Concept Notulen Raadsvergadering 11 december 2025

Bij de uitwerking dient voor Voorschoten zo veel mogelijk rekening gehouden te worden met de aandachtspunten en conclusies die in het EY Parthenononderzoek zijn opgenomen.' Aan bijlage 6, pagina 10 een nieuwe bedenking toe te voegen: Dikgedrukte tekst: '2.2 Redelijke hoogte boete bij opzegging' De exitclausule in artikel 10.2 en 10.3 dient in ieder geval aan te geven dat bij een eventuele vast te stellen boete, het aandelenpercentage van de stoppende partij richtinggevend is voor een vast te stellen boete. In de huidige samenwerkingsovereenkomst is een boeteregeling opgenomen in artikel 10.2 en 10.3. Hierin is echter niet de hoogte opgenomen. De partij die opzegt is niet betrokken bij de besluitvorming over de hoogte van de boete. Dit kan er mogelijk toe leiden dat een boete onevenredig hoog kan zijn voor kleinere partijen waardoor er de facto sprake kan lijken van een constructie waar niet aan te ontkomen valt. Het is daarom van belang dat de boete in verhouding staat tot verhouding van de aandelen die de partij heeft ingebracht, wanneer de betreffende partij besluit tot niet deelname.

Aan bijlage 6, pagina 21 bij bedenking 6.2 in te voegen: Werk de businesscase verder uit tijdens de kwartiermakersfase, waarbij de nadruk moet liggen op het valideren en verbeteren realistischer inschatten van de aannames en invoer, niet op het aanpassen van de businesscase om een gewenste uitkomst te verkrijgen. Bij het uitwerken dient nadrukkelijk aandacht te zijn voor de betaalbaarheid van de aansluiting voor de consument, waarbij de relatie tussen betaalbaarheid, aanlegsnelheid en participatiegraad een cruciale succesfactor voor een financieel haalbare businesscase is. Mogelijke oplossingsrichtingen zijn: a. Oorspronkelijke tekst. b. Oorspronkelijke tekst. c. Oorspronkelijke tekst. d. Het verlagen van de realisatiesnelheid naar een praktisch onderbouwde snelheid die de gemiddelde landelijke historische realisatiesnelheid als uitgangspunt neemt. e. Een duidelijke onderbouwing van de betaalbaarheid voor de gebruiker waarbij de gebruiker goedkoper uit zou moeten zijn bij een warmtenet. De kosten die nodig zijn om de woning geschikt te maken voor een warmtenet dienen meegenomen te worden. Hierbij zou rekening gehouden moeten worden met energielabel van de woning en het woningtype.

Raadsvergadering 11 december 2025

16

f. Een realistischere inschatting van een participatiegraad binnen 8 jaar na start van werkzaamheden, waarbij in plaats van 80% uitgegaan dient te worden van 65-70% participatie (te bereiken 8 jaar na start project). In bijlage 6 pagina 22 sub 6.3 de volgende tekst toe te voegen: Gezien de complexiteit en onzekerheden die tijdens de kwartiermakersfase moeten worden uitgewerkt, worden de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten iedere 3 maanden vanaf het moment van ondertekening van de SOK ingelicht over de voortgang van de kwartiermakersfase en in het bijzonder de ontwikkeling van de businesscase met het oog op de betaalbaarheid van de eindgebruiker van de in de toekomst te leveren collectieve warmte en de mogelijke risico's die de deelnemende gemeenten lopen. Hierbij dient er niet louter sprake te zijn van informatievoorziening, maar zoveel mogelijk afstemming is van het mandaat voor het college en er sprake is van onderlinge kennisuitwisseling." Ook andere aannames in de stukken roepen bij ons vragen op. Wij willen minder een roze bril en meer realisme bij de businesscase, juist omdat we er een succes van willen maken. Daarom willen we af van de aanname dat we uitgaan van 80% deelname. Dat is heel, heel erg hoog. Wij willen dat er uitgegaan wordt van een lagere deelname, niet om het aantal deelnemers omlaag te krijgen maar om de businesscase te laten slagen.

Ook de realisatiesnelheid moet klip-en-klaar zijn. We moeten dit warmtenet aanleggen in een dichtbevolkt en dichtbebouwd gebied, met flats. Dat kost tijd. We moeten ons dan ook niet rijk rekenen door te denken dat het allemaal sneller gaat dan realistisch is. In het document staat nu de aanname dat dit met veel deelnemers en snel zal gaan. Wijken worden binnen een jaar aangesloten; dat is nog nooit eerder vertoond. Laten we daarom terughoudend zijn en laten we realistisch begroten. Ook dan kan het meevallen. Dat is gunstig voor de businesscase. Wij steunen de ontwikkeling van het warmtenet. Wij steunen de ontwikkeling van het regionaal warmtebedrijf, maar we hebben daar wel deze opmerkingen bij. Wij zien het als een opgave voor de regio. Voorschoten moet meedoen. Wij willen niet aan de kant blijven staan, maar we zijn wel helder: we moeten als raad aan het stuur blijven. Straks, als er een uitgewerkt verhaal ligt, zullen we beoordelen of we echt daadwerkelijk mee kunnen doen. Dan stellen we geld beschikbaar en dan zullen we ons definitieve oordeel vellen, vanuit een positieve grondhouding, maar wel kritisch, met oog voor het belang van Voorschoten. De heer Duivendijk (Voorschoten Lokaal): Voorzitter. Ik heb geen pauselijke quotes en ik zal ook niet ingaan op alle getallen die al genoemd zijn door mijn voorgangers over de tekorten.

Ik kies een iets andere insteek ten aanzien van dit proces en het warmtenet. Allereerst merk ik net als de heer Posthuma op dat dit voor ons een ontzettend ingewikkeld project en raadsvoorstel is. Ik wil in de eerste plaats dus alle ambtenaren bedanken die ons als raadsleden door dit uiterst ingewikkelde dossier heen proberen te loodsen middels informatieavonden en het beantwoorden van onze vragen, want dit is natuurlijk een zeer moeilijk en maatschappelijk belangrijk vraagstuk. Het is moeilijk vanwege de complexiteit van datgene waarvan ons gevraagd wordt om erin te stappen, namelijk een regionaal warmtebedrijf met enorme ambities rondom een technisch hoogstandje, namelijk om warmte uit de Botlek helemaal naar onze regio te vervoeren. Die ambities overstijgen het niveau van een regio, zoals al is gezegd door mijn voorgangers. Het is maatschappelijk belangrijk, omdat we met z'n allen voor de klus staan om in 2050 de temperatuur in de wereld bij voorkeur niet meer dan 1,5% te laten stijgen. Daarvoor moeten meerdere duurzaamheidsslagen gemaakt worden en moeten we van het gas af. De mogelijke aanleg van een WarmtelinQ is daarin een van de mogelijkheden. Daarom ligt een raadsvoorstel voor ons dat een verdere stap zet in het proces om dit te onderzoeken en mogelijk ook te realiseren.

Het voorstel betreft het uiten van wensen en bedenkingen voor de oprichting van een samenwerkingsovereenkomst, de welbekende SOK. Dit regelt dat er een businesscase wordt uitgewerkt. Die businesscase en kwartiermakersfase zullen duidelijkheid geven over de haalbaarheid en betaalbaarheid van de aanleg van een warmtenet voor Voorschoten en de regio, maar tegelijkertijd besluiten we over het nemen van de volgende stap door het college, namelijk het instappen in het warmtebedrijf, oftewel het Regionaal Publiek Integraal Warmtebedrijf Warmte Leidse Regio. Deze tweetrapper draagt procestechnisch niet bij aan de kwaliteit van de besluitvorming om in dit complexe warmtebedrijf te stappen. Wij vinden dat je dat pas goed kan doen als je eerst weet waar je over praat. Dat is dus na het ontvangen van de onderzoeksresultaten van de businesscase. Als raad zijn wij op dit moment natuurlijk nog één keer aan zet om onze mening te geven, maar die moeten we dan gelijk koppelen aan een no-gobesluit over de financiën. Dat doet geen recht aan de belangrijkheid van dit onderwerp. Wij vinden het te binair om op basis van geld te moeten besluiten om wel of niet in te stappen. Het CDA en Voorschoten Lokaal zijn daarom van mening dat een extra stap van wensen

Raadsvergadering 11 december 2025

17

en bedenkingen na de uitwerking van de businesscase maar voor het besluit om over de financiën te praten nuttig en noodzakelijk is. Tijdens deze extra stap kunnen we reflecteren op de uitkomsten van de businesscase. Het zal het college handvatten geven voor de gesprekken ten tijde van de oprichting van het bedrijf. Mogelijk moeten of kunnen de inrichting, verplichtingen en verantwoordelijkheden anders zijn na de uitkomsten van de businesscase voor Voorschoten en de andere partijen in de regio. De heer Maassen (SP): Ik kan een heel lange vraag stellen maar ook een heel korte: kan het eigenlijk wel wat u voorstelt? Wij zijn immers niet de enige partij in dit warmtebedrijf. Er zijn veel meer deelnemers. Kunnen wij als Voorschoten als enige een wensen- en bedenkingenprocedure inlassen? Of moeten we dat dan allemaal doen en hoe gaan we dat dan regelen? De heer Van Duivendijk (Voorschoten Lokaal): Dat is inderdaad mogelijk. Volgens artikel 169 van de Gemeentewet kunnen we bij grootse en meeslepende projecten zelf een wensen- en bedenkingenronde aanvragen en oproepen. Dat doen wij hier. De heer Maassen (SP): Ik hoor graag de reactie van het college hierop. De voorzitter: Die vraag wordt doorgeleid naar de wethouder.

De heer Van Duivendijk (Voorschoten Lokaal): Als we in het bedrijf stappen na nog een ronde wensen en bedenkingen geeft dat misschien goede inzichten in de positie van Voorschoten op verschillende onderdelen binnen dat warmtebedrijf met betrekking tot doelstellingen en verplichtingen. Dat geldt natuurlijk eigenlijk voor de hele regio, want alle gemeenten zijn hierbij aangesloten, ook Leiden. Je krijgt meer inzicht in hoe de aandelenverhouding moet zijn, hoe belangrijk het is voor het dorp en hoeveel huizen aangesloten kunnen worden. Je kan dan dus op een andere manier instappen dan nu misschien de gedachte is. Dat is dus deze extra stap, waarmee je nog eens goed reflecteert op de cijfers. Dat is een goede start voor elk initiatief, dus ook voor het instappen in een bedrijf. Het geeft meer garantie voor een langdurig en succesvol bestaan, ook gezien de omvang van dit project met zijn risico's. De heer Posthuma gaf het al aan: wij zijn onze inwoners deze extra verantwoordingsslag verschuldigd. We slaan met deze motie, motie 373, dus eigenlijk twee vliegen in één klap. Wij roepen daarom iedereen op om deze motie te steunen. De motie, die mede wordt ingediend door het CDA, luidt: "Motie 373. De raad van de gemeente Voorschoten, in vergadering bijeen d.d. 11 december 2025, constaterende dat: a. b. c. d. e. f. g.

het college voornemens is om deel te gaan nemen in de nog op te richten vennootschap Regionaal Publiek Warmtebedrijf Leidse Regio B.V.; het college de raad in de gelegenheid heeft gesteld om wensen en bedenkingen ter kennis van het college te brengen; uit de ontvangen informatie blijkt dat de voorgelegde businesscase nog globaal is; er op basis van de verstrekte informatie geen zicht is op een sluitende businesscase, waardoor de levensvatbaarheid van de nog op te richten vennootschap niet redelijkerwijs te verwachten is; een eerste inzicht in de onderkende risico's die verbonden zijn aan de vennootschap eveneens globaal zijn en een verdere uitwerking vereisen; het college een samenwerkingsovereenkomst wil aangaan teneinde een verdere uitwerking van o.a. de hiervoor genoemde globaliteiten te realiseren; de beoogde samenwerkingsovereenkomst eindigt met de oprichting van vennootschap Regionaal Publiek Warmtebedrijf Leidse Regio B.V.;

overwegende dat: h. i.

er momenteel geen sluitende businesscase is en een gekwantificeerd inzicht in de risico's ontbreekt; het oprichten van het warmtebedrijf een grootschalig en risicovol project is met grote maatschappelijke betekenis;

Raadsvergadering 11 december 2025

18

j. k.

de inwoners van Voorschoten van de raad een zodanige betrokkenheid verlangen dat er enerzijds geen onaanvaardbare financiële risico's worden gelopen en anderzijds dat het warmtebedrijf in staat is om tegen acceptabele prijzen warmte te leveren; de oprichting van vennootschap Regionaal Publiek Warmtebedrijf Leidse Regio B.V. voorzien is na afloop van de samenwerkingsovereenkomst;

verzoekt het college om nadat de in de samenwerkingsovereenkomst genoemde werkzaamheden verricht zijn en voordat het besluit tot deelname aan de oprichting van het Regionaal Publiek Warmtebedrijf Leidse Regio B.V. genomen wordt de raad in de gelegenheid te stellen om conform artikel 169, lid 4 van de Gemeentewet zijn wensen en bedenkingen omtrent deze deelname aan deze vennootschap ter kennis van het college te brengen, en gaat over tot de orde van de dag." Wij zijn positief over het amendement van het CDA en de VVD, dat een zeer inhoudelijke en realistische sturing geeft aan de uitwerking van de businesscase, met een stevige focus op haalbaarheid en betaalbaarheid. Daar kan natuurlijk helemaal niemand tegen zijn. Ook de andere amendementen leveren ons inziens een zeer positieve bijdrage aan de belangen van Voorschoten ten aanzien van de uitwerking van de businesscase en de oprichting van het warmtebedrijf, maar we wachten nog heel even de appreciatie van het college af. De heer Haubrich (VVD): Voorzitter. Ik ben drieënhalf jaar betrokken bij deze raad, maar dit is toch al minimaal het vierde raadsvoorstel dat ik langs zie komen in het kader van de energietransitie. Ja, het is ingewikkeld, want er zijn er al een paar aan voorafgegaan.

Ik kan me een provinciaal inpassingsplan herinneren voor het WarmtelinQ-tracé onder ons Voorschotens grondgebied, te reserveren van een perceel aan de Hofweg voor een mogelijk toekomstig warmteoverdrachtsstation. In mei van dit jaar konden we nog de uitgangspunten meegeven. Ik kan mij herinneren dat ik in mijn fractie maar ook met veel andere fracties in deze raad op al die momenten vrij kritische discussies heb gevoerd over de vraag of een collectief warmtenet in ons dorp eigenlijk ooit rendabel te maken is. Daar waren en zijn nog steeds zeer grote twijfels over, maar bij dit raadsvoorstel geldt dat het nu gaat om het meegeven van wensen en bedenkingen, niet over de vraag of je nu op de rem wil trappen. Want we weten ook twee andere dingen zeker: de verplichting om in 2050 van het gas af te kunnen staat en we weten ook zeker dat ons dat als gemeente in ons eentje, zeker als kleine gemeente, nooit gaat lukken. Het lijkt ons dus goed om minimaal te kijken of we dat in regionaal verband op een verantwoorde wijze kunnen organiseren. Die belangrijkste onzekerheden en risico's liggen inderdaad ook zeker in de duidelijkheid vanuit Den Haag of, beter gezegd, het gebrek daaraan; daar refereerde de heer Posthuma al aan. Er wordt gewerkt met honderden miljoenen aan subsidiegelden, waarvan het maar de vraag is of die daadwerkelijk beschikbaar komen.

Daardoor blijven de kosten voor de eindgebruiker uiteraard een bron van zorg. In dat kader kunnen we ons heel goed vinden in de al ingediende motie 371 om vanuit de regio gezamenlijk in Den Haag deze zorgen onder de aandacht te blijven brengen. Vanavond gaat het dus over de wensen en bedenkingen die we willen meegeven. Voor ons is van belang dat wij straks, als de echt moeilijke beslissing genomen moet worden waar collega Van Horck het over had en als we ook financieel moeten gaan participeren, voorzien zijn van de best mogelijke informatie en de best mogelijke businesscase, zodat we dan een verantwoorde afweging kunnen maken. Amendement 381 is zojuist ingediend door de heer Van Horck. De strekking daarvan ga ik dus niet herhalen. Ik vul wel aan dat het amendement mede ingediend is door de VVD en dat onze collega, commissielid Piet Hein Reidsma, ook zeer veel tijd en effort erin gestoken heeft, waarvoor dank. Ik denk ook dat het waardevol is om te vermelden dat dit amendement al een maand geleden op tafel lag. Het is u wellicht opgevallen dat het amendement in de tussentijd gewijzigd is. Dat komt eigenlijk doordat dit raadsvoorstel in de tussentijd ook behandeld is in de raad van Leiderdorp, waarbij unaniem een amendement is aangenomen dat eigenlijk dezelfde strekking heeft als dit amendement.

Het leek ons waardevol om het zo veel mogelijk in lijn met dat amendement te brengen, zodat onze wethouder straks sterker staat in de regio. Dan amendement 377 van D66. We snappen heel goed dat je wilt dat het warmtebedrijf in de toekomst controleerbaar en meetbaar is op het gebied van klimaatdoelen. We horen graag van de wethouder of dat SMART gemaakt kan worden. We wachten dus nog even met de appreciatie.

Raadsvergadering 11 december 2025

19

Amendement 378 gaat over de positieve effecten van een raad van advies. Daar zijn wij het helemaal mee eens, dus ook met de constatering dat dit van "kan" naar "moet" zou moeten gaan. Dus steun voor dat amendement. De door de heer Van Duivendijk ingediende motie 373 van Voorschoten Lokaal sluit naadloos aan op wat wij vragen in amendement 381, namelijk om als raad maximaal meegenomen te worden in de ontwikkelingen, zodat je in positie blijft. Maar daarbij is er wel de vraag die de heer Maassen al stelde, want dit is een joint effort van zes gemeenten. Het lijkt mij heel waardevol om, als dat kan, een extra wensen- en bedenkingenronde in te lassen, want dan kom je als raad inderdaad beter in positie, maar dan lassen wij wel een extra processtap in ten opzichte van de vijf andere gemeenten. Als de wethouder kan bevestigen dat dit in regionaal verband mogelijk is, dan heeft dit onze volledige steun. De heer Maassen (SP): Voorzitter. Verschillende partijen hebben al verwezen naar de vorige energietransitie in de jaren zestig en zeventig, toen we overgingen van kolen naar gas. Ik heb dat in de behandeling in mei ook gedaan. Ik wil daar nog even bij stilstaan, want dat is heel belangrijk. Mensen stapten toen heel snel over van kolen naar gas, want dat was goedkoper en schoner.

Waarom was het goedkoper? De heer Posthuma heeft het al gezegd: omdat de overheid er heel veel geld tegenaan gooide om het aantrekkelijk te maken. Dat zou nu ook mooi zijn, maar hoewel in de jaren zestig en zeventig wel degelijk sprake was van een heel geslaagde energietransitie, waren er wel verliezers bij die energietransitie. Ik ben zelf begin jaren tachtig opgegroeid in de mijnwerkerswijk van Geleen. Er was op dat moment heel veel werkloosheid. Eigenlijk kan je zeggen dat delen van de mijnstreek nog steeds niet zijn hersteld van het grote banenverlies dat toen heeft plaatsgevonden. Bij elke transitie die je inzet, moet je er aan de ene kant voor zorgen dat het betaalbaar is en aantrekkelijk om de overstap te stappen, maar moet je er ook rekening mee houden dat er verliezers zullen zijn in de energietransitie. Een van de grote gevaren daarbij is dat de verliezers de mensen zullen zijn die het niet zelf kunnen regelen om over te stappen van gas naar warmte. Dat is precies de reden waarom het zo ontzettend belangrijk is dat wij een collectief warmtebedrijf gaan instellen en dat we de warmte collectief gaan aanbieden, want als we het niet collectief regelen en als iedereen het voor zichzelf moet regelen, zijn het juist de mensen met een kleine portemonnee die het niet zelf kunnen oplossen. Zij worden dan de verliezers van de volgende energietransitie.

Om dat te voorkomen zijn wij een groot voorstander van een collectief warmtebedrijf en zal de SP dit voorstel daarom steunen, maar er zitten nog heel veel haken en ogen aan; daar hebben we het vandaag al uitgebreid over gehad. Daarom steunen wij de door het college al opgeschreven wensen en bedenkingen om ervoor te zorgen dat wij als gemeente beter in positie zitten. En daarom steunen wij als SP ook de door verschillende partijen ingediende amendementen die ervoor zorgen dat de gemeente beter in positie is, dat de betaalbaarheid voor de mensen die die energie gaan gebruiken, heel goed geregeld is en dat er bij de rijksoverheid een hele grote lobby komt om daar eindelijk niet alleen over te praten maar daar ook serieus geld tegenover te zetten, zodat iedereen weet waar hij aan toe is. Ik sluit af met de opmerking die de VVD al maakte: wij zouden in principe ook de motie van Voorschoten Lokaal willen steunen, maar we willen eerst weten hoe die in het proces zit. Mevrouw Ilić (GroenLinks): Voorzitter. Ook GroenLinks is voor een collectieve oplossing, want we hebben een collectief probleem. Nog maar kort geleden gingen de gasprijzen nog door het plafond en kwamen heel veel huishoudens direct in problemen door hun energierekening. We willen van het gas af en we gáán van het gas af.

Samenwerken in de regio is, zoals we al hoorden, voor het kleine Voorschoten eigenlijk de enige manier om hierin voortgang te boeken. We weten inmiddels dat de gemeenten een meerderheidsaandeel in een gezamenlijk warmtebedrijf zullen hebben, maar het aandeel van Voorschoten is klein. We moeten dus een beetje realistisch zijn. Het is extra belangrijk dat we vertrouwen hebben in onze samenwerkingspartners in de regio en in de experts die hier al lang en diepgaand studie van maken en hiermee bezig zijn geweest. Wij zien dat een goed proces doorlopen is met second opinions waarin het belang van Voorschoten echt nog eens goed onder de loep is genomen; daar hebben we het in de commissie al over gehad. Inmiddels is de Wet collectieve warmte aangenomen. Daar zaten we natuurlijk met z'n allen op te wachten. Die wet zorgt ervoor dat de prijs van alternatieve warmtebronnen niet langer gekoppeld is aan die van gas. Er blijft ook ruimte voor eigen buurtinitiatieven. Dat vinden we allemaal goede ontwikkelingen. We kunnen ons vinden in de wensen en bedenkingen - daar gaat het nu om - maar wel met een belangrijk aandachtspunt dat steeds terugkomt, namelijk de betaalbaarheid, want er moet nu echt

Raadsvergadering 11 december 2025

20

te veel geld bij. Waar komt dat vandaan? Juist nu die wet er ligt, is het tijd om daar duidelijkheid over te krijgen. Deze transitie gaat ons allemaal aan, maar het Rijk gooit haar over de schutting van de gemeenten. Het is simpelweg niet realistisch dat alle gemeenten, waaronder ook een kleine gemeente zoals Voorschoten, deze investering ophoesten en dat de risico's bij inwoners komen te liggen. Deze grote transitie moet ook deels van het Rijk komen - ik zal niet te veel in herhaling vallen - en daarom heeft GroenLinks motie 371 mede ingediend. Dan kort de amendementen. We kunnen ons vinden in amendement 377 van D66. We vinden het een goed idee om de klimaatdoelen op te nemen in de oprichtingsakte, want daar doen we het allemaal voor. Dat moet je niet uit het oog verliezen. Amendement 368 van D66: het is prima om de raad van advies om advies te vragen. In amendement 381 van het CDA en de VVD zitten natuurlijk elementen die ons wel degelijk aanspreken, bijvoorbeeld de betaalbaarheid maar ook een gematigde, realistische verwachting op het punt van de implementatie. De participatiegraad is heel belangrijk, maar is het wel realistisch om heel snel een hele hoge participatie, dus veel deelnemers, te verwachten? Dat kunnen wij dus goed volgen. Ook de betaalbaarheid staat duidelijk als aandachtspunt in dit stuk.

Maar ons valt op - daar hebben we dus vragen over aan de wethouder - dat het goedkoper moet zijn dan gas; daar hoorden we zojuist al een pleidooi over. Het hele doel van deze transitie is echter niet dat het goedkoper moet zijn dan gas, omdat het anders mislukt zou zijn. We willen onafhankelijk zijn, we willen verduurzamen, we willen geen verrassingen meer doordat onze prijzen door het plafond gaan omdat we afhankelijk zijn van Russisch gas. Wij vragen ons dus af of het reëel is om nu te stellen dat het goedkoper moet zijn dan gas. En aan welke prijs koppelen we het dan eigenlijk? Wat voor vergelijking heb je dan? Daar horen we graag de wethouder over: is het realistisch om dat doel nu te stellen en welke invloed zal dat hebben in deze wensen en bedenkingen en in de gesprekken in de regio? Tot slot: we gaan een kwartiermakersfase in; ik vind "kwartiermaker" een heerlijk woord. Dat betekent eigenlijk dat we verdergaan met de businesscase. Juist dan is het natuurlijk heel belangrijk om helderheid te krijgen over de risico's en de betaalbaarheid. Wij kunnen dus heel goed volgen dat het CDA daar aandacht voor vraagt, maar wij denken dat het daarmee op de verkeerde tafel ligt. Het moet naar Den Haag.

Daarom onze sterke oproep om door te blijven gaan met de lobby, waarvan ik heb gehoord dat die heel succesvol was en om dit nu dus niet in deze wensen en bedenkingen op te nemen, maar om dit richting Den Haag te brengen. De voorzitter: Ik verzoek wethouder Schokker om de vragen te beantwoorden en in te gaan op de ingediende moties en amendementen. Wethouder Schokker: Voorzitter. Dank voor alle opmerkingen bij dit raadsvoorstel, bij deze wensen en bedenkingen. Het is al even geleden dat we dit in de commissie bespraken, maar iedereen blijkt het zich nog heel goed te herinneren. Twee zaken vallen op. Aan de ene kant wijst u op zorgen en vragen die leven bij dit belangrijke project. Tegelijkertijd proef ik ook heel duidelijk dat het belangrijk is dat er iets gebeurt, want we moeten, zoals de heer Haubrich zei, in 2050 uiteindelijk van het gas af zijn. Voor een wat kleinere gemeente zoals Voorschoten is het goed om zich op een positieve manier te verhouden tot regionale ontwikkelingen en te kijken of we kunnen aansluiten. Wij zijn de laatste gemeente in de rij. In alle andere gemeenten in de regio zijn de wensen en bedenkingen al afgerond. De houding is zeer overwegend positief en constructief. Die proef ik hier in de raad eigenlijk ook, met natuurlijk ook de nodige kritische vragen, maar die komen ook terug in de wensen en bedenkingen. Ik denk dus dat dit een mooi beeld is.

Mevrouw Ilić noemde de Wet collectieve warmte. Ik weet niet of u ook doelde op het feit dat die gisteren of eergisteren in de Eerste Kamer is aangenomen. Daarmee is dus echt een heel belangrijke stap gezet. WarmtelinQ begint komend voorjaar met de eerste voorbereiding om de WarmtelinQ daadwerkelijk aan te gaan leggen. Er worden dus echt stevige stappen gezet. De komende paar jaar wordt het ook steeds concreter. Tegen die achtergrond komt dit dus op een goed moment. Ik heb vandaag nog even gekeken bij de boring in Vlaardingen. Daar hebben we gezien hoe het onder de Maas ging. Op allerlei plekken vinden dat soort boringen nu plaats. Dat is erg indrukwekkend. Het is toch ook een heel bijzonder project. Dan de gestelde vragen. De meeste komen volgens mij terug bij de moties en de amendementen. Mevrouw Schroot had het over het bredere verhaal, eigenlijk het geopolitieke verhaal. Onze onafhankelijkheid is al opgenomen in de uitgangspunten. Onze afhankelijkheid van gas wordt

Raadsvergadering 11 december 2025

21

natuurlijk minder op het moment dat wij meer met warmte komen. Dat is dus iets positiefs, maar ik zeg zeker toe om dat bredere verhaal natuurlijk goed in de gaten te houden. Dan de vraag van de heer Van Horck. Motie 352, van de vorige keer, over de lobby is inderdaad afgedaan. Het feit dat we die hebben afgedaan, houdt niet in dat we stoppen met die lobby, want het is echt een belangrijk onderdeel van de lobby om bij het Rijk uiteindelijk meer geld, meer subsidie, te krijgen; dat zeg ik ook alvast in reactie op motie 372. Gisteren hebben we in de regio bijvoorbeeld nog gesproken over een maatschappelijke kosten- en batenanalyse. Die zijn ze op dit moment aan het uitvoeren, want het komt natuurlijk door meer dan alleen de businesscase dat er zoveel extra geld nodig is. Het is natuurlijk een kwestie van geld, maar het is ook een maatschappelijk probleem en een maatschappelijke behoefte. Dat wordt dus goed in kaart gebracht, juist ook ten behoeve van die lobby om dit in Den Haag voor elkaar te krijgen. De VVD vroeg of het SMART is. Ik heb daar een heel mooi antwoord op gekregen van deze prachtige heren die zoveel goede ondersteuning bij dit voorstel hebben geboden. Zij hebben gezegd dat het SMAR-deel, dus zonder de T, in de Energiewet zit, de NTA 8800. Die normen zijn dus SMAR. De T van "tijdigheid" wordt door de Wcw gegarandeerd. Ja, dat is een mooi antwoord.

Het wordt dus echt concreet gemaakt. Dan de amendementen. Amendement 377 van D66 gaat over het maatschappelijk doel, het klimaatdoel. Dat proberen we zo concreet mogelijk te houden. Dat amendement kunnen we gewoon oordeel raad geven. Het is gewoon mogelijk om dat op te nemen. Dat lijkt ons een heel goede suggestie. Hetzelfde geldt voor het veranderen van de kan-bepaling over de raad van advies in een moetbepaling. Het is heel goed om die betrokkenheid te hebben. Dat zullen we dus zeker onder de aandacht brengen. Ook amendement 378 wil het college dus oordeel raad geven. Amendement 381 gaat over de betaalbaarheid. De betaalbaarheid van warmte is natuurlijk een heel belangrijk onderwerp, zoals ook door meerderen van u is aangegeven. Het stond er inderdaad nog niet zo in. Ik denk dus dat dit een heel goede toevoeging is. Inmiddels kan ik over de boete al wel aangeven dat je voor Voorschoten moet denken aan een minimumbedrag en tevens een maximumbedrag in de orde van grootte van € 25.000. Daar is op dit moment dus eigenlijk al nader invulling aan gegeven, maar het kan natuurlijk helemaal geen kwaad. Verder staan er eigenlijk allemaal punten die, zoals u ook zei, in lijn zijn met Leiderdorp. We maken dus gewoon een heel grote kans dat hier veel mee gebeurt. We willen deze motie dus zeker oordeel raad geven. Nu kom ik bij de twee moties.

Motie 371 van de Partij van de Arbeid, van meneer Posthuma, en van mevrouw Ilić gaat over de lobby. Ik heb al iets gezegd over de lobby. Het is cruciaal om dit voor elkaar te krijgen. Zoals ik al zei, hebben we daar gisteren ook weer uitgebreid over gesproken. De lobby is natuurlijk ook iets wat je soms een beetje achter de schermen doet. We zullen u regelmatig informeren; u goed op de hoogte houden is trouwens ook een onderdeel van een amendement. Dit hebben we ook al gedaan, zoals via de Energieraad. Er gebeurt natuurlijk ook veel via de wat grotere gemeenten, maar ook voor onze gemeente zal het Rijk, zeker nu het concreter wordt, gewoon over de brug moeten komen. Dat is volgens mij de grote boodschap van dit verhaal. De businesscase is gewoon bij lange na nog niet sluitend. Het Rijk zal dus over de brug moeten komen. Deze motie ondersteunt dit eigenlijk alleen. Dus dank u wel daarvoor. Een aantal van u hebben vragen gesteld over motie 373: is dat haalbaar en hoe zit het met andere gemeenten wat betreft het nog een keer doen van de wensen- en bedenkingenprocedure? Dit hebben we natuurlijk besproken, want we zagen deze motie al een beetje aankomen. We hebben daar in de regio dus contact over gehad. Meerdere gemeenten overwegen dit. Bovendien: als we dit op dit moment al weten - dit speelt over anderhalf jaar of iets dergelijks - kan dit keurig in het proces worden ingepast.

Het is natuurlijk niet de bedoeling de wensen- en bedenkingenprocedure over precies hetzelfde te houden. Je moet dan denken aan aanscherping van de businesscase, het businessplan en andere zaken die uit de kwartiermakersfase naar voren komen. Dan lijkt het ons een heel verstandige en toegevoegde waarde te hebben om dit nog een keer te doen. Dat hoeft zeker niet vertragend te werken. Ook die motie kunnen we dus oordeel raad laten. Er was volgens mij nog een vraag over de gasprijzen. Nee, sorry, de vraag was: is betaalbaarheid in relatie tot de prijs van gas een reëel doel? De verwachting is dat de gasprijzen wat gaan stijgen,

Raadsvergadering 11 december 2025

22

wat in het voordeel zou kunnen zijn van warmte. Het blijft natuurlijk een beetje speculatief en het ligt buiten onze macht, maar dat is een inschatting. Die link wordt ook wat losgelaten, maar dat is een van de dingen die ook bij de eerste vraag van mevrouw Schroot aansluit: dat bredere geopolitieke verhaal blijft natuurlijk van belang. Maar ik denk dat wij vooral op Voorschoten moeten focussen. Dat hebben we hier gedaan. De voorzitter: Zijn alle vragen en opmerkingen in de eerste termijn beantwoord? Mevrouw Ilić, is een vraag niet beantwoord of heeft u een interruptie? Mevrouw Ilić (GroenLinks): Ik heb nog een openstaande vraag. Mijn vraag was of het een haalbare doelstelling in de wensen en bedenkingen is dat het goedkoper moet worden dan gas. Wethouder Schokker: Volgens mij heb ik daar een beetje over gefilosofeerd. De verwachting is dat de gasprijzen wat hoger zouden kunnen worden omdat er natuurlijk meer schaarste ontstaat, wat een relatief voordeel zou zijn ten opzichte van warmte. Ik ben geen energiedeskundige - daar zijn er al heel veel van - maar dat is een inschatting. Volgens mij kun je de vraag in ieder geval prima in de wensen en bedenkingen opnemen. Ik denk dat dat geen kwaad kan.

Mevrouw Schroot (D66): Mevrouw Ilić, heeft u wat meer comfort als het geformuleerd wordt als "niet duurder dan anders"? Dat is tot nu toe immers de gebruikelijke formulering in plaats van een verwijzing naar de gasprijs. De voorzitter: Heeft u het over de formulering in een motie of amendement? Mevrouw Schroot (D66): Ja, precies. De voorzitter: Welk nummer? Dan weten we namelijk allemaal waar we het over hebben. Heeft u het over amendement 381? Mevrouw Schroot (D66): Ja, dat klopt. De voorzitter: De vraag aan mevrouw Ilić is of u meer comfort heeft bij een andere formulering. Mevrouw Ilić (GroenLinks): Ja, daarmee zitten wij een stuk comfortabeler. De voorzitter: Ik constateer dat daarmee is gereageerd op alle vragen en opmerkingen uit de eerste termijn. Ik dank de wethouder voor de beantwoording. Er is behoefte aan een tweede termijn. De heer Van Duivendijk (Voorschoten Lokaal): Voorzitter. Dank aan de wethouder voor het beantwoorden van alle vragen en voor de appreciaties van de amendementen en de moties, met name van onze motie. Het is heel fijn dat het inlassen van een extra wensen- en bedenkingenronde mogelijk is en dat die dan ook nog hout snijdt; dus dank daarvoor. Na de positieve woorden van de wethouder zullen wij alle andere amendementen en moties steunen. De heer Haubrich (VVD): Voorzitter.

Naar aanleiding van de inbreng van de wethouder steunen wij de amendementen, ook het amendement van D66 over SMART. We hebben nog een aanvullende vraag over de businesscase. Een van de belangrijkste punten bij de vraag of er een levensvatbare businesscase te maken is, is voortdurend wie in een bepaalde wijk uiteindelijk mee gaan doen. Dat is vaak een van de belangrijkste vragen. Dat wordt ook wel "aansluitpercentage" genoemd. We zien dat er veel onduidelijkheid is over waarmee gerekend mag en kan worden en wat nou realistisch is. Is het in de komende periode ook de bedoeling om bijvoorbeeld bij het Warmtecluster Noord-Hofland, dat als eerste in beeld zou komen, in kaart te brengen hoeveel huishoudens daar inmiddels hebben geïnvesteerd in een warmtepomp of een hybride warmtepomp? Ik heb immers begrepen dat we op dit moment niet over die data beschikken. Wordt dat in kaart gebracht? Dat lijkt mij immers heel waardevolle info om de businesscase voor een bepaald warmtecluster scherper te maken. De heer Maassen (SP): Voorzitter. Terwijl de heer Haubrich het heeft over kijken welke huishoudens aangesloten kunnen worden, kreeg ik heel even die beelden voor mijn geestesoog van de verkoper van Delta; laten we het vooral niet zo doen. We zijn blij met de reactie van het

Raadsvergadering 11 december 2025

23

college. Gezien de beantwoording kunnen wij motie 373 steunen. Verder denk ik dat we geen discussie moeten voeren over het "niet meer dan anders"-principe - die discussie leek zojuist even op te komen - want dat is op dit moment juist een probleem op het punt van warmte: als de gasprijs stijgt, moeten de mensen die nu warmte afnemen, automatisch meer gaan betalen, terwijl hun product helemaal niet duurder is geworden. Dat levert juist heel veel problemen op. Er moet juist een goede nieuwe waardering van het product warmte komen die niet afhankelijk is van de gasprijs. Wat heel belangrijk is en waarom mijn fractie amendement 381 van het CDA en de VVD wil steunen, is dat de prijsprikkel voor heel veel mensen heel belangrijk is om over te kunnen stappen. Als je massa wil maken met het nieuwe product warmte, helpt het heel erg als het goedkoper is dan wat je nu hebt. Dat willen wij juist graag steunen. Ik vergat weer iets te zeggen wat ik zojuist ook vergat te zeggen, wat tot verwarring heeft geleid. De wethouder noemde motie 371 "de motie van de PvdA en GroenLinks", maar de naam van de SP staat daar ook onder. Maar dat had ik zelf ook niet gezegd: dat lag dus ook een beetje aan mij. De voorzitter: Aldus gecorrigeerd. Mevrouw Ilić (GroenLinks): Voorzitter. Bedankt voor het beantwoorden van de vragen.

Wat ons helpt, is de reactie van de wethouder op de motie van Voorschoten Lokaal en het CDA. Ik ben benieuwd of het CDA een reactie heeft op onze vragen over de verplichting om te zorgen dat het goedkoper is dan gas. Is daar een nieuw inzicht over? Daar zou ik graag iets meer over horen. De voorzitter: Volgens mij was dat een van de vragen. Er was een debatje over het mogelijk aanpassen van amendement 381. Dat hangt hier volgens mij mee samen. De heer Van Horck (CDA): Ik zou het amendement graag mondeling iets willen nuanceren. Zoals het er nu staat, zou je het inderdaad zo kunnen lezen dat het per se zou moeten, maar het is een inspanning die je pleegt om de businesscase zo goedkoop mogelijk te maken. Je moet het zo lezen dat, gebaseerd op de prijs, de keuze voor de consument zo aantrekkelijk mogelijk moet zijn. Wij gaan het college niet binair de opdracht geven dat het per se goedkoper moet zijn, maar wij willen wel een inspanningsverplichting geven om alles in het werk te stellen om zo goedkoop mogelijk uit te komen, het liefst inderdaad goedkoper dan gas. Zoals de heer Maassen al zei, is die prijsprikkel immers het allerbelangrijkste. De voorzitter: Mag ik u een procedurele vraag stellen? Ik heb de tekst niet direct voor me liggen. Als de tekst van het amendement multi-interpretabel is, is dat onhandig, want die wordt een-opeen overgenomen.

Bij een motie is dat een beetje flexibel, maar bij de tekst van een amendement niet. Als daarover onduidelijkheid zou kunnen ontstaan … Ik durf het bijna niet te zeggen, maar mag ik u vragen om die tekst in een héél korte schorsing aan te scherpen of - misschien moet ik het zo noemen - te verduidelijken? Ik heb de tekst nu niet voor me. Ik vind de weging dus lastig. De heer Van Horck (CDA): Voorzitter, ik ben als was in uw handen. Dan stel ik een kleine schorsing voor, als dat kan. De voorzitter: Fantastisch. Is vijf minuutjes voldoende? Dan hebben we gelijk ook even een pauze voor handen wassen et cetera. De vergadering wordt enige tijd geschorst. De voorzitter: Ik denk dat het goed is om, voordat we overgaan naar de tweede termijn van het college, de heer Van Horck van het CDA heel kort het woord te geven voor een toelichting op de wijziging van amendement 381. De heer Van Horck (CDA): Voorzitter. In het amendement is punt e helemaal onderaan op pagina 3 gewijzigd. Daar was de oorspronkelijke tekst "Een duidelijke onderbouwing van de betaalbaarheid voor de gebruiker waarbij de gebruiker goedkoper uit zou moeten zijn bij een warmtenet". Dat is als volgt aangepast: "Een duidelijke onderbouwing van de betaalbaarheid voor de gebruiker waarbij de gebruiker zo goedkoop mogelijk uit moet zijn bij een warmtenet". Dat is de wijziging.

Ik heb begrepen dat deze wijziging door de griffie is verspreid.

Raadsvergadering 11 december 2025

24

De voorzitter: Ja, dat klopt. De wijziging zit inderdaad in uw mailbox. Dank u wel. We gaan naar de tweede termijn van het college. Wethouder Schokker, volgens mij staat er nog één vraag van de VVD-fractie open en ik verzoek u om ook in te gaan op het gewijzigde amendement. Wethouder Schokker: Voorzitter. Het gewijzigde amendement kan het college oordeel raad geven. De vraag van de heer Haubrich ging over Noord-Hofland. We hebben ook de CDOKE-gelden gekregen, zoals ik ook heb aangegeven in de commissievergadering. Er is behoorlijk wat geld vanuit het Rijk om met Noord-Hofland echt aan de slag te gaan. Wat u heeft aangegeven, kunnen we daar nadrukkelijk in meenemen. We zitten ook nog wel even met het punt van voldoende capaciteit. Mocht u ergens goede, geschikte mensen treffen, dan houden we ons aanbevolen. We gaan er zeker mee aan de slag, maar in deze markt is het ook echt belangrijk om de goede mensen te krijgen. Dat is even het voorbehoud, maar dit staat op het programma. De voorzitter: Een mooie oproep van de wethouder aan u allen. Is er gereageerd op alle vragen en opmerkingen? Dat is het geval. Ik sluit de beraadslaging. We gaan over tot de stemmingen. In stemming komt amendement 377 van D66. Het amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. In stemming komt amendement 378 van D66.

Het amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. In stemming komt het gewijzigde amendement 381 van het CDA en de VVD. Het gewijzigde amendement wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. In stemming komt het geamendeerde voorstel. Het geamendeerde voorstel wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. In stemming komt motie 371 van de PvdA, GroenLinks en de SP. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. In stemming komt motie 373 van Voorschoten Lokaal en het CDA. De motie wordt met een digitale stemming aangenomen met algemene stemmen. De voorzitter: Dank aan de ambtelijke ondersteuning, want er is wel iets neergezet. 10.

Nieuwe sporthal en zwembad (raadsregistratienummer Z/25/096258/469234)

De voorzitter: In het kader van het Sportaccommodatiebeleid is op 3 april 2025 door de raad besloten zo snel mogelijk nieuwbouw voor zwembad Het Wedde te realiseren. De locatie sportpark Adegeest bij zwembad Het Wedde is door de gemeenteraad aangewezen als voorkeurslocatie voor de nieuwe sporthal. Middels een businesscase is deze locatiekeuze nader uitgewerkt door het college. Aan de raad wordt voorgesteld een programma van eisen, een schetsontwerp en een voorlopig ontwerp op te laten stellen voor een nieuw sportcentrum met een zwembad en een sporthal op de locatie van sportpark Adegeest. Het voorstel ligt nu ter besluitvorming voor aan de gemeenteraad. De heer Van Oostrum (CDA): Voorzitter. Zwembad en sporthal zijn belangrijke voorzieningen voor Voorschoten. Bewegen, sporten en zwemmen hebben een belangrijke preventieve werking op het punt van de gezondheid. Ook de ontmoetingsfunctie van een sportcomplex is belangrijk. Jong en oud zien en spreken elkaar op plekken waar gesport en gezwommen wordt. Deze voorzieningen leveren daarmee een grote bijdrage aan het sociale cement van onze gemeenschap. Eerder dit jaar, in april 2025, hebben we als raad besloten zo snel mogelijk een nieuw zwembad inclusief een

Raadsvergadering 11 december 2025

25

nieuwe sporthal te realiseren en daarvoor sportpark Adegeest aan te merken als voorkeurslocatie. In de begroting hebben we € 8 miljoen dekking opgenomen voor de nieuwe sporthal. Bij de Voorjaarsnota 2025 hebben we € 2 miljoen gestort in een zwembadvoorziening. Recent, bij de behandeling van de begroting voor 2026, heeft de raad unaniem besloten om aanvullend € 1 miljoen dekking te reserveren. Recent is gebleken dat we met de bouw van het zwembad niet tot 2035 hoeven te wachten als we een hybride energievoorziening toepassen. Daardoor kunnen we op relatief korte termijn toch een nieuw sportcomplex met zwembad en sporthal bouwen. Daarmee is ook de besluitvorming in een stroomversnelling geraakt. Wat de beweegvoorzieningen betreft steunen wij het voorstel om op sportpark Adegeest uit te gaan van een sporthal met een lengte van 48 meter en om in het centrum van de sportzaal uit te gaan van twee zaaldelen. Deze configuratie en spreiding van voorzieningen wordt gedragen door het onderwijs en de Sporttafel. Voor de zwembadfunctie hebben we een amendement uitgewerkt. Dat dienen we samen met de VVD en Voorschoten Lokaal in.

Daarin stellen we voor om het uitgangspunt van één zwembadbassin los te laten en het bijbehorende programma van eisen met de gewenste zwembadfuncties onder meer te baseren op de inbreng van de Eerste Voorschotense Zwemvereniging, Sportfondsen, inwoners en zwembadbezoekers uit de regio. Bij deze inbreng kunnen we ook de capaciteit voor zwemveiligheid en de mogelijke regionale behoefte meewegen. De heer Maassen (SP): Ik hoor de heer Van Oostrum zeggen dat hij een zwembad wil met drie bassins. Waar in het dictum van zijn amendement staat dat uitgewerkt? De heer Van Oostrum (CDA): Het staat volgens mij in een van de laatste bullets van mijn amendement: "drie schetsontwerpen". De heer Maassen (SP): Ja, "drie schetsontwerpen", maar waar staat "drie bassins"? De heer Van Oostrum (CDA): Ik bedoelde drie schetsontwerpen. Voor de zwembadfunctie hebben we een amendement uitgewerkt. Dit dienen we samen met de VVD en Voorschoten Lokaal in. Op grond daarvan stellen we voor om het uitgangspunt van één zwembad los te laten en het bijbehorende programma van eisen met de gewenste zwembadfuncties onder meer te baseren op de inbreng van de Eerste Voorschotense Zwemvereniging, Sportfondsen, inwoners en zwembadbezoekers uit de regio. Bij deze inbreng kunnen we ook de capaciteit voor zwemveiligheid en de mogelijke regionale behoefte meewegen.

Door participatie centraal te stellen zorgen we ervoor dat het zwembadontwerp goed aansluit bij de wensen van verenigingen, inwoners en bezoekers. Daarmee versterken we het sociaal weefsel van onze gemeenschap. Het nieuwe sportcomplex wordt immers ook een plek waar generaties elkaar zullen blijven ontmoeten in een bij Voorschoten passende look en feel van het gebouw. Door belanghebbenden intensief te betrekken bouwen we niet alleen een sportcomplex, maar versterken we ook onze gemeenschap. Met amendement 382 verzoeken we het college drie schetsontwerpen van mogelijke zwembadconfiguraties uit te werken en deze inclusief financiële uitwerking voor te leggen aan de raad. Het amendement luidt: "Amendement 382. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 11 december 2025, gezien het raadsvoorstel nr. Z/25/096258/469234, constaterende dat: a.

b.

het unaniem aangenomen amendement 329 van 3 april 2025 het college oproept zo snel mogelijk nieuwbouw voor het zwembad Het Wedde te realiseren en dat de locatie sportpark Adegeest bij zwembad Het Wedde is aangemerkt als voorkeurslocatie voor een nieuwe sporthal; op grond van het aangehaalde raadsvoorstel voorgesteld wordt een programma van eisen, een schetsontwerp en een voorlopig ontwerp uit te werken voor een nieuw sportcentrum op de locatie sportpark Adegeest uitgaande van de volgende functies: - een zwembad met één bassin; - een sporthal met een lengte van 48 meter;

Raadsvergadering 11 december 2025

26

c. d.

op grond van het aangehaalde raadsvoorstel voorgesteld wordt een sportzaal met twee zaaldelen en een vrije plafondhoogte van 7 meter 'als opgave mee te geven voor de ontwikkeling van het centrumgebied, ter vervanging van sporthal De Vliethorst'; het college in een op 5 december nagezonden memo aan de raad heeft aangegeven dat een zwembadfunctie met meer dan één bassin ruimtelijk kan worden ingepast op het door de raad aangewezen kavel op sportpark Adegeest, nabij zwembad Het Wedde;

van mening dat: e. f. g. h. i.

de in het raadsvoorstel voorgestelde configuratie en spreiding van zaaldelen goed past bij de schaal van Voorschoten en draagvlak heeft van onder meer het onderwijs en de Sporttafel; belanghebbenden nog moeten worden betrokken bij de in het raadsvoorstel voorgestelde uitwerking van de zwemfaciliteiten; het raadzaam is om bij de verdere uitwerking van de plannen het uitgangspunt van één bassin voor het zwembad los te laten, en de gewenste configuratie van het zwembad (mede) te baseren op uitkomsten van de participatie; bij de uitwerking van de zwemfaciliteiten ook wordt gekeken naar voldoende capaciteit om zorg te dragen voor zwemveiligheid; bij de uitwerking van het programma van eisen van de zwemfaciliteiten belanghebbenden zoals onder meer de Eerste Voorschotense Zwemvereniging, Sportfondsen en bezoekers intensief betrokken dienen te worden. Ook is het van belang de uitkomsten van de regionale inventarisatie bij de uitwerking te betrekken;

Besluit: - Beslispunt 1 als volgt te wijzigen: Scenario 1: 'Nieuwbouw sportcentrum ongefaseerd' voor een nieuw sportcentrum met zwemfaciliteiten op basis van het nader op te stellen programma van eisen en een sporthal met een lengte van 48 meter als voorkeursscenario vast te stellen; - Beslispunt 2 als volgt te wijzigen: Het college van burgemeester en wethouders opdracht te geven tot: o

o o o

a) het laten opstellen van een integraal programma van eisen voor het sportcentrum (zwemfaciliteiten en sporthal) waarbij de configuratie van de zwemfaciliteiten (mede) wordt bepaald op basis van de uitkomsten van de participatie; b) belanghebbenden van het zwembad intensief te betrekken bij de uitwerking van het programma van eisen voor de zwemfaciliteiten; c) het laten opstellen van minimaal drie schetsontwerpen waarin de wenselijke configuratie van de zwemfaciliteiten wordt uitgewerkt; d) de schetsontwerpen inclusief financiële uitwerking ter besluitvorming aan de raad voor te leggen,

en gaat over tot de orde van de dag." We zijn geen voorstander van amendement 383, omdat dit zwembadfuncties voorstaat zonder participatie van belanghebbenden. Ook ontbreekt in dat amendement de vraag naar de financiële doorrekening van de aanvullende zwembadfunctie waarop de raad de besluitvorming mede baseert. We nodigen deze partijen natuurlijk wel uit om ons amendement mede te ondertekenen. De heer Maassen (SP): Voorzitter. Het gaat in deze raad al enige tijd over het zwembad en de sporthal. De SP is in eerste instantie blij met het voorliggende voorstel; het is goed om dat te zeggen. Het is een mooi voorstel voor een sporthal. Er ligt een mooi voorstel om een tweede kleine sportfaciliteit te realiseren op de plek van de huidige sporthal, zodat de kinderen die daar gymmen binnen een behoorlijke loopafstand toch een gymfaciliteit behouden. En we gaan praten over een zwembad. Er zijn nog wel een paar kanttekeningen, die we ook in de commissie naar voren hebben gebracht, bijvoorbeeld het parkeren en de overlast die de wijk Adegeest hiervan gaat ondervinden, maar de toezeggingen die de wethouder daarover in de commissie heeft gedaan, zijn voor dit

Raadsvergadering 11 december 2025

27

moment voldoende. Maar tijdens de commissiebehandeling bleek dat het plaatje dat gecommuniceerd was over de nieuwe faciliteit, voor de sporthal heel accuraat was en voor het zwembad nog maar een schetsontwerp. Er is hier inspraak geweest van de Eerste Voorschotense Zwemvereniging, die aangaf dat dat plaatje van een zwembad met één bassin echt onvoldoende was. Gelukkig kwam er meteen vanuit de commissie op alle mogelijke manieren een reactie in de zin van: het is fijn dat jullie dat zeggen. De wethouder gaf ook aan dat dit niet komt doordat we dat niet willen, maar dat we gewoon nog niet zover zijn in het proces. Natuurlijk gaan we de Eerste Voorschotense Zwemvereniging en alle andere verenigingen betrekken, zoals we ook de verenigingen van de sporthal hebben betrokken. Het CDA zegt dat in het amendement van de SP niet staat dat de verenigingen betrokken moeten worden. Natuurlijk staat dat er niet in, want de wethouder heeft allang gezegd dat hij dat gaat doen. Dat hoeven we dus niet meer op te schrijven. Als u het amendement op grond daarvan wil afwijzen, vind ik dat dus héél mager. Ik ben nu bij dat amendement gekomen, amendement 383. Het gebeurt in deze raad niet heel vaak dat twee tegengestelde amendementen over één onderwerp worden ingediend. Ik zal uitleggen waarom ik amendement 383 indien.

Tijdens de commissievergadering werd heel helder dat de verenigingen en de gebruikers van het zwembad niet voldoende hebben aan één bassin. In het zojuist door de heer Van Oostrum ingediende amendement staat nergens in het dictum dat hij een zwembad met meer dan één bassin wil. Hij heeft het wel een keer gezegd. Toen vroeg ik hem daarnaar. Toen zei hij: o nee, sorry, ik versprak me. Toen zei hij het daarna toch nog een keer, want het stond wel degelijk in zijn spreektekst, maar het staat niet in zijn amendement. Als wij voor amendement 382 kiezen, tillen wij de discussie dus eigenlijk naar volgend jaar. Dan zeggen we nu "ga drie verschillende modaliteiten uitzoeken", zonder te zeggen welke wij willen, terwijl heel duidelijk is wat wij willen. Tenminste, voor mijn fractie wel: wij willen drie zwembaden; wij willen een recreatiefunctie en wij willen minimaal de faciliteiten die er nu zijn, maar dan in een beter zwembad. Want de mensen die nu gebruikmaken van het zwembad, hebben jarenlang de zekerheid gehad dat dit zwembad tot 2040 zou blijven; dat heeft deze raad namelijk uitgesproken. Nu gaan we die vernieuwing ineens versnellen en komt er ineens druk vanuit de raad in de zin van: het kan ook iets anders worden, het kan ook één bassin worden en het kunnen ook "lagere" faciliteiten worden. De voorzitter: Mag ik u vragen af te ronden? U heeft nog drie seconden.

De heer Maassen (SP): Dan ga ik die heel goed gebruiken. Omdat we die mensen niet in onzekerheid willen laten, moeten we nu uitspreken dat we meerdere bassins willen en minimaal de faciliteiten die we nu hebben. De heer Van Oostrum (CDA): Ik wil de heer Maassen meegeven dat we een project zoals dit in de regel starten met een programma van eisen op basis van de inbreng van belanghebbenden. Wij beginnen dus met het in kaart brengen van wensen en eisen; daar begint het project gewoon mee. Wat daar dan uit komt aan bassins, moet blijken op basis van de inbreng van de betrokkenen. De voorzitter: Ik constateer dat er geen vraag is gesteld. De heer Maassen (SP): Nee, maar ik wil wel duidelijk maken dat we die onzekerheid dus kunnen voorkomen door nu alvast duidelijk te zijn. Het amendement, dat mede wordt ingediend door GroenLinks en de PvdA, luidt: "Amendement 383. De raad van de gemeente Voorschoten, in zijn vergadering bijeen d.d. 11 december 2025, gezien het raadsvoorstel nr. Z/25/096258/469234 Nieuwe sporthal en zwembad, d.d. 11 december 2025, constaterende dat: a. b. c. d.

in het huidige zwembad Het Wedde meerdere bassins aanwezig zijn die elk hun eigen doelgroepen hebben; meerdere doelgroepen (o.a. ouderen; jonge kinderen; mensen met een zorgvraag) bediend worden in zwembad Het Wedde; in het huidige raadsvoorstel een nieuw zwembad met 1 bassin het uitgangspunt is; memo Afdoening toezegging 464 ruimte biedt aan een zwembad met meerdere bassins;

Raadsvergadering 11 december 2025

28

overwegende dat: e. f. g. h. i. j. k.

gebruikers de verwachting hebben dat tot 2040 van de bestaande functionaliteiten van het zwembad gebruikgemaakt kan worden; de recreatieve voorzieningen van een zwembad een breed publiek trekken en zo een stimulans zijn voor de sociale functie van het zwembad en meer inkomsten kunnen genereren; de recreatiefunctie van een zwembad voor meer binding met het water zorgt en zo de zwemveiligheid van onder andere de jeugd stimuleert; zwemveiligheid het beste gegarandeerd is met een aantrekkelijk zwembad met verschillende bassins voor diverse doelgroepen; het wenselijk is dat het voorzieningenniveau in Voorschoten op minimaal hetzelfde niveau blijft; een bevolkingsgroei in Voorschoten voorzien wordt, en daarmee de noodzaak om een teruggang in het voorzieningenniveau te voorkomen nog meer van belang is; zwembad Het Wedde met de huidige functionaliteiten nu ook een regiofunctie heeft;

van mening zijnde dat: l.

de huidige functionaliteiten van zwembad Het Wedde ook in het nieuwe zwembad behouden dienen te blijven;

Besluit: Na beslispunt 1 het volgende beslispunt in te voegen: • •

vast te stellen dat de inrichting van het nieuwe zwembad onder andere zal bestaan uit meerdere bassins waaronder minimaal een 15x25 meter bad en een doelgroepenbad en/of peuterbad voor voornamelijk recreatieve-, les- en zorgtoepassingen; de beslispunten 2 t/m 6 te hernummeren naar 3 t/m 7."

De heer Reinke (VVD): Voorzitter. De VVD vindt het goed dat we weer een volgende stap kunnen zetten in het realiseren van betere sportvoorzieningen in het dorp. Het voorliggende voorstel voorziet daarin. Voor het dorp zijn sportvoorzieningen van groot belang. De kwaliteit daarvan moet goed op orde zijn. We moeten wel blijven kijken naar de prijs waarvoor we deze voorzieningen kunnen realiseren, want het blijft een forse uitgave voor de sporthal, de sportzaal en het zwembad. In de commissie is gesproken over de verschillende stadia waarin de voorstellen van enerzijds de sporthal en anderzijds de zwemfaciliteiten zich bevinden. De uitwerking van de voorstellen rondom een sporthal is al in een verder stadium en is goed afgestemd met alle betrokkenen. We delen deels de mening dat dit voor de zwemfaciliteiten nog niet het geval is. Daarom vindt de VVD het belangrijk dat hier zorgvuldig naar gekeken wordt. De VVD steunt daarom amendement 382 van het CDA en heeft dat mede ingediend. Een belangrijk aandachtspunt is de capaciteitsvraag. Ik zie hier heel veel vaders, moeders, opa's en oma's, die net als ik waarschijnlijk vele uren in Het Wedde hebben doorgebracht. Voor opgroeiende kinderen in ons dorp en overal is zwemveiligheid ontzettend belangrijk. Daarom is het belangrijk dat er voldoende capaciteit is en dat zwemveiligheid voldoende aandacht krijgt.

Graag ontvangen we een appreciatie van de wethouder over het vraagstuk van de capaciteit in relatie tot de zwemveiligheid. De sportzaal zal pas worden gerealiseerd als het centrum ontwikkeld gaat worden. We moeten wel voldoen aan de wettelijke normen voor bewegingsonderwijs en het centrum is niet zomaar ontwikkeld. Ook daar vragen we dus aandacht voor en misschien nog wat meer informatie van de wethouder over hoe dat allemaal in de planning wordt meegenomen. Mevrouw Zoun (Voorschoten Lokaal): Voorzitter. Het kan wél; afgelopen april leek ondanks het aandringen van Voorschoten Lokaal een hybride bouw van een zwembad nog onmogelijk. Nauwelijks een halfjaar later staan we voor de start van een nieuw te realiseren zwembad voor Voorschoten, een cruciaal besluit dat de toekomst van onze sport en de vitaliteit van onze gemeente voor decennia zal bepalen. In de recente jaren hebben wij als gemeente en

Raadsvergadering 11 december 2025

29

Sportfondsen heel hard moeten vechten voor het behoud van Het Wedde. Er waren onzekere tijden waarin bezuinigingen het voortbestaan bedreigden, maar door de collectieve wil en de inzet van velen zijn het zwembad en daarmee de zwemveiligheid en de recreatie behouden gebleven. Voorschoten Lokaal is dan ook ontzettend trots dat wij de afgelopen jaren samen met de raad grote stappen hebben gezet op het gebied van sport en zwembad in ons dorp. De behoefte aan zwemwater neemt toe door de groei van het inwonersaantal, terwijl er nu al wachtlijsten staan. Hoewel het raadsvoorstel uitgaat van één bassin, weten we dat door de configuratie meerdere bassins ruimtelijk ingepast kunnen worden. Voorschoten Lokaal wil een zwembad voor en door het dorp. Wij vinden de inbreng van de gebruikers van het zwembad cruciaal voor de besluitvorming. Wij roepen het college dan ook op om in te zetten op een brede participatie van inwoners en belanghebbenden. Voorschoten Lokaal wil dat de kinderen een belangrijke rol krijgen in het ontwerp. Wij streven naar pure participatiepret, zodat het nieuwe zwembad de look en feel krijgt die bij ons dorp passen. Daarnaast vinden wij het belangrijk om direct de basis te leggen voor voldoende capaciteit, zeker met het oog op de zwemvaardigheid en onze taak om zorg te dragen voor een vitale gemeenschap.

Vanavond spreken we niet alleen over de toekomst van het zwembad, maar ook over de toekomst van de binnensport in Voorschoten. Voorschoten Lokaal is blij met de stappen die zijn gezet: drie zaaldelen met het daarbij behorende voordeel dat er nog steeds ongefaseerd gebouwd kan worden, hebben onze voorkeur. Voorschoten Lokaal blijft erop toezien dat we in het centrum een sportzaal gaan bouwen met twee zaaldelen met voldoende hoogte, zodat die efficiënt gebruikt kan worden. Samen met het CDA en de VVD hebben wij amendement 382 ingediend. Dit amendement laat het uitgangspunt van één bassin los en zorgt ervoor dat het programma van eisen, dat cruciaal is voor de definitieve besluitvorming, en de configuratie van het zwembad gebaseerd worden op participatie van belanghebbenden, zoals de Eerste Voorschotense Zwemvereniging, Sportfondsen en bezoekers. Daarmee borgen we dat het niet alleen snel gebouwd kan worden maar ook dat we het juiste bad bouwen dat past bij de schaal van ons dorp en de groeiende behoefte van sport en zwemveiligheid. Voorschoten Lokaal omarmt met enthousiasme het raadsvoorstel om ongefaseerd een nieuw sportcentrum met een zwembad en een sporthal te bouwen in Adegeest, met inbreng van ons amendement. Amendement 383 vinden wij op dit moment nog te vaag, maar wij zijn wel van mening dat wij ook als raad bij de brede participatie horen.