CConstaterende datwaadhoeke
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 2 Woonbehoefteonderzoek Waadhoeke 2025

Kernsessie 17 februari 2026, gemeente waadhoekeBij agendapunt: Inhoudelijke bespreking voorgestelde contouren visiethema wonen31.231 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

krapte zien we bij 55-minners. Opvallend is de groep

belangrijker is het om continu een vinger aan de pols

23 tot 35 jaar: zij reageren het vaakst, meestal op

te houden hoe de vraag zich ontwikkelt.

producten die ook veel beschikbaar komen en zijn doorgaans weinig kieskeurig, waardoor hun slaagkansen relatief gunstig uitkomen.

5 VRAAGDRUK OP DE HUUR- EN KOOPMARKT

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 66

5.2 SOCIALE HUUR DRUKMATEN Toenemende vraagdruk in de sociale huur Het Planbureau Fryslân publiceert sinds 2021 elk jaar cijfers over de vraagdruk op de sociale huurmarkt in Fryslân. De kaartjes rechts laten de gemiddelde

inschrijfduur van actief woningzoekenden en het gemiddeld aantal reacties voor de meeste Friese gemeenten zien. Daaronder staat specifiek voor Waadhoeke hoe de ontwikkeling sinds 2018 eruitzag. De cijfers zijn duidelijk: sinds 2018 is de sociale huurmarkt in Waadhoeke aanzienlijk krapper geworden. In 2018 lag de gemiddelde inschrijfduur van actief zoekenden nog op ruim een jaar. In 2023 liep dat op naar bijna drieënhalf ONTWIKKELING GEMIDDELDE INSCHRIJFDUUR

jaar. Het aantal reacties op een woning verdrievoudigde in diezelfde periode. De concurrentie is dus flink toegenomen. De gemiddelde inschrijfduur in Waadhoeke komt overeen

ONTWIKKELING GEMIDDELD AANTAL REACTIES

2018

2019

2020

2021

2022

2023

2018

2019

2020

2021

2022

2023

15

17

26

32

37

41

23

29

45

56

64

68

met het Fries gemiddelde en is vergelijkbaar met andere

 Gemiddelde inschrijfduur in gemeenten in Fryslân in 2023. Daaronder:

 Gemiddeld aantal reacties op een woning in gemeenten in Fryslân in

buurgemeenten rondom Leeuwarden. Vooral ‘normale’

de ontwikkeling ervan in Waadhoeke tussen 2018 en 2023. Bron:

2023. Daaronder: de ontwikkeling ervan in Waadhoeke tussen 2018 en

Planbureau Fryslân (2024).

2023. Bron: Planbureau Fryslân (2024).

gezinswoningen zijn populair. De inschrijfduur is daarbij het hoogst en er wordt het vaakst op gereageerd.

5 VRAAGDRUK OP DE HUUR- EN KOOPMARKT

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 67

5.2 SOCIALE HUUR DRUKMATEN Lagere slaagkansen door beperkte doorstroming Naast de inschrijfduur en het aantal reacties zeggen de mutatiegraad en slaagkans ook iets over de druk op de sociale huurmarkt. De mutatiegraad is het percentage

woningen in de bestaande voorraad dat elk jaar beschikbaar komt. De slaagkans is het aantal verhuringen ten opzichte van het aantal woningzoekenden die reageerden op een woning. Hoe hoger de slaagkans, hoe meer woningzoekenden een woning kregen toegewezen. In Waadhoeke komen al sinds 2019 steeds minder woningen beschikbaar. Aan de ene kant komt dat doordat de koopmarkt minder bereikbaar wordt voor huishoudens ONTWIKKELING GEMIDDELDE MUTATIEGRAAD

met een lager inkomen. Voorheen kon een deel van de doelgroep voor sociale huur terecht in de koopvoorraad, omdat die in Waadhoeke relatief betaalbaar was. Dat lukt

ONTWIKKELING GEMIDDELDE SLAAGKANS

2018

2019

2020

2021

2022

2023

2018

2019

2020

2021

2022

2023

9,2%

10%

9,3%

8,3%

7,5%

7,1%

16,4%

14,1%

7,1%

7,1%

6,5%

6,0%

nu niet meer, waardoor het aantal woningzoekenden bij

 Gemiddelde mutatiegraad in gemeenten in Fryslân in 2023. Daaronder:

 Gemiddelde slaagkans in gemeenten in Fryslân in 2023. Daaronder: de

corporaties toeneemt en slaagkansen dalen. Er is ook veel

de ontwikkeling ervan in Waadhoeke tussen 2018 en 2023. Bron:

ontwikkeling ervan in Waadhoeke tussen 2018 en 2023. Bron: Planbureau

Planbureau Fryslân (2024).

Fryslân (2024).

kunnen niet starten door een gebrek aan woningen,

In Waadhoeke liggen mutatiegraad en slaagkans beide

populair is bij woningzoekenden.

waardoor de lijst met wachtenden alleen maar groeit.

onder het Fries gemiddelde, wat erop wijst dat Waadhoeke

vraag aan de ‘onderkant’ van de markt bij starters. Zij

5 VRAAGDRUK OP DE HUUR- EN KOOPMARKT

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 68

5.2 SOCIALE HUUR DRUKMATEN Groep jongeren die actief zoekt sterk toegenomen De bovenste figuur rechts laat zien hoe het aantal zoekenden zich sinds 2018 per leeftijdsgroep ontwikkelt in Waadhoeke. De onderste figuur laat hun slaagkansen zien. Bij alle leeftijdsgroepen is het aantal woningzoekenden in

m

de sociale huur toegenomen. Bijna de helft van alle zoekenden is jonger dan 35 jaar. Parallel zien we dat slaagkansen voor alle leeftijdsgroepen afnemen. Woningzoekenden ouder dan 55 jaar hebben de hoogste slaagkansen. Dat komt waarschijnlijk doordat zij vaak al

 Aantal unieke reacties naar leeftijd, Waadhoeke, 2018-2023. Bron: Planbureau Fryslân (2024).

lang ingeschreven staan en omdat zij vaak reageren op specifiek aanbod, zoals grondgebonden nultredenwoningen. Woningzoekenden jonger dan 55 jaar hebben lagere slaagkansen, variërend tussen de 5 en 9% in 2023. Dat is ongunstiger dan het Fries gemiddelde. Dat de slaagkansen van 23- tot 35-jarigen nog relatief gunstig zijn, komt waarschijnlijk doordat producten die voor hen interessant naar verhouding het vaakst vrijkomen (goedkoop, gestapeld). Daarnaast reageren zij relatief vaak en zijn ze minder kieskeurig.  Slaagkans naar leeftijd, Waadhoeke, 2018-2023. Bron: Planbureau Fryslân (2024).

5 VRAAGDRUK OP DE HUUR- EN KOOPMARKT

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 69

5.3 KOOP MARKTCIJFERS Woningzoekende heeft weinig keuze

80

De figuren rechts laten zien hoe het aantal transacties en

75

het aantal woningen waaruit een koper kon kiezen zich

70

ontwikkelde (de ‘krapte-indicator’). Als de krapte-indicator

76

65 60

onder de 5 ligt, is er sprake van een verkopersmarkt. Ligt

55

het getal tussen de 5 en 10, dan is er sprake van een

50

evenwichtige woningmarkt.

AANTAL TRANSACTIES 78

45 40 35

Ondanks dat de koopmarkt nog steeds erg krap is, is er wel

30 2019

2020

2021

2022

2023

2024

iets meer ontspanning zichtbaar dan afgelopen jaren. Het aantal transacties zien we sinds 2024 weer wat toenemen,

 Ontwikkeling van het aantal verkochte woningen in Waadhoeke, over de periode Q3 2019 t/m Q3 2024. Bron: NVM (2024).

tot ongeveer op het niveau van 2019. We zien tegelijk dat het schommelt; in 2023 was er nog een enorme dip (lees: piek in de vraag) te zien, met nog maar een kwart van de transacties uit 2019-2020. De krapte-indicator nam ook iets toe, maar ligt nog steeds ruim onder de 5. Dat betekent dat er al vijf jaar op rij sprake is van een krappe huizenmarkt en dat kopers weinig keuzemogelijkheden

WONINGTYPE

2020

2023

VERSCHIL

WONINGTYPE

2020

2023

VERSCHIL

Tussenwoning

35

29

-17%

Tussenwoning

1,7

2,5

49%

Hoekwoning

28

19

-32%

Hoekwoning

2,8

4,0

45%

2-onder-1-kap

83

74

-11%

2-onder-1-kap

1,5

2,7

76%

Vrijstaand

128

92

-28%

Vrijstaand

3,5

5,2

47%

Appartement

7

3

-57%

Appartement

1,8

3,0

64%

GEMIDDELD

281

217

-23%

GEMIDDELD

2,5

3,8

48%

hebben. De meeste keus is er bij vrijstaand wonen. Dat product komt ook het vaakst voor in Waadhoeke, en is gemiddeld duurder dan andere woningtypen.

5 VRAAGDRUK OP DE HUUR- EN KOOPMARKT

 Ontwikkeling van het aantal verkochte woningen in Waadhoeke, over de

 Ontwikkeling van het aantal woningen waaruit een woningzoekende kon

periode 2020-2023, uitgesplitst naar woningtype. Bron: NVM (2024).

kiezen (‘de krapte-indicator’), over de periode 2020-2023, uitgesplitst naar woningtype. Bron: NVM (2024).

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 70

5.3 KOOP MARKTCIJFERS Minder keuze, dus hogere verkoopprijzen De figuren rechts laten de ontwikkeling zien van de transactieprijs per type woning en het aandeel woningen

TRANSACTIEPRIJS

€ 500.000 € 400.000

€ 372.200 € 201.800

dat boven de vraagprijs werd verkocht. € 300.000

Door de krapte nam het aandeel woningen dat boven de

€ 200.000

vraagprijs werd verkocht steeds verder toe: in 2020 was dat nog iets meer dan een kwart, in 2023 was dat al ruim

€ 100.000 2019

een derde. Vooral tweekappers zijn gewild: de helft van alle

2020

2021

2022

Hoekwoning

2-onder-1-kap

Tussenwoning

2023

2024

Vrijstaand

Totaal

tweekappers ging boven de vraagprijs weg. In dezelfde periode zien we de gemiddelde transactieprijzen flink

 Ontwikkeling van de transactieprijzen per woningtype in Waadhoeke, over de periode Q3 2019 t/m Q3 2024. Bron: NVM (2024).

toenemen. Die stijging is een direct gevolg van overbieden en een opdrogend aanbod. Betaalbaarheid komt daardoor steeds meer onder druk te staan. Ondanks toenemende druk en stijgende prijzen zien we dat tussen- en hoekwoningen in Waadhoeke nog relatief betaalbaar zijn. Doorstroming in de bestaande voorraad op

WONINGTYPE

2020

2023

VERSCHIL

WONINGTYPE

2020

2023

VERSCHIL

Tussenwoning

€ 146.000

€ 196.000

34%

Tussenwoning

23%

35%

13%

Hoekwoning

€ 159.000

€ 235.000

48%

Hoekwoning

29%

28%

-2%

2-onder-1-kap

€ 223.000

€ 266.000

19%

2-onder-1-kap

42%

49%

6%

Vrijstaand

€ 268.000

€ 391.000

46%

Vrijstaand

21%

26%

5%

Appartement

-

-

-

Appartement

-

-

-

€ 229.000

€ 305.000

33%

28%

35%

7%

Totaal

Totaal

gang brengen zorgt dus voor de beste kansen om meer betaalbare koop op de markt te krijgen.

 Ontwikkeling van de transactieprijzen in Waadhoeke, over de periode 2020-

 Ontwikkeling van het aandeel woningen dat boven de vraagprijs is verkocht

2023, uitgesplitst naar woningtype. Bron: NVM (2024).

in Waadhoeke, over de periode 2020-2023, uitgesplitst naar woningtype. Bron: NVM (2024).

5 VRAAGDRUK OP DE HUUR- EN KOOPMARKT

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 71

6

UITKOMSTEN VELDWERK

6.1 IN HET KORT Dit hoofdstuk

Uitkomsten in het kort

We laten hier de uitkomsten van het veldwerk onder

-

De verhuisbehoefte onder jongeren in Waadhoeke is

Starters zoeken vaak op Franeker, St.-Annaparochie of

jongeren en starters in de leeftijd 18 tot en met 35 jaar

groot, maar het lukt lang niet iedereen om ook echt

andere grotere kernen met voorzieningen, vaak aan de

zien. We vroegen hen naar hun woon- en verhuiswensen

een stap te zetten. De meeste starters en doorstromers

oostkant van Waadhoeke. Lukt dat niet, dan is

en ervaringen bij het zoeken van een woning. Bijna 600

willen binnen drie jaar een (volgende) stap op de

Leeuwarden een uitwijkoptie. Ze wonen het liefst dicht

jongeren en starters vulden de enquête in, wat genoeg is

woningmarkt zetten. Doorstromers hebben iets vaker

bij vrienden en familie, voorzieningen en werk of

om een goed onderbouwd beeld te geven van hun

een urgente verhuiswens (binnen één jaar) dan

studie. Doorstromers zoeken juist veel minder op

woonvraag. We gaan in op:

starters. Hun verhuiswensen zijn erg concreet: de

Franeker en St.-Annaparochie, maar kiezen vaker voor

-

In het kort: samenstelling van de respons (paragraaf

meesten zijn actief op zoek bij een corporatie,

kleinere kernen met voorzieningen. Ze zoeken

6.2);

makelaar of in hun eigen netwerk. Daarbij zoeken

bovendien vaak in de directe omgeving van waar ze nu

Woon- en verhuiswensen van starters en

starters vaak een corporatiewoning, terwijl

al wonen. De provinciehoofdstad staat ook niet op hun

doorstromers: waar oriënteren ze zich, wat voor

doorstromers vaker een koophuis zoeken.

-

product zoeken ze (paragraaf 6.3)?

-

alternatievenlijst.

Bijna alle jongeren die aangeven nog thuis te wonen,

-

Doorstromers zoeken vaak wat ruimere koopproducten.

-

Belemmeringen in hun zoektocht (paragraaf 6.4);

zijn jonger dan 25 jaar. Jongeren die al uit huis zijn,

Starters kijken vaker naar compactere huurwoningen.

-

Dilemma’s in hun keuzeproces (paragraaf 6.5).

samenwonen of kinderen hebben, zijn bijna altijd 26

Daarbij is de wens van doorstromers vaak realistischer;

jaar of ouder. Dat betekent dat het starters in het

zij weten beter welk product je met welk budget kunt

Alle figuren die we in dit hoofdstuk laten zien, zijn

algemeen lukt om voor hun 25ste een eerste stap op de

gebaseerd op de enquête. We vermelden daarom niet

woningmarkt te zetten.

steeds de bron erbij.

6 UITKOMSTEN VELDWERK

-

kopen. Starters zijn daar nog onervarener in. -

Alle groepen ervaren belemmeringen die te linken zijn

We zien onder jongeren een sterke binding met

aan krapte: veel concurrentie, weinig beschikbaar

Waadhoeke. Vrijwel alle jongeren met een verhuiswens

aanbod in gewenst(e) prijs of type of onvoldoende

beginnen met zoeken binnen de gemeentegrens.

aanbod in de gewenste kern.

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 73

6.2 WIE DEDEN ER MEE? LEEFTIJD

Meeste 25-plussers wonen al op zichzelf Om meer inzicht te krijgen in woon- en verhuiswensen van

Geen reacties

Ouder dan 36 jaar

Minder dan 5 reacties

Jonger dan 18 jaar

jongeren en starters tot en met 35 jaar en hun ervaringen bij het zoeken naar een woning nodigden we hen uit om

een vragenlijst in te vullen. We stuurden hen allemaal een

Meer dan 30 reacties

OB

Meer dan 160 reacties

NA

flyer met uitnodiging, en ongeveer 600 van hen vulden de WH

vragenlijst in. De figuren rechts laten zien hoe de

SA

SJ

26 tot 35 jaar

VP

18 tot 25 jaar

responsgroep eruitzag. Omdat we geen referentiegroep hebben, zijn de uitkomsten niet gewogen. Het gaat ons

MI

FI

puur om te zien waar de knelpunten bij hen zitten.

WI BE

TM

OO

BI

KL

Regionale voorzieningencentra en voorzieningenkernen zijn goed vertegenwoordigd in de respons. Van jongeren die de

BO DO

vragenlijst invulden, komt 30% uit Franeker. Kijken we naar de verdeling van leeftijd, dan zien we dat jongeren tot 25 jaar iets vaker reageerden dan de groep daarboven. De

DR BL

meeste respondenten wonen nog bij hun ouders. Deze

Starter

MA

200

DE

150

Doorstromer

BOKK 100

groep bestaat (vanzelfsprekend) het vaakst uit jongeren tot

WJ

HI

TZ

25 jaar. Je zou dus kunnen zeggen dat het veel jongeren lukt om rond hun 25ste wel een woning te vinden.

80%

SKI ZW

FR

HJ

ME

SL PE

SC

250

IN

RI S&P

HUISHOUDENSSAMENSTELLING

BM

BA WIN

AC

30%

27% 50

21%

19% 9%

SP

8% 4%

2%

0 Ik woon bij mijn Alleenstaand zonder ouder(s)/verzorger(s) kinderen

6 UITKOMSTEN VELDWERK

Alleenstaand met kind(eren)

Samenwonend / gehuwd zonder kinderen

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 74

Samenwonend / gehuwd met kind(eren)

6.2 WIE DEDEN ER MEE? VERHUISWENSEN Veel jongeren willen op korte termijn verhuizen De figuren rechts laten zien op welke termijn jongeren en starters tot en met 35 jaar willen verhuizen en wat ze al gedaan hebben in hun zoektocht naar een (nieuw) huis. We

maken in het vervolg onderscheid tussen starters en

241 thuiswonenden

143 stellen of alleenstaanden

hebben een verhuiswens 3 tot 10 jaar

doorstromers. Starters hebben in de vragenlijst aangegeven

willen doorstromen 3 tot 10 jaar

Binnen 1 jaar

Binnen 1 jaar

dat ze nog bij hun ouders wonen. Zij zijn nog inwonend. Doorstromers hebben al eens een stap op de woningmarkt gemaakt. Een deel van hen huurt, een deel heeft een eigen huis. Veel jongeren willen op (redelijk) korte termijn verhuizen, binnen drie jaar. Opvallend genoeg geven doorstromers vaker aan een urgente verhuiswens te hebben. Ongeveer 40% van hen wil binnen een jaar verhuizen. De meeste jongeren zijn al actief op zoek. Starters schrijven zich vaker in bij corporaties. Bij doorstromers zien we juist ‘koopacties’, zoals zoeken op Funda of contact zoeken met een makelaar. Starters en doorstromers geven beide aan binnen hun eigen netwerk of op sociale media te zoeken.

6 UITKOMSTEN VELDWERK

1 tot 3 jaar

1 tot 3 jaar

WAT HEB JE AL GEDAAN OM EEN WONING TE VINDEN? Nee, ik heb geen actie ondernomen Gezocht binnen mijn eigen netwerk of op sociale media Contact gehad met een makelaar Gezocht op websites zoals Funda Gereageerd op een woning van een particuliere verhuurder Ingeschreven bij een particuliere verhuurder Gereageerd op een woning van een corporatie Ingeschreven bij een woningcorporatie

0% Doorstromers

5%

10%

15%

20%

25%

30%

35%

Thuiswonend

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 75

6.3 WOON- EN VERHUISWENS PLEK - STARTERS Starters blijven het liefst binnen eigen gemeente De ‘hittekaarten’ rechts laten het zoekgedrag van starters zien: waar zoeken ze in eerste instantie, en waar zoeken ze nog meer als het in hun voorkeursplaats niet lukt? Starters

zoeken eerst bijna altijd binnen hun eigen gemeentegrens. Daarin zie je het sterke gemeenschapsgevoel in Waadhoeke terug, waar makelaars in hun gesprekken aan refereerden. De voorkeur van starters gaat vaak uit naar Franeker, St.Annaparochie en voorzieningenkernen in het oosten. Ook in tweede instantie zoeken starters vooral lokaal. Vooral Franeker, voorzieningenkernen of kleinere kernen rondom Franeker en Leeuwarden behoren tot de uitwijkopties. Dronryp en Berltsum worden van de voorzieningenkernen bovengemiddeld vaak genoemd als alternatief, vaak door starters uit de nabijgelegen dorpen, maar bij Dronryp ook opvallend vaak door starters uit Franeker. Harlingen behoort amper tot de uitwijkopties. Voorzieningen spelen een belangrijke rol in de keuze van starters. Die hoeven niet per se in de woonplaats zelf aanwezig te zijn, mits de plaats maar dicht bij een stad ligt.

6 UITKOMSTEN VELDWERK

Eerste zoekplaats

Overige zoekplaatsen

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 76

6.3 WOON- EN VERHUISWENS PLEK - DOORSTROMERS Doorstromers zijn honkvaster dan starters De hittekaarten van doorstromers laten grotendeels hetzelfde beeld zien als voor starters: Franeker en voorzieningenkernen in het oosten zijn in eerste instantie

wederom de gewildste plekken. Er zijn ook verschillen. Doorstromers zoeken hun alternatieven vaak over korte afstand: van Franeker naar Dronryp en van basis- en woonkernen naar voorzieningenkernen. Daarbij geldt dat doorstromers uit o.a. Minnertsga, Oudebildtzijl en Vrouwenparochie vaker op St.-Annaparochie georiënteerd zijn en doorstromers uit o.a. Tzum, Wjelsryp of Oosterbierum op Franeker. Doorstromers zoeken bijna niet naar alternatieven buiten de gemeente. Waar Leeuwarden bij de starters vaak tot de uitwijkopties behoorde, zien we dit beeld niet terug bij doorstromers. Een mogelijke verklaring is dat doorstromers al bewust de keuze hebben gemaakt om niet in een stad te wonen. Ook de binding met het huidige dorp en de omgeving kan een rol spelen. Tzummarum wordt als enige voorzieningenkern weinig door jongeren genoemd als alternatief. De startersvraag is hier

Eerste zoekplaats

Overige zoekplaatsen

dus vooral lokaal. 6 UITKOMSTEN VELDWERK

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 77

6.3 WOON- EN VERHUISWENS PRODUCT - STARTERS De factsheet op de volgende pagina laat het gewenste

bruto-jaarinkomen nodig van € 40.000. Bij koopwoningen

starters net dat zetje in de rug zijn om een eerste huis te

product van starters zien, uitgesplitst naar huur en koop.

tot € 250.000 is dat € 52.000 (volgens de Hypotheker, met

kopen. Sinds 2023 kun je in Waadhoeke een starterslening

We vroegen hen naar eigendom, prijsklasse, oppervlakte en

peildatum 1-1-2025). Het gemiddeld inkomen per

aanvragen voor koopwoningen tot € 250.000. Uit de

woningtype. Belangrijk: het gaat puur om wensen, en die

inkomensontvanger in Waadhoeke ligt een stuk lager, met

vragenlijst blijkt dat de helft van de doorstromers de

wijken vaak af van wat ze daadwerkelijk kunnen.

een gemiddelde van € 34.000. Alleenstaande starters

starterslening kent. Bij starters is dat een derde.

zonder eigen vermogen zullen gemiddeld genomen dus Kopen vaak als voorkeur, huren als uitwijkoptie

aangewezen zijn op de sociale huur.

BEN JE BEKEND MET DE STARTERSLENING?

De meeste starters in Waadhoeke kopen het liefst een woning. Tegelijk zien we ook vraag naar huurwoningen.

Wat starters wensen is niet haalbaar via nieuwbouw

Ongeveer een kwart geeft aan geen voorkeur te hebben

De meeste starters zoeken bij voorkeur een koopwoning

voor huur of koop. Uit cijfers en gesprekken blijkt dat

met meer dan 100 m² woonoppervlakte. Bij huurwoningen

starters het liefst kopen, maar dat ze wel bereid zijn om

mag dat iets minder zijn. Leggen we dit naast de gewenste

concessies te doen als dat niet lukt. Dat is in veel gevallen

prijsklasse, dan zien we meteen dat hun wensen niet via

ook nodig; het wensbeeld dat veel starters in eerste

nieuwbouw in te vullen zijn. Of dat in de bestaande bouw

instantie hebben, is in de huidige markt lastig in te willigen.

lukt, is ook maar de vraag. De kansen zijn daar wel wat

Ja Nee

groter. Zet voor koopstarters dus vooral in op vrijspelen Focus op laagste betaalbaarheidsklassen

van bestaand aanbod.

Kijken we naar de gewenste prijsklasse, dan zien we dat starters vooral zoeken naar betaalbare koopwoningen tot €

Starterslening al redelijk bekend bij starters

250.000 en huurwoningen tot de eerste of tweede

Met een starterslening is het mogelijk om net wat meer te

aftoppingsgrens. Voor koopwoningen tot € 200.000 is een

kunnen lenen bij aankoop van een woning. Dit kan voor

6 UITKOMSTEN VELDWERK

Doorstromers

Starters

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 78

6.3 WOON- EN VERHUISWENS PRODUCT - STARTERS GEWENST EIGENDOM

Huur

GEWENSTE OPPERVLAKTE

50%

44%

40%

27%

29%

27%

30%

Koopwoning

Geen voorkeur

Huurwoning

18%

20%

27%

40%

24%

16% 11% 12%

11%

10%

GEWENSTE KOOPPRIJS

50%

Koop

44%

7%

4%

44%

0%

38%

Minder dan 50 m²

30%

50 tot 65 m²

65 tot 85 m²

85 tot 100 m²

100 tot 150 m²

Meer dan 150 m²

GEWENST WONINGTYPE - KOOP

24%

16%

7%

6%

Tweekapper of vrijstaand

Rijwoning

Appartement of rug-aan-rug

Tiny house, woonboerderij of samen bouwen

16%

20% 10%

2%

0% Minder dan € 200.000

Tussen € 200.000 en € 250.000

Tussen € 250.000 en € 300.000

Tussen € 300.000 en € 350.000

GEWENSTE HUURPRIJS

50%

GEWENST WONINGTYPE - HUUR

40%

24%

30%

19%

17%

13%

7%

5%

vrijstaand

Rug-aan-rug of tiny house

Levensloopbestendig

20% 10% Rijwoning

0% Minder dan € 480

Tussen € 480 en € 680 Tussen € 680 en € 730 Tussen € 730 en € 900 Tussen € 900 en € 1.150

6 UITKOMSTEN VELDWERK

Appartement of tweekapper

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 79

6.3 WOON- EN VERHUISWENS PRODUCT - DOORSTROMERS De factsheet op de volgende pagina laat het gewenste

starters. Zij zijn vaker samenwonend en ouder dan starters

dit rijen, tweekappers of vrijstaande woningen. Dit zijn

product van doorstromers zien, uitgesplitst naar huur en

waardoor zij een hoger inkomen hebben of langer hebben

precies de typologieën die instromers op de koopmarkt

koop. We vroegen hen naar eigendom, prijsklasse,

kunnen sparen. Ook kunnen ze opgebouwde overwaarde

zoeken. De vraag is wel of de verkoopprijs past bij het

oppervlakte en woningtype.

meenemen als ze nu al in een koopwoning wonen. Kijken

budget van starters. Opknappers kunnen nog wel eens voor

we naar de huursector, dan zien we - overigens net als bij

een betaalbare prijs op de markt komen, maar gaat het om

Vaker koop-georiënteerd

starters - bijna geen vraag naar middenhuur. Dat

een goed onderhouden woning, dan leg je daar al gauw

Doorstromers zoeken in driekwart van de gevallen een

ondersteunt het beeld dat middenhuur in Waadhoeke

meer voor neer, zeker als het om twee-onder-een-kap of

koopwoning. Er is slechts beperkte behoefte aan sociale

vooral interessant is voor ouderen (zie paragraaf 7.4).

vrijstaand gaat. In de huur laten doorstromers vaak rijen

huurwoningen en een klein deel geeft aan geen voorkeur te

achter. Dat type past qua product en prijs wel bij een

hebben. Dat past ook bij het beeld van corporaties, die

Koop: meer ruimte, huur: compact en betaalbaar

aangeven dat hun doelgroep steeds vaker uit jongeren of

Doorstromers die een koophuis zoeken, zoeken vaak een

starter.

starters en ouderen bestaat. Doorstromers hebben in

woning die groter is dan 100 m². Doorstromers naar de

tegenstelling tot starters vaker een uitgesproken mening

huur zoeken juist ook vaak kleiner dan 85 m². Een deel van

over het gewenste eigendom. Ze hoeven waarschijnlijk

de wensen van koop-doorstromers kun je realiseren met

minder vaak concessies te doen, omdat ze al ‘binnen zijn’

nieuwbouw, maar ook hier geldt dat je moet inzetten op

op de woningmarkt. We vermoeden ook dat doorstromers

doorstroming, vooral om grotere woningen voor een

beter weten wat ze kunnen betalen en wat voor product

schappelijke prijs vrij te spelen.

WAT LATEN DOORSTROMERS ACHTER?

Rij- of hoekwoning Levensloopbestendige woning Kamer met gedeelde voorzieningen

daarbij past, in vergelijking tot starters. Vooral producten die huur-doorstromers achterlaten Doorstromers hebben meer te besteden

zijn gewild voor starters

We zien dat doorstromers meer te besteden hebben dan

Doorstromers laten vooral koopwoningen achter. Vaak zijn

Vrijstaande woning Twee-onder-één-kapwoning

Bedrijfswoning of boerderij Appartement, flat of studio

0 Koop

6 UITKOMSTEN VELDWERK

10

Corporatiehuur

20

30

40

50

60

Particuliere huur

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 80

70

6.3 WOON- EN VERHUISWENS PRODUCT - DOORSTROMERS GEWENST EIGENDOM

Huur

GEWENSTE OPPERVLAKTE

76%

60%

11%

13%

Koop

66%

70%

50%

44%

40%

Koopwoning

Huurwoning

30%

Geen voorkeur

20% GEWENSTE KOOPPRIJS

10%

30%

25%

15%

15%

12%

10%

11% 1%

3%

1%

Minder dan 50 m²

19% 16%

26%

22%

0%

3%

0%

0%

25% 20%

22%

50 tot 65 m²

65 tot 85 m²

85 tot 100 m²

100 tot 150 m²

Meer dan 150 m²

GEWENST WONINGTYPE - KOOP 9% 5%

34%

27%

12-13%

5%

Vrijstaand

Tweekapper

Rijwoning of boerderij

Samen bouwen

5% 0% Minder dan € 200.000

Tussen € 200.000Tussen € 250.000Tussen € 300.000Tussen € 350.000Tussen € 400.000 en € 250.000 en € 300.000 en € 350.000 en € 400.000 en € 500.000

Meer dan € 500.000

GEWENSTE HUURPRIJS GEWENST WONINGTYPE - HUUR

40%

22%

30%

13-14%

10%

6-7%

Appartement of vrijstaand

Rug-aan-rug

Tiny house of levensloopbestendig

20% 10% 0% Minder dan € 480

Tussen € 480 en € 680 Tussen € 680 en € 730 Tussen € 730 en € 900 Tussen € 900 en € 1.150

6 UITKOMSTEN VELDWERK

Rijwoning of tweekapper

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 81

6.3 WOON- EN VERHUISWENS WAT IS BELANGRIJK? Nabijheid van vrienden en familie belangrijkst

WAARAAN MOET JE WOONPLAATS VOLDOEN?

Starters

Doorstromers

BINDING VAN STARTERS MET HUN HUIDIGE WOONPLEK

De figuur rechts laat voor starters en doorstromers zien Regionaal voorzieningencentrum

85%

groepen vinden nabijheid van vrienden en familie het

Voorzieningenkern

57%

belangrijkst, gevolgd door nabijheid van winkels en

Basiskern

61%

Woonkern

33%

waar hun nieuwe woonplaats aan moet voldoen. Beide

Dichtbij werk of studie

Anders

voorzieningen. Starters vinden ook de nabijheid van werk

Aanwezigheid onderwijs

of studie belangrijk. Waarschijnlijk komt dat omdat starters minder vaak een auto hebben en afstanden dus lastiger te overbruggen zijn. Dit verklaart mogelijk ook waarom veel

BINDING VAN DOORSTROMERS MET HUN HUIDIGE WOONPLEK

starters Leeuwarden als zoekplaats aangeven. Doorstromers kijken weer vaker naar de aanwezigheid van

Omringd door groen

Winkels en voorzieningen

groen of onderwijs. Dit kan te maken hebben met dat zij rekening houden met hun (toekomstige) kinderen in het kiezen van een woonplek. Starters vaakst gebonden aan voorzieningen

Nabijheid familie/ vrienden

Regionaal voorzieningencentrum

23%

Voorzieningenkern

63%

Basiskern

43%

Woonkern

55%

Aanwezigheid zorgvoorzieningen

We vergeleken voor beide groepen in hoeverre hun

minst. Dat strookt ook met het beeld dat we net zagen: de

al bewust naartoe en hechten mogelijk veel waarde aan de

zoekplaats verschilt van hun huidige woonplaats.

nabijheid van voorzieningen, werk of studie is belangrijk.

mienskip in dorpen. Mogelijk speelt de aanwezigheid van

Omgekeerd weet je dan ook hoe groot de binding met hun

Doorstromers zijn juist vaak gebonden aan

een basisschool ook een rol.

woonplaats is. We zien dat starters sterk gebonden zijn aan

voorzieningenkernen (en dus veel minder aan Franeker of

plekken met voorzieningen. In woonkernen is dat juist het

St.-Annaparochie) en woonkernen. Zij verhuisden daar vaak

6 UITKOMSTEN VELDWERK

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 82

6.4 BELEMMERINGEN Alle belemmeringen hangen samen met schaarste

WELKE OBSTAKELS KOMEN STARTERS EN DOORSTROMERS TEGEN TIJDENS HUN ZOEKTOCHT?

De figuur rechts laat zien welke belemmeringen starters en doorstromers ervaren tijdens hun zoektocht naar een nieuwe woning. De vaakst genoemde belemmeringen zijn

allemaal gerelateerd aan schaarste. Zo geven jongeren aan dat er te weinig aanbod is in het gewenste prijssegment, van het gewenste type of op de gewenste locatie. Ze geven ook aan dat ze veel concurrentie van andere woningzoekenden ervaren. De verschillen tussen starters en doorstromers en huur en koop zijn minimaal. Deze obstakels ervaart dus bijna iedereen op de (starters)markt wel in zekere mate. Opvallend is dat doorstromers vaker

Veel concurrentie van andere zoekers Hindernissen in wet- en regelgeving Lastig om de geldzaken rond te krijgen Te laat of niet ingeschreven voor een huurwoning Lastig om aan de juiste informatie te komen Wat ik wil, kan ik niet betalen Te weinig aanbod in de juiste kwaliteit woning Te weinig aanbod in de plaats waar ik zoek

dan starters ervaren dat zij concurreren met anderen of dat het gewenste aanbod ontbreekt. Het is dus belangrijk om ook voor hen de juiste producten te bouwen.

Te weinig aanbod in het gewenste type Te weinig aanbod in het gewenste prijssegment Geen problemen

Veel problemen

Jongeren laten ons ook weten dat betaalbaar aanbod ontbreekt in zowel koop als sociale huur. Ze geven ook aan dat er veel wordt overboden en dat ze concurrentie ervaren

Doorstromer huur

Starter huur

Doorstromer koop

Starter koop

van zoekers van buiten de gemeente. Makelaars herkennen dat beeld ook. Dit maakt het lastig om in eigen dorp iets te vinden, terwijl dat wel vaak de voorkeur heeft. 6 UITKOMSTEN VELDWERK

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 83

6.5 DILEMMA’S 25

18

Doorstromers kiezen liefst in één keer het juiste

12

15

10 8

10

6

figuren rechts laten zien hoe starters en doorstromers

52 58

6 UITKOMSTEN VELDWERK

Starters

Doorstromers

90-94

95-100

85-89

80-84

75-79

70-74

65-69

60-64

55-59

50-54

45-49

40-44

35-39

30-34

95-100

90-94

50 59 Wachten op een koopwoning

Eerst huren, dan kopen

85-89

0

het gewenste product.

80-84

0

75-79

5

zijn naar een ruimere woning zagen we al eerder terug bij

70-74

10

5

65-69

ruimere woning kunnen kopen. Dat doorstromers op zoek

60-64

15

10

55-59

20

15

50-54

25

20

45-49

30

25

40-44

30

35-39

35

hebben geen uitgesproken voorkeur over de plek, maar zijn

30-34

40

35

25-29

40

handen uit de mouwen willen steken als ze daardoor een

Sneller verhuizen

Langer thuis wonen

af. Doorstromers wachten liefst op de juiste woning. Ze

met starters. Doorstromers lijken ook iets vaker hun

25-29

39 Kleinere instapklare woning

ongeacht in welke plaats, maar ze wachten ook hun keuze

wel meer gebonden aan hun eigen woonplaats vergeleken

20-24

56

20-24

Starters hebben het liefst een instapklare (huur)woning,

48 Ruimere kluswoning

15-19

een koopwoning.

15-19

0

of die ‘woonklaar’ is en de bereidheid om te wachten op

5-9

2 0

10-14

waar ze willen wonen, de grootte van een huis in relatie tot

4

10-14

daarop reageren. Jongeren zijn vooral uitgesproken over

5

0-4

van jongeren legden we ze een aantal dilemma’s voor. De

14

5-9

Om meer inzichtelijk te krijgen in keuzes en afwegingen

16 20

0-4

product, bij starters is tussenoplossing ook goed

Eigen woonplaats

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 84

Verhuizen naar een andere plaats

7

WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

7.1 IN HET KORT Dit hoofdstuk

Uitkomsten in het kort

appartementen op gewilde locaties bij voorzieningen.

We lieten in hoofdstuk 3 zien hoe groot de komende jaren

-

De verwachting is dat er in heel Waadhoeke tot 2035

Het is denkbaar om ook mondjesmaat wat toe te

de verwachte woonbehoefte per kern of cluster is. Hierna

afgerond 300 tot 400 extra sociale huurwoningen

voegen in het hogere middenhuursegment om

vertalen we dat naar een kwalitatief programma voor de

nodig zijn om in de vraag te voorzien. Het gaat om

sociale huur, middenhuur en koop (paragrafen 7.2 t/m

31% van de netto-opgave. Hiermee laat je het aandeel

7.5).

sociale huur in de gemeente licht stijgen, van 24% nu

met de nadruk op betaalbaar wonen. Het gaat om

naar 24 à 25% in 2035. Je zorgt daarmee voor wat

afgerond 550 tot 750 koopwoningen tot 2035. Omdat

‘ontspanning’ op de krappe sociale huurmarkt in de

bouwen voor starters via nieuwbouw financieel lastig

regio (zie ook hoofdstuk 5).

kan zijn, moet je ook inzetten op doorstroming in de

Er is vooral vraag naar compacte grondgebonden

bestaande voorraad. Bouw daarom ook voor jonge

woningen die voor meerdere doelgroepen geschikt zijn.

doorstromers die nu nog in woningen voor starters

Verderop staan schema’s met een kwalitatief programma

Dat betekent dat er nu ouderen in kunnen wonen,

wonen. Er is ook vraag naar levensloopgeschikte

per kern, uitgedrukt in nullen en plussen. Ze zijn bedoeld

maar dat er later eventueel ook een jong gezin in kan.

woningen op kleinere kavels in het segment tussen 4

als houvast bij het maken van plannen. Elke rij (dus

Daarmee bouw je een product dat ook op termijn nog

en 4,5 ton, met een oppervlak van 80 tot 100 m².

horizontaal) geeft aan hoe het programma er in de ideale

gewild is. In grotere kernen is soms ook vraag naar

Betaalbaar wonen toevoegen kan ook door bestaand

situatie per kern uitziet. Ter illustratie: heb je in totaal 100

appartementen voor jong en oud. Soms kan toevoegen

vastgoed een tweede leven te geven.

woningen nodig, en de verdeling is rij: ++, appartement:

ook het resultaat zijn van sloop en nieuwbouw.

Verspreid over het hoofdstuk staan de belangrijkste conclusies uit de gesprekken met de corporaties, Huurdersbelang Fryslân en makelaars.

+, grondgebonden nultreden: +, dan is de verdeling dus

-

-

instroom uit andere regio’s aan te trekken.

-

In de koopsector is behoefte aan een mix van types,

Er is vraag naar afgerond 100 tot 125 woningen in de

50, 25, 25. Verticaal hoef je de verdeling in plussen niet

middenhuur, vaak voor de doelgroep ouderen. Het

aan te houden, maar ze geven wel een orde van grootte

gaat om moderne, ruime en comfortabele

weer: grotere kernen hebben wat meer plussen dan kleine.

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 86

7.2 WENSPROGRAMMA IN ÉÉN OVERZICHT Focus op betaalbaar wonen

Middenscenario als houvast voor programmering

Meer dan twee derde betaalbaar

De conclusie uit de vorige hoofdstukken is helder: de vraag

Het schema hieronder laat zien hoe de prijsverdeling in de

Het Rijk verplicht gemeenten om erop te sturen dat op

naar betaalbaar wonen is groot. Deels vanuit ‘zichtbare’

totale netto-opgave er tot 2035 in de ideale situatie uitziet.

regioniveau twee derde van het programma in het

groepen, zoals huishoudens die staan ingeschreven bij

Dat is het gevolg van nieuwbouw, sloop én transformatie.

betaalbare segment valt. Op basis van het Socrates-model

corporaties, doorstromers van huur naar koop of koop-

We rekenen hierna met het middenscenario. We laten ook

voldoet Waadhoeke ruimschoots aan die eis, met zelfs 73%

starters die actief op zoek zijn. Maar deels ook vanuit een

een laag en hoog scenario zien. Het lage scenario gaat uit

betaalbaar. Specifiek voor middenhuur verwachten we op

‘verborgen vraag’ door thuiswonende jongeren die hun

van een lagere koopkracht en zwakkere economie. Meer

basis van gesprekken met stakeholders en andere signalen

verhuiswens eerst maar uitstellen, omdat passend aanbod

huishoudens doen dan een beroep op sociale huur. In het

dat het aandeel middenhuur in de praktijk wat lager mag

ontbreekt.

hoge scenario geldt het omgekeerde beeld.

zijn dan uit Socrates blijkt. Zie daarvoor ook paragraaf 7.4.

Hoe groot de vraag naar betaalbaar wonen precies is,

SOCIALE HUUR

MIDDENHUUR

TOT € 900 PER MAAND

€ 900 TOT € 1.184 PER MAAND

LAAG

33%

13%

MIDDEN

31%

HOOG

24%

berekenden we op basis van het nieuwste Socrates-model uit 2024. Dat model laat zien hoe de totale vraag zich verdeelt over sociale huur, middenhuur en koop, in diverse prijssegmenten. We vertaalden de uitkomsten naar de situatie in Waadhoeke door te corrigeren voor het inkomensniveau en prijsverschillen op de koopmarkt. De huizenprijzen liggen in Waadhoeke namelijk lager dan gemiddeld in Nederland, waardoor iemand met een lager inkomen (in normale marktomstandigheden) sneller een koopwoning kan kopen.

KOOP GOEDKOOP TOT € 285K

BETAALBAAR € 285K - € 355K

MIDDELDUUR € 355K - € 610K

DUUR BOVEN € 610K

53%

22%

12%

12%

7%

10%

59%

21%

11%

15%

12%

8%

68%

24%

13%

18%

14%

1.100 ERBIJ TOT 2035

 Gewenste verdeling van de totale behoefte van 1.100 woningen (zie paragraaf 3.5) over sociale huur, middenhuur en koop, in diverse prijssegmenten. De grens voor goedkope koop is benaderd met behulp van de enquête onder jongeren en starters. Bron: ABF Socrates (2024), gecorrigeerd voor inkomensverschillen en bereikbaarheid van de koopmarkt.

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 87

7.3 SOCIALE HUUR WAT BEPAALT DE VRAAG? Hoe bepaal je de vraag naar sociale huur? De vraag naar sociale huur wordt beïnvloed door veel

aftoppingsgrens liggen (€ 682,96 voor een- en

factoren. We hebben te maken met regels, we zien trends

tweepersoons- en € 731,93 voor drie- of

en er zijn toekomstige ontwikkelingen. Soms kunnen we die

meerpersoonshuishoudens).

goed voorspellen, maar vaak ook niet, zoals economische

-

conjunctuur en situaties op de wereld.

-

Beschikbaarheid: een langdurig tekort aan sociale huur kan ervoor zorgen dat huurders naar buurgemeenten verhuizen waar wél aanbod is.

Een deel van de huurders woont ‘scheef’: met een te

-

Woonmilieuvoorkeuren: we weten dat huishoudens

hoog inkomen in een sociale huurwoning, bijvoorbeeld

met een laag inkomen bij verhuizing vaker dan

omdat de huurder meer is gaan verdienen. In 2022

gemiddeld kiezen voor een plek met voorzieningen,

Regels die de vraag beïnvloeden

woonde in Waadhoeke 19,7% van de huurders scheef,

zoals een supermarkt of school.

Woningcorporaties zijn gebonden aan regelgeving.

waarvan 13,6% ‘goedkoop’ en 6,1% ‘duur’ scheef

-

Er is een maximale inkomensgrens voor sociale huur

woont. Bij goedkope scheefheid woont iemand in een

die jaarlijks wordt geïndexeerd en varieert op basis van

sociale huurwoning, terwijl hij of zij genoeg verdient

huishoudensgrootte. In 2025 is die grens € 49.669

om in een middenhuur- of koopwoning te wonen. Bij

voor een- en € 54.847 voor meerpersoonshuishoudens.

dure scheefheid geldt het omgekeerde.

-

soepele hypotheekvoorwaarden zorgen voor meer vraag naar koopwoningen. -

Extramuralisering van wonen met zorg: hoe sneller dat gebeurt, hoe meer ouderen zelfstandig (blijven) wonen

Corporaties moeten 92,5% van hun bezit toewijzen

-

Toegankelijkheid van de koopmarkt: lage rentes of

en hoe vaker huurders met ggz-ondersteuning in een

aan deze groep. Er is de mogelijkheid om 7,5% vrij toe

Andere ontwikkelingen die de vraag beïnvloeden

te wijzen en dat kan verhoogd worden naar 15%.

Er zijn ook veel andere factoren die de vraag naar sociale

Daarnaast zijn er regels voor passend toewijzen. Bij

huurwoningen beïnvloeden. Dat zijn o.a.:

hoe goedkoper, hoe groter de concurrentie met de

ten minste 95% van de woningen die aan huishoudens

-

sociale huurmarkt en dus hoe lager de vraag naar

Economische ontwikkelingen: bij een groeiende

met een inkomen onder de grens voor passend

koopkracht daalt de afhankelijkheid van sociale huur.

toewijzen worden toegewezen (die grenzen verschillen

Hogere inkomens zorgen voor een kleinere groep die

per soort huishouden), moet de kale huur onder de

aanspraak maakt op sociale huur.

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

reguliere sociale huurwoning wonen. -

De mate waarin beleggershuur een alternatief vormt:

sociale huurwoningen. -

Aanbod van alternatieve producten die de vraag naar sociale huur beïnvloeden.

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 88

7.3 SOCIALE HUUR VERWACHTE BEHOEFTE 285 tot 390 sociale huurwoningen erbij tot 2035

KERN/CLUSTER

Het schema rechts laat zien hoe de vraag naar sociale huur zich naar verwachting tot 2035 ontwikkelt. De eis van het Rijk is dat je programma op regioniveau voor minimaal

30% uit sociale huur bestaat. De bandbreedte van 285 tot

NETTO-BEHOEFTE SOCIALE HUUR TOT 2035 LAAG

HOOG

FRANEKER

95

125

BERLTSUM

15

25

DEINUM

15

20

DRONRYP

35

45

Het aandeel sociale huur binnen de totale voorraad groeit

MARSUM

tot 10*

tot 10*

hierdoor iets, naar 24 à 25% (nu: 24%). Dat is ook

MENAAM

20

30

wenselijk, want de doelgroep voor passend toewijzen ligt in

MINNERTSGA

maatwerk

maatwerk

Waadhoeke op 28%. De verhouding tussen doelgroep en

SEXBIERUM-PIETERSBIERUM

15

20

aanbod aan sociale huur komt hierdoor dus beter in balans.

ST.-ANNAPAROCHIE

25

35

390 sociale huurwoningen houdt daar rekening mee en komt uit op 31% (voor de berekening: zie paragraaf 7.2).

Helemaal naar 28% toe bewegen is niet nodig, omdat we

ST.-JACOBIPAROCHIE

maatwerk

maatwerk

weten dat een deel van de doelgroep scheefwoont in een

TZUM

tot 10

tot 10

TZUMMARUM

maatwerk

tot 10

WINSUM

15

20

DORPEN IN HET NOORDEN

maatwerk

maatwerk

DORPEN IN HET OOSTEN

tot 10

tot 10

DORPEN IN HET ZUIDWESTEN

maatwerk

maatwerk

285

390

koophuis. In sommige kernen is toevoegen maatwerk. Het is belangrijk om daar samen met corporaties en het dorp de precieze behoefte te bepalen.  Verwachte netto-behoefte aan sociale huurwoningen per kern en per cluster, voor de periode 2025-2035, in een laag en hoog scenario. Voor uitleg over de scenario’s: zie paragraaf 7.2. Gebaseerd op analyses eerder in dit woonbehoefteonderzoek. Door afronding kunnen optelverschillen

* In Marsum zien we wel een behoefte, maar door de nabijheid van vliegbasis Leeuwarden zijn er veel planologische restricties waardoor bouwen in Marsum bijna onmogelijk is. We laten in dit rapport wel zien wat de behoefte is die we meten.

bestaan. Bij maatwerk is in het model gerekend met +5 woningen.

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 89

7.3 SOCIALE HUUR PROGRAMMALEIDRAAD Vooral vraag naar multi-inzetbare woningen

KERN/CLUSTER

Rechts laten we zien hoe de kwalitatieve invulling van het programma voor de sociale huur er bij voorkeur uitziet. Het zwaartepunt moet liggen op grondgebonden woningen die

multi-inzetbaar zijn voor verschillende doelgroepen: nu

KWALITATIEVE BEHOEFTE SOCIALE HUUR TOT 2035 RIJ

APPARTEMENT

GGB 0-TREDEN

FRANEKER

++**

++* / **

++**

BERLTSUM

+**

0

+**

DEINUM

+

0

+

DRONRYP

+**

+

+**

sommige grotere kernen is ook ruimte voor appartementen

MARSUM

0/+

0

+/++

voor jong en oud. In kleinere kernen ligt stapelen juist

MENAAM

+

+

++

minder voor de hand. Daar is wel vraag naar ‘reguliere’

MINNERTSGA

+

0

+

vooral om senioren zelfstandig in te laten wonen, maar later ook om andere kleine huishoudens in te huisvesten. In

rijwoningen, vooral in Franeker en in kernen die wat minder

SEXBIERUM-PIETERSBIERUM

+

0/+

+

vergrijsd zijn, zoals Berltsum, Sexbierum-Pietersbierum en

ST.-ANNAPAROCHIE

++

+++*

++ / +++

Winsum.

ST.-JACOBIPAROCHIE

+ / ++**

0

+**

TZUM

+ / ++

0

+

TZUMMARUM

+

0**

+ / ++

WINSUM

+

0

+

DORPEN IN HET NOORDEN

0**

0

0**

DORPEN IN HET OOSTEN

0/+

0

0

DORPEN IN HET ZUIDWESTEN

0 / +**

0

0**

115 - 155

50 - 70

120 - 165

 Gewenst kwalitatief programma voor de sociale huurmarkt, uitgesplitst per kern of cluster. Gebaseerd op analyses eerder in dit woonbehoefteonderzoek en trends op basis van woonvoorkeuren. En verder: 0 = vraag en aanbod zijn in balans, + of ++ of +++ = vraag is (veel) groter dan het aanbod. Het programma per kern moet opgeteld uitkomen binnen de bandbreedtes onderaan. Onderkant = scenario ‘laag’, bovenkant = scenario ‘hoog’. Voor verdere uitleg: zie pagina 86.

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

In principe levensloopgeschikt

* Bouw voor een mix van jong en oud. Dat mogen ook appartementen specifiek voor jongeren of kleine huishoudens zijn. ** Bestaand aanbod is verouderd, dus ook vernieuwen.

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 90

7.3 SOCIALE HUUR PROGRAMMALEIDRAAD Kwalitatieve aanwijzingen voor elke kern

Bouw vooral voor kleine huishoudens. Corporaties in

gewild blijven, zoals Franeker. Op andere plekken kan

Hierna geven we nog een aantal aanwijzingen mee voor

Waadhoeke huisvesten steeds meer alleenstaanden

juist het omgekeerde spelen: teruglopende vraag

het samenstellen van het programma voor de sociale huur.

en stellen en steeds minder gezinnen. Hun voorraad

vanuit dorpen zelf en dus de keuze om verdund terug

Die gelden in principe voor elke kern.

is daar nog lang niet altijd op afgestemd. Richt je

te bouwen. Dat speelt vooral aan de noordkant van

daarom via nieuwbouw op producten die multi-

de gemeente, langs de Waddenkust. Zie ook de

Vergroot het aanbod voor jongeren en starters. Er

inzetbaar zijn. Dat betekent: met een plattegrond die

volgende pagina.

zijn allerlei signalen die laten zien dat er onvoldoende

past bij meerdere doelgroepen, maar niet aanvoelt als

aanbod is voor starters en jonge doorstromers op de

een typische seniorenwoning. Daarmee breng je ook

sociale huurmarkt. We zien dat terug in de enquête

meer balans in de voorraad, die nu grotendeels nog

die jongeren invulden en horen dat in gesprekken

uit ruime gezinswoningen bestaat. In kernen met een

met stakeholders. Ook cijfers bevestigen dat:

duidelijke woonzorgfunctie kun je ook denken aan

jongeren tot 23 jaar hebben de laagste slaagkansen,

producten die wél specifiek voor senioren zijn, zoals

en die zijn de laatste tijd bovendien het snelst

geclusterd wonen. Aanbod voor kleine huishoudens

teruggelopen. Bij 23- tot 35-jarigen zijn de

vergroten kan ook door woningen te splitsen of

slaagkansen ook lager dan gemiddeld, terwijl die

andere manieren van samenwonen toe te staan.

1.

2.

groep zorgt voor bijna de helft van alle reacties op woningen in Fryslân. Bedien hen met nieuwbouw of

3.

Blijf overal vernieuwen. In sommige buurten staat

door woningen in de bestaande voorraad vrij te

verouderd corporatiebezit en is vervanging of

 Woningen in Berltsum die voor meerdere doelgroepen geschikt

spelen, bijvoorbeeld door ook te bouwen voor jonge

verbetering nodig. Het is belangrijk om daar ook oog

zijn. Foto: Wonen NWF.

doorstromers. Bij nieuwbouw kun je o.a. denken aan

voor te hebben, desnoods in combinatie met

kleine appartementen specifiek voor deze doelgroep.

verdichting in bestaande buurten in kernen die lang

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 91

7.3 SOCIALE HUUR OMGAAN MET ONZEKERHEDEN Wat gebeurt er na 2035?

Omgaan met onzekerheden op lange termijn

Hoe de vraag naar sociale huur zich op de lange termijn

Op plekken waar de vraag op termijn mogelijk afneemt, is

De afbeelding hieronder illustreert het principe van de

ontwikkelt, is nu nog lastig te zeggen. Het ligt voor de

het belangrijk om wél te blijven investeren, zodat kernen

rollende voorraad.

hand dat de vraag na 2035 afneemt, omdat sterfte onder

aantrekkelijk blijven. Dat kan door te denken in een

‘babyboomers’ groter wordt en er dus over de hele breedte

rollende voorraad: met nieuwbouw kwaliteit aan een kern

van de woningmarkt meer ontspanning ontstaat. Het aantal

toevoegen (“het tapijt uitrollen”), om vervolgens incourante

babyboomers is in Waadhoeke relatief groot (zie ook

woningen af te breken (“het tapijt weer oprollen”). Dat

paragraaf 3.2). Als de vraag daadwerkelijk terugloopt, dan

mag gepaard gaan met verdunning, zoals: acht incourante

zal dat vooral merkbaar zijn in kleinere kernen. In grotere

woningen afbreken, zes kwalitatief goede woningen

kernen blijft de vraag langer stabiel, omdat die plekken per

terugbouwen. Corporaties in Waadhoeke werken in veel

saldo meer huurders aantrekken, vanwege bereikbaarheid

kleinere kernen al op deze manier.

en nabijheid van voorzieningen. Onderstaand schema laat schematisch zien hoe de behoefte aan sociale huur

Investeer je op termijn niet meer in zulke kernen, dan loop

(overigens nu al) verschilt per soort kern.

je het risico om in een negatieve spiraal terecht te komen,

 Netto daling

Netto groei 

waarin matige kwaliteit overgaat in afname van de woningvraag. Dat kan zelfs overslaan op de koopvoorraad. Dat wil je te allen tijde voorkomen.

2025

2035

2045

 Verwachte ontwikkeling per soort kern in de komende jaren. Stippellijn =

 Denken in een rollende voorraad: het tapijt uitrollen (nieuwbouw)

sociale huur, doorgetrokken lijn = totale behoefte. Het gaat om een schematische

betekent aan de achterkant het tapijt weer oprollen (sloop van oude,

weergave.

incourante woningen). Zo vernieuw je de voorraad en houd je kernen waar de vraag (op termijn) mogelijk terugloopt gewild.

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 92

KADER: WAT ZEGGEN DE CORPORATIES? Behoefte is leidend voor plek en product

Vraag naar seniorenwoningen blijkt niet uit cijfers

Incidenteel verkoop, vooral om balans te creëren

Toevoegingen in de sociale huursector bestaan de komende

Signalen vanuit de markt over de grote vraag naar

Corporaties verkopen af en toe woningen, maar die

jaren vooral uit producten voor kleine huishoudens. Dat is

seniorenwoningen stroken niet met wat corporaties meten.

woningen gaan lang niet altijd naar koop-starters, omdat

en blijft de belangrijkste doelgroep van corporaties. Van

Omdat senioren vaak al lang ingeschreven staan,

het vaak om ruime gezinswoningen gaat die buiten het

oudsher bestaat de sociale huurvoorraad juist vaak uit

seniorenwoningen vaker muteren en omdat het aanbod

prijsbereik van starters vallen. Het belangrijkste doel is

ruime gezinswoningen. Aanbod van dat type is er

ruim is ten opzichte van de vraag, hoeven ouderen niet

balans aanbrengen in de voorraad. Daarmee spelen ze in

voldoende. Door voortaan meer compacte woningen te

lang te wachten voor ze een woning toegewezen krijgen.

op het kwaliteitsvraagstuk: verkopen, om vervolgens elders

bouwen die multi-inzetbaar zijn voor jong en oud zorg je

Beide corporaties richten zich daarom liever op ‘normale’

beter passende woningen terug te bouwen (kleiner,

voor een betere balans in de voorraad. Wonen Noordwest

compacte woningen die makkelijk senior-proof te maken

compacter). Dat gebeurt vaak op plekken waar ook op

Friesland bouwt in alle soorten kernen, mits er vraag is. In

zijn. Er moet dus wel ruimte zijn voor bijvoorbeeld een

termijn nog vraag wordt verwacht, zoals in kernen met

kernen met veel vraag resulteert dat vaak in groei, in

traplift en de plattegrond moet ruim genoeg zijn om met

voorzieningen die goed bereikbaar zijn. De doelgroep voor

zwakkere kernen is eerder sprake van stabilisatie of

hulpmiddelen te kunnen leven, maar die voorzieningen

sociale huur woont per saldo vaker in dat soort kernen.

incidenteel zelfs verdunning, zoals in kernen langs de

hoeven niet bij de oplevering al aanwezig te zijn. Vaak

Waddenkust. Bouwen voor de behoefte nu én in de

wordt ook gekozen voor ingrepen in de bestaande

toekomst blijft bij beide corporaties het uitgangspunt, ook

voorraad, omdat ouderen dan langer in hun eigen woning

al is dat met de huidige prijzen en het gebrek aan ruimte

in hun eigen vertrouwde omgeving kunnen blijven wonen.

soms lastig.

Wonen Noordwest Friesland ziet weinig heil in doorstroming: ouderen verhuizen vaak pas als het écht niet anders meer kan. Als er geen noodzaak is, slaan ze een verhuizing liever af.

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 93

KADER: WAT ZEGT HUURDERSBELANG FRYSLÂN? Behoefte is groot, maar er is te weinig grond en geld

oplossen met nieuwbouw van bijvoorbeeld Knarrenhof-

Bied goedkope huren aan, maar verspreid ze wel

De vraagdruk op de sociale huurmarkt nam de laatste tijd

achtige concepten, om zo doorstroming op gang te

Er is nog steeds veel vraag naar woningen in het goedkope

flink toe, niet alleen in de grotere kernen, maar ook in de

brengen. Tegelijk weten we ook dat ouderen pas verhuizen

segment, bijvoorbeeld door mensen in de bijstand of

dorpen. Er is de komende tijd weinig risico op leegstand.

als het echt niet anders meer kan. Denk dus ook na over

kwetsbare groepen. Vaak staan die woningen bij elkaar in

Wonen Noordwest Friesland is actief in de dorpen, ook in

andere oplossingen, zoals splitsen of zorggeschikt maken

één buurt. Dat kan impact hebben op de leefbaarheid. Het

kleinere kernen, en investeert op veel plekken. Accolade

van bestaande woningen. Sommige complexen zijn juist

aanbod aan goedkope huurwoningen neemt steeds verder

heeft woningen in Franeker, waarbij het bouwen van

gelabeld voor ouderen, maar zijn weinig gewild. Denk daar

af, omdat woningen verduurzaamd en verbeterd worden en

nieuwe woningen in Franeker niet de hoogste prioriteit

na over omvorming tot jongereneenheden, zodat het

de huurprijzen na mutatie bijna altijd stijgen. Sommige

heeft. Beide corporaties zijn ook actief in andere

aanbod beter matcht bij de vraag. Bouw je wel nieuw voor

huurders hebben liever een minder duurzame en dus

gemeenten en wegen investeren in Waadhoeke af tegen de

ouderen, doe dat dan bij de juiste voorzieningen en zo veel

goedkopere woning. Ze kiezen er soms bewust voor om de

vraag en kansen in die andere gemeenten. Oproep aan de

mogelijk in het eigen netwerk van ouderen.

verwarming een paar graadjes lager te zetten, zodat de

gemeente is om actief te zoeken naar locaties voor sociale

energierekening laag blijft. Daar hebben huurders zelf grip

huur, omdat er anders te weinig tempo wordt gemaakt.

Risico: weinig binding met noordelijke dorpen

op. Dat kan wel gezondheidsproblemen opleveren. Kies er

Benader het vraagstuk vanuit mogelijkheden. Denk als

Hoewel er nu ook weer veel vraag is naar woningen in

daarom soms bewust voor om huren laag te houden. Ook

gemeente ook na over je grondbeleid, bijvoorbeeld door

dorpen langs de Waddenkust blijft de kans op snelle

bij huurders met weinig inkomen die net niet in aanmerking

grond tegen minder dan de marktprijs aan te bieden.

doorloop daar het grootst. Daar belanden ook huurders die

komen voor financiële voorzieningen en regelingen is het

nergens slagen of snel een woning nodig hebben en dus

risico op betaalbaarheidsproblemen extra groot.

Dilemma: nieuwbouw of woningaanpassing?

weinig binding hebben met het dorp. De kans is groot dat

Er is een disbalans tussen de samenstelling van de

zij over een aantal jaar al weer verhuizen, wat negatief kan

voorraad (vooral ruime gezinswoningen) en de bewoning

doorwerken op zulke dorpen. Deze plekken blijven

ervan (deels kleine seniorenhuishoudens). Deels wil je dat

kwetsbaar.

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 94

7.4 MIDDENHUUR VERWACHTE BEHOEFTE Vraag naar middenhuur is vaak second-best-keuze

Doelgroep vaker ‘tussen-wal-en-schippers’

Landelijk zien we dat de vraag naar middenhuurwoningen

Er zijn grofweg drie groepen die in de middenhuur zoeken:

met een huurprijs tussen de € 900 en € 1.184 per maand

1 -

3-

Specifiek als gevolg van schaarste: koop-starters of

Gepensioneerden die van koop naar huur willen, maar

doorstromers vanuit de sociale huur die willen kopen,

sterk is toegenomen. In de huidige krappe markt zijn de

te veel verdienen om voor sociale huur in aanmerking

maar zo veel moeten overbieden dat ze geen kans van

vraag naar middenhuur en het aanbod aan betaalbare koop

te komen. Deze groep is kritisch en zet pas de stap als

slagen hebben. Voor hen is middenhuur vaak een duur

sterk communicerende vaten: schaarste aan betaalbare

het ‘complete plaatje’ klopt. Zij zoeken vaak moderne,

alternatief vergeleken met wat ze hadden betaald als

koop betekent dat huishoudens gedwongen worden om in

comfortabele en ruime appartementen, op plekken met

ze een hypotheek hadden gehad. We vermoeden dat

de vrije sector te huren, mits ze te veel verdienen of te

veel voorzieningen, niet alleen voor dagelijkse

deze groep in Waadhoeke sneller kiest voor een

weinig punten hebben opgebouwd voor een sociale

boodschappen, maar ook voor vermaak. We denken op

alternatief in bestaande particuliere huurwoningen, en

huurwoning. Omdat de vraag zo afhankelijk is van

basis van gesprekken met makelaars dat er in

dus niet voor (relatief dure) nieuwbouw kiezen.

ontwikkelingen in andere segmenten is het belangrijk om

Waadhoeke markt is voor deze doelgroep, deels vanuit

continu in de gaten te houden hoe groot de vraag is. Dat

de regio, maar deels ook van verder weg. Bouw zulke

Niche: luxe bouwen voor vermogende pensionado’s

kan met cijfers, maar ook op basis van signalen van

appartementen wel op gewilde locaties, zoals langs het

Makelaars zien het als kans om met luxere middenhuur-

bijvoorbeeld verhuurders of makelaars.

water in Franeker.

producten nieuwe doelgroepen van buiten Waadhoeke aan

2 -

Huishoudens die met enige urgentie een koophuis

te trekken. Denk aan pensionado’s die hun woning in

Hoewel de bovengrens voor middenhuur vanuit de Wet

zoeken, maar geen passend aanbod kunnen vinden. Zij

Noord-Holland of de Randstad verkopen en met veel

betaalbare huur is vastgelegd op € 1.158 verwachten we

zoeken vaak een woning in een ‘normale’ woonwijk,

vermogen naar ‘rustige’ gemeenten als Waadhoeke

dat er in Waadhoeke vooral vraag is naar het lagere

dus niet per se in een centrum of dicht bij

verhuizen. Achterliggend idee is dat geld meebrengen, dat

middenhuursegment, tot zo’n € 1.050.

voorzieningen. Omdat prijsniveaus in Waadhoeke

uitgeven en daarmee de lokale economie een extra impuls

relatief laag liggen, verwachten we dat deze groep

geven. Het gaat om een nichemarkt voor een groep die

sneller slaagt in de bestaande koopvoorraad dan dat ze

veel geeft om luxe, comfort en wonen op een A-locatie.

kiezen voor relatief dure middenhuur-rijwoningen. 7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 95

7.4 MIDDENHUUR VERWACHTE BEHOEFTE 95 tot 125 middenhuurwoningen erbij tot 2035

KERN/CLUSTER

Het schema rechts laat zien hoe de vraag naar middenhuur zich naar verwachting tot 2035 ontwikkelt. De nieuwste cijfers vanuit Socrates (zie pagina 87) gaan ervan uit dat

10% van de totale woonvraag landt in de middenhuur. Kies

NETTO-BEHOEFTE MIDDENHUUR TOT 2035 LAAG

HOOG

FRANEKER

40

65

BERLTSUM

maatwerk

maatwerk

DEINUM

maatwerk

maatwerk

DRONRYP

10

15

gemeente te binden (zie vorige pagina), dan is dat een

MARSUM

maatwerk*

maatwerk*

reële verwachting. Doe je dat niet, dan verwachten we dat

MENAAM

maatwerk

tot 10

de vraag te hoog is ingeschat. We adviseren dan om een

MINNERTSGA

geen

geen

deel van de vraag naar middenhuur-appartementen om te

je er als gemeente voor om het toevoegen van middenhuur te gebruiken als middel om nieuwe doelgroepen aan de

SEXBIERUM-PIETERSBIERUM

geen

geen

zetten in plannen voor koopappartementen. Kwalitatief

ST.-ANNAPAROCHIE

maatwerk

tot 10

gelden daarvoor dezelfde uitgangspunten: kies voor A-

ST.-JACOBIPAROCHIE

geen

geen

locaties, dicht bij voorzieningen, met het zwaartepunt op

TZUM

maatwerk

maatwerk

Franeker.

 Verwachte netto-behoefte aan middenhuurwoningen per kern en per cluster, voor de periode 2025-2035, in een laag en hoog scenario. Voor uitleg over de scenario’s: zie paragraaf 7.2. Gebaseerd op analyses eerder in dit woonbehoefteonderzoek. Door afronding kunnen optelverschillen

TZUMMARUM

geen

geen

WINSUM

maatwerk

maatwerk

DORPEN IN HET NOORDEN

geen

geen

DORPEN IN HET OOSTEN

geen

geen

DORPEN IN HET ZUIDWESTEN

geen

geen

95

125

N.B.: We hebben het hier over toevoegingen voor reguliere bewoning. Het gaat dus niet om kamerverhuur of het verhuren van zelfstandige woningen met een matige kwaliteit.

* In Marsum zien we wel een behoefte, maar door de nabijheid van vliegbasis Leeuwarden zijn er veel planologische restricties waardoor bouwen in Marsum bijna onmogelijk is. We laten in dit rapport wel zien wat de behoefte is die we meten.

bestaan. Bij maatwerk is in het model gerekend met +5 woningen.

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 96

7.4 MIDDENHUUR PROGRAMMALEIDRAAD Focus vrijwel volledig op appartementen

KERN/CLUSTER

Rechts laten we zien hoe de kwalitatieve invulling van het programma voor de middenhuur er bij voorkeur uitziet. Het merendeel van de vraag gaat uit naar appartementen.

Alleen in Franeker is eventueel op kleine schaal ruimte voor

KWALITATIEVE BEHOEFTE MIDDENHUUR TOT 2035 RIJ

APPARTEMENT

GGB 0-TREDEN

FRANEKER

0/+

+

0

BERLTSUM

0

0

0

DEINUM

0

0

0

DRONRYP

0

+

0

nultredenwoningen in de middenhuur, simpelweg omdat

MARSUM

0

0

0

het product duur is en alternatieven in de koop en sociale

MENAAM

0

+

0

MINNERTSGA

0

0

0

SEXBIERUM-PIETERSBIERUM

0

0

0

ST.-ANNAPAROCHIE

0

+

0

ST.-JACOBIPAROCHIE

0

0

0

TZUM

0

0

0

TZUMMARUM

0

0

0

WINSUM

0

0

0

kern of cluster. Gebaseerd op analyses eerder in dit woonbehoefteonderzoek

DORPEN IN HET NOORDEN

0

0

0

en trends op basis van woonvoorkeuren. ‘GGB 0-TR’ = grondgebonden

DORPEN IN HET OOSTEN

0

0

0

0

0

0

10 - 15

85 - 115

0

‘normale’ rijen, mits er vraag is. Denk bijvoorbeeld aan Franeker-Zuid. We zien geen vraag naar grondgebonden

huur (of zelfs in de vorm van een ander product) dan financieel aantrekkelijker zijn voor ouderen.

 Gewenst kwalitatief programma voor de middenhuur, uitgesplitst per

nultreden. En verder: 0 = vraag en aanbod zijn in balans, + of ++ = vraag is (veel) groter dan het aanbod. Het programma per kern moet opgeteld uitkomen binnen de bandbreedtes onderaan. Onderkant = scenario ‘laag’, bovenkant = scenario ‘hoog’. Voor verdere uitleg: zie pagina 86.

7 WOONBEHOEFTE EN WENSPROGRAMMA

DORPEN IN HET ZUIDWESTEN

In principe levensloopgeschikt

WOONBEHOEFTEONDERZOEK WAADHOEKE | 23 MEI 2025 | DEFINITIEF | 97

7.5 KOOP VERWACHTE BEHOEFTE 550 tot 745 koopwoningen erbij tot 2035

KERN/CLUSTER

Het schema rechts laat zien hoe de vraag naar koopwoningen zich naar verwachting tot 2035 ontwikkelt. Bijna 60% van het totale bouwprogramma in Waadhoeke

moet bestaan uit koopwoningen (zie ook pagina 87). Dat

NETTO-BEHOEFTE KOOP TOT 2035 LAAG

HOOG

FRANEKER

180

245

BERLTSUM

35

45

DEINUM

30

35

DRONRYP

65

90

het in het middenscenario opgeteld om ruim 200 woningen,

MARSUM

15*

20*

in andere kernen gaat het vaak om enkele tientallen.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=waadhoeke&id=e6baef84-228f-4d05-b00d-1f15097ac88b