Bijlage 1. Programmabegroting 2022
Tekst van het document
-474
-472
Totaal baten
Baten
316
422
302
302
302
302
Totaal lasten
Lasten
-1.880
-2.077
-1.862
-1.844
-1.887
-1.882
Saldo van baten en lasten
Saldo
-1.565
-1.655
-1.560
-1.543
-1.585
-1.581
Toelichting op mutatie (verhoging/verlaging) begroot 2022 ten opzichte van begroot 2021 in taakvelden groter of gelijk aan € 50.000
Taakveld 4.2 Onderwijshuisvesting (voordeel € 89.000) Het voordeel ontstaat door lagere rente bij de kapitaallasten.
Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken (voordeel € 8.000) Zowel de baten als lasten op dit taakveld zijn € 120.000 lager geraamd in 2022 ten opzichte van 2021. Dit heeft voornamelijk te maken met de overheveling van € 120.000 in de jaarrekening 2020 naar 2021 voor het onderwijsachterstandenbeleid (baten en lasten). Het restant wordt verklaard door overige kleine verschillen.
60
P5 Sport, cultuur en recreatie
Wat willen we bereiken ? Gezonde, betrokken en actieve inwoners en sterke verenigingen die zoveel mogelijk zelfstandig kunnen opereren;
Sport is in onze visie belangrijk voor een gezonde en sociale samenleving. Daarom stimuleren wij de samenwerking van sportverenigingen, zodat ze samen sterker worden en minder een beroep hoeven te doen op de gemeente;
We willen dat onze inwoners actief mee kunnen doen aan culturele activiteiten;
We werken aan subsidiebeleid dat gebaseerd is op specifieke doelen die we vervolgens gaan nastreven.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.1 Sportbeleid en activering Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
Het Lokaal Sport- en preventieakkoord worden
Samen met de partners uit het sociaal domein,
samengevoegd tot één akkoord en verder
onderwijs, sport en welzijn worden de activiteiten uit
uitgewerkt.
het sport- en preventie akkoord uitgevoerd.
Voorschotense sportverenigingen worden De Voorschotense sportkoepel wordt officieel
vertegenwoordigd door de Voorschotense
opgericht.
sportkoepel en zal o.a. met de gemeente samen jaarlijks een Voorschotens sportgale organiseren.
Er komt een visie op het sportpark Adegeest.
Samen met de verenigingen wordt er een toekomstvisie opgesteld over de sport in Voorschoten in het algemeen en op sportpark
De verenigingen maken optimaal gebruik van de
Adegeest in het bijzonder.
beschikbare ruimte en sportaccommodaties. Er wordt optimaal gebruik gemaakt van de beschikbare sportfaciliteiten en -accommodaties.
Het doel, om het aantal niet-sporters te laten afnemen naar de streefwaarde, is gehaald.
61
Toelichting Maatschappelijke agenda/subsidiebeleid Het beleid wordt meer gericht op beoogde maatschappelijke effecten waarbij er meer aandacht is voor verbinding tussen welzijn/gezondheid en sport. Daarbij past een passende rolverdeling tussen instellingen of organisaties, gemeente en doelgroepen en daaruit is een herziening van het stelsel van subsidies voortgekomen. Deze richt zich meer op drie samenhangende pijlers: sport, cultuur en welzijn.
Sportakkoord De gemeente heeft samen met partners uit de verschillende sectoren afspraken gemaakt in het zogenaamde sportakkoord. Uit de beschikbaar gestelde Rijksmiddelen is een coördinator aangesteld. Hiermee wordt geborgd dat de afspraken over de uitvoering van de activiteiten worden uitgevoerd. De samenwerking tussen (sport)verenigingen en het sociaal domein wordt hierdoor extra gestimuleerd.
Deze Lokaal Adviseur Sport gaat met de sportverenigingen in gesprek om te komen tot een georganiseerde sportkoepel. Enerzijds goed voor de verenigingen onderling om zodoende nog meer met elkaar te kunnen samenwerken en kennis te delen, anderzijds om als eenheid de gespreks- en samenwerkingspartner te zijn van de gemeente.
Door de samenwerking tussen de sportverenigingen verder te stimuleren, onder andere door het Lokaal Sportakkoord en de oprichting van een sportkoepel, willen we zorgen dat de beschikbare ruimte aan sportfaciliteiten en -accommodaties efficiënter wordt gebruikt.
De gegevens over het al dan niet behalen van de streefwaarde worden gepresenteerd in de Monitor Sociaal Domein.
Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
Voorgaande laatst bekende
Laatst
Landelijk
bekende vergelijking realisatie
cijfer
43,1%
48,7%
realisatie
20
Niet-sporters
%
Gezondheidsenquête
43,1%
(CBS, RIVM)
(2016)
(2016)
Toelichting beleidsindicatoren 20
Niet-sporters
Bevolking van 19 jaar en ouder dat niet minstens één keer per week aan sport doet.
Onder een sporter wordt verstaan, iemand die minimaal 1 keer in de week sport. Over heel Nederland genomen is het percentage niet-sporters 48,7%. Landelijk wordt gestreefd naar een afname van het aantal niet-sporters met 10%. Voor de gemeente Voorschoten wordt aangesloten bij deze streefwaarde, de realisatie in 2018 laat
62
zien dat deze streefwaarde lokaal wordt gehaald. Voor 2019 en 2020 is een streefwaarde gesteld van 42 %. Met het stimuleren van verenigingen om hun sportaccommodaties voor een breed publiek open te stellen wordt intensiever gebruik bewerkstelligd. Ook worden op netwerkbijeenkomsten met sportverenigingen en andere partijen de mogelijkheden uitgewisseld om mensen te stimuleren te gaan sporten.
Het regionale GGD-onderzoek naar dit cijfer vindt éénmaal per vier jaar plaats, de volgende meting is in 2020. Hierdoor zijn geen recente realisatiewaarden beschikbaar.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.2 Sportaccommodaties Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
Herziening en aanpassing van de overeenkomsten.
Er worden in 2022, op basis van transparante huuren/of gebruikersvergoedingen, nieuwe overeenkomsten opgesteld.
Voor alle sportaccommodaties wordt er een Meerjarenonderhoudsplanning (MOP) opgesteld.
Zorgvuldig contractbeheer op basis van transparante huur- en/of gebruikersvergoedingen.
Toelichting Overeenkomsten met sportverenigingen De gemeente Voorschoten gaat in 2022 nieuwe overeenkomsten met gebruikers van gemeentelijk eigendom sluiten en afspraken maken over de daarmee samenhangende kosten. Uitgangspunt voor de gemeente is dat het beheer, onderhoud en vervanging van de sportvelden/-complexen zoveel als mogelijk bij de verenigingen wordt ondergebracht.
Door het verdwijnen van het BTW voordeel is het gebruik maken van een aparte beheersstichting voor het onderhoud van de velden komen te vervallen.
De gemeente stimuleert dat verenigingen nauwer samen gaan werken en de krachten bundelen om op die manier inkoopvoordeel te behalen. Hieraan wordt ook in het lokaal sportakkoord aandacht besteed.
63
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.3 Cultuurpresentatie,-prod.en-particip Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
Invulling geven aan het uitvoeringsprogramma
Cultuurbeleid
cultuur
Het uitvoeringsprogramma cultuur verwezenlijken.
In 2021 is de visie op cultuur Voorschoten vastgesteld door de Raad. Het college heeft hieraan
Cultuurfabriek Voorschoten
een nadere invulling gegeven in het
Beknopte vastlegging van afspraken over rol en
uitvoeringsprogramma cultuur voor 2021 en verder.
overlegvorm van de Cultuurfabriek Voorschoten met de gemeente.
Cultuureducatie met kwaliteit Verdere uitvoering geven aan de landelijke regeling
Cultuureducatie met kwaliteit
voor het bevorderen van de
Een toename van de kwaliteit van cultuureducatie in
kwaliteit van cultuureducatie in het primair onderwijs
het primair onderwijs.
(Cultuureducatie met kwaliteit III).
Toelichting Cultuurbeleid In 2021 is een visie op cultuur op hoofdlijnen vastgesteld waarin, meer dan voorheen, is gekozen voor een flexibelere opzet die meer op de actuele ontwikkelingen kan aansluiten. Het college heeft hier vervolgens een nadere invulling aan gegeven in het uitvoeringsprogramma cultuur voor de jaren 2021 en verder. Door meer gebruik te maken van de kracht van de samenleving verandert de rol van de gemeente in het culturele veld. Wij hebben meer de rol van ‘partner’ dan ‘trekker van onze eigen agenda’. Hierdoor wordt de betrokkenheid van de inwoners vergroot en is de voortgang van het proces hieraan volgend.
Samenwerking tussen culturele en andere organisaties wordt op basis van de Maatschappelijke agenda en de bijbehorende subsidieregeling gestimuleerd. Op basis van de resultaten van een onderzoek naar de haalbaarheid van een multifunctionele accommodatie zal de raad besluiten nemen, zoals ook is toegelicht bij taakveld 0.3.
Cultuurfabriek Voorschoten In de Cultuurfabriek Voorschoten is een partner gevonden die in feite invulling geeft aan de wens uit het coalitieakkoord om een cultuurkoepel te vormen. Met de Cultuurfabriek vindt overleg plaats om afspraken over de rol van en overlegvorm van de Cultuurfabriek Voorschoten met de gemeente meer te formaliseren. De Cultuurfabriek is een belangrijke partner van de gemeente om invulling te geven aan het uitvoeringsprogramma cultuur voor 2021 en verder.
Cultuureducatie met kwaliteit Door extra beschikbaar gestelde middelen kan voor de periode 2021-2024 in regioverband ingezet worden op:
64
•
Professionalisering: Voortzetting en verdieping van de ontwikkeltrajecten gestart in de vorige CMKperiode. Hierbij worden de scholen begeleid in hun ontwikkeling ter verbetering van de kwaliteit van cultuureducatie op de betreffende school;
•
Platform: Er wordt een platform (regionaal) gecreëerd dat de verbinding tussen binnen- en buitenschools leren zichtbaar maakt;
•
En indien mogelijk, om de hoek: Samen met een wijk worden activiteiten ontwikkeld en uitgevoerd die kinderen de kans bieden, actief creatief en onderzoekend aan de slag te gaan, met speciale aandacht voor kinderen die, om wat voor reden ook, weinig tot geen toegang hebben tot deze onderwerpen.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.4 Musea Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022 Het behoud en versterking van de cultuurhistorische identiteit en kwaliteit van de gemeente Voorschoten.
Toelichting Binnen het kader van het subsidieplan 2020 - 2023 "Samen werken, samen delen, samen sterker" wordt het Museum Voorschoten gefaciliteerd. De facilitering bestaat met name uit het verstrekken van subsidie. Daar waar mogelijk wordt medewerking verleend bij het in bruikleen geven van objecten uit de gemeentelijke collectie.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.5 Cultureel erfgoed Belangrijkste ontwikkelingen 2022 •
Inwerkingtreding Omgevingswet
•
Implementatie verdrag Faro en Granada
•
Klimaatbeleid/ Energietransitie
•
Status Nationaal Park Hollandse Duinen
Belangrijkste resultaten 2022 •
Uitvoering Erfgoedagenda 2021-2025
Toelichting Erfgoedagenda 2021-2025 Het resultaat van de evaluatie De Kracht van Erfgoed is de Erfgoedagenda 2021-2025. De ambitie is binnen de bestaande beleidskaders de bouwstenen te verstevigen die hun waarde hebben bewezen en door bijsturing de kracht van erfgoed beter te benutten. Daardoor komt het beleid beter in lijn met het verdrag van Faro.
65
In het eerste kwartaal van 2022 zal hiertoe een voorstel aan de raad worden voorgelegd met dekking uit de reserve monumenten (€ 290.000). Daarbij is het doel te stimuleren dat het nemen van instandhoudingsmaatregelen aan gemeentelijk monumenten een verbindende functie vervult door het gelijktijdig realiseren van maatschappelijke opgaven binnen het sociaal domein, bij verduurzaming, de circulaire economie, recreatie en toerisme.
De actuele trends en ontwikkelingen, zoals de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 juli 2022 en de implementatie van het verdrag van Granada, maar ook het blijven kunnen uitvoeren van wettelijke taken, zijn er debet aan ervoor dat meer dan voorheen de basis op orde moet zijn. Voldaan moet worden aan de minimale vereisten, zoals het digitaal beschikbaar hebben van (ruimtelijke) relevante informatie, en het adequaat beschermen van de omgeving van monumenten. De inventarisatie van de Post-65 periode maakt hier deel van uit. Binnen de beleidscyclus van vergunningverlening, toezicht en handhaving betekent het vooral een taakverzwaring voor twee laatstgenoemde taakvelden. Daarvoor is een investering in kennis en opleiding noodzakelijk. Voor deze aan de Omgevingswet gerelateerde activiteiten wordt voor de periode 2022-2023 een dekking voorgesteld vanuit (structurele) budget van de implementatie Omgevingswet voor een bedrag van € 4.000.
Aangezien het huidige structurele budget van € 423 te beperkt is om de overige onderdelen van de Erfgoedagenda op de rails te zetten, wordt voorgesteld een structureel budget van € 4.000 op te nemen via de kleine wijzigingen in de begroting. Het gaat daarbij in ieder geval om de publicatie van de Canon, inhuur van externe adviseurs, en de kennis en draagvlak verbreding bij onder meer de nieuwe stakeholders uit het sociaal domein uit de nieuwe Erfgoedagenda. Bovendien kan hierdoor vanaf 2022 beter aansluiting gezocht worden bij de Provinciale Erfgoedtafels (Trekvaart, Limes, Landgoederen) en de Landschapstafels (Leidse Ommelanden, Duin, Horst en Weide) als het gaat om het vinden van co-financiering voor het behalen van de ambities van het Nationaal Park Hollandse Duinen, de Structuurvisie en de RES.
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.6 Media Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
Veranderopgave Inburgering: wijziging Wet
In 2021 zet de bibliotheek haar inzet voort om
Inburgering per 1 januari 2022.
nieuwe functies uit te voeren, zoals een gedeelte van de veranderopgave inburgering: wijziging Wet Inburgering per 1 juli 2021. Een lokale omroep met een lokaal toereikend mediaaanbod voor de inwoners van Voorschoten.
Toelichting Veranderopgave Inburgering Vanaf 1 januari 2022 treedt de nieuwe Wet inburgering in werking en geeft de gemeente uitvoering aan deze nieuwe taak. De belangrijkste wijziging ten opzichte van de voormalige Wet inburgering, is dat de regiefunctie
66
bij de gemeente komt te liggen. De gemeente wordt daarmee ook verantwoordelijk voor het aanbieden van een inburgeringstraject. Het streven hierbij is dat inburgeraars zo snel mogelijk de taal leren en volwaardig aan de Nederlandse samenleving gaan deelnemen, het liefst via betaald werk. Binnen het nieuwe inburgeringsstelsel wordt samengewerkt met diverse maatschappelijke partners.
Voldoen aan de wettelijke zorgplicht voor bekostiging van lokale omroepactiviteiten Het Commissariaat voor de media heeft in 2018 Holland Centraal/Unity aangewezen als lokale omroepinstelling die de lokale omroepactiviteiten voor Voorschoten verzorgt. De gemeente heeft een wettelijke zorgplicht deze omroepactiviteiten te bekostigen. Voor de bekostiging baseren wij ons op het streefbedrag (op indexbasis) per huishouden, dat het ministerie van BZK sinds 2015 hanteert. De lokale omroep had in 2021 volgens de VNG recht op € 1,39 per huishouden. Het bedrag wordt elk jaar met het accres verhoogd. Het geld is namelijk afkomstig uit het gemeentefonds, waarin het geld voor de lokale omroep wordt gestort. Dit kwam de afgelopen 5 jaar neer op een verhoging van gemiddeld 5 cent per huishouden per jaar. Omdat het begrootte bedrag niet meer toereikend is om deze structurele verhoging op te vangen, moet dit vanaf 2022 verhoogd worden met € 600 per jaar (uitgaand van een stabiel aantal huishoudens).
Wat gaan we daarvoor doen ?
5.7 Openbaar groen, (openlucht)recreatie Belangrijkste ontwikkelingen 2022 Klimaatverandering
Belangrijkste resultaten 2022 •
Uitvoering Meerjarenprogramma Duin Horst & Weide
Toename van ziekten, plagen en exoten bestrijding
•
Vergroten betrokkenheid bij de leefomgeving
•
Uitvoeren maatregelen bijenplan ter vergroting van de biodiversiteit
Toelichting Meerjarenprogramma Duin Horst & Weide 2.0 De samenwerking binnen de Landschapstafel Duin Horst & Weide heeft als doel het vitaal en authentiek houden van het buitengebied van Duin Horst & Weide. Daarbij is een strategisch partnerschap aangegaan met het Nationaal Park Hollandse Duinen (NPHD), dat dient als samenwerkingsverband voor het realiseren van projecten in de fysieke leefomgeving.
In 2021/2022 wordt gewerkt aan een Meerjarenprogramma Duin Horst & Weide 2.0, dat naar verwachting in 2022 wordt vastgesteld. Hierin worden groene en recreatieve projecten gekoppeld aan projecten op het gebied van klimaatverandering, natuurvriendelijk boeren, energietransitie, kwaliteitsverbetering en betere zichtbaar en beleefbaar maken van het cultuurlandschap, etc. Voor een van de projecten, die gaat over het nemen van inrichtingsmaatregelen voor de ecologische verbindingszone langs de A4 wordt een verkenning uitgevoerd. Wanneer een project wordt ontwikkeld waar voor de gemeente financiële consequenties aan vast zitten, wordt hier separaat budget voor aangevraagd.
67
Uitvoeringsprogramma Leidse Ommelanden 2021-2025 Landschapstafel Leidse Ommelanden staat voor het versterken en ontwikkelen van de kwaliteit van de groene leefomgeving van de Leidse regio. Wanneer in 2021/2022 de nieuwe samenwerkings-overeenkomst (SOK) is ondertekend, zal de bijdrage voor het programmamanagement worden voortgezet (€ 5.000) en doorgegaan met projecten als de Limes Bubble Barrier. Deze projecten zijn opgenomen in het nieuwe Uitvoeringsprogramma 2021-2025. Centraal staat hierin de door-ontwikkeling van genoemde ambitie. Dit betekent een accentverschuiving van het versterken van de groene, recreatieve stad-landverbindingen naar het meer aandacht vragen voor de verdere verstedelijking, de landbouwtransitie, de energietransitie en de klimaatverandering.
Vergroten betrokkenheid bij de leefomgeving Onder de noemer ‘Meedoen met groen’ wordt het adopteren van groen ook in 2022 weer onder de aandacht gebracht. Inwoners van Voorschoten nemen op steeds meer locaties het beheer van de gemeente over voor het groen in hun leefomgeving (Meedoen met groen). Jaarlijks komen er vijf locaties bij waar inwoners het groen adopteren. Inmiddels wordt circa 1,3 hectare beheerd door inwoners. Inwoners worden daarbij actief ondersteund door de gemeente. Er wordt door de inwoners een hogere kwaliteit behaald en de sociale samenhang in de buurt versterkt. Naast het geadopteerde groen worden ook diverse boomspiegels en geveltuinen door inwoners onderhouden. De komende jaren wordt deze ondersteuning voorgezet.
Uitbreiden voedselplekken voor bijen De bij wordt door de gemeente als indicator gebruikt voor de biodiversiteit. De gemeente heeft haar beheer en de inrichting van het openbaar groen beoordeeld op bij-vriendelijkheid. In 2022 wordt ingezet op het vergroten van de voedselplekken van bijen, door op diverse locaties gazon om te vormen naar gras met kruiden en bloemen. Daarnaast wordt bij de vervanging van groen gekozen voor minimaal 50% aan bij-vriendelijke beplanting welke bloeien in diverse periode. Hierdoor neemt de biodiversiteit in Voorschoten met kleine stapjes toe.
Samenwerkingsverbanden
Naam
Landschapstafel Duin, Horst en Weide
Juridische vorm
Samenwerkingsverband
Vestigingsplaats
Leischendam-Voorburg (Financiën zijn hier ondergebracht)
Bestuur en toezicht
De Landschapstafel is de bestuurlijke samenwerking van 6 gemeenten (Den Haag, Leiden, Leidschendam-Voorburg, Voorschoten, Wassenaar en Zoetermeer), maatschappelijke organisaties en ondernemers. Elke gemeente is verantwoordelijk voor de uitvoering van zijn eigen projecten.
68
Doelstelling
Behoud en ontwikkeling van de kwaliteiten van Duin Horst & Weide, gericht op waarborgen van authenticiteit, versterken van de vitaliteit en het vergroten van de leefbaarheid. Er is een gemeenschappelijk uitvoeringsprogramma, het Meerjarenprogramma Duin Horst & Weide. De provincie Zuid-Holland heeft 50% cofinanciering toegezegd voor uitvoering van het programma.
Naam
Leidsche Ommelanden
Juridische vorm
Samenwerkingsverband
Vestigingsplaats
Leiden
Bestuur en toezicht
Stuurgroep Leidsche Ommelanden met daarin wethouders van acht deelnemende gemeenten en een vertegenwoordiger namens de samenwerkende Agrarische natuurverenigingen.
Doelstelling
Toekomstbestendige kwaliteitsimpuls voor behoud en toegankelijk maken van het landschap in de Leidse regio. Deelnemende gemeenten voeren projecten uit op het gebied van recreatie en biodiversiteit.
Wat gaat het kosten? Tabel Wat gaat het kosten? Programma 5 Sport, cultuur en recreatie Programma: P5 Sport, cultuur en
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
Baten
247
40
0
0
0
0
Lasten
-214
-241
-244
-244
-204
-204
Saldo
33
-201
-244
-244
-204
-204
Baten
49
49
49
49
49
49
Lasten
-872
-1.230
-1.010
-699
-698
-680
Saldo
-823
-1.181
-960
-649
-649
-630
5.3 Cultuurpresentatie,-prod.en- Baten
55
70
70
70
70
70
Lasten
-282
-246
-175
-174
-174
-174
Saldo
-227
-176
-105
-104
-104
-104
Baten
0
0
0
0
0
0
Lasten
-11
-8
-8
-8
-8
-8
Saldo
-11
-8
-8
-8
-8
-8
Baten
27
26
26
26
26
26
Lasten
-209
-225
-225
-225
-225
-225
Saldo
-181
-199
-199
-199
-199
-199
Baten
18
62
62
62
62
62
Lasten
-383
-413
-380
-513
-513
-513
Saldo
-364
-351
-318
-451
-451
-451
recreatie ( "-"= nadeel / "+"= voordeel ) bedragen x € 1.000
5.1 Sportbeleid en activering
5.2 Sportaccommodaties
particip 5.4 Musea
5.5 Cultureel erfgoed
5.6 Media
69
5.7 Openbaar groen,
Baten
67
485
60
60
60
60
(openlucht)recreatie
Lasten
-2.571
-3.185
-2.822
-2.799
-2.818
-2.821
Saldo
-2.504
-2.700
-2.762
-2.739
-2.758
-2.761
Totaal baten
Baten
464
732
267
267
267
267
Totaal lasten
Lasten
-4.541
-5.546
-4.864
-4.662
-4.640
-4.624
Saldo van baten en lasten
Saldo
-4.077
-4.814
-4.596
-4.394
-4.373
-4.357
Toelichting op mutatie (verhoging/verlaging) begroot 2022 ten opzichte van begroot 2021 in taakvelden groter of gelijk aan € 50.000
Taakveld 5.2 Sportaccommodaties (voordeel € 220.000) Ten opzichte van 2021 is er in 2022 per saldo sprake van een voordeel van € 220.000. Dit wordt verklaard door incidenteel hogere onderhoudslasten voor sportvelden in 2021 van € 156.000 (€ 120.000 overheveling uit de jaarrekening 2020 voor rubberkorrels en € 36.000 incidenteel onderhoud in 2021). Daarnaast is de exploitatiebijdrage aan het zwembad conform het rapport ‘zwemmen’ in 2022 € 47.000 lager dan in 2021. Ten slotte zijn de rentelasten in 2022 € 20.000 lager.
Taakveld 5.3 Cultuurpresentatie, -productie en -participatie (voordeel € 71.000) Het voordeel wordt verklaard door incidentele uitgaven in 2021, waaronder het openhouden van het cultureel centrum (€ 30.000), het opstellen van de Cultuurvisie (€ 15.000) en compensatie in verband met Corona (€ 25.000).
Taakveld 5.7 Openbaar groen, (openlucht)recreatie (nadeel € 62.000) Ten opzichte van 2021 is er in 2022 per saldo sprake van een nadeel van € 62.000. Dit wordt grotendeels verklaard door de extra afschrijvingslasten (nadeel € 77.000) bij tractie. Dit nadeel wordt vervolgens deels gecompenseerd door lagere onderhoudslasten die in de Begroting 2021 incidenteel zijn bijgeraamd voor het project Leidseweg Noord (voordeel € 40.000). Overige kleine verschillen (nadeel € 25.000)
70
P6 Sociaal Domein
Wat willen we bereiken ? Inwoners zijn zelfredzaam en kunnen zo lang mogelijk de regie over hun eigen leven houden;
Inwoners groeien gezond en veilig op en kunnen zich maximaal ontwikkelen;
Voorschoten is veilig en er is sociale cohesie;
Er is een duurzaam systeem voor zorg en ondersteuning. De ondersteuning vindt dicht bij huis plaats;
Inwoners die hulp nodig hebben, krijgen de juiste ondersteuning op tijd.
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
Inwoners worden steeds ouder en wonen steeds
We zetten stevig in op preventie, het verder
langer thuis. De opgave hieruit voortvloeiend is
versterken en het bieden van een sluitend netwerk
groot en complex en de kosten stijgen nog steeds.
rondom inwoners.
De druk op kwalitatief goede én betaalbare zorg blijft
Door het vroeg signaleren en het snel oplossen van
toenemen.
problemen, kunnen later kostbare zorgtrajecten (maatwerkvoorzieningen) worden voorkomen. Dit
Steeds meer mensen met een psychische
zorgt voor het verkrijgen van meer grip op de
kwetsbaarheid gaan/ blijven zo gewoon
kosten.
mogelijk wonen in de wijk. Dit is ingegeven vanuit landelijke ontwikkelingen dat
Het bieden van een laagdrempelige loketfunctie,
alle mensen een volwaardige plek in de samenleving
fysiek, digitaal en telefonisch bij Voorschoten Voor
moeten hebben. Deze
Elkaar waar inwoners met hun hulpvragen terecht
ontwikkelingen betekenen een grote uitdaging voor
kunnen.
de gemeente die voor deze groep mensen passende ondersteuning moeten
Stichting Voorschoten voor Elkaar geeft vanuit haar
organiseren.
opdracht van de gemeente invulling aan het terugdringen van het beroep op maatwerkvoorzieningen om hiermee de kosten voor
71
de gemeente beter beheersbaar te krijgen. Zij doen dit onder andere door vroegsignalering, bieden van ondersteuning, het vergroten van de zelfredzaamheid en de inzet van algemene, laagdrempelige, collectieve voorzieningen.
Stichting Voorschoten voor Elkaar brengt Voorschotenaren met elkaar in contact en ondersteunt hen thuis en in de wijk.
In 2021 wordt ook verder uitgelijnd hoe de lokale toegang goed kan aansluiten op de samenwerking voor het sociaal domein in de Leidse regio.
Toelichting Waar de eigen kracht en het netwerk niet toereikend zijn kunnen inwoners terecht bij de brede welzijnsorganisatie en de gemeente voor ondersteuning. In 2021 wordt samen met Voorschoten Voor Elkaar en andere maatschappelijke partners verder gewerkt aan het verstevigen van het lokale welzijnsnetwerk. De samenwerkingsafspraken en werkprocessen in de keten voor inwoners van 0-100 jaar worden verder vormgegeven. Dit zorgt voor het verkrijgen van meer grip op de kosten.
Voor het verder versterken van de toegang is er in 2022 een professioneel jeugdteam binnen Voorschoten voor Elkaar, waarin alle vormen van jeugdhulp en -ondersteuning zitten waar geen indicatie voor nodig is. Hierbij staan naast preventie en vroegsignalering het normaliseren en demedicaliseren centraal. Verder is de toegang versterkt met GGZ expertise 18 + zodat eerder de aanwezigheid van psychiatrische componenten in een melding wordt herkend.
Samen met de Leidse regio word per 1 januari 2022 "GGZ in de wijk" ingezet met als doel een sluitend netwerk van GGZ in Voorschoten.
In 2021 zijn wat kleine acties geweest die we kunnen scharen onder de pilot Noord-Hofland samen met partners als met de woningbouwcoöperaties en Voorschoten Voor Elkaar. Extra budget is hiervoor niet aangevraagd en ook niet noodzakelijk geweest. Gezien de corona-periode hebben we goed gekeken naar wat er kon en wat noodzakelijk was en zoveel mogelijk aangesloten op de behoefte van inwoners en wijken. De samenwerking met partijen in het veld werkt goed en zetten we in 2022 verder door. Wederom zullen er kleinschalige activiteiten en samenwerkingen worden opgestart. Meer uitvoering zal vorm krijgen in samenspraak met samenwerkingspartners. Indien nodig stellen we hier een actieplan voor op.
72
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.2 Wijkteams Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
Inwoners worden steeds ouder en wonen steeds
Waar de eigen kracht en het netwerk niet toereikend
langer thuis. De opgave hieruit voortvloeiend is
zijn bieden we inwoners ondersteuning.
groot en complex en de kosten stijgen nog steeds. Het bieden van één laagdrempelige loketfunctie De druk op kwalitatief goede én betaalbare zorg blijft
fysiek, digitaal en telefonisch bij Voorschoten Voor
toenemen.
Elkaar.
Integraal werken volgens het principe van één huishouden, één plan, één regisseur.
Hulpvragen worden zo licht mogelijk opgelost zonder zware oplossingen te mijden als dit nodig is.
Toelichting We zorgen voor een heldere aanmeldroute en éénduidige werkwijze in het gehele sociale domein.
Daarnaast is ook casus- en procesregie van belang. We zorgen voor duidelijke afspraken met netwerkpartners over wie de regie heeft en wat er dan van deze regisseur wordt verwacht. Daarbij wordt ook ingezet op de samenwerking met het omliggende veld zoals huisartsen en scholen. Hierbij worden ook ACT-ers ingezet op adviseren, coördineren en transformeren van professionals en het voeren van procesregie.
In 2022 wordt ook verder uitgelijnd hoe de lokale toegang goed kan aansluiten op de samenwerking voor het sociaal domein in de Leidse regio.
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.3 Inkomensregelingen Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
Het rijk stuurt op het terugdringen door gemeenten
Zorgen voor financiële zelfredzaamheid door het
van het aantal uitkeringsgerechtigden door middel
geven van inkomensondersteuning aan wie dat nodig
van financiële prikkels.
heeft, waarbij speciale aandacht uitgaat naar
73
ondersteuning van minima en naar Er is een toenemende vraag van werkenden naar
schuldhulpverlening.
ondersteuning op het gebied van schuldhulpverlening en minimabeleid.
Het uitvoeringsplan financiële zelfredzaamheid voor een integrale aanpak binnen het sociaal domein van armoede- en schuldenproblematiek wordt uitgevoerd.
Uitvoering Minimabeleid inclusief kindpakket, de armoede monitor wordt uitgevoerd.
Toelichting Het aantal uitkeringsgerechtigden is, na een aantal jaren van daling, ongeveer gelijk gebleven. Het gebruik van minimaregelingen is niet gestegen. Wel heeft een deel van de inwoners als gevolg van de coronacrisis gebruik moeten maken van aanvullende steunmaatregelen als de TONK en/of de Tozo.
Inkomensondersteuning Met het verstrekken van uitkeringen worden inwoners die niet over de middelen beschikken om in de noodzakelijke kosten van het bestaan te voorzien, een (gemeentelijke) ondersteunende voorziening op maat verstrekt. Om uitstroom te bevorderen en instroom te beperken is het re-integratie- en participatiebeleid 20192022 geïntroduceerd. Hierop wordt bij taakveld 6.5 een nadere toelichting gegeven.
Financiële zelfredzaamheid Het plan van aanpak financiële zelfredzaamheid richt zich op inwoners die in armoede leven en inwoners die risico lopen om in armoede terecht te komen. Dit zijn bijvoorbeeld inwoners met een inkomen tot 130% van de bijstandsnorm, werkende armen, kinderen die opgroeien in armoede en mensen met schuldenproblematiek. In brede zin is armoede het gevoel dat mensen niet volwaardig mee kunnen doen in de samenleving door financiële belemmeringen.
In 2021 wordt een vervolg gegeven aan de uitvoering van dit plan. Speerpunten hierbij zijn: vroegsignalering van bewoners met betalingsachterstanden, de armoederegisseur en een betere integrale samenwerking opzetten tussen de verschillende partijen en disciplines, waardoor de inwoner met schulden eerder gehoor vindt. Belangrijk is om de wijkteams en scholen hierbij ook te betrekken.
Ook in het beleidsplan schuldhulpverlening 2021-2024 is aandacht voor het versterken van de financiële (zelf)redzaamheid van inwoners. Bijvoorbeeld door financiële educatie en het bieden van informatie en advies bij life-events.
Uitvoering minimabeleid Het minimabeleid zorgt voor belangrijke ondersteuning, het mee kunnen doen, het beperken van intergenerationele armoede en heeft invloed op de mate waarin werken loont. Dit draagt bij aan de financiële zelfredzaamheid van de inwoners.
74
Er is mede door het huidige minimabeleid gebleken dat werken vanuit de bijstand altijd loont in de gemeente Voorschoten. Landelijke en gemeentelijke regelingen samen, zorgen er voor dat huishoudens (meer) ruimte overhouden voor het doen van vrije bestedingen.
Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
Voorgaande laatst bekende
Laatst
Landelijk
bekende vergelijking realisatie
cijfer
4%
4%
6%
(2018)
(2019)
(2019)
realisatie
23
27
Kinderen in uitkeringsgezin % kinderen tot 18 jaar
Personen met een
Aantal per 1.000 inwoners
CBS
CBS
209,6
bijstandsuitkering
332,4
459,7
(2020)
(2020)
Toelichting beleidsindicatoren 23
Kinderen in uitkeringsgezin
Het percentage kinderen tot 18 jaar die in een gezin leven dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen. Bijstandshuishouden is een huishouden waarvan minimaal één lid een bijstandsuitkering ontvangt. Onder bijstand wordt hier uitkeringen aan huishoudens op grond van de Wet werk en bijstand (WWB, tot 2015) en de Participatiewet (vanaf 2015) en het Besluit bijstandsverlening zelfstandigen 2004 (Bbz) verstaan. De cijfers zijn afkomstig van het CBS.
De economie is verder aangetrokken tot en met 2019. Dit blijkt landelijk uit een dalend aantal werklozen en een stijgend aantal banen en vacatures. Het aantal personen met een bijstandsuitkering daalde ook in die periode; dit komt doordat de aantrekkende economie meer banen oplevert, en dat de doelgroep met een participatiewet uitkering door het nieuwe plan van aanpak arbeidsmarktoffensief vanaf 2019 zich met name op deze problematiek richt, er wordt gestreefd naar een verdere daling van het aantal personen met een uitkering in 2020. Doelgroepen die hiermee richting werk moeten worden begeleid bestaan uit personen die ouder dan 18 zijn, langer in een uitkeringssituatie verkeren en statushouders. De situatie in 2020 is als gevolg van de Corona-pandemie veranderd, welke gevolgen dit heeft voor omvang van het bijstandsbestand en van kinderen in een uitkeringsgezin is nog niet bekend. 27
Personen met een bijstandsuitkering
Het aantal personen met een uitkering op grond van de Wet werk en bijstand (WWB, t/m 2014) en de Participatiewet (vanaf 2015). De uitkeringen (leefgeld) aan personen in een instelling, de elders verzorgden, zijn niet inbegrepen. Ook de uitkeringen aan dak- en thuislozen zijn niet inbegrepen.
De economie is verder aangetrokken. Dit blijkt landelijk uit een dalend aantal werklozen en een stijgend aantal banen en vacatures. Het aantal personen met een bijstandsuitkering daalt inmiddels; dit komt doordat de aantrekkende economie meer banen oplevert, en dat de doelgroep met een participatiewet uitkering door het nieuwe plan van aanpak arbeidsmarktoffensief vanaf 2019 zich met name op deze problematiek richt, er wordt
75
gestreefd naar een verdere daling van het aantal personen met een uitkering in 2022. Doelgroepen die hiermee richting werk moeten worden begeleid bestaan uit personen die ouder zijn, langer in een uitkeringssituatie verkeren en statushouders.
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.4 Begeleide participatie Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022 Het Re-integratie-en Participatiebeleid 2019-2022 wordt voor de vrijwillige participatie geïmplementeerd door Voorschoten voor Elkaar. Mensen die niet naar betaald werk begeleid kunnen worden zullen zoveel mogelijk naar vrijwilligerswerk bemiddeld worden.
Monitoring en evaluatie van Re-integratiebeield en Participatiebeleid.
Maatwerk op grond van Beschut werk in het kader van de Participatie wet voor de nieuwe doelgroep bij DZB Leiden.
Toelichting Inwoners met een relatief korte afstand tot de arbeidsmarkt van maximaal 24 maanden, worden binnen het onderdeel re-integratie begeleid naar (regulier) werk. Daarnaast vallen ook inwoners met een indicatie (doelgroepenregister, nieuw beschut werk), binnen dit onderdeel. Tijdens de uitvoering van het Re-integratieen Participatiebeleid 2019-2022 wordt aandacht besteed aan monitoring enerzijds, en evaluatie anderzijds. Dit om zo goed mogelijk in te kunnen spelen op zaken als (exogene) ontwikkelingen, de vraag van de arbeidsmarkt en de samenstelling van het bijstandsbestand.
Maatwerk op grond van Beschut werk in het kader van de Participatie wet voor de nieuwe doelgroep Werk is niet alleen van belang om in het eigen levensonderhoud te voorzien, maar draagt ook bij aan persoonlijke ontwikkeling, maatschappelijke betrokkenheid en sociale contacten. Doel is om zoveel mogelijk mensen te bemiddelen naar een betaalde baan. Daarbij is er extra aandacht voor mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt. In sommige gevallen is de stap naar een betaalde baan (nog) niet mogelijk. Daar waar (betaalde) arbeid op een reguliere werkplek (nog) niet tot de mogelijkheden behoort, wordt een passend alternatief geboden bij DZB Leiden, zodat inwoners meedoen en de kans krijgen zich te ontwikkelen. Denk hierbij aan beschut werk en maatschappelijke participatie.
76
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.5 Arbeidsparticipatie Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
Het arbeidsmarktbeleid 2019-2022 leidt tot een
Inkoop van trajecten die leiden naar participatie en
aparte aanpak van personen die reïntegreren naar
zelfredzaamheid van inburgeraars zoals
werk en degenen die in staat worden gesteld te
statushouders en gezinsmigranten. Verstevigen van
participeren in de samenleving.
het netwerk voor deze groep.
Veranderopgave Inburgering: wijziging Wet
Uitvoering arbeidsmarktbeleid en re-integratiebeleid.
Inburgering per 1 januari 2022. Aansluiting zoeken met de Leidse regio, bijvoorbeeld Het Rijk stelt financiële middelen ter beschikking aan
door verbinding met Economie071 Leidse regio.
de arbeidsmarktregio om samenwerking te verstevigen.
Toelichting Wijziging wet Inburgering Doel van deze wet is dat alle nieuwkomers met een inburgeringsplicht zo snel mogelijk Nederlands leren spreken en schrijven op het voor hen hoogst haalbare niveau en hen daarmee te laten participeren in de samenleving.
Vanaf 1 januari 2022 gaat de nieuwe Wet inburgering in. Belangrijkste wijziging ten opzichte van de huidige wet, is dat de regiefunctie weer bij de gemeente komt te liggen. De gemeente is dan ook verantwoordelijk voor de inkoop en het aanbod van de inburgeringstrajecten. Daarbij dient ‘werk’ en niet ‘taal’ leidend te zijn bij de participatie van inburgeraars. Inkoop vindt plaats in samenwerking met Wassenaar, Voorschoten en Leidschendam-Voorburg met ondersteuning van de arbeidsmarktregio.
Re-integratie en participatie Het Re-integratie- en Participatiebeleid 2019-2022 wordt verder uitgevoerd. Onderdeel van het re-integratieen participatiebeleid is een splitsing tussen re-integratie en participatie. Deze splitsing zorgt voor een betere focus op cliënten die begeleid worden vanuit Werk (re-integratie) en cliënten waarbij er wordt ingezet op meedoen in de maatschappij (participatie). Cliënten binnen participatie worden begeleid vanuit Inkomen. Zoals aangegeven bij taakveld 6.3, is het bijstandsbestand ongeveer gelijk gebleven. Daarmee hangt samen dat een aantal inwoners door de coronacrisis werkloos is geraakt of van werk naar werk bemiddeld wil dan wel moet worden. In samenwerking met de arbeidsmarktregio (zie hieronder) wordt hierop ingezet.
77
Arbeidsmarktregio De gemeenten Leidschendam-Voorburg, Voorschoten en Wassenaar zijn onderdeel van de arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal (hierna: ZHC). In de praktijk blijken er echter ook veel cliënten geplaatst te worden in andere arbeidsmarktregio’s. Daarom wordt ook aansluiting gezocht bij de Leidse regio en de regio Haaglanden. Binnen ZHC wordt door middel van verschillende activiteiten en projecten het hoofd geboden aan de gevolgen van de coronacrisis. Zo wordt vanuit zowel de gemeente als de regio ingezet op kwetsbare doelgroepen en is een regionaal mobiliteitsteam (RMT) opgezet dat zich onder andere richt op om- en bijscholing van werkzoekenden en te helpen van werk naar werk. Hiermee wordt de stijging van het aantal bijstandsuitkeringen zoveel als mogelijk beperkt. Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
Voorgaande laatst bekende
Laatst
Landelijk
bekende vergelijking realisatie
cijfer
466,6
795,9
realisatie
21
Banen
Aantal per 1.000 inwoners
LISA
441,2
in de leeftijd 15 – 65 jaar 24
Netto arbeidsparticipatie
% van de werkzame
(2020) CBS
68,8%
beroepsbevolking ten
69,4%
68,4%
(2020)
(2020)
opzichte van de beroepsbevolking 26
28
Werkloze jongeren
% 16 t/m 22 jarigen
Lopende re-
Aantal per 1.000 inwoners
integratievoorzieningen
van 15 - 65 jaar
CBS
CBS
1%
1%
2%
(2018)
(2019)
(2019)
338,4
151,8
202,0
(2018)
(2020)
(2020)
Toelichting beleidsindicatoren 21
Banen
Onder een baan wordt een vervulde positie verstaan. Dit betreffen zowel fulltimers, parttimers als uitzendkrachten. De indicator betreft het aantal banen per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 tot en met 65 jaar. 24
Netto arbeidsparticipatie
Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de (potentiële) beroepsbevolking. 26
Werkloze jongeren
Personen van 16 t/m 22 jaar die als werkzoekende staan ingeschreven bij het UWV Werkbedrijf en tegelijkertijd geen baan hebben als werknemer volgens de Polisadministratie. Tot en met 2015 zijn de cijfers van deze indicator afkomstig van het Verwey-Jonker Instituut - Kinderen in Tel. De cijfers vanaf 2016 zijn afkomstig van het CBS. 28
Lopende re-integratievoorzieningen
Het aantal reintegratievoorzieningen, per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15-65 jaar.
78
De economie is nog verder aangetrokken. Dit blijkt uit een dalend aantal werklozen en een stijgend aantal banen. Het lopende re-integratiebeleid voorziet in het begeleiden van personen naar werk door het actief koppelen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt. Dergelijke inspanningen worden vastgelegd en verantwoord door het opvoeren van een re-integratievoorziening, het aantal geregistreerde voorzieningen ligt hoger dan de streefwaarde. De gevolgen van de Corona-pandemie op deze cijfers voor de komende jaren zijn nog niet bekend.
Samenwerkingsverbanden
Naam
Gezamenlijke afdeling werk en inkomen
Juridische vorm
Samenwerking op basis van een overeenkomst
Vestigingsplaats
Leidschendam-Voorburg
Bestuur en toezicht
Het samenwerkingsverband heeft geen eigen bestuur waarin bestuurders van de gemeenten zitting hebben.
Doelstelling
Per 1 januari 2012 zijn de gemeenten Voorschoten, Leidschendam-Voorburg en Wassenaar een samenwerkingsovereenkomst aangegaan om de werkzaamheden en dienstverlening op het gebied van Werk en Inkomen door de gemeente Leidschendam-Voorburg te laten verzorgen. De samenwerking is per 1 juli 2017 in een geactualiseerde overeenkomst voortgezet.
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
Mensen worden steeds ouder en blijven langer
Kostenbesparende maatregelen Wmo en
vitaal, waardoor zij langer thuis blijven wonen.
zelfredzaamheid.
Hierdoor stijgt het beroep op de duurdere maatwerkvoorzieningen die nodig zijn om langer
Opzetten van collectieve voorzieningen zoals
thuis te wonen.
scootmobielpool.
In afwachting op landelijke discussie over de nieuwe
Mensen vroegtijdig informeren en adviseren over
wet- en regelgeving blijft een focus nodig op het
zelfredzaamheid
stimuleren van de zelfredzaamheid van de inwoners in Voorschoten.
Collectieve voorlichting aan bewoners en
79
samenleving over levensloopbestendig wonen
Toelichting Kostenbesparende maatregelen en zelfredzaamheid Zie hiervoor taakveld 6.71.
Een grotere groep mensen doet een beroep op de duurdere maatwerkvoorzieningen. Het verkrijgen van meer grip op de kosten in het Sociaal Domein wordt daarom steeds belangrijker. Ook onder invloed van het abonnementstarief blijven de kosten van de woningaanpassingen hoog. Echter deze kostenstijging is onder invloed van andere factoren zoals o.a. de krappe woningmarkt. We gaan voorlichting geven over veilig en levensloopbestendig wonen aan inwoners en de samenleving.
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.71 Maatwerkdienstverlening 18+ Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022 Kostenbesparende maatregelen Wmo en
Mensen worden steeds ouder en blijven langer
zelfredzaamheid
vitaal, waardoor zij langer thuis blijven wonen. Hierdoor stijgt het beroep op de duurdere
Uitvoering beleidsplan Schuldhulpverlening 2021-
maatwerkvoorzieningen die nodig zijn om langer
2025.
thuis te wonen. Verordening Wmo wordt in 2022 aangepast aan In afwachting op landelijke discussie over de nieuwe
decentralisatie opgave van 1-1-2023.
wet- en regelgeving blijft een focus nodig op het stimuleren van de zelfredzaamheid van de inwoners.
We bereiden in 2021 de decentralisering voor van de maatschappelijke zorg en beschermd wonen.
Toelichting Kosten besparende maatregelen en zelfredzaamheid In afwachting van het herzien van het abonnementstarief door de landelijke overheid blijft het noodzakelijk de focus te houden op de zelfredzaamheid van de inwoners.
De Wmo-uitgaven stijgen nog harder dan de kosten voor de jeugdzorg. Deze stijging wordt met name veroorzaakt door het beroep op maatregelen m.b.t. huishoudelijke hulp en de toenemende
80
vergrijzing. Voor de Wmo stegen de nettolasten van gemeenten in 2019 met € 594 miljoen ten opzichte van het jaar daarvoor. In 2020 zijn ook de lasten voor de Wmo aanzienlijk gestegen, zoals ook blijkt uit het Dashboard Sociaal Domein. Ook op het gebied van de Wmo wordt er hard gewerkt aan maatregelen om deze kosten naar beneden te krijgen. Daarnaast wordt de formatie van het nieuwe kabinet en de mogelijke gevolgen daarvan voor het abonnementstarief nauwlettend in de gaten gehouden.
Door de invoering van abonnementstarieven van de Wmo en de toenemende vergrijzing zijn er flinke tekorten ontstaan. De Raad heeft besloten om een pakket aan maatregelen te treffen om de kostenstijging te beperken. In dit voorstel wordt onder andere een extra (maar vrijwillig) beroep gedaan op de zelfredzaamheid van de client en in samenspraak gekeken of de persoon zelf mee kan betalen aan de Wmovoorzieningen. Het saldo van uitgaven en inkomsten behorende bij dit voorstel, zijn vooralsnog voorzichtig ingeschat op € 150.000 positief. De definitieve cijfers zijn in deze begroting verwerkt.
Abonnementstarief Per 1-1-2019 is een nieuw tarief voor de eigen bijdrage voor Wmo voorzieningen ingevoerd. We monitoren de financiële gevolgen op de voet via het dashboard Sociaal Domein.
Zelfredzaamheid Langer thuis wonen De zorg wordt intensiever voor een grotere groep zeer oude mensen. We anticiperen hierop met preventieve maatregelen voor de vitale ouderen en met betere samenwerking met het voorveld om de zorg voor de zeer ouderen te versterken, maar ook de diverse innovatieve collectieve voorzieningen op te stellen.
Inkoop We anticiperen op de decentralisatie van beschermd wonen en de maatschappelijke zorg door begeleiding en huishoudelijke ondersteuning opnieuw in te kopen in de Leidse regio. Deze inkoop loopt gelijk met de decentralisatie van Beschermd Wonen. Dit inkoopproces zal in 2022 afgerond worden. De voorwaarde bij de nieuwe inkooptrajecten en het omklappen naar de Leidse regio is dat de maatwerkdienstverlening, waaronder ook de schuldproblematiek, beter moeten aansluiten op het voorveld.
In samenwerking met Voorschoten voor elkaar worden nieuwe combinaties van maatwerk en voorliggende voorzieningen ontwikkeld. Het doel is om met zorgcombinaties niet alleen het gebruik van de maatwerkvoorzieningen te verminderen, maar ook de op- en afschaling van zorg te vergemakkelijken.
Bij alle ontwikkelingen is het opstellen van een nieuwe verordening een logisch gevolg.
Schuldhulpverlening In 2021 is het nieuwe beleidsplan schuldhulpverlening vastgesteld door de gemeenteraad. Komende jaren wordt gewerkt aan de ambitie uit dit beleidsplan: meer inwoners van de gemeente Voorschoten zijn (duurzaam) schuldenvrij. Om dit te bereiken worden onder andere ingezet op het voorkomen en anders vroegtijdig signaleren van betaalachterstanden en het verlagen van stress onder inwoners met financiële problemen.
81
Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
Voorgaande laatst bekende
Laatst
Landelijk
bekende vergelijking realisatie
cijfer
540
700
(2020)
(2020)
realisatie
32
Cliënten met een
Aantal per 10.000 inwoners GMSD
470
maatwerkarrangement WMO
Toelichting beleidsindicatoren 32
Cliënten met een maatwerkarrangement WMO
Aantal per 10.000 inwoners in de betreffende bevolkingsgroep. Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wmo. Voor de Wmo-gegevens geldt dat het referentiegemiddelde gebaseerd is op 327 deelnemende gemeenten.
Het totaal aantal inwoners dat gebruik maakt van een maatwerkarrangement WMO is gestegen.
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.72 Maatwerkdienstverlening 18Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
De kosten voor jeugdhulp stijgen. Er wordt steeds
In 2022 wordt prioriteit gegeven aan de
vaker, langer en intensiever gebruik gemaakt van
kostenbesparende maatregelen jeugdhulp
(voornamelijk ambulante) professionele hulp en steun bij opvoed- en opgroeiproblemen. Uitdaging voor 2022 is om verder te gaan met het keren van het tij qua kosten, of in ieder geval met het afvlakken van de groeicurve zodat de kosten beheersbaar worden en de kwaliteit van zorg op peil blijft.
Toelichting Kostenbesparende maatregelen jeugdhulp We komen structureel voor Jeugd en Wmo 1 tot 1,5 miljoen euro te kort. De stijgende kosten voor jeugdhulp leiden tot een structurele bijstelling van € 624.000. Hierbij is uitgegaan van het resultaat over 2020. Dat is te wijten aan een combinatie van factoren en ook de coronacrisis draagt hier niet aan bij. Ten grondslag aan de groeiende lasten binnen het sociaal domein ligt dat het Rijk de gemeenten te weinig geld heeft gegeven om deze taken uit te kunnen voeren bij
82
de overdracht van deze taken naar de gemeenten.
Dat komt ook naar voren in het AEF rapport, een onderzoek in opdracht van minister Ollongren naar de financiële positie van gemeenten om in beeld te brengen of middelen voldoende waren om taken uit te voeren. Het onderzoek naar de tekorten in de jeugdzorg toont aan dat de structurele tekorten voor dit specifieke onderwerp aanzienlijk zijn; het structurele tekort voor alle gemeenten in Nederland wordt geschat op een bedrag tussen € 1,6 miljard en € 1,8 miljard per jaar. Het onderzoek ‘Roeien met te korte riemen’ van Bureau Berenschot in opdracht van de provincie Zuid-Holland laat eenzelfde beeld zien.
Daarnaast zien we dat een groeiend aantal kinderen jeugdhulp nodig heeft en dat wachtlijsten langer worden. Deze trend is in het hele land terug te zien. Net als het feit dat kinderen langer in een zorgtraject zitten. De nettolasten voor de jeugd stegen over 2019 landelijk met 531 miljoen euro. Ook de gemeente Voorschoten heeft daarmee te maken.
Het college neemt kostenbesparende maatregelen om deze kosten zoveel mogelijk te beperken. In deze begroting zijn al twee maatregelen benoemd om de kosten voor jeugdzorg terug te dringen. Er volgen nog meer maatregelen om de kosten voor de jeugdzorg terug te dringen. Hiertoe is een apart plan voorbereid, waar de raad in het najaar van 2021 separaat over is geïnformeerd. Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
Voorgaande laatst bekende
Laatst
Landelijk
bekende vergelijking realisatie
cijfer
realisatie
29
Jongeren met jeugdhulp
% van alle jongeren tot 18 CBS jaar
8,7%
11,4%
11,9%
(2020)
(2020)
Toelichting beleidsindicatoren 29
Jongeren met jeugdhulp
Het percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. Jeugdhulp is de hulp en zorg zoals deze bedoeld en beschreven is in de Jeugdwet (2014). Het betreft hulp en zorg aan jongeren en hun ouders bij psychische, psychosociale en of gedragsproblemen, een verstandelijke beperking van de jongere, of opvoedingsproblemen van de ouders.
Jeugdigen/gezinnen uit Voorschoten weten de toegang tot jeugdhulpvoorzieningen steeds beter te vinden. Jeugdhulp is een open einde regeling en aantallen jeugdigen in jeugdhulp en kosten van trajecten kunnen variëren.
Een afname van het aantal jeugdigen in de jeugdhulp door (preventieve) maatregelen wordt nagestreefd, hiervoor is het actieplan jeugdhulp opgesteld. De maatregelen hierin worden uitgevoerd, in het najaar van 2021 zijn aanvullende maatregelen aan de raad voorgelegd.
83
Wat gaan we daarvoor doen ?
6.81 Geëscaleerde zorg 18+ Belangrijkste ontwikkelingen 2022
Belangrijkste resultaten 2022
De decentralisatie van Beschermd Wonen en
Implementatie lokaal uitvoeringsplan
Maatschappelijke Opvang (Maatschappelijke zorg)
Maatschappelijke Zorg. Voldoende voorbereid op de
vanuit centrumgemeente Leiden. We bereiden ons
decentralisatie opgave in samenwerking met de
hierop voor en passen ons lokaal beleid aan deze
Leidse regio.
ontwikkeling Er wordt uitvoering gegeven aan de Wet verplichte Hiervoor worden diverse maatwerkvoorzieningen
GGZ (WvGGZ)
ingekocht in de Leidse regio. (zie 6.6. en 6.71) Uitvoering suicidepreventieplan 2021/2022
Toelichting Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang Beschermd wonen is niet langer alleen een taak van de centrumgemeenten, maar een taak van alle gemeenten. Deze transitie van taken en verantwoordelijkheden zal een aantal jaren in beslag nemen. In de regionale beleidsvisie beschermd wonen en maatschappelijke opvang Leidse regio is afgesproken dat er in de Leidse regio vanaf 2020 wordt samengewerkt om deze transitie verder in te vullen.
In de drie regio's van Holland Rijnland lopen de middelen Beschermd Wonen/Maatschappelijke Opvang nog via centrumgemeente Leiden. Eind 2020 zal het Rijk met een objectief verdeelmodel gemeenten komen voor de te ontvangen middelen op dit gebied. De voorbereidingen op de decentralisatie van Beschermd Wonen (per 2022) en Maatschappelijke opvang (onbekend) zijn in volle gang in de regio’s van Holland Rijnland. In 2020 zijn er een aantal pilots van start gegaan die zich richten op de taken en verantwoordelijkheden die gedecentraliseerd worden. Hierbij valt te denken aan het toegangsproces, kennis over de doelgroep, knelpunten dakloosheid en de te realiseren en in te kopen voorzieningen. Ook wordt gewerkt aan de concretisering van de financiële gevolgen voor de gemeenten. Deze pilots zullen voortgezet worden in 2021 zodat we in 2022 voldoende zijn voorbereid op de decentralisatie opgave.
Suïcidepreventie 2021/2022 In 2021 is, in samenwerking met de Stichting 1-1-3, gestart het met suïcidepreventieplan om personen met suïcidale gedachten te kunnen helpen.
De gemeente Voorschoten kan in 2022 waar nodig de inwoner met suïcidale gedachten direct preventief helpen en begeleiden naar passende hulp en/of behandeling. Daarvoor behoudt, gebruikt en verbetert de gemeente de
84
infrastructuur die is opgezet binnen de ‘integrale aanpak psychosociale problemen 2021’ en bouwt verder aan de ketensamenwerking die in dat kader is uitgewerkt met gemeente, sociaal domein, huisartsen, politie, ggd en ggz. Verder wordt gemonitord hoe efficiënt de nieuwe aanpak suïcidepreventie is en wordt verder gebouwd aan de zogenaamde supranet community, waarin deze activiteiten samenkomen.
Wat gaan we daarvoor doen?
6.82 Geëscaleerde zorg 18Belangrijkste ontwikkelingen 2022 Het behouden van de trend dat steeds minder
Belangrijkste resultaten 2022 •
jeugdigen te maken krijgen met jeugdbescherming en/of jeugdreclassering.
Lokale implementatie en borging van Beter Samenspel
•
Versterken van het voorveld op het gebied van preventie
•
Q sturing
•
Contractmanagement, controle en verantwoording
Toelichting Het percentage jeugdigen dat te maken heeft met jeugdbescherming en/of jeugdreclassering is de afgelopen jaren gedaald. In de tweede helft van 2019 had 0.5% van het aantal jeugdigen in Voorschoten een jeugdbeschermingsmaatregel opgelegd gekregen. Het gaat dus om een klein percentage van het totaal aantal jeugdigen in Voorschoten (bron: Waar staat je gemeente). Ook in de indicatie en declaratiecijfers van het Service Bureau Haaglanden is een terugloop te zien. Dit zijn positieve ontwikkelingen, die passen bij het transformatiedoel om jeugdigen waar het kan, veilig en verantwoord is thuis te laten opgroeien en jeugdcriminaliteit te voorkomen.
In 2022 gaan we het programma Beter Samenspel verder lokaal implementeren en borgen, zodat de verbindingen tussen de Gecertificeerde Instellingen en het lokale jeugdteam verder worden verbeterd. De werkprocessen van de Jeugdbeschermingstafel worden verder doorontwikkeld. Dit moet er toe bijdragen dat op- en afschaling worden versoepeld, duurzame veiligheidspatronen worden gerealiseerd en eventuele terugval wordt voorkomen.
Daarnaast wordt in 2022 gewerkt aan sturing op de Q en contractmanagement, controle en verantwoording. Hierbij moet wel opgemerkt worden dat maatregelen opgelegd worden door de rechter en er dus vanuit de gemeenten beperkte sturing mogelijk is op de Q. Sturing zal dan ook met name plaatsvinden in de samenwerking met de GI’s en de samenhang met andere jeugdhulpvoorzieningen.
85
Beleidsindicatoren
Nr. Beleidsindicator
Eenheid
Bron
Voorgaande laatst bekende
Laatst
Landelijk
bekende vergelijking realisatie
cijfer
0%
1%
1%
(2018)
(2019)
(2019)
realisatie
22
Jongeren met een delict
% 12 t/m 21 jarigen
voor de rechter
Verwey Jonker Instituut Kinderen in Tel
30
31
Jongeren met
% van alle jongeren tot 18 CBS
jeugdbescherming
jaar
Jongeren met
% van alle jongeren van 12 CBS
jeugdreclassering
tot 23 jaar
0,6%
0,6%
1,2%
(2020)
(2020)
Geen data Geen data
0,4% (2017)
Toelichting beleidsindicatoren 22
Jongeren met een delict voor de rechter
Het percentage jongeren (12-21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen. Tot en met 2015 zijn de cijfers van deze indicator afkomstig van eht Verwey-Jonker instituut - Kinderen in Tel. De cijfers vanaf 2016 zijn afkomstig van het CBS. 30
Jongeren met jeugdbescherming
Jongeren met jeugdbescherming betreft jongeren tot 18 jaar die op enig moment in de verslagperiode een maatregel door de rechter dwingend opgelegd hebben gekregen. Jeugdbescherming is een maatregel die de rechter dwingend oplegt. Dat gebeurt als een gezonde en veilige ontwikkeling van een kind of jeugdige wordt bedreigd en vrijwillige hulp niet of niet voldoende helpt. Een kind of jongere wordt dan onder toezicht gesteld of onder voogdij geplaatst. In uitzonderlijke gevallen wordt de hulp of zorg voortgezet tot de leeftijd van 23 jaar. 31
Jongeren met jeugdreclassering
Het percentage jongeren (12-23 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (1223 jaar). Jeugdreclassering is een combinatie van begeleiding en controle voor jongeren vanaf 12 jaar, die voor hun 18e verjaardag met de politie in aanraking zijn geweest en een proces-verbaal hebben gekregen. Indien de persoonlijkheid van de dader of de omstandigheden waaronder het misdrijf is begaan daartoe aanleiding geven, bijvoorbeeld bij jongvolwassenen met een verstandelijke beperking, kan het jeugdstrafrecht eveneens worden toegepast op jongvolwassenen in de leeftijd 18 tot en met 23 jaar. De jongere krijgt op maat gesneden begeleiding van een jeugdreclasseringswerker om te voorkomen dat hij of zij opnieuw de fout ingaat. Jeugdreclassering kan worden opgelegd door kinderrechter of de officier van Justitie. Jeugdreclassering kan ook op initiatief van de Raad voor de Kinderbescherming in het vrijwillige kader worden opgestart. De begeleiding kan doorlopen tot de jongere 23 jaar wordt.
Over de indicator Jongeren met jeugdreclassering is geen data beschikbaar.
86
Over het percentage jeugd met een delict voor de rechter valt moeilijk iets te zeggen. Deze cijfers komen uit de Kinderen in Tel rapporten die één keer per twee jaar uitkomen en zijn procentueel dermate laag dat er geen trend in te ontdekken valt.
Zowel het percentage als het absolute aantal jongeren met een jeugdbeschermingsmaatregel en een jeugd reclasseringsmaatregel is de afgelopen jaren laag en stabiel. De werkprocessen rond de toegang tot het gedwongen kader jeugdhulp zijn de afgelopen jaren uitgekristalliseerd en beter afgestemd.
Verbonden partijen Tabel Verbonden Partijen Programma 6 Verbonden Partij/
Taakveld
Samenwerkingsverband Gemeenschappelijke regeling Inkoopbureau H-10
Maatwerk dienstverlening 18Geëscaleerde zorg 18-
Gemeenschappelijke regeling Dienst Openbare
Samenkracht en burgerparticipatie
Gezondheidszorg Hollands Midden
Wijkteams Maatwerk dienstverlening 18+ Maatwerk dienstverlening 18Geëscaleerde zorg 18+ Geëscaleerde zorg 18-
Gezamenlijke afdeling werk en inkomen
Wijkteams Inkomensregelingen Begeleide participatie Arbeidsparticipatie Maatwerk dienstverlening 18+ Maatwerk dienstverlening 18-
87
Wat gaat het kosten? Tabel Wat gaat het kosten? Programma 6 Sociaal Domein Programma: P6 Sociaal Domein
Rekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
6.1 Samenkracht en
Baten
310
353
353
353
353
353
burgerparticipatie
Lasten
-1.901
-1.962
-1.922
-1.902
-1.901
-1.901
Saldo
-1.591
-1.608
-1.569
-1.548
-1.548
-1.548
Baten
16
30
30
30
30
30
Lasten
-500
-525
-584
-584
-584
-584
( "-"= nadeel / "+"= voordeel ) bedragen x € 1.000
6.2 Wijkteams
6.3 Inkomensregelingen
6.4 Begeleide participatie
Saldo
-485
-495
-554
-554
-554
-554
Baten
8.163
6.027
4.924
4.923
4.923
4.923
Lasten
-9.670
-7.945
-6.855
-6.855
-6.855
-6.855
Saldo
-1.507
-1.918
-1.932
-1.932
-1.932
-1.932
Baten
0
0
0
0
0
0
Lasten
-149
-227
-213
-213
-213
-213
Saldo
-149
-227
-213
-213
-213
-213
Baten
0
0
0
0
0
0
Lasten
-622
-834
-861
-862
-859
-856
Saldo
-622
-834
-861
-862
-859
-856
6.6 Maatwerkvoorzieningen
Baten
0
0
0
0
0
0
(WMO)
Lasten
-1.048
-1.100
-1.046
-1.046
-1.046
-1.046
Saldo
-1.048
-1.100
-1.046
-1.046
-1.046
-1.046
6.71 Maatwerkdienstverlening
Baten
127
147
146
146
146
146
18+
Lasten
-2.845
-3.086
-3.062
-3.012
-3.012
-3.012
Saldo
-2.719
-2.939
-2.916
-2.866
-2.866
-2.866
6.72 Maatwerkdienstverlening
Baten
17
15
0
0
0
0
18-
Lasten
-6.002
-6.398
-6.093
-6.109
-5.915
-5.777
Saldo
-5.985
-6.384
-6.093
-6.109
-5.915
-5.777
6.81 Geëscaleerde zorg 18+
Baten
14
24
14
14
14
14
Lasten
-147
-291
-259
-259
-259
-259
Saldo
-133
-267
-245
-245
-245