Document · PDF

Bijlage 1 - Plan Water en Riolering (PWR) 2022-2026

Raadsvergadering 19 mei 2022, gemeente VughtBij agendapunt: Programma Water en Riolering (PWR) en waterafvoerverordening 202242.950 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 5

Groene routes zorgen voor verbinding van de groene ruimtes, meer zichtbaarheid van het groen in de gemeente en een grotere toegankelijkheid (zie ook het groenstructuurplan). Kortom, groen en water vormen een belangrijke factor in Vught voor een aantrekkelijke en leefbare omgeving. We betrekken de lokale inwoners en ondernemers bij de (her)inrichting van de openbare ruimte en het onderhoud. Uit het oogpunt van beheer kiezen we voor een samenhangend gemeentelijk watersysteem in plaats van losse particuliere infiltratiesystemen.

Figuur 11. Voorbeelden van bestaande groenblauwe structuren in Gemeente Vught. Links bij tennisvereniging Wolfsbosch en rechts bij het Lievenvrouwepark.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

23 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

4.2

Doelen

Vanuit de wettelijke watertaken zijn we verantwoordelijk voor de kwaliteit van de openbare ruimte en het woonen leefmilieu. De voorzieningen voor stedelijk afvalwater, regen- en grondwater dragen bij aan de bescherming van de volksgezondheid, droge voeten en schoon water en een schone (water)bodem. We hanteren de volgende lange termijn doelstellingen: Stedelijk afvalwater • Doelmatige inzameling en transport van stedelijk afvalwater. • Voorkomen van ongewenste emissies/gezondheidsrisico’s en beperken overlast voor de omgeving. • Bijdragen aan een duurzame verwerking van afvalwater. Hemelwater • Doelmatige inzameling en verwerking van hemelwater. • Beperken van het risico op wateroverlast. • Beperken van de milieubelasting op bodem en oppervlaktewater. • Bijdragen aan klimaatadaptatie. Grondwater • Voorkomen van structurele grondwateroverlast en -onderlast, afgestemd op de functie van het gebied of object. • Bijdragen aan gebiedsgericht grondwaterbeheer. • Bijdragen aan klimaatadaptatie. Drinkwater • Bijdragen aan de bescherming van drinkwatervoorzieningen. Oppervlaktewater • Borgen bergings- en ontwateringsfunctie van het stedelijk oppervlaktewater. • Bijdragen aan het verhogen van de waterbeleving van stadswateren. • Bijdragen aan klimaatadaptatie. • Bijdragen aan het verbeteren van de waterkwaliteit.

En streven de volgende gidsprincipes na: • Gescheiden inzameling stedelijk afval- en hemelwater (ontvlechten schone en vuile waterstromen); • Bovengrondse en zichtbare verwerking van hemelwater; • Geen lozing van hemelwater op vuilwater riolering; • Integrale benadering stedelijk- en regionaal watersysteem; • Niet afwentelen water- en waterbergingsopgaven naar andere locaties/gebieden, tenzij doelmatig; • Doelmatig beheer en onderhoud van het watersysteem tegen aanvaardbare maatschappelijk kosten; • Voorkomen van versnippering en onbeheersbare rioolvoorzieningen. • Voorkeursvolgorde vasthouden-bergen-afvoeren voor de omgang met hemelwater: • Vasthouden hemelwater met inzet van o.a. doorlatende goten, groene daken, infiltratie in terreinverlagingen in groen • Bergen overtollig hemelwater in stedelijk watersysteem • Afvoeren naar regionaal watersysteem nadat de stedelijke waterberging is gevuld; • Grootschalige goed beheersbare infiltratievoorzieningen in openbaar gebied. • Robuuste (zo min mogelijk onderhoudsgevoelige) oplossingen; • Volgen provinciaal beleid in grondwaterbeschermingsgebieden (gebiedsdossiers). De basisopgave Volgens de Wet milieubeheer en de Waterwet hebben gemeenten drie wettelijke zorgplichten t.a.v. afval-, hemel- en grondwater (zie Bijlage C) en een verantwoordelijkheid voor de zorgplicht drinkwater.

De komende planperiode blijven we op planmatige en doelmatige wijze invulling geven aan deze zorgplichten. Op hoofdlijnen handhaven we de huidige koers en stellen deze bij om in te spelen op de komst van de nieuwe Omgevingswet en klimaatadaptatie.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

24 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Een overzicht van het beleid dat we als gemeente voeren ten aanzien van de drie zorgplichten is opgenomen in Bijlage C. Ook wordt hier ingegaan op de strategieën drinkwater en oppervlaktewater. Met de opzet van dit PWR sluiten we aan op de Omgevingsvisie Noord-Brabant waarin het werken aan veiligheid, gezondheid en omgevingskwaliteit centraal staat. Gemeente, waterschap en waterbedrijf informeren elkaar in een zo vroeg mogelijk stadium over nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen zodat kansen kunnen worden gecreëerd of in ieder geval vroegtijdig randvoorwaarden inzichtelijk worden. Hierdoor kan tijdig worden besproken hoe belangen elkaar raken of strijdig met elkaar zijn en welke financiële/technische consequenties dit heeft. Met de bestuurlijke vaststelling van dit PWR ligt er een basis om de waterketenbelangen in de Omgevingsvisie te verankeren. We blijven de ingezette koers vanuit voorgaande planperiode volgen, zetten vervolgstappen in het risicogestuurd beheer en continueren de samenwerking binnen De Meierij (DWDM). Om te kunnen inspelen op de effecten van klimaatverandering houden we binnen de zorgplichten meer dan voorheen rekening met extreme situaties en waar doelmatig verkleinen we de risico’s.

Om (kosten)effectiever de effecten van klimaatverandering te kunnen opvangen nemen we investeringsbeslissingen in samenhang met investeringen in de openbare ruimte, tenzij dit niet doelmatig is. Daarbij wordt klimaatadaptatie een integraal onderdeel bij investeringen in de openbare ruimte. Door uit te gaan van gemiddelde jaarbudgetten en de voorziening te benutten om al dan niet te temporiseren kunnen we beter sturen op synergie. Het klimaat leidt tot meer aandacht voor de hemelwaterzorgplicht, en dit is dan ook een speerpunt in dit PWR.

4.3

Speerpunten

Met dit PWR geven we invulling aan de wettelijke zorgplichten afval-, hemel- en grondwater (de basisopgave). In het verlengde hiervan hebben we de ambitie om, binnen de reikwijdte van de zorgplichten, bij te dragen aan gemeenschappelijke doelen zoals klimaatadaptatie, duurzaamheid en een gezonde leefomgeving. Om invulling te geven aan onze visie en bijbehorende ambities/gemeenschappelijke doelen hebben we voor de komende planperiode de volgende speerpunten geformuleerd: 1. Werken aan een robuust en klimaatbestendig systeem continueren. 2. Continueren integraal werken. 3. Samenwerken met inwoners en ondernemers.

4.3.1

Speerpunt 1: Waterrobuust en klimaatbestendig

Het klimaat is aan het veranderen. Dat leidt o.a. tot zwaardere buien, een toename van warme dagen en langdurig droge perioden en een verandering van de biodiversiteit. Deze verandering stelt nieuwe eisen aan het watersysteem en de openbare ruimte, aan de waterketen en aan de omgeving om droge voeten en een leefbare omgeving te behouden. Klimaatadaptatie is het proces waardoor we, als samenleving, de kwetsbaarheid voor klimaatverandering verminderen of waardoor we profiteren van de kansen die een veranderend klimaat biedt. In het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie ligt hierbij de focus op de thema’s waterveiligheid, wateroverlast, hittestress en droogte. Ook is er een toenemende aandacht voor behoud van biodiversiteit. Rijk en decentrale overheden hebben met betrekking tot klimaatadaptatie afgesproken zich tijdig aan te passen aan de (versnelde) klimaatverandering om schade te beperken en kansen te pakken. In het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie is de ambitie opgenomen om Nederland in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust te hebben ingericht en dat alle sectoren in 2020 klimaatbestendig handelen. Gemeente Vught gaat hierin een stap verder door 2035 als stip op de horizon te zetten om klimaatbestendig en waterrobuust ingericht te zijn.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

25 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Ambitie Onze ambitie met betrekking tot een waterrobuuste en klimaatbestendige leefomgeving is om (binnen de reikwijdte van de gemeentelijke watertaken) onze bijdragen te continueren aan klimaatthema’s van wateroverlast, droogte, hittestress en aan biodiversiteit. Dit doen we door meekoppelkansen te benutten en belanghebbenden bij elkaar te brengen.

Strategie Combineren van ondergrondse met bovengrondse maatregelen continueren In combinatie met de reguliere onderhouds- en vervangingsmaatregelen continueren we het streven om het rioleringssysteem en de bijbehorende openbare ruimte zoveel mogelijk klimaatbestendig in te richten. We stemmen hierbij af met andere disciplines (bijvoorbeeld ruimtelijke ordening en beheer openbare ruimte) en maken een gezamenlijke afweging. Hierbij liften we zoveel als mogelijk mee met geplande werkzaamheden in de openbare ruimte. Het gaat dan om het zichtbaar maken van water, het verhogen van de belevingswaarde en integratie van water en groen. We benutten de reikwijdte van de zorgplicht riolering om voor maatregelen die bijdragen aan een goed functionerend stedelijk watersysteem uren en middelen beschikbaar te stellen. Blijvend aandachtspunt is de bestaande berging op straat. Bij (her) inrichting van en/of aanpassingen in de openbare ruimte dient deze minimaal gehandhaafd te blijven. Bij (her)inrichting en aanpassingen in de openbare ruimte komt het voor dat de hoogte van het maaiveld wordt aangepast (veelal om esthetische overwegingen). Hierdoor leidt eventueel water op straat makkelijker tot schade bij hevige Figuur 12. Bestaande waterbergende partij bij de neerslag dan in de oorspronkelijke situatie. Bergenshuizensestraat

We voeren de dialoog om te komen tot een klimaatbestendige inrichting van de openbare ruimte Bij de klimaatbestendige inrichting van de openbare ruimte voor bestaand gebied voeren we de dialoog om te komen tot maatwerkoplossingen. Bij ruimtelijke inrichtingen houden wij rekening met de gevolgen van de klimaatverandering om zo waterschade te voorkomen en de gevolgen indien er schade optreedt te beperken. Om toe te werken naar een robuust watersysteem nemen we daarom bij elke ontwikkeling van de openbare ruimte klimaatadaptieve maatregelen en waterrobuustheid mee. Hemelwaterbeleid en waterafvoerverordening De gemeente Vught heeft een waterafvoerverordening opgesteld waarmee de gemeente een instrument heeft om de bebouwde omgeving waterrobuust in te richten. Hieronder enkele kaders en uitgangspunten uit de waterafvoerverordening. Een uitgebreide toelichting inclusief eisen en voorwaarden is opgenomen in Bijlage C. Bij een toename van verhard oppervlak groter dan 100 m2 als gevolg van nieuwbouw of herontwikkeling (inclusief slopen van perceel of pand) streeft de gemeente naar een volledige compensatie van 60 mm waterberging per m2 aan verharding in het betreffende plangebied. Daarbij wordt in lijn met de Brabant Keur van de Brabantse Waterschappen de gevoeligheidsfactor gehanteerd, die rekening houdt met de geohydrologische kenmerken van de bodem..

Een uitzondering voor compensatie wordt gemaakt voor vergunningsvrije daken en een groen dak inclusief waterbergende functie (deze wordt niet als verhard beschouwd). De waterbergingsopgave dient op eigen terrein of binnen het plangebied opgelost te worden. Een (ondergrondse of bovengrondse) voorziening dient tenminste een noodoverloop of noodaansluiting op de riolering te hebben richting de openbare ruimte en boven de gemiddeld hoogste grondwaterstand gerealiseerd te worden. Indien niet aan de waterbergingsopgave voldaan kan worden, dient in overleg met de gemeente naar een oplossing gezocht te worden.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

26 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

De hemelwaterbergingseisen voor (her)ontwikkelingen bij lozing op de gemeentelijke riolering gaan we opnemen in het Omgevingsplan. Voor de hemelwaterbergingseisen bij lozing op oppervlaktewater verwijzen we naar de waterverordening van de waterbeheerders.

Zionsburg Het gehele RWA-stelsel functioneert samen met het oppervlaktewater binnen de kern als een watersysteem, doordat het met elkaar verbonden is. Het noorden watert onder vrijverval af op het Drongelenskanaal. Tot voor kort was Zionsburg geïsoleerd van het watersysteem van Vught. Op landgoed Zionsburg is ruim 1 ha. oppervlaktewater aanwezig. Zionsburg heeft in 2020 alle waterpartijen opnieuw gebaggerd. Vervolgens hebben we het oppervlaktewater van Zionsburg gekoppeld aan het watersysteem van Vught. Hierdoor is een win-win situatie ontstaan. De gemeente heeft meer berging in het watersyteem om het water vast te kunnen houden en Zionsburg heeft waterpartijen die een meerwaarde opleveren door de belevingswaarde.

Het huidige wettelijke stelsel bevat al veel mogelijkheden om klimaatadaptief bouwen juridisch te borgen. In bestemmingsplannen op grond van de Wet ruimtelijke ordening kunnen eisen worden gesteld aan onder meer het minimale vloerpeil en het aanbrengen van waterberging bij (ver)nieuwbouw. De watertoets ondersteunt het gebruik van de mogelijkheden van het bestemmingsplan. Ook kunnen in een exploitatieovereenkomst eisen worden gesteld aan het bouwrijp maken van gronden (waaronder voldoende ophoging). De wetgeving biedt mogelijkheden om aan nieuwe en bestaande lozingen van afstromend hemelwater eisen te stellen, bijvoorbeeld over het bergen van dat water. Dit kan in individuele gevallen met een maatwerkvoorschrift, of gebiedsgericht met een gemeentelijke verordening of de keur van het waterschap. Ook het aanbestedingsrecht biedt mogelijkheden om klimaatadaptief bouwen mee te nemen als criterium in aanbestedingsprocedures. Met de stelselherziening omgevingsrecht worden de mogelijkheden voor decentrale regels over klimaatadaptief bouwen (nog) groter. Zo worden de regels over lozingen van hemelwater onder de Omgevingswet bijvoorbeeld volledig decentraal gesteld. Op grond van de bouwregelgeving (Woningwet en Bouwbesluit) kunnen echter decentraal geen aanvullende eisen worden gesteld aan dakconstructies, die groene daken mogelijk maken.

Ook in het nieuwe stelsel is decentraal maatwerk over constructieve eisen niet mogelijk.

4.3.2

Speerpunt 2: Continueren integraal werken

De afgelopen planperioden hebben we de samenwerking opgezocht binnen de waterketen en het watersysteem. Dit heeft geleid tot afstemming van maatregelen, uniformering en leren van elkaars kennis en kunde. Met de toenemende aandacht voor klimaatadaptatie neemt de interactie tussen onder- en bovengrond verder toe. Hierdoor krijgen we in toenemende mate te maken met partijen die in de openbare ruimte actief zijn. Dit vraagt om een omgevingsgerichte werkwijze, waarbij we bij elke bovengrondse ingreep een belangenafweging maken waarin water een rol van betekenis speelt.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

27 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Ambitie Onze ambitie is om integraal te (blijven) werken. In het nastreven van onze (gezamenlijke) doelen sturen we voortdurend op synergie tussen de werkzaamheden in de waterketen, de ondergrond én de bovengrond. We zoeken de samenwerking op met o.a. nutsbedrijven, woningcorporaties, gebouweigenaren, andere beheerders in de openbare ruimte en particulieren. Door samen te werken in de waterketen kunnen we kosten besparen, de kwaliteit verbeteren, de kwetsbaarheid verminderen, kennis uitwisselen en effectiever inspelen op klimaatverandering.

Strategie We willen nieuwe thema’s in regionaal verband oppakken Met de huidige samenwerking binnen De Meierij kunnen we de gemeentelijke watertaken doelmatig invullen. Nieuwe thema’s zoals klimaatadaptatie, de energietransitie en de aanpak van microverontreinigingen zullen meer aandacht vragen, waardoor de noodzaak tot samenwerken en specialiseren verder toeneemt. Waar doelmatig pakken we thema’s op binnen het samenwerkingsverband. De samenwerkingsovereenkomst voor De Meierij is net verlengd tot 2027. Voor het kunnen realiseren van onze ambities op het gebied van water zien we de waterbeheerder als een logische partner en in drinkwaterbeschermingsgebieden ook de drinkwaterbeheerder. We gaan vroegtijdig in gesprek om af te tasten waar de samenwerking een impuls kan geven aan een voor inwoners en ondernemers betere leefomgeving. We stellen ons omgevingsgericht op De thema’s energietransitie, circulaire economie en klimaatadaptatie leiden ertoe dat we over de grenzen van ons eigen werkveld en over de grenzen van onze eigen afdeling werken, zowel intern (bijvoorbeeld de afdeling RO) als extern (bijvoorbeeld de waterschappen). We houden hierbij onze eigen doelen en ambities voor ogen en dragen naar eigen draagkracht bij aan gezamenlijke doelen en ambities. Zo gaan we bijvoorbeeld, vanwege de klimaatopgave, intensiever samenwerken met instanties als de GGD en woningbouwcorporaties.

Daarnaast continueren we onze samenwerking met de waterschappen. In onderstaand kader is een toelichting opgenomen over de waterbeheerplannen van de waterschappen.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

28 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Waterbeheerplannen 2022-2027 De waterschappen stellen een waterbeheerplan (WBP) op voor een periode van zes jaar. Het waterbeerplan schetst de ambities van het waterschap voor de lange termijn en vertaalt deze ambities naar doelen en maatregelen voor de periode van 2022 tot 2027.

Waterschap De Dommel Het waterschap De Dommel heeft voor 2050 de ambitie gesteld voor een waterhuishouding die robuust, wendbaar en in balans is met de omgeving. Het grond- en oppervlaktewatersysteem kan de grotere weersextremen opvangen door de dempende sponswerking van de bodem en ondergrond in te zetten. Er zijn drie principes gericht op een inhoudelijke sturing aan de watertransitie voor de planperiode van 2022 tot 2027. De drie principes zijn: elke druppel vasthouden en infiltreren waar deze valt; functies passen zich aan het bodem- en watersysteem aan; wat schoon is moet schoon blijven. Naast de drie inhoudelijke principes hanteert het waterschap ook vier uitgangspunten die typerend zijn voor de werkwijze van de komende planperiode. Het waterschap is een activerende overheid en stelt kaders en agendeert. Daarnaast stimuleert het waterschap anderen om te veranderen middels strengere regelgeving en kaders maar ook via subsidieregelingen. Het waterschap verbreed de huidige wateropgaven naar een integrale gebiedsgerichte aanpak door het benutten van de verwevenheid van bebouwing, landbouw en natuur en een transparante afweging en aanpak van alle belangen en doelen in het gebied. Als laatste, wil het waterschap differentiëren per gebied aan de hand van knelpunten, door de grote verscheidenheid aan gebieden te erkennen middels maatwerk.

Waterschap Aa en Maas Waterschap Aa en Maas heeft als ambitie “samen, duurzaam, slim en effectief”. De kern van het werk is het waterbeheer goed regelen en zorgen voor goede bescherming tegen overstromingen vanuit de Maas. Een andere kerntaak is een hydrologisch en ecologisch goed functionerend watersysteem in zowel droge als extreem natte tijden. Daarnaast valt een goed transport en goede zuivering van het afvalwater binnen het werkgebied. Voor het waterschap zijn samenwerkingsverbanden op nationaal, provinciaal en regionaal niveau van belang. Hiermee blijft het waterschap krachtig en herkenbaar in de regio, wordt het waterbelang optimaal ingebracht en wordt er tijdig en adequaat ingespeeld op actuele ontwikkelingen. Middels drie programma’s kunnen de doelen en ambities van het waterschap waargemaakt worden. Dit zijn de programma’s Waterveiligheid, Klimaatbestendig en gezond watersysteem en Afvalwaterketen. Het programma Waterveiligheid is erop gericht bescherming te bieden tegen overstromingen vanuit de Maas en het regionale watersysteem. Hiervoor moeten de waterkeringen periodiek worden getoetst aan veiligheidsnormen. Programma Klimaatbestendig en gezond watersysteem draait om een goed functionerende watersysteem in normale en in extreem droge en natte situaties: klimaatbestendig, robuust, veerkrachtig en stuurbaar.

Zowel de kwantiteit als de kwaliteit zijn hierbij van belang. En het programma Afvalwaterketen beschrijft de doelen en activiteiten binnen de afvalwaterketen, het zuiveren van afvalwater staat hierbij centraal. Het is voor het waterschap belangrijk de maatregelen en de ambities af te stemmen met de partners in en buiten de waterketen. Veel van de wateropgaven van het waterschap hangen direct samen met andere maatschappelijke opgaven en daarbij is afstemming met partners noodzakelijk.

Relatie met de Omgevingswet De bundeling van wetten en de driedeling Omgevingsvisie, Omgevingsplan en Programma’s beoogt een integrale aanpak op strategisch, tactisch en operationeel niveau. Verder ontstaat met de nieuwe wet meer ruimte om gebiedsgericht te differentiëren in beschermingsniveaus wat het over elkaars grenzen werken bevordert.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

29 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

4.3.3

Speerpunt 3: communicatie

Participatie

Een groot deel van het verharde oppervlak ligt op particulier terrein en is de grond privaat eigendom. Samen met inwoners en ondernemers kunnen wij onze leefomgeving verbeteren door bijvoorbeeld hemelwater op eigen terrein te bergen, daken te vergroenen, tegels uit de tuin te halen en meer water in de wijk vast te houden. De komst van de Omgevingswet stimuleert en faciliteert dit proces van samenwerking.

Ambitie We hebben de ambitie om participatie en communicatie in te zetten bij het invullen van onze wateropgaven en andere activiteiten uit onze uitvoeringsprogramma’s. In (potentiële) wateroverlastgebieden en gebieden met gunstige condities voor hemelwaterinfiltratie betrekken we inwoners en ondernemers actief. Bij nieuwe ontwikkelingen dagen we inwoners en ondernemers uit om met stedelijk water de omgeving een impuls te geven.

Strategie We dragen ons nieuwe beleid uit De koers die we in dit programma hebben opgeschreven en de consequenties ervan communiceren we actief. Participatie als vast onderdeel van een project Om samen te werken aan een betere leefomgeving is het streven om bij ieder project een participatietraject te doorlopen. Dit betekent dat bij de start van een project de belanghebbende partijen in beeld worden gebracht om ideeën op te halen. We continueren het beschikbaar stellen van subsidie voor klimaatadaptatie door inwoners Daarnaast combineren we de subsidies, zoals de afkoppelsubsidie, met de beschikbare subsidies vanuit de waterschappen voor een extra stimulans. Zo heeft Waterschap De Dommel de klimaatbufferregeling. Deze is gericht op het ontharden van het stedelijk gebied om daarmee lokaal water vast te houden. Verder streven we er naar burgerparticipatie en – initiatieven die bijdragen aan een water- en klimaatrobuuste leefomgeving, zoals KANT, te subsidiëren. Dit doen we graag in samenwerking met de waterpartners. Indien opgenomen budgetten ontoereikend blijken, bestaat de mogelijkheid om extra budget beschikbaar te stellen. Verder streven we ernaar de afkoppelsubsidie te herzien, zodat ook de aanleg van een groen dak in aanmerking komt voor een afkoppelsubsidie.

We houden rekening met leefstijlen Om gericht te kunnen communiceren zijn drie aspecten van belang: • Welke doelgroepen zijn relevant? • Wat is de invloed van een doelgroep op het behalen van de doelen? • Wat is het belang dat de doelgroep heeft bij een eventuele bijdrage aan de doelen? Door in onze communicatie met inwoners en ondernemers rekening te houden met verschillende doelgroepen en leefstijlen verhogen we de kans op participatie. Het gedrag van de gebruikers van de riolering bepaalt in grote mate de effectiviteit van onze voorzieningen. Om deze reden verstrekken we inwoners en ondernemers informatie over de werking van het stedelijk watersysteem en maken we duidelijk dat we als overheid en maatschappij samen aan de lat staan voor de opgaven waar we voor staan. We houden in onze communicatie rekening met verschillende stadia van bewustwording Via doelgerichte communicatie willen we bepaalde doelgroepen aanspreken om samen met gemeente, waterschap en andere partijen in de openbare ruimte een bijdrage te leveren aan een klimaatrobuuste omgeving. We onderscheiden in onze communicatie verschillende te bereiken stadia: bewust worden, bewust zijn en bewust doen. Voor elk stadium hebben we andere communicatiedoelstellingen: Bewust worden Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

30 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

• •

Alle inwoners van Vught worden zich de komende vijf jaar bewust van de gevolgen van klimaatverandering en verstening. Alle inwoners van Vught beseffen dat water op straat vaker zal voorkomen en dat dit een geaccepteerd verschijnsel is.

Bewust zijn • Spelers in de openbare ruimte houden rekening met de gevolgen van klimaatverandering, verstedelijking en micro-verontreinigingen. • Ontwikkelende partijen houden rekening met een waterrobuuste inrichting van de openbare ruimte. • Aanvragers van een bouw/omgevingsvergunning zijn op de hoogte van subsidies/regels op het gebied van stedelijk water. Bewust doen • Voorlopers van waterrobuuste maatregelen op- en om het huis zijn zichtbare ambassadeurs. • Partijen die bijdragen aan onze ambities krijgen extra aandacht in de media. • Impactprojecten zijn goed zichtbaar in de openbare ruimte. Burgerinitiatief KANT voor groene, watervriendelijke tuinen In Vught, Cromvoirt en Helvoirt hebben bewoners de handen ineengeslagen om hun woonplaatsen klimaatrobuust te maken. Burgerinitiatief KANT stimuleert inwoners en bedrijven om tuinen groener en watervriendelijker te maken. KANT wil in 3 jaar tijd meer dan 250 tuinscores zien op de kaart. Zo weten mensen uit onze dorpen waar de goede voorbeeldtuinen te vinden zijn.

Week van ons Water, van bewust worden naar bewust doen Door verschil te maken in passief en actief informeren bepalen we de wijze waarop de communicatie naar de doelgroepen verloopt. Op passieve wijze informeren betekent dat we informatie verstrekken op het moment dat ernaar gevraagd wordt. Actief informeren betekent dat we als gemeente op eigen initiatief informatie leveren. In onze communicatie richten we ons tot de volgende relevante doelgroepen: collega’s, onderwijs, inwoners, ondernemers, woningcorporaties en waterketenpartners. De grootste maar ook tevens de meest uitdagende doelgroep zijn onze inwoners en ondernemers. Er is sprake van verschillende leefstijlen en verschillende mentaliteiten die noodzaken tot een gedifferentieerde benadering. In onze communicatiecampagne houden we hier rekening mee. We zetten een breed scala aan communicatiemiddelen in Om effectief te kunnen communiceren is een breed aanbod aan communicatiemiddelen beschikbaar. Deze lenen zich in meer of mindere mate voor het bereiken van de communicatiedoelen. Zo richten we ons op social media, lokale media, ontmoetingen, bestuurlijke activiteiten en benutten we contactmomenten (evenementen, bewonersavond). Verder steunen we initiatieven en gaan we de samenwerking aan met onderwijsinstellingen en ondernemers/organisaties.

Wij nemen een faciliterende en stimulerende rol in bij burgerinitiatieven ten aanzien van het inrichten van de openbare ruimte. Wij stimuleren bewoners niet alleen om in gesprek te gaan met ons, maar vooral ook met elkaar om zo samen de schouders eronder te zetten. Onze ambtelijke organisatie heeft hierin een dienstbare houding. Wij verwachten anderzijds ook een actieve rol van onze bewoners, waarin zij zelf bijvoorbeeld buurtdialogen organiseren bij de aanvraag van omgevingsvergunningen of bestemmingsplanwijzigingen. Om samenwerking te faciliteren zijn wij als gemeente goed bereikbaar via social media, internet en persoonlijk contact en hebben korte lijnen tussen gemeenteraad, gemeentebestuur, inwoners, vrijwilligers en ondernemingen. Als gemeente willen wij zelf het goede voorbeeld geven door meekoppelkansen binnen onze eigen organisatie te benutten (werk met werk). Relatie met de Omgevingswet De Omgevingswet geeft meer ruimte om lokale afwegingen te maken en om de belangen van direct betrokkenen in die afwegingen te betrekken door middel van participatie. De wet zegt alleen dat er participatie moet plaatsvinden, maar schrijft bewust niet voor hoe dat moet. Dit geeft ons als gemeente de ruimte om een werkwijze te ontwikkelen die past binnen de lokale context. Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

31 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

UITVOERINGSAGENDA

In dit hoofdstuk is weergegeven welke activiteiten en/of maatregelen wij als gemeente Vught in samenwerking met onze waterpartners of zelfstandig verrichten om invulling te geven aan de ambities en watertaken in dit PWR. Omdat maatregelen bijdragen aan meerdere opgaven zijn de maatregelen gegroepeerd weergegeven per type: planvorming en onderzoek, beheer en onderhoud, uitvoeringsmaatregelen en facilitair/overig.

5.1

Gezamenlijk programma

Onze samenwerkingsovereenkomst De Meierij continueren we komende planperiode. Jaarlijks stellen we een gezamenlijk programma op in de vorm van een jaarplan en reserveren wij een budget voor deze samenwerking (zie Tabel 7).

5.2

Gemeentelijk uitvoeringsprogramma

5.2.1

Planvorming en onderzoek

Planvorming is onmisbaar voor doelmatig rioleringsbeheer. Om inzicht te behouden en verkrijgen in de toestand en het functioneren van het rioleringssysteem is onderzoek noodzakelijk. Tabel 7: Overzicht planvorming en onderzoek. Vermelde bedragen zijn op prijspeil 2021.

Activiteit

2022

2023

2024

2025

2026

€ 20.500

Deelname werkeenheid de Meierij

€ 15.000

Overige goederen en diensten

€ 7.500

Foutieve aansluitingen

€ 40.000

Installatieverantwoordelijke

€ 5.000

Keuringen (BRL, NEN)

€ 15.000

Vertaling klimaatbeleid naar uitvoering

€ 20.000

Onderzoek droogteopgave en –bestrijding in stedelijk gebied

€15.000

Overige onderzoeken

€ 25.000

€ 163.000

Opstellen van omgevingswet)

plannen

(PWR,

SSW

TOTAAL

5.2.2

Cyclisch onderhoud/maatregelen

Onderhoudsinspanningen zijn afgestemd op het in stand houden en goed laten functioneren van het systeem, waarbij risico’s optimaal worden vermeden (assetmanagement). De activiteiten bestaan uit regulier onderhoud en (reactieve) reparaties. De onderhoudskosten maken een significant deel uit van de totale exploitatie van de gemeente Vught. Deze kosten bestaan grotendeels uit het jaarlijks onderhoud van rioleringen, gemalen en rand- en hemelwatervoorzieningen. Voor het financieren van de activiteit “baggeren” wordt in de praktijk een gemiddeld bedrag in een aparte voorziening gestort. Daarmee zijn de kosten in de praktijk minder onderhevig aan fluctuatie.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

32 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Tabel 8: Overzicht cyclisch onderhoud. Vermelde bedragen zijn op prijspeil 2021

Activiteit

2022

2023

2024

2025

2026

Mechanisch groenbestek

€ 86.681

Uitbesteding vegen

€ 25.884

Schoonmaken leidingen en riolering

€ 195.000

Beheer riolering huisaansluiting en ontstopping

€ 24.020

Ontvangsten t.b.v. huisaansluitingen

€ -19.135

Beheer riolering kolkenreiniging

€ 66.099

Vaste kosten grote en minigemalen

€ 41.233

Storingen gemalen

€ 80.477

Kosten afvoeren vuil

€ 29.990

Baggeren

€ 36.000

€ 55.757

€ 44.820

€ 152.445

€ 104.957

Aankoop kolken/pvc-materiaal

€ 28.363

Noodreparaties riolering

€ 31.600

Asfaltonderhoud door schade riolering (Bijlage E)

€ 33.000

Overige ontvangsten (reparaties riolering)

€ -21.425

KRW maatregelen

€ 25.000

Grondwatermeetnet

€ 15.000

Meten en monitoren

€ 40.000

€ 717.787

€ 737.544

€ 726.607

€ 834.232

€ 786.744

TOTAAL

5.2.3

Vervangings- en verbeteringsmaatregelen

Maatregelen zijn afgestemd op het in stand houden en optimaliseren van het functioneren van het systeem. Ten behoeve van de drie zorgplichten is het van belang dat het functioneren van het stelsel in stand gehouden wordt. Het is dus zaak dat oude leidingen tijdig vervangen worden. Het moment van vervangen wordt gebaseerd op de inspectieresultaten en/of optredende problemen. Ten behoeve van de verbetering van de afvoercapaciteit en/of een vermindering van de vuiluitworp worden verbeteringsmaatregelen uitgevoerd. Hieronder zijn de budgetten voor deze maatregelen weergegeven. Deze (investerings)budgetten fluctueren per jaar aanzienlijk. Deze budgetten worden in de praktijk afgevlakt als gevolg van afschrijving en in het kader van het meerjarig onderhoudsprogramma (MOR).

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

33 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Tabel 9: Overzicht vervangings- en verbeteringsmaatregelen. Vermelde bedragen zijn op prijspeil 2021.

Activiteit

2022

2023

Vervanging vuilwaterriool

€ 342.200

Vervanging hemelwaterriool Vervanging gemengd gescheiden stelsel

stelsel

Helvoirt

door

Rioolvervanging Helvoirtsestraat Klimaatmaatregelen TOTAAL

5.2.4

2024

2025

2026

€ 732.769 € 1.586.132

€ 413.928

€ 432.128

€ 486.484 € 2.091.513 € 1.140.571

€ 232.925

€ 460.094

€ 108.597

€ 465.465

€ 262.999

€ 293.514 € 2.467.635

€ 1.000.000

€ 121.621

€ 522.878

€ 285.143

€ 58.231

€ 115.023

€ 2.058.903 € 3.640.675 € 5.479.480 € 1.170.550 € 1.270.245

Facilitair / overig

Om het stedelijke watersysteem goed te beheren, worden ondersteunende activiteiten verricht en diensten afgenomen. Deze worden gegroepeerd onder ‘Overig’. Ondersteunende aspecten die betrekking hebben op organisatie en financiën zijn opgenomen in hoofdstuk 6. Tabel 10: Overzicht facilitair / overig. Vermelde bedragen zijn op prijspeil 2021.

Activiteit

2022

2023

2024

2025

2026

Elektriciteit

€ 90.000

Water

€ 1.572

Telefoon

€ 6.081

€ 841

Contributies en abonnementen

€ 25.000

Afkoppelsubsidie

€ 100.548

Subsidie burgerinitiatieven

€ 10.000

€ 234.042

Verzekeringspremie

TOTAAL

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

34 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

MIDDELEN

De vervangingswaarde van het stedelijk watersysteem in de gemeente Vught bedraagt ca. M€ 151. Voor het beheer van dit systeem zijn goede mensen en financiële middelen nodig. In de aankomende planperiode geven we hieraan gemiddeld € 3,7 miljoen per jaar uit. Geld dat bewoners en ondernemers via de rioolheffing bijeenbrengen. In dit hoofdstuk gaan we in op de benodigde personele en financiële middelen om invulling te geven aan goed en doelmatig rioleringsbeheer in gemeente Vught.

6.1

Personele middelen

Met de komst van Helvoirt bij de Gemeente Vught zijn ook 2 fte overgekomen om invulling te geven aan goed en doelmatig rioleringsbeheer. Daarnaast nemen wij nog 0,34 fte als gevolg van een toenemend takenpakket. De extra kosten hiervoor, €160.000, nemen we op in het beschikbare budget voor personele capaciteit. Tabel 11: Overzicht loonkosten en overhead. Vermelde bedragen zijn op prijspeil 2021.

Activiteit

2022

2023

2024

2025

2026

Afdeling F&O

€ 10.996

Afdeling dienstverlening

€ 423.388 € 423.388

€ 423.388

€-

Overhead TOTAAL

6.2

€-

€ 434.384 € 434.384

€€ 434.384

Financiële middelen

In het kostenoverzicht Bijlage E maken we onderscheid in exploitatiekosten en investeringsuitgaven. Bij de exploitatiekosten gaat het om jaarlijkse uitgaven voor beheer- en onderhoudsactiviteiten die nodig zijn voor een goed en doelmatig rioleringsbeheer. De kosten van deze uitgaven worden toegeschreven aan het boekjaar waarin deze worden uitgegeven. De kosten voor beheer en onderhoud worden jaarlijks hoger door algemene prijsstijgingen, stijgingen van de lonen, vergroting van het areaal en uitbreiding van werkzaamheden als gevolg van de Wet gemeentelijke watertaken. Door efficiënter te werken kan de noodzakelijke prijsstijging zoveel als mogelijk worden beperkt. Investeringsuitgaven bestaan uit vervangingsinvesteringen (bijvoorbeeld rioolvervanging) en verbeteringsinvesteringen (bijvoorbeeld buisvergroting of afkoppelmaatregelen). Investeringen zijn uitgaven voor zaken die meerdere jaren meegaan en vaak worden gekapitaliseerd. De jaarlijkse kosten die daaruit voortkomen, - de kapitaallasten - bestaan uit rente en afschrijvingen.

6.2.1

Uitgangspunten

Rioolheffing • • • • •

De rioolheffing per (equivalente) heffingseenheid bedraagt in 2021 € 227,52. Dit komt overeen met het tarief voor de gebruikersklasse tot 299 m3. De rioolheffing mag op begrotingsbasis maximaal kostendekkend zijn: de geraamde opbrengsten mogen de geraamde lasten niet overstijgen (Gemeentewet artikel 229b). Reserveren voor tariefsegalisatie en/of toekomstige vervangingsinvesteringen – door dotaties aan de voorziening(en) – is toegestaan. Reserveren enkel voor uitbreiding van het voorzieningenniveau is niet toegestaan. De opbrengsten van de rioolheffing mogen niet voor andere doeleinden dan voor het gemeentelijk rioolstelsel (inclusief grond- en hemelwatervoorzieningen) worden aangewend ofwel hebben een relatie met de verbrede watertaken.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

35 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

•

Op basis van ervaring is de verwachting dat de kwijtschelding circa 1% van de inkomsten bedraagt. De kwijtschelding is gedurende de totaal beschouwde periode als een vast percentage van de totale inkomsten gehandhaafd.

Rente & inflatie • • •

De rente op nieuwe investeringen en boekwaarden bedraagt 1,8%. Deze rente wordt voor het eerst doorbelast aan het eind van het jaar waarin de investering plaatsvindt. Er vindt geen toerekening van rente plaats op positieve saldi van reserves en/of voorzieningen. Er vindt per jaar 1,5% indexatie van de uitgaven plaats (als gevolg van inflatie).

BTW •

Jaarlijks belasten we 21% BTW door aan de rioolheffing, op basis van de directe kosten (kosten die niet worden geactiveerd).

Voorzieningen • • •

Het saldo van de Voorziening beklemde middelden derden (BBV 44.2), bedraagt per 1 januari 2021: € 4.390.151. Dit is inclusief de voorziening van Helvoirt. Het saldo van de voorziening mag gedurende de gehele beschouwde periode niet negatief zijn. Er is geen maximum gesteld aan het saldo dat gedurende de beschouwde periode in de voorziening wordt begroot.

Heffingseenheden • •

Het aantal (equivalente) heffingseenheden bedraagt per 1 januari 2021: 18.952. Dit aantal eenheden is berekend uit het totaal aan inkomsten in 2021 gedeeld door het tarief voor de gebruikersgroep tot 299 m3. Dit totaal aan inkomsten is inclusief de opbrengsten van rioolheffing voor grootverbruik. Het aantal (equivalente) heffingseenheden stijgt tot het jaar 2030 met een jaarlijks gemiddelde van 108. In 2030 komt het met deze stijgingen dan op 20.034 (equivalente) heffingseenheden uit.

Investeringen •

• • •

•

Het vervangingsschema voor vrijvervalriolering is voor de planperiode bepaald op basis van de geplande investeringen. Daarna is door uit te gaan van een theoretische levensduur (op basis van ervaringscijfers en afschrijftermijn van de gemeente) van 60 jaar een vervangingslijn bepaald met behulp van de kostenkengetallen uit de Kennisbank Stedelijk Water. Vervangingsschema’s voor rioolgemalen, drukriolering, persleidingen en randvoorzieningen hebben we gebaseerd op de theoretische levensduur en kostenkengetallen uit de Kennisbank Stedelijk Water. De onderliggende kostenkengetallen zijn kostenkengetallen uit Kennisbank Stedelijk Water. De kostenkengetallen van de Kennisbank (2015) hebben we met 1,5% per jaar geïndexeerd om ze op prijspeil 2021 te brengen. We activeren alle investeringen en hanteren hierbij de volgende afschrijvingstermijnen: • De afschrijvingstermijn op vervangingsinvesteringen voor vrijvervalriolering bedraagt 60 jaar. • De afschrijvingstermijn op vervangingsinvesteringen voor bouwkundige delen van gemalen en drukriolering bedraagt 50 jaar. Voor de bouwkundige delen van de persleidingen en randvoorzieningen wordt een afschrijvingstermijn van 60 jaar gehanteerd. • De afschrijvingstermijn op vervangingsinvesteringen voor elektro-/mechanische delen van gemalen, drukriolering en randvoorzieningen bedraagt 15 jaar.

De afschrijving vindt lineair plaats, startend aan het begin van het jaar volgend op de investering.

Toerekening van kosten klimaatadaptatie De gemeente draagt vanuit de rioolheffing bij aan voorzieningen in de buitenruimte als deze functioneel bijdragen aan het water robuust maken van het stedelijk watersysteem. Bijvoorbeeld verlagingen in het groen waar overtollig water naar kan wegstromen zoals bermen of speelweides, groene daken/gevels die water vasthouden, waterpasserende verhardingsmaterialen of waterpartijen voor de opvang van regenwater. De hoogte van de financiële bijdrage wordt per project bepaald naar rato van het positieve effect.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

36 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

6.2.2

Inkomsten

De wettelijke zorgplichten riolering en ambities bekostigen we uit de rioolheffing. De rioolheffing is gestaffeld op basis van jaarlijks verbruik voor zowel inwoners als bedrijven (bedrijven zijn aan de hand van het jaarlijks verbruik teruggerekend naar de equivalente eenheden van de gebruikersklasse tot 299 m3). Door klimaatverandering neemt de noodzaak om te investeren in maatregelen voor de verwerking van regenwater toe. Een groot deel van de regenwaterafvoer is afkomstig van particulier terrein. We gaan daarom de komende planperiode verkennen hoe we de rioolheffing kunnen gebruiken om te sturen op het verwerken van regenwater op particulier terrein. Zo stimuleren we inwoners om klimaatmaatregelen te nemen. De zorgplicht hemelwater voorziet in de hiertoe benodigde wettelijke grondslag.

6.2.3

Uitgaven

De in paragraaf 6.2.1 beschreven uitgangspunten, voorziene planmaatregelen en jaarlijkse werkzaamheden leiden tot het volgende uitgavenpatroon voor de gemeente Vught in de periode 2021 t/m 2081. De toenemende investeringen rond 2070 zijn het gevolg van verwachte grootschalige rioolvervangingen.

Figuur 13: Verwacht uitgavenpatroon gemeente Vught 2021-2081 (prijspeil 2021)

6.2.4

Kostendekking

In de aankomende planperiode (met doorkijk t/m 2081) activeren we alle investeringen. De geactiveerde (rest)investeringen leiden tot een boekwaarde. Uit de boekwaarde volgen kapitaallasten (rente- en afschrijvingslasten) voor een bepaalde duur. De boekwaarde is weergegevens in Figuur 14.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

37 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Figuur 14: Verwacht boekwaardenverloop gemeente Vught 2021-2081 (prijspeil 2021)

Het uitgavenpatroon in Figuur 13 in combinatie met het boekwaardeverloop in Figuur 14 en de boekwaarde van investeringen uit het verleden leiden tot het lastenpatroon zoals weergegeven in Figuur 15. Hierin zijn ook de benodigde totale baten weergegeven.

Figuur 15: Verwacht lastenpatroon gemeente Vught 2021-2081 (prijspeil 2021)

De benodigde totale baten zijn in onderstaande grafiek vertaald naar de benodigde rioolheffing. Hierbij gaat het om het tarief voor de gebruikersklasse tot 299m3.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

38 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Figuur 16: Benodigd heffingsverloop gemeente Vught 2021-2081 (prijspeil 2021)

Het overzicht in Tabel 12 drukt Figuur 16 in getallen uit. De getallen zijn gebaseerd op het prijspeil van 2021 en de laatste kolom geeft de nominale rioolheffing weer. De nominale rioolheffing blijft in de planperiode gelijk, maar ten opzichte van het prijspeil 2021 daalt deze naar €210,96 in 2026. Vervolgens blijft de rioolheffing gelijk gedurende de 33 jaar. Vanaf 2049 stijgt de heffing jaarlijks met 1,3% voor een periode van 17 jaar tot €263 in 2065. Vervolgens blijft de rioolheffing vlak gedurende van de beschouwde periode. In Bijlage H is ook een nominaal kostendekkingsplan (inclusief inflatie) opgenomen waarin eveneens de rioolheffingsbedragen zijn weergegeven. Bij de interpretatie van de resultaten dient rekening te worden gehouden met de huidige, lage rentestand. Naast de renteontwikkelingen zijn er andere onzekerheden in de toekomst die de rioolheffing zullen beïnvloeden zoals kostenontwikkelingen van (bouw)materialen en ontwikkelingen rondom klimaatadaptatie. Om een kostendekkende rioolheffing te behouden, dient de in Tabel 12 en Figuur 16 weergegeven rioolheffing jaarlijks te worden geïndexeerd op basis van de optredende inflatie. Tabel 12: Verwacht heffingsverloop gemeente Vught periode 2022 t/m 2026. Vermelde bedragen zijn op prijspeil 2021 en laatste kolom geeft nominale rioolheffing per eenheid weer .

Jaar

Benodigde inkomsten rioolheffing (prijspeil 2021)

Aantal (equivalente) heffingseenheden

Rioolheffing per eenheid (prijspeil 2021)

Rioolheffing per eenheid (nominaal)

2021

€ 4.311.848

18.952

€ 227,52

2022

€ 4.274.511

19.074

€ 224,11

€ 227,52

2023

€ 4.237.325

19.196

€ 220,75

€ 227,52

2024

€ 4.215.730

19.389

€ 217,43

€ 227,52

2025

€ 4.193.829

19.582

€ 214,17

€ 227,32

2026

€ 4.171.426

19.774

€ 210,96

€ 227,52

2027

€ 4.182.396

19.826

€ 210,96

€ 230,67

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

39 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

2028

€ 4.193.366

19.878

€ 210,96

€ 234,13

2029

€ 4.204.336

19.930

€ 210,96

€ 237,65

2030

€ 4.215.306

19.982

€ 210,96

€ 241,21

2031

€ 4.226.276

20.034

€ 210,96

€ 244,83

Ter bevordering van lastenegalisatie worden verschillen tussen totale baten en lasten verwerkt op de Voorziening Riolering (art. 44.2 BBV). Het verwachte saldoverloop van deze voorziening is weergegeven in Figuur 17.

Figuur 17: Verwacht verloop Voorziening Riolering (BBV 44.2) gemeente Vught 2021-2081 (prijspeil 2021)

6.2.5

Risico’s

Het langjarig verloop van de rioolheffing hebben we berekend op basis van een inschatting van de restlevensduur, gebaseerd op rioolinspecties, huidige inzichten in mogelijke ontwikkelingen en financiële uitgangspunten. Onvoorziene ontwikkelingen, calamiteiten, strengere regelgeving of bijvoorbeeld wijzigingen in financiële uitgangspunten kunnen het verloop beïnvloeden. Met name een rentewijziging kan het verloop van de rioolheffing aanzienlijk beïnvloeden. De afgelopen jaren hebben we het voordeel gehad van een lage(re) rente op leningen ten gunste van geld lenen. Bij een stijgende rente treedt een omgekeerd effect op.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

40 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

6.2.6

Scenario’s

Naast scenario 1 (met klimaatmaatregelen), welke voorgaand is beschreven, is er nog een scenario uitgewerkt. •

Scenario 2 (huidig beleid voorzetten) waarbij geen klimaatmaatregelen worden genomen.

De totaal benodigde inkomsten voor de scenario 1 en 2 zijn in onderstaande grafiek vertaald naar de benodigde rioolheffing. Hierbij gaat het om het tarief voor de gebruikersklasse tot 299 m3.

Figuur 18. Benodigd heffingsverloop voor de twee scenario’s Gemeente Vught 2021-2081 (prijspeil 2021).

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

41 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

BIJLAGE A – BEGRIPPEN EN DEFINITIES DEFINITIE VAN BEGRIPPEN -

Doelmatig • • • • • •

Dit vullen we als volgt in: De goede dingen doen: maatregelen dienen effectief te zijn. Met de maatregelen voorkomen of beperken we problemen of lossen deze op. De dingen goed doen: maatregelen dienen efficiënt te zijn. We nemen geen maatregelen in openbaar gebied als alternatieven op een niet openbare probleemlocatie goedkoper of effectiever zijn. Een goede verhouding tussen kosten en rendement. De kosten van de maatregelen staan in verhouding tot de effecten. Effectiviteit gaat over de mate waarin het resultaat aan het beoogde doel beantwoordt. Efficiëntie gaat over het proces om tot dit resultaat te komen. Doelmatigheid gaat over de combinatie van beide.

Redelijkerwijs De betekenis hiervan is situatie afhankelijk en wegen we af op basis van kosten-baten, inpasbaarheid en maatschappelijke overlast.

Duurzaam Hiermee doelen we op energie- en grondstoffengebruik, energie- en grondstoffen terugwinning en levensduur.

Aantoonbaar De te nemen acties zijn te herleiden en hiermee te controleren. • • •

Hydrologisch neutrale ontwikkeling De ontwikkeling heeft geen negatief effect op de omgeving. Hydrologisch positieve ontwikkeling De ontwikkeling heeft geen negatief effect op de omgeving en vermindert bovendien eventueel bestaande negatieve effecten.

Aanbod op RWZI De totale hoeveelheid afvalwater die wordt aangeboden aan de RWZI. Afvalwaterakkoord Een akkoord tussen waterschap en gemeente. Het bevat afspraken over overnamepunten en afnamehoeveelheden. Daarnaast staat in het afvalwaterakkoord hoe partners omgaan met uitwisseling van (meet)gegevens, elkaar informeren in de situatie van groot onderhoud of calamiteiten, enzovoort. Afvloeiend regenwater Neerslag die tot afstroming komt. Afkoppelen/niet-aankoppelen Het op de gemengde of vuilwaterriolering aangesloten afvoerend verhard oppervlak loskoppelen en aansluiten op een hemelwatervoorziening. Bij nieuwbouw: het niet aansluiten van afvoerend verhard oppervlak op een vuilwatersysteem.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

42 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Afnamehoeveelheid De toegestane hoeveelheid regenwater dat op het overnamepunt wordt aangeboden. Afvalwater Al het water waarvan de houder zich - met het oog op de verwijdering daarvan - ontdoet, voornemens is zich te ontdoen of zich moet ontdoen. De meerwaarde van water wordt kinderen op een speelse manier bijgebracht. Afvalwaterinstallatie Een (toekomstige) installatie die het afvalwater ter plaatse verwerkt tot grondstoffen. Afvalwatersysteem Het geheel van rioleringstechnische en zuiveringstechnische werken (waaronder riolering, gemalen, persleidingen, AWZI). Algemene regels De lozingen worden tegenwoordig hoofdzakelijk geregeld via algemene regels (AmvB’s). Uitgangspunt: de lozer mag niets doen waarvan hij kan verwachten dat het problemen oplevert voor het riool, de zuivering of het (water)milieu. Asset management Maximaliseren van de waarde van bezittingen door het optimaal uitbalanceren van onderhoud en vervanging in relatie tot kosten, prestaties en risico’s. Basisrioleringsplan (BRP)/verbreed BRP Plan waarin de hydraulische afvoercapaciteit, de vuilemissie en het aanbod op de AWZI wordt getoetst voor de bestaande en toekomstige plansituatie (planhorizon ca. 10-15 jaar). Het plan bevat in de regel verbeteringsmaatregelen om in de toekomstige situatie te voldoen aan de wensen/eisen van gemeente en waterbeheerder.

In een verbreed BRP zijn de zorgplichten grondwater en regenwater meer expliciet uitgewerkt. Bedrijfsafvalwater Afvalwater dat vrijkomt bij door de mens bedrijfsmatig of in een omvang alsof zij bedrijfsmatig was, ondernomen bedrijvigheid, dat geen huishoudelijk afvalwater, afvloeiend hemelwater of grondwater is. Blauw-groene verbindingen Aaneenschakeling van water- en groenvoorzieningen, goed te combineren met natuurontwikkeling en opvang/infiltatie van regenwater. Circulaire economie Economie gericht op en maximaal hergebruik van (afval)stoffen. Drukriolering Een mechanisch rioleringssysteem waarbij het afvalwater via kleine pompjes en persleidingen wordt verpompt naar een ontvangstput. Drukriolering wordt vaak toegepast in het buitengebied. Het systeem is niet geschikt voor het transporteren van regenwater. Energie- en grondstoffenfabriek Aangepaste RWZI voor de terugwinning van energie en grondstoffen uit afvalwater en biomassa. Gemeentelijk rioleringsplan (GRP)/verbreed GRP / PWR Een strategische nota waarin op hoofdlijnen de visie van het gemeentebestuur voor de komende planperiode is neergelegd met betrekking tot aanleg en beheer van het rioleringssysteem. Het GRP/PWR is een verplicht planinstrument volgens de Wet Milieubeheer (in de toekomst Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

43 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Omgevingswet). Met de komst van de Omgevingswet is dit niet meer verplicht. In een verbreed GRP zijn de gemeentelijke watertaken m.b.t. de zorgplichten stedelijk afvalwater, grondwater en regenwater concreet uitgewerkt. Gemengd rioolstelsel (GEM) Rioolstelsel waarbij afvalwater en regenwater door één buizenstelsel worden ingezameld en afgevoerd. Gescheiden rioolstelsel (GS) Rioolstelsel waarbij afvalwater en regenwater door afzonderlijke buizenstelsels worden Ingezameld en afgevoerd. Het afvalwater wordt afgevoerd naar een AWZI, (een groot deel van) het regenwater wordt rechtstreeks afgevoerd naar het oppervlaktewater. Gidsprincipe Leidraad of handelingsperspectief om een bepaalde waarde te realiseren. Groene berging Verdiepte groenvoorziening voor de tijdelijke opvang van overtollig regenwater. Groen dak Begroeid dak, heeft niet alleen een beschermende functie, maar vangt ook fijn stof af, werkt verkoelend, vertraagt de waterafvoer en draagt positief bij aan vergroening van de stad. Grondwater Spreekt voor zich, geen wettelijke definitie. Hemelwaterafvoer Afvoer van hemelwater voordat het tot afstroming komt over het wegdek of via de riolering. Hittestress Het optreden van extreme hitte door een ongunstige combinatie van zonnestraling, temperatuur en bebouwing. Dit treedt meestal op in dicht bebouwde centra met een laag ventilatievermogen.

Hoofdrioolgemaal Eindgemaal, meestal in beheer en eigendom van een waterbeheerder, via welke het afvalwater wordt getransporteerd naar een AWZI. Huishoudelijk afvalwater Afvalwater dat overwegend afkomstig is van menselijke stofwisseling en huishoudelijke werkzaamheden. Hydraulische afvoercapaciteit De capaciteit van een rioolstreng of rioleringssysteem om overtollig water af te voeren. Wm-inrichting Wm-inrichtingen vallen onder het Activiteitenbesluit of hebben een omgevingsvergunning milieu of omgevingsvergunning beperkte milieutoets nodig. Een bepaalde activiteit is een Wm-inrichting als de activiteit een bedrijfsmatig karakter heeft en een categorie uit bijlage I van het Besluit omgevingsrecht (Bor) van toepassing is (art. 1.1, vierde lid, Wet milieubeheer). IBA Systeem voor Individuele Behandeling van Afvalwater. Vergelijkbaar met een verbeterde septictank.

Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

44 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Industrieel afvalwater Afvalwater afkomstig van industrieën of ondernemers. Ingrijpmaatstaf Grenstoestand van een rioleringsobject waarbij ingrijpen noodzakelijk is en maatregelen moeten worden opgesteld. Infiltratievoorziening Een waterdoorlatende ondergrondse voorziening die het regenwater opvangt en het langzaam laat wegzakken in de bodem. Inspecteren Het waarnemen, herkennen en beschrijven van de toestand van rioleringsobjecten. Kapitaallasten De langjarige kosten verband houdend met een nieuwe investering die niet direct is afbetaald. LCA Levens Cyclus Analyse, analyse van de benodigde materialen, energie en kosten over de levensduur van een object. Maaiveld Veelgebruikte term om een hoogte aan te kunnen relateren. Meestal is bedoeld het straatniveau of de hoogte van een groenstrook. Omgevingsgericht Rekening houdend met de gewenste toekomstige inrichting van het openbare gebied. Openbare riolering Het gedeelte van de buitenriolering in eigendom en beheer bij de overheid (in de meeste gevallen is dit de gemeente). Overlastfrequentie Het theoretisch gemiddeld aantal malen per jaar dat ernstige hinder of wateroverlast optreedt als gevolg van o.a. een gebrekkige hydraulische afvoercapaciteit. Overnamepunt Punt waar de overdracht plaatsvindt van het afvalwater uit de riolering aan het transportsysteem van het waterschap.

Persleiding Een leiding waardoor rioolwater met gebruikmaking van één of meerdere pompen onder overdruk wordt afgevoerd. Randvoorziening Vloeistofdichte voorziening als onderdeel van het rioolstelsel met als het doel het afvangen van vuil en/of bergen van overtollig afvalwater. Dergelijke voorzieningen worden toegepast ter verbetering van de waterkwaliteit. Regenwaterriool Riool alleen bestemd voor de inzameling en het transport van afstromend regenwater. Regenwatersysteem Zie “RWA-systeem”. Regenwateruitlaat Voorziening bedoeld voor de directe lozing van regenwater op oppervlaktewater of groene berging. Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

45 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

Regenweerafvoer (rwa) Afvoer van huishoudelijk afvalwater vermengd met ingezameld hemelwater. Relinen Het inbrengen van een verstevigende constructie ter versterking van de buis. Meestal in de vorm van een in te brengen flexibele kous die door hete lucht, of water en/of licht uithardt en de buis duurzaam herstelt. Regenwatersysteem Het geheel aan voorzieningen voor de gescheiden inzameling en transport van regenwater. Restlevensduur Resterende levensduur van een riool, gebaseerd op de toestand van het riool (technische restlevensduur) of de leeftijd van het riool (theoretische restlevensduur). Retentiebassin Een ruimte al of niet overdekt, voor het tijdelijk opslaan van overtollig regenwater. Riolering Het geheel van riolen, rioolputten en bijbehorende voorzieningen voor de inzameling en het transport van afvalwater. Rioleringsbeheer Zorg voor het goed functioneren van het rioleringssysteem. Rioolheffing De belasting die bewoners en bedrijfsleven moeten betalen om gebruik te mogen maken van de riolering. De heffing kan uit een aansluitheffing en een afvoerheffing bestaan. De aansluitheffing wordt geheven wegens het hebben van een aansluiting op het gemeentelijk riool. De rioolafvoerheffing wordt geheven wegens het afvoeren van rioolwater afkomstig van de gebruiker van een onroerend goed.

Rioleringsbeheerplan (RBP)/verbreed RBP In een rioleringsbeheerplan staat op welke wijze het rioleringssysteem wordt beheerd. Het bevat o.a. onderhoudsstrategieën en een vervangingsplanning riolering. In een verbreed RBP is het onderhoud en beheer ook uitgewerkt voor hemelwater- en grondwatervoorzieningen. Rioolbeheerder Openbaar lichaam belast met de zorg voor (het goed functioneren van) de riolering (meestal een gemeente). Rioolgemaal Bouwwerk met een inrichting voor het verpompen van afvalwater. Riooloverstortput Voorziening die bij hevige of langdurige neerslag in werking treedt en het overtollige regenwater loost op een voorziening of direct op oppervlaktewater. Rioleringssysteem Samenstel van riolen en rioolputten voor de inzameling en het transport van afvalwater. Rioolwaterzuivering (RWZI) Een inrichting (werk) waar het afvalwater wordt ontdaan (van een groot deel) van de verontreinigingen. Onze referentie: BIM360Docs - Datum: 28 februari 2022

46 van 101

PROGRAMMA WATER EN RIOLERING, 2022-2026

RWA-systeem Rioolstelsel alleen bestemd voor de inzameling en het transport van regenwater. Sanitatie Geheel van sanitaire voorzieningen zoals waterleiding, riolering, sanitair e.d. en voorlichting over nut en noodzaak van hygiënische leefomstandigheden als preventieve maatregeltegen gezondsklachten/ziekten. Stedelijk afvalwater Huishoudelijk afvalwater of een mengsel daarvan met bedrijfsafvalwater, afvloeiend hemelwater, grondwater of ander afvalwater. Transitie Een geleidelijke ombuiging van een bestaande situatie naar een toekomstig gewenste situatie. Bijvoorbeeld de transitie van een lineaire economie naar een circulaire economie. Verbeterd gemengd rioolstelsel (VGM) Gemengd rioolstelsel met ter plaatse van één of meerdere lozingspunten een randvoorziening met als doel vuilemissiereductie. Verbeterd gescheiden rioolstelsel (VGS) Gescheiden rioolstelsel waarbij een deel van het (meest vervuilde) regenwater wordt ver pompt naar de AWZI of alternatieve locatie voor de behandeling van verontreinigd regenwater. Verhard oppervlak Het op de riolering aangesloten oppervlak dat tijdens neerslag regenwater afvoert naar het rioleringssysteem. Vrijvervalriolering Rioleringssysteem waarbij het transport van afvalwater plaatsvindt door middel van de zwaartekracht.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Vught&id=bff76fa2-ed46-4aa0-9a40-48680323a33f