GEWIJZIGD Jaarstukken 2021 (2022-25136)

| 47

Koplopergemeente cliëntondersteuning Inhoud Onze gemeente is koplopergemeente in het landelijke project versterking cliëntondersteuning. In onze gemeente bestaat het project uit twee deelprojecten: ten eerste versterking en borging van algemene onafhankelijke cliëntondersteuning en ten tweede het ontwikkelen van specifieke cliëntondersteuning voor inwoners met een lichte verstandelijke beperking (LVB) of een autisme spectrum stoornis (ASS). De projecten worden gefinancierd met een subsidie van het ministerie van VWS. De beide deelprojecten zijn vertaald in uitvoeringsplannen die inmiddels in uitvoering zijn. De uitvoeringsplannen vormen een integraal onderdeel van de transformatie operatie in het sociaal domein en zijn in de tranformatieaanpak verweven. Beoogd effect Effectieve, toegankelijke en goed geborgde cliëntondersteuning, zowel algemeen als specifiek ten behoeve van inwoners met LVB of ASS. Verantwoording Het jaar 2021 is benut om het project versterking cliëntondersteuning in het reguliere werken jaarrekening te verankeren. Met ketenpartners als MEE Veluwe, Stimenz en Mens en Welzijn zijn diverse 2021 werkafspraken gemaakt over de specifiek te bereiken populatie inwoners. Zo is in het reguliere werk cliëntondersteuning van MEE Veluwe (partner met veel kennis van autisme) een directe koppeling gemaakt als inwoners met hen in contact treden.

Verder hebben partners de opdracht gekregen om actiever collectief aanbod aan te bieden zodat inwoners ook kunnen leren van elkaars ervaringen en er waar nodig ook met bekende lotgenoten afgestemd kan worden. Binnen de gemeentelijke organisatie is de integrale toegang ontwikkeld. Via deze toegang worden vragen vanuit inwoners, jong of oud, op een integrale wijze opgepakt. Er wordt zo preventief als mogelijk gewerkt met waar dit kan een actieve verwijzing naar het voorliggend veld. Als er sprake is van zwaardere problematiek dan wordt via een beschikking aanvullende zorg ingeschakeld. Waarbij voor de inwoners met een LVB of ASS achtergrond ook met deze kenmerken via de integrale toegang aandacht wordt besteed in relatie tot hun hulp- of ondersteuningsvraag. Ook in de Kadernota Sociaal Domein is de werkwijze van het koplopersproject verankerd.

Wijkteams Integrale frontoffice Sociaal Domein Inhoud In het kader van de revitalisering van het gemeentehuis, worden twee lijnen parallel aan dit proces en elkaar uitgewerkt; de implementatie dienstverlening in het nieuwe gemeentehuis en de integrale frontoffice sociaal domein. De tijdelijke huisvesting van het sociaal domein in het kulturhus geeft de mogelijkheid om te gaan starten met de inrichting van een integrale frontoffice voor Jeugd, WMO en Participatie. Aandachtspunten die zowel organisatiebreed als binnen het sociaal domein spelen zijn onder meer laagdrempeligheid, servicegerichtheid, deskundigheid, registratie en transparantie. Daarnaast hebben de coronamaatregelen een grote impact op de manier waarop de frontoffice vormgegeven kan of moet worden. Wat de gevolgen precies zijn, wordt momenteel uitgewerkt. In 2021 zal hier op verder worden gebouwd. Beoogd effect De ervaringen die we hebben opgedaan in het Kulturhus en rondom de coronacrisis worden expliciet meegenomen in het proces om te komen tot een vernieuwde en toekomstbestendige inrichting van dienstverlening gemeentebreed. Verantwoording Rond de jaarwisseling is het Plan voor de integrale toegang gerealiseerd en gepresenteerd aan jaarrekening de medewerkers.

De belangrijkste taak wordt het geven van informatie, advies en (onafhankelijke) 2021 cliëntondersteuning in het kader van het afgeven van beschikkingen vanuit de Jeugdwet, Wmo, Participatiewet en Wet gemeentelijke schuldhulpverlening via één centrale toegang. Hiervoor zetten we de expertise vanuit het maatschappelijk Netwerk Voorst in aangevuld met de gecontracteerde aanbieders vanuit de tweede lijn. Onze werkwijze richt zich op het regievoeren op het gemeentelijk proces: het voeren van procesregie in de casus en het beleggen van casusregie bij een zorgaanbieder, gevolgd door het uitvoeren van nazorg. De Frontoffice komt nadrukkelijker in de positie van het bepalen van toegang naar voorliggende voorzieningen en maatwerkvoorzieningen. In de eerste helft van 2022 zijn de verschillende onderdelen verder uitgewerkt.

Inkomensregelingen Algemene en bijzondere bijstand Inhoud De effecten van de coronacrisis zullen naar verwachting nog lang zichtbaar blijven binnen de bijstandsverlening. De zogenaamde Tozo-regeling is in 2020 in het leven geroepen om voor zzp'ers een vorm van inkomensgarantie te bieden, maar daarnaast zijn er veel mensen in (tijdelijke) loondienst hun inkomsten kwijtgeraakt. Landelijk gezien voorspellen de verwachtingen een forse toename in het aantal bijstandsuitkeringen. Beoogd effect De instroom van nieuwe uitkeringsgerechtigden zoveel mogelijk beperken, en de uitstroom zoveel mogelijk stimuleren.

48 |

Verantwoording Het gemiddelde aantal bijstandsuitkeringen over de afgelopen 4 jaar is 270. We zien de laatste jaarrekening maanden van 2021 een daling, in december 2021 telden we 258 uitkeringen. Opvallend is dat er 2021 weinig gebruik is gemaakt van de Tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten (TONK). Dit komt overeen met het landelijke beeld. De regeling is verlengd tot 1 oktober 2021. Alle ondernemers die Tozo ontvangen worden actief gewezen op de TONK-regeling, andere doelgroepen worden via het Voorster Nieuws, de site en (social) media op de regeling gewezen. De beschikbaar gestelde middelen zijn voldoende. In 2021 zijn er 280 aanvragen voor bijzondere bijstand gedaan en 119 voor het minimabeleid. De bijzondere bijstand voor bewindvoeringskosten zijn in 2021 de grootste uitgaven. Wat hierin opviel is het relatief grote aantal jeugdigen dat, wanneer ze 18 jaar worden, onder bewind worden gesteld. Schuldhulpverlening Inhoud Het beleid voor schuldhulpverlening is in 2020 verder doorontwikkeld. Er is sprake geweest van ontvlechting van de samenwerking met de Stadsbank Apeldoorn, en er in Plangroep een nieuwe partner gevonden om ons te ondersteunen bij het realiseren van onze doelstellingen. Ook binnen het Maatschappelijk Netwerk Voorst is meer aandacht voor de problematiek rondom schulden.

De nota schuldhulpverlening beschrijft onze doelstellingen en streeft een integrale aanpak van vroegsignalen en preventie tot nazorg na. Beoogd effect Wij zetten in op het aanbieden van een efficiënte en kwalitatieve hoogwaardige integrale dienstverlening met behalve een goede schuldregelingsaanpak ook een aanpak gericht op preventie/ vroegsignalering en de juiste nazorg. Omdat we nog ervaring op moeten doen binnen de nieuwe afspraken met Plangroep, is op dit moment nog geen zekerheid op structureel lagere lasten. Verantwoording Door intensieve samenwerking en korte lijnen tussen Stimenz, Plangroep, Mens en Welzijn en jaarrekening gemeente ligt er een stevige basis voor goede schuldhulpverlening door het Financieel Advies 2021 Team (FAT). Het proces van vroegsignalering is verder geoptimaliseerd. Vanaf 1 juni 2021 komen meldingen van betalingsachterstanden van signaalpartners binnen via het systeem Vindplaats Voor Schulden (VPS) van het BKR, waarna inwoners per brief, mail en app worden benaderd. Vooral op de benadering per mail en app wordt positief gereageerd. Steeds meer signaalpartners (zorgverzekeraars, energieleveranciers, woningcorporaties en drinkwaterleveranciers) leveren gegevens aan van inwoners die niet tijdig betalen. Sinds 1 januari zijn ze hiertoe verplicht.

Integrale samenwerking tussen kinderopvangbeleid en het FAT is ontstaan naar aanleiding van de Toeslagenaffaire. Er zijn 18 gezinnen in beeld en met 5 gezinnen is er intensief contact. Het FAT brengt per gezin in kaart wat er precies nodig is en moet worden geregeld, mede aan de hand van landelijke regelingen ten aanzien van deze groep. Het is de verwachting dat het beroep op schuldregelingen toeneemt als de corona-steunmaatregelen aflopen. Nazorg op de Tozo regeling heeft net als in omliggende gemeenten niet veel opgeleverd. Slechts 5 van de 307 ondernemers maakte gebruik van het aanbod voor een informatief gesprek. Het overgrote deel heeft geen ondersteuning nodig en wil zijn onderneming blijven voortzetten. Eventuele adviesgesprekken voor onder andere schuldhulpverlening voor ondernemers verlopen via Het Gros in Apeldoorn. Na de zomer kon PLANgroep de contractafspraken rondom schuldhulpverlening en budgetbeheer niet meer nakomen. Dit werd veroorzaakt door onder andere een nieuw systeem en door Corona. Begin december hebben wij PLANgroep in gebreke gesteld. Doel van de ingebreke stellen was dat wij alternatieve aanbod aan onze inwoners zouden kunnen gaan bieden. Na de ingebrekestelling is het budgetbeheer weer goed op orde gekomen. De schuldhulpverlening liep nog niet goed. Hiervoor is in goede samenwerking met PLANgroep aan een oplossing gewerkt.

| 49

Maatwerkdienstverlening 18+ Maatwerkvoorzieningen natura immaterieel Wmo Inhoud Met de raamovereenkomst 2019-2021 zijn er nieuwe kwaliteitscriteria opgesteld voor zorgaanbieders en zorgaanbod. We zien toe op de naleving van deze criteria. Hiervoor zijn onder andere regionale toezichthouders. We werken samen met de andere regiogemeenten en het regioteam aan doorontwikkeling van de toezichtfunctie. Door meer met integrale producten en tarieven te werken wordt de organisatie van de zorg aan klanten verbeterd. Door meer aandacht te hebben voor kwaliteit en toezicht kunnen we als regio en als gemeente beter een vinger aan de pols houden wat betreft de uitvoering van de raamovereenkomst. De eerste resultaten van toezicht worden langzamerhand steeds beter zichtbaar. Als zorgaanbieders niet in staat zijn om de gewenste kwaliteit te leveren, worden zij daar op aangesproken en worden er eventueel sancties opgelegd. Dit zorgt ervoor dat cliënten een hogere gemiddelde kwaliteit aan zorg ontvangen. Tegelijk wordt gewerkt aan doorontwikkeling van de afspraken in de raamovereenkomst waarbij de mate van kwaliteit van de zorg nog beter kan worden gemonitord en gewaarborgd. Naast het inzetten op (toezicht op) een betere kwaliteit is in 2020 de brede evaluatie van het Sociaal Domein uitgevoerd. Dit wordt nog vertaald naar een nieuwe meerjarenbeleidsnota.

Hierin zal de transformatiegedachte, waarbij preventie erg belangrijk is, prominent naar voren komen. Beoogd effect De gemiddelde duur en daarmee de gemiddelde kosten per client zullen door een betere kwaliteit van de zorg en door verschuiving van maatwerk naar algemene of voorliggende voorzieningen moeten dalen. Dit is uiteraard niet in alle gevallen mogelijk. Desondanks hopen we met deze activiteiten de uitvoering van de Wmo in de toekomst betaalbaar te houden. Verantwoording Er is onderzoek gedaan naar welke sturingsmogelijkheden de gemeente heeft om vanuit financieel jaarrekening oogpunt 'te draaien' aan de uitgaven in het sociaal domein. Deze knoppen zijn opgenomen in het 2021 Uitvoeringsprogramma Kadernota Sociaal Domein. Ook worden verordening en beleidsregels Wmo geactualiseerd. Andere maatregelen zijn gericht op doorontwikkeling van algemene voorzieningen en het versterken van de opdrachtgeversrol van de gemeente. In 2022 wordt aanvullend verder gewerkt aan optimalisatiemaatregelen voor de regionale raamovereenkomst voor maatwerkvoorzieningen.

Geëscaleerde zorg 18+ Maatschappelijke Opvang en Beschermd Wonen Inhoud In 2019 is het convenant regionale samenwerking MO/BW Oost-Veluwe door alle betrokken gemeenten, waaronder wij, ondertekend. Tot de landelijke implementatie van het nieuwe verdeelmodel voor MO/BW wordt jaarlijks een bedrag overgeheveld vanuit het regionale budget naar het budget voor lokale gemeente van iedere gemeente. Met deze middelen wordt er aandacht geschonken aan de zorginfrastructuur in de wijk, het welkom in de woonomgeving, het wonen, werk en dagbesteding en de financiële situatie van cliënten. Beoogd effect Zelfstandig wonen van voormalig GGZ-cliënten mogelijk te maken. Verantwoording Eind 2021 is de verdere uitwerking van de regionale plannen ter hand genomen. In 2022 zal dit jaarrekening moeten leiden tot een nieuwe inkoop van MO/BW-ondersteuning per 2023, een nieuw convenant 2021 voor regionale samenwerking en een lokaal jaarplan.

50 |

Verbonden partijen

Bij de realisatie van de doelstellingen binnen dit programma zijn de volgende verbonden partijen betrokken: Verbonden partij PlusOV basismobiliteit

Doel De gemeenschappelijke regeling PlusOV basismobiliteit verzorgt het regiotaxi-vervoer, leerlingenvervoer, Wmo-vervoer, en jeugdwetvervoer.

Beleidsindicatoren Taakveld Inkomensregelingen

Maatwerkdienstverlening 18+

Naam indicator Bijstandsuitkeringen

Eenheid Het aantal personen met een bijstandsuitkering, per 10.000 inwoners. Wmo-cliënten met een Een maatwerkmaatwerkarrangement arrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wmo. Voor de Wmo gegevens geldt dat het referentiegemiddelde gebaseerd is op 137 deelnemende gemeenten (per 10.000 inwoners).

2019 178

2020 268

2021 205

Bron CBS

600

700

560

CBS

Bij ministeriële regeling vastgestelde beleidsindicatoren (bron: www.waarstaatjegemeente.nl)

| 51

Wat heeft het gekost Exploitatie

6-11 Samenkracht + burgerparticipatie PR5 6-21 Wijkteams PR5 6-3 Inkomensregelingen 6-6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) 6-71 Maatwerkdienstverlening 18+ 6-81 Geëscaleerde zorg 18+ Totaal lasten 6-11 Samenkracht + burgerparticipatie PR5 6-3 Inkomensregelingen 6-6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) 6-71 Maatwerkdienstverlening 18+ 6-81 Geëscaleerde zorg 18+ Totaal baten Saldo

Raming 2021 voor wijziging 1.293.342 346.506 5.590.851 987.402 5.483.370 138.237 13.839.709 50.000 4.136.238 7.289 150.000 0 4.343.527 -9.496.181

Raming 2021 na wijziging 1.435.092 346.506 7.632.666 1.073.322 7.098.660 170.237 17.756.483 50.000 5.773.910 7.289 150.000 272.661 6.253.860 -11.502.623

Rekening 2021 1.071.059 332.416 6.164.725 1.234.449 7.029.696 115.936 15.948.281 28.612 4.542.690 7.648 233.584 272.661 5.085.195 -10.863.086

Saldo 2021 364.033 14.090 1.467.941 -161.127 68.964 54.301 1.808.202 -21.388 -1.231.220 359 83.584 0 -1.168.665 639.537

Voor een toelichting op de cijfers verwijzen we u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening.

52 |

3.6 Veilig Voorst Wat wilden we bereiken (Coalitieprogramma 2018-2022) Openbare orde en veiligheid Voorst wil een gemeente zijn waar de bewoners zich verzekerd weten van een veilige leefomgeving: niet alleen in de zin van het voorkomen en bestrijden van criminaliteit en overlast en het voorkomen en bestrijden van rampen, maar ook een veilige leefomgeving op het gebied van bouwen, milieu, evenementen en infrastructuur. Ook sociale veiligheid verdient aandacht. Bij het voorkomen en bestrijden van onveiligheid hoort een adequate en integrale handhavingsaanpak.

Waar ligt dat vast Het beleid dat betrekking heeft op dit programma is vastgelegd in diverse verordeningen, beleidsnota's en beleidsregels. De volledige documenten zijn te raadplegen via de volgende link: www.voorst.nl/beleid-en-regelgeving

| 53

Wat hebben we daarvoor gedaan? Activiteiten Openbare orde en veiligheid Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland (VNOG) Inhoud Het beleidsplan vormt het strategische beleidskader voor de VNOG en beschrijft de koers voor de komende vier jaar (2021-2024). Deze koers is gebaseerd op het regionaal risicoprofiel en sluit één op één aan op de Toekomstvisie, die het algemeen bestuur van de VNOG heeft vastgesteld en waar u als raad bij betrokken bent geweest. In het regionaal risicoprofiel worden de risico's die zich in de VNOG-regio kunnen voordoen, geïnventariseerd en geanalyseerd. Ook wordt beschreven wat de gevolgen zijn indien het risico zich voordoet. Het dekkingsplan toont de dekking die de brandweervoertuigen en de bemensing van die voertuigen leveren. Beoogd effect Door een goed risicoprofiel op te stellen, samen met een beleids-en en dekkingsplan, wordt de VNOG een flexibele en slagvaardige organisatie. Dit zorgt er voor dat de VNOG goed voorbereid is op incidenten met een grote waarschijnlijkheid en/of een grote impact. Verantwoording In 2021 is de uitvoering van de plannen bij de VNOG, net als in 2020, enorm beïnvloed door jaarrekening de corona pandemie. Er is in 2021 een start gemaakt met het programma ‘Zelfredzaam en 2021 Risicobewust’. In de Toekomstvisie is dit als een strategische pijler opgenomen.

Er hebben al enkele programma-activiteiten plaatsgevonden, zoals de regionale brandpreventieweken. De resultaten van deze eerste programma-activiteiten zijn positief. Verdere uitrol van het programma volgt. In de organisatieontwikkeling heeft de VNOG ingezet op vastgoed en huisvesting. In samenwerking met gemeenten in er in 2021 een nul- en conditiemeting naar de functionele en technische staat van de kazernes. Daarnaast komt, na een traject van vele jaren, het project demarcatie tot een afronding. In 2021 is hiervoor intensief samengewerkt tussen de gemeenten en de VNOG. Verdere opvolging van de nul-en conditiemeting en afronding van het project demarcatie volgen in 2022. Ondermijning Inhoud

Beoogd effect Verantwoording jaarrekening 2021

Het ondermijningsbeeld van de gemeente samengesteld door het RIEC is vastgesteld. Op basis van dit beeld zijn er aanbevelingen gedaan door het RIEC. Deze aanbevelingen zijn omgezet in concrete actiepunten die worden opgenomen in het actieplan 2021 van de afdeling handhaving. De coronacrisis heeft veel capaciteit en prioriteit gevraagd op het gebied van handhaving Daarom blijven de belangrijkste aandachtspunten voor de gemeente Voorst van 2020 ook van kracht in 2021: ▪ We gaan het Bibob-beleid uitbreiden en meer toepassen, onder andere bij vastgoedtransacties, omgevingsvergunning bouwen, subsidies (algemeen) en aanbestedingen. ▪ We gaan u een exploitatievergunningstelsel in de Apv aanbieden gericht op droge horeca en andere risicogevoelige sectoren en we gaan voorstellen om de Apv uit te breiden met artikelen die aansluiten op het thema Outlaw Motorcycle Gangs (OMG's) en het toevoegen van het ondermijningsartikel. Verkrijgen van meer zicht op de (georganiseerde) ondermijnende criminaliteit in onze gemeente. In 2021 is er, ondanks beperkte capaciteit als gevolg van de coronapandemie, zowel preventief als repressief ingezet op het tegengaan van ondermijning. Er hebben een aantal integrale acties plaatsgevonden. Hiermee houden we zicht op potentiele vrijplaatsen voor criminele activiteiten en geven we een belangrijk signaal af naar de samenleving.

Ook is in 2021 het meldpunt ondermijning gelanceerd en zijn we als gemeente aangesloten bij Meld Misdaad Anoniem. Meer preventief is er in 2021 een weerbaarheidsscan uitgevoerd door het RIEC (Regionaal Informatie- en Expertise Centrum). Hieruit volgt een rapportage met aanbevelingen om de organisatie weerbaarder te maken tegen ondermijnende criminaliteit. De weerbaarheidsscan was een van de actiepunten uit het plan van aanpak ondermijning. Er zijn ook verdere stappen gezet voor hervorming van het Bibob-beleid. Maar de afronding en uitrol ervan moet nog plaatsvinden.

Verbonden partijen

Bij de realisatie van de doelstellingen binnen dit programma zijn de volgende verbonden partijen betrokken: Verbonden partij Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland (VNOG)

54 |

Doel De VNOG voert de dagelijkse brandweerzorg uit. De brandweer op regioniveau zorgt onder andere voor de voorbereiding op rampen en calamiteiten, samen met de GHOR (geneeskundige hulpverlening in de regio). Hiervoor wordt samengewerkt met politie en de deelnemende gemeenten.

Beleidsindicatoren Taakveld Openbare orde en veiligheid Openbare orde en veiligheid

Openbare orde en veiligheid Openbare orde en veiligheid

Openbare orde en veiligheid

Naam indicator Winkeldiefstal per 1.000 inwoners

Eenheid Het aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners. Geweldsmisdrijven per Het aantal 1.000 inwoners geweldsmisdrijven, per 1.000 inwoners. Voorbeelden van geweldsmisdrijven zijn seksuele misdrijven, levensdelicten zoals moord en doodslag en dood en lichamelijk letsel door schuld (bedreiging, mishandeling, etc.). Diefstal uit woning per Het aantal diefstallen 1.000 inwoners uit woningen, per 1.000 inwoners. Vernieling en Het aantal beschadiging per vernielingen en 1.000 inwoners beschadigingen, per 1.000 inwoners. Verwijzingen Halt per Het aantal 10.000 inwoners van verwijzingen naar Halt, 12-17 jaar per 10.000 inwoners in de leeftijd van 12-17 jaar.

2019 0,4

2020 0,4

2021 Bron 0,4 CBS

2,7

2,0

2,6 CBS

2,3

1,4

1,2 CBS

2,7

3,7

4,9 CBS

55

99

90 Bureau Halt

Bij ministeriële regeling vastgestelde beleidsindicatoren (bron: www.waarstaatjegemeente.nl)

| 55

Wat heeft het gekost Exploitatie

1-1 Crisisbeheersing en brandweer 1-2 Openbare orde en veiligheid Totaal lasten 1-1 Crisisbeheersing en brandweer 1-2 Openbare orde en veiligheid Totaal baten Saldo

Raming 2021 voor wijziging 1.565.291 309.826 1.875.116 0 22.988 22.988 -1.852.128

Raming 2021 na wijziging 1.567.639 477.897 2.045.536 127.000 23.309 150.309 -1.895.226

Rekening 2021 1.559.578 401.615 1.961.193 127.000 86.398 213.398 -1.747.795

Saldo 2021 8.061 76.282 84.343 0 63.089 63.089 147.431

Voor een toelichting op de cijfers verwijzen we u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening.

56 |

3.7 Dienstverlenend Voorst Wat wilden we bereiken (Coalitieprogramma 2018-2022) Samenkracht en burgerparticipatie Voorst wil een open en transparant bestuursorgaan zijn en geeft daarom op een open en constructieve manier vorm aan communicatie met de samenleving. Nieuw beleid vanuit de gemeente moet, waar mogelijk en relevant, tijdig worden getoetst door inwoners, waarbij ook nog invloed uitgeoefend kan worden tijdens het proces. Voorst stelt zich dan ook open voor initiatieven die vragen om eigen bestuur en verantwoordelijkheid nemen door inwoners. De dorpscontactpersonen hebben bewezen een nuttige schakel te zijn tussen inwoners en tussen de kernen en het gemeentebestuur. Dit beleid wordt de komende jaren voortgezet. Naar analogie van de andere kernen worden de mogelijkheden verkend voor een contactpersoon in de kern Twello. Bestuur Het actief ondersteunen van mensen die zich mogelijk willen inzetten voor de besluitvorming in de gemeente heeft geleid tot het meedoen van nieuwe inwoners bij de gemeentelijke verkiezingen. Deze ontwikkeling stimuleren we verder door onder meer scholen daar actief bij te betrekken, maar ook de gemeenteraad zelf hier initiatieven in te laten ontplooien. De gemeente Voorst is een actief deelnemer aan regionale overlegvormen vaak in de vorm van een gemeenschappelijke regeling.

Transparantie is hierbij van belang waardoor de gemeenteraad tijdig kan aangeven in welke richting beleidsvoorstellen zich zouden moeten ontwikkelen. Om deze transparantie te bevorderen wordt met de diverse partijen hierover in overleg getreden en afspraken gemaakt. Beheer gebouwen De gemeente als overheid moet het goede voorbeeld geven aan haar inwoners hoe om te gaan met haar gebouwen in relatie tot duurzaamheid. Het beste voorbeeld is hierbij het huidige gemeentehuis. Het huidige gebouw wordt gerevitaliseerd en aangepast aan de moderne eisen op het terrein van klimaatbeheersing, energieverbruik en arbo-wetgeving. Daarnaast zal, daar waar kan, lokaal worden aanbesteed om de betrokkenheid van Voorster bedrijven bij het nieuwe gemeentehuis te vergroten.

Waar ligt dat vast Het beleid dat betrekking heeft op dit programma is vastgelegd in diverse verordeningen, beleidsnota's en beleidsregels. De volledige documenten zijn te raadplegen via de volgende link: www.voorst.nl/beleid-en-regelgeving

| 57

Wat hebben we daarvoor gedaan? Activiteiten Bestuur Verkiezingen 2021 Inhoud Op 17 maart 2021 zijn de reguliere Tweede Kamerverkiezingen gehouden. De corona maatregelen hebben een normale verkiezing in de weg gestaan. Bij de raming van de kosten voor de verkiezingen is rekening gehouden met extra kosten die moeten worden gemaakt in verband met Corona maatregelen. Beoogd effect Een goede, veilige en soepel verlopende verkiezing met een correcte vaststelling van de uitslag. Verantwoording De Tweede Kamer verkiezingen in 2021 werden georganiseerd in bijzondere omstandigheden. Door jaarrekening de toen geldende corona maatregelen werden er aanvullende maatregelen in het leven geroepen 2021 om ervoor te zorgen dat de verkiezingen veilig en corona-proof verliepen. Dit was ook de eerste verkiezing waarbij het mogelijk was om op de vroegstemdagen te kunnen stemmen. En was voor de doelgroep van 70 jaar en ouder de mogelijkheid om hun stem uit te brengen via briefstemmen. Deze aanvullende maatregelen kwamen bovenop de toch al complexe organisatie van de verkiezingen. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft een extra budget ter beschikking gesteld om al deze maatregelen uit te kunnen voeren. Dit extra budget is grotendeels nodig geweest om de organisatie van deze verkiezingen te kunnen bekostigen.

Samenkracht en burgerparticipatie Herdenken en vieren Inhoud Het jaar 2020 was het lustrumjaar voor het herdenken en vieren van 75 jaar vrijheid. De geplande activiteiten konden door het coronavirus niet doorgaan en zijn daarom verplaatst naar 2021. Samen met de lokale initiatieven ontwikkelen wij voor 2021 een nieuw programma van Voorst Herdenkt 75 + 1 jaar vrijheid. Om hier invulling aan te geven worden er in samenwerking met inwoners, verenigingen en organisaties uit de gemeente onder andere twee evenementen ter nagedachtenis van belangrijke gebeurtenissen georganiseerd. Het gaat dan om Operatie Cannonshot en de terugkeer van het prinselijk gezin op Vliegveld Teuge. Daarnaast richt het project zich op het besef en de beleving van vrijheid bij jongeren door middel van duurzame educatie en een interactieve fietsroute. Beoogd effect Een herdenkingsjaar 75 + 1 jaar vrijheid met lokale evenementen en initiatieven en twee evenementen rondom Operatie Cannonshot en Teuge Remembers waarmee de gemeente Voorst in 2021 en de jaren daarna de waarde van vrijheid vieren, beleven en beseffen. Verantwoording Het jaar 2020 was het lustrumjaar voor het herdenken en vieren van 75 jaar vrijheid. Vanwege jaarrekening het coronavirus werden de activiteiten een jaar uitgesteld, naar het jaar 2021.

Helaas konden de 2021 uitgestelde activiteiten ter herdenking van Operatie Cannonshot in april 2021 weer niet plaatsvinden. Enkele andere activiteiten hebben in 2021 wel plaats kunnen vinden, waaronder de viering van de terugkeer van de Prinsesjes op Vliegveld Teuge (Prinsessendag) heeft op een geslaagde, aangepaste manier plaatsgevonden. De voorstelling over vrede, vrijheid en verbondenheid vond plaats in een klein gezelschap en is digitaal te bekijken. De lokale herdenkingen en initiatieven zijn deels afgelast en deels in aangepaste vorm doorgegaan (Posterenk, Terwolde, Wilp). De Provincie Gelderland is als subsidieverstrekker akkoord gegaan met verlenging van de subsidieregeling tot en met 2022. Er is gesproken met de initiatiefnemers en de dorpen over een alternatief plan voor 2022.

58 |

Beheer gebouwen Renovatie gemeentehuis Inhoud 2021 staat vooral in het teken van het weer opbouwen, de daadwerkelijke duurzame renovatie van het gemeentehuis met de aannemers van het bouwkundig werk en de E/W-installaties. Beoogd effect Het daadwerkelijk uitvoering geven aan het definitief ontwerp en de wederopbouw van het duurzame en toekomstbestendige gemeentehuis. Verantwoording In 2021 zijn we gestart met de wederopbouw van het gemeentehuis. Heel 2021 heeft eigenlijk in het jaarrekening teken gestaan van het bouwkundig en installatietechnisch gereed maken van het gemeentehuis. 2021 Hierbij hebben we ten opzichte van de planning een maand vertraging opgelopen. Dit komt hoofdzakelijk door grote vertragingen van leveringen. De bouwkundige en installatietechnische oplevering van het vernieuwde gemeentehuis heeft plaatsgevonden in de week van 10 maart 2022. Daarnaast hebben we ons in 2021 gefocust op het terrein om het gemeenthuis. Inmiddels is er een start gemaakt met het vormgeven van het buitenterrein. De streefdatum om operationeel te gaan in het vernieuwde gemeentehuis is 1 juni 2022. Als gevolg het plaatsen van de damwanden voor de ijskelder heeft de gemeente een aantal aansprakelijkheidstellingen ontvangen. Deze kwesties zijn door de gemeente in behandeling genomen.

Er is door de gemeente een schade-expert ingeschakeld en er is door een externe partij een trillingsrisicoanalyse uitgevoerd. Voor een aantal omwonenden is de mogelijkheid aangeboden een second opinion door een eigen schade expert uit te voeren. Hiervan bent u op de hoogte gesteld.

Verbonden partijen

Bij de realisatie van de doelstellingen binnen dit programma zijn de volgende verbonden partijen betrokken: Verbonden partij Regio Stedendriehoek (Cleantech regio)

Doel De zorg voor een evenwichtige ontwikkeling op regionale schaal van de ruimtelijke ordening, landschapsontwikkeling, recreatie, volkshuisvesting, recreatie, verkeer en vervoer, sociaaleconomische ontwikkeling, arbeidsvoorziening, onderwijs, welzijn en volksgezondheid. In 2018 is de Agenda Cleantech Regio 2019-2023 gemaakt. De topthema’s zijn Energietransitie en Circulaire economie. Ook zet de regio in op Innovatiekracht, Human capital en Schone mobiliteit. De basis is onze leefomgeving en het vestigingsklimaat. Zonder deze basis kunnen de ambities niet worden gerealiseerd. Het doel is dat de Cleantech Regio aantrekkelijk is en blijft voor (nieuwe) inwoners, toptalenten en ondernemers.

Beleidsindicatoren Taakveld Bestuur en ondersteuning Bestuur en ondersteuning

Naam indicator Formatie Bezetting

Eenheid Fte per 1.000 inwoners Fte per 1.000 inwoners

2019 7,3 fte

2020 7,8 fte

7,6 fte

7,7, fte

2021 Bron 7,5 fte Eigen gegevens 8,6 fte Eigen gegevens

Bij ministeriële regeling vastgestelde beleidsindicatoren (bron: www.waarstaatjegemeente.nl)

| 59

Wat heeft het gekost Exploitatie

0-1 Bestuur 0-2 Burgerzaken 0-3 Beheer overige gebouwen 6-12 Samenkracht + burgerparticipatie PR7 Totaal lasten 0-1 Bestuur 0-2 Burgerzaken 0-3 Beheer overige gebouwen 6-12 Samenkracht + burgerparticipatie PR7 Totaal baten Saldo

Raming 2021 voor wijziging 1.704.059 909.687 916.320 191.790 3.721.856 19.617 288.883 242.378 0 550.877 -3.170.978

Raming 2021 na wijziging 1.745.702 980.687 973.470 226.167 3.926.026 28.866 288.883 242.378 24.712 584.838 -3.341.187

Rekening 2021 1.943.944 962.987 868.074 196.067 3.971.072 29.166 319.311 1.205.468 45.386 1.599.330 -2.371.742

Saldo 2021 -198.242 17.700 105.396 30.100 -45.047 300 30.428 963.090 20.674 1.014.492 969.445

Voor een toelichting op de cijfers verwijzen we u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening.

60 |

3.8 Algemene dekkingsmiddelen en financieringen Overzichtalgemenedekkingsmiddelen Naast de inhoudelijke onderwerpen in de programma’s volgt nu informatie over de algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien. De belangrijkste dekkingsmiddelen zijn de onroerende-zaakbelastingen en de algemene uitkering uit het gemeentefonds. De lasten en baten die worden gekwalificeerd als algemene dekkingsmiddelen en financieringsbaten en –lasten hebben in tegenstelling tot andere inkomsten vooraf geen bestemming en zijn dus niet geoormerkt. De lasten en baten kunnen niet direct aan de inhoudelijke programma’s worden toegerekend. Exploitatie

0-5 Treasury 0-61 OZB Woningen 0-64 Belastingen overig 0-7 Algemene en ov. uitkeringen Gemfonds 0-8 Overige baten en lasten 0-9 Vennootschapsbelasting (VBP) Totaal lasten 0-5 Treasury 0-61 OZB Woningen 0-62 OZB- niet woningen 0-64 Belastingen overig 0-7 Algemene en ov. uitkeringen Gemfonds 0-8 Overige baten en lasten Totaal baten Saldo

Raming 2021 voor wijziging 42.985 414.532 49.931 0 1.200 0 508.648 244.900 38.300 5.930.600 1.404.250 38.849.700 0 46.467.750 45.959.102

Raming 2021 na wijziging 42.985 414.532 49.931 39.490 -333.148 39.100 252.890 290.000 3.786.050 2.277.650 1.404.250 42.336.503 0 50.094.453 49.841.563

Rekening 2021 21.259 347.252 61.166 0 81.816 776.460 1.287.953 259.588 3.784.531 2.276.966 1.400.506 42.719.445 192.810 50.633.846 49.345.892

Saldo 2021 21.727 67.280 -11.235 39.490 -414.964 -737.360 -1.035.063 -30.412 -1.519 -684 -3.744 382.942 192.810 539.393 -495.670

Algemene uitkering gemeentefonds De algemene uitkering is vrij besteedbaar en wordt als zodanig ook aangewend ter dekking van de lasten van de gemeente. De algemene uitkering is dus primair een algemeen dekkingsmiddel. Dit betekent dat de gemeente autonoom is in het aanwenden van de algemene uitkering. Algemene uitkering Het Rijk informeert de gemeenten over de algemene uitkering uit het gemeentefonds via circulaires. De primitieve raming in de begroting 2021 is gebaseerd op de prognoses van de algemene uitkering in de mei- en septembercirculaire van 2020. De raming van de algemene uitkering is met de Bestuursrapportage 2021 op basis van de mei- en septembercirculaire 2021 bijgesteld.

| 61

Algemene uitkering 2021 Inkomstenmaatstaf OZB Uitgavenmaatstaf (x uitkeringsfactor) Uitgavenmaatstaf (geen uitkeringsfactor) Subtotaal Algemene uitkering Integratie- en decentralisatieuitkeringen (geen uitkeringsfactor) Subtotaal IU en DU Integratieuitkering Participatiewet Integratieuitkering Voogdij / 18+ Subtotaal IU Participatiewet, Voogdij / 18+ Totaal algemene uitkering 2021 Corona compensatiepakket 2021 (via AU, IU en DU) Corona compensatiepakket 3 Corona compensatiepakket 4 Corona compensatiepakket 5 Corona compensatiepakket 6 Totaal Corona compensatiepakket 2021 Totaal Algemene uitkering 2021 inclusief Corona compensatiepakket Algemene uitkering oudere jaren Algemene uitkering 2019 verrekening Algemene uitkering 2020 verrekening Subtotaal algemene uitkering 2019 en 2020 Totaal Algemene uitkering 2021 incl. IU, DU en Corona compensatiepakket

Raming 2021 incl. wijz.

Realisatie 2021

Verschil

-3.714.062 37.390.307 124.554 33.800.799 1.183.311 1.183.311 2.139.100 4.500.703 6.639.803 41.623.913

-3.713.575 37.547.708 124.554 33.958.687 1.201.125 1.201.125 2.139.114 4.500.706 6.639.820 41.799.632

487 157.401 157.888 17.814 17.814 14 3 17 175.719

174.170 284.930 214.000 673.100 42.297.013

174.170 284.930 214.000 168.440 841.540 42.641.172

168.440 168.440 344.159

-

52.837 25.436 78.273

52.837 25.436 78.273

42.297.013

42.719.445

422.432

Uitkeringsjaar 2021 Algemene uitkering Met een raadsmededeling en in de Bestuursrapportage 2021 is uitgebreid gerapporteerd over de uitkomsten van de algemene uitkering in 2021 naar aanleiding van de Mei- en Septembercirculaire Gemeentefonds 2021. Accressen en ontwikkeling uitkeringsbasis De omvang van het gemeentefonds is gekoppeld aan de ontwikkeling van de rijksuitgaven. Stijgen de rijksuitgaven, dan stijgt de uitkering uit het gemeentefonds evenredig. Dalen de rijksuitgaven dan daalt de uitkering uit het gemeentefonds mee. Dit is de zogenaamde 'trap op-trap-af' systematiek. Als gevolg van ontwikkelingen van het aantal inwoners, woonruimten, leerlingen, uitkeringsgerechtigden, WOZ-waarde enzovoort (hoeveelheidsverschillen) wordt de algemene uitkering positief beinvloed. Als de gezamenlijke declaraties van gemeenten uit het BTW-compensatiefonds (BCF) onder het ingestelde plafond blijven wordt het verschil in het gemeentefonds gestort. Bij overschrijding van het plafond volgt een uitname. Gemeenten hebben minder gedeclareerd bij het BCF dan eerder gedacht, de ruimte onder het plafond is groter geworden. De afrekening over 2020 vindt plaats in 2021 als een incidentele compensatie. Algemene uitkering De verrekeningen over de jaren 2019 en 2020 hebben vooral te maken met de bijgestelde accressen voor deze jaren en het definitief vaststellen van de basiseenheden.

62 |

Corona compensatiepakketten Het kabinet heeft in overleg met de medeoverheden besloten tot compensatiepakketten coronacrisis. Naast de 2 compensatiepakketten voor 2020 zijn in 2021 de compensatiepakketten 3 t/m 5 voor compensatie van de hogere uitgaven en gederfde inkomsten als gevolg van de coronacrisis uitgekeerd. De compensatiepakketten zijn vervolgens per onderdeel als uitvoeringsbudget of compensatie gederfde inkomsten in de betreffende programa's opgenomen. Aan het eind van 2021 is met de decembercirculaire van het gemeentefonds het 6e corona compensatiepakket uitgekeerd. Voor een verdere toelichting verwijzen we u naar de paragraaf Covid-19. Lokale heffingen niet gebonden besteding Voor een toelichting op de realisatie van de diverse lokale heffingen, waarvan de besteding niet gebonden is zoals de reclamebelasting, de onroerende-zaakbelastingen en precariobelasting verwijzen we u naar de paragraaf Lokale heffingen. Hierin wordt in hoofdlijnen inzicht gegeven in de diverse lokale heffingen, belastingen en de lokale lastendruk. Dividend De gemeente Voorst heeft 21.364 gewone en 14.322 preferente aandelen in Vitens. Over de gewone aandelen ontvangt de gemeente Voorst een dividenduitkering en over de preferente aandelen een rentevergoeding. Ingevolge de overeenkomst van de achtergestelde geldlening met Vitens is het rentepercentage voor de vergoeding aangepast.

Daarnaast heeft de gemeente Voorst 112.983 aandelen in het maatschappelijk kapitaal van de NV Bank Nederlandse Gemeenten (BNG). Voor een verdere toelichting op de algemene dekkingsmiddelen en financiering verwijzen we u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening 2021. Verbonden partijen Verbonden partij Tribuut belastingsamenwerking

NV Bank Nederlandse Gemeenten

Waterbedrijf Vitens (dividend)

Doel Tribuut voert voor de gemeenten Apeldoorn, Epe, Lochem, Zutphen en Voorst alle gemeentelijke heffingen en belastingen uit. Een uitzondering geldt voor de heffing en invordering van de leges publiekszaken. Het aanwezig zijn van een bankiersbedrijf specifiek ten behoeve van overheden met het oog op het bijdragen aan zo laag mogelijke kosten van maatschappelijke voorzieningen voor de burger. Als aandeelhouder ontvangt de gemeente Voorst jaarlijks een dividend. Vitens houdt zich bezig met het winnen, zuiveren en leveren van drinkwater. Als aandeelhouder heeft de gemeente Voorst jaarlijks een dividend ontvangen. De komende jaren wordt vanwege wijzigingen in het financiële beleid bij Vitens geen dividend uitgekeerd.

| 63

3.9 Overhead Algemeen In dit onderdeel is de realisatie van de kosten van de overhead opgenomen. Onder overheadkosten vallen alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces (zogenaamde PIOFACH-kosten: Personeel Informatievoorziening Organisatie Financiën Automatisering Communicatie Huisvesting). Ook de rente en afschrijvingskosten op investeringen op het terrein van de overhead vallen onder dit onderdeel. Deze kosten worden, conform de vernieuwing van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV), niet meer toegerekend aan de programma's. In de programma's worden alleen de kosten opgenomen die betrekking hebben op het primaire proces. Exploitatie

0-4 Overhead Totaal lasten 0-4 Overhead Totaal baten Saldo

Raming 2021 voor wijziging 7.021.818 7.021.818 562.746 562.746 -6.459.072

Raming 2021 na wijziging 7.678.954 7.678.954 715.557 715.557 -6.963.397

Rekening 2021 7.263.364 7.263.364 618.863 618.863 -6.644.502

Saldo 2021 415.590 415.590 -96.695 -96.695 318.896

Voor een toelichting op de cijfers verwijzen we u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening. Beleidsindicatoren Bij ministeriële regeling vastgestelde beleidsindicatoren. De volgende indicatoren hebben betrekking op dit programma: Taakveld Naam indicator Overhead Apparaatskosten

Eenheid Kosten per inwoner

2019 641

2020 635

Overhead Externe inhuur

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen % van totale lasten

2,8%

3,6%

9,26%

9,54% Nnb 2021 Eigen begroting

Overhead Overhead

64 |

2021 Bron 678 Eigen begroting 6,4% Eigen begroting

Hoofdstuk 4 Paragrafen

| 65

4.1 Paragraaf Lokale heffingen Algemeen In de verantwoording van de paragraaf Lokale heffingen gaan we in op de veranderingen en daadwerkelijke inkomsten van alle gemeentelijke heffingen. Van de gemeentelijke heffingen worden de onroerende-zaakbelastingen, de afvalstoffenheffing en de rioolrechten aangemerkt als directe woonlasten belastingen. Beleid ten aanzien van lokale heffingen Er is onderscheid te maken tussen opbrengsten als algemene dekkingsmiddelen en opbrengsten die direct dienen ter dekking van gemaakte kosten. Tot de eerste categorie behoren de onroerende-zaakbelastingen, toeristenbelasting, reclamebelasting en de precariobelasting. Tot de tweede categorie behoren de zogenaamde (bestemmings)heffingen, de rioolheffing, de reinigingsheffingen (afvalstoffenheffing en reinigingsrecht), de begraafrechten, het marktgeld en de leges. Voor deze categorie is het uitgangspunt dat de te maken kosten voor 100% moeten worden terugverdiend door de opbrengsten van de betreffende belastingen. We streven naar 100% kostendekkende tarieven. Of het tarief ook daadwerkelijk 100% kostendekkend is, is afhankelijk van diverse factoren. Het aandeel van vaste en variabele kosten binnen de activiteit kan afwijken, er kunnen per jaar schommelingen in aantallen zijn.

Ook zijn de tariefhoogtes van een aantal diensten (paspoorten, identiteitskaarten, rijbewijzen, etc.) door de Rijksoverheid gemaximeerd. Onroerende-zaakbelastingen Onder de naam onroerende-zaakbelastingen (verder OZB) worden van binnen onze gemeente gelegen onroerende zaken twee directe belastingen geheven. In het geval van woningen: een eigenarenbelasting en in het geval van niet woningen: een eigenaren- en een gebruikersbelasting. Vanaf 2009 zijn de tarieven per heffingseenheid vervangen door tariefpercentages per € 1.000 van de OZB-waarde van de onroerende zaak. Tarief Woningen - eigenaar Niet woningen - eigenaar Niet woningen - gebruiker Ontvangsten Begroot

2018 0,1143% 0,1935% 0,1481% 5.056.471 4.946.184

2019 0,1071% 0,1968% 0,1485% 5.281.468 5.229.923

2020 0,1130% 0,2019% 0,1641% 5.752.771 5.825.762

2021 0,1090% 0,2035% 0,1781% 6.021.210 6.025.400

Toelichtingverschil: Het tekort bedraagt € 4.190. Omdat het tekort beperkt is behoeft dit geen nadere toelichting. Afvalstoffenheffing/reinigingsrecht De reinigingsheffingen bestaan uit een afvalstoffenheffing en een reinigingsrecht. De afvalstoffenheffing is de heffing voor het ophalen, afvoeren en verwerken van het ‘huishoudelijk afval’. Het reinigingsrecht wordt geheven voor het ophalen, afvoeren en verwerken van het ‘bedrijfsafval’ van beperkte omvang en hoeveelheid (dat gelijktijdig wordt opgehaald met het huishoudelijk afval). Het aantal belastingplichtigen voor het reinigingsrecht is beperkt tot een aantal scholen, kerken, praktijkruimten, etcetera. Per 2014 is het zogenaamde beloningssysteem ingevoerd. Kenmerk van dat diftarsysteem is dat de aanslag afvalstoffenheffing/reinigingsrechten is opgesplitst in een vastrechtdeel en een variabel deel. Het variabele deel betreft een vast bedrag per lediging van de grijze container, een bedrag per gekochte huisvuilzak dan wel de kosten voor het op verzoek ophalen van grove huishoudelijke afvalstoffen.

66 |

De hoogte van het variabele deel van de afvalstoffenheffing is door de belastingplichtige zelf te bepalen. Het ter lediging aanbieden van de grijze container is over 2021 belast met een heffing van €5,30 per lediging. Tarief per huishouden Afvalstoffenheffing vastrecht Afvalstoffenheffing lediging grijze container Reinigingsrecht vastrecht * Reinigingsrecht lediging grijze container Ontvangsten Begroot

2018 94,35 4,65 114,20 6,60 1.279.735 1.202.407

2019 109,20 5,30 132,10 6,40 1.504.850 1.404.310

2020 136,70 5,30 165,40 6,40 1.805.036 1.754.769

2021 162,05 5,30 196,05 6,40 2.074.880 1.923.730

* vanaf 2017 incl. BTW

Toelichtingverschil: De totale meeropbrengst afvalstoffenheffing 2021 bedraagt € 151.150. De opbrengst van de grijze containers (restafval) is te laag ingeschat, waardoor er een forse meeropbrengst is geweest. Dit is mogelijk te verklaren doordat vanwege corona mensen in het algemeen meer thuis zijn gebleven en meer thuis gewerkt hebben, waardoor het restafval bij de huishoudens is toegenomen. Bij de berekening van de tarieven afvalstoffen/reinigingsrecht is, op basis van gewijzigde opzichten t.o.v. de begroting, rekening gehouden met minder opbrengsten uit afvalstromen. Mede door een hogere papierprijs zijn deze opbrengsten toch volgens de raming van de begroting gerealiseerd. Kostendekkendheid afval

Omschrijving Afval

Directe lasten Overhead 2.060.689 35.506

Inkomst KostenTotale Andere Totale dekkenduit BTW lasten heffingen inkomsten baten heid 273.874 2.370.069 2.074.880 295.189 2.370.069 100%

Rioolheffing De rioolheffing is een heffing voor de kosten die verbonden zijn aan de inzameling en het transport van huishoudelijk afvalwater, bedrijfsafvalwater en de zuivering van huishoudelijk afvalwater. Binnen de heffing kunnen ook de kosten worden verhaald voor de inzameling van afvloeiend hemelwater, de verwerking van het ingezamelde hemelwater, als ook voor het treffen van maatregelen teneinde structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand voor de aan de grond gegeven bestemming zoveel mogelijk te voorkomen of te beperken. De hoogte (de tarieven) van de rioolheffing is afhankelijk van het aantal afgevoerde m3 afvalwater. De kosten voor het beheer en onderhoud van het riool worden voor 100% doorberekend in de tarieven rioolrecht. Tarief Rioolheffing: basistarief Ontvangsten Begroot

2018 274,55 2.976.534 2.809.545

2019 277,00 3.047.103 3.059.761

2020 210,32 2.344.496 3.100.357

2021 214,10 2.424.696 2.381.070

Toelichtingverschil: De totale meeropbrengst rioolheffing 2021 bedraagt € 43.626. Dit bedrag maakt deel uit van het resultaat 2021 dat is toegevoegd aan de voorziening groot onderhoud en vervangingsinvesteringen riolering. Kostendekkendheid riolering

Omschrijving Riolering

Directe lasten Overhead 2.203.402 173.611

Inkomst KostenTotale Andere Totale dekkenduit BTW lasten heffingen inkomsten baten heid 93.244 2.470.257 2.424.696 45.561 2.470.257 100%

| 67

Toeristenbelasting De toeristenbelasting heffen we voor het houden van verblijf met overnachting tegen een vergoeding in welke vorm dan ook, door personen die niet als ingezetene zijn opgenomen in de gemeentelijke basisadministratie persoonsregistratie (BRP) van de gemeente. De toeristenbelasting is een algemeen dekkingsmiddel. De opbrengst is vrij besteedbaar. In Voorst wordt een deel van de opbrengst aangewend voor het, in overleg met de branche, realiseren van toeristische voorzieningen. De toeristenbelasting berekenen we per overnachting, per persoon. Voor een jaarof seizoenplaats op een camping brengen we een zogenaamd forfaitair bedrag in rekening. Per 2012 is de toeristenbelasting verder gedifferentieerd. Er zijn aparte tarieven per persoon ingevoerd voor het overnachten in een hotel of een daarmee volgens de verordening vergelijkbare accommodatie, in een mobiel kampeermiddel dan wel in een stacaravan. Tarief Per overnachting (kampeermiddel) Per overnachting (overig) Per overnachting (hotel, ontbijthotel of vliegtuighotel.) Ontvangst Begroot

2018 0,87 1,24 1,82 179.305 158.410

2019 0,89 1,27 1,86 183.991 182.053

2020 0,90 1,29 1,89 206.198 184.322

2021 0,92 1,31 1,92 175.242 189.500

Toelichtingverschil: De opbrengst 2021 bedraagt € 14.258 minder dan begroot. De minderopbrengst is veroorzaakt door een lager aantal toeristische overnachtingen vanwege de lockdown als gevolg van de corona maatregelen in 2021. Vanuit het rijk heeft nog compensatie plaatsgevonden voor een bedrag van € 45.000. Deze middelen zijn in 2021 ingezet. Lijkbezorgingsrechten (Begraafrechten) De lijkbezorgingsrechten heffen we voor het gebruik van de begraafplaats en voor het door of vanwege de gemeente verlenen van diensten in verband met de begraafplaats. Lijkbezorgingsrechten heffen we van de nabestaande voor onder andere het begraven en/of bijzetten van stoffelijke overschotten, de huur van een graf, de verlenging van een grafrecht, etc. Omschrijving Begraafrechten

raming 2021 140.002

werkelijk 2021 139.655

Toelichting verschil: De werkelijke opbrengst begraafrechten (lijkbezorgingsrechten) 2021is nagenoeg gelijk aan de geraamde opbrengst. Het verschil behoeft geen verklaring. Kostendekking lijkbezorging

Omschrijving Lijkbezorging

68 |

Directe lasten Overhead 180.036 12.528

BTW 0

Inkomst Totale Andere uit lasten heffingen inkomsten 192.574 139.655 327

KostenTotale dekkendbaten heid 139.982 73%

Marktgeld Het marktgeld wordt geheven van degene op wiens aanvraag dan wel ten behoeve van wie een dienst wordt verleend of van degene die van de bezittingen, werken of inrichtingen gebruik maakt. Die dienst is het innemen van een standplaats op de markt te Twello dan wel op overige lokale standplaatsen. Het marktgeld wordt berekend over het aantal strekkende meters van de standplaats met een minimum van vier strekkende meters. De kosten voor de markt en de overige standplaatsen wordt voor 100% doorberekend in het tarief marktgeld. Omschrijving Marktgelden

raming 2021 38.127

werkelijk 2021 36.776

Toelichtingverschil: Het tekort op het marktgeld bedraagt € 1.351. Het tekort is het gevolg van het feit dat als gevolg van de corona maatregelen sommige branches geen staanplaats op de markt mochten innemen. Kostendekking markt

Omschrijving Markt

Directe lasten Overhead 37.210 10.515

BTW 0

Inkomst Totale Andere uit lasten heffingen inkomsten 47.725 36.776 8.541

KostenTotale dekkendbaten heid 45.318 95%

Reclamebelasting Reclamebelasting heffen we voor het hebben van een openbare aankondiging (is een reclame-uiting) op, aan, voor dan wel boven, een vestiging in het centrumgebied van Twello. De openbare aankondiging moet zichtbaar zijn vanaf de openbare weg. De opbrengst reclamebelasting is een algemeen dekkingsmiddel en is in principe vrij besteedbaar. Over de verdeling van de opbrengst zijn afspraken gemaakt. Een deel van de opbrengst wenden we aan ter dekking van de exploitatiekosten van de parkeergarage. Een ander deel van de opbrengst wordt doorgesluisd naar de ondernemersvereniging Twello Centrum. Met de ondernemersvereniging is ook een afspraak gemaakt over het niet invoeren van betaald parkeren in Twello centrum gedurende een termijn van 10 jaar na invoering van de reclamebelasting. Reclamebelasting heffen we van de gebruiker van een vestiging. Tarief Tarief (basis) Per 1.000 van WOZ waarde Ontvangst Begroot

2018 850 0,65 115.026 110.000

2019 850 0,65 115.916 110.000

2020 850 0,65 117.362 110.000

2021 850 0,65 106.254 110.000

Toelichtingverschil: De minderopbrengst op de reclamebelasting bedraagt € 3.746. De bij Tribuut opgevraagde redenen van het tekort is dat er 4 ondernemers zijn gestopt in (de loop) van 2021. In 2021 vallen er ten opzichte van 2020 ook meer startende ondernemers onder de vrijstelling (van 1 jaar) voor startende ondernemers. De inschatting is dat een tariefaanpassing per 2023 niet nodig is. Een extra bijdrage 2021 voor de Ondernemersvereniging Twello centrum is in 2022 niet mogelijk. De minderopbrengst wordt onttrokken aan de reserve reclamebelasting. Hiervoor is de in deze reserve aangehouden buffer van € 4.000 toereikend.

| 69

Precariobelasting Onder de naam Precariobelasting heffen we een belasting per strekkende meter voor het hebben van kabels en/of leidingen in of boven openbare gemeentegrond. De kabels ten behoeve van telecommunicatie vallen hier niet onder. Deze zijn wettelijk vrijgesteld. De opbrengst van de belasting is in principe ter vrije besteding. 2022 is het laatste jaar dat er wettelijke precariobelasting mag worden geheven op kabels en leidingen. Omschrijving Precariobelasting

raming 2021 1.294.250

werkelijk 2021 1.294.252

Toelichting verschil: De geraamde opbrengst precariobelasting 2021 bedraagt € 1.294.250. Deze opbrengst is ook daadwerkelijk gerealiseerd. Leges Leges heffen we voor diverse door of vanwege de gemeente verstrekte diensten. Uitgangspunt is dat de leges jaarlijks worden geïndexeerd met het van toepassing zijnde indexpercentage. Leges mogen in principe maximaal kostendekkend zijn, verordeningtitel breed beoordeeld. De kostendekkendheid wordt jaarlijks onderzocht dit ook in verband met de met Tribuut gemaakte afspraak. Omschrijving Leges

raming 2021 1.310.168

werkelijk 2021 1.720.799

Toelichtingverschil: De meeropbrengst leges 2021 bedraagt € 410.631. De meest in het oog springende voorbeelden van lagere/hogere opbrengsten zijn: 1. Leges omgevingsvergunningen in combinatie met de leges ruimtelijke plannen en adviezen. De legesopbrengst omgevingsvergunningen bouwen is afgerond € 234.875 hoger uit dan geraamd. Het overschot is met name het gevolg van extra legesinkomsten omgevings-vergunningen door toename van het aantal aanvragen en door incidentele grote projecten. Legesopbrengsten voor grote projecten zijn niet structureel en worden niet begroot. 2. De legesinkomsten voor de ruimtelijke plannen en adviezen Deze inkomsten komen over 2021€ 31.670 lager uit dan geraamd. Reden hiervoor is dat een deel van de ruimtelijke ordening (ro)-leges wordt toegerekend aan de leges omgevingsvergunningen, voor zover het betreft de zogenaamde grote buitenplanse afwijkingen. Daarnaast worden er ro-inkomsten gegenereerd door het afsluiten van anterieure overeenkomsten. De totale inkomsten voor de ruimtelijke plannen en adviezen komen hiermee hoger uit dan geraamd. 3. Leges wegen Deze leges laten over 2021 een meeropbrengst zien van afgerond € 171.100. Deze meeropbrengst is veroorzaakt door de extra legesopbrengsten voor het 'aanleggen' van kabels en leidingen, glasvezel, in gemeentegrond. 4.

Leges reisdocumenten Het overschot op de leges reisdocumenten bedraagt per saldo afgerond € 21.890. Een verklaring voor de meeropbrengst is waarschijnlijk de inhaalslag van wegens corona maatregelen niet verlengde of aangevraagde reisocumenten 2020. Kostendekkendheid leges In de Meerjarenprogrammabegroting 2021-2024 is in de paragraaf lokale heffingen een drietal tabellen opgenomen over de kostendekkendheid van de leges. Voor een uitgebreide toelichting verwijzen wij u naar deze begroting. Onderstaand zijn, op basis van realisatie in 2021, dezelfde tabellen opgenomen. De leges zijn niet kostendekkend.

70 |

Legesverordening Hoofdstuk tarieventabel 1.1

1.2 1.3 1.4

1.5

1.6 1.7

1.8 1.9

1.10 1.11

1.12

1.13

1.14 1.15 1.16 1.17 1.18 totaal

Titel I Lasten Algemene taakdienstverlening velden 1.1 Burgerlijke 167.482 stand (inclusief leges verstrekkingen uit BRP) 1.2 81.095 Reisdocumenten 1.3 Rijbewijzen 87.326 1.4 27.321 Verstrekkingen uit BRP 1.5 Wet 1 openbaarheid van bestuur 1.6 Vervallen 1.7 11.550 Vastgoedinformatie 1.8 Overige publiekszaken 1.9 Archiefbescheiden gemeente Voorst 1.10 Apv 2.437 1.11 1.102 Leegstandswet (EDR dienst) 1.12 Gemeentegarantie 1.13 Regeling toezicht luchtvaart 1.14 Kansspelen (EDR dienst) 1.15 Vervallen 1.16 Kabels en leidingen 1.17 Verkeer en 115.430 vervoer 1.18 Diversen totaal 493.745

Overhead

BCF BTW

Totale lasten

Leges

Andere Totale inkomsten baten

Kostendekkendheid

86.927

3.630

258.040

72.685

-

72.685

28,2%

30.158

-

111.253

115.420

-

115.420

103,7%

35.601 17.978

-

122.927 45.299

130.596 -

-

130.596 -

106,2% 0,0%

1

-

2

46

-

46 1870,0%

6.121

448

18.119

611

-

611

-

-

-

-

-

-

nvt

-

-

-

-

-

-

nvt

1.603 725

-

4.040 1.827

1.509 338

-

1.509 338

-

-

-

-

-

-

nvt

-

-

-

-

-

-

nvt

-

-

-

-

-

-

nvt

-

-

-

-

-

-

nvt nvt

591

10.691

126.712

194.799

44.630

239.429

153,7%

179.707

14.770

688.221

516.003

44.631

560.634

nvt 75,0%

nvt 3,4%

37,4% 18,5%

Legesverordening Hoofdstuk tarieventabel

Titel II Lasten OverBCF Totale Leges Andere Totale KostenDienstverlening taakhead BTW lasten inkomsten baten dekkendvallende onder velden heid de fysieke leefomgevingsvergunning 2.2 tot en met 2.2 t/m 2.7 728.815 391.876 37.683 1.158.374 1.141.812 44.370 1.186.182 98,6% 2.7 en 2.12 en 2.12 Omgevingsver gunningen 2.9 en 2.10 2.9 en 2.10 178.403 107.827 3.054 289.284 61.130 61.130 21,1% Bestemmingsplannen 2.11 2.11 Niet nvt benoemde beschikkingen titel II totaal totaal 907.218 499.703 40.737 1.447.658 1.202.942 44.370 1.247.312 83,1% | 71

Legesverordening Hoofdstuk tarieventabel 3.1 3.2

3.3

3.4 3.5 3.6

3.7 totaal Totaal leges

Titel III Lasten OverBCF Totale Leges Andere Totale KostenDienstverlening taakhead BTW lasten inkomsten baten dekkendvallende onder velden heid de Europese dienstenrichtlijn 3.1 Horeca 716 471 1.187 - 0,0% 3.2 Organiseren 55.066 29.651 969 85.686 5.796 141 5.937 6,8% evenementen of markten 3.3 nvt Prostitutiebedrijven (n.v.t.) 3.4 Vervallen nvt 3.5 11.536 4.989 831 17.355 - 0,0% Kinderopvang 3.6 nvt Winkeltijdenwet (EDR dienst) 3.7 Diversen nvt totaal 67.318 35.111 1.799 104.229 5.796 141 5.937 5,6% Totaal leges 1.468.281 714.521 57.306 2.240.108 1.724.742 89.141 1.813.883 77,0%

Totale opbrengsten lokale heffingen Belasting c.q. heffing Onroerende-zaakbelastingen Afvalstoffenheffing Rioolheffing Toeristenbelasting Begraafrechten Marktgelden Reclamebelasting Precariobelasting Leges Totaal lokale heffingen * Inclusief Vitens aanslag uit 2017 van 694.620

2018 5.026.417 1.279.735 2.976.534 179.305 149.479 42.057 115.026 2.404.952* 1.656266 13.861.825

2019 5.281.468 1.504.850 3.047.103 183.991 213.172 41.855 115.916 1.710.332 1.508.251 13.606.936

2020 5.752.771 1.805.036 2.344.496 206.198 174.578 42.454 117.362 1.294.252 1.503.540 13.240.687

2021 6.021.210 2.074.880 2.424.969 175.242 139.655 36.776 106.254 1.294.252 1.720.799 13.994.037

Aanduiding van de lokale lastendruk De hoogte van de gemeentelijke woonlasten, de "lokale lastendruk", krijgt regelmatig aandacht in de media. Onder gemeentelijke woonlasten scharen we de onroerendezaakbelastingen, afvalstoffenheffing en rioolheffing. Dit zijn de belastingen en heffingen waarmee ieder huishouden in een gemeente jaarlijks te maken krijgt. Het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (COELO) publiceert jaarlijks de Atlas van lokale lasten. Daarin zijn de lokale lasten op basis van "appels met appels" met elkaar vergeleken. Bij die vergelijking hanteert het Coelo voor alle gemeenten dezelfde uitgangspunten. Bij die uitgangspunten houdt het Coelo rekening met een gemiddelde WOZ -waarde en WOZ-waardestijging en ook met het feit dat gemeenten met dure woningen een naar verhouding lagere algemene uitkering uit het gemeentefonds ontvangen dan andere gemeenten. De woonlastendruk voor meerpersoonshuishoudens, op basis van de Coelo vergelijking 2021, is in Voorst € 11 lager dan de gemiddelde woonlasten in de provincie Gelderland. De gemiddelde woonlasten in de provincie Gelderland komt uit op € 808 per meerpersoonshuishouden. Voor Voorst heeft het Coelo op basis van de gehanteerde uitgangspunten € 797 aan woonlasten per meerpersoonshuishouden berekend.

Volgens de Coelo atlas 2021 staat Voorst nu op plaats 140 van de 352gemeenten (plaats 1 heeft de laagste woonlasten). De werkelijke woonlastendruk in Voorst is nog wat lager, omdat het Coelo bij haar woonlastenberekening rekening houdt met een vorm van gestandaardiseerde tarieven om de gemeentelijke tarieven met elkaar te kunnen vergelijken. In werkelijkheid geeft de woonlastendruk 2021 voor 72 |

Voorst een vertekend beeld. De meeste gemeenten hebben hun OZB tarieven al fors verhoogd in 2020 en 2021. Voorst heeft die verhoging pas doorgevoerd in 2022. Kwijtscheldingsbeleid Inwoners van de gemeente Voorst kunnen in aanmerking komen voor gehele of gedeeltelijke kwijtschelding van de afvalstoffenheffing en het rioolrecht. Om voor kwijtschelding in aanmerking te komen wordt per aanvrager beoordeeld of er “vermogen” aanwezig is. Is geen vermogen aanwezig dan dient de zogenaamde betalingscapaciteit te worden vastgesteld. Is de betalingscapaciteit ontoereikend dan wordt kwijtschelding verleend (al dan niet gedeeltelijk). De kwijtscheldingsnorm die wordt gehanteerd bedraagt 100%, dit heeft de raad in 1996 bepaald. Belastingschuldigen met een laag inkomen komen in bepaalde gevallen en onder voorwaarden voor automatische kwijtschelding in aanmerking.Voor diegenen betekent dat, dat de administratieve rompslomp in verband met de kwijtscheldingaanvraag nagenoeg nihil is. In de berekening van de tarieven van de afvalstoffenheffing en de rioolrechten worden de geraamde kosten voor de kwijtschelding verdisconteerd. Omschrijving Kosten kwijtscheldingsbeleid

raming 2021 144.154

werkelijk 2021 129.920

Toelichtingverschil: De lagere uitgaven van € 14.234 zijn het gevolg van een te hoge raming voor kosten kwijtschelding. Volgens Tribuut waren moesten eind december 2021 nog 9 aanvragen kwijtschelding worden afgehandeld (raming bij volledige honorering € 4.500). Risico’s Risico´s bij lokale heffingen zijn voornamelijk incidenteel van aard. Als ze tijdig worden ontdekt kunnen risico's in de belastingtarieven worden opgevangen. Financiële risico's ontstaan met name door onvoldoende onderbouwde grondslagen voor de berekening van de OZB tariefpercentages en uit onvoorziene kostenontwikkelingen bij afvalverwerking en riolering. Meerjarig bestaat het risico dat areaaluitbreiding van woningen en niet woningen afwijkt van de prognose, waarmee de WOZ-waardeontwikkeling als grondslag voor de onroerende-zaakbelastingen anders uitkomt dan voorzien. Dit laatste risico wordt weer deels teniet gedaan doordat diezelfde WOZ-waardeontwikkeling ook als correctie op de algemene uitkering wordt gehanteerd.