Bijlage 1 Programmabegroting 2023 - 2026
Tekst van het document
Taakveld 2.2 Parkeren (€ 65.000 nadeel) Het verschil op taakveld 2.2 wordt veroorzaakt door uitbesteding van werkzaamheden voor het maken van een nota parkeerbeleid en een nota parkeernormen voor een eenmalig budget van € 40.000. Een nadeel van € 26.000 in de begroting 2023 is te verklaren door een mutatie in de urentoerekening. Overige kleine verschillen van € 1.000 (voordeel).
46
P3 Economie
Wat willen we bereiken ? Een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor bedrijven, winkels en horeca; Meer werkgelegenheid, met aandacht voor banen in de duurzame sector en voor duurzaam ondernemen; Vitaal en aantrekkelijk houden van het centrum voor inwoners en toeristen.
Wat gaan we daarvoor doen ?
3.1 Economische ontwikkeling Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Een nieuw uitvoeringsconvenant voor Economie 071 en Expat Centre Leiden en samenwerking op economisch gebied wordt eind 2022 afgestemd en ondertekend.
Belangrijkste resultaten 2023 • •
•
Uitvoering taken economische agenda conform prioritering. Beleidsharmonisering Economische agenda's Leidse regio, Holland Rijnland en Voorschoten. Uitvoering van economische projecten Economie 071.
Toelichting Het is in het belang van Voorschoten dat de lokale economie versterkt wordt. Vergeleken met andere gemeenten heeft onze gemeente gemiddeld minder bedrijven/ondernemers en minder werkgelegenheid binnen de eigen gemeentegrenzen. Dit terwijl een sterke lokale economie een belangrijke pijler is voor een stabiele, zelfstandige gemeente en een actieve samenleving. De ambitie van het college is een florerende economie, goede werkgelegenheid en vitale bedrijventerreinen en levendige winkelcentra in Voorschoten. Dit draagt bij aan de leefbaarheid en is een belangrijke pijler voor de vitaliteit van Voorschoten. Uitvoering Economische Agenda Op 10 juni 2021 heeft de Raad de Economische Visie en Agenda 2021-2024 vastgesteld. Deze is in samenwerking met diverse ondernemers (collectieven) in Voorschoten opgesteld. De Agenda bevat concrete maatregelen per economisch thema en zijn geprioriteerd door de raad. Dit betekent dat in 2023 verdere uitvoering wordt gegeven aan het stimuleren van onze centra, innovatieve groeisectoren op medisch gebied, dienstverlening en ZZP-ers, multifunctioneel gebruik (openbare) locaties, toerisme en recreatie. Door in te zetten op het versterken van winkelgebieden, zal ook een bijdrage worden geleverd aan werkgelegenheid.
Ook zal worden ingezet op economische ontwikkelingen die een bijdrage leveren aan duurzaamheid en het optimaliseren van de fysieke en digitale infrastructuur bij onze bedrijventerreinen. Projecten Leidse regio 2023/2026 (Economie 071) Voorschoten is een van de veertien partners van Economie 071. Dit is sinds 2014 een samenwerkingsverband tussen gemeenten, onderwijs en ondernemers in de Leidse regio. Partijen streven de volgende inhoudelijke doelen na: Economische structuurversterking – Versterken, verbreden van het economisch profiel van de Leidse regio; Ondernemerschap & Starters – Verdienen; Onderwijs en Arbeidsmarkt – Verbinden; Vestigingsklimaat – Verleiden; Regiomarketing - Vertellen. De gemeente Voorschoten reserveert in 2023 een bedrag van € 20.000 voor projecten van Economie 071. Dit om zorg te dragen dat de projecten onder de vlag van Economie 071 tot
47
uitvoering gebracht kunnen worden. Eind 2022 zal een handtekening gezet worden onder een nieuw uitvoeringsconvenant, het is de wens de looptijd van het convenant gelijk te trekken met de collegeduur. Door beleidsharmonisering van de economische agenda's van de Leidse regio en Holland Rijnland, zullen inhoudelijk relevante projecten zoals het project “uitvoeringsplan bedrijventerreinen strategie Economie 071” opgezet worden zodat deelname aan dit samenwerkingsverband meer oplevert voor de uitvoering van de eigen economische agenda. Expat Centre Leiden De samenwerking met het Expat Centre Leiden willen we continueren, de dienstverlening aan onze internationals wordt gewaardeerd en neemt de gemeente werk uit handen. Zo zijn zij naast een informatiepunt ook een balie waar de inschrijving voor een BRP (BSN) kan plaatsvinden. Wij gaan ons verenigingsleven, detailhandels- en leisure-aanbod meer onder de aandacht brengen bij de Leidse expats. Daarmee willen we de verbinding met Voorschoten hechter maken en op deze wijze ook de lokale economie versterken. Voorschoten centrum In de Economische visie 2021-2024 hebben we opgenomen dat een goed functionerend, aantrekkelijke centrum van groot belang is.
Zo blijven we leegstand aanpakken, gaan we met de centrummanager sturing geven aan een kwalitatieve invulling van het centrum en zorgen we ervoor dat Voorschoten vitaal blijft en verlevendigt. In 2023 werken wij verder aan: • Het centrum wordt de huiskamer van Voorschoten, waarbij woningbouw op en rondom de gemeentewerf, pleinen, of Kruispuntkerk dit stimuleert. • Middels de naar verwachting in het eerste kwartaal van 2023 vastgestelde ontwikkelvisie centrum, ontstaat er richting en ruimte voor een (her)ontwikkeling van het centrumgebied. Het winkelcentrumgebied kan gewenste ontwikkelingen op het gebied van diversiteit van het winkelaanbod (functiemenging, meer horeca rondom de pleinen en in de Schoolstraat, eventueel in de Voorstraat) faciliteren, waardoor kwaliteit en multifunctionaliteit van de openbare ruimte beter wordt benut. • Identiteit van het centrum en Voorschoten versterken, het verwoorden en uitdragen van een authentiek profiel welke een correcte afspiegeling is van wie we zijn en wat ons uniek maakt (DNA Cultuur, Culinair en Kwaliteit). Wij zien openbare uitvoeringen van cultuur (voorstellingen, concerten, demonstraties en informatieve bijeenkomsten) als één van de belangrijke mogelijkheden waarmee de aantrekkelijkheid van het centrum verder kan worden verstevigd. • Het versterken van samenwerking die ondernemerschap in het centrumgebied stimuleert.
• We trekken nieuwe ondernemers aan en zetten in op een verbeterde aansluiting van vraag en aanbod naar commerciële ruimte. • We zetten communicatie in als middel om de bestaande locaties in centrum te promoten als werklocatie voor ZZP-ers. Winkelcentrum Hofland Met de realisatie van woningbouw bij onder andere het Fortuyn van Voorschoten en het project ArsenaalSegaar voldoet winkelcentrum Hofland niet meer aan de eisen voor de toekomst. Samen met pandeigenaren, ondernemers en omwonenden werken we aan een plan om de omgeving van het winkelcentrum op te knappen en goede parkeerfaciliteiten te creëren voor de auto en de fiets. Een klimaatadaptieve aanpak, waarbij groenbehoud en ontwikkeling een punt van aandacht blijft. Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
14
Functiemenging
%
CBS/ BAG LISA
16
Vestigingen (van bedrijven)
Aantal per 1.000 inwoners in LISA de leeftijd van 15 t/m 64 jaar
Voorgaande laatst bekende realisatie
38,1% (2020) 160,4 (2020)
Laatst Landelijk bekende vergelijking realisatie cijfer
38,4% (2021) 167,4 (2021)
48
53,3% (2021) 165,1 (2021)
Toelichting beleidsindicatoren 14
Functiemenging
De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. In Voorschoten zijn meer woningen dan banen (functiemenging <50). Dit is een normaal beeld in een gemeente gelegen aan de snelweg, tussen de twee steden. Voorschoten is mede door het hoogwaardige woonmilieu en de goede bereikbaarheid de ideale woonplaats voor hoogopgeleide forensen. De verwachting is dat op basis van het beleid het % functiemenging toeneemt, door een stijging van het aantal banen. 16
Vestigingen (van bedrijven)
Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-65 jaar.
Wat gaan we daarvoor doen ?
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Ontwikkelingen Leidse regio leiden naar meer vraag naar grotere bedrijfsruimte voor midden-grote bedrijven.
Belangrijkste resultaten 2023 •
•
Start actualisatie visie Dobbewijk naar ontwikkelvisie bedrijventerreinen Voorschoten. Afstemmen vraag en aanbod via bedrijventerreinenstrategie met bedrijventerreinenregisseur.
Toelichting Ontwikkelingen Leidse regio Door de vele transformaties in en rondom de Leidse regio zijn er steeds meer midden en grote bedrijven op zoek naar vierkante meters. Dit biedt kansen voor Voorschoten om ook op dit punt onze lokale economie te versterken. Samen met de gemeenten uit Economie 071 en de nieuw aangestelde bedrijventerreinen regisseur gaan we aan de slag om beter onze (potentieel) beschikbare ruimte in kaart te brengen en daarbij vraag en aanbod bij elkaar te krijgen. Bij de Dobbewijk willen we inzetten op met name grotere bedrijfspanden in plaats van kleine units, conform de regionale behoefte aan grotere bedrijfsunits. Daarnaast onderzoeken we de mogelijkheid een strook aan de westkant toe te voegen. Spin-offs vanuit de Universiteit Leiden of Leiden Biopartner juichen we toe. We actualiseren de visie Dobbewijk naar een gemeente brede ontwikkelvisie, en stellen daarmee een toekomstbestendige ontwikkelvisie voor bedrijventerreinen in Voorschoten (incl. Molenlaan en Rouwkooplaan) op die aansluit op de regionale strategie. We voorzien dit met eigen ambtelijke organisatie op te lossen. Daarnaast wordt hier nadrukkelijk gekeken naar het in (laten) spelen op technische en duurzame ontwikkelingen.
Wat gaan we daarvoor doen ?
3.3 Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Onderzoeken mogelijkheden gemeente breed ondernemersfonds.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Inzicht in wensen en mogelijkheden ondernemersfonds.
49
Toelichting Besluit voortzetting BIZ Dobbewijk De BIZ Dobbewijk is voortgezet voor de periode 2022-2026. Met een Bedrijven Investeringszone (BIZ) en een ondernemersfonds wordt collectief bijgedragen aan een aantrekkelijke en veilige (bedrijfs)omgeving. Bedrijfsbezoeken voor optimalisatie van accountmanagement De bedrijfscontactfunctionarissen zijn het eerste aanspreekpunt voor ondernemers(verenigingen) en bezoeken bedrijven om de vraag proactief op te halen en inzicht te verkrijgen in trends en ontwikkelingen in verschillende bedrijfssectoren. Hiermee kan de gemeente in een vroegtijdig stadium gewenste economische ontwikkelingen signaleren, faciliteren en stimuleren. Het is hierbij van belang dat de gemeente in contact is met haar ondernemers en een goed sparringpartner kan zijn om ondernemerschap in de gemeente te versterken. Door in te zetten op een kwalitatieve verbetering van bestaande overlegstructuren (EOV) en nieuwe communicatiestromen (nieuwsbrief etc.) te ontwikkelen wil de gemeente nauwer in contact staan met onze ondernemers. In 2023 willen we peilen of er draagvlak bestaat om een ondernemersfonds op te kunnen zetten.
Wat gaan we daarvoor doen ?
3.4 Economische promotie Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
De afgelopen "Corona-jaren" heeft het binnenlandse toerisme gestimuleerd. Voorschoten wil hier graag op inspelen door meer toeristen en dagjesmensen aan te trekken en overnachtingsplekken te realiseren.
Belangrijkste resultaten 2023 • • •
Ontwikkelen bed and breakfast beleid. Zoeken overige mogelijkheden overnachtingsplekken voor toeristen. Promotie van ontwikkeld profiel en gebundelde activiteiten door samenwerking in een gemeenschappelijke uitagenda van horeca, cultuur en samenwerkingsverbanden.
Toelichting Dorpsmarketing en toerisme Voorschoten is een geweldig dorp. Voorschotenaren weten dit al lang en zijn daar ook trots op, dit willen wij uitdragen binnen de regio en bezoekers uitnodigen dit te ervaren. We blijven werk maken van dorpsmarketing en promotie, waarbij we niet alleen ondernemers, maar ook toeristen en dagjesmensen naar ons dorp willen halen. Om dagjesmensen en toeristen te kunnen ontvangen denken we na over faciliteiten en overnachtingsplaatsen. Uitbreiding van toeristische overnachtingsplekken, en/of camperplaatsen kunnen waar mogelijk op steun rekenen. We komen met een bed and breakfast beleid, zoals beschreven in de economische agenda en zoeken daarnaast naar andere mogelijkheden voor recreatieve overnachtingsplekken. Onze evenementen en culturele activiteiten zetten we beter op de kaart, we maken daarvoor gebruik van bestaande en nieuwe samenwerkingen en stimuleren daarmee de creatie van gezamenlijke initiatieven van marktpartijen. Een divers aanbod van activiteiten kan zo onder de aandacht worden gebracht als een gebundelde uitagenda en kunnen we gezamenlijke promotie richting de regio organiseren. We onderzoeken de mogelijke kansen van Vlietland die passen bij Voorschoten.
50
Wat gaat het kosten? Tabel Wat gaat het kosten? Programma 3 Economie Programma: P3 Economie ( "-"= nadeel / "+"= voordeel ) bedragen x € 1.000
3.1 Economische ontwikkeling
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2021
2022
2023
2024
2025
2026
Baten
20
0
0
0
0
0
Lasten
-235
-439
-319
-206
-186
-186 -186
Saldo
-215
-439
-319
-206
-186
3.3 Bedrijfsloket en bedrijfsregelingen
Baten
69
41
42
42
42
42
Lasten
-123
-78
-104
-79
-79
-79
Saldo
-54
-36
-62
-37
-37
-37
3.4 Economische promotie
Baten
65
164
169
169
169
169
Lasten
-74
-81
-131
-131
-131
-131
Saldo
-8
82
38
38
38
38
Totaal baten
Baten
154
205
211
211
211
211
Totaal lasten
Lasten
-431
-597
-554
-416
-396
-396
Saldo van baten en lasten
Saldo
-277
-393
-343
-205
-185
-185
Toelichting op mutatie (verhoging/verlaging) begroot 2023 ten opzichte van begroot 2022 in taakvelden groter of gelijk aan € 50.000 Taakveld 3.1 Economische ontwikkeling (€ 120.000 voordeel) Voor de actualisatie van de visie Dobbewijk naar een gemeente brede ontwikkelvisie bedrijventerreinen, wordt de expertise van een bureau gespecialiseerd in stedenbouwkundige ontwikkeling voor commercieel gebruik geraadpleegd (nadeel € 25.000). Daarnaast is een eenmalig projectbudget i.v.m. British school verantwoordelijk voor een nadeel van € 8.000. Daar tegenover staat een voordeel in de begroting 2023 omdat budget voor de agenda Leidse regio in 2023 (€ 38.000 voordeel) niet is geraamd. Voordelen in de begroting 2023 zijn te danken aan eenmalig budget in 2022 voor de uitvoering van het beeldkwaliteitsplan (€ 43.000) en de stimulering van de lokale economie (€ 74.000). Overige kleine verschillen € 3.000 (nadeel).
51
P4 Onderwijs
Wat willen we bereiken ? Al onze inwoners hebben de mogelijkheid om hun talenten te ontwikkelen. Daarom is het noodzakelijk dat alle kinderen goed onderwijs krijgen; Het is belangrijk dat in Voorschoten goede en adequate onderwijshuisvesting is; We willen sociale achterstanden en taalachterstanden voorkomen; We willen schooluitval en schoolverzuim voorkomen.
Wat gaan we daarvoor doen ?
4.1 Openbaar basisonderwijs Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
We gaan de formele verhouding tussen de gemeente en OBS de Vos heroverwegen.
Belangrijkste resultaten 2023 • •
Aanpassing statuten OBS De Vos. Mogelijke juridische overdracht OBS De Vos.
Toelichting Uitvoeren wettelijke taken De gemeente geeft invulling aan de zorgplicht voor voldoende openbaar onderwijs in de gemeente Voorschoten. Het openbaar onderwijs is verzelfstandigd en de gemeente is geen bevoegd gezag. Wel heeft de gemeente het goedkeuringsrecht van de jaarrekening en de begroting. De eventuele juridische overdracht van de schoolgebouwen die de VOS in gebruik heeft zal in 2023 afgerond zijn. Daarnaast zullen de statuten aangepast worden, dit in samenwerking met de VOS.
Wat gaan we daarvoor doen ?
4.2 Onderwijshuisvesting Belangrijkste ontwikkelingen 2023 • •
De evaluatie en herijking van het Integraal Huisvestingsplan (IHP). Onderzoek naar de realisatie/mogelijkheden van een nieuw Integraal Kindcentrum (IKC).
Belangrijkste resultaten 2023 • •
Het IHP voor de periode 2024-2038 vaststellen. De IKC-vorming in Voorschoten als keuze voorleggen.
52
Toelichting Implementatie IHP In 2020 is het Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor Voorschoten door de gemeenteraad vastgesteld. Dit richtinggevende document geeft een doorkijk van de behoefte aan nieuwbouw, verbouw of renovatie van de scholen voor primair onderwijs in Voorschoten. Het uitgangspunt is dat de leerlingen onderwijs krijgen in een adequate schoolhuisvesting. Bij nieuwe investeringen zijn duurzaamheid en een gezond binnenklimaat het uitgangspunt. Nieuwe (onderwijs)ontwikkelingen zullen in de monitor en/of de vierjaarlijkse herijking van het Integraal Huisvestingsplan worden meegenomen in 2023. Het IHP draagt bij aan het behalen van de doelen: • Zorg dragen voor een goede huisvesting voor het primair onderwijs in Voorschoten; • De kwaliteit van de onderwijsgebouwen behouden en borgen; • Optimaal gebruik van de onderwijsgebouwen. In 2023 zal een herijking van het opgestelde IHP plaatsvinden, hierbij wordt ook een relatie gelegd met het IKC en voor de uitwerking wordt € 50.000 aan aanvullende middelen gevraagd in 2023. PCB Fortgensschool De realisatie van de PCB Fortgensschool heeft in juni 2022 in het afwegingskader een hogere prioriteit gekregen. Uit oogpunt van efficiëntie onderzoeken we de haalbaarheid binnen een keten van samenhangende ontwikkelingen.
Allereerst de realisatie van de Bibliotheek plus, waarna sloop van het cultureel centrum en de overige bijbehorende gebouwen aan de Prinses Marijkelaan kan plaatsvinden. Op deze locatie kan dan de nieuwbouw van PCB Fortgensschool in combinatie met een Kinderopvangvoorziening en een peuterspeelzaal gebouwd worden. Dit maakt vervolgens realisatie mogelijk van een gecombineerd gebouw van de Nutsbasisschool en RKBS Emmaus op de locatie van de huidige Fortgensschool. Deze keten zou een substantieel voordeel opleveren zoals geen kosten voor tijdelijke huisvesting voor de scholen. Ook hoeven de 3 scholen ieder niet tweemaal te verhuizen maar slechts eenmaal. Daarnaast is de verwachting dat het integraal bouwen (i.c. een combinatie van een mogelijk Integraal Kind Centrum en de Fortgensschool plus woningbouw) op deze locatie aan de Prinses Marijkelaan 2 plus 4 goedkoper is. Een gecombineerd gebouw voor zowel Nuts als Emmaus, beide deel uitmakende van Panta Rhei, is kosteneffectiever waardoor er ook budgettaire ruimte komt voor meer faciliteiten in die nieuw te bouwen school. De grondoppervlakte van de huidige locaties Nuts en Emmaus is aanzienlijk groter dan de huidige locatie van de Fortgensschool, zodat een veel groter stuk gemeentegrond vrij kan komen voor toekomstige woningbouwontwikkeling.
Concreet vraagt de keten een onderzoek naar een optimaal stedenbouwkundig programma voor de beoogde locatie voor de PCB Fortgensschool op de Prinses Marijkelaan. Het programma richt zich op een school al dan niet met een kinderopvangorganisatie, voorschoolse en vroegschoolse educatie, woningbouw en effecten die dat heeft op diverse expertises. Voor dit onderzoek wordt € 75.000 geraamd. Het vraagstuk van de financiering voor zover het verder gaat dan de wettelijke taken van de gemeente verdient speciale aandacht. Uiteraard wordt de gemeenteraad betrokken bij deze besluitvorming. Reserve Onderwijshuisvesting Het college beschouwt onderwijshuisvesting als één van de prioritaire opgaven, daarom wil het college de komende jaren sparen voor toekomstige uitgaven aan onderwijshuisvesting. Dit is in lijn met het door de raad aangenomen amendement 154. Met deze begroting wordt een bestemmingsreserve onderwijshuisvesting gevormd waarmee in totaal € 3 miljoen voor onderwijshuisvesting wordt gereserveerd. Zodoende wordt er dekking gecreëerd voor toekomstige (investerings)opgaven binnen de onderwijshuisvesting. Deze reserve wordt voor een bedrag van € 3 miljoen gevoed vanuit de positieve begrotingssaldi in de jaren 2023-2025. Deze nieuwe bestemmingsreserve zal gelijk met deze begroting worden ingesteld.
53
Wat gaan we daarvoor doen ?
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld worden geen beleidsmatige ontwikkelingen verwacht.
Belangrijkste resultaten 2023 •
De Lokale Educatieve agenda uitvoeren.
Toelichting Lokaal Educatie Agenda (LEA) De LEA die met ondersteuning van Sardes in 2022 is opgesteld is een basis om het overleg te voeren met de schoolbesturen en andere partners die direct en indirect bij het onderwijs zijn aangesloten. De verdere uitvoering en implementatie vindt in 2023 plaats. Passend Onderwijs In het kader van concretisering ontwikkeling passend onderwijs en jeugdhulp is in de regio Leiden (waar Voorschoten aan deelneemt) een drietal thema's benoemd: Thema 1: onderwijs en jeugdhulp; Thema 2: het jonge kind; Thema 3: MBO-doorgaande lijn en kwaliteitsagenda minder zelfredzame jongeren is sinds 2022 komen te vervallen vanwege herprioritering taken. Er wordt samen met de scholen zorg gedragen voor een passend aanbod van onderwijs in Voorschoten. Het Samenwerkingsverband zet middelen en expertise in. Gemeentelijk Onderwijsachterstandenbeleid In het kader van dit beleidsonderdeel wordt alleen aandacht besteed aan voorschoolse educatie vanwege de beschikbare capaciteit en middelen. Er is een aanbod van 16 uur per week voorschoolse educatie. Gezien de stijgende huurkosten van de peuterspeelzaal kan de uitvoering van het educatieve programma in gevaar komen. Een extra tegemoetkoming in de huurkosten heeft als positief gevolg dat de voorziening betaalbaar blijft voor de doelgroep (kinderen met een taal en ontwikkelachterstand).
Aanpak taalachterstand en actieplan laaggeletterdheid Taalbeheersing is cruciaal om mee te kunnen doen aan de samenleving. Het is van belang dat kinderen en volwassenen goed kunnen lezen en schrijven. In het kader van het convenant laaggeletterdheid wordt het actieplan (vastgesteld in 2020) uitgevoerd in samenwerking met Werk en Inkomen. In 2022 is er een aanbesteding geweest. Hierbij zijn voor de verschillende percelen uitvoerende organisaties gecontracteerd. Daarnaast is er nog steeds een rol weggelegd voor de bibliotheek. Inhaal- en ondersteuningsprogramma's onderwijsachterstanden Er zijn inhaal- en ondersteuningsprogramma's onderwijsachterstanden, om problemen bij leerlingen door de Corona maatregelen te herstellen. De inzet van deze zogenaamde NPO middelen, wordt vorm gegeven samen met de scholen. Leerplicht en voortijdig schoolverlaten (vsv) Op dit moment worden leerplichtzaken uitgevoerd door het Regionaal Bureau Leerplicht (RBL). Op het gebied van leerplicht zou het goed zijn om vaker aangesloten te zijn bij het RBL. Schooluitvallers zijn bekend, maar kinderen die vaak spijbelen worden, naast de acties van Bureau leerplicht, niet altijd op de juiste wijze begeleid. Dit wordt onder andere veroorzaakt door onvoldoende contacten tussen de beleidsterreinen onderwijs en jeugd, dit wordt nu opgepakt in het kader van het actieplan Jeugd.
54
Er wordt samen met het RBL zorg gedragen om voortijdig schoolverlaters (thuiszitters) binnen boord te houden. Voor de uitvallers zijn verschillende trajecten ingezet en zullen worden ingezet. Samenwerking tussen jeugdzorg en onderwijs De samenwerking tussen jeugdzorg en onderwijs is een onderdeel van het overleg met de gemeentelijke scholen en het samenwerkingsverband primair onderwijs. Dit heeft een relatie met thema 1 onder het kopje passend onderwijs. Hiervoor is een ontwikkelagenda opgesteld. Onderwijs aan Oekraïense kinderen Sinds het voorjaar 2022 zijn er een groot aantal Oekraïense ontheemden gehuisvest in Voorschoten. De kinderen zijn vanaf mei 2022 op een van de scholen opgevangen. Vanaf de zomervakantie 2022 is er een aparte internationale taalklas opgericht in de Kruispuntkerk. Dit is in samenwerking met het primair onderwijs in Voorschoten gerealiseerd. De noodzaak van opvang en onderwijs aan de Oekraïense kinderen heeft te maken dat in de regiogemeente Leiden er een wachtlijst is en de kinderen geen onderwijs konden ontvangen. Dit zal ook in 2023 voortduren. In samenwerking met Wassenaar en Leiden en de Voorschotense scholen zal hieraan worden gewerkt. Dit geldt niet alleen voor de Oekraïense kinderen, maar ook voor de nieuwkomers die ook onderwijs nodig hebben. Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
Voorgaande laatst bekende realisatie
Laatst Landelijk bekende vergelijking realisatie cijfer
3,6 (2019) 3,1 (2021) 2,5 (2021)
17
Absoluut verzuim
Aantal per 1.000 leerlingen
DUO/Ingrado
18
Relatief verzuim
Aantal per 1.000 leerlingen
DUO/Ingrado
12
9 (2021)
19 (2021)
19
Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsvers)
% deelnemers aan het VO en MBO onderwijs
DUO/Ingrado
1,7% (2020)
1,2% (2021)
1,9% (2021)
Toelichting beleidsindicatoren 17
Absoluut verzuim
Van absoluut verzuim is sprake als een leerplichtige jongere tussen de 5 en 16 jaar of een jongere van 16 of 17 jaar die valt onder de kwalificatieplicht niet is ingeschreven op een school of instelling en ook niet vrijgesteld is van de inschrijvingsplicht. 18
Relatief verzuim
Van relatief verzuim is sprake als een op een school ingeschreven leer- of kwalificatieplichtige jongere ongeoorloofd afwezig is. 19
Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers)
Het percentage van het totaal aantal leerlingen van het VO en MBO (12 - 23 jaar) dat voortijdig, dat wil zeggen zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat. De cijfers van DUO hebben betrekking op schooljaren. De periodeaanduiding "2017" staat voor schooljaar "2017/2018". Het aantal Voortijdig School Verlaters voor Voorschoten stabiliseert. Voorschoten blijft hiermee onder het landelijk en regionaal gemiddelde. Toch is blijvende aandacht noodzakelijk omdat het aantal VSV’ers tot 18 jaar hoger ligt in Voorschoten dan in vergelijkbare gemeenten (bron: Gemeentelijke monitor sociaal domein, DUO). Absoluut en relatief verzuim ligt onder het regionaal gemiddelde. Kinderen zijn nu beter in beeld gebracht en scholen melden sneller waardoor problemen eerder worden aangepakt. Verbonden partijen Tabel Verbonden Partijen Programma 4 Naam GR Holland Rijnland (RBL)
Taakveld Onderwijs: Leerplicht
55
Wat gaat het kosten? Tabel Wat gaat het kosten? Programma 4 Onderwijs Programma: P4 Onderwijs ( "-"= nadeel / "+"= voordeel ) bedragen x € 1.000
4.1 Openbaar basisonderwijs
4.2 Onderwijshuisvesting
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2021
2022
2023
2024
2025
2026
Baten
12
62
73
75
77
79
Lasten
-219
-269
-358
-362
-367
-371 -292
Saldo
-207
-207
-285
-287
-290
Baten
46
45
45
45
45
45
Lasten
-993
-917
-1.132
-1.004
-1.002
-997 -952
Saldo
-947
-872
-1.086
-959
-957
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Baten
295
547
354
269
269
269
Lasten
-797
-1.096
-916
-831
-829
-829
Saldo
-502
-549
-562
-562
-560
-560
Totaal baten
Baten
353
654
472
389
391
393
Totaal lasten
Lasten
-2.009
-2.281
-2.406
-2.198
-2.198
-2.197
Saldo van baten en lasten
Saldo
-1.656
-1.628
-1.933
-1.808
-1.806
-1.804
Toelichting op mutatie (verhoging/verlaging) begroot 2023 ten opzichte van begroot 2022 in taakvelden groter of gelijk aan € 50.000 Taakveld 4.1 Openbaar basisonderwijs (€ 78.000 nadeel) Het verschil op taakveld 4.1 is voor € 75.000 te verklaren door een mutatie in de toerekening van de uren aan dit taakveld. Het restant wordt verklaard door overige kleine verschillen. Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting (€ 214.000 nadeel) Het verschil op taakveld 4.2 is voor € 135.000 te verklaren door een mutatie in de toerekeningen van de uren. Een onderzoek naar de nieuwe Fortgensschool zorgt voor een nadeel van € 75.000 ten opzichte van 2022. Daarnaast zijn de energielasten voor OBS de Vos € 12.000 hoger dan in 2022. Het restant wordt verklaard door overige kleine verschillen.
56
P5 Sport, cultuur en recreatie
Wat willen we bereiken ? Gezonde, betrokken en actieve inwoners en sterke verenigingen die zoveel mogelijk zelfstandig kunnen opereren; Sport is in onze visie belangrijk voor een gezonde en sociale samenleving. Daarom stimuleren wij de samenwerking van sportverenigingen, zodat ze samen sterker worden en minder een beroep hoeven te doen op de gemeente; We willen dat onze inwoners actief mee kunnen doen aan culturele activiteiten; We werken aan subsidiebeleid dat gebaseerd is op specifieke doelen die we vervolgens gaan nastreven.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.1 Sportbeleid en activering Belangrijkste ontwikkelingen 2023 • •
Waarderen van sporters en verenigingen. Versterken van lokale sport- en beweegaanbieders.
Belangrijkste resultaten 2023 • • •
Organiseren van een sportavond met waarderingsprijzen. Het voorzetten van het lokaal sport- en preventieakkoord. Deelname aan de landelijke subsidieregeling "Buurtsportcoaches".
Toelichting Waarderen sporters en verenigingen in Voorschoten Sport heeft een belangrijke sociale waarde voor ons dorp. Veel inwoners zijn lid van een vereniging. De gemeente wil de waardering voor deze sporters en verenigingen uitspreken met een sportavond. We willen hen 'in het zonnetje zetten' met aanmoedigingsprijzen. We denk hierbij aan mooie maatschappelijke initiatieven en sporters die uitblinken in hun categorie of leeftijdsgroep. Lokaal Sport- en Preventieakkoord Vele partijen hebben in 2020 een lokaal sport- en preventieakkoord opgesteld onder leiding van een sportformateur. Dit initiatief komt voort uit het Nationale Sport- en Preventieakkoord. Het rijk geeft budget om ons akkoord uit te voeren en gaat door met deze regeling tot 2024. De gemeente wil het lokale akkoord voorzetten en versterken. In juli 2022 startte de nieuwe projectleider. Hij gaat in 2023 meer partijen aan het akkoord verbinden en het proces van plannen indienen en uitvoeren begeleiden en coördineren. Dit gebeurt via het kernteam waar een meerdere partijen bij zijn aangesloten. Het kernteam wil graag, na de uitvoeren van de plannen, meer inwoners vitaal in beweging krijgen en onder meer onze lokale sport- en beweegaanbieders versterken. Daarnaast is het de bedoeling dat beide akkoorden worden samengevoegd tot een vitaliteitsakkoord welke zal samenlopen met de aankomende sportvisie.
57
Onderzoek deelname Brede regeling combinatiefuncties De gemeente ziet dat er veel maatschappelijke winst valt te halen bij het stimuleren en organiseren van sporten beweegaanbod aan inwoners. De waarde van sport is sterk en levert maatschappelijk rendement op. Een euro investeren in sport en bewegen levert 3,12 euro aan maatschappelijke opbrengst op. De landelijke regeling combinatiefuncties biedt structureel budget om buurtsportcoaches in te zetten voor het stimuleren van sportstimulering. 95% van de gemeenten doet hier aan mee. De gemeente Voorschoten ziet goede kansen om aan te haken en de lokale bijdrage te organiseren. Omdat het rijk de regeling vanaf 2023 met vier jaar verlengt en samenvoegt met het sport- en preventieakkoord onderzoeken wij een deelname aan deze regeling. Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
20
%
Gezondheidsmonitor volwassenen (en ouderen), GGD’en, CBS en RIVM
Niet-sporters
Voorgaande laatst bekende realisatie
43,1%
Laatst Landelijk bekende vergelijking realisatie cijfer
41,7% (2020)
49,3% (2020)
Toelichting beleidsindicatoren 20
Niet-sporters
Bevolking van 19 jaar en ouder dat niet minstens één keer per week aan sport doet. Onder een sporter wordt verstaan, iemand die minimaal 1 keer in de week sport. Over heel Nederland genomen is het percentage niet-sporters 48,7%. Landelijk wordt gestreefd naar een afname van het aantal niet-sporters met maximaal 10%. Voor de gemeente Voorschoten wordt aangesloten bij deze streefwaarde, de realisatie in 2018 laat zien dat deze streefwaarde lokaal wordt gehaald. Voor 2019 en 2020 is een streefwaarde gesteld van 42%. Met het stimuleren van verenigingen om hun sportaccommodaties voor een breed publiek open te stellen wordt intensiever gebruik bewerkstelligd. Ook worden op netwerkbijeenkomsten met sportverenigingen en andere partijen de mogelijkheden uitgewisseld om mensen te stimuleren te gaan sporten. Het regionale GGD-onderzoek naar dit cijfer vindt normaal gesproken éénmaal per vier jaar plaats, de volgende meting was gepland voor 2024. In verband met corona is er in 2022 een extra meting uitgerold, maar deze resultaten zijn nog niet bekend. Daarom zijn er geen meer recente realisatiewaarden beschikbaar.
58
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.2 Sportaccommodaties Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld worden geen beleidsmatige ontwikkelingen verwacht.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Niet van toepassing.
Toelichting Sportfondsen In 2022 is een nieuwe beheer- en exploitatieovereenkomst afgesloten met Sportfondsen Voorschoten BV. Ook is een nieuwe huurovereenkomst afgesloten. In 2023 zal deze overeenkomsten onverwijld doorlopen.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.3 Cultuurpresentatie,-prod.en-particip Belangrijkste ontwikkelingen 2023 • • •
Afronding cultuurvisie en invulling uitvoeringsprogramma cultuur De Cultuurcoördinator is ten volle aan de slag en van toegevoegde waarde Voortgang Cultuureducatie met kwaliteit (CMK3)
Belangrijkste resultaten 2023 •
•
• •
Besluitvorming met betrekking tot cultuurvisie en uitvoeringsprogramma cultuur en de instelling van een cultuurprijs Een positieve stimulans in de verbinding en samenwerking van initiatieven en partijen bijvoorbeeld de Cultuurfabriek Cultuur in Voorschoten is beter zichtbaar Toename in kwaliteit van cultuureducatie in het primair onderwijs
Toelichting Afronding cultuurvisie en invulling uitvoeringsprogramma cultuur Na de afronding van de cultuurvisie in het laatste kwartaal van 2022, volgt besluitvorming over de visie in het eerste kwartaal van 2023. Het college geeft vervolgens een nadere invulling in een uitvoeringsprogramma cultuur voor de jaren 2023 en verder. Dit staat gepland voor het derde - vierde kwartaal 2023. Speciale aandacht gaat daarbij uit naar cultuureducatie en participatie aan de Voorschotense cultuur en het instellen van een cultuurprijs. We willen dat onze inwoners actief mee kunnen doen aan culturele activiteiten en meer mogelijkheden krijgen om ook als toeschouwer of bezoeker aan culturele evenementen deel te nemen. Cultuur is belangrijk voor Voorschoten en verdient, als een bouwsteen in het versterken van de samenleving, aandacht. De komende periode wordt daarop meer ingezet. Voorschoten heeft namelijk veel om trots op te zijn en belangrijk potentieel in onder meer betrokken verenigingen, zoals bijvoorbeeld de Cultuurfabriek Voorschoten. Cultuurcoördinator Aandacht en waardering voor de vrijwilligers in Voorschoten vinden wij belangrijk. Het rijke verenigingsleven van Voorschoten is typerend voor ons dorp en draagt bij aan saamhorigheid en cohesie. We willen de verenigingen en instellingen daarbij sterker gaan ondersteunen en stimuleren daarbij onderlinge samenwerking.
59
Het sport- en preventieakkoord, waarbij ook cultuur is aangehaakt draagt hier aan bij. De cultuurcoördinator is in 2022 aangesteld naar aanleiding van amendement 143. De verwachting is dat de cultuurcoördinator in 2023 op stoom is en een positieve impuls geeft aan de verdere verbinding en samenwerking van initiatieven en partijen, zoals bijvoorbeeld de Cultuurfabriek. Een platform voor culturele organisaties dat bijdraagt aan een actief cultureel leven in Voorschoten. Met de impuls van de cultuurcoördinator kunnen de culturele activiteiten in Voorschoten verder op de kaart worden gezet. Ook de eerdergenoemde cultuurprijs kan de zichtbaarheid van cultuur versterken. Cultuureducatie met kwaliteit (CMK-3) In de periode 2021-2024 wordt in Voorschoten en in regioverband ingezet op: • Professionalisering: Voortzetting en verdieping van de ontwikkeltrajecten gestart in de vorige CMKperiode.
Hierbij worden de scholen begeleid in hun ontwikkeling ter verbetering van de kwaliteit van cultuureducatie op de betreffende school; • Platform: Er is een platform (regionaal) gecreëerd dat de verbinding tussen binnen- en buitenschools leren zichtbaar maakt; • Verwonder om de hoek: Samen met een wijk worden activiteiten ontwikkeld en uitgevoerd die kinderen de kans bieden, actief creatief en onderzoekend aan de slag te gaan, met speciale aandacht voor kinderen die, om wat voor reden ook, weinig tot geen toegang hebben tot deze onderwerpen. Ook hierbij is de inzet van de cultuurcoördinator van belang.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.4 Musea Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld worden geen beleidsmatige ontwikkelingen verwacht.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Bijdragen aan het behoud en versterking van de cultuurhistorische identiteit en kwaliteit van de gemeente Voorschoten.
Toelichting Binnen het kader van het subsidieplan 2020 - 2023 "Samen werken, samen delen, samen sterker" wordt Museum Voorschoten gefaciliteerd. De facilitering bestaat met name uit het verstrekken van subsidie. Daar waar mogelijk wordt medewerking verleend aan het in bruikleen geven van objecten uit de gemeentelijke collectie.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.5 Cultureel erfgoed Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
In het kader van de invoering van de Omgevingswet moet de basis op orde zijn t.b.v. het op te stellen omgevingsplan.
Belangrijkste resultaten 2023 • •
Actualisatie bestaande redengevende omschrijvingen (een deel) Start opstellen gebiedskarakteristieken
60
Toelichting Erfgoedagenda 2021-2025 Het resultaat van de evaluatie `De Kracht van Erfgoed' is de Erfgoedagenda 2021-2025. De ambitie is, binnen de bestaande beleidskaders, de bouwstenen die hun waarde hebben bewezen te verstevigen en de kracht van erfgoed beter te benutten. Daardoor komt het beleid beter in lijn met het verdrag van Faro dat erfgoedparticipatie centraal stelt. Het benadrukt de maatschappelijke en verbindende waarde van erfgoed en stuurt aan op een actieve deelname van erfgoedgemeenschappen in het erfgoedveld. Bijvoorbeeld de Canon van Voorschoten en integraliteit tussen verschillende beleidsvelden (hoe kan erfgoed worden ingezet om de doelen van andere beleidsvelden te bewerkstelligen). De gemeente wil het cultureel erfgoed van Voorschoten in stand houden en initiatief en samenwerking stimuleren. Dat staat in de erfgoedagenda 2022-2026 “Erfgoed leeft, loont, inspireert en verbindt” die de gemeente heeft uitgebracht. Samen met inwoners en organisaties wil de gemeente het erfgoed behouden en meer verbinden met maatschappelijke opgaven zoals vrijwilligerswerk, stimuleren van verduurzaming, educatie, circulaire economie, recreatie en toerisme en landschapsbescherming.
De actuele trends en ontwikkelingen, zoals de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2023 en de implementatie van het verdrag van Granada, maar ook het blijven kunnen uitvoeren van wettelijke taken, zijn er debet aan dat meer dan voorheen de basis op orde moet zijn. Voldaan moet worden aan de minimale vereisten, zoals het digitaal beschikbaar hebben van (ruimtelijke) relevante informatie, en het adequaat beschermen van de omgeving van monumenten. De inventarisatie van o.a. de Post-65 periode (tot 1990), maar ook het opstellen van gebiedskarakteristieken en het actualiseren van het welstandsbeleid maken hier deel van uit. Binnen de beleidscyclus van vergunningverlening, toezicht en handhaving betekent het vooral een taakverzwaring voor twee laatstgenoemde taakvelden. Daarvoor is een investering in kennis en opleiding noodzakelijk. Daarnaast is het van belang om in de regio beter aansluiting te zoeken bij de Provinciale Erfgoedtafels (Trekvaart, Limes, Landgoederen) en de Landschapstafels (Leidse Ommelanden, Duin, Horst en Weide) als het gaat om het vinden van co-financiering voor het behalen van de ambities van het Nationaal Park Hollandse Duinen, de Structuurvisie en de RES.
Om de Erfgoedagenda uit te voeren en daarmee een duidelijk beleidskader voor cultureel erfgoed voor de toekomst neer te leggen, willen we de middelen die in de bestemmingsreserve monumenten (ca. € 290.000) beschikbaar zijn (zie raadinformatiebrief van 25 januari 2022) hier deels voor inzetten. Na de zomer (Q4) zal een voorstel hiertoe aan de raad worden voorgelegd.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.6 Media Belangrijkste ontwikkelingen 2023 • •
Bibliotheek plus Taallessen in de bibliotheek
Belangrijkste resultaten 2023 •
•
Uitvoering van besluitvorming over de bibliotheek met een culturele functie (bibliotheek plus). Een lokale omroep met een lokaal toereikend media-aanbod voor de inwoners van Voorschoten.
Toelichting Bibliotheek plus In het coalitieakkoord spreken wij de wens uit om in 2022 een besluit te nemen over de verbouwing van de bibliotheek tot een bibliotheek met een culturele functie: een bibliotheek plus. Voor deze verbouwing is in de begroting een bedrag geraamd van € 5,2 miljoen. Met de bibliotheek vindt
61
overleg plaats over de exploitatie van de bibliotheek als bibliotheek plus. Daarbij geeft de bibliotheek aan dat de exploitatielasten van de bibliotheek plus structureel hoger zullen zijn dan in de huidige situatie. De naar aanleiding van amendement 138, met € 78.000, opgehoogde jaarlijkse subsidie aan de bibliotheek zal dan niet toereikend zijn en is mogelijk nu al krap. Overeenstemming tussen de gemeente en de bibliotheek over de exploitatielasten van een bibliotheek plus en de financiering daarvan is een absolute voorwaarde voor het besluit om met de verbouwingsplannen voor een bibliotheek plus door te gaan. Taallessen in de bibliotheek Er heeft een regionale aanbesteding plaatsgevonden voor het aanbod van taallessen conform de WEB (Wet Educatie en Beroepsonderwijs). Hieruit is een aanbieder geselecteerd die deze taallessen in de regio en in Voorschoten verzorgt. De lessen vinden plaats in de bibliotheek.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.7 Openbaar groen, (openlucht)recreatie Belangrijkste ontwikkelingen 2023 • • • •
Klimaatverandering Bomencompensatiefonds Participatie in het groen Regionale samenwerking
Belangrijkste resultaten 2023 • • • •
Beheerplannen groen en spelen Uitbreiding bomenareaal Betrokkenheid bij de leefomgeving Recreatief en toekomstbestendig landschap
Toelichting Klimaatverandering Ten gevolge van de klimaatverandering is beleid voor klimaatadaptatie in Voorschoten opgesteld. Het beleid heeft o.a. tot gevolg dat verharding wordt vervangen voor groen in de bestaande leefomgeving en nieuwe woongebieden worden zo veel mogelijk vergroend. We brengen zoveel mogelijk klimaatadaptieve groenvoorzieningen aan, zoals schaduwvormende bomen, kruidenrijke heesters en gras en grasvelden met wadi’s. Er wordt veel gebruik gemaakt van inheemse sortimenten in verband met biodiversiteit en duurzaamheid voor een grote insectenrijkdom en minder ziekten en plagen. In woningbouwproject Roosenhorst hebben (deel)opleveringen van het openbaar gebied plaatsgevonden, met uitbreiding van het groenareaal en water. Dit woongebied is klimaatadaptief ingericht. Beheerplannen groen en spelen Het Groenbeheerplan en Beheerplan spelen 2023-2026 worden eind 2022 vastgesteld en treden in 2023 in werking. Hierbij wordt op basis van actuele, betrouwbare en complete kwantitatieve en kwalitatieve informatie van de kapitaalgoederen een nota kapitaalgoederen opgesteld, met een berekening van het benodigde budget per kapitaalgoed. Hiermee komt in beeld of de beschikbare budgetten inclusief hetgeen wat in kadernota 2023 is opgenomen aansluiten bij het te beheren areaal. Hierbij zal naar de onderhoudsniveaus gekeken worden.
In 2022 wordt er een speelruimte visie opgesteld die in 2023 zal worden vastgesteld. Daarnaast zal er in 2023 mede op basis van het vastgestelde klimaatadaptatiebeleid een groenbeheervisie worden opgesteld. In deze visie wordt in zekere mate een bewonersparticipatie-traject meegenomen. De keuze wordt aan de raad voorgelegd waarin de mogelijke financiële gevolgen worden meegenomen. Na vaststelling van de groenbeheervisie als ook de ontwikkeling van een speelruimte visie zal actualisatie van het groenbeheerplan en het speelbeheerplan plaats vinden. Bomencompensatiefonds De groene leefomgeving is één van de grote kwaliteiten van Voorschoten, en duidelijk is dat dit zo moet blijven. De gemeente is verantwoordelijk voor het in stand houden van de kwaliteit van de groene leefomgeving waarin bomen zeer waardevol zijn. In Voorschoten is voor het kappen van beschermwaardige bomen een
62
omgevingsvergunning nodig. Volgens het gemeentelijk kapbeleid kan verzocht worden om een bomeneffect analyse en/of een boomwaarde taxatie. Bij het verstrekken van een kapvergunning voor beschermwaardige bomen wordt meestal compensatie door herplantplicht opgelegd. De Bomenbond heeft aandacht gevraagd voor bomen in het bijzonder. In het coalitieakkoord 2022-2026 ‘Voorschoten in verbinding vooruit’ is de mogelijkheid van een bomenfonds onderzoeken genoemd. Wij willen de mogelijkheid onderzoeken om de boomwaardetaxatie te hanteren, als rekenmethode voor compensatie van bomenkap, met herplanting als garantie van het bomenareaal. De boomwaardetaxatie wordt gehanteerd als de actuele vervangingswaarde en in een bomencompensatiefonds gestort. Bij herplanting binnen een jaar kan hiervoor geld uit het fonds teruggevraagd worden. Participatie in het groen Onder de noemer ‘Meedoen met groen’ wordt het adopteren van groen ook in 2023 onder de aandacht gebracht. Inwoners van Voorschoten nemen op steeds meer locaties het beheer van openbaar groen ter hand. Jaarlijks komen er vijf locaties bij waar inwoners het groen adopteren, inclusief boomspiegels en geveltuinen. Inmiddels wordt circa 1,4 hectare beheerd door inwoners, die actief ondersteund worden door de gemeente.
Betrokkenheid bij de leefomgeving Met ‘Meedoen met groen’ door de inwoners wordt niet alleen een hogere onderhoudskwaliteit behaald, ook de sociale samenhang in de buurt versterkt. De komende jaren wordt deze activiteit voorgezet. Landschapstafel Duin Horst & Weide De samenwerking binnen de Landschapstafel Duin Horst & Weide heeft als doel de kwaliteiten van Duin Horst & Weide te behouden en ontwikkelen, gericht op het waarborgen van authenticiteit, versterken van de vitaliteit en vergroten van de leefbaarheid. In het nieuwe meerjarenprogramma Duin Horst & Weide 2022-2026 zijn diverse onderdelen met betrokkenheid van Voorschoten opgenomen, zoals ‘Hollandse banen als ruggegraat van het gebied’ met bijvoorbeeld wandelverbinding De Horsten – Duivenvoorde, ‘Ecologische netwerken als haarvaten van het gebied’ met bijvoorbeeld het Parklandschap Duivenvoorde en het Groene linten bijenlandschap. De programma uitvoering dient door betrokken regiopartners geheel zelf verzorgd te worden middels subsidies, omdat de provincie Zuid-Holland géén cofinanciering meer verstrekt. Uitbreiden voedselplekken voor bijen De gemeente heeft het openbaar groen beoordeeld op bij-vriendelijkheid, omdat de bij wordt gebruikt als indicator voor de biodiversiteit.
Ook in 2023 wordt ingezet op het vergroten van voedselplekken voor bijen door op diverse locaties gazon om te vormen naar gras met kruiden en bloemen. Het maairegime is aangepast voor lang en bloemrijkgras om een aantal voedselplekken te laten staan en later of niet te maaien. Daarnaast wordt bij vervanging van groen gekozen voor minimaal 50% inheemse en bij-vriendelijke beplanting, waardoor de biodiversiteit in Voorschoten met kleine stapjes toeneemt. Landschapstafel Leidse Ommelanden Landschapstafel Leidse Ommelanden staat voor het versterken en ontwikkelen van de kwaliteit van de groene leefomgeving van de Leidse regio. De nieuwe samenwerkingsovereenkomst (SOK) is ondertekend. De bijdrage voor het programmamanagement wordt voortgezet en er wordt doorgegaan met projecten, zoals de Bubble Barrier, die opgenomen zijn in het Uitvoeringsprogramma 2021-2025. Hierin staat het doorontwikkelen van de genoemde ambitie centraal. Dit betekent een accentverschuiving van het versterken van de groene, recreatieve stad-landverbindingen naar meer aandacht voor verdere verstedelijking, landbouwtransitie, energietransitie en klimaatverandering.
63
Wat gaat het kosten? Tabel Wat gaat het kosten? Programma 5 Sport, cultuur en recreatie Programma: P5 Sport, cultuur en recreatie
5.2 Sportaccommodaties
5.3 Cultuurpresentatie,-prod.enparticip
5.4 Musea
5.5 Cultureel erfgoed
5.6 Media
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2021
2022
2023
2024
2025
2026
Baten
249
20
0
0
0
0
Lasten
-635
-264
-365
-325
-325
-325
Saldo
-385
-244
-365
-325
-325
-325
Baten
64
628
848
873
899
925
Lasten
-939
-1.699
-1.762
-1.800
-1.820
-1.859
Saldo
-875
-1.071
-914
-926
-922
-934
Baten
39
70
31
31
31
31
Lasten
-239
-260
-297
-297
-296
-256
Saldo
-200
-190
-266
-266
-265
-225
( "-"= nadeel / "+"= voordeel ) bedragen x € 1.000
5.1 Sportbeleid en activering
Rekening
Baten
0
0
0
0
0
0
Lasten
-7
-8
-18
-18
-18
-18
Saldo
-7
-8
-18
-18
-18
-18
Baten
20
26
27
27
27
27
Lasten
-298
-247
-302
-302
-302
-302
Saldo
-279
-221
-275
-275
-275
-275
Baten
62
62
64
64
64
64
Lasten
-416
-466
-545
-550
-828
-827 -763
Saldo
-354
-404
-481
-486
-764
5.7 Openbaar groen, (openlucht)recreatie
Baten
160
377
64
64
64
52
Lasten
-2.870
-3.445
-3.070
-3.029
-3.032
-3.036
Saldo
-2.710
-3.068
-3.006
-2.965
-2.969
-2.984
Totaal baten
Baten
594
1.183
1.033
1.058
1.083
1.098
Totaal lasten
Lasten
-5.405
-6.389
-6.358
-6.320
-6.621
-6.622
Saldo van baten en lasten
Saldo
-4.811
-5.206
-5.325
-5.262
-5.538
-5.525
Toelichting op mutatie (verhoging/verlaging) begroot 2023 ten opzichte van begroot 2022 in taakvelden groter of gelijk aan € 50.000 Taakveld 5.1 Sportbeleid en activering (€ 121.000 nadeel) Het verschil op dit taakveld is geheel te verklaren door een mutatie in de urentoerekening. Taakveld 5.2 Sportaccommodaties (€ 157.000 voordeel ) Een nadeel van € 195.000 is te verklaren door een mutatie in de urentoerekening. Vanaf de begroting 2023 worden de door de gemeente te betalen vergoeding aan de exploitant van de sportaccommodaties en de van hen ontvangen huur separaat (voorheen gesaldeerd) begroot. Voor zwembad 'Het Wedde' stijgt de betalen exploitatie en beheersvergoeding met € 194.000 (nadeel). Voor de sporthal Vliethorst stijgt deze met € 39.000 (nadeel). Daar tegenover staat een voordeel van € 309.000 omdat het zwembad vanaf het begrotingsjaar 2023 afgeschreven is. Voordelen in de begroting 2023 zijn daarnaast te verklaren door separaat in rekening gebrachte huuropbrengsten voor het zwembad (€ 187.000 voordeel) en voor de sporthal Vliethorst (€ 34.000 voordeel). Daarnaast is in de begroting 2022 eenmalig budget beschikbaar geweest voor sportvelden en hekwerken voor Voorschoten '97 (voordeel € 54.000). Overige kleine verschillen van € 1.000 (voordeel).
Taakveld 5.3 Cultuurpresentatie, -productie en -participatie (€ 76.000 nadeel) Het verschil op dit taakveld wordt voor € 78.000 verklaard door een mutatie in de urentoerekening. Dit betreft een nadeel. Daarnaast is er sprake van een nadeel op de huurontvangsten van € 40.000. Ten slotte is er een
64
voordeel ten opzichte van 2022 van € 40.000 in verband met het open houden van het Cultuur Centrum in dat jaar. Het restant wordt veroorzaakt door overige kleine verschillen. Taakveld 5.5 Cultureel erfgoed (€ 54.000 nadeel) Een nadeel van € 75.000 is te verklaren door een mutatie in de urentoerekening. Daar tegenover staat een voordeel van € 22.000 door eenmalig toegekend budget voor de kerkenvisie in de begroting 2022. Overige kleine verschillen € 1.000 (nadeel). Taakveld 5.6 Media (€ 77.000 nadeel) Het verschil op dit taakveld is grotendeels te verklaren door een mutatie in de urentoerekening, wat leidt tot een nadeel van € 72.000. Het restant betreft overige kleine verschillen. Taakveld 5.7 Openbaar groen, (openlucht)recreatie (€ 62.000 voordeel) Ten opzichte van 2022 is er in 2023 per saldo sprake van een voordeel van € 62.000. Dit wordt veroorzaakt voor €10.000 door onderzoekskosten voor het opzetten van een boomcompensatie-fonds. Daarnaast moet een groenvisie worden opgesteld in verband met het actualiseren van diverse beleidsonderdelen (b.v. groenbeheer) vanuit de groenstructuurvisie die dateert uit 2009. De hiervoor geraamde incidentele kosten bedragen € 50.000.
65
P6 Sociaal Domein
Wat willen we bereiken ? Inwoners zijn zelfredzaam en kunnen zo lang mogelijk de regie over hun eigen leven houden; Inwoners groeien gezond en veilig op en kunnen zich maximaal ontwikkelen; Voorschoten is veilig en er is sociale cohesie; Er is een duurzaam systeem voor zorg en ondersteuning. De ondersteuning vindt dicht bij huis plaats; Inwoners die hulp nodig hebben, krijgen de juiste ondersteuning op tijd.
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
• •
Inwoners worden steeds ouder en wonen steeds langer thuis. De opgave hieruit voortvloeiend is groot en complex en de kosten stijgen nog steeds. De druk op kwalitatief goede én betaalbare zorg blijft toenemen. Steeds meer mensen met een psychische kwetsbaarheid gaan/ blijven zo gewoon mogelijk wonen in de wijk. Vanuit landelijke ontwikkelingen (ambulantisering GGZ) wordt ingegeven dat alle mensen een volwaardige plek in de samenleving moeten hebben. Deze ontwikkelingen betekenen een grote uitdaging voor de gemeente die voor deze groep mensen passende ondersteuning moeten organiseren.
Belangrijkste resultaten 2023 •
•
•
•
•
•
We zetten stevig in op preventie, het verder versterken en het bieden van een sluitend netwerk rondom inwoners. Door het vroeg signaleren en het snel oplossen van problemen, kunnen later kostbare zorgtrajecten (maatwerkvoorzieningen) worden voorkomen. Dit zorgt voor het verkrijgen van meer grip op de kosten en komt ten goede aan het welbevinden van inwoners. Het bieden van een laagdrempelige loketfunctie, fysiek, digitaal en telefonisch bij Voorschoten Voor Elkaar waar inwoners met hun hulpvragen terecht kunnen. Stichting Voorschoten voor Elkaar geeft vanuit haar opdracht van de gemeente invulling aan het terugdringen van het beroep op maatwerkvoorzieningen om hiermee de kosten voor de gemeente beter beheersbaar te krijgen. Zij doen dit onder andere door vroegsignalering, bieden van ondersteuning, het vergroten van de zelfredzaamheid en de inzet van algemene, laagdrempelige, collectieve voorzieningen. Stichting Voorschoten voor Elkaar brengt Voorschotenaren met elkaar in contact en ondersteunt hen thuis en in de wijk. In 2023 wordt ook verder uitgelijnd hoe de lokale toegang goed kan aansluiten op de samenwerking voor het sociaal domein in de Leidse regio.
66
Toelichting Waar de eigen kracht en het netwerk niet toereikend zijn kunnen inwoners terecht bij de brede welzijnsorganisatie en de gemeente voor ondersteuning. In 2023 wordt samen met Voorschoten Voor Elkaar en andere maatschappelijke partners verder gewerkt aan het verstevigen van het lokale welzijnsnetwerk. De samenwerkingsafspraken en werkprocessen in de keten voor inwoners van 0-100+ jaar worden verder vormgegeven. We zetten stevig in op preventie. Het voorkómen van problemen, ziekte of beperking is beter dan het oplossen of genezen. Hierin is een belangrijke rol weggelegd voor Voorschoten voor Elkaar. Met het creëren en ondersteunen van goede basisvoorzieningen en de inzet van preventieve activiteiten kan direct de meest passende hulp worden ingezet en gewerkt worden aan een duurzame verbetering. Hierdoor wordt voorkomen dat kleine problemen groot worden. Dit voorkomt mogelijk ellende voor de inwoner maar voorkomt ook de inzet van de duurdere individuele hulpverlening. Daarnaast heeft Voorschoten voor Elkaar een belangrijke signalerende rol. Dit betekent dat de professional van Voorschoten voor Elkaar zich in een vroeg stadium bevindt waar de problematiek zich ontwikkelt. In 2023 zal dit verder doorontwikkeld worden. We werken, zo preventief als mogelijk, aan het versterken van het veilig, gezond en kansrijk opgroeien van onze kinderen.
Hiervoor is in 2022 de toegang van Voorschoten voor Elkaar versterkt met een professioneel jeugdteam, waarin alle vormen van jeugdhulp en -ondersteuning zitten waar geen indicatie voor nodig is. Hierbij staan naast preventie en vroegsignalering het normaliseren en de medicaliseren centraal. In 2023 worden de eerste resultaten hiervan opgeleverd. Het beleidsplan sociaal domein Voorschoten 2018-2021, de maatschappelijke agenda 2019 en het subsidieplan 2020-2023 zijn drie beleidsinstrumenten die samen richting geven aan beleidsontwikkeling, uitvoering, monitoring en sturing binnen het sociaal domein. We zijn nu op het punt gekomen om te evalueren of we nog op de goede weg zijn. Met onder andere de evaluatie van het beleidsplan sociaal domein kan opnieuw focus aangebracht worden in de onderwerpen waaraan de komende jaren samen met de maatschappelijke partners en inwoners wordt gewerkt. De evaluatie van het beleidsplan vraagt om extra capaciteit en expertise. Hiervoor wordt in 2023 € 50.000 opgevoerd in de begroting.
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.2 Wijkteams Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
•
Het jeugd- en jongerenwerk houdt zich vooral bezig met het reactief handelen op overlast. Hierdoor is er te weinig ruimte om zich effectief op preventie te kunnen richten. Terwijl jongeren nog heel beïnvloedbaar zijn, ook in positieve zin. Het subsidieplan 2020-2023 is een beleidsinstrument dat ondersteuning geeft aan beleidsontwikkeling, uitvoering, monitoring en sturing binnen het sociaal domein. In 2022 wordt gestart met de evaluatie en het opstellen van het nieuwe subsidieplan.
Belangrijkste resultaten 2023 •
•
Voor 2023 wordt een meer gerichte visie op jeugd- en jongerenwerk ontwikkeld. Met een nieuwe visie willen we ook de opdracht voor jongerenwerk herijken. In 2023 is er een nieuw subsidieplan opgesteld.
67
Toelichting Samenhangende zorg We zorgen voor een heldere aanmeldroute en éénduidige werkwijze in het gehele sociale domein. Daarnaast is ook casus- en procesregie van belang. We zorgen voor duidelijke afspraken met netwerkpartners over wie de casusregie heeft en wat er dan van deze regisseur wordt verwacht. Daarbij wordt ook ingezet op de samenwerking met het omliggende veld zoals huisartsen en scholen. Hierbij worden ook procesregisseurs ingezet op adviseren, coördineren en transformeren van professionals en het voeren van procesregie. In 2023 wordt ook verder uitgelijnd hoe de lokale toegang goed kan aansluiten op de samenwerking voor het sociaal domein in de Leidse regio. Jeugd- en jongerenwerk Voor het jeugd- en jongerenwerk geldt dat we een meer preventieve inzet willen zien voor een jongere doelgroep. Juist deze jongeren zijn nog heel beïnvloedbaar, ook in positieve zin. Daarnaast werken we op het gebied van overlast en jongeren nauw samen met Openbare Orde en Veiligheid. Samen brengen we meer structuur in de aanpak op zowel preventief als repressief gebied en brengen we een integrale aanpak tot stand. Voor 2023 wordt een meer gerichte visie op jeugd- en jongerenwerk ontwikkeld. Met een nieuwe visie willen we ook de opdracht voor jongerenwerk herijken. Hiervoor wordt in 2023 € 70.000 opgevoerd in de begroting. Voor de jaren erna is dat € 145.000.
Evaluatie subsidiebeleid Het beleidsplan sociaal domein Voorschoten 2018-2021, de maatschappelijke agenda 2019 en het subsidieplan 2020-2023 zijn drie beleidsinstrumenten die samen richting geven aan beleidsontwikkeling, uitvoering, monitoring en sturing binnen het sociaal domein. We zijn nu op het punt gekomen om te evalueren of we nog op de goede weg zijn. De evaluatie en het opstellen van het nieuwe subsidieplan vraagt extra capaciteit en expertise. Hiervoor wordt in 2023 € 50.000 opgevoerd in de begroting.
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.3 Inkomensregelingen Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld worden geen beleidsmatige ontwikkelingen verwacht.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Evaluatie minimabeleid.
Toelichting
Tot dit taakveld behoren alle inkomens- en bijstandsvoorzieningen: Inkomensvoorzieningen en loonkostensubsidies op grond van de Participatiewet Geneeskundige en andere adviezen in verband met de bijstandsverlening IOAW (Wet inkomensvoorzieningen oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers) IOAZ (Wet inkomensvoorzieningen oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen) Kosten van levensonderhoud uit het Besluit bijstandsverlening zelfstandigen (Bbz 2004) Kosten van levensonderhoud voor startende ondernemers uit Bbz 2004 Sociale zekerheidsregelingen van het Rijk zoals bijvoorbeeld eenmalige uitkeringen voor minima Gemeentelijk armoedebeleid: bijzondere bijstand, kwijtschelding gemeentelijke belastingen en heffingen, korting op musea, sportclubs etc., meerkosten bij werk in geval van handicap of chronische ziekte, etc.
68
Evaluatie minimabeleid Het huidige minimabeleid wordt geëvalueerd inclusief analyse van de huidige regelingen en het effect ervan en wordt er nieuw minimabeleid opgesteld. Financiële zelfredzaamheid In het Plan van Aanpak “Financiële zelfredzaamheid” beschrijft de gemeente Voorschoten welke maatregelen ze gaat inzetten om inwoners financieel zelfredzamer te maken. Het doel van dit plan is het versterken van de inzet op preventie en vroegsignalering in het sociale domein. Er wordt ingezet op het vergroten van de financiële zelfredzaamheid van de inwoners en het vergroten van hun sociaal netwerk. De inzet van de brede welzijnsorganisatie Voorschoten voor Elkaar is hierbij onmisbaar. Materiële vragen (schulden, huisvesting, toeslagen) gaan een steeds groter onderdeel uitmaken van de aanmeldingen die binnen komen bij Voorschoten voor Elkaar. Dit heeft deels te maken met de maatschappelijke ontwikkelingen die plaatsvinden en anderzijds met de toenemende bekendheid van Voorschoten voor Elkaar. Het betreft aanvragen in de nasleep van de Coronacrisis, maar ook de start van het project “Eerste hulp bij Geldzorgen” brengt een toestroom aan vragen voor de sociaal raadsvrouw met zich mee. Ook is het de verwachting is dat door de huidige hoge inflatie en stijgende kosten meer inwoners in de problemen raken.