momenteel in de afrondende fase. De afgelopen periode hebben we middels een brede participatie kansen en knelpunten benoemd, waarna wij deze vertaald hebben in een ruimtelijk plan. De planning en doelstellingen zijn op schema; voor het einde van 2024 zal het Strandplan voor De Wassenaarse Slag aangeboden worden aan de Raad. 5.1 Opgesteld wegencategoriseringsplan Realisatie / voortgang Uitgesteld in verband met het burgerberaad. In het tweede kwartaal van 2025 wordt het, samen met het advies van het burgerberaad, naar de Raad gestuurd ter vaststelling. 5.2 Verdere uitvoering gegeven aan het herziene realisatieplan verkeer Realisatie / voortgang Voor het herziene realisatieplan verkeer is geen speciaal budget gereserveerd. Maar in het kader van het werk met werk maken gaan we dit wel uitvoeren. Het project Veilige Schoolomgeving is gestart. Vermindering van het sluipverkeer vindt o.a. plaats door de N441 over te nemen en aan te passen. De gesprekken hierover vinden plaats.

De verdere invoering van 30 km/h is afhankelijk van de vaststelling van het Wegencategoriseringsplan. We werken met andere gemeenten binnen de Metropool Regio Rotterdam Den Haag (MRDH) samen om actieve vormen van het recreatieverkeer te stimuleren. We werken met andere gemeenten binnen de MRDH samen om actieve vormen van het recreatieverkeer te stimuleren. 5.3 Fietsverkeer gestimuleerd en fietsveiligheid bij scholen en sportverenigingen bevorderd Realisatie / voortgang School op Seef en veiligheid rond scholen wordt verder opgepakt in het eerste kwartaal van 2025. 5.4 Inzet gepleegd op afwaarderen van de N441 Realisatie / voortgang Gesprekken met de Provincie zijn gaande over het overnemen van het beheer van de weg, met als doel de N441 af te waarderen.

47

5.5 Opgesteld nieuw parkeerbeleid Realisatie / voortgang De ontwerpnota parkeerbeleid wordt in het vierde kwartaal van 2024 aan de Raad aangeboden ter besluitvorming voor inspraak. De inspraakreacties worden vervolgens verwerkt in de nota van beantwoording, waarna het plan naar verwachting begin 2025 definitief wordt vastgesteld. 5.6 Ingezet hebben op een combinatie van leefbaarheid en mobiliteit Rijksstraatweg N44 Realisatie / voortgang In samenwerking met de MRDH lopen er twee studies om de snelheid op de kruispunten Van der Oudermeulenlaan en Houtlaan te verlagen. Daarnaast wordt er mobiliteitsmanagement bij Wassenaarse bedrijven onderzocht om te bepalen in hoeverre het autoverkeer op de N44 kan worden verminderd ten gunste van fietsverkeer en openbaar vervoer. 5.7 Overlast van vliegverkeer te Wassenaar is gemonitord en bekend gemaakt bij het bevoegd gezag Realisatie / voortgang In 2023 is in opdracht van onze gemeente door Sensornet een drietal vaste geluidmeetpunten geplaatst. Sindsdien kunnen de waarnemingen online worden gevolgd (via de kaart op https://www.sensornet.nl/project/ kunt u inzoomen naar het dichtstbij gelegen meetpunt). Ontwikkelingen rond vliegverkeer worden actief gevolgd en gedeeld met de Raad. Er wordt bestuurlijk ingesprongen wanneer mogelijk.

Zo heeft de gemeente Wassenaar in juni 2024 samen met cluster ZuidWest (met onder andere buurgemeenten Leiden en Katwijk) een zienswijze ingediend op de ‘Balanced Approach’, gericht op een betere balans tussen de Schipholoperatie en de kwaliteit van de leefomgeving. 6.1 Opgeleverde klimaatstresstest Realisatie / voortgang De klimaatstresstest is opgeleverd en afgerond. Toegelicht onder project 8.01 Lokale Energiestrategie (LES): 6.2 Isolatieplan uitgevoerd voor de tweede tranche buurten en van de subsidieregeling woningverbetering NIP 6.3 Onderzoek gedaan naar warmte-alternatieven 6.4 De Wassenaarse Energiecorporatie realiseert mede door het faciliteren van de gemeente 1 opwekkingsproject per jaar

7.1 Plan om restafval te reduceren Realisatie / voortgang Het plan reductie restafval bevindt zich in de afrondende fase en wordt dit jaar, conform planning, opgeleverd.

48

7.2 Communicatiecampagne gevoerd voor verbeteren gescheiden afval inzamelen Realisatie / voortgang Elke maand verschijnt er een informatief artikel over afval in De Wassenaarse Krant. Daarnaast wordt op de digitale borden advies gegeven over groente-, fruit- en tuinafval (GFT). 7.3 Afvalinzameling door middel van een zijbelading ingevoerd Realisatie / voortgang Inmiddels worden de eerste drie wijken (Oud Wassenaar, de Paauw en Drie Papegaaien) ingezameld met de zijbeladingsystematiek. Het project heeft enige vertraging opgelopen door operationele problemen met betrekking tot het invoeren van de routes. Het project loopt door in 2025 waarbij het streven is om zoveel mogelijke aansluitingen in te zamelen door middel van het zijbeladingssysteem. 7.4 Mogelijkheden onderzocht voor het verplaatsen van het afvalbrengstation Toelichting zie programma 3 - projecten 5.2 Ontwikkeling nieuwe gemeentewerf en Milieustraat.

Projecten en investeringen 8.01

Lokale energiestrategie

Realisatie / voortgang

Budget project / investering



Het isolatieplan wordt het eerste kwartaal van 2025 opgeleverd.



Een beoogde locatie voor opwekkingsproject is niet tot invulling gekomen.



Regionale Energiestrategie (RES) Uitvoering van de regionale planMER wordt uitgevoerd.



Lokale inspanningen: De klimaattafel is met input van inwoners voorzien van een nieuwe koers voor 2025 en verder. Het klimaat-café was een succesvolle alternatieve bijeenkomst met 70 bezoekers.



Verduurzaming erfgoed, maatschappelijk vastgoed en bedrijven. Het verduurzamingplan erfgoed is van start gegaan in 2024. In 2025 wordt op basis van het huidige beleid het handelingsperspectief opgeleverd. In het kader van de actualisatie van het IHP wordt met de scholen specifiek gekeken naar duurzaamheid van bestaande gebouwen.



De subsidieregeling t.a.v. de Lokale Aanpak Isolatie (LAI) is dit najaar beschikbaar gesteld aan de doelgroep.



De aanpak energiearmoede is succesvol afgerond met ca. 750 geholpen huishoudens.



De handreiking van handelingsperspectief voor monumenteigenaren wordt in 2025 opgeleverd.



Het opstellen van een soortenmanagementplan heeft vertraging opgelopen vanwege het ontbreken van beschikbaarheid van ecologische adviesbureau's.



Ten aanzien van de verduurzaming scholen wordt samengewerkt met in de totstandkoming van het IHP om de verduurzamingsopgave van scholen beter te faciliteren.



Samen met de afdeling sport en het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) wordt toegewerkt naar een vernieuwing van het verduurzamen van de sportaccommodaties.

49



Met de netbeheerder Liander wordt gewerkt aan verzwaring van het lokale net middels een programmatische aanpak.

De benutting van de geraamde middelen bij bovengenoemd projecten van het programma voor 2024 ligt op koers. 8.02

Revitalisering Dorpskern

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Op 1 september 2024 is volgens planning gestart met de uitvoering van de nieuwe inrichting van de dorpskern, die tot 1 september 2025 zal duren. Daarnaast is op 1 juli 2024 de subsidieaanvraag voor de Impulsaanpak Winkelgebieden ingediend bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nedeland (RVO). Nog in 2024 wordt duidelijk of Wassenaar hiervoor in aanmerking komt. Ondertussen is het parkeer- en verkeersbeleid in ontwikkeling. 8.03

Prinsenweg

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Afhankelijk van het vaststellen van het Wegencategoriseringsplan, dat naar verwachting in de eerste helft van 2025 plaatsvindt, hopen we begin 2026 met de werkzaamheden te starten. Dit zal uiteraard voorafgaan aan een uitgebreid bewonersparticipatietraject. Het wordt een complex traject, mede door de gecombineerde uitvoering met het verleggen van waterleidingen door Dunea. 8.04

De Wassenaarse Slag

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

De ontheffing is door de Omgevingsdienst Haaglanden inmiddels verleend. De werkzaamheden starten begin 2025 en de belanghebbenden zijn geïnformeerd. 8.05

Projecten noordrand Groene Zone

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Momenteel worden de specifieke ingrepen van het Programma noordrand Groene Zone duidelijk. Deze ingrepen, voortkomend uit de doelstellingen uit het programma, worden momenteel geïnventariseerd met de verschillende belanghebbenden, waaronder agrariërs, grondbezitters en pachters. Middels een subsidietraject vanuit de provinciale gelden in het kader van het Zuid-Hollands Programma Landelijk Gebied (ZH-PLG) worden de verschillende investeringen gedekt. Aangevraagd is bijna € 12 miljoen. Eind 2024 zal duidelijk worden welke maatregelen vanuit het Programma Landelijk Gebied worden toegekend en tegen welk percentage. Dan wordt ook duidelijk welke projecten doorgang kunnen vinden, of bij welke projecten we alternatieve bronnen moeten vinden. Denk hierbij aan gezamenlijke doelen vanuit programma’s van Dunea of Hoogheemraadschap. Er is begonnen met het inrichten van weidevogelgebied. 8.06

Rijksdorp

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

Het project Rijksdorp is uitgesteld tot na de netverzwaringswerkzaamheden van Liander

50

8.07

Hofcampweg-Burmanlaan

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

De reikwijdte is gewijzigd door de bouw van het toekomstige Integraal Kindcentrum (IKC) op het Wethouder Huibregtseveld. De kostenraming is aangepast en het nieuwe definitieve ontwerp wordt op korte termijn verwacht. Daarna wordt het bestek opgesteld, en de zal de aanbesteding rond de zomer van 2025 plaatsvinden. 8.08

Twee rolstoeltoegankelijke openbare wc's (Versterking Dorpskern en Meijendel)

Realisatie / voortgang

Budget project / investering

De rolstoeltoegankelijke, zelfreinigende wc-units worden dit jaar voorbereid en in 2025 uitgevoerd. Dit sluit aan bij het CUP. In plaats van Meijendel wordt het marktterrein Berkhei aangewezen.

51

Wat gaat het kosten ?

Toelichting budget Wegen klein onderhoud (incidenteel voordeel lagere lasten € 30.000) In 2024 waren er minder spoedreparaties nodig voor wat betreft wegen. Dit zorgt voor 2024 naar verwachting voor lagere uitgaven. Straatreiniging en onkruidbestrijding (incidenteel nadeel hogere lasten 2024 € 68.000) De kosten voor het straatvegen en de onkruidbestrijding door een derde partij zijn in 2024 gestegen. Dit zorgt in 2024 voor een nadeel van € 68.000 ten opzichte van de begroting. Er wordt gezocht naar een goedkoper alternatief voor komende jaren, maar dit kan naar verwachting niet op korte termijn worden gerealiseerd. Straatreiniging en onkruidbestrijding maken geen deel uit van het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte (IBOR) 2024-2028. Openbare verlichting klein onderhoud (incidenteel nadeel hogere lasten € 50.000) In 2024 heeft een inhaalslag plaatsgevonden voor wat betreft klein onderhoud openbare verlichting. Daarnaast waren er de nodige kabelstoringen die moesten worden verholpen. Dit zorgt naar verwachting voor een incidenteel nadeel van € 50.000. Bushalte verplaatsen Ter Weerlaan (incidenteel nadeel hogere lasten € 25.000) Omdat er gelede bussen van buslijn 43 over de Anemonenweg gaan rijden, moet de bushalte bij de Ter Weerlaan verplaatst worden. De kosten voor de verplaatsing en de herinrichting van de oude bushalte zijn geraamd op € 25.000.

Evenementenbeleid (budgetoverheveling naar 2025: budgetneutraal incidenteel voordeel lagere lasten en baten 2024 € 46.700, budgetneutraal incidenteel nadeel hogere lasten en baten 2025 € 46.700) Het nieuwe evenementenbeleid is gereed en wordt in 2024 nog aan College voorgelegd en aan de Raad aangeboden. Het opstellen van dit beleid is niet uitbesteed maar in eigen beheer tot stand gekomen. Voorstel om het budget over te hevelen naar 2025 en in te zetten voor de viering van het 100-jarig bestaan van Raadhuis De Paauw en 80 jaar Vrijheid. De in 2024 beschikbare dekking uit de reserve grote projecten is hier niet mogelijk. Voorgesteld wordt het bedrag in 2025 te dekken uit de algemene reserve. Plaatsen nieuwe putkasten Haven (incidenteel nadeel hogere lasten € 39.650) Aan de haven zijn nieuwe putkasten voor elektra ten behoeve van evenementen geplaatst. Deze waren niet eerder begroot.

52

Economische visie (budgetoverheveling naar 2025: incidenteel voordeel lagere lasten 2024 € 50.000, incidenteel nadeel hogere lasten 2025 € 50.000) De Economische Visie is in ontwikkeling. Op 4 juni 2024 heeft de gemeenteraad de startnotitie Visie Economie aangenomen, waarin de kaders voor het uit te werken beleid zijn vastgelegd. In het eerste kwartaal van 2025 wordt de Economische Visie 2025-2035 aan College en Raad voorgelegd. Voor de tweede doelstelling uit de startnotitie, 'ruimte voor Wassenaarse bedrijven', is een projectleider van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) aangesteld. Het beschikbare budget wordt vanaf 2025 ingezet voor een onderzoeksbureau voor de ruimtelijke inrichting en een uitvraag voor een economische foto bij de MRDH. Voorgesteld wordt om het nog niet tot besteding gekomen budget van € 50.000 over te hevelen naar 2025. Groen onderhoud (incidenteel voordeel lagere lasten € 200.000) De uitgaven groen kunnen per jaar wisselen. Voor groen is er geen onderhoudsvoorziening waarmee schommelingen in de uitgaven kunnen worden opgevangen. Voor dit jaar zullen de uitgaven naar verwachting € 200.000 lager zijn dan begroot. Dit komt voornamelijk omdat groot onderhoud aan diverse parken nog in voorbereiding is en naar verwachting dit jaar nog niet geheel zal worden uitgevoerd.

Onderhoud parken (budgetneutraal incidenteel voordeel lagere lasten € 121.500, incidenteel nadeel lagere baten € 121.500) Voor het onderhoud van diverse parken is in 2023 door de provincie een subsidie toegekend van € 121.500. Deze baten waren opgenomen in de Najaarsnota 2023 en zijn vervolgens doorgeschoven naar 2024. De bovengenoemde subsidie is echter al in 2023 ontvangen. Daarom dienen deze baten voor 2024 te worden afgeraamd. De lasten die hier tegenover staan geraamd kunnen ook worden afgeraamd omdat het onderhoud van de parken waarvoor deze subsidie bedoeld was kan worden gedekt met het regulier budget onderhoud groen. Schoonhouden strand (incidenteel voordeel lagere lasten € 30.000) Mede door het minder mooie weer in het begin van de zomer hoefden er op het strand minder te worden schoongemaakt dan afgelopen jaar. Dit levert een incidenteel voordeel op van € 30.000. Integrale gebiedsvisie Groene Zone (budgetoverheveling naar 2025: incidenteel voordeel lagere lasten 2024 € 26.000, incidenteel nadeel hogere lasten 2025 € 26.000) Omdat 2024 in het teken heeft gestaan van voorbereiding en visievorming voor de gebiedsvisie Groene Zone, worden na vaststelling van het Programma Noordrand - Groene Zone in het eerste kwartaal van 2025 kosten gemaakt voor de communicatie en realisatie van het programma.

Het is essentieel om zichtbaar te maken waar het programma voor staat: een agrarisch gebied met ecologische kwaliteiten. Ook kunnen nieuwe initiatieven vanaf dat moment getoetst worden aan het programma. Communicatie hierover is van groot belang, evenals de voorbereiding en uitvoering van ingrepen in de openbare ruimte die bijdragen aan de doelen. Voorstel is om het resterende bedrag van € 26.000 over te hevelen naar 2025. 53

Project Valkenhorst (budgetoverheveling naar 2025: incidenteel voordeel lagere lasten 2024 € 37.500, incidenteel nadeel hogere lasten 2025 € 37.500) Voor de ontwerpfase van de recreatieve ontsluitingen en de realisatie van onder andere een faunapassage onder de N441 is het budget nog niet besteed. De werkzaamheden zullen in 2025 worden uitgevoerd. Het verzoek is om het budget van € 37.500 over te hevelen naar 2025. Rijksbijdrage geluidsanering woningen (budgetneutraal overheveling naar 2025: incidenteel nadeel lagere lasten en baten 2024 € 95.000, incidenteel voordeel hogere lasten en baten 2025 €95.000) De ontvangen Rijksbijdrage van € 120.450 voor geluidsanering van woningen is voor een bedrag van € 95.000 nog niet tot besteding gekomen. De Omgevingsdienst Haaglanden heeft de uitvoering van dit budget op zich genomen, wat naar verwachting in 2025 tot kosten zal leiden. Riool extra inspecties op basis van Integraal Waterketenplan (IWKP) 2024-2028 (incidenteel voordeel lagere lasten € 170.000) Op basis van het Integraal Waterketenplan 2024-2028 is € 170.000 extra opgenomen voor inspecties van de riolering. Deze extra inspecties zijn in 2024 nog niet tot uitvoering gekomen. Huisaansluitingen rioleringen (incidenteel nadeel hogere lasten € 75.000) Voor het realiseren van huisaansluitingen riolering wordt naar verwachting € 75.000 meer uitgegeven dan was begroot.

Opbrengsten rioolheffing (incidenteel voordeel hogere baten € 50.000) Op basis van opgaven van de BSGR zullen de opbrengsten rioolheffing in 2024 hoger uitvallen dan begroot. Voor een deel komt dit door nagekomen inkomsten over voorgaande jaren. Opbrengst afvalstoffenheffing (incidenteel nadeel lagere baten € 42.000) De opbrengsten afvalstoffenheffing zullen naar verwachting in 2024 € 200.000 lager zijn dan begroot. Dit komt omdat gestegen uitgaven voor Avalex niet zijn meegenomen in de berekening van de tarieven afvalstoffenheffing voor 2024. Daarnaast is er een meevaller van € 158.000 vanwege een vergoeding van Avalex van €130.000 wegens inzameling verpakkingsmateriaal en een vergoeding van € 28.000 wegens vergoeding garantstelling HVC. In de tarieven afvalstoffenheffing 2025 zullen deze ontwikkelingen worden meegenomen.

54

Omgevingsdienst Haaglanden (ODH) (incidenteel nadeel hogere lasten € 80.000) In juli dit jaar is een onverwachte nacalculatie over 2023 van de ODH ontvangen. Bij het opstellen van onze jaarrekening 2023 is geen rekening gehouden met deze nacalculatie van kosten. De ODH stuurt voortaan geen nacalculaties meer naar de deelnemende gemeenten. De deelnemersbijdrage wordt vanaf 2024 in twee termijnen in rekening gebracht. Investeringen Onderstaande toelichting betreft te verwachten onderschrijdingen op investeringskredieten van investeringen die zijn afgerond. Deze zullen bij de jaarrekening 2024 worden meegenomen en de Raad worden voorgesteld deze kredieten af te sluiten. Deze zijn financieel dan ook niet meegenomen in de Najaarsnota 2024. a) Havenkade Voor de vervanging van de kades langs het Havenkanaal was een krediet van € 4.097.000 beschikbaar. Momenteel vinden de laatste afrondende werkzaamheden plaats. Deze zullen naar verwachting eind november worden afgerond. De totale kosten vallen naar verwachting € 160.000 lager uit. Er worden dit jaar nog enkele slotfacturen verwacht waarvoor verplichtingen openstaan. b) Vervanging bekabeling Oostdorp Voor de vervanging van de bekabeling openbare verlichting in de wijk Oostdorp was € 450.000 geraamd. De werkzaamheden zijn in de jaren 2022-2024 uitgevoerd.

De werkelijke kosten komen uiteindelijk uit op € 401.829 waardoor er een voordeel is van € 48.171. c) Vervanging Tractie Voor de vervanging voor een auto met laadbak voor onderhoud openbare ruimte was een bedrag van € 81.200 geraamd, uitgaande van een nieuwe auto. De betreffende auto is echter vervangen door een tweedehands auto uit 2017. De kosten hiervoor bedroegen € 28.560.

55

Bijlagen

56

Bijlage 1. Gedetailleerd totaaloverzicht wijzigingen Najaarsnota

(+ = voordeel, - = nadeel)

2024

2025

2026

2027

Programma 1

-10.000

-10.000

-10.000

-10.000

-10.000

-10.000

-10.000

-10.000

Programma 2

66.832

-104.308

-121.843

-222.357

Burgerberaad

-187.790

-11.728

-12.029

-11.995

-100.014

-200.562

Wassenaarse Reddingsbrigade (WRB) winteropslag

Dekking uit inclusiebudget voor extra kosten locaties

15.000

Dienstverlening gemeenten aanpak armoede en schulden

-33.025

Werkdrukverlaging jeugdbescherming

-28.353

IU participatie afschaffen lage-inkomensvoordeel bij Wet sociale werkvoorziening (WSW) (septembercirculaire) Voorbereiding wettelijke zorgplicht openbare bibliotheek (septembercirculaire) Participatie Wet alleenverdienersproblematiek 2023-2024 (septembercirculaire) Indexering Wmo demografie vanaf 2026 (septembercirculaire)

-48.000 -19.780

Opvang ontheemden Oekraïne

800.000

800.000

800.000

800.000

Rijksvergoeding opvang ontheemden Oekraïne

-800.000

-800.000

-800.000

-800.000

-584.670

-584.670

-584.670

584.670

584.670

584.670

Afrekening DVO Sociaal Domein Voorschoten-Wassenaar jan-april 2024 Opstellen nieuw subsidiebeleid (van programma 2 naar programma 3) Huisvesting internationale Taalklas naar programma 4 onderwijshuisvesting