Bijlage 1 Programmabegroting 2023 - 2026
Tekst van het document
Onderdeel is de doorontwikkeling van enkele bestaande geo-basisregistraties tot een samenhangende objectenregistratie. In de objectenregistratie gaan in ieder geval de objecten van de basisregistratie adressen en gebouwen (BAG) en de basisregistratie grootschalige topografie (BGT) op. Daarnaast is het de bedoeling dat ook het gedeelte van de WOZ administratie waarin objectgegevens zijn opgenomen en een aantal basisgegevens uit de registraties voor het beheren van de openbare ruimte (BOR) in de objectenregistratie worden opgenomen. Dit traject bestrijkt meerdere jaren waarbij in stappen wordt toegewerkt naar een Samenhangende Objectenregistratie in 2025. Verkiezingen Op 15 maart 2023 zijn er Provinciale Statenverkiezingen en die van de Waterschappen. Net als vorig jaar is er aandacht voor de toegankelijkheid zodat inwoners met een beperking aan het stemproces kunnen deelnemen.
25
Wat gaan we daarvoor doen ?
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Belangrijkste ontwikkelingen 2023 • • • •
Strategische visie maatschappelijk vastgoed. Verduurzamen pilot maatschappelijk vastgoed. Start plan Huisvesten ambtelijke organisatie. Bibliotheek plus.
Belangrijkste resultaten 2023 •
•
• • •
Het definiëren van een strategische visie; kader voor de sturing op gemeentelijk vastgoed. Het opstellen van een routekaart van de verduurzaming van het gemeentelijk vastgoed als uitwerking van de gemeentelijke verduurzamingskaders. Het bepalen van de gewenste omvang van de vastgoedportefeuille. Het afronden van de business case huisvesten ambtelijke organisatie. Het vormgeven en uitvoeren van de business case bibliotheek plus.
Toelichting Strategische Visie Maatschappelijk Vastgoed Eind 2022 en begin 2023 zal de Strategische Visie Maatschappelijk Vastgoed worden vormgegeven. Dit zal vanuit bestaande beleidsstukken worden gedaan waaronder het Beheerplan 2021-2024. We dienen ons vastgoedbeleid te herijken vanuit bestaande wet- en regelgeving (o.a. Didam-arrest) en vanuit de rol die de overheid heeft op het gebied van maatschappelijk vastgoed. Dit resulteert in een herijkte strategische visie met exponenten als één verkoopbeleid, één verhuurbeleid en één verduurzamingsbeleid. Ook gaan we met de beleidsafdelingen en politiek in gesprek vanuit de vraag hoe vastgoed faciliterend kan zijn aan de beleidsdoelstellingen of politieke wensen zoals geformuleerd in het coalitieakkoord. Een herijkte omvang van de maatschappelijke vastgoedportefeuille zal het gevolg zijn. We herijken de vastgoedportefeuille derhalve toekomstbestendig en we behouden het maatschappelijk vastgoed dat relevant is voor ons dorp. Dat doen we onder meer door het opstellen van een gemeentelijke routekaart voor de eerstkomende 4 jaar. Daarin werken we de eigen opgave en aanpak uit, inclusief de benodigde extra investeringen o.a. op het gebied van verduurzaming. Verduurzamen Maatschappelijk Vastgoed De gemeente heeft een voorbeeldfunctie naar haar inwoners toe.
Daarom maken we werk van het verduurzamen van het gemeentelijk maatschappelijk vastgoed. Het streef- en einddoel voor CO2-reductie in 2030 (49%) en 2050 (95%) willen we halen. Randvoorwaarde is dat de verduurzaming van het eigen maatschappelijk vastgoed haalbaar, betaalbaar en financierbaar is. In 2022 heeft Vastgoed twee panden, welke uit het raadsvoorstel verduurzaming vastgoed naar voren zijn gekomen als pilot laten onderzoeken naar mogelijke verduurzamingsmaatregelen vanuit het streefdoel dat we in 2050 een CO2-reductie willen halen van 95%. Een Energieprestatieadvies is gemaakt voor twee buurtcentra annex /kinderdagverblijf aan de V. d. Oyenlaan/Sixlaan en Alettahof, welke in de tweede helft van 2022 zal worden besproken met onze huurders. De te nemen maatregelen worden besproken als ook de kosten en baten verdeling. Resultaten van deze gesprekken worden gebruikt voor het Verduurzamingsbeleid welk in 2023 zal worden vormgegeven. Ook zal in 2023 een financiële doorrekening worden gemaakt naar onze vastgoedportefeuille. Nieuwe huisvesting ambtelijke organisatie Het Voorschotense gemeentehuis voldoet niet aan de huidige standaarden en/of eisen voor een veilige, gezonde en duurzame werkomgeving. Ondanks dat gaan we zorgen dat het huidige gemeentehuis een goede werkplek blijft, zolang als dat we hier zijn gehuisvest. De op het MOC gevestigde buitendienst van de gemeente
26
gaat mogelijk in de toekomst naar een andere locatie. Uitgangspunt is dat dienstverlening altijd dichtbij is, in het centrum. Hiervoor is een onderzoek nodig, naar bijvoorbeeld welke disciplines bij elkaar horen en wat efficiënt is. Aan slimme combinaties met woningbouw of andere functies wordt gedacht. In de huidige begroting zijn geen middelen beschikbaar voor een onderzoek. In de begroting 2023 zullen incidentele middelen hiervoor worden opgenomen. In de investeringsplanning is voor 2027 en 2028 tezamen een bedrag van € 11 miljoen geraamd voor het upgraden en verduurzamen van het gemeentehuis. Bibliotheek plus Eerder is onderzoek gedaan naar een multifunctionele accommodatie. We willen dit jaar nog een besluit nemen over de verbouwing van de bibliotheek. We realiseren ons dat we daarmee niet direct alle culturele functies kunnen onderbrengen. Daarom gaan we gelijktijdig kijken hoe we de overige culturele functies op een andere plek in het centrum van Voorschoten kunnen huisvesten. Daarbij zoeken we naar een oplossing waarbij cultuur, economie en historie elkaar kunnen versterken. Dit onderzoeken wij en werken we ook uit in 2023, zodat ook hiervoor helderheid komt. Bij taakveld 5.6 wordt meer toelichting gegeven hoe de lasten voor de bibliotheek in deze begroting zijn verwerkt.
Wat gaan we daarvoor doen ?
0.4 Overhead Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld worden geen beleidsmatige ontwikkelingen verwacht.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Niet van toepassing.
Toelichting Overhead Conform het Besluit Begroting en Verantwoording worden alle gemeentelijke lasten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de primaire processen hier begroot en verantwoord. In voorgaande jaren betrof dit vooral de gemeentelijke bijdrage aan de werkorganisatie Duivenvoorde tezamen met de kosten voor de huisvesting, tractie en facilitaire kosten van de eigen gemeentelijke organisatie. De volgende kosten vallen onder overhead: • leidinggevenden in het primair proces (hiërarchisch); • financiën, toezicht en controle op de eigen organisatie; • personeel & organisatie/HRM; • inkoop, inclusief aanbesteding en contractmanagement; • interne en externe communicatie met uitzondering van klantcommunicatie; • bestuurszaken en bestuursondersteuning; • informatievoorziening en automatisering (ICT); • facilitaire zaken en huisvesting (eigen personeel); • documentatie en informatieverstrekking (DIV), inclusief expertiseontwikkeling en advies over de procesinrichting; • managementondersteuning in het primair proces. Doordat Voorschoten sinds september 2021 over haar eigen ambtelijke organisatie beschikt is het eenvoudiger om personele lasten te koppelen aan bepaalde taakvelden.
Bij de Begroting 2022 werd al aangekondigd dat dit kan leiden tot een verschuiving van lasten, doordat bepaalde lasten die voorheen als overhead werden gelabeld te koppelen zijn aan taakvelden.
27
Geactualiseerde kostenverdeling salarislasten In het begrotingsproces 2023 is de doorbelasting van de salarislasten van de vaste formatie opnieuw beoordeeld. In 2022 heeft een extern adviesbureau een benchmark onderzoek verricht naar de kosten en formatie van de gemeente Voorschoten. Bij dit onderzoek zijn alle personeelsfuncties toebedeeld aan clusters. Deze clusters zijn vergelijkbaar met de taakveldstructuur van onze programma’s. Dit onderzoek is als uitgangspunt genomen voor de geactualiseerde kostenverdeling. De nieuwe verdeling heeft geen effect op het begrotingssaldo, maar leidt wel tot een lastenverschuiving tussen de programma’s. In de begroting wordt een bedrag van ca. € 10,8 miljoen doorbelast vanuit het taakveld overhead naar andere taakvelden. Dat is een stijging van € 2,1 miljoen ten opzichte van de begroting 2022. Een deel van deze stijging wordt verklaard door de toegenomen kosten (€ 922.000). De in de kadernota opgenomen doorontwikkeling van de ambtelijke organisatie (€ 257.000) en gevolgen CAO gemeenteambtenaren (€ 486.000) zorgen voor een stijging van de begrote salarislasten. Daarnaast is geconstateerd dat overige personeelslasten (€ 179.000) (zoals onregelmatigheidstoeslagen en gratificaties) in eerdere begrotingen ten onrechte niet aan de taakvelden werden doorbelast. Dat is in deze begroting hersteld.
De overige € 1,2 miljoen betreft een verschuiving van overheadtaken naar primaire taken. Uit het onderzoek is gebleken dat een groter deel van de personeelsinzet valt toe te rekenen aan de primaire taken. In de begroting 2022 waren deze verantwoord onder overhead. Gevolgen voor de tarieven De geactualiseerde verdeling heeft wel een direct effect op de lokale belastingen, zoals riool- en afvalstoffenheffing. Bij taakveld 7.2 (Riolering) stijgt de doorbelasting met ca. € 29.000 en bij taakveld 7.3 (Afval) met ca. € 129.000. Het betreft hier zogeheten gesloten systemen en om te zorgen voor volledige kostendekkendheid van deze heffingen zal dit leiden tot een stijging in het tarief. Basis op orde, Kwaliteit en Huisvesting We zijn op dit moment al een jaar bezig met een eigen Voorschotense organisatie. Tijdens dat jaar hebben we slagen gemaakt om onze basis verder op orde te krijgen. Zo zijn we bezig met onze werkprocessen beter in kaart te brengen en procedures vast te leggen. Daarnaast werken we aan serviceverbetering, verbetering van telefonische bereikbaarheid en een verbeterde website. We werken zoveel mogelijk van buiten naar binnen en betrekken inwoners bij het maken van beleid. Bij een goede basis hoort een goede (inspirerende) werkplek/huisvesting. Op dit moment worden er Oekraïense ontheemden opgevangen in het gemeentehuis, daardoor zijn er minder werkplekken beschikbaar.
Dat vraagt om flexibiliteit van de medewerkers en er moet meer worden thuisgewerkt. Zorg voor onze mensen De mensen maken de Voorschotense organisatie, daarom zijn we zuinig op onze mensen en zorgen we voor een goed “onboarding-programma” voor nieuwe medewerkers en zorgen we dat medewerkers prettig kunnen werken en het naar de zin hebben. Ook zorgen we dat er voor medewerkers goede arbeidsvoorwaarden zijn. Flexibiliteit en daarnaast resultaten vinden we belangrijk. Nu het weer mogelijk is willen we elkaar ook meer fysiek ontmoeten en zorgen voor een soepele organisatie met korte lijnen, waar ook onderlinge gezelligheid hoog in het vaandel staat. We werken opgavegericht “van buiten naar binnen” de inwoners willen we nog meer dan dat we al doen betrekken bij onze opgaven en ambities. Krappe arbeidsmarkt Er is sprake van een krappe arbeidsmarkt, maar we willen wel dat er goede mensen bij ons werken. Daarom is het belangrijk om te laten weten dat wij een aantrekkelijke en leuke organisatie zijn om voor te werken en dat je als medewerker een bijdrage levert aan een schitterende gemeente. We zetten daarom in op goede arbeidscommunicatie en de werving voor vacatures is in volle gang via de website www.voorschoten.nl.
Ondanks de krapte op de arbeidsmarkt vinden we het belangrijk dat de kwaliteit hoog blijft, er zijn desalniettemin een aantal vakbekwame nieuwe medewerkers binnen onze gemeente gestart. Informatiemanagement, informatiebeveiliging en Wet Open Overheid De laatste jaren wordt informatiemanagement en informatiebeveiliging steeds belangrijker voor gemeenten. Wijzigende omgevingsfactoren, zoals privacywetgeving, toenemende cyberdreiging, maar ook de komst van nieuwe wetten en taken, zoals de Wet Open Overheid en de Omgevingswet stellen steeds hogere eisen aan de
28
informatiehuishouding en optimale beveiliging hiervan. Om de extra taken die op gemeenten afkomen op ICTgebied goed te kunnen behandelen is versterking nodig op het gebied van informatiemanagement en informatiebeveiliging. Hier wordt uitvoering aan gegeven binnen de dienstverleningsovereenkomst met Wassenaar. Bij de kadernota is structureel € 384.000 extra geraamd. Dit is inclusief de loonontwikkeling vanwege de huidige CAO. Nu blijkt dat het tevens noodzakelijk is dat er versneld extra security capaciteit aan de huidige capaciteit wordt toegevoegd om de netwerkbeveiliging tot een bij de huidige tijd passend aanvaardbaar niveau te brengen en te houden. Daarnaast is sprake van additionele onderhoudslasten voor beveiligingsmiddelen. Dit is nodig voor onder andere de vervanging van hardware en de aanschaf en het beheer van nieuwe software. Denk aan toegangstechnologie zowel fysiek als online. In totaal bedraagt het structureel € 111.000. Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
2021
2022
2023
01 Formatie
Fte per 1.000 inwoners Fte per 1.000 inwoners Kosten per inwoner Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen % van totale lasten
Eigen gegevens
7,71
7,71*
7,69*
Eigen gegevens
6,84
6,84*
7,21*
Eigen begroting Eigen begroting
€ 319,89 8,01%
€ 329,53 2,01%
€ 322,95 7,18%
Eigen begroting
12,36%
13,28%
11,68%
02 Bezetting 03 Apparaatskosten 04 Externe inhuur
05 Overhead
Toelichting beleidsindicatoren 01
Formatie
Het gaat hier om de toegestane formatie in fte van het ambtelijk apparaat van de organisatie op peildatum 1 januari. Uitgangspunt is het vastgestelde formatieplan, dus niet de werkelijke bezetting. Het gaat om formatieplaatsen ongeacht of die worden ingevuld door iemand met een vaste aanstelling, een tijdelijke aanstelling of nog openstaan in de vorm van een vacature. Fte is het equivalent van een 36-urige werkweek. * De formatie-uitbreiding (structureel of incidenteel) in verband met aanvullende budgetten, zoals bijvoorbeeld het actieplan jeugd, is bij de berekening van dit cijfer buiten beschouwing gelaten. 02
Bezetting
Het gaat hier om het werkelijk aantal fte dat werkzaam is, dus niet om de toegestane formatieve omvang uit het formatieplan. Terugkijkend naar een begrotingsjaar wordt de werkelijke bezetting berekend. Conform de definitie van Vensters voor Bedrijfsvoering is berekend de gemiddelde bezetting in dat begrotingsjaar door het gemiddelde te nemen van de werkelijke bezetting op 1 januari en op 31 december. * De formatie-uitbreiding (structureel of incidenteel) in verband met aanvullende budgetten, zoals bijvoorbeeld het actieplan jeugd, is bij de berekening van dit cijfer buiten beschouwing gelaten. 03
Apparaatskosten
Apparaatskosten (ofwel organisatiekosten) zijn de noodzakelijke financiële middelen voor het inzetten van personeel (salarissen), organisatie-, huisvestings-, materieel-, automatiseringskosten e.d. voor de uitvoering van de organisatorische taken. Apparaatskosten zijn dus alle personele en materiële kosten die verbonden zijn aan het functioneren van de organisatie, exclusief griffie en bestuur. 04
Externe inhuur
Onder externe inhuur wordt verstaan: het uitvoeren van werkzaamheden in opdracht van een bij de organisatie
29
in dienst zijnde opdrachtgever, door een private organisatie met winstoogmerk, door middel van het tegen betaling inzetten van personele capaciteit en deskundigheid, zonder dat daar een arbeidsovereenkomst of aanstelling tussen organisatie en de daarbij ingezette personen aan ten grondslag ligt. 05
Overhead
De overheadkosten betreffen alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces.
Wat gaan we daarvoor doen ?
0.5 Treasury Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld worden geen beleidsmatige ontwikkelingen verwacht.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Niet van toepassing.
Toelichting De Europese Centrale Bank (ECB) heeft besloten om de belangrijkste rentetarieven substantieel te verhogen. Dit is gedaan om de hoge inflatie voor 2022 en verder tegen te gaan. Dit is de grootste renteverhoging ooit in de geschiedenis van de euro. Mogelijk is er in de (nabije) toekomst sprake van verdere stijging van de rentetarieven. Het is momenteel nog niet duidelijk wat het effect wordt van deze verhoging op de rente op langlopende leningen. Ook is nog niet duidelijk wat het effect hiervan wordt op de dividenduitkeringen.
Wat gaan we daarvoor doen ?
0.61 OZB Woningen Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld zijn geen beleidsmatige ontwikkelingen van toepassing.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Toepassen inflatiecorrectie.
Toelichting In het coalitieakkoord is vastgelegd dat het uitgangspunt is dat de OZB in principe niet meer dan trendmatig mag groeien, waarbij de inflatie als maximum percentage geldt. De opbrengst van de onroerendezaakbelastingen (OZB) voor woningen stijgt met het inflatiepercentage van 3,1%. Dit inflatiepercentage betreft het door het CPB geraamde inflatiepercentage, de zogeheten geharmoniseerde consumentenprijsindex (HCPI). Dit is noodzakelijk om de inkomsten van de gemeente op dit onderdeel op peil te houden en structurele onevenwichtigheid te voorkomen. Daarnaast is rekening gehouden met het waardestijgingspercentage bij woningen en niet-woningen. Overigens zal de totale opbrengst van de OZB door de herwaardering niet veranderen. Immers wanneer de WOZ-waarde
30
daalt wordt het tarief verhoogd en andersom. Per saldo blijft de OZB voor de belastingbetaler en de OZBopbrengst voor de gemeente voor wat betreft de herwaardering gelijk.
Wat gaan we daarvoor doen ?
0.62 OZB Niet-Woningen Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld zijn geen beleidsmatige ontwikkelingen van toepassing.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Toepassen inflatiecorrectie.
Toelichting De opbrengst van de onroerende-zaakbelastingen (OZB) voor niet-woningen stijgt met het inflatiepercentage van 3,1%. Dit inflatiepercentage betreft het door het CPB geraamde inflatiepercentage, de zogeheten geharmoniseerde consumentenprijsindex (HCPI). Met deze verhoging wordt overeenkomstig de afgesproken spelregels in het coalitieakkoord de algemene prijsontwikkeling gevolgd. Dit is noodzakelijk om de inkomsten van de gemeente op dit onderdeel op peil te houden en structurele onevenwichtigheid te voorkomen.
Wat gaan we daarvoor doen ?
0.64 Belastingen overig Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld zijn geen beleidsmatige ontwikkelingen van toepassing.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Toepassen inflatiecorrectie.
Toelichting Onder de overige belastingen vallen de hondenbelasting, reclamebelasting, precariobelasting en roerende ruimtebelastingen. De opbrengst van de hondenbelasting is voor 2023 verhoogd met het door het CPB geraamde inflatiepercentage van 3,1% (geharmoniseerde consumentenprijsindex). Met deze verhoging wordt overeenkomstig de afgesproken spelregels in het coalitieakkoord de algemene prijsontwikkeling gevolgd. Dit is noodzakelijk om de inkomsten van de gemeente op dit onderdeel op peil te houden en structurele onevenwichtigheid te voorkomen. Omdat de opbrengst van de reclamebelasting onder aftrek van de perceptiekosten (heffing en invordering) wordt uitgekeerd aan het ondernemersfonds wordt de opbrengst in overleg met de centrumondernemers vastgesteld. De opbrengst is voor 2023 niet verhoogd. De opbrengst van de precariobelasting in Voorschoten bestond voor het grootste deel uit precariobelasting op kabels en leidingen. Op basis van een in 2017 aangenomen wet mogen gemeenten met ingang van 2022 geen precariobelasting op kabels en leidingen meer heffen. De tarieven voor de overige belastbare feiten zijn met het inflatiepercentage verhoogd.
31
De tarieven voor de roerende-ruimtebelastingen (woonboot, woonwagen en kiosk) zijn op basis van de wettelijke voorschriften gelijk aan die van de OZB. Het onder taakveld 0.61 OZB-woningen opgenomen uitgangspunt geldt onverkort voor de roerende-ruimtebelastingen.
Wat gaan we daarvoor doen ?
0.7 Alg uitk. & ov. uitk. gemeentefonds Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
De herijking van het gemeentefonds waarbij de gevolgen voor 2026 en verder nog onduidelijk zijn.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Voor 2023 en latere jaren de financiële gevolgen in beeld brengen.
Toelichting De uitkeringen uit het gemeentefonds in de begroting 2023-2026 zijn berekend op basis van de meicirculaire 2022. Met betrekking tot de algemene uitkering uit het gemeentefonds spelen drie zaken: 1. het bij het lastenniveau van de gemeenten achterblijven van de verstrekte middelen voor de Jeugdzorg; 2. de normeringssystematiek waarbij de omvang van het accres (de groei van het gemeentefonds) afhankelijk is van de accres relevante uitgaven van het Rijk gedurende het boekjaar; 3. de herziening/herijking van de verdelingssystematiek van het gemeentefonds. ad 1. In augustus 2022 zijn nadere afspraken gemaakt hoe gemeenten mogen omgaan met het ramen van extra middelen voor de jeugdzorg. Het uitgangspunt hiervoor blijft het structurele landelijke tekort, het bedrag van € 1,8 miljard, dat de arbitragecommissie heeft vastgesteld. In de meicirculaire 2022 zijn deze middelen voor 2023 definitief vastgesteld. Voor 2024 en verder mag de gemeente deze inkomsten zelf ramen op een inkomstenstelpost. In de begroting 2022-2025 mocht dat nog voor 75%, in de begroting 2023-2026 mag dat voor 100%. Daarnaast is tussen de VNG en het Rijk overeenstemming bereikt over een hervormingsagenda met taakstellende bezuinigingen. In het regeerakkoord had het Rijk eenzijdig € 500 miljoen aan extra bezuinigingen op de hervormingsagenda opgenomen.
Nu is bepaald dat het Rijk hiervoor zelf aan de lat staat. Het Rijk moet gemeenten vanuit medebewind van voldoende middelen voorzien. Wel dient door de gemeenten rekening te worden gehouden met dit effect op de inkomsten gemeentefonds. De toezichthouder heeft bepaald dat gemeenten tegenover deze inkomstendaling een lastendaling mogen ramen op het uitgavenbudget jeugd. ad 2. Op 21 juni 2022 heeft de VNG ingestemd met het voorstel van de fondsbeheerders om het volume-accres gemeentefonds voor 2022, 2023, 2024 en 2025 te bevriezen. Daarmee is er ook duidelijkheid over de methode voor het afsplitsen van het deel van het accres voor de compensatie van de loon- en prijsontwikkeling bij gemeenten. Door dit besluit kan de stelpost voor lager uitvallend accres, opgenomen in de meicirculaire 2022, afgeraamd worden. ad 3. De ontwikkelingen op het gebied van de herverdeling van het gemeentefonds worden op de voet gevolgd. Met de meicirculaire 2022 is bekend geworden wat de herverdeeleffecten zijn van de wijzigingen van het objectief verdeelmodel. Voor Voorschoten komt het herverdeeleffect structureel nadelig uit op € 140 per inwoner. Het Rijk heeft in de meicirculaire 2022 besloten een ingroeipad te hanteren waarbij het tekort per gemeente in deze kabinetsperiode maximaal mag oplopen tot € 37,50 per jaar per inwoner in 2025. Hoe het
32
herverdeeleffect uit zal pakken vanaf 2026, hangt af van een evaluatie van het gewijzigde verdeelmodel en van besluiten over een eventueel nieuw ingroeipad door een volgend kabinet. Het risico bestaat dat het tekort vanaf 2026 verder zal oplopen tot de maximaal € 140 per inwoner zoals aangekondigd in de meicirculaire 2022. Dit betekent een verdere daling van de inkomsten met € 102,50 per inwoner ten opzichte van de stand in 2025. Vanuit voorzichtigheid is gekozen om hierom een stelpost in 2026 en verder op te nemen van € 15 per inwoner, overeenkomstig met het huidige ingroeipad.
Wat gaan we daarvoor doen ?
0.8 Overige baten en lasten Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld worden geen beleidsmatige ontwikkelingen verwacht.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Niet van toepassing.
Toelichting Op dit taakveld worden de baten (taakstellingen) en lasten geraamd voor zover deze niet direct op de individuele inhoudelijke taakvelden te ramen zijn. Tevens wordt op dit taakveld de post onvoorzien begroot. Beleidsmatige ontwikkelingen vinden niet plaats op dit taakveld.
Wat gaan we daarvoor doen ?
0.9 Vennootschapsbelasting (VpB) Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Op dit taakveld worden geen beleidsmatige ontwikkelingen verwacht.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Niet van toepassing.
Toelichting Jaarlijks moeten diverse werkzaamheden worden uitgevoerd om van alle opbrengstencategorieën te bepalen of er sprake is van fiscale winst voor de Vennootschapsbelasting (Vpb). Om dit goed te kunnen managen is een standaard clustering gemaakt van alle activiteiten die voor de Vpb van belang zijn, inclusief een onderliggend dossier met relevante onderbouwingen. Recentelijk is door de rechtbank Gelderland uitspraak gedaan in een gemeentelijke casus dat het exploiteren van reclame activiteiten en personeels-hypotheekleningen onder de reikwijdte van de Vpb vallen. Dit betekent dat over de eventuele fiscale winst vennootschapsbelasting moet worden betaald. De uitspraak kent voor nu een beperkt belang omdat een aantal kernelementen op onderdelen niet zijn gemotiveerd. Daarnaast is het de verwachting dat de desbetreffende gemeente in hoger beroep zal gaan. Voor dit jaar staan meerdere procedures op de agenda, met namen voor het dossier reclameactiviteiten. De Gemeente Voorschoten zal de ontwikkelingen nauwgezet blijven volgen en eventuele financiële effecten indien en voor zover aan de orde verantwoorden tijdens de reguliere P&C cyclus momenten.
33
Verbonden partijen Tabel Verbonden Partijen Programma 0 Naam Holland Rijnland Belastingsamenwerking Gouwe Rijnland BNG NV Alliander NV Dunea NV
Taakveld 0.1 Bestuur 0.1 Bestuur 0.5 Treasury 0.5 Treasury 0.5 Treasury
34
Wat gaat het kosten? Tabel Wat gaat het kosten? Programma 0 Bestuur en Ondersteuning Programma: P0 Bestuur en ondersteuning
0.2 Burgerzaken
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
0.4 Overhead
0.5 Treasury
0.61 OZB Woningen
0.62 OZB Niet-Woningen
0.64 Belastingen overig
0.7 Alg uitk. & ov. uitk. gemeentefonds
0.8 Overige baten en lasten
0.9 Vennootschapsbelasting (VpB)
0.10 Mutaties reserves
0.11 Resultaat rekening Baten en Lasten
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2021
2022
2023
2024
2025
2026
Baten
553
239
160
160
160
160
Lasten
-3.488
-4.641
-2.641
-2.568
-2.270
-2.190
Saldo
-2.935
-4.402
-2.481
-2.408
-2.110
-2.030
Baten
344
282
375
375
375
375
Lasten
-772
-783
-908
-908
-908
-908
Saldo
-428
-501
-533
-533
-533
-533
Baten
109
43
39
39
39
39
Lasten
-325
-380
-208
-108
-108
-108
Saldo
-216
-337
-169
-69
-69
-69
( "-"= nadeel / "+"= voordeel ) bedragen x € 1.000
0.1 Bestuur
Rekening
Baten
1.043
4.012
3.895
3.640
3.640
3.640
Lasten
-9.281
-15.437
-12.269
-11.850
-11.799
-11.798
Saldo
-8.238
-11.425
-8.375
-8.210
-8.159
-8.158
Baten
1.149
908
923
942
942
935
Lasten
-427
-416
-467
-657
-737
-758
Saldo
722
492
456
285
205
178
Baten
6.100
6.677
6.884
6.884
6.884
6.884
Lasten
-279
-314
-313
-313
-313
-313
Saldo
5.821
6.364
6.570
6.570
6.570
6.570
Baten
1.127
1.099
1.134
1.134
1.134
1.134
Lasten
-51
-53
-53
-53
-53
-53
Saldo
1.076
1.047
1.081
1.081
1.081
1.081
Baten
1.358
246
251
251
251
251
Lasten
-96
-93
-93
-93
-93
-93
Saldo
1.262
153
158
158
158
158
Baten
34.023
36.952
39.321
40.668
41.465
38.043
Lasten
0
0
0
0
0
0
Saldo
34.023
36.952
39.321
40.668
41.465
38.043
Baten
38
0
0
0
0
0
Lasten
-50
-743
-2.895
-2.885
-3.149
-3.198
Saldo
-12
-743
-2.895
-2.885
-3.149
-3.198
Baten
0
0
0
0
0
0
Lasten
-2
0
0
0
0
0
Saldo
-2
0
0
0
0
0
Baten
0
0
0
0
0
0
Lasten
0
0
0
0
0
0
Saldo
0
0
0
0
0
0
Baten
0
0
0
0
0
0
Lasten
0
0
0
0
0
0
Saldo
0
0
0
0
0
0
Totaal baten
Baten
45.844
50.460
52.980
54.092
54.889
51.460
Totaal lasten
Lasten
-14.772
-22.859
-19.846
-19.435
-19.430
-19.418
Saldo van baten en lasten
Saldo
31.072
27.601
33.134
34.657
35.459
32.042
Toelichting op mutatie (verhoging/verlaging) begroot 2023 ten opzichte van begroot 2022 in taakvelden groter of gelijk aan € 50.000
35
Taakveld 0.1 Bestuur (€ 1.921.000 voordeel) Het verschil wordt grotendeels verklaard door een dotatie in 2022 aan de voorziening voor wethouderspensioenen (€ 1.382.000). Daarnaast zijn voor 2022 salarislasten doorbelast naar dit taakveld (€ 408.000). Bij de nieuwe doorbelasting in 2023 vervalt deze doorbelasting. Daarbij is ook de zogeheten RIFbijdrage in 2023 lager dan in 2022 (€ 179.000). Het overige verschil wordt voornamelijk verklaard door hogere lasten in 2021 voor salarissen en vergoedingen voor college, griffie en raadsleden. Taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden (€168.000 voordeel) Voor de businesscase naar de huisvesting van de gemeentelijke organisatie wordt in de begroting 2023 een eenmalig onderzoeksbudget van € 100.000 (nadeel) opgenomen. Een mutatie in de urentoerekening is verantwoordelijk voor een voordeel van € 213.000 in de begroting 2023. Een voordeel van € 62.000 is te danken aan een eenmalig budget voor versnellingsgelden dat in 2022 wordt ingezet voor de pilot verduurzaming vastgoed. Overige kleine verschillen van € 7.000 (nadeel). Taakveld 0.4 Overhead (€ 3.050.000 voordeel) Het voordeel ontstaat grotendeels (€ 2.100.000) doordat er in 2023 meer salarislasten worden doorbelast naar andere taakvelden. Daarbij bevat 2022 een incidenteel budget Ontvlechting (€ 1.050.000). Daartegen wordt in 2023 extra ingezet op participatie (€ 100.000).
Taakveld 0.61 OZB Woningen (voordeel € 206.000) De opbrengst van de onroerende-zaakbelastingen (OZB) voor woningen stijgt met het inflatiepercentage van 3,1%. Dit inflatiepercentage betreft het door het CPB geraamde inflatiepercentage, de zogeheten geharmoniseerde consumentenprijsindex (HCPI). Met deze verhoging wordt overeenkomstig de afgesproken spelregels in het coalitieakkoord de algemene prijsontwikkeling gevolgd. Dit is noodzakelijk om de inkomsten van de gemeente op dit onderdeel op peil te houden en structurele onevenwichtigheid te voorkomen. Taakveld 0.7 Algemene uitkering (voordeel € 2.369.000) Dit wordt voor € 1.954.000 verklaard door verwerking van de meicirculaire 2022. De effecten van de meicirculaire voor het jaar 2022 worden meegenomen in de najaarsnota, waardoor er ook een voordeel ontstaat ten opzichte van 2023 (€ 309.000). Tevens is er een voordeel van € 106.000 als gevolg van de bijraming extra jeugdgelden. Taakveld 0.8 Overige baten en lasten (€ 2.152.000) Het nadeel wordt volledig verklaard door hogere stelposten in 2023. Meer dan de helft wordt verklaard door de stelpost CAO. Bij de kadernota is rekening gehouden met een stijging van salarislasten van 2,4 % (€ 486.000).
Gezien de ontwikkelingen op de huidige arbeidsmarkt en ingegeven door de CAO afspraken van het Rijk wordt in deze begroting rekening gehouden met een extra stijging van 3,6% naar 6% (€ 637.000). Daarnaast bevat de begroting 2023 een stelpost voor de nieuwe beheerplannen (€ 800.000) en areaaluitbreidingen (€ 135.000). Om te anticiperen op verdere prijsstijgingen als gevolg van inflatie wordt in de begroting een extra bedrag gereserveerd voor indexatie van € 250.000. In de begroting 2023 wordt eveneens rekening gehouden met een stijging van de directe gas- en energielasten van 30 % (€ 107.000). Ter dekking van de indirecte gas- en energielasten en verdere stijging van de energieprijzen is een stelpost van € 100.000 opgenomen. De begroting 2023 bevat geen stelpost inzake Hervormingsagenda Jeugd, die staat wel voor 2022 geraamd (€ 280.000). Het restantverschil wordt verklaard door de extra POK-middelen, die in 2023 al zijn verwerkt voor extra uitgaven. Voor 2022 zal dit verwerkt worden bij de najaarsnota.
36
P1 Veiligheid
Wat willen we bereiken ? Een veilig dorp, waarbij wij ons richten op het terugdringen van inbraken en overlast. Inwoners voelen zich betrokken bij het veiligheidsbeleid en de contacten met inwoners zijn goed. Het accent ligt op preventie. Onze inwoners zijn zelfredzaam, kennen hun eigen verantwoordelijkheid en geven daar actief invulling aan, al dan niet georganiseerd op buurt- en wijkniveau. De afspraken die we maken en acties die we uitvoeren hebben de basis in vrijwilligheid, maar zijn niet vrijblijvend. Omdat elke wijk een andere problematiek kent gaan we hierover met onze bewoners in gesprek, om daar waar mogelijk op wijkniveau maatwerk te kunnen bieden. Om problemen beter te kunnen signaleren maar ook aan te pakken, gaan we de samenwerking met de verschillende actoren zoals politie, welzijnsorganisatie, scholen en woningbouwcorporaties verbeteren. Het handhaven van de geldende wet- en regelgeving is voor ons belangrijk. We gaan onze BOA's gerichter inzetten om te controleren of mensen zich op straat aan de regels houden.
Wat gaan we daarvoor doen ?
1.1 Crisisbeheersing en brandweer Belangrijkste ontwikkelingen 2023
Belangrijkste resultaten 2023
De opgenomen risico’s als gevolg van de vier thema’s uit het regionaal risicoprofiel kennen, duiden en vertalen naar veiligheidsmaatregelen. De vier thema’s zijn: • klimaatadaptatie • energietransitie • digitale ontwrichting • continuïteit.
De veiligheidsmaatregelen waarop we ons onder andere richten zijn: • het meer zelfredzaam maken van inwoners en met name risicogroepen zoals ouderen. • samenwerking aan (fysieke) veiligheid, waaronder brandveiligheid voor ouderen. • competente advisering binnen het nieuwe Omgevingsrecht.
Toelichting De gemeenten in de Leidse Regio, waar Voorschoten deel van uitmaakt, volgen de regionale ontwikkelingen en planvorming van de Veiligheidsregio Hollands Midden en vertalen dit naar lokaal niveau. Naast de regionale ontwikkelingen wordt de samenwerking in de Leidse Regio binnen bevolkingszorg steviger en professioneler, doordat er samen wordt geoefend en getraind. Risicoprofiel In het derde regionaal risicoprofiel van de VRHM 2020-2023 zijn vier thema’s naar voren gekomen die van grote invloed zijn op de risico’s in onze regio. Het nieuwe regionaal risicoprofiel (2023 – 2036) geeft inzicht in de Veiligheidsrisico’s in regio Hollands Midden (VRHM). Op basis van dit inzicht kan het veiligheidsbestuur strategisch beleid voeren om de aanwezige risico’s te voorkomen, te beperken en om de crisisorganisatie op specifieke of generieke risico’s voor te bereiden. Om effectief de veiligheid te vergroten, is investeren op afzonderlijke risico’s onvoldoende. Risico’s kennen veel samenhang met andere risico’s en vragen een integrale aanpak. Door aan te sluiten bij trends en ontwikkelingen en daarin de relatie te leggen met fysieke veiligheid, kunnen nieuwe risico’s in een vroegtijdig stadium worden geïdentificeerd en kan hierop worden geanticipeerd. Uit het risicoprofiel blijkt dat de aanjagers van significante invloed zijn op de (regionale) risico’s.
Aanjagers zijn trends of ontwikkelingen die de kans op of de gevolgen van bestaande risico’s voor de fysieke veiligheid binnen
37
onze regio kunnen vergroten. Dit sluit aan bij het vorige Regionaal Risicoprofiel, waar ook gekeken is naar trends. De vier aanjagers die het meest van invloed zijn op de thema’s in het risicoprofiel zijn: hyperconnectiviteit, klimaatverandering, energietransitie en verdichting. Op basis van deze thema’s en aanjagers in het nieuwe regionaal risicoprofiel wordt er in 2023 een nieuw Regionaal Beleidsplan opgesteld (2024-2027). De raad van Voorschoten vraagt aan de VRHM om in het Regionaal Beleidsplan extra aandacht te besteden aan de trends klimaatverandering, energietransitie en vergrijzing. Voor vergrijzing wordt specifiek aandacht gevraagd voor de brandveiligheid voor ouderen. Tot het taakveld crisisbeheersing en brandweer behoren alle reguliere taken van de brandweer en taken in verband met het beperken en bestrijden van rampen en zware ongevallen. De inzet op langdurige crises zoals Covid-19 en de opvang van vluchtelingen door de veiligheidsregio, haar partners en de gemeenten leggen een zware druk op de organisatie van de crisisbeheersing en rampenbestrijding. Dit heeft impact op de verschillende crisisorganisaties en de beschikbare mensen en middelen en nieuwe inzichten in de inrichting van de crisisbeheersing en rampenbestrijding.
Rampenbestrijding Crisisfunctionarissen (zowel bestuurlijk als ambtelijk) binnen de veiligheidsregio, haar partners en de gemeente worden elk jaar opgeleid, getraind en geoefend om uitvoering te geven aan de gemeentelijke taak bij een crisis of ramp (preparatie). Hierbij wordt de nadruk gelegd op de basiszorg voor verminderd zelfredzamen en wordt zelfredzaamheid gestimuleerd. Wij vormen in Voorschoten de crisisorganisatie samen met de gemeenten in de Leidse Regio. Brandbestrijding Bij de brandweer is het van belang de paraatheid vanuit alle brandweerkazernes te blijven waarborgen. Het redden van slachtoffers en het beperken van schade is de belangrijkste verantwoordelijkheid van de brandweer. De Veiligheidsregio Hollands Midden zet zich in voor goede en nieuwe aanwas voor de vrijwillige brandweer in de gemeenten, ook in Voorschoten. In het Regionaal Beleidsplan (2020-2023) van de VRHM is vastgelegd dat de brandweer van Hollands Midden in staat is om voldoende brandweervrijwilligers te werven, zodat de kazerne van Voorschoten het benodigde aantal brandweervrijwilligers kan werven en zelf de invulling van de functie bepaalt. Voor een verdere toelichting op de taken van de brandweer verwijzen wij naar de paragraaf Verbonden Partijen (VRHM).
38
Wat gaan we daarvoor doen ?
1.2 Openbare orde en veiligheid Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
•
•
Inwoners geven blijk van een behoefte aan contact met en bereikbaarheid van de BOA's in Voorschoten. Toenemende focus op bewustwording en noodzaak van aanpak van georganiseerde criminaliteit. Toename van verschillende groepen jongeren die op plaatsen aanwezig zijn waarvan soms overlast wordt ervaren.
Belangrijkste resultaten 2023 •
•
•
•
•
Nieuw Integraal Veiligheidsplan (IVP) voor de periode 2023 -2026 met een aantal geprioriteerde thema's. Vanuit dit plan wordt een jaarlijks Handhavingsuitvoeringsplan (HUP) opgesteld. Plan van aanpak wijkgericht werken waarbij het gericht inzetten van de buitengewoon opsporingsambtenaren (BOA's) wordt omschreven. Bewustwordingscampagne ondermijnende activiteiten voor inwoners, ondernemers en verenigingen. Lokaal signaaloverleg met bespreking van casuïstiek, training en kennisdeling op het gebied van ondermijnende activiteiten Plan van aanpak Jeugdoverlast waarin naast strafrecht ook bestuurlijke maatregelen worden opgenomen. Dit betreft een uitgebreid handelingsperspectief voor preventie en repressie. De handelswijze vanuit Openbare Orde en Veiligheid sluit hierbij aan op het nieuw op te stellen beleid door het sociaal domein H 11 goede zorg voor de inwoners, paragraaf 11.4 jongerenwerk die hiervoor ook middelen reserveren.
Toelichting Veiligheid handhaven in ons dorp Veiligheid is in ons dorp belangrijk. We organiseren dat goed mede met behulp van de Veiligheidsregio Hollands Midden (VRHM), politie en onze buitengewoon opsporingsambtenaren (BOA's). Inwoners voelen zich veilig op straat en er is geen ruimte voor criminele activiteiten, zoals ondermijning, overlast, diefstal etc. Veilige speelplekken voor de jeugd horen daar ook bij. Integraal Veiligheidsbeleid De gemeentelijke (regie)taken op het gebied van openbare orde en veiligheid zijn breed en divers. Op basis van lokale, regionale en landelijke trends zal lokaal beleid worden opgesteld en bestaand beleid waar noodzakelijk worden bijgesteld. In het jaar 2023 treedt het nieuwe integraal veiligheidsbeleid 2023-2026 van de gemeente Voorschoten in werking. BOA inzet optimaliseren en gericht inzetten De BOA formatie (5fte) is in 2023 op volle sterkte en er wordt veel digitaal gewerkt met behulp van een nieuwe handhavingsapplicatie. Er wordt gewerkt volgens de zogenaamde wijkaanpak, waarbij gestuurd wordt op maatschappelijk effect. Dit betekent onder andere dat de wijkindeling van de wijkboa’s gelijk is aan die van de wijkagenten. Daarnaast heeft elke BOA een aantal taakaccenten zoals bijvoorbeeld ‘ondermijning’ en ‘jeugd’ . Voor de wijkaanpak wordt een plan van aanpak gemaakt.
39
Op de nieuwe locatie naast het gemeentehuis, waar de BOA’s sinds augustus zijn gehuisvest, zullen spreekuren voor inwoners, ondernemers en verenigingen worden gehouden. Er is tevens een spreekkamer voor de wijkagenten gereserveerd. Samenwerking is belangrijk op lokaal en regionaal niveau Er wordt nauw samengewerkt met de politie, zowel met de wijkagenten als de operationeel specialisten op het gebied van ondermijning bijvoorbeeld. Vanwege de beperkte lokale schaalgrootte wordt vooral op regionaal niveau geparticipeerd in intergemeentelijke samenwerkingsverbanden (RIEC, HEIT en RSIV) met waar nodig beleidsafstemming op districtelijk en eenheidsniveau. Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
06
Verwijzingen Halt
Aantal per 1.000 jongeren
Stichting Halt
08
Winkeldiefstallen
Aantal per 1.000 inwoners
CBS
09
Geweldsmisdrijven
Aantal per 1.000 inwoners
CBS
10
Diefstallen uit woning
Aantal per 1.000 inwoners
CBS
11
Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte)
Aantal per 1.000 inwoners
CBS
Voorgaande laatst bekende realisatie
13 (2020) 1,2
Laatst Landelijk bekende vergelijking realisatie cijfer
11 (2021)
8 (2021)
1 (2021) 1,8 (2021)
2,5 (2020) 2,5 (2021) 4,3 (2021) 2,2
1 (2021) 1,3 (2021)
3,7 (2020) 3,3 (2021) 6,1 (2021)
Toelichting beleidsindicatoren 06
Verwijzingen Halt
Het aantal verwijzingen Halt per 10.000 inwoners van 12 tot 18 jaar. Jongeren van 12 tot 18 jaar die een licht strafbaar vergrijp plegen, worden door de politie of leerplichtambtenaren naar Bureau Halt verwezen voor een passende Halt-straf. Zij krijgen leeropdrachten en er volgen gesprekken met de jongere en de ouders. Op deze manier kunnen jongeren rechtzetten wat zij fout hebben gedaan, zonder dat zij in aanraking komen met het Openbaar Ministerie. 08
Winkeldiefstallen
Het aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners. 09
Geweldsmisdrijven
Het aantal geweldsmisdrijven. Voorbeelden van geweldsmisdrijven zijn seksuele misdrijven, levensdelicten zoals moord en doodslag en dood en lichamelijk letsel door schuld (bedreiging, mishandeling, etc.). 10
Diefstallen uit woning
Het aantal diefstallen uit woningen, per 1.000 inwoners. 11
Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte)
Hieronder vallen brandstichting, alle vormen van vernieling en misdrijven tegen de openbare orde en het openbaar gezag. Voorbeelden van misdrijven tegen de openbare orde en tegen het openbaar gezag zijn opruiing, huis-, computer- en lokaalvredebreuk, deelneming aan een criminele of terroristische organisatie, openlijke geweldpleging, godslastering, discriminatie en het doen van een valse aangifte. Omdat het delict mensenhandel vaak onder dezelfde feitcode geregistreerd wordt als het delict mensensmokkel worden deze twee delicten samengeteld en weergegeven bij de gewelds- en seksuele misdrijven. Verbonden partijen Tabel Verbonden Partijen Programma 1 Naam Veiligheidsregio Hollands Midden (VRHM)
Taakveld 1.1 Crisisbeheer en brandweer
40
Wat gaat het kosten? Tabel Wat gaat het kosten? Programma 1 Veiligheid Programma: P1 Veiligheid ( "-"= nadeel / "+"= voordeel ) bedragen x € 1.000
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
1.2 Openbare orde en veiligheid
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2021
2022
2023
2024
2025
2026
Baten
100
119
116
116
116
116
Lasten
-1.535
-1.600
-1.638
-1.638
-1.624
-1.624 -1.508
Saldo
-1.435
-1.480
-1.522
-1.522
-1.508
Baten
284
221
102
102
102
102
Lasten
-668
-882
-533
-533
-533
-533 -431
Saldo
-384
-661
-431
-431
-431
Totaal baten
Baten
384
340
218
218
218
218
Totaal lasten
Lasten
-2.203
-2.481
-2.171
-2.171
-2.157
-2.157
Saldo van baten en lasten
Saldo
-1.819
-2.141
-1.953
-1.953
-1.939
-1.939
Toelichting op mutatie (verhoging/verlaging) begroot 2023 ten opzichte van begroot 2022 in taakvelden groter of gelijk aan € 50.000 Taakveld 1.2 Openbare orde en veiligheid (voordeel € 230.000) Het taakveld 1.2 kent € 119.000 lager baten, en € 349.000 lagere lasten, wat per saldo een voordeel van € 230.000 betekent ten opzichte van 2022. Als gevolg van een gewijzigde doorbelastingssystematiek dalen de salarislasten (€ 84.000 voordeel). Daarnaast dalen de lasten voor de regisseur ondermijning ten opzichte van 2022 (voordeel € 140.000). Tot slot wordt het verschil in de baten en lasten voor € 120.000 verklaard door een tweetal incidentele activiteiten, namelijk: Corona toegangsbewijs controle en de aanleg van glasvezel. Tegenover deze lasten staan baten van dezelfde hoogte waardoor het effect budgettair neutraal is.
41
P2 Verkeer en vervoer
Wat willen we bereiken ? Een goede bereikbaarheid en verkeersveiligheid van Voorschoten voor alle modaliteiten, met extra aandacht voor de zwakke verkeersdeelnemers (fietsers, voetgangers, mensen met een beperking, schoolgaande kinderen, etc.)
Wat gaan we daarvoor doen ?
2.1 Verkeer en vervoer Belangrijkste ontwikkelingen 2023 • •
In 2023 zullen de Lammenschansweg en de Europaweg worden aanbesteed. Aanpassen rotonde gemeentehuis.
Belangrijkste resultaten 2023 • • • •
Bereikbaarheid zo goed mogelijk waarborgen. Nota Verkeersbeleid. Aansluiten Trompweg op Fortuyn van Voorschoten. Steeds aandacht besteden aan verkeersveiligheid.
Toelichting Aanleg RijnlandRoute Openstelling van de N434 wordt verwacht medio 2024. Het is de verwachting dat er begin 2023 gestart kan worden met de selectieprocedure voor het aantrekken van een aannemer voor de N206 Europaweg. Vervolgens wordt in samenwerking met de toekomstige aannemer een planning gemaakt. Vanuit de provincie en de gemeente worden strenge eisen t.a.v. bereikbaarheid gesteld aan de opdrachtnemer waarbij de opdrachtnemer wordt uitgedaagd om de verkeershinder tot een minimum te bespreken. MIRT-verkenning A4 Burgerveen - N14 en geluidschermen langs A4 Rijkswaterstaat is in 2018 de MIRT-verkenning A4 Burgerveen-N14 begonnen. De aanleiding voor deze MIRTverkenning is het verbeteren van de doorstroming op de A4 tussen het knooppunt Burgerveen en de N14. Medio 2022 heeft de minister van I&W een brief verzonden aan de Tweede Kamer waarin een prioriteit wordt aangegeven van de te realiseren MIRT projecten. Het tracé A4 Burgerveen-N14 maakt geen onderdeel meer uit van de geprioriteerde projecten. Hiermee heeft Rijkswaterstaat besloten het projectteam per direct te ontbinden en daarmee de werkzaamheden te beëindigen. In stand houden fysieke leefomgeving Het in stand houden van de fysieke leefomgeving is erop gericht om met minimale kosten de veiligheid en functionaliteit te borgen en kapitaalvernietiging te voorkomen.
Er komen echter grote ontwikkelingen op ons af zoals onder andere klimaatverandering en energietransitie. Ook is het onderhoud van de leefomgeving van invloed op de mate waarin gemeentelijke doelen en ambities worden bereikt. We voeren werkzaamheden zo veel als mogelijk uit door werk met werk te maken. Dit betekent in de praktijk dat rioleringswerkzaamheden of herbestratingen leidend zijn wanneer we aanpassingen willen uitvoeren aan de openbare ruimte. De aanleiding voor een herbestrating is doorgaans omdat een weg 25 tot 30 jaar geleden is aangelegd en in deze tijd (te) veel schade heeft opgelopen en deze in zijn geheel opnieuw bestraat moet worden. Beheer haalt in principe de huidige bestrating eruit en legt ditzelfde weer terug. De mobiliteit is in die 25 jaar echter wel veranderd en vraagt doorgaans om meer aanpassingen. Denk aan: meer parkeervakken, plateau’s op kruisingen of andere verkeerskundige aanpassingen. Om voor wat betreft verkeerskundige aanpassingen
42
beperkt mee te kunnen liften bij werkzaamheden in de openbare ruimte vragen we voor twee projecten per jaar aanvullend budget. Inzet is om werk met werk te maken. Kruising Trompweg - Leidseweg Voor de herinrichting van de kruising Trompweg - Leidseweg wordt een voorbereidingskrediet gevraagd. Ten gevolge van de ontwikkelingen op de Intratuinlocatie, het omleggen van de ontsluitingsweg door de Intratuinlocatie en het aansluiten van Arsenaal/Segaar hierop, is bij de uitwerking gebleken dat een VRIinstallatie op dit kruispunt overbodig is. Een herinrichting naar een kruispunt, waarbij de Trompweg in de voorrang is en aan weerskanten twee uitritconstructies voor Leidseweg-deel-midden en deel noord, verhoogt de verkeersveiligheid en biedt ook mogelijkheden voor klimaatadaptatie. In 2023 kan met het voorbereidingskrediet een vervolg gegeven worden aan een ontwerp, waarbij rekening wordt gehouden met de nog uit te voeren rioolvervanging, de aansluiting van de bouwprojecten én de herinrichting van de Leidseweg deel midden en deel noord. De verwachtte uitvoeringskosten voor Herinrichting kruispunt Trompweg-Leidseweg zijn € 530.000 (dit bedrag is inclusief het voorbereidingskrediet en exclusief de rioolwerkzaamheden, prijspeil juli 2022). De uitvoering vindt plaats in de periode: 2024-2030 vanuit het principe werk-met-werk maken.
Het voorbereidingskrediet is nodig voor de uitwerking van dit kruispunt (visie op het kruispunt), het onderzoek naar de mogelijkheden om werk met werk te kunnen maken en het uitvoeren van tijdelijke maatregelen die nodig zijn tijdens de bouwperiode en kort daarna. Hoe eerder de puzzel werk-met-werk-maken gelegd kan worden (incl. financiële gevolgen), hoe eerder de verschillende projecten kunnen aansluiten. Een eventueel uitstel van besluitvorming op het voorbereidingskrediet betekent dat er later gestart kan worden met het ontwerp en daardoor onzekerheid blijft bestaan over de toekomstige inrichting. De tijdelijke verkeersmaatregelen op de kruising blijven gehandhaafd totdat de uitvoering van de definitieve herinrichting kruising Trompweg-Leidseweg is gestart. Lammenschansplein Het overleg met gemeente Leiden en de provincie, gericht op betere verkeersdoorstroming van het Lammenschansplein, ook tijdens de reconstructie, wordt voortgezet. Vanuit de provincie en de gemeente worden strenge eisen t.a.v. bereikbaarheid gesteld aan de opdrachtnemer waarbij de opdrachtnemer wordt uitgedaagd om de verkeershinder tijdens de uitvoering tot een minimum te beperken. Fietsveiligheid; uitvoering plan van aanpak algemeen In het Verkeersplan Voorschoten 2017 is aangegeven dat verkeersveiligheid prevaleert boven leefbaarheid en bereikbaarheid.
Eén van de maatregelen uit het Verkeersplan Voorschoten om de verkeersveiligheid te verbeteren. Zo wil Voorschoten ook voetgangers, fietsers en openbaar vervoer stimuleren. Om fietsers te stimuleren willen we graag de verkeersveiligheid voor deze doelgroep ook verbeteren. Fietsveiligheid; verbeteringen op diverse kruisingen Leidseweg In het door de raad vastgestelde plan van aanpak fietsveiligheid zijn actiepunten en voorstellen voor verbetering van fietsknelpunten opgenomen. De aanpak van de fietsknelpunten is gestart en loopt door in 2023. Hierbij is er ook aandacht voor het bereiken van (fiets)veiliger verkeersgedrag. Begin 2024 zal er gestart worden met de herinrichting van de rotonde tegenover het gemeentehuis, samen met de herinrichting van de Raadhuislaan e.o., zodat de verkeersveiligheid hier verbeterd wordt. Daarnaast heeft een aantal kruispunten langs de Leidseweg nog een redelijk hoog percentage ongevallen. Wanneer we hier de oversteekbaarheid en zichtbaarheid van de voet- en fietsoversteek kunnen verbeteren zal dit tevens de verkeersveiligheid verbeteren en daarmee ook het bevorderen van deze twee doelgroepen. Voor deze werkzaamheden hebben we van de PZH en I&W een subsidie-beschikking ontvangen. Investeren in verkeersveiligheid is altijd urgent. De bijdrage voor de gemeente is, dankzij de subsidie, minimaal.
De verdeling van de kosten op het project bedraag: gemeente 25%, PZH 25% en I&W 50%. De totale kosten zijn geraamd op € 500.000. Op basis van de subsidie-beschikking is de gemeentelijke bijdrage € 125.000. In 2023 willen we deze werkzaamheden voorbereiden middels een voorbereidingskrediet. Bij een levendig toekomstbestendig dorp hoort een goede ontsluiting, goede verbindingen met buurgemeenten en een goede doorstroming van verkeer, ook binnen Voorschoten. Om dit te realiseren zal extra aandacht gaan naar veilige fietspaden.
43
Fietsveiligheid; rotonde Wijngaardenlaan Ook voor de rotonde Wijngaardenlaan geldt dat het percentage ongevallen relatief hoog is. Voor het veilig maken van de rotonde hebben we van de PZH en I&W een subsidie-beschikking ontvangen. Deze subsidie kent eenzelfde verdeling van kosten als hierboven aangegeven voor de Leidseweg: gemeente 25%, PZH 25% en I&W 50%. De totale kosten zijn geraamd op € 100.000. Op basis van de subsidiebeschikking is de gemeentelijke bijdrage € 25.000. In 2023 willen we deze werkzaamheden voorbereiden middels een voorbereidingskrediet. De 'Parel aan de Vliet' moet goed bereikbaar blijven voor inwoners van Voorschoten, haar regio en toeristen. Om dit te realiseren zal extra aandacht gaan naar veilige fietspaden. Lokaal ambassadeurschap Een vertegenwoordiger van het college treedt op als lokaal ambassadeur Verkeersveiligheid en stimuleert vanuit die rol activiteiten rondom verkeersveiligheid zoals o.a. de Maand van de Veilige Schoolomgeving, verkeerseducatieprogramma’s zoals School op SEEF, Totally Traffic en fietstrainingen voor ouderen (doortrappen). De lokaal ambassadeur werkt samen met de maatschappelijk partners om de inzet voor een verkeersveilige regio uit te dragen en te vergroten. Daaronder vallen o.a. activiteiten rondom verkeersveiligheid zoals de Maand van de Veilige Schoolomgeving.
Veder stimuleert de lokaal ambassadeur scholen om mee te doen aan de verkeerseducatieprogramma’s School op SEEF en Totally Traffic. Daarnaast ontvangt het college de oproep om als gemeentelijke organisatie het MONO-convenant te ondertekenen rondom zakelijk rijden en verkeersveiligheid. De gemeenten Rotterdam en Den Haag hebben dit al gedaan. Inhuur expertise op verkeersbesluiten en verkeersonderzoeken Verkeerskunde is een divers vakgebied. Bepaalde onderdelen van de verkeerskunde zijn zo specialistisch dat we die expertise moeten inhuren om kwalitatief goed werk te kunnen leveren. Zo is bv. verkeersregelkunde (verkeerslichten) een bijzondere specialisme. Maar ook de juridische kant van de verkeerskunde vraagt heel specifieke kennis. Denk daarbij aan het behandelen van bezwaar en beroep op verkeersbesluiten. Ervaring uit de afgelopen jaren leert dat we die specifieke juridische kennis in voorkomende gevallen moeten inhuren. Hiervoor worden middelen opgenomen in de begroting 2023-2026. Hetzelfde doet zich voor bij het analyseren c.q. onderzoeken van verkeerskundige vraagstukken. We krijgen jaarlijks meerdere verzoeken om verkeerskundige vraagstukken te beantwoorden. Soms zijn deze zo specifiek en specialistisch dat we hiervoor om extern advies moeten vragen.
Voor onderzoeken die niet aan een project zijn gekoppeld (er is geen projectbudget) worden middelen in de begroting 2023-2026 geraamd.
Wat gaan we daarvoor doen ?
2.2 Parkeren Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Toenemende vraag naar laadpalen/-pleinen
Belangrijkste resultaten 2023 • •
Een nota parkeerbeleid Parkeercapaciteit winkelcentrum Hofland
Toelichting Uitbreiding aantal openbare oplaadpunten voor elektrische auto’s In Voorschoten zijn tot 2021 ca. 75 openbare laadpalen geplaatst. Een trend die in 2023 doorzet is de toename van het aantal elektrische auto’s en de vraag naar meer elektrische oplaadpalen en een goede infrastructuur daarvan. Het huidige contract voor de plaatsing van elektrische oplaadpalen is verlengd. Er wordt voor Voorschoten een plan- en prognosekaart ontwikkeld waardoor de locaties voor toekomstige openbare laadpalen worden vastgelegd. De kaarten dragen bij aan het vormen van proactief en strategisch beleid rondom laadinfrastructuur en het verkorten van de doorlooptijd van de aanvraagprocedure voor de oplaadpunten.
44
Oplaad infrastructuur Om de opgave van 150 tot 200 oplaadpalen in 2023 te realiseren wordt, gegeven de toenemende complexiteit om het netwerk uit te breiden, voorgesteld om de jaarlijkse vergoeding voor de plaatsing oplaadpalen volledig in te zetten op deze opgave. Het gaat daarbij m.n. om het deel van de taakstelling waarin de concessie niet voorziet en waardoor de gemeente hier zelf kosten moet gaan maken. Voorbeelden hiervan zijn: op eigen regie oplaadpalen plaatsen, trottoirtegels plaatsen, laadpleinen inrichten, bijdrage leveren aan herinrichtingen en particuliere initiatieven ondersteunen. Parkeernota De gemeente Voorschoten heeft nog geen nota parkeernota. In een parkeernota staat het beleid omtrent parkeren en de parkeernormen. De komende jaren groeit Voorschoten door de diversen woningbouwprojecten. Er komen meer inwoners en meer arbeidsplaatsen. Inwoners willen allemaal prettig wonen, werken en ontspannen waarbij de openbare ruimte schaars is. Maar de ruimte in het dorp is niet groot genoeg voor al deze wensen. De ruimte die er is, moet dus zo goed mogelijk worden verdeeld. In de nota parkeerbeleid kunnen we omschrijven hoe we dat wil gaan doen. Het maken van een nota parkeerbeleid en nota parkeernormen zullen we zo veel als mogelijk uitbesteden en intern begeleiden. Hiervoor is aanvullend budget (€ 40.000) nodig.
Parkeercapaciteit winkelcentrum Hofland uitbreiden De doelstelling is om de parkeerplaatsen te updaten naar de huidige omvang van de auto's. Op dit moment zijn er 110 parkeerplekken die door noodgedwongen dubbel parkeren maar voor 70% bruikbaar zijn. We zetten in op een betere kwaliteit op het gebied van parkeren die bijdraagt aan het hele gebied.
Wat gaan we daarvoor doen ?
2.5 Openbaar vervoer Belangrijkste ontwikkelingen 2023 •
Verlenging overbruggingsconcessie.
Belangrijkste resultaten 2023 •
Niet van toepassing.
Toelichting Openbaar vervoernetwerk in en rond Voorschoten De COVID-19 pandemie stelde het openbaar vervoer voor grote opgaven, waaronder een plotselinge drastische teruggang in de reizigersopbrengsten. Vanwege de onzekere marktsituatie was het te prematuur om het programma van eisen voor de nieuwe concessie vrij te geven voor de inspraak. De voorbereidingen voor de nieuwe concessie zijn dan ook opgeschort. De looptijd van de overbruggingsconcessie, die medio december 2022 in zal gaan, is twee jaar verlengd. Eind 2021 hebben de vervoerders Arriva en EBS noodgedwongen besloten om tijdelijke versoberingen in de dienstregeling door te voeren. Dit is gebeurd in overleg tussen de vervoerders en de provincie Zuid-Holland (opdrachtgever Arriva) en de MRDH (opdrachtgever EBS). Voor Voorschoten heeft dit gelukkig niet geleid tot het verminderen van lijndiensten. Wel zijn er op een aantal dalmomenten (tussen 01.00 en 06.00 geen nachtbussen) minder ritten per tijdseenheid gereden. In de tussentijd hopen we dat de reizigersaantallen zich weer herstellen, en dat de marktwerking in de OV-sector weer zal normaliseren. Wij blijven met vervoerder en de vervoersautoriteiten in gesprek om de dienstregelingen (lijnvoering en frequentie) te optimaliseren of minimaal in stand te houden.
45
Wat gaat het kosten? Tabel Wat gaat het kosten? Programma 2 Verkeer en Vervoer Programma: P2 Verkeer en vervoer
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
( "-"= nadeel / "+"= voordeel ) bedragen x € 1.000
2021
2022
2023
2024
2025
2026
2.1 Verkeer en vervoer
2.2 Parkeren
2.3 Recreatieve havens
Baten
271
410
111
111
111
111
Lasten
-3.350
-4.029
-3.218
-3.583
-3.618
-3.664 -3.553
Saldo
-3.079
-3.619
-3.106
-3.472
-3.507
Baten
303
38
39
39
39
39
Lasten
-66
-62
-128
-92
-92
-92
Saldo
237
-24
-89
-53
-53
-53
Baten
0
0
0
0
0
0
Lasten
-8
-7
0
0
0
0
Saldo
-8
-7
0
0
0
0
Baten
0
0
0
0
0
0
Lasten
-14
-14
0
0
0
0
Saldo
-14
-14
0
0
0
0
Totaal baten
Baten
574
448
150
150
150
150
Totaal lasten
Lasten
-3.437
-4.112
-3.346
-3.675
-3.710
-3.756
Saldo van baten en lasten
Saldo
-2.863
-3.664
-3.196
-3.525
-3.560
-3.606
2.5 Openbaar vervoer
Toelichting op mutatie (verhoging/verlaging) begroot 2023 ten opzichte van begroot 2022 in taakvelden groter of gelijk aan € 50.000 Taakveld 2.1 Verkeer en vervoer (€ 513.000 voordeel) Het verschil op taakveld 2.1 is voor € 20.000 te verklaren door in de begroting 2023 opgenomen budget voor expertise op verkeersbesluiten en ad € 10.000 voor expertise voor verkeersonderzoeken (nadeel). Om bij werkzaamheden in de openbare ruimte beperkt mee te kunnen liften en verkeerskundige aanpassingen uit te kunnen voeren is structureel budget ad € 50.000 in de begroting 2023 opgenomen (nadeel). Daartegenover staan een aantal voordelen in de begroting 2023 ten opzichte van de begroting 2022 door het opnemen van eenmalig budget zo als € 60.000 voor verkeersmaatregelen Multatulilaan, € 32.000 voor de fietsenstalling 'De Vink' en € 125.000 voor het opstellen van visie en beheerplannen openbare ruimte. Daarnaast is in 2022 € 209.000 aanvullend budget voor de openbare ruimte beschikbaar gesteld (voordeel). Bovendien is in de begroting 2023 een lagere dotatie in de voorziening geraamd (€ 150.000 voordeel) . Eenmalige kosten geraamd in 2022 voor verlichte verkeersborden boven voetgangersoversteekplaatsen ad € 50.000 (voordeel). Een nadeel ontstaat door een provinciale subsidie van € 17.000 in de begroting 2022. Overige kleine verschillen € 16.000 (nadeel).