Verslag raadsvergadering 15 december 2022

Dat maakt het nog wel een stukje lastiger, maar ik laat het hierbij. De heer Ottens: Twee dingen. Ik ben blij dat de wethouder bevestigt dat het gaat om het beveiligen van objecten en niet om beveiliging in het kader van openbare orde en veiligheid. Hij bevestigt daarmee ook dat deel van ons standpunt. De ambtelijke organisatie heeft via u aangegeven dat Park Management ook gemeente is. Ja, het is een gemeentelijke bv met als doel een aantal diensten te verlenen aan ondernemers die daar hun bijdrage voor moeten betalen. De vergelijking gaat in die zin volgens mij niet op. Een gemeentelijke bv zijn is geen rechtvaardiging om uit reserves belastinggeld te halen. Is de wethouder dat met mij eens? Wethouder Spierings: Het gaat er niet om of ik het met u eens ben, maar om het feit dat de gemeente ook aan de lat staat voor het veiligheidsgevoel van de gebruiker van zo’n terrein. Je zou natuurlijk een andere vorm kunnen kiezen om dit te financieren, maar we willen gewoon snel doorpakken. Aan de andere kant leveren de ondernemers ook een bijdrage, niet voor het gebruik maar voor het onderhoud en voor het vervangen van die camera’s over zeven jaar. We staan daar dus met elkaar aan de lat en we zien graag dat Park Management zijn dienstverlening gaat uitbreiden. Er werd eerder ook aangegeven Notulen raadsvergadering 15 december 2022

19

dat het misschien geen goed idee was om dat commercieel in te zetten, maar in de praktijk blijkt wel dat veel partijen bereid zijn mee te doen, wanneer je zo’n dienstverlening hebt. Hoe meer partijen meedoen, hoe goedkoper het wordt en hoe beter de dienstverlening op het terrein wordt. De heer Ottens: Ik constateer dat de wethouder in zijn beantwoording zijn eigen voorstel onderuit haalt, want in het voorstel geeft het college aan dat de investering juist bedoeld is om ondernemers over te halen deel te nemen aan Park Management, niet andersom. Nergens is uit gebleken dat de ondernemers zich gaan aansluiten bij Park Management als dit er komt. Nogmaals, we hebben Park Management ondergebracht in een bv, juist om de scheiding tussen gemeentelijke overheidstaken en dienstverleningstaken, die we weliswaar met de ontwikkeling van Haven 8 belangrijk vonden, en deze juist neer te leggen bij een onafhankelijke partij. Dat was juist om die dienstverlening gericht op de ondernemers en voor kosten van de ondernemers te doen. Wethouder Spierings: De ontwikkeling van Havens 7 en 8 is natuurlijk een heel ander verhaal. De ene is verplicht mee te doen en de ander heeft een vrije keuze. Maar dat is nieuw, nu praat je over revitalisering van een bestaand bedrijf en dan moet je met andere riemen roeien om het voor elkaar te boksen.

Er is wel degelijk aangetoond dat bedrijven meer bereid zijn om eraan mee te doen als die dienstverlening er is, nog los van het feit dat het niet alleen die reden is. Het heeft ook te maken met het veiligheidsgevoel van de gebruikers, van de ondernemingen zelf en de medewerkers die daar ‘s avonds rondlopen, vooral in de winter. De tijden veranderen en de maatschappij ook. Ik weet niet of u het nieuws hebt gevolgd van de week, maar we staan in Nederland op plaats 31 als het gaat om ondermijning. Er is dus van alles aan de hand en de mensen vinden het erg prettig als er aan veiligheid wordt gewerkt op die locatie. Of de gemeente er nu aan meebetaalt? Ik denk dat dat wel legitiem is, maar u gaat erover. De heer Van Zelst: Ik wil wethouder Spierings graag een compliment maken met zijn eerste optreden als wethouder. Super, het toppunt van dualisme. De wethouder geeft een andere visie op cameragebruik dan zijn eigen fractie, en dat zie ik graag. De voorzitter: Dank. Een applausje graag voor zijn eerste optreden als wethouder. 19.

Niet aanleggen busbaan Landgoed Driessen

De voorzitter: Dit agendapunt is een bespreekpunt voor GroenLinksaf, Samen Waalwijk, CDA en de ChristenUnie. Het woord is aan de ChristenUnie. De heer Van Groos: Voorzitter. De fractie van de ChristenUnie is blij dat het college met het voorleggen van dit voorstel erkent dat de raad gaat over het al dan niet schrappen van de vrije busbaan. Echter kan de gemeenteraad in onze ogen nog geen besluit nemen, omdat een integrale afweging niet mogelijk is. Met de terinzagelegging van de nota uitgangspunten voor de afronding van Landgoed Driessen fase 1 heeft de gemeente de bewoners van Sprang-Capelle niet geconsulteerd. Op basis van een tekening wordt gesteld dat Landgoed Driessen met de huidige lijnen, 134 en 136, even goed is ontsloten met openbaar vervoer als wanneer een van de lijnen door de wijk zou rijden. Maar dat kon men in 1997 en 2013 ook bedenken. Toch koos de raad toen voor het in de plannen opnemen van een vrije busbaan, omdat Landgoed Driessen een autoluwe wijk moest worden. Geen blik voor de deur, een in het hart gelegen basisschool die goed bereikbaar zou zijn te voet of met de fiets. De afspraak was en is dat de opbrengsten uit de grondexploitatie in Landgoed Driessen mogen worden ingezet in deze woonwijk. Daarmee is de financiering van de vrije busbaan geregeld. Al een tijd is de gemeente in gesprek over het verbeteren van het openbaar vervoer.

Een aantal fracties vraagt daarbij ook steeds aandacht voor het openbaar vervoer ten westen van de N261. De uitkomsten kennen we nog niet. Het OV zal ook te maken krijgen met de nieuwe standaard van Notulen raadsvergadering 15 december 2022

20

maximaal 30 kilometer per uur in de bebouwde kom. Wat betekent dit voor de dienstregeling? We weten het nog niet. Beste coalitiepartijen, ik hoor en lees steeds over het stimuleren van de fiets en het openbaar vervoer en het ontmoedigen van het autogebruik, maar als het op keuzes aankomt, heb ik nog niet veel teruggezien. Ik hoopte dat dat vanavond wel het geval zou zijn. Gezien de gezamenlijke motie twijfel ik er echter over. Het nauwelijks groene Baardwijk moet het met nog minder groen gaan doen, terwijl het al groene Landgoed Driessen van de coalitie extra groen krijgt. Samen met CDA, Lijst IJpelaar en Samen Waalwijk hebben wij een amendement dat bij de griffie bekend is.

Amendement A: Handhaven busbaan Voornoemde fracties stellen het volgende amendement voor: constaterende dat: - het college met het oog op het woon- en leefklimaat plus het welzijn van de bewoners van Landgoed Driessen de vrije busbaan wil schrappen; overwegende dat: - het woon- en leefklimaat plus het welzijn van de bewoners van Sprang-Capelle hierin moet worden meegewogen; - Landgoed Driessen ontworpen is als autoluwe wijk, waar bewoners zich vooral te voet en op de fiets zouden verplaatsen, die ontsloten zou zijn door goed openbaar vervoer; - vanaf het begin een vrij liggende busbaan in de plannen is opgenomen, die bovendien is vastgelegd in het bestemmingsplan en al gedeeltelijk is aangelegd; - de gemeenteraad lopen en fietsen plus het gebruik van het openbaar vervoer wil stimuleren, waardoor het autogebruik afneemt, het woon- en leefklimaat plus het welzijn van bewoners verbetert; - buslijnen die door de wijk rijden beter bereikbaar zijn voor minder valide bewoners, dan wanneer de lijnen 134 + 136 langs de wijk blijven rijden; - het college al een tijd in gesprek is met provincie en vervoerder over het verbeteren van het openbaar vervoer in de gemeente Waalwijk; - de nieuwe standaard voor wegen in de bebouwde kom maximaal 30 km/uur lijkt te worden; - het nog niet duidelijk is wat dit allemaal uiteindelijk voor het openbaar vervoer en de routes in de gemeente Waalwijk gaat

betekenen; besluit: het dictum van het besluit als volgt te wijzigen: De functieaanduiding “specifieke vorm van verkeer – busbaan” in het bestemmingsplan Driessen te handhaven. De voorzitter: Het amendement van de ChristenUnie wordt medeondertekend door het CDA, Lijst IJpelaar en Samen Waalwijk. Mevrouw Van Laar: Voorzitter. Openbaar vervoer en betere verbindingen tussen de kernen zijn voor ons belangrijk. De busbaan die diagonaal door Landgoed Driessen zou gaan lopen, voegt wat ons betreft echter onvoldoende toe aan de wijk en het verbeteren van de verbindingen. Dit blijkt ook uit de stukken van het college. Wij horen ook de geluiden vanuit de ChristenUnie en het CDA dat een busbaan in Landgoed Driessen de verkeerssituatie in Sprang-Capelle zou verbeteren, maar wat ons betreft wordt een probleem daarmee verlegd en niet opgelost. Als de verkeerssituatie in Sprang-Capelle verbetert, terwijl die in Landgoed Driessen onveiliger wordt, vragen wij ons af wat de

Notulen raadsvergadering 15 december 2022

21

meerwaarde is van het aanleggen van een busbaan die de dynamiek en het uiterlijk van een wijk zo zou bepalen. Wij zien het niet aanleggen van de busbaan eigenlijk juist als een mogelijkheid om de wijk opnieuw onder de loep te nemen. Als het raadsvoorstel wordt aangenomen, komt er groen beschikbaar waar een nieuwe bestemming voor gevonden kan worden. Wat ons betreft wordt deze ruimte voornamelijk gebruikt om de wijk een extra groene uitstraling te geven. Daarom dienen we samen met D66 en LokaalBelang een motie in, waarin we het college verzoeken om bij het ontwerp van Landgoed Driessen fase 2 een zo groot mogelijk deel van de ruimte die hierdoor vrijkomt ten gunste te laten komen aan de groene kwaliteiten van de wijk. Wij hebben daarbij de voorkeur uitgesproken om een groene oostwest-verbinding mogelijk te maken aangezien er al twee noordzuidverbindingen in het plan zijn opgenomen. Dan ligt er nu natuurlijk al een klein stukje busbaan dat jaren geleden is aangelegd in het verlengde van de Jos van Wijlenstraat. Met het niet doorgaan van de busbaan stellen wij voor dat het college dit stuk loos geworden busbaan versmalt en geschikt maakt voor bromfietsers en voetgangers. Ik ga afronden. Wat GroenLinksaf betreft is het zo veel mogelijk invullen van de vrijgekomen ruimte met groen een mooie kans.

Met de bouw van Landgoed Driessen gaat er veel groen verloren, maar woningbouw is nodig. Als een mogelijkheid zoals deze zich voordoet, vinden wij dat het onze plicht is hier op deze plek, waar natuur plaats moet maken voor een woonwijk, zo veel mogelijk groen in het plan te laten terugkomen. Mevrouw Schilders: Hoe kijkt mevrouw Van Laar aan tegen het feit dat er heel veel wordt geïnvesteerd in groen, terwijl het bouwen van huizen en het aanleggen van de bijbehorende parkeerplaatsen ook verstening is? Als je een vrije ruimte vrijhoudt en die niet meteen invult met groen, houd je wel de optie om in de openbare ruimte een andere keuze te maken als er een goed alternatief is in de vorm het OV. Als je de busbaan inruilt voor groen, moeten de auto’s blijven. Er komen nog meer huizen bij en daar komt parkeerruimte bij. Als het alternatief, namelijk de bus, niet goed geregeld is en het OV niet goed functioneert, krijgen we nog meer stenen in plaats van minder, door de auto’s en parkeerplekken die erbij komen. Mevrouw Van Laar: Woningen hebben we nu eenmaal nodig. Als wij door het wegvallen van de busbaan de verkavelingsmogelijkheden in een wijk kunnen vergroten, denk ik dat dat best positief is gezien de woningopgave die wij hebben. Naar onze mening is het voor onze inwoners niet direct een voordeel als die busbaan dwars door Landgoed Driessen rijdt.

De busbaan is nog steeds bereikbaar vanuit de Noorderallee en de Van der Duinstraat. Dat zijn nog steeds relatief korte afstanden om te overbruggen. Mevrouw Schilders: Ik denk dat dat klopt voor de weg richting Tilburg, maar de westelijke ontsluiting naar Breda, waar de heer Van Groos op duidt, ligt natuurlijk veel meer dwars door die wijk heen. Maar misschien zie ik dat verkeerd. Mevrouw Van Laar: Daar heb ik geen beeld van, dat spijt me. Mevrouw Schilders: De heer Van Hamond corrigeert mij al, ik zag dat verkeerd. De heer Van Groos: Ik heb twee vragen voor mevrouw Van Laar. Ze maakte een opmerking in de trant dat het niet uitmaakt of de bus door het lint gaat of over de vrije busbaan in Landgoed Driessen. Is in uw optiek het lint dan een vrije busbaan, als het geen verschil maakt? In de reactie heeft het college aangegeven dat de vrijkomende locatie, Landgoed Driessen, door het schrappen van de busbaan in beeld is voor die

Notulen raadsvergadering 15 december 2022

22

ontmoetingsplek die in het coalitieakkoord staat. Mogen we daaruit afleiden dat de ontmoetingsplek voor de bewoners van Landgoed Driessen een bos wordt? Mevrouw Van Laar: Of het een bos wordt? Daar ben ik heel benieuwd naar. Met groen ben ik sowieso gelukkig. De heer Van Groos vraagt of ik vind dat het lint een vrije busbaan is. Nee, daar heeft hij gelijk in. Het lint van Sprang-Capelle is geen vrijliggende busbaan, maar wel een straat die op dit moment te kampen heeft met dit verkeer. De heer Van Groos: De ontmoetingsruimte is niet aan de orde, dus ik zal daar niet verder op ingaan. Ik kon het echter niet laten er een opmerking over te maken. In onze vraagstelling hebben we al aangegeven dat er toch wel degelijk een verschil is tussen Landgoed Driessen en het lint. Daar zijn straten met woningen die slecht geluidsgeïsoleerd zijn, waar veel wordt geparkeerd, waar veel fietsers gebruik van moeten maken en dus al heel onveilig zijn. Je zou de veiligheid vergroten door de vrije busbaan in Landgoed Driessen te handhaven. Dat is het beeld dat wij hebben. Maar is de veiligheid van de bewoners van Landgoed Driessen dan belangrijker dan de veiligheid en het leefcomfort van de bewoners van Sprang-Capelle? Nee, dat denk ik ook niet, dus wat betekent dat dan voor dit vraagstuk? Mevrouw Van Laar: GroenLinksaf wil daar niet zo’n directe tegenstelling van maken.

De veiligheid van de bewoners van Landgoed Driessen is niet belangrijker dan die van het lint van Sprang-Capelle. Wij vinden het niet netjes om dat op deze manier tegenover elkaar te stellen dus daar wil ik me graag verre van houden. De heer Van Groos: Zegt u dan dat we niet meer hoeven te veranderen, nu de bewoners van Sprang-Capelle alle ellende van het verkeer door het lint al hebben? Mevrouw Van Laar: Dat is niet de reden. De reden is vooral dat het toevoegen van de busbaan in Landgoed Driessen op dit moment een eventueel een extra onveiligheid met zich zou kunnen meebrengen. Daarnaast is de investering natuurlijk erg groot en die kan op dit moment ook nog op andere zaken toepasbaar zijn. De invulling van het lint waar u het over heeft, is natuurlijk iets waar we in een later stadium nog op moeten terugkomen. De heer Van der Pluijm: Ik reageer even op de heer Van Groos, die vroeg om de mening van de coalitie. Het plan van Landgoed Driessen is twintig jaar oud. Zaken veranderen en dat de busbaan niet doorgaat, vindt LokaalBelang prima. Ik wil de heer Van Groos vragen waarom hij een vergelijking maakt tussen het lint en de busbaan. Ik denk dat de vergelijking gemaakt moet worden tussen de busbaan en de Noorderallee. De heer Van Groos: Ik heb ook gelezen dat er zou worden gezegd dat de 134 door Landgoed Driessen zou moeten rijden en niet de 136.

Vanuit verkeersveiligheidsoverwegingen zou beter de 136 vanaf het lint naar Landgoed Driessen rijden. Daarom maak ik die vergelijking. Nergens ligt vast dat de 134 in plaats van over de Noorderallee door Landgoed Driessen zou moeten rijden. Motie 3: Groen in plaats van de busbaan De raad, gehoord de beraadslaging, constaterende dat: meer groen altijd wenselijk is, zeker in een nieuwbouwwijk als Landgoed Driessen; met het niet aanleggen van de busbaan ruimte ontstaat om de indeling van Landgoed Driessen te heroverwegen;

Notulen raadsvergadering 15 december 2022

23

-

er in het bestemmingsplan voor Landgoed Driessen twee groene noord-zuid verbindingen zijn opgenomen, maar een groene oost-west verbinding ontbreekt;

overwegende dat: het niet aanleggen van de busbaan in Landgoed Driessen verschillende stedenbouwkundige kansen voor fase 1, maar met name voor fase 2 biedt; wij als gemeente een opgave hebben om onze gemeente te vergroenen en er voor de wijk Landgoed Driessen kansen liggen, aangezien dit plan nog niet volledig is uitgevoerd; er met het geen doorgang vinden van de busbaan een onnodig breed stuk verharding ligt ter plaatse van de Jos van Wijlenstraat, dat niet meer nodig is en naast het fietspad volledig vergroend kan worden; in het coalitieakkoord is opgenomen dat we extra aandacht willen voor groen, biodiversiteit en voor groene ontmoetingsplekken, en daarbij ook aandacht moet zijn voor de groen-blauwe kwaliteit; de groenbeleidsvisie ‘Groen Leeft!’ op 14 november 2019 is vastgesteld, waarin is opgenomen dat de openbare ruimte het beste ontwikkeld kan worden wanneer groen een betere plek krijgt in het planvormingsproces; verzoekt het college: 1. om bij het ontwerp van Landgoed Driessen fase 2 een zo groot mogelijk deel van de door het niet aanleggen van de busbaan vrijgekomen ruimte ten gunste te laten komen aan de groene kwaliteit in deze wijk. Waarbij dit groen een aanvulling moet zijn aan het initieel in het plan opgenomen groen en daar niet voor in de plaats dient te komen 2.

bij het ontwerp van Landgoed Driessen fase 2 als opdracht mee te geven dat er een groene oost-west verbinding gerealiseerd dient te worden. 3. het met het aannemen van dit raadsvoorstel loos geworden stuk busbaan ter plaatse van de Jos van Wijlenstraat te versmallen en geschikt te maken voor (brom)fietsers en voetgangers. 4. uiterlijk voor de begroting van 2024 een voorstel te doen aan de raad met een dekkingsvoorstel, en gaat over tot de orde van de dag. De voorzitter: Dank. De motie van GroenLinksaf wordt gesteund door VVD, D66 en LokaalBelang. De heer Spohr: Voorzitter. We spreken over het jaar 1997, waarin werd afgesproken om een woonwijk aan te leggen, met als kenmerk dat de woonwijk zo veel mogelijk autoluw zou zijn. Met andere woorden, de rol van het openbaar vervoer wordt belangrijker en er wordt een deel van een busbaan aangelegd. Het niet doortrekken daarvan helpt dus kennelijk in de loop van de tijd bij het nemen van een beslissing om de busbaan maar helemaal te cancelen. Dat is een self fulfilling prophecy, en ook nog kapitaalvernietiging. Als het college zou besluiten een deel van het IUP maar niet uit te voeren en het voor een paar jaar uit te stellen, wordt uitstel vanzelf afstel. Dat is te gek voor woorden.

Wat moeten we dan met oudere mensen, mensen die slecht ter been zijn en al onze goede voornemens met betrekking tot de wijk? Door het signaal te geven dat de gemeente openbaar vervoer in de wijk toch niet belangrijk vindt, brengt de gemeente het openbaar vervoer alleen maar op een lager niveau. En wat als het openbaar vervoer besluit dat er te weinig behoefte bestaat in Sprang-Capelle of een grote wijk als Landgoed Driessen, en besluit om een van de lijnen rondom de Noorderallee of het lint eruit te trekken? En een busbaan onveilig? Daarom is het juist een busbaan: een busbaan is een vrije baan en is juist bedoeld voor veiligheid. Kennelijk is een bus in andere woonwijken en andere gemeenten niet onveilig en in Landgoed Driessen wel. Die logica ontgaat ons volledig.

Notulen raadsvergadering 15 december 2022

24

Het CDA vindt het een ronduit slecht signaal dat we hiermee geven en dus ook een slecht voorstel. Tot zover. De heer Ottens: Voorzitter. In het kader van de verstedelijkingsambitie heeft Waalwijk hoog ingezet, niet alleen wat betreft de woningbouw, maar ook op hoogwaardig openbaar vervoer. Vooralsnog lijkt de flirt met zowel Tilburg als Den Bosch op een blauwtje te zijn uitgelopen. Dat wil niet zeggen dat we de ambities met betrekking tot hoogwaardig openbaar vervoer moeten laten varen. Juist nu is een goede bereikbaarheid van en naar Waalwijk en de kernen van groot belang. Het onderzoek naar de verplaatsing van het busstation is nog steeds niet van de baan en een verplaatsing van de Taxandriaweg ziet Samen Waalwijk niet zitten. Los van de sociaal onveilige plek en de bereikbaarheid voor onze inwoners betekent dit ook een verplaatsing van de ene filefuik naar de andere. Wij zien een mobiliteitshub aan de rand van de N261 in de buurt van Piet Klerkx als een betere optie, zowel voor de bereikbaarheid van en naar Den Bosch als voor die van Tilburg. In dat licht zien we een besluit om een vrije busbaan niet aan te leggen als voorbarig. We vinden dat we moeten kijken naar het totaalplaatje als het gaat om hoogwaardig openbaar vervoer. Daarom ondersteunen we het amendement van de ChristenUnie. Aangezien we dit besluit voorbarig vinden, kunnen we de motie niet ondersteunen.

Deze geeft namelijk een invulling aan iets waar wij tegen zijn. Beantwoording college Wethouder De Jong: Voorzitter. Ik richt me eerst tot het amendement van het CDA, Lijst IJpelaar, Samen Waalwijk en ChristenUnie. Het amendement staat bijna diametraal op de oplossingsrichting die in het raadsvoorstel wordt beschreven. Het zal daarom begrijpelijk zijn dat het college dit amendement ontraadt. Dan de motie van GroenLinksaf, D66 en LokaalBelang over het niet aanleggen van de busbaan, maar in plaats daarvan groen. We hebben al in een antwoord op een vraag aangegeven dat we ons de wens voor die groene invulling goed kunnen voorstellen, waarbij wel enige flexibiliteit in het tracé mogelijk zou moeten zijn. Daarom raadt het college u aan deze motie over te nemen. Ik heb zelf niet echt directe concrete vragen aan het college opgevangen. De heer Van Groos: Ik heb al eerder een opmerking gemaakt over dat ik de bijdrage van het college aan de raadsvergadering erg karig vind. Het beperkt zich tot een soort stemverklaring over de moties of amendementen. Er wordt alleen gezegd of het college voor of tegen is. Tot nu toe is het bij de coalitie voor en bij de oppositie tegen, maar daar zal ik verder geen conclusies aan verbinden.

Is de portefeuillehouder dan van mening dat de raad voldoende weet over de toekomst van het openbaar vervoer in de gemeente Waalwijk, waardoor we nu al kunnen besluiten de busbaan weg te halen? De voorzitter: Ik geloof niet dat er heel concrete vragen waren gesteld, maar u stelt nu een vraag dus wellicht kan de wethouder die beantwoorden. Wethouder De Jong: Op enig moment zie je dat de situatie vraagt om een besluit. Bij de overgang van fase 1 naar fase 2 zullen wij in het kader van het ontwerp al dan niet met een busbaan rekening moeten houden. Bij de onderbouwing hebben wij geput uit een rapport dat ik zelf nog niet kende en nog steeds niet ken, alleen de pagina’s waarin het onderzoek door de concessiehouder wordt beschreven. Daarin is nadrukkelijk een beschouwing gegeven van de drie mogelijke lijnen - het lint van Sprang-Capelle, de Noorderallee en de busbaan. De twee banen door Landgoed Driessen heeft de concessiehouder niet meegenomen in die beschouwing, maar als een vaststaand feit geconstateerd. Hij heeft aangegeven dat het antwoord is dat de huidige dienstregeling via de Noorderallee wordt aangehouden. Wij hebben nog andere argumenten met betrekking tot de woningontwikkeling om die busbaan in de nabije toekomst niet aan te Notulen raadsvergadering 15 december 2022

25

leggen en die heeft u gevonden in het raadsvoorstel. Dat is voor ons een goede basis om een afweging te maken. Daar wil ik het bij laten. De heer Van Groos: Volgens mij stellen we in een amendement geen vragen aan het college, maar nodigt het amendement het college wel uit om er inhoudelijk op te reageren. Dat heeft de wethouder nu gedaan en dat brengt me tot de tweede opmerking. Dank voor de pagina’s over Landgoed Driessen, maar daarmee hebben we nog steeds niet het totaalplaatje en kunnen we de afweging ook nog niet maken. We zullen het amendement dus in stemming brengen. Voorzitterswissel: de heer Timon Klerx. 20.

Algemene Plaatselijke Verordening 2022

De voorzitter: We vervolgen de vergadering over de algemene plaatselijke verordening 2022. Dit is een bespreekpunt voor LokaalBelang, VVD, Samen Waalwijk, Lijst IJpelaar en D66. De heer Ottens: Voorzitter. Vorig jaar heeft Samen Waalwijk er samen met andere fracties op aangedrongen dat het bedelverbod uit de APV moet. In de eerste plaats omdat dit artikel volstrekt ongepast is voor de Waalwijkse situatie, maar ook omdat het Europees Hof voor de Rechten van de Mens korte metten maakt met het bedelverbod. Nu wordt het verbod wederom gehandhaafd, met dien verstande dat het college bevoegd is gebieden aan te wijzen ter voorkoming of beëindiging van overlast, naar aanleiding van een advies van de VNG. Zowel het begrip ‘overlast’ als de zinsnede ‘voorkoming van overlast’ geeft een ruime mogelijkheid voor interpretatie. We kunnen ons best voorstellen dat in Amsterdam, Utrecht of zelfs in Tilburg gebieden worden aangewezen. We hebben het hier echter over Waalwijk. De aanleiding voor dit artikel waren ooit vage klachten over één dakloze inwoner. We maken ons geen illusies, het zal de komende tijd echt nog wel eens voorkomen dat ook mensen uit Waalwijk tot het uiterste gedreven worden en letterlijk hun hand moeten ophouden, omdat ze tussen wal en schip terecht zijn gekomen. Natuurlijk is dat confronterend, omdat we het zelf zo goed hebben. Maar een verbod op bedelarij werkt averechts.

We kunnen alleen een boete uitschrijven en hoe moet die betaald worden? Door te bedelen. Welkom in Waalwijk, ook voor de allerzwaksten van de samenleving. Zeker in deze periode is een signaal dat Waalwijk ook gastvrij moet zijn voor mensen die net even buiten de boot houden belangrijk. Vandaar dit amendement dat wij indienen met Lijst IJpelaar en de ChristenUnie. Amendement B: Bedelarij Voornoemde fracties stellen het volgende amendement voor: constaterende dat: de raad in zijn vergadering op 17 december 2020 in de Algemene Plaatselijke Verordening een verbod op bedelarij heeft opgenomen (artikel 2.65); deze verbodsbepaling is opgenomen naar aanleiding van klachten over bedelarij door een Waalwijkse zorgmijder; als argumentatie is gebruikt dat een verbod op bedelarij behulpzaam kan zijn om zorgmijders alsnog richting de hulpverlening te bewegen; het Europees Hof voor de Rechten van de Mens op 21 januari 2021 reeds heeft geoordeeld dat een algeheel verbod op bedelarij in strijd is met de rechten van de mens om in geval van nood materiële of financiële bijdragen te vragen;

Notulen raadsvergadering 15 december 2022

26

-

het college nu voorstelt om in artikel 2.65 van de APV het verbod te handhaven, met dien verstande dat dit beperkt wordt in door het college ter voorkoming of beëindiging van overlast aangewezen gebieden.

overwegende dat: hinderlijk gedrag en overlast aangepakt moet worden, waarvoor artikel 2.47 van de APV ‘Hinderlijk gedrag op openbare plaatsen’ en artikel 2.50 ‘Hinderlijk gedrag in voor het publiek toegankelijke ruimten’ bedoeld zijn; bedelarij zich in Waalwijk nauwelijks voordoet en op zich geen hinderlijk gedrag inhoudt; het beboeten van bedelarij geen oplossing biedt voor zorgmijders; de APV bedoeld is om de openbare orde, veiligheid, leefbaarheid en publieke volksgezondheid te beschermen; waardoor de daarin opgenomen ge- en verbodsbepalingen proportioneel moeten zijn; de toevoeging aan de verbodsbepaling “ter voorkoming of beëindiging van overlast” in door het college aangewezen gebieden niets afdoet aan het buiten proportie zijn van deze verbodsbepaling in relatie tot de Waalwijkse situatie en de aanleiding om dit verbod in de APV op te nemen; met name het ‘voorkomen van overlast’ ruimte biedt voor een ruime en uit humaan oogpunt ongewenste interpretatie in het licht van het doel van de APV in zijn algemeenheid en artikel 2.65 in het bijzonder; het college, c.q. de burgemeester ook zonder deze verbodsbepaling over voldoende instrumenten beschikt om overlast op of aan de openbare weg te handhaven; besluit: het dictum van het besluit onder punt 1 als volgt te wijzigen: 1.

De Algemene plaatselijke verordening gemeente Waalwijk 2022 vast te stellen, waarbij artikel 2:65 Bedelarij vervalt. De voorzitter: Dank, het amendement van Samen Waalwijk wordt gesteund door Lijst IJpelaar, de ChristenUnie en het CDA. Mevrouw Koptagel: Voorzitter, raadsleden en andere aanwezigen. Met gepaste trots dienen wij vandaag een amendement in namens de fracties van SGP, VVD, D66, GroenLinksaf, Waalwijk in Beweging en LokaalBelang. We zijn trots om te kunnen mededelen dat wij gelijkgestemd zijn over het belang van veiligheid en daar ook allemaal aan willen bijdragen, ondanks de verschillen in ieders achtergrond of politieke kleur. Met de toevoeging in de APV om straatintimidatie en hinderlijk gedrag strafbaar te maken, zetten wij een stap in de juiste richting. Het is een stap, maar er moeten er nog veel volgen. Een belangrijk signaal dat wij niet stilstaan, dat straatintimidatie of hinderlijk gedrag niet kan, niet mag en echt aangepakt en beboet moet worden. De handhavers krijgen via ons amendement instrumenten om te kunnen handelen. De gedachte dat de slachtoffers er niet alleen voor staan, dat dit nu eenmaal gebeurt, dat men maar zelf moet bedenken hoe hiermee te dealen, dat aangifte geen zin heeft: dat wordt allemaal verleden tijd. We gaan voor samenredzaamheid.

Vooruitlopend op het onderzoek en de aanpak, doen we een dringend beroep op de burgemeester om nu al in het driehoeksoverleg het aanpakken van straatintimidatie prioriteit te geven en het nodige te doen om de veiligheid van onze kwetsbare inwoners, slachtoffers, te borgen en mensen die het veiligheidsgevoel van een ander aantasten door te intimideren op straat, keihard aan te pakken. Straatintimidatie is meer dan alleen ergernis. Slachtoffers kunnen hierdoor ernstige psychische en emotionele gevolgen krijgen. En dan te bedenken dat de slachtoffers vaak tussen de 12 en 25 jaar zijn. We kunnen stellen dat dit een groot maatschappelijk probleem is dat op vele fronten zijn doorwerking krijgt. Denk aan jeugdzorg, de inclusieagenda of huiselijk geweld. Daarom zal LokaalBelang de focus ook Notulen raadsvergadering 15 december 2022

27

het komende jaar richten op veiligheid. Blijven inzetten op alle fronten om stap voor stap de welvaart van onze inwoners naar een hoger niveau te tillen. Tot slot wil ik alle raadsleden bedanken die gezamenlijk een vuist hebben gemaakt en het belangrijke signaal hebben gegeven dat iedereen in Waalwijk, Sprang-Capelle en Waspik veilig moet zijn en zich veilig moet kunnen voelen. Daarbij vraag ik de fracties die niet hebben meegedaan dit amendement alsnog te steunen. Amendement C: Strafbaar stellen straatintimidatie Voornoemde fracties stellen het volgende amendement voor: constaterende dat: tijdens de begrotingsvergadering van 10 november 2022 een motie is aangenomen om straatintimidatie in de gemeente Waalwijk te onderzoeken en aan te pakken; de aangenomen motie onder andere verzoekt om te onderzoeken welke rol “regelgevende normstelling’’ kan hebben in de aanpak van straatintimidatie; het onderzoek en de aanpak pas voor de kaderstelling van 2023 besproken worden in de raad; uit cijfers van het CBS blijkt dat 2 op de 3 vrouwen in de leeftijd van 12 tot 25 in 2021 weleens lastiggevallen is op straat; er momenteel een procedure loopt om straatintimidatie in landelijke wetgeving strafbaar te stellen, maar de invoering ervan nog op zich laat wachten; de gemeente Arnhem, vooruitlopend op landelijke wetgeving, straatintimidatie strafbaar heeft weten te stellen op een manier die

juridisch stand houdt. overwegende dat: er geen plek is voor straatintimidatie in de gemeente Waalwijk en plegers keihard aangepakt moeten worden; we door het probleem te handhaven als gemeente naast slachtoffers staan; we niet kunnen wachten tot landelijke wetgeving het mogelijk maakt om op straatintimidatie te kunnen handhaven; strafbaarstelling een onmisbaar onderdeel moet zijn van de aanpak naar straatintimidatie en deze aanpak onder meer moet bestaan uit repressief en normerend optreden door onze veiligheidsdiensten; om op het probleem te kunnen handhaven het nodig is dat er een juridische grondslag voor is; strafbaarstelling en handhaving kan bijdragen aan het veiligheidsgevoel en de meldingsbereidheid. Besluit: Het dictum van het besluit onder punt 1 als volgt te wijzigen: 1. De Algemene plaatselijke verordening gemeente Waalwijk 2022 vast te stellen I. met een gewijzigd artikel 2.47 en toevoeging van bijbehorende toelichting: "Artikel 2:47 Hinderlijk gedrag en straatintimidatie op openbare plaatsen 1. Het is verboden op een openbare plaats: a. te klimmen of zich te bevinden op een beeld, monument, overkapping, constructie, openbare toiletgelegenheid, voertuig, hek, omheining of andere afsluiting, verkeersmeubilair of daarvoor niet bestemd straatmeubilair; b. zich op te houden op een wijze die voor andere gebruikers of omwonenden onnodig overlast of hinder veroorzaakt.

2. Het verbod is niet van toepassing op situaties waarin wordt voorzien door de artikelen 424,426bis of 431 van het Wetboek van Strafrecht of artikel 5 van de Wegenverkeerswet 1994."

Notulen raadsvergadering 15 december 2022

28

De voorzitter: Het amendement van LokaalBelang wordt ondersteund door VVD, GroenLinksaf, D66, CDA, Waalwijk in Beweging en SGP. De heer Van Groos: Ik heb een paar vragen aan mevrouw Koptagel. Volgens mij kwam vanuit de coalitie ook het initiatief om een motie in te dienen bij de begroting om hier werk van te maken en is het college opdracht gegeven om met een plan van aanpak te komen. De coalitie heeft kennelijk niet veel geduld, want er moet nu al een bepaling in de APV worden opgenomen, nog zonder dat wij een plan van aanpak of enig idee daarover hebben. Dat is erg bijzonder, want als het nodig mocht zijn, kan het altijd nog toegevoegd worden aan de APV. Daarnaast valt het op dat partijen die roepen dat er regels uit de APV moeten nu weer voorstellen een regel toe te voegen. En ten derde wil het college niet een vuurwerkverbod opnemen in de APV, terwijl dit al door velen is gevraagd en vuurwerk juist in deze tijd, met vluchtelingen uit oorlogsgebieden die zich rot schrikken van alle zware klappen. Daarnaast is het niet te handhaven. Maar dan wilt u wel dit amendement voorstellen, terwijl dit ook niet te handhaven is. Of denkt u van wel? Wij hebben daar ernstige twijfels bij. Het leidt tot schijnveiligheid. Laten we wachten op het plan van aanpak om te voorkomen dat we domme stappen zetten. Mevrouw Koptagel: Dat zijn een aantal vragen.

Waarom wij geen geduld hebben en waarom hier ondanks de aangenomen motie een onderzoek naar moet komen. Wij zijn van mening dat het één niet het andere in de weg staat. Op dit moment zijn we de APV aan het behandelen en dit is het moment om de uitkomsten van het onderzoek op te nemen bij dat onderwerp. Er zullen allerlei maatregelen komen, maar dit staat niet in de weg. Ik denk dat we met handhaving kracht zetten op het onderwerp en het ondersteunen om het anders aan te pakken. In die zin vinden wij het dus niet te vroeg en gaat het dus niet over ongeduld. Dit zal een aanvulling zijn op de andere maatregelen. Om het niet over zes maanden nog eens te moeten behandelen, hebben wij ervoor gekozen de APV op dit moment bij te stellen. Dan over het vuurwerkverbod. Een aantal maanden terug hebben wij met de portefeuillehouder gesproken over centrale plekken voor vuurwerk. Daarover hebben wij een toezegging gekregen en het college zou er inzet op plegen. Onlangs hebben we begrepen dat een verbod dit jaar niet haalbaar is. Als we er volgend jaar op tijd mee beginnen, kunnen wij beginnen met vuurwerk op centrale plekken. Als het dan nog nodig is, kunnen we dan altijd nog een vuurwerkverbod opnemen in de APV. U heeft ook aangegeven dat dit niet te handhaven is, maar ik vergelijk het met een verkeersovertreding. Er zijn snelheidsgrenzen gesteld en mensen overtreden die.

Wij vinden dat een verbod ontmoedigend werkt. Er zullen altijd mensen zijn die dan twee keer nadenken voor ze een actie ondernemen. Ik zal niet zeggen dat dat het probleem helemaal uit de wereld helpt, maar het zal wel ontmoedigend werken. De heer Van Groos: Ik vrees dat de mensen die zich schuldig maken aan straatintimidatie zich niet laten afschrikken door de regels in onze APV, als ze überhaupt al weten welke regels er in de APV staan. De portefeuillehouder krijgt van u de opdracht met de driehoek in gesprek te gaan en meer prioriteit hieraan te geven. Als ik in de driehoek zou zitten, zou ik vragen wat de plannen van Waalwijk zijn om er zelf iets aan te doen. Dan mag deze burgemeester zeggen dat we dat plan nog niet hebben, er wordt nog aan gewerkt. Dan zullen de anderen ook nog wel even wachten, denk ik. Mevrouw Koptagel: Als er al over wordt nagedacht en gesproken in de driehoek, vinden wij dat al een voordeel.

Notulen raadsvergadering 15 december 2022

29

De heer Ottens: Met de stelling dat straatintimidatie aangepakt moet worden waar het kan, kan niemand het oneens zijn. Althans, wij zijn dat niet. Maar u geeft in de overwegingen van uw amendement aan dat deze aanpassing een juridische grondslag heeft en gebaseerd is op de APV van Arnhem van twee maanden geleden. Hoe ziet u die juridische grondslag? Er is nog geen jurisprudentie, waaruit blijkt of dit houdbaar is of niet. De tweede vraag heeft te maken met prioritering. U roept de burgemeester op in de driehoek aandacht hieraan te besteden en hierop in te zetten. Binnenkort praten wij over het Integraal Veiligheidsplan. Hoe ziet u dat dan in de afweging die we in dat kader moeten maken? U roept op ook onze handhavers en boa’s hierop in te zetten, nog los van de prioritering die we daarin ook aangeven. Hoe ziet u de inzet van handhavers tegen groepen jongeren, terwijl zij zonder veiligheidsmiddelen, beschermingsmiddelen en geweldsmiddelen hiertegen direct hard moeten optreden? Hoe ziet u hun veiligheid in de handhaving? Mevrouw Koptagel: Of het juridisch gedekt is en past en wat de ervaring van Arnhem is, weet ik niet. Het is inderdaad nog pril en we hebben nog geen jurisprudentie. Maar de afweging over of het stellig is met wet- en regelgeving en of het wel of niet strafbaar gesteld kan worden, is wel uitgezocht en bewezen in Arnhem.

Misschien hebben wij straks de jurisprudentie als eerste te pakken, maar in ieder geval past het binnen de huidige wet- en regelgeving. Over de prioritering: laten we het bespreekbaar maken. Misschien zal het niet bovenaan het lijstje staan, maar laat gesprekken over hoe op te treden maar vast beginnen via de portefeuillehouder, evenals het klaarstomen van de boa’s. De heer Ottens: De vraag over boa’s was vooral gericht op hun eigen veiligheid. Daar hebben wij als gemeente ook zorg voor. Vooralsnog beschikken ze niet over beschermingsmiddelen of geweldsmiddelen zoals de wapenstok, waarmee ze zichzelf kunnen verdedigen in noodgevallen. Mevrouw Koptagel: Het probleem is mij bekend, ook vanuit mijn werkachtergrond. Als het zo ver komt en het blijkt dat de boa’s om op te treden middelen nodig hebben, dan zouden wij dat onderwerp hier in de raad ook nog wel op tafel kunnen leggen. Op dit moment weet ik daar geen inhoud aan te geven. De heer Bokšan: Voorzitter. Om Waalwijk vrij en veilig te houden, hebben we een Algemene Plaatselijke Verordening nodig, waarin we regels opstellen die gelden voor de hele gemeente. Vanavond bespreken we een aantal kleine wijzigingen waar we als VVD gewoon mee akkoord kunnen gaan. Wel zien we nog veel dingen waarin we nog kunnen verbeteren als het gaat om onze APV. Die dingen zet ik vanavond voor u uiteen onder het motto ‘verdunnen en versterken’.

Allereerst moeten we onze APV verdunnen door regels te schrappen die niet nodig zijn. De afgelopen jaren is hier op verschillende momenten en manieren aandacht voor gevraagd in deze raad. En terecht, als je het de VVD vraagt, want de APV staat nog vol met overbodige regels. Voor de grap moet u morgen eens de APV van Waalwijk lezen. We hebben regels over rookverboden in bossen tot aan voldoende afstand houden tot water. Vervolgens leggen we al deze regels met andere regels uit en hebben we uitzonderingen die we ook nog eens toelichten. Ik hoor u misschien denken ‘een rookverbod in bossen en veiligheid op het water, dat is toch wel belangrijk?’ Dat klopt. Die regels zijn ook nodig. Het probleem is niet dat deze regels niet nodig zijn, maar dat deze voorbeelden, waarvan ik er nog veel meer kan noemen, allemaal in hogere wetgeving geregeld zijn. De juridische grondslag om op te treden is er dus al. Dat maakt lokale regels overbodig. Notulen raadsvergadering 15 december 2022

30

Helaas zien we dat de APV er in de afgelopen jaren niet veel dunner op is geworden. U kunt daarom van de VVD en D66 volgend jaar een initiatiefvoorstel verwachten, waarin we zelf overbodige regels gaan schrappen. U bent van harte welkom om mee te doen. Wat de VVD betreft moet de APV zich juist alleen richten op zaken die niet al in hogere wetgeving zijn geregeld. Dat laatste brengt me bij het tweede punt, het versterken van de APV. Dat is broodnodig voor de vrijheid en veiligheid van onze gemeente. Ik zei het in november al, straatintimidatie kan en mag er niet bij horen, nooit. Daarom moeten we alles op alles zetten om dit probleem aan te pakken en is er vorige maand een motie om seksuele straatintimidatie te onderzoeken en aan te pakken in de gemeente Waalwijk unaniem aangenomen. Daar worden al de eerste stappen in gezet. Straatintimidatie is echter nog steeds niet strafbaar. Helaas zien we dat landelijke wetgeving om hierop te handhaven nog op zich laat wachten. Wat de VVD betreft hebben we geen tijd om te wachten en versterken we onze APV door straatintimidatie in Waalwijk strafbaar te stellen. Daar dienen we vanavond met heel veel andere partijen een amendement voor in. Voor de VVD is het namelijk een onmisbare stap in de aanpak van straatintimidatie.

Als politiek en als raad moeten we een norm stellen, maar we moeten ons ook realiseren dat we met alleen maar het strafbaar stellen hiervan het probleem nog niet hebben opgelost. Het moet ook worden gehandhaafd en daarom roepen we net als LokaalBelang de burgemeester met klem op nu al in het driehoeksoverleg met de politie en de Officier van Justitie de aanpak van straatintimidatie en de capaciteit die nodig is om het verbod te handhaven onder de aandacht te brengen. Daarmee doen we wat nodig is voor de vrijheid en veiligheid in Waalwijk en pakken we straatintimidatie keihard aan. De heer Van Groos: Aanranding en verkrachting in de openbare ruimte zijn nu al strafbaar. Voor degenen die het helaas ondergaat, is het erg traumatisch. Ondanks het feit dat het strafbaar is, vindt het nog steeds plaats en is het erg moeilijk de daders veroordeeld te krijgen. Denkt u dat u de iets lichtere vormen als straatintimidatie of de andere dingen die u opsomt echt weg krijgt met een bepaling in de APV en een oproep aan de politie om erop te handhaven? De heer Bokšan: Zoals ik net al zei, denken wij dat het strafbaar stellen alleen niet zo veel helpt. Je moet ook handhaving inzetten. De schrijnende voorbeelden die gebeuren, zoals verkrachting, zijn net zo erg en daar moet ook gehandhaafd op worden. Met dat gedeelte ben ik het dus helemaal eens.

Ik denk alleen niet dat je kunt stellen dat we niet op het ene probleem moeten inzetten omdat het andere probleem er ook is. De heer Van Groos: Wat mij betreft wachten we eerst op een plan van aanpak voordat we losse en concrete maatregelen nemen. De heer Metzke: Voorzitter. Mijn partij heeft in het verleden, net als andere partijen, bezwaar gemaakt tegen de omvang van de APV. In 2017 is zelfs nog een motie vreemd door ons ingediend. Ook die van 2022 bevat weer veel waar wij wat op aan te merken hebben. Hij is te dik en wat ons betreft mag de stofkam er goed doorheen. Natuurlijk kunnen we proberen het bij te sturen met een motie of amendement, maar gezien de wijzigingen die sowieso al komen door de Omgevingswet lijkt ons dat niet erg zinvol. En ja, ik zei Omgevingswet, ik ben een optimistisch mens en ga er vanuit dat we hem dit jaar wel mogen verwelkomen. Wat we wel gaan doen, is samen met de VVD werken aan een initiatiefvoorstel voor een compleet nieuwe APV, waarin we alle overbodige regels gaan schrappen. De heer Bokšan refereerde er al aan. Dit pakken we in het nieuwe jaar op, samen met de ambtelijke organisaties. Via deze weg wil ik iedereen uitnodigen mee te denken, mee te schrijven en dit samen op te pakken.

Notulen raadsvergadering 15 december 2022

31

Ik wil ook nog reageren op het amendement van Samen Waalwijk, Lijst IJpelaar en de ChristenUnie om de bedelarij uit de APV van dit jaar te halen. Zoals u kunt horen, zijn wij helemaal voor het indikken van de APV maar wel op een integrale en afgewogen manier. Zoals we al hebben voorgesteld, kunnen we dit volgend jaar met zijn allen bespreken bij het initiatiefvoorstel. Bovendien gaan we nu economisch zware tijden tegemoet en het lijkt ons helaas iets te voorbarig om te stellen dat bedelarij een gesloten boek is in Waalwijk. Wij steunen het amendement dan ook niet. Tot slot dienen wij hier samen met een hele grote meerderheid van de raad een amendement in om straatintimidatie strafbaar te stellen. En ja, hier wordt de APV dikker van – ik ben me ervan bewust dat ik mezelf hier misschien tegen spreek -- maar voor de aanpak van straatintimidatie maken wij graag een uitzondering. In Waalwijk, SprangCapelle en Waspik moet iedereen veilig over straat kunnen. Tot zover. De heer Ottens: Ik werd even getriggerd door de opmerking van D66 over ons amendement om bedelarij te schrappen. Zoals het er nu ligt, is het een aanpassing op grond van een advies van VNG. De burgemeester kan gebieden aanwijzen ter voorkoming of beëindiging van overlast. Als je het hebt over overlast, haal ik het artikel over overlast erbij, waar u dan straatintimidatie aan toevoegt.

Dat geeft al voldoende handvatten om overlast op de openbare weg en in de openbare ruimte aan te pakken. Dit is dus al helemaal een overbodig artikel. Daar zou ik graag een reactie op willen hebben. De heer Metzke: Bedoelt u nu dat de bedelarij een overbodig artikel is of het zojuist ingebrachte amendement? De heer Ottens: Ik bedoel het artikel over de bedelarij, omdat dat al geregeld is en het artikel over de aanpak van overlast in de openbare ruimte niet. Daar zit de kern in. Overlast moet je aanpakken, of het nu om bedelarij, straatintimidatie of andere vormen van overlast gaat. Bedelarij sec is geen overlast. De heer Metzke: Oké, inhoudelijk vind ik het lastig hier een concreet antwoord op te geven. Het staat er nu in en het is niet voor niets aangepast. Wat mij betreft blijft het voor nu staan, maar ik nodig u uit volgend jaar aan te sluiten bij een nieuw initiatiefvoorstel om te kijken of we het wellicht kunnen schrappen. Mevrouw IJpelaar: Voorzitter. Hoe komt het dat wij het vanavond hebben over het schrappen van een bedelverbod uit onze APV? Dat is omdat twee jaar geleden de meerderheid van de toenmalige gemeenteraad vond dat dat verbod er moest komen. Door de overlast van één zichtbaar dakloze die bedelde.

Lijst IJpelaar vond en vindt dat nog steeds zo absurd, want volgens het Europees Hof voor de Rechten van de Mens is dit verbod in strijd met het recht van eerbiediging van het privéleven van een medemens. Wij willen graag een inclusieve gemeente zijn en hierbij hoort ook ondersteuning voor mensen die op de een of andere manier dakloos worden, in plaats van ze te beboeten en uit te sluiten. Vandaar ook dat Lijst IJpelaar mede-indiener is van de motie van Samen Waalwijk, om dit bedelverbod nu voor goed uit de gemeente Waalwijk te halen. Dat is ook als hommage aan Rob Hamers, die de aanleiding was voor dit verbod. Rob is vorig jaar overleden. Opdat hij moge rusten in vrede. Een goed verstand en een goed hart vormen altijd een formidabele combinatie. De voorzitter: Volgens mij hebben we alle fracties gehad, die iets wilden zeggen. Ik geef de portefeuillehouder de gelegenheid om een reactie te geven op de ingediende amendementen. Volgens mij is er ook nog iets gezegd over de prioriteiten in de driehoek dat om een reactie vraagt. Beantwoording college

Notulen raadsvergadering 15 december 2022

32

Burgemeester Ausems: Voorzitter. Volgens mij kan ik uitgebreid antwoorden op de amendementen. Allereerst het amendement over het bedelarij. Mensenrechten zijn ongelooflijk belangrijk en moeten voorop staan. Daarom moet de APV aangepast worden. We willen deze aanpassen zoals voorgelegd en daarmee volgen we de VNG-verordening, omdat bedelarij niet altijd hinderlijk gedrag is. Er kan dus niet altijd op basis van artikel 247 ingegrepen worden en misschien wil je dat ook niet altijd. We willen juist een haakje hebben om in gesprek te gaan met zorgmijders. We willen ze niet beboeten om ze maar te beboeten, maar juist in gesprek gaan met ze. Daarom is het belangrijk dat die mogelijkheid om een gebied aan te wijzen blijft bestaan. Dat moet wel heel zorgvuldig en weloverwogen gebeuren. Ik wil u de toezegging doen dat we dat met u overleggen. Dit is dus alleen een soort instrument in de toolbox om mensen te kunnen helpen en niet om hun menswaardigheid aan te tasten. Dan het amendement over straatintimidatie. Ik vind het echt geweldig dat straatintimidatie zo hoog op uw agenda staan. Dat staat het ook op de mijne. Daarom was ik ook blij met de motie van 10 november, tijdens de begrotingsbehandeling. Toen hebben we inderdaad afgesproken dat wij met een plan van aanpak zouden komen. Dat staat ook in het lokale veiligheidsplan, dat in februari in uw raad komt.

Daar zou ik heel graag op willen wachten, omdat artikel 247 helemaal gelijk blijft. Alleen het woordje ‘straatintimidatie’ wordt toegevoegd. De toelichting wijzigt, maar het meest zwaarwegende argument is dat het juridisch niet houdbaar is. Dat is gebleken bij de gemeente Rotterdam die dit in 2018 als eerste heeft opgenomen in haar APV. Van de tweeduizend meldingen kon bij slechts één zaak tot vervolging worden overgegaan, omdat er sprake was van heterdaad. Die zaak is aangevochten en vervolgens geseponeerd, omdat in de Grondwet vrijheid van meningsuiting is vastgelegd. En het hof oordeelde, gelet op jurisprudentie, dat het artikel in de APV in strijd is met de Grondwet. Hoe vervelend we straatintimidatie ook vinden, en hoe graag we het ook zouden aanpakken, hebben we dus wel een probleem met de Grondwet in dit artikel. De Grondwet gaat boven regels in de APV. Ik zou graag zien dat we de motie van 10 november uitvoeren en daarom zou ik u dit amendement ontraden. Het is aan u. Dan met betrekking tot de driehoek. Ik kan u de toezegging doen dat ik dit in de driehoek bespreekbaar maak. Het staat al in ons veiligheidsplan. Ik vind het prima dat in de driehoek te agenderen. Daarnaast ben ik heel benieuwd naar het voorstel voor verdunning van de APV, want wat net gebeurde, gebeurt bijna altijd.

We kijken namelijk regelmatig naar artikelen die we willen schrappen en vervolgens komen er toch artikelen bij of blijkt het heel lastig om artikelen te schrappen. Tot nu toe werd er steeds een artikel afgevoerd als er een artikel werd toegevoegd. Bijvoorbeeld carbid schieten gaat er nu uit, ondanks dat de politie het er liever in had gelaten. Ik kijk ernaar uit en ik werk er ook graag aan mee. Het moet alleen geen doel op zich worden. Ik zie graag dat onze toolbox goed in orde blijft. Mevrouw IJpelaar: Allereerst dank voor uw antwoord. U zegt dat het amendement wordt aangepast. Aangepast voor wie? We hadden hier maar één dakloze en die is er niet meer. Waarom zou je het amendement gaan aanpassen? U zegt ook dat we een gebied gaan aanwijzen voor zorgmijders. U kunt mensen niet dwingen zorg te accepteren. Dus wat u nu zegt, gaat mij boven de pet. De voorzitter: Volgens mij bedoelt mevrouw IJpelaar het artikel in de APV en niet het amendement. Burgemeester Ausems: Inderdaad, het artikel is aangepast naar aanleiding van de uitspraak van het College voor de Rechten van de Mens. We hebben de VNG-verordening daarbij ook gevoerd en het idee is dat we in heel uitzonderlijke gevallen de mogelijkheid hebben om een gebied aan te wijzen, omdat we het bedelarij niet kunnen aanpakken op basis van het artikel over hinderlijk gedrag.

Bedelarij is immers niet per se hinderlijk, Notulen raadsvergadering 15 december 2022

33

maar kan wel tot een verstoring van de openbare orde en veiligheid leiden. Zo zorg je dus dat je een haakje hebt bij die mensen. Mevrouw IJpelaar: Ik vind dit gewoon niet kunnen, ik ben ontzettend kwaad. Weet u waarom? Omdat u dit nu weer gaan aanpassen voor mensen die er helemaal niet zijn. De voorzitter: Wilt u in het vervolg via de voorzitter spreken? Ik proef de emotie en ik snap het. Volgens mij heeft u hier een meningsverschil, maar de emotie is herkenbaar. De heer Ottens: Ondanks dat het niet volgens ons reglement van orde is, vond ik het gedrag van mevrouw IJpelaar bepaald niet hinderlijk. Ik sluit me aan bij het punt dat zij inbracht. De APV is bedoeld om de openbare orde en veiligheid in de gemeente te regelen, niet om haakjes te hebben om zorgmijders op te sporen. Dat is het argument indertijd ook dat door de vorige burgemeester werd gebruikt om het in te voeren. Wat was het effect? De ene persoon voor wie dit artikel bedoeld was, ging nog meer mijden. Omdat alle vertrouwen, voor zover hij dat nog had, verdween. Ik vind het dan ook misbruik van de APV, wanneer je met dat doel dit artikel in stand houdt. Bovendien staat er nu ‘ter voorkoming van overlast’. Hoe wil je overlast die er niet is voorkomen? En ‘het beëindigen van overlast’. Bedelen doet niets met de openbare orde.

Het kan iets met het gevoel van mensen doen, omdat mensen het confronterend of vervelend vinden, maar er zijn veel meer dingen in onze samenleving die vervelend zijn, maar niet in de APV te vinden zijn. Ik vind dus het doel waarmee u het artikel in Waalwijk in stand laat, ook al is het een wijziging, misbruik van de APV. Burgemeester Ausems: Ik denk dat bedelarij wel een gevoel van onveiligheid mee kunnen geven. Mensen kunnen ook zeggen dat straatintimidatie niet onveilig is, maar het geeft wel een gevoel van onveiligheid. Zo wordt het door mensen ervaren. Daarnaast gebeurt het nu niet in Waalwijk, dat klopt. Ten derde ik heb aangegeven dat we dit artikel niet gaan gebruiken, voordat we het heel zorgvuldig met u hebben afgestemd. U gaat erover. Als u dit echt moet schrappen omdat u het niet vindt kloppen, is het aan u. Ik ontraad het. De heer Bokšan: Ik vind het heel fijn dat de wethouder kan toezeggen deze kwestie te adresseren in haar driehoeksoverleg. Ik vind alleen de reactie op het amendement jammer. In haar reactie op ons amendement geeft de wethouder aan dat een zaak uit Rotterdam door de rechter is geseponeerd. Dat klopt, maar naar aanleiding van dat onderzoek hebben heel veel gemeenten allerlei andere manieren gezocht om straatintimidatie strafbaar te stellen. De gemeente Rotterdam heeft het niet gedaan op de manier die wij voorstellen.

Arnhem doet het wel, maar ook bijvoorbeeld Almere en Alkmaar. Er zijn heel veel andere gemeenten die op allerlei wijzen proberen te zoeken naar manieren om straatintimidatie strafbaar te stellen. Dit is een juridisch houdbare manier. Ik vind het dus jammer dat de wethouder het amendement ontraadt, want het gaat ook om het stellen van een norm. Het is niet alleen dat we erop moeten handhaven want dat is het doel ervan, maar het gaat om het signaal dat we afgeven aan onze inwoners: we staan voor jullie veiligheid en daarom stellen we straatintimidatie strafbaar. Burgemeester Ausems: Ik vind het punt dat we het niet acceptabel vinden heel belangrijk, dus als u straatintimidatie wilt toevoegen aan de titel van artikel 247, sta ik daar helemaal achter. Als u de toelichting wilt veranderen, kan dat ook, maar het is juridisch niet houdbaar. Daarnaast stel je via de APV niets strafbaar maar leg je een bestuurlijke boete op. Dat is iets anders dan strafbaar stellen. Strafbaar stellen doen we in het Wetboek van Strafrecht en dat is hier niet aan de orde. Mevrouw Schilders: Ik heb wederom niet echt een vraag, maar vind het wel een probleem dat er soms haakjes worden gebruikt om met mensen in gesprek te komen en soms haakjes worden gebruikt om diezelfde mensen weer uit te sluiten, omdat het dan Notulen raadsvergadering 15 december 2022

34

weer niet te handhaven is. Ik denk dat we gewoon vaker moeten proberen ervoor te zorgen dat de veiligheid van ons allemaal is. In gesprek komen met elkaar loont altijd. Of daar nu een boete bij hoort of niet, of het nu strafbaar is of niet. Psychische veiligheid en veiligheid op straat is nodig en van ons allemaal. Burgemeester Ausems: Daar ben ik het mee eens. De heer Ottens: Toch nog een vraag naar aanleiding van het amendement van LokaalBelang, VVD en een aantal andere partijen. Stel dat de raad dit amendement aanneemt, terwijl u als burgemeester zegt dat het artikel daarmee juridisch onhoudbaar is. Gaat u dit dan voor vernietiging voordragen? Als burgemeester en college zegt u dat hier een handhavingsinstrument ligt dat op voorhand al niet juridisch houdbaar is. Ik vind dat wel wezenlijk. Burgemeester Ausems: De gemeenteraad gaat over het al dan niet aannemen van het amendement. Er is nog niet heel veel jurisprudentie. De jurisprudentie die er is, heb ik net voor u uitgelegd. Wij zijn van mening en hebben uitgezocht dat het niet juridisch houdbaar is. Dat we een punt moeten maken en willen maken van straatintimidatie staat buiten kijf. Daarom willen we graag die motie van 10 november uitvoeren. De heer Ottens: Over dat laatste zijn we het volstrekt eens, maar u geeft nu op voorhand aan dat het juridisch onhoudbaar is als we dit amendement aannemen.

Dat betekent dat u een instrument in handen krijgt dat juridisch onhoudbaar is. En dus niet kunt gebruiken. Het is dus wel van belang om te weten wat u dan gaat doen. Laat u het zo of gaat u het voordragen voor vernietiging? Ik vind dat een wezenlijke vraag. Burgemeester Ausems: Ik ontraad het amendement. Als we de verdunning van de APV gaan doen, kan ik me voorstellen dat we dit, eventueel in gewijzigde vorm, ter vernietiging aanbieden zoals u het noemt. Ik wil eigenlijk nog steeds wachten op de uitkomsten van het onderzoek naar wat we kunnen doen om straatintimidatie tegen te gaan, want het onderwerp an sich gaat ons echt aan het hart. De heer Ottens: De burgemeester geeft geen antwoord op de vraag. Wat gaat u doen als de raad dit amendement aanneemt, terwijl u nu op voorhand weet dat het juridisch onhoudbaar is? De voorzitter: We vallen in herhaling. Wethouder, als u iets echt onhoudbaar vindt en vindt dat we iets niet moeten doen, kunt u het ter vernietiging aandragen. De heer Ottens wil weten of u dat gaat doen. Burgemeester Ausems: Sorry, dat wist ik niet. Ik weet niet of ik dat instrument zou inzetten. Ik zou kunnen overwegen dat te doen. De heer Ottens: Daarmee maakt u het moeilijk om te besluiten over dit amendement. Nagenoeg de hele raad staat erachter qua inhoud. Dat maakt het lastig de afweging te maken.

De heer Van Zelst: De burgemeester gaf net al aan dat er heel weinig jurisprudentie is. Ik zou het daarom niet voordragen voor vernietiging, maar het opnemen en kijken wat het gaat doen. Misschien kunnen we wel een goede bijdrage leveren aan de jurisprudentie. Burgemeester Ausems: Dank voor de tip. De voorzitter: Dank, heel constructief. De vraag van de heer Ottens is of u de tip overneemt. Notulen raadsvergadering 15 december 2022

35

Burgemeester Ausems: Als dit amendement wordt aangenomen, neem ik de tip over. De heer Bokšan: Ik heb nog een verduidelijkende vraag. De burgemeester ging in haar toelichting op ons amendement in op het feit dat het in de gemeente Rotterdam niet juridisch houdbaar is, maar ik vraag me af of dat een reactie is op ons amendement of op het voorstel van Rotterdam. Is dit amendement door de juristen in Waalwijk bekeken? Burgemeester Ausems: Ja. Het gaat over dit amendement. De heer Bokšan: Dus dan is hinderlijk gedrag ook niet juridisch houdbaar? Burgemeester Ausems: Op basis van hinderlijk gedrag kunnen we bestuurlijk ingrijpen. Het is niet strafbaar, maar we kunnen bestuurlijk acteren. De voorzitter: Je kunt het bestuurlijk beboeten. Is dat antwoord voldoende voor u? De heer Bokšan: Nee, volgens mij gaat het helemaal niet over of het bestuurlijk gaat of via het Wetboek van Strafrecht. Volgens mij delen we boetes voor zwerfafval ook niet uit via het Wetboek van Strafrecht, maar via het bestuursrecht. Het maakt dus helemaal niet uit hoe het gaat. Het gaat erom dat het wordt gehandhaafd en dat iemand die deze overtreding maakt een boete hiervoor krijgt. De voorzitter: Volgens mij is het heel duidelijk wat u bedoelt. De beslissing is straks aan de raad. Zijn er partijen die in tweede termijn willen reageren? Dat is niet het geval.