Nota van beantwoording zienswijzen gespecificeerd deel

Indien omwonenden menen dat er sprake is van waardevermindering van hun woning als gevolg van ruimtelijke wijzigingen in de omgeving, zoals het plaatsen van de windmolens en/of het zonnepark, dan kunnen zij

24,0 8

24,0 9

24,1 0

en daarmee bijkomend een aanzienlijke extra waardedaling van onze woningen veroorzaken. Wij hebben in deze omgeving onze portie windturbines ruim te pakken, dat er een denkbeeldige grens ligt doet daar niets aan af. De bestaande turbines leiden al tot aanzienlijke overlast zoals u oa van de insprekers hoorde op 8-1-2024. Aan de Staaldiepseweg blijkt op de bovenverdieping slapen nu al ondoenlijk. Het toevoegen van meer turbines leidt tot meer cumulatief geluid en meer momenten van overlast doordat bij verschillende windrichtingen overlast ontstaat. De windturbines langs het Hartelkanaal bij Heenvliet en Geervliet draaien al ruim 9 jaar(!) zonder geldige vergunning, veroorzaken enorm veel overlast, burgers winnen alle rechtszaken maar de turbines blijven toch draaien en overlast veroorzaken. Op de afbeeldingen hieronder (die helaas niet helemaal! actueel zijn) is goed zichtbaar dat de gemiddelde Rotterdammer (bijna) geen windturbine ziet in zijn woonen leefomgeving en dus ook geen windturbine overlast ervaart, dat is bij ons wel anders zoals duidelijk uit de onderste afbeelding blijkt (ook hier ontbreken de recente turbines o.a. Spui en Maasvlakte). Wij hebben samen met Nissewaard de lasten van ‘de Rotterdamse' turbines. Voorne aan zee zit in de RES-regio ‘Rotterdam Den Haag’.

Binnen de RES hebben de diverse gemeenten afspraken gemaakt over wie wat doet Ook heeft de provincie bepaalde zoekgebieden voor wind aangewezen. In de RES gaat het veelvuldig over participatie met omwonenden en bedrijven. In de praktijk lijkt dit voorlopig niet meer in te houden dan wat informatieavonden en wat mogelijkheden om ons ongenoegen te uiten. Vervolgens verandert er niets wezenlijks en gaan de plannen gewoon door zoals deze ooit bedoeld waren. Invloed door vernieuwde inzichten, die er duidelijk zijn en waar de RES ook ruimte voor biedt lijkt geen enkele invloed te hebben. Ook het draagvlak wat er volgens de RES zou moeten zijn maar in dit geval totaal ontbreekt lijkt geen enkele invloed te hebben. De RES biedt dus wel degelijk ruimte om het draagvlak van omwonenden en bedrijven mee te laten wegen. Voormalig gemeente Brielle had 5-7-2016 in haar ‘omgevingsvisie landelijk beleid’ staan; 2. Wat vindt de samenleving van het initiatief (is er draagvlak)? Het antwoord lijkt me duidelijk in dit geval. Ook de nieuwe inzichten zijn er volop, nog buiten de risico’s die nog onvoldoende onderzocht zijn. Deze locatie is simpelweg ongeschikt.

Het is mijn inziens noodzakelijk dat u als gemeente opnieuw in gesprek gaat met uw partners binnen de RES en de provincie en u hen uitlegt waarom deze turbines op de voorgenomen locatie een enorm slecht idee zijn met de inzichten betreffende gezondheidsrisico's die met de tijd ontstaan zijn. Tijdens de raadsvergadering van 8 Januari 2024 waren er een aantal insprekers wiens verhalen, ervaringen en argumenten zeer indrukwekkend genoemd kunnen worden en waarvan ik hoop dat u hun inspreken ook mee zal nemen als een zienswijze. Bijvoorbeeld het verhaal van dhr. Dickhoff, die nu al zoveel overlast heeft, dat slapen op de bovenverdieping van zijn woning aan de Staaldiepseweg vaak onmogelijk is. Het meest aangrijpende was natuurlijk wel het verhaal van Marloes Korndorffer, die samen met haar zus eigenaar is van zorgboerderij ‘Land-Goed’ in Zwartewaal. Hier bieden zij zeer specialistische zorg aan zeer kwetsbare mensen met allerlei beperkingen en ziekten. Deze bewoners, met hun complexe en zeer gevoelige gezondheid worden blootgesteld aan; slagschaduw, lichtflitsen, geluid, LFG en IG. Dit geeft voor mensen met een goede gezondheid al serieuze risico’s, echter valt te verwachten dat dit voor deze mensen een nog groter risico vormt met nog grotere gevolgen. Hun zorgen zijn dan ook (terecht) groot. Dit mag u niet laten gebeuren.

U heeft een zorgplicht en een verantwoordelijkheid op te komen voor de belangen van uw burgers en zeker voor zeer kwetsbare, zorgbehoevende burgers. Het is mij een raadsel dat u na alle bezwaren, contra rapportages en bovenal deze insprekers toch bij meerderheid instemde met de voorlopige verklaring van geen bedenkingen. Ik heb, zie en hoor heel veel bedenkingen! ‘Voorwaarde voor verlening van deze vergunning is dat uw raad verklaart hiertegen geen bedenkingen te hebben. De verklaring kan slechts warden verleend of geweigerd in het belang van een goede ruimtelijke ordening. Kortom, alleen ruimtelijke belangen mogen meegewogen worden bij de besluitvorming'. Zo valt te lezen in het raadsvoorstel van 8-1-24. Echter was op dat moment al bekend dat er grote gebreken waren gevonden in de ruimtelijke onderbouwing van Pondera door de notitie van Peutz’’’. Verder valt mij op dat onderstaande afbeelding in de ruimtelijke onderbouwing van Pondera. Op deze afbeelding is te zien dat er als er een kring van 400 meter om omliggende woningen heen getrokken wordt en andere beperkingen als buisleidingen en wegen worden meegenomen er maar een heel klein stukje grond overblijft

een beroep doen op planschadevergoeding. Planschade ziet op schade in de vorm van een inkomensderving of een vermindering van de waarde van een onroerende zaak ten gevolge van een planologische wijziging. De juridische grondslag voor planschade is artikel 6.1 Wet ruimtelijke ordening. Zie ook paragraaf 2.10 van het algemene deel van de beantwoording.

Bij de totstandkoming van dit project speelt participatie een belangrijke rol. Voor deze ontwikkeling is onderscheid gemaakt tussen procesparticipatie en financiële participatie. Bij procesparticipatie gaat het om het proces van inspraak en communicatie rond om de realisatie van het windproject. Bij financiële participatie gaat het specifiek om de mogelijkheden voor de omgeving (bewoners en bedrijven) om ‘financieel mee te doen’ in het windproject. Het onderdeel participatie is verder uitgewerkt in paragraaf 2.2. en 2.3 van het algemene deel van deze nota.

Uit de vergunningaanvraag blijk dat de zorgboerderij op voldoende afstand ligt van de beoogde windmolens qua geluid en qua slagschaduw. Er zijn op dit moment nog geen onderzoeken bekend waaruit blijkt dat bewoners van een zorgboerderij meer overlast ondervinden dan bewoners van woningen. Daarom is er de zorgboerderij getoetst als kwetsbaar en geluidgevoelig object net zoals bij woningen. Hieruit blijkt dat de beoogde windmolens ten opzichte van de bestaande zorgboerderij voldoen aan de geldige wet- en regelgeving. In paragraaf 2.8.3 van het algemene deel van deze nota wordt dit verder toegelicht.

Er is op dit moment geen sprake van een afstand norm van 400 meter of 2 maal de tiphoogte. Het Activiteitenbesluit is van toepassing op dit project (zie paragraaf 2.6 van het algemene deel). Het kaartje met afstandscontouren van 400 meter is slechts weergegeven om aan te geven dat het een rol heeft gespeeld in het bepalen van de windturbinelocaties binnen het zoekgebied, naast andere aspecten zoals in de ruimtelijke onderbouwing is omschreven. De dichtstbijzijnde woning is gelegen op circa 430 meter afstand tot de dichtstbijzijnde windturbine en is in eigendom van één van de initiatiefnemers (Maasdijk 18). Buiten de Ondernemingspolder ligt de dichtstbijzijnde woning, gelegen op het bedrijventerrein Seggelant, op een afstand van circa 460 meter tot de dichtstbijzijnde windturbine (Groene Kruisweg 2). Ondanks dat een afstand norm niet van toepassing is, kan het project aan een afstand van 2 maal de tiphoogte kunnen voldoen.

waar de turbines onder de oude normen theoretisch gezien net ‘passen’. In de nieuwe landelijke normen die nu gemaakt worden, wordt gesproken over een afstandsnorm van minimaal 2x de tiphoogte. Als u dan uitgaat van de ‘nieuwe’ situatie waarin de initiatiefnemers aangeven voor een lagere tiphoogte van 230 meter te willen gaan, mede met het oog op de nieuwe, aankomende normen dan zou het niet langer passen op de huidige locatie omdat er dan een 3-tal woningen op of binnen die grens van 2x de tiphoogte staan. Overigens is die nieuwe norm ook nog onderhevig aan veel discussies. Zo lijkt opnieuw het belang om zoveel mogelijk turbines te kunnen plaatsen te prevaleren boven het belang van de volksgezondheid. Volgens Europese wetgeving hoort de volksgezondheid altijd op een te staan, deze normen druisen hier tegenin. Veel onafhankelijke experts raden een afstandsnorm aan van 10x de masthoogte. 24,1 1

24,1 2

24,1 3

Voor een reactie op het rapport van Peutz wordt verwezen naar paragraaf 2.7.3 van het algemene deel.

Reclamant geeft aan dat er nog geen goede geluidsnorm en geen goede regels omtrent LFG en IG zijn.

De geluidsnormen gelden voor alle spectra van geluid, waaronder laagfrequent geluid. De mogelijke aanwezigheid van laagfrequent geluid wordt in voldoende mate verdisconteerd in de geluidsnormen. Voor een nadere toelichting op de geluidnormen LG en IG wordt verwezen naar paragraaf 2.7.2 van het algemene deel.

Reclamant geeft aan dat het plaatsen van deze turbines een extra beperking geeft wanneer we op termijn toch een uitbreiding wensen van ons industriegebied of woningen willen bouwen. Ook kan het een beperking opleveren wanneer er een extra leidingstraat nodig is voor bijvoorbeeld een waterstofnetwerk of een warmtenet

Het klopt er binnen een bepaalde straal geen woningen gebouwd kunnen worden aangezien die dan te dichtbij de windmolens komen te staan. Er zijn echter geen woningbouwplannen en het uitgangspunt is ook om nieuwe woningen nabij bestaande kernen te bouwen. De industrie heeft zijn eigen contour op het gebied van externe veiligheid en geluid en daar moeten zij sowieso binnen blijven bij eventuele uitbreiding van de industrie. Indien er nieuw leidingwerk aangelegd moet worden zal hierbij rekening gehouden moeten worden met de bestaande leidingen. Zo ook met de leidingen van de windmolens. In het kader van de beoordeling van de vergunningaanvraag wordt rekening gehouden met de huidige situatie en niet met toekomstige onzekere gebeurtenissen en niet bestaande plannen.

Het door Pondera opgestelde stuk betreffende potentiële vogelsterfte lijkt nogal een onderschatting van de werkelijkheid. Zo kom je in dat gebied vrij veel vleermuizen tegen en ook komen er oa Kerkuilen, buizerds en IJsvogels voor. De kerkuil is een beschermde inheemse diersoort, hij staat ook in de Vogelrichtlijn. Dit betekent dat bij beoordeling van ontheffingsaanvragen de uitgebreide toets geldt. In de (concept ontheffing van de Omgevingsdienst Haaglanden betreffende de Wet Natuurbescherming zijn ook diverse soorten. waaronder de kerkuil, niet meegenomen. Omdat die ontheffing op onvolledige en onjuiste informatie gebaseerd is zou deze ongeldig moeten worden verklaard of in ieder geval niet definitief moeten worden verleend. Ook in de onderliggende natuurtoets uitgevoerd door Bureau Waardenburg zijn diverse soorten niet (juist) meegenomen, er komen meerdere kerkuilen voor op en rond het terrein. Zelfs in de schuur van een van de initiatiefnemers huist een Kerkuil. Er is ook een onderschatting en/of volledige ontbreken van veel meer soorten. Denk hierbij aan: Buizerd, deze wordt wel genoemd maar men zegt dat ze vlaag vlogen terwijl bekend is dat deze dieren ook juist hoog vliegen.

Geen rekening is gehouden met: De witte reiger, de Siberische Tjiftjaf (staat op de rode lijst), Witkopstaartmees, Wespendief, Roerdomp, Staartmees, Dodaars, Groene Specht, Koekoek, Roodhalsgans, grote trap, Siberische braamsluiper. Dit voorval lijkt niet op zichzelf te staan. Bij de natuurtoets die ook door Bureau Waardenburg is uitgevoerd mbt de windturbine plannen bij de Haringvlietdam zijn ook diverse beschermde soorten ‘vergeten’. Denk hierbij aan de Zeearend, Visarend, Wespendief en Lepelaar. Er lijkt sprake te zijn van belangenverstrengeling met mogelijk onvolledige en/of onjuiste onderzoeken en ruimtelijke onderbouwing tot gevolg. Het bevoegd gezag, in dit geval de gemeente, zou toe moeten zien op een correcte uitvoering van alle onderzoeken. Het is als zelfstandig burger vrijwel onmogelijk binnen de geldende termijn alle stukken door te nemen, deze te doorgronden en eventueel contra onderzoek te laten uitvoeren. Door de enorme toename van windturbines in onze regio ontstaat er een Barriere vorming doordat de turbines een lijn van oost naar west vormen. Deze loopt inmiddels van Maasvlakte 2 tot Spijkenisse (zie eerdere afbeeldingen). Deze nieuwe, nog hogere, turbines helpen daar natuurlijk niet bij. Voor de natuur zullen de geplande turbines substantiële gevolgen hebben. Op dit moment spreekt men normaal over de 1%-norm.

Daarmee wordt bedoeld dat per individueel windpark 1% extra sterfte van de populatie van een vogelsoort of vleermuizensoort geen wezenlijke impact voor die soorten heeft. Pas wanneer deze 1 % wordt overschreden, zou er sprake van een regie impact

Reclamant geeft aan dat er vogelsoorten ontbreken in de natuurtoets. Om de effecten op beschermde natuurwaarden inzichtelijk te maken, is een natuurtoets uitgevoerd. Daarbij is gekeken naar effecten zoals aanvaring, habitatverstoring, broedplaatsen en barrière werking. Dit is gedaan voor diverse beschermde soorten flora en fauna waaronder vogels en vleermuizen. Voor een nadere toelichting op de afbakening van het onderzoek en soortenselectie zie paragraaf 2.9.3 van het algemene deel. Uilen worden in verhouding tot andere roofvogels weinig als aanvaringsslachtoffer gevonden, omdat de meeste uilen in het algemeen laag boven de grond jagen en weinig op rotorhoogte vliegen. Dit geldt zeker voor de kerkuil en dit wordt weerspiegeld in het gering aantal doodvondsten in windparken in Europa (Langgemach & Dürr 2023). In Nederland zijn tot op heden in Nederland slechts drie doodvondsten van de soort bekend (Jeninga 2023). Het betrof vondsten in twee windparken in 2009, 2010 en 2012 in de Eemshaven onder relatief kleine windturbines. De ruimte onder de rotoren was in deze windparken ongeveer 35-40 m en daarmee bijna 2-3x kleiner dan onder de twee windturbines die zijn voorzien bij Brielle.

Voorgaande in combinatie met de relatief geringe aanwezigheid van de kerkuil in het plangebied (hooguit enkele broedparen) en de geringe omvang van het windpark (2 turbines) verklaart waarom de soort niet in de natuurtoets is genoemd; in de selectiestappen in bijlage 3 valt de soort af in stap 2A.c. Voor dodaars en de wespendief wordt in de natuurtoets geconcludeerd dat deze buiten de invloedssfeer van het project vallen en daarom niet verder worden behandeld in natuurtoets. Voor de visarend en zeearend is geconcludeerd dat het plangebied niet beschikt over geschikt foerageergebied voor deze iconische roofvogels door het ontbreken van open wateren met vis (belangrijke prooi voor vis- en zeearend) en het ontbreken van watervogelconcentraties (een belangrijke voedselbron voor zeearend en slechtvalk). Voor de koekoek, tjiftjaf, braamsluiper en lepelaar is het aantal aanvaringsslachtoffers ingeschat. Deze blijft ruim onder de 1%-mortaliteitsnorm. Reclamant heeft het ook over barrière werking en verstoring. In paragraaf 9.4.4 & 11.5. van de natuurtoets wordt beargumenteerd waarom er geen sprake is van barrière werking in het plangebied ten gevolge van het windproject. In paragraaf 11.4 van de natuurtoets wordt nader ingegaan op de mogelijke verstoringseffecten. Geconcludeerd wordt dat maatgevende verstoringseffecten, waarbij vogels permanent het gebied verlaten, zijn uitgesloten.

op de betreffende soort. Inmiddels is duidelijk dat deze aanname niet langer is te gebruiken. Immers is er overal in Nederland (en daarbuiten) sprake is van cumulatieve effecten van de gezamenlijke windparken op populaties van kwetsbare diersoorten. Het toepassen van de 1% norm op individuele windparken werkt sterk verhullend op de gevolgen voor de Staat van Instandhouding van die soorten. Voor specifieke vogelsoorten hebben Schippers et al” aangetoond dat de overschrijding van deze 1% norm op langere termijn tot veel grotere populatie-effecten leidt, van 224% op een termijn van 10 jaar. Het toestaan van een sterfte stijging van 5% tot bestaande sterfte resulteerde in een vermindering van 9% -77% in de populaties na 10 jaar. Een procent extra aan natuurlijke sterfte verminderde de populatiegrootte van bijvoorbeeld de visdief met 5% in 10 jaar en van de lepelaar en zeearend met 2-3%. Voor vleermuizen worden soortgelijke conclusies getrokken. Ook hier blijven de cumulatieve effecten ten onrechte buiten beschouwing^^

Reclamant spreekt verder over cumulatie en 1%-mortaliteitsnorm: De 1%-mortaliteitsnorm wordt gebruikt om een ordegrootte van effecten aan te geven waarbij zeker geen significante effecten op zullen treden, omdat de sterfte procentueel zeer laag is ten opzichte van de jaarlijkse sterfte; een ‘eerste zeef’ dus. De afdeling bestuursrecht achtte dit een acceptabele werkwijze. Zie o.a. uitspraken ABRS van 1 april 2009 in zaaknr. 200801465/1/R2, van 29 december 2010 in zaaknr. 200908100/1, van 8 februari 2012 in zaaknr. 201100875/1/R2 en van 11 juli 2018 in zaaknr. 201608248/1/R6. Daarnaast heeft de afdeling bestuursrechtspraak recent geoordeeld dat mogelijke cumulatieve effecten deel uitmaken van de staat van instandhouding en moeten cumulatieve effecten in die zin bij het verlenen van een ontheffing worden betrokken (zie o.a. ABRvS 29 april 2020, ECLI:NL:RVS:2020:1160, ov. 16,2 en 7 oktober 2020, ECLI:NL:RVS:2020:2384, ov. 10.4). De natuurtoets besteed waar relevant dan ook aandacht aan cumulatieve effecten.

Mijn (en die van Natuurvereniging Hollandse Delta) conclusie is dat de 1%-norm niet langer houdbaar is. Er dient naar alle relevante aspecten gekeken te worden om regie uitspraken te kunnen doen over de werkelijke effecten van windturbines op de staat van instandhouding van vogels en vleermuizen

Reclamant schrijft ook over de bedreiging van vleermuizen. In lijn met de zienswijze blijkt ook uit de natuurtoets dat de Rosse vleermuis in het gebied voorkomt. De waarnemingen zijn echter beperkt en er zijn geen duidelijke concentraties waar te nemen. Naast het aantal aanvaringsslachtoffers gerelateerd aan de mortaliteitsnorm, gaat de natuurtoets ook in op mogelijke cumulatieve effecten (zie paragraaf 14.2.2 van de natuurtoets). Daarnaast klopt het dat er nog veel onzekerheden zitten aan het voorkomen van vleermuizen en de effecten van windturbines op vleermuizen. Daarom zijn de aannames in de natuurtoets altijd op zo’n manier gedaan dat in alle gevallen met zekerheid het worst case-scenario is getoetst.

Dit moet ook niet alleen landelijk bekeken worden maar ook op lokale schaal. Het evenwicht en soorten moeten ook in individuele gebieden behouden blijven. Er zou dus (ook) naar lokale sterfte en populatie gekeken moeten worden waarbij het zaak is de cumulatie van omliggende turbines mee te nemen en te zorgen dat de onderzoeken juist worden uitgevoerd en data actueel is. Natuurmonumenten verwacht dat zeearenden binnenkort ook in het Voornes duin gaan broeden. Deze soort staat bekend grote afstanden af te leggen tot wet naar de Flevopolder aan toe. Deze passeert dan de lijn waar de turbines gepland staan. In de periode 2019-2021 zijn er van de 15 nestjongen 3 omgekomen. 1 door een trein, 2 door een windturbine. Dit is gezien de kleine populatie een substantieel deel. Weinige kortdurende veldbezoeken in een bepaalde tijd geven een onvolledig beeld, dit geldt ook voor de weinige en kortdurende radaronderzoeken. Rosse vleermuis komt in dit gebied voor. Staat op rode lijst bedreigde diersoorten en windturbines zijn een bedreiging voor de instandhouding van de soort. Meeste worden waargenomen in oktober, buiten de hier onderzochte periodes.

Het onderzoek is ook op dit gebied nogal beperkt doordat het in relatief korte periode heeft plaatsgevonden waarbij de momenten ook relatief kort waren De gebruikte ‘audiomoth’ is op een klein paaltje aan 1 kant van de n57 gebruikt, geeft dit wel een regie weergave? Ik denk van niet. Het verwachte aantal slachtoffers in de gebruiksfase is getoetst aan de staat van instandhouding van de relevante vleermuissoorten. Lintott et al. (2016) laten zien dat ecologisch onderzoek en impact assessment een slechte voorspeller blijken te zijn met de veel hogere impact van turbines op slachtoffers bij vleermuizen’’. Voor een eerste indicatie van de effecten van sterfte op de populaties is deze vervolgens getoetst aan de 1%- mortaliteitsnorm. Net als bij vogels wordt ook bij vleermuizen getoetst aan de 1%-norm. Ook bij vleermuizen wil ik aangeven dat er geen plaats (meer) is voor het gebruik van deze norm. 1) Zoals hierboven aangehaald, laten Lintott et al. (2016) zien dat state-of-the-art ecologisch onderzoek veel lacunes kent en daarmee de effecten nauwelijks zijn in te schatten, onder andere door aantrekking van vleermuizen op turbines; 2) De Rosse vleermuis staat op de rode lijst van bedreigde diersoorten en windturbines zijn een gevaar voor de gunstige staat van instandhouding van de populatie van deze soort.

De plaatsing van turbines in gebieden met veel Rosse vleermuis activiteit zal hoogstwaarschijnlijk de staat van instandhouding verder verslechteren, hetgeen in strijd is met de Habitatrichtlijn; 3) Vleermuizen zijn langlevende soorten, waarbij zij net als alle andere vleermuizen maximaal 66n jong per jaar krijgen, waarbij waarschijnlijk (hier zijn geen studies naar gedaan) niet eens de helft

In de zienswijze wordt gewezen op het effect van windturbines op insecten en hierbij wordt een Duits onderzoek aangehaald. Het klopt dat insecten kunnen sterven door windturbines, het is echter onduidelijk om hoeveel insecten het gaat. Het Duitse onderzoek geeft een inschatting van het aantal slachtoffers per jaar maar deze inschatting is niet gebaseerd op metingen maar op het aantal vliegende insecten dat in één deelstaat in Duitsland in de lucht vliegt. Daarnaast is onduidelijk op welke hoogte de insecten vliegen. Het Duitse onderzoek geeft daarmee geen concrete aanknopingspunten voor dit project. Het project houdt door middel van de uitgevoerde natuurtoets wel rekening met alle beschermde insectensoorten. Bovendien is de beplanting vanwege de teelt van gewassen monotoon in het projectgebied, daarom is de aanwezigheid van insecten beperkt.

van de jongen het eerste jaar overleeft. Aanvullende, niet natuurlijke mortaliteit heeft dan ook directe impact op de populatie, iets waar de 1%-norm geen rekening mee houdt; 4) Deze norm houdt geen rekening met de cumulatieve effecten van alle in Nederland gebouwde en nog te bouwen windturbines op de sterfte van vleermuizen als gevolg van aanvaringen met turbines. Akerboom et al. (2021) rekenen dit na. Een ander behoorlijk onderbelicht punt is het dat het niet alleen om de directe aanvaringsslachtoffers gaat. Het gaat ook om verstoring dan wel vernietiging van het jachtgebied. Hier wordt amper aandacht aan besteed maar hier zal wel degelijk sprake van zijn. Zo zal er aan beide zijden van de N57 een weg moeten worden aangelegd voor zowel de bouw als voor het onderhoud van de turbines. Ook zullen er naar mijn inzicht andere wegen moeten worden aangepast en een aantal bomen gekapt moeten worden omdat oa de wieken niet de bochten door kunnen. Dit heeft dus een aanzienlijke invloed op de leefomgeving en he jachtgebied van oa de Buizerd en de Kerkuil. Er is de laatste tijd veel te doen omtrent biodiversiteit. Vaak wordt er gezegd dat er tegenwoordig veel minder insecten zijn dan ‘vroeger’. Het aantal insecten dat sterft door windturbines ligt niet vast, er is simpelweg onvoldoende onderzoek naar gedaan.

Er is wel een Duits onderzoek dat ‘verrekend’ is naar de Nederlandse situatie, hieruit kwam een inschatting van 115.000 kilo(’) dode insecten per jaar door windturbines. Een andere inschatting van Michiel Wallis De Vries (buitengewoon hoogleraar Ecologie en Bescherming van Insecten aan Wageningen University and Research) komt tot een grove schatting van 87.000 kilo dode insecten door windturbines in NL. Vaststaat is dat die miljarden insecten een cruciale rol spelen in ons toch al wankele en kwetsbare ecosysteem. Door het plaatsen van steeds meer windturbines kan dat wankele evenwicht negatief laten uitslaan. Ook hier dient aangedrongen te worden op meer onderzoek. Op website httos://beelife.nl/blog-news/waarom-gaat-het-slecht-met-de-bii/ is te lezen dat windmolens 1 van de 6 grootste redenen zijn waarom het slecht gaat met de bijen. Op enkele honderden meters van een van de molens bevindt zich de brielse boer. Het bedrijf van een van de initiatiefnemers. Deze vermeld op eigen website dat duurzaamheid hoog staat middels diverse bijenkasten. Dit zijn natuurlijk ‘maar’ twee turbines maar deze behelzen wel een aanzienlijk oppervlak en zouden icm alle andere turbines (die zeer geconcentreerd aan de rand van Voorne staan) toch potentieel een negatief lokaal effect kunnen hebben.

Over dat aanzienlijke oppervlakte van deze nieuwe generatie turbines is het belangrijk te beseffen dat een turbine met een tiphoogte van 160 mtr een oppervlakte van 7800m2 bestrijkt met zijn rotors terwijl dit bij een turbine met een tiphoogte van 230 meter 21.100m2 is. Het lijkt dus ‘iets’ groter maar doordat het oppervlakte met factor 2,7 toeneemt, valt er ook veel meer schade te verwachten.

24,1 4

Zoals u allen weet hebben (oa) de coalitiepartijen in de aanloop naar de verkiezingen in november 2022 stevig campagne gevoerd tegen Windproject Brielse Brug. Zij deden dit in op social media, in reclames, tijdens debatten, op straat en bij bijvoorbeeld bijeenkomsten van dit project voerden zij het hoogste woord. Mede hierdoor wonnen zij veel stemmen voor zich en wisten zij snel een coalitie te smeden. Tijdens die coalitieonderhandelingen is zowel in Hellevoetsluis als in Brielle nog even snel een anterieure overeenkomst gesloten door wethouders juist van partijen die om die tijd al in een coalitieakkoord hadden staan dat zij ertegen zijn en er niet aan mee gingen werken. Het zou in Nederland, maar laten we klein beginnen, in onze gemeente Voorne aan Zee, eens verfrissend zijn als de politiek zich aan haar woord zou houden. Het college werkt voor de raad, niet andersom. Zij horen het coalitieakkoord uit te voeren of daar in ieder geval haar uiterste best voor te doen. In plaats daarvan zetten zij raadsleden onder druk en lijken zij er alles aan te doen dit juist wel door te zetten. Hoe de raad tot een voorlopige verklaring van geen bedenkingen kwam is mij echt een raadsel.

Zelfs raadsleden die zich bij windturbine bijeenkomsten keihard opstelden tegen die windturbines en zelfs goede argumenten (bedenkingen) inbrachten, hadden bij de stemming op 8 januari 2024 plots geen bedenkingen meer. Hoe bestaat het?! Ik hoop dat deze en alle andere zienswijzen u tot inkeer brengen en u niet akkoord gaat met de definitieve verklaring van geen bedenkingen. U bent verantwoordelijk, u heeft een zorgplicht, u heeft de kiezers een belofte gedaan in november 2022 en deze ook in het coalitieakkoord opgenomen. Er lijkt een enorme angst voor de provincie, maar de provincie zal zich wel degelijk 2 keer bedenken om daar zulke turbines te

De gemeente neemt kennis van deze zienswijze en de daarin genoemde opvattingen. Er worden echter geen specifieke vragen gesteld maar een mening gegeven over windenergieprojecten in de directe omgeving. Die mening respecteren wij.

plaatsen na andere rampzalige windturbine projecten in onze regio (oa Spui) omdat zij met het terugnemen van de regie ook de verantwoordelijkheid en zorgplicht terug krijgen. Windpark Spui (tiphoogte 198mtr) is het enige project waar de provincie de regie (en daarmee de zorgplicht en verantwoordelijkheid) heeft teruggenomen. Dit leidt nog steeds tot enorme kopzorgen en problemen voor de provincie. De initiatiefnemer heeft zelf zoveel overlast dat hij een corridor (kosten naar verluidt een miljoen) om zijn huis heeft geplaatst. Echter helpt dat niet tegen infrasoon geluid. Van de direct omwonenden zijn 60%(!) van de mensen verhuisd. Reken dat naar de situatie hier met veel meer omwonenden binnen korte afstand en iedereen kan bedenken dat het behalve een ramp voor betrokken burgers ook een financiële ramp voor de gemeente Voorne aan Zee dreigt te worden. Inmiddels zijn er bij Windpark Spui tal van maatregelen genomen maar de overlast komt niet onder controle. Voor toekomstige windprojecten heeft de provincie daarom het Spui als enige(!) uitgesloten als mogelijkheid om meer turbines te plaatsen. Op de Statencommissie Economie en Energie van 6 december 2023 is besproken dat; Gedeputeerde Potjer zegt toe: - In een uiterste inspanning opnieuw met de exploitant in gesprek te gaan om te kijken of er nog andere maatregelen mogelijk zijn om geluidsoverlast te beperken.

- De meeste recente onderzoeken (december) beschikbaar te stellen aan de commissie. - In gesprek te gaan met het Gebiedsfonds over welke financiële mogelijkheden zij zien om bij te dragen aan eventuele oplossingen en het mogelijk financieren van stilstand.

24,1 5

Ik neem gemakshalve aan dat iedereen van u begrijpt wat een enorme financiële strop dit kan worden. Dit zou hier met nog veel meer omwonenden, waarvan 10% overlast gaat ervaren, nog veel erger zijn. Ook zijn windparken Spui en Hartel (Heenvliet/Geervliet) inmiddels een voorbeeld voor heel Nederland hoe het niet moet. Ook statenleden van bijvoorbeeld GroenLinks hebben aangeven dat dit echt niet kan en een afstandsnorm van 10x de tiphoogte beter zou zijn (zie bijgevoegde artikelen uit het AD). Vervolgens zien we nu dat Windproject Brielse Brug nog dichter op huizen komt, er nog hogere turbines gebruikt worden, in een gebied met nog meer woningen in de omgeving en waarbij er door bestaande turbines, Industrie en wegen al veel overlast is. Spui is ook een voorbeeld waarbij u kunt zien dat ook als een park aan de wettelijke eisen voldoet er toch enorm veel overlast kan ontstaan (zie AD artikel). Hier kan dan vervolgens wettelijk weinig meer aan gedaan worden. Bezint eer ge begint! Reclamant pleit voor (in navolging van veel onafhankelijke experts) een minimale afstand van 4 x de tiphoogte tot aan bebouwing, hoewel een afstand van 10 x de masthoogte meer veiligheid zou bieden in het licht van de nieuwe onderzoeksgegevens.

Reclamant geeft aan dat hiermee een veilige afstand wordt gecreëerd, rekening houdend met de te verwachten richtlijn van maximaal 5% ernstige overlast voor omwonenden van de nieuwe Guide Lines van de WHO in 2024/25, rekening houdend met de stelselmatige overschrijdingen van de norm, rekening houdend met de uitkomst van de recente meta-analyse van alle artikelen over slaapverstoring, rekening houdend met de onwetenschappelijke adviezen van het RIVM, rekening houdend met de ongeschiktheid van de Lden als norm voor niet stationaire geluidsbronnen zoals windturbines, en rekening houdend met het voorzorgsbeginsel vanwege de fundamentele verklaring van verstoring van de Piezo kanalen. Reclamant beseft dat dit het plaatsen van windturbines op deze locatie onmogelijk zou maken, maar reclamant is van mening dat het belang van vooral de volksgezondheid, maar ook het milieu, de leefomgeving en ons woongenot niet te grabbel mag worden gegooid voor een paar MW aan ‘groene’ energie. De energietransitie is prima, mits we dit op een haalbare en verantwoorde manier doen

24,1 6

Nu er al veel gebeurd is op klimaat- en energiegebied, het dramatische IPCC scenario SSP 5-8.5 totaal onrealistisch en uit zicht is gebleken, kunnen we de tijd nemen dingen ten goede te veranderen, ook als die iets meer tijd kost (bijvoorbeeld meer inzetten op kernenergie). Dit valt dan buiten de huidige richtlijnen en toegestane methoden in de RES maar zonder nieuwe inzichten hadden we nog in een grot gewoond, had de heksenvervolging en aderlating nog aan de orde van de dag geweest. Dit landelijke beleid is wellicht niet direct aan u om te veranderen, maar u bent wel

In het Activiteitenbesluit geldt geen afstandsnorm. Echter, door rekening te houden met de geluidnormen wordt er een afstand van minimaal 430 meter aangehouden tot de dichtstbijzijnde woningen. Het aantal ernstig gehinderden ten gevolge van de bestaande windturbines en windproject Brielse Brug is berekend op 16. Dit is 1,5 % van de populatie die 37 dB Lden of meer kan ontvangen. Dit is ruim onder de 5% die reclamant aanhaalt uit nieuwe Guide Lines van de WHO in 2024/25. De gemeente Voorne aan Zee heeft geoordeeld dat dit effect aanvaardbaar is en niet strijdig met een goede ruimtelijke ordening. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar paragraaf 2.7 over geluid en paragraaf 2.8 over gezondheid in het algemene deel.

De gemeente heeft kennisgenomen van deze zienswijze. Anders dan reclamant stelt, is de gemeente gehouden aan de afspraken die op nationaal, provinciaal, regionaal en lokaal niveau zijn gemaakt. Als besluiten door voormalige gemeenteraden of colleges zijn genomen, kan daar niet zonder meer van afgeweken worden. Daarbij komt dat de locatie an sich, dus de locatie van de Ondernemingspolder, sinds eind 2017 onherroepelijk vastligt in het provinciale beleid en sinds 2018 in de Omgevingsverordening. Op het moment dat er een dan een aanvraag komt om omgevingsvergunning voor de oprichting van windturbines zal er vanuit dit geldende beleid moeten worden beoordeeld en wel

degene die namens alle inwoners van Voorne aan Zee, die dit niet willen, die boodschap over zal moeten brengen binnen de RES en de provincie. U of uw voorgangers hebben immers die afspraken gemaakt. Er zal opnieuw om de tafel gegaan moeten worden, nieuwe inzichten moeten besproken worden en ook die taak ligt naar mijn mening bij u. Doordat er behoorlijke gebreken in de ruimtelijke onderbouwing en de natuurtoets zijn gevonden welke ook niet op zichzelf lijken te staan ben in van mening dat u als controlerend en vergunningverlenend orgaan er meer op zou moeten toezien dat alle onderzoeken en onderbouwingen daadwerkelijk kloppen. U heeft immers een zorgplicht en bent als vergunningverlener straks ook verantwoordelijk voor eventuele gezondheidsschade en/of problemen. U kan er niet vanuit gaan dat de slager zijn eigen vlees op juiste wijze keurt. Ik bedoel hiermee dat Bureau Waardenburg veel opdrachten voor natuurtoetsen ontvangt van bijvoorbeeld Pondera (die weer wordt ingehuurd door initiatiefnemers) en die een duidelijk belang hebben zo veel mogelijk windturbines te plaatsen. Pondera bemoeit zich bijvoorbeeld ook actief met de vorming van de nieuwe landelijke normen, dit doen zij niet om de volksgezondheid of het milieu te beschermen. Er zijn veel fouten ontdekt in zowel de ruimtelijke onderbouwing als de natuurtoets.

Dit leidt bij mij ook tot de vraag wat er nog meer niet klopt maar niet ontdekt is.

25,0 1

Daarom wil Ik u dringend vragen: Neem uw verantwoordelijkheid, kom op voor de gezondheid en het welzijn van uw inwoners. Deze locatie is met de kennis van nu gewoon zeer ongeschikt voor deze enorme windturbines. Er worden meer problemen en (gezondheid)risico’s gecreëerd dan opgelost, zoveel is wel duidelijk. Ook moet u zich serieus afvragen of u de verantwoordelijkheid wil dragen voor deze onzalige plannen en de risico’s die daarmee samenhangen. De provincie Zuid Holland ervaart momenteel bij Windpark Spui wat een ellende dit kan veroorzaken. Met het oog op de slechte ruimtelijke ordening en de fouten in de diverse onderzoeken kan de vergunning niet verleend worden Wij willen inzicht hoe de geluidsgrens waarden gerealiseerd en gegarandeerd worden (rapport 8 juli 2022 en aanvullende memo 22 nov 2023) met als verzoek om gebreken volgens beoordeling en conclusie pagina 7 in Rapport Peutz (zie bijlage) ter harte te nemen.

op basis van ruimtelijke motieven/aspecten. Reclamant stelt wel dat er fouten zijn gemaakt (in onderzoeken), maar geeft niet specifiek aan welke fouten hij/zij heeft gevonden dus reclamant stelt dit meer in algemeen opzicht. Daar kunnen wij dan niet op reageren. Tevens geeft reclamant een waardeoordeel over een bureau waarvan de gemeente kennis neemt. De gemeente beoordeelt de totale aanvraag en daarbij is het logisch dat initiatiefnemers zich bij laten staan door hun externe adviseurs. De gemeente neemt wel degelijk als een belangrijk aspect mee bij de afweging of de aanvraag omgevingsvergunning voldoet aan alle wettelijke eisen én aan een goede ruimtelijke ordening.

Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar paragraaf 2.7 over geluid en paragraaf 2.8 over gezondheid in het algemene deel.

25,0 2

Wij stellen voor om de windmolens verder weg te plaatsen van huizen, dorps- en stadskernen. Ook het benodigde geld te steken in een kerncentrale.

De locatie bij de Ondernemingspolder is aangewezen door de provincie en opgenomen in de Omgevingsverordening. De beoogde windmolens bij de Ondernemingspolder voldoen ook aan de geldende geluidnormen die gesteld zijn in het Activiteitenbesluit en bijbehorende regeling. Zie paragraaf 2.3. van het algemene deel van de beantwoording. De opmerking over kernenergie wordt ter kennisgeving aangenomen.

25,0 3

Het ontwerpplan leidt tot: mogelijke nadelige effecten voor mens en omgeving, onderzoek op vele vlakken zijn nog gaande.

De effecten op voor mens en omgeving zijn zoveel als mogelijk meegenomen in de onderzoeken die ten grondslag liggen aan de omgevingsvergunning. Geconcludeerd wordt dat er sprake is van een goede ruimtelijke ordening en daarmee een aanvaardbaar woon- en leefklimaat.

26,0 1

Reclamant maakt zich zorgen om: geluid, slagschaduw, visuele impact, invloed van mens en dier en gezondheidseffecten. Reclamant haar man heeft tinnitus en stelt dat dit niet erger hoeft te worden.

Het ontstaan van tinnitus is geen direct effect van windturbines. Wel zijn er indirect gezondheidseffecten aangetoond voor hinder van geluid, slagschaduw en knipperende lichten en gezondheidsklachten zoals tinnitus. Voor een nadere toelichting op geluid, slagschaduw en gezondheidseffecten wordt verwezen naar paragraaf 2.8 van het algemene deel.

27,0 1

De gemeente Brielle heeft zich voor 6 MW gecommitteerd aan het convenant Windenergie Regio Rotterdam. Middels een bestuursovereenkomst zijnde bevoegdheden overgedragen aan de gemeente Brielle. De gemeente zal zich tot het uiterste inspannen dat op de locatie windenergie entree N57 Noord. Windturbines worden gerealiseerd met een totaal opgesteld vermogen van tenminste 6 MW en ten hoogste 9 MW. Dit is later gewijzigd naar een totaal vermogen van 15 MW. Door deze aanpassing heeft de gemeente Brielle de gezondheid, veiligheid en welzijn van zijn bewoners in gevaar gebracht waar zij in de eerste plaats de zorgplicht v oor heeft. Door deze aanpassing wil men nu 2 mega turbines realiseren van 163 meter buislengte en 249 meter tiphoogte, met hinderlijke obstakelverlichting t.b.v luchtvaart.

De verhoging van het aantal MW is wenselijk in verband met de ontwikkeling van toekomstige beschikbare windturbines, de dalende subsidie, de positieve impact voor de business case en de financiële bijdrage voor de omgeving, de toekomstige kosten van het aanleggen van de ondergrondse bekabeling en tevens de grotere opgave van opwek van duurzame energie opdat de gemeente Voorne aan Zee haar duurzaamheidsdoelstellingen kan behalen. Reclamant heeft het verder over een tiphoogte van 249 meter, maar dit is inmiddels aangepast en wel zodanig dat de maximale tiphoogte van de beoogde turbines 230 meter bedraagt. Verder geldt dat het vermogen van een turbinetype niet van belang is voor mogelijke milieueffecten. Daarom wordt het vermogen wettelijk ook niet genormeerd. Meer vermogen leidt dus niet per definitie tot meer milieueffecten. Dit heeft te maken met de komst van nieuwe, innovatievere windturbines sinds 2017. In 2017 is voor dit gebied een doelstelling van 6-9 MW bepaald op basis van de toen beschikbare windturbines.

Hier is bij de bevolking totaal geen draagvlak voor. 27,0

Reclament geeft aan dat de volgende zaken niet zijn meegenomen in het akoestische rapport:

In het akoestisch onderzoek is uitgegaan van 14 referentie toetspunten waarop de geluidbelasting is

2

De wijk Nieuwland Oost – 800 m De scholengemeenschap het Maerlant – 1100 meter De nieuw te realiseren woonwijk bij Vierpolders – 1100 meter De in aanbouw zijnde bassischool de verwondering – 600 meter Het te realiseren hotel de Nolle – 600 meter De geluidsnormen zijn ook aannames daar type turbine niet bekend is. De effecten van laag frequent geluid op mens en dier worden onderschat, en behoeft naar mijn mening nader onderzoek. .

27,0 3

27,0 4

27,0 5

28,0 1

Het geluid van hoge windturbines kan met de huidige rekenvoorschriften niet onder alle omstandigheden correct worden voorspeld. Dit is gebleken uit recente onderzoeken van onder meer G.P. van den Berg (The sounds of high winds, 2006 en Uncloaking the nature of wind turbines using the science of meteorology, William K.G. Palmer, Canada, 2007). De oorzaak hiervan is er in gelegen dat de huidige methode van de handleiding meten en rekenen industrielawaai de windsnelheid in de nacht op grotere hoogte (80 tot 100 meter) onderschat. De methode dient dan ook aangepast te worden waar het gaat om de beoordeling van windturbines. Dit alles geeft alleen op geluid gebied al de te veel risico’s voor het welzijn en gezondheid van de bewoners of toekomstige bewoners Reclamant stelt dat de consequenties van de gevolgen van een incident met de windturbines waarschijnlijk te licht zijn ingeschat. Reclamant geeft als voorbeeld dat het niet te bedenken is wat er gebeurt als er een blad afbreekt met 86 meter lengte in de nabijheid van de N57, bedrijven en een recreatiegebied. Of als er brand uitbreekt on de turbine 163 meter hoog. De brandweer kan op deze hoogte niet blussen. De gevolgen voor mens en dier bij het vrijkomen van schadelijke en giftige kankerverwekkende stoffen zijn niet te overzien evenals de effecten welke deze op het milieu zal hebben.

Niet alleen is de gezondheid en veiligheid van de inwoners loopt gevaar, ook het welzijn van dieren met name volgens (vogelsterfte door rotorbladen) is in het geding door deze mega turbines.

Reclamant geeft aan dat er veel gegevens pas later aangeleverd worden. Hierdoor is er veel onzekerheid en kan er slecht worden bijgestuurd. Dit gaat onder andere over de keuze over - WTG selectie – 3 maanden voor start bouw - Rapportage akoestiek, ss en EV – 6 weken voor start bouw - Definitieve ontwerp fundatie - 6 weken voor start bouw - ontwerp certificaat - 3 weken voor start bouw - nulsituatie bodemonderzoek - 3 weken voor start bouw - overige gegevens en bescheiden ten behoeven van toetsing aan overige voorschriften bouwbesluit - 3 weken voor start bouw

Reclamant geeft aan al 3 jaar last te hebben van Tinnitus en slecht slapen. In de omgeving van Vierpolders is het een kakafonie van zware brom geluiden. We zijn omringd door industriële gebieden te weten de Botlek, Europoort, Maasvlakte en ook de nabijgelegen Vopak overslag. Deze industrieën met hun compressoren, turbines en leidingnetwerken veroorzaken veel lawaai en overlast. Ook de kassencomplexen dragen hiertoe bij evenals de lichtvervuiling door hun strooilichten. Daarnaast lopen er tussen de Veckdijk en Kerkweg ondergrondse leidingen die ook hun bijdrage leveren aan het brom geluid en staan de huidige vele windmolens op redelijk korte afstand van ons huis. Kortom een cumulatie van geluid en laat ik de A15 en N57 nog buiten beschouwing. Het maakt gewoon niet uit waar de wind vandaan komt maar er is nooit meer stilte. Ik ben gedwongen door al die bromgeluiden om altijd naar muziek te luisteren. Zelfs ‘s nachts is er geen

berekend en getoetst. Dit zijn woningen gelegen direct rondom Windproject Brielse Brug en zijn daarmee ook representatief voor verder weg gelegen woningen, scholen en hotels.

De geluidsnormen gelden voor alle spectra van geluid, waaronder laagfrequent geluid. De mogelijke aanwezigheid van laagfrequent geluid wordt in voldoende mate verdisconteerd in de geluidsnormen. In het onderzoek van Van den Berg is uitgegaan van een relatief luide windturbines. Daarmee zijn de resultaten in het geluidonderzoek een overschatting. Het onderzoek dat u aandraagt komt uit 2006. inmiddels is er veel ervaring opgedaan met het voorspellen van de geluidbelasting middels modelberekeningen en verificatie met metingen. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar paragraaf 2.7 over geluid en laagfrequent geluid in het algemene deel en paragraaf 2.6.1 over handhaving.

In de externe veiligheidsberekeningen conform het HRW (Handboek Risicozonering Windturbines) zijn de individueel passanten risico (IPR) en maatschappelijk risico (MR) in kaart gebracht. In alle gevallen zijn de risico's ruim beneden de gehanteerde normstelling. De geschetste situaties zijn inderdaad zorgelijk, echter zijn alle benodigde risico berekeningen conform de wetgeving uitgevoerd in de externe veiligheidsanalyse die is uitgevoerd conform de wetgeving. De berekeningen zijn gemaakt op basis van de voorschriften van het Handboek Risicozonering Windturbines van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland.

De aanvrager vraagt een omgevingsvergunning aan, waarin enige mate van flexibiliteit is opgenomen. De aanbesteding van de windturbines vindt op een later moment plaats. Bij de aanbesteding vindt pas de selectie en nadere specificatie van het windturbinetype plaats. In paragraaf 4.2 van de ruimtelijke onderbouwing (bijlage 5) is nader beargumenteerd waarom deze flexibiliteit belangrijk is. Voor de aanvraag is in de ruimtelijke onderbouwing per relevant milieuaspect gekeken naar de maximale impact van de bandbreedte aan afmetingen van de windturbine en fundering. Daarmee wordt aangetoond dat, ongeacht de uiteindelijk turbinetype keuze, aan de geldende normen kan worden voldaan en sprake is van een goede ruimtelijke ordening. Voor het gekozen windturbinetype moet op dat moment ook een rapport worden ingediend waaruit blijkt dat dit type aan alle wettelijke vereisten en gestelde voorschriften ten aanzien van geluid, slagschaduw en externe veiligheid kan voldoen. Daarnaast kan er pas een definitief ontwerp van de fundering (incl. sterkteberekeningen) en een ontwerpcertificaat worden afgegeven zodra een windturbinetype bekend is. Artikel 2.7 van de Ministeriële regeling omgevingsrecht beschrijft de mogelijkheid tot het later indienen van gegevens en bescheiden.

Reclamant ervaart in de huidige situatie veel overlast van geluid dat wordt geproduceerd door de industrie, kassen etcetera. Dat dit zijn/haar leefgenot beïnvloedt, wordt in deze zienswijze nadrukkelijk tot uitdrukking gebracht. Dat dit leidt tot extra zorgen met het oog op de geplande windturbines, is begrijpelijk. Echter, het dorp Vierpolders ligt op circa 2 kilometer van de windturbines van windproject Brielse Brug. Dat betekent voor geluid dat de woningen in Vierpolders een geluidbelasting hebben van 35 dB Lden of lager. Dit is zeer ruim onder de geldende norm van 47 dB lden. De toevoeging van het geluid van de windturbines is verwaarloosbaar ten op zichtte van het bestaande achtergrondgeluid. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar paragraaf 2.7 over geluid in het algemene deel.

28,0 2

28,0 3

28,0 4

28,0 5

29

29

rust meer. En slaap ik met oortjes in of met muziek aan en lig ik elke nacht uren wakker. De herrie wordt op zijn ergst in de vroege morgen. Mijn klachten heb ik destijds, februari 2021 bij de DCMR gerapporteerd en zij zijn midden in de nacht komen meten. Er waren 2 inspecteurs en de mannelijke inspecteur was verrast dat ook Vierpolders zo veel herrie kreeg vanuit de Botlek. De vrouwelijke inspecteur reageerde dat als zij in deze herrie moest leven, dat zij van het dak af zou springen. Het beloofde rapport kwam niet. Na vragen mijnerzijds, kreeg ik weer geen enkele reactie van de DCMR. En heb ik een kwaliteitsklacht ingediend bij hun directeur. Waarop ik excuses en een rapport kreeg waar weinig in stond. Er werd overigens niet op Laag frequent geluid gemeten want dat zou geen wettelijke vereiste zijn terwijl dit fenomeen steeds actueler wordt. Nu wonen wij binnen 2 km waar de geplande windturbines zijn gepland. Dat betekent dat er nog meer lawaai mijn kant opkomt. De visualisering d.m.v. fotolocaties lieten mastodonten zien die schrikbarend hoog zijn en horizonvervuiling nog extremer maken, ook die nabij ons als fotoplaats was genomen Alles overwegend meet er objectief gekeken worden naar de effecten. Er is immers een spanningsveld tussen economisch belang en volksgezondheid. Naast een MER rapportage moet veel meer gekeken worden naar de effecten op de volksgezondheid.

Er zijn inmiddels veel rapporten, nationaal en internationaal daarover verschenen. Kijk ook eens naar de landen om ons been, binnen een straal van 2 km is er een "no go". Naar Europese maatstaven wijkt Nederland om voor mij onbegrijpelijke redenen hier sterk van af. Het zou het college sieren als ze de voortschrijdende informatie en gegevens zeer ter harte neemt, meeneemt in de besluitvorming en zich niet blijft baseren op destijds. Reclamant heeft aangegeven zich grote zorgen te maken over zijn gezondheid die al te lijden heeft onder de huidige omstandigheden. Voor alle duidelijkheid, reclamant woont al 35 jaar op dit adres. Ook over nut en noodzaak van deze mega turbines die niet bijdragen tot zijn welbevinden. Reclamant verzoekt dan ook om de voorgenomen vergunning tot plaatsing van deze turbines in de Ondernemerspolder niet te verlenen. Reclamant geeft aan niet tegen windenergie te zijn, maar dan wel in industriegebieden, aan de snelweg of op zee. Reclamant vind het onmenselijk en visueel fout om 2 windturbines, die 4x zo hoog als de Brielse dom en 2x zo hoog als de Euromast zijn, te plaatsen vlak bij het monumentale Brielle. Reclamant is van mening dat de energietransitie centraal moet worden aangestuurd, technisch en economisch haalbaar moet zijn, architectonisch verantwoord moet zijn en niet moet leiden tot onveiligheid en gezondheidsschade van de burgers van Voorne.

Reclamant vind dat het aanzicht en het fijne leven van het historische monument Brielle volledig wordt verziekt door deze achterlijk hoge machines. Reclamant stelt dat medici hebben geconstateerd dat er grote nadelige gevolgen zijn voor de gezondheid van omwonenden door geluid, trillingen en fijnstof van de molens. En omwonenden (zoals nu al in Geervliet, Heenvliet, Zwartewaal) worden knettergek van de slagschaduw. Een zorgboerderij, het huisje van Corneel Kaslander (Onderneming 1, Vierpolders) en een basisschool op ca 500 meter afstand komen ook in de problemen door geluid, grondtrillingen en slagschaduw. Het bedrijf van een Brielse Fruitteler krijgt ook nog de hoogst mogelijke windmolen voor zijn deur, terwijl hij al werd ingesloten door een bedrijvenpark. Tevens zal onroerend goed over een groot gedeelte van de gemeente Brielle in waarde verminderen.

In de onderzoeken die ten grondslag liggen aan het besluit, is ook de cumulatie met bestaande geluidbelastingen beschouwd. Dit heeft geen aanleiding gegeven voor een maatwerkvoorschrift op grond van het Activiteitenbesluit. Ter plaatse van de woning van reclamant wordt voldaan aan de geluidnormen, waardoor geen sprake is van onaanvaardbare geluidhinder van deze windturbines. Paragraaf 2.7.2. gaat nader in op Laag frequent geluid

Deze opvatting is ter kennisgeving aangenomen.

Er is kennisgenomen van deze zienswijze. Bij de beoordeling van een vergunningsaanvraag zullen wij moeten toetsen aan wet- en regelgeving die in Nederland geldt en dat wordt dus voor deze specifieke aanvraag ook als zodanig gedaan.

Vanwege de overlast die reclamant nu al ondervindt maakt hij zich zorgen over extra overlast die kan ontstaan door de windturbines. Echter uit de onderzoeken is gebleken dat wordt voldaan aan de geldende wet- en regelgeving. De GGD heeft ook naar het plan gekeken en hier is advies op verstrekt op basis van de algemene richtlijnen en adviezen vanuit het RIVM. Voor nadere toelichting over gezondheid, verwijzen wij naar paragraaf 2.8 van het algemene deel van deze nota.

Deze zienswijze is niet ontvankelijk. Tussen 19 januari 2024 en 29 februari 2024 is iedereen in de gelegenheid gesteld om zijn of haar zienswijze over het plan kenbaar te maken. Deze zienswijze is per email ingediend op 13 maart 2024. Dit is te laat. Omdat niet gebleken is van een verschoonbare termijnoverschrijding wordt de zienswijze niet in behandeling genomen.

Deze zienswijze is niet ontvankelijk. Tussen 19 januari 2024 en 29 februari 2024 is iedereen in de gelegenheid gesteld om zijn of haar zienswijze over het plan kenbaar te maken. Deze zienswijze is per email ingediend op 13 maart 2024. Dit is te laat. Omdat niet gebleken is van een verschoonbare termijnoverschrijding wordt de zienswijze niet in behandeling genomen.

30,0 1

30,0 2

Gezondheidsrisico's: Het lage bromgeluid dat gepaard gaat met windmolens kan een ernstige negatieve impact hebben op de gezondheid van onze familie en andere bewoners in de buurt. Dit kan leiden tot slaapstoornissen, stress, en andere gezondheidsproblemen die onvermijdelijk de kwaliteit van ons leven zullen aantasten.

Reclamant verwacht dat realisatie van de windmolens negatieve gevolgen heeft voor de waarde van de woning.

Een permanente bromtoon hoort niet bij het normale geluidspectrum van windturbines. Mocht een dergelijke toon zich voordoen, als gevolg van de windturbines, dan dient in het kader van handhaving beschouwd te worden of er sprake is van een defect aan de windturbine en dient dit opgelost te worden. Voor een nadere toelichting over bromtoon, dan wel laagfrequent geluid, in het algemeen wordt verwezen naar paragraaf 2.7.4 van het algemene deel van deze nota. Indien omwonenden menen dat er sprake is van waardevermindering van hun woning als gevolg van ruimtelijke wijzigingen in de omgeving, zoals het plaatsen van de windmolens, dan kunnen zij een beroep doen op planschadevergoeding. Planschade ziet op schade in de vorm van een inkomensderving of een vermindering van de waarde van een onroerende zaak ten gevolge van een planologische wijziging. De juridische grondslag voor planschade is artikel 6.1 Wet ruimtelijke ordening. Hierop wordt verder ingegaan in paragraaf 2.10 van het algemene deel van deze nota.

30,0 3

30,0 4

Reclamant is bang dat de windturbines de historische charme van de omgeving aantasten. Brielle staat bekend om zijn historische charme en architecturale erfgoed. Reclamant geeft aan dat de plaatsing van de mega windturbines in de nabijheid van een historische stad als Brielle afbreuk zou doen aan de unieke esthetiek en sfeer van de omgeving, wat een onschatbaar cultureel verlies zou betekenen.

Reclamant geeft aan dat windturbines een visuele verstoring zijn en esthetische lelijk zijn. Daarbij wordt er aangegeven dat een windmolen direct achter de woonwijk een permanente visuele verstoring vormt en afbreuk doet aan het landschap. Reclamant geeft aan dat de esthetische lelijkheid van dergelijke constructies niet te onderschatten is en zal een constante bron van ergernis zal zijn voor alle bewoners in de buurt.

Het meest nabijgelegen beschermde stads- en dorps is het omwalde deel van de stad Brielle (de vesting) en de directe gebieden rondom. Dit beschermde stadsgezicht, inclusief een gedeelte aangrenzend gedeelte grondgebied van Brielle en Vierpolders, ligt op meer dan 1,2 kilometer afstand van het plangebied. Het omwalde deel van de historische dorpskern van Brielle ligt wel op circa 2 kilometer afstand van het windproject. Hierop wordt ook verder ingegaan in paragraaf 2.5.4 van het algemene deel. In Nederland bestaat geen recht op blijvend vrij uitzicht. Onze woon- en leefomgeving is nu eenmaal altijd aan verandering onderhevig. De energietransitie zal daar komende decennia in grote mate aan bijdragen. Per situatie zal een overheid (in dit geval gemeente Voorne aan Zee) moeten bepalen of er sprake is van een redelijke en aanvaardbare situatie. Een goede landschappelijke inpassing is een voorwaarde voor het toestaan van een ontwikkeling. Windproject Brielse Brug is voornemens een bijdrage te leveren aan de landschappelijke structuur en landschappelijke doelstellingen van de Ondernemingspolder. Daarmee is ook geen sprake van onaanvaardbare gevolgen voor de ruimtelijke inpassing en blijft een goede ruimtelijke ordening geborgd. Zie ook paragraaf 2.5 van het algemene deel van deze nota.

In paragraaf 2.7 van het algemene deel van deze nota wordt een uitgebreide toelichting gegeven over geluid. Hierop wordt ingegaan in paragraaf 5.3 van Goede ruimtelijke onderbouwing. Daarbij is van belang dat er een aanvullende stilstand regeling wordt toegepast.

30,0 5

30,0 6

Reclamant geeft aan dat de slagschaduw gegenereerd door windmolens een negatieve invloed hebben op de psych en welzijn kan veroorzaken. De constante veranderingen in licht en schaduwpatronen kunnen leiden tot irritatie, stress en zelfs gezondheidsproblemen voor mensen die in de nabijheid wonen.

Reclamanten vinden het van essentieel belang dat de gemeente rekening houdt met de legitieme zorgen en bezwaren van haar inwoners alvorens verdere stappen te nemen met betrekking tot de plaatsing van windmolens nabij N57. Daarom verzoeken wij u vriendelijk om de vergunning voor de bouw van de windmolens niet te verlenen. Mocht de gemeente toch doorgaan met het verlenen van deze vergunning, dan wijzen zij erop dat zij bereid zijn om dit juridisch aan te vechten en ons in het laatste geval te beroepen op planschade

Om de hinder door slagschaduw te beperken is ervoor gekozen om de slagschaduw op gevoelige objecten (woningen, zorginstellingen en scholen) als gevolg van de nieuwe windturbines te beperken tot 0 tot 1 uur slagschaduw per jaar. Hiermee is gekozen voor een strengere beperking van de jaarlijkse slagschaduw dan de slagschaduwnorm in het Activiteitenbesluit. Uitgangspunt is dat met behulp van een stilstandsregeling de schaduwduur zo veel als technisch mogelijk wordt voorkomen. In de praktijk betekent dit dat de slagschaduw op omliggende woningen, als gevolg van de tijd die nodig is om de windturbine af te schakelen, tussen 0 en 1 uur per jaar zal bedragen. Om die reden wordt de normgrens op maximaal 1 uur per jaar gesteld. Hiermee wordt de schaduwduur ter plaatse van woningen tot een minimum beperkt en wordt het ontstaan van hinder maximaal voorkomen. Zie ook paragraaf 2.6.1 van het algemene deel van deze nota. In de ruimtelijke onderbouwing bij de omgevingsvergunning is rekening gehouden met de realisatie van de windturbines nabij de provinciale weg N57. Zie onder meer p. 68-69 van de ruimtelijke onderbouwing. Indiener roept de gemeente op om alternatieve duurzame oplossingen te onderzoeken. De gemeente zal zeker naar andere duurzame oplossingen kijken om in de toekomst energieneutraal te worden.

Dit betekent niet dat de windmolenlocatie bij de Ondernemingspolder kan komen te vervallen. Er zijn afspraken gemaakt met de provincie en de initiatiefnemers die de gemeente moet nakomen. Als eerste geldt dat de zoeklocatie windenergie per 20 december 2017 onherroepelijk is geworden door een besluit

en schadeclaims met betrekking tot gezondheid. We roepen op tot een grondig onderzoek naar alternatieve energieoplossingen die geen nadelige gevolgen hebben voor de gezondheid, het welzijn en de leefomgeving van de gemeenschap.

31,0 1

31,0 2

Gezondheidsrisico's: Het lage bromgeluid dat gepaard gaat met windmolens kan een ernstige negatieve impact hebben op de gezondheid van onze familie en andere bewoners in de buurt. Dit kan leiden tot slaapstoornissen, stress, en andere gezondheidsproblemen die onvermijdelijk de kwaliteit van ons leven zullen aantasten.

Reclamant verwacht dat realisatie van de windmolens negatieve gevolgen heeft voor de waarde van de woning.

van de Provinciale Staten. Op 9 februari 2018 is de ‘bestuursovereenkomst overdracht bevoegdheden provincie Zuid-Holland en gemeente Brielle gesloten op grond waarvan de gemeente het bevoegd gezag is geworden voor de besluitvorming inzake de realisatie van de windturbines. Uit de bestuursovereenkomst volgt een inspanningsverplichting voor de gemeente om voor 31 december 2025 maximaal twee windturbines te hebben gerealiseerd in de Ondernemingspolder. Door de initiatiefnemers is op 8 juli 2022 de vergunningaanvraag ingediend voor het Project. Deze vergunningaanvraag is inmiddels ontvankelijk verklaard en dient derhalve behandeld te worden. Een permanente bromtoon hoort niet bij het normale geluidspectrum van windturbines. Mocht een dergelijke toon zich voordoen, als gevolg van de windturbines, dan dient in het kader van handhaving beschouwd te worden of er sprake is van een defect aan de windturbine en dient dit opgelost te worden. Voor een nadere toelichting over bromtoon, dan wel laagfrequent geluid, in het algemeen wordt verwezen naar paragraaf 2.7.4 van het algemene deel. Indien omwonenden menen dat er sprake is van waardevermindering van hun woning als gevolg van ruimtelijke wijzigingen in de omgeving, zoals het plaatsen van de windmolens, dan kunnen zij een beroep doen op planschadevergoeding.