Begroting 2022 v7 definitief 5okt21.pdf
Tekst van het document
€ 1.231.916
stand Algemene Reserve 1 januari 2021
bij in 2021: - saldo jaarrekening 2020
579.662
uitnames 2021 Opnieuw ramen restantbudgetten 2020
-258.610
Prognose jaarresultaat 2021
0
Meerjarenbegrotingen 2022
179.155
2023
134.642
2024
37.111
prognose Algemene Reserve 31 december 2025 (moet minimaal € 750.000 zijn)
€ 1.903.876
Prognose is exclusief mogelijke overige ontwikkelingen waarover nog geen besluitvorming is.
Overige baten en lasten: Gedetacheerd personeel Diverse medewerkers van de gemeente verrichten werkzaamheden voor andere organisaties, die daarvoor een vergoeding voldoen aan de gemeente; de Jutter, Informatiecentrum De Noordwester, WoonFriesland, gemeente Terschelling en het samenwerkingsverband De Waddeneilanden.
Overzicht uniforme beleidsindicatoren: Verplichte beleidsindicatoren Eenheid
Bronjaar
Vlieland
Nederland
Gemiddelde WOZ waarde
Duizend euro
2020
271
270
Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden
In Euro’s
2022
522
700
Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden
In Euro’s
2022
709
773
Programmabegroting 2022
58
Ramingen:
Lasten Baten Saldo voor bestemming nadelig Saldo voor bestemming voordelig Toevoeging aan reserve Onttrekking aan reserve Saldo na resultaatbestemming
Rekening 2020 1.000.527 6.311.608
Begroting 2021 2022 354.876 440.347 6.170.347 6.349.505
Meerjarenbegroting 2023 2024 2025 482.775 585.363 688.145 6.385.867 6.469.671 6.578.218
0
0
0
0
0
0
5.311.081
5.815.471
5.909.158
5.903.092
5.884.308
5.890.073
575.969
0
0
0
0
0
885.701
269.260
38.000
31.350
57.850
17.150
5.620.813
6.084.731
5.947.158
5.934.442
5.942.158
5.907.223
Samenstelling ramingen huidig jaar: Lasten 900 920 930 940 950 970 980 990 Totaal
Beleggingen en financieringsresultaat Uitkeringen gemeentefonds c.a. onvoorziene uitgaven en budgetruimte Gedetacheerd personeel en werken voor derden Wet WOZ en heffen en invorderen belastingen Gemeentelijke belastingen algemene middelen Saldi van kostenplaatsen Mutaties van reserves
Programmabegroting 2022
Baten
Saldo
35.788 0 95.000
39.642 3.511.000 0
3.854 3.511.000 -95.000
185.973 123.570 0 16 0 440.347
136.263 0 2.662.600 0 38.000 6.387.505
-49.710 -123.570 2.662.600 -16 38.000 5.947.158
59
Paragrafen
Programmabegroting 2022
60
Programmabegroting 2022
61
Paragraaf 1 Lokale heffingen Inleiding In deze paragraaf staat het beleid van de gemeente Vlieland voor de lokale heffingen 2022. De kaders waarbinnen dit beleid zich moet bevinden zijn de Gemeentewet en Wet waardering onroerende zaken (Wet WOZ). Volgens het Besluit Begroting en Verantwoording provincie en gemeenten (BBV), artikel 10, bevat de paragraaf lokale heffingen ten minste: de geraamde inkomsten het beleid voor de lokale heffingen een overzicht op hoofdlijnen van de diverse heffingen, waarin inzichtelijk wordt gemaakt: de berekening van tarieven van heffingen, die hoogstens kostendekkend mogen zijn, waarbij de geraamde baten de ter zake geraamde lasten niet overschrijden de beleidsuitgangspunten die ten grondslag liggen aan deze berekeningen de uitgangspunten die bij de tariefstelling worden gehanteerd een aanduiding van de lokale lastendruk een beschrijving van het kwijtscheldingsbeleid Conform BBV nemen gemeenten in de paragraaf lokale heffingen een overzicht van baten en lasten van kostendekkende onderdelen op. In het begrotingsjaar is 41% van onze inkomsten afkomstig uit gemeentelijke heffingen. Deze paragraaf geeft een overzicht van de diverse lokale heffingen en belastingen op hoofdlijnen. Hiermee ontstaat inzicht in de lokale lastendruk, wat van belang is voor de integrale afweging tussen enerzijds beleid en anderzijds inkomsten.
Tevens wordt weergegeven welk beleid de gemeente in het begrotingsjaar zal voeren ten aanzien van de lokale heffingen en de kwijtschelding hiervan. Er is uitgegaan van een stijging van 1,5% inflatiecorrectie per jaar van de overige algemene gemeentelijke belastingen zoals door de raad besloten in de kadernota 2021. Ook de tarieven voor Afvalstoffenheffing, Reinigingsrechten bedrijven en de rioolrechten zijn verhoogd. Bouwleges, Secretarieleges en Begrafenisrechten. zijn niet verhoogd. Vergelijkingen met de belastingtarieven in andere gemeenten, de lokale lastendruk en de woonlasten zijn te vinden op de website van het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (COELO) van de Rijksuniversiteit Groningen (www.coelo.nl) en van de Vereniging Nederlandse Gemeenten (www.waarstaatjegemeente.nl). Begripsbepaling De gemeentelijke belastingen bestaan uit algemene belastingen, bestemmingsheffingen en retributies. De algemene belastingen komen ten goede aan algemene middelen van de gemeente. De gemeenteraad bepaalt waarvoor deze opbrengsten worden ingezet. Onder de algemene belastingen vallen onder andere de onroerende zaakbelastingen, de toeristenbelasting, de forensenbelasting, de hondenbelasting en de precariobelasting. De afvalstoffenheffing en rioolheffing zijn zogenaamde bestemmingsheffingen.
Voor deze heffingen geldt dat de gemeente niet meer mag heffen dan de begrote kosten die gedekt worden met de heffing. De belangrijkste retributies zijn de leges, vergoedingen voor een bij de gemeente aangevraagde dienst. Zo betalen inwoners een bijdrage voor het aanvragen van een paspoort of een (omgevings)vergunning. Ook voor de leges geldt dat deze niet meer dan kostendekkend mogen zijn. Gemeentelijke belastingen De geraamde OZB opbrengsten van 2022 en volgende jaren zijn verhoogd met de prijsindexatie (inflatie) van 1,5%. Programmabegroting 2022
62
Dit geldt eveneens voor de overige belastingen (hondenbelasting, precariobelasting, forensenbelasting, toeristenbelasting en precariobelasting). Belasting/heffing/leges
2020
2021
2022
2023
2024
2025
Werkelijk
Begroot
Begroot
Begroot
Begroot
Begroot
Ozb niet-woningen
336.873
324.500
344.000
349.000
354.000
359.000
Ozb woningen
306.595
293.000
297.000
302.000
307.000
312.000
568
6.000
6.000
6.000
6.000
6.000
289.794
216.000
219.000
220.000
225.000
228.000
Toeristenbelasting
1.334.368
1.711.000
1.737.000
1.763.000
1.789.000
1.815.000
Hondenbelasting
15.369
16.000
16.300
16.400
16.700
16.900
Precariobelasting
39.942
42.600
43.300
43.900
44.600
45.200
Afvalstoffenheffing
328.403
317.000
330.000
330.000
330.000
330.000
Reinigingsheffing bedrijven
170.755
177.000
195.000
195.000
195.000
195.000
Rioolheffing
202.075
204.000
214.200
224.910
236.156
247.963
Leges Algemeen
104.440
108.000
108.000
108.000
108.000
108.000
Leges fysieke leefomgeving/omgevingsvergunningen
179.577
52.000
52.000
52.000
52.000
52.000
Lijk bezorgings- en grafrechten
18.922
14.500
14.500
14.500
14.500
14.500
3.327.681
3.481.600
3.576.300
3.624.710
3.677.956
3.729.563
Baatbelasting riolering recreatiewoningenterrein Woonforensenbelasting
Onroerendezaakbelasting De onroerendezaakbelasting (OZB) genereert de op één na hoogste belastingopbrengst. De OZB bestaat uit een eigenarenbelasting (voor woningen en voor niet-woningen) en een gebruikersbelasting (voor nietwoningen). De gemeente bepaalt het bedrag dat de belastingplichtigen moeten betalen op basis van de waarde van de onroerende zaak. De waarderingsgrondslagen worden periodiek vastgesteld, volgens de regels in de Wet Waardering Onroerende Zaken (Wet WOZ). In 2022 worden de opbrengsten verhoogd met 1,5% inflatiecorrectie op grond van de kadernota 2021. In deze programmabegroting 2022 wordt uitgegaan van een inflatoire opbrengststijging van 1,5%. De feitelijke tariefontwikkeling is afhankelijk van de waardeontwikkeling van de onroerende zaken in de gemeente. Definitieve tarief voorstellen voor 2022 worden voorgelegd bij behandeling van de verordening OZB in de raadsvergadering van uiterlijk december 2021. Precariobelasting De opbrengsten worden, in overeenstemming met de besluitvorming in de kadernota 2021 verhoogd met 1,5% inflatiecorrectie. Het algemene tarief voor terrassen en winkeluitstallingen bedraagt voor 2022 € 54,19 per m2. Toeristenbelasting De opbrengsten toeristenbelasting worden met ingang van 2022 verhoogd met 1,5% inflatiecorrectie zoals door de gemeenteraad in de kadernota 2021 besloten is. Dit zal leiden tot een tarief van € 2,05 in 2022.
Bij de meerjarenramingen wordt er vanuit gegaan dat er geen wijziging zal zijn in het aantal overnachtingen. Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Werkelijk gemiddeld laatste 4 2021 jaar
2025
2024
2023
2022
hotels/pensions
142.894
142.894
142.894
143.402
135000
groepsverblijven
7.186
7.186
7.186
7.212
7500
6.826
kampeerterreinen
198.027
198.027
198.027
198.731
190000
188.091
recreatiewoningen/appartementen
190.679
190.679
190.679
191.357
195000
181.112
jachthaven
87.600
87.600
87.600
87.911
90000
83.205
totaal
626.387
626.387
626.387
628.614
617500
594.958
overzettingen Doeksen
217.613
217.613
217.613
218.387
217000
206.695
totaal grondslag toeristenbelasting
844.000
844.000
844.000
847.000
834500
801.653
€ 1.815.000 € 1.789.000 € 1.763.000
€ 1.737.000
€ 1.334.368
opbrengst werkelijk geraamde opbrengst
Programmabegroting 2022
135.725
€ 1.711.000 € 1.430.500
63
Hondenbelasting De opbrengsten worden, in overeenstemming met de besluitvorming in de kadernota 2021 verhoogd met 1,5% inflatiecorrectie. Hondenbelasting
Vieland 2021 Vlieland 2022 Stijging t.o.v. 2021 Nederland 2021
eerste hond
€ 79,43
€ 80,62
1,50%
iedere volgende hond
€ 123,28
€ 125,13
1,50%
€ 44,03
Kwijtscheldingsbeleid Huishoudens met een inkomen op minimumniveau komen in onze gemeente in aanmerking voor kwijtschelding van lokale belastingen en heffingen. Kwijtschelding wordt verleend op basis van 100% van de bijstandsnorm, waarbij tevens een vermogenstoets plaats heeft. Het kwijtscheldingsbeleid van de gemeente volgt overigens de advisering van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. In de begroting 2022 is, evenals voorgaande jaren rekening gehouden met een totaalbedrag van € 6.000 aan kwijt te schelden lokale heffingen. Bestemmingsheffingen en leges Beleidsuitgangspunt is 100% kostendekkendheid van de verschillende heffingen en leges. Vanwege de (landelijk) wettelijk verplicht vastgestelde tarieven voor identiteitsbewijzen en rijbewijzen kan bij deze heffingen dat uitgangspunt niet worden gehanteerd. De toenemende vraag naar politieke en publieke verantwoording van tarieven is een belangrijke reden om over te gaan tot een beter systeem van kostprijsberekening. Dit betekent dat het tarief dat voor een product wordt gerekend op een inzichtelijke manier samengesteld moet worden uit de kosten en baten zoals opgenomen in de primitieve begroting en daarnaast uit de beleidsinhoudelijke keuzes die gemaakt worden. Kortom: het maakt de afwegingen over de hoogte van tarieven inzichtelijk en het maakt daarmee het besluitvormingsproces helder.
Niet alleen voor de gemeente zelf maar ook voor de burger. Pas wanneer gemeenten duidelijk maken hoe tarieven tot stand gekomen zijn, is een tariefvergelijking van diverse gemeente mogelijk. Als niet duidelijk is hoe een tarief tot stand gekomen is en hoeveel van de toe te rekenen kosten betaald worden uit de algemene middelen levert de onderlinge vergelijking van tarieven niet het gewenste inzicht op. Leges Zolang de maximale kostendekkendheid van 100% niet bereikt is, is er ruimte voor verhoging van tarieven. Daarbij mogen de in de tarieventabel voorkomende wettelijk voorgeschreven maximale tarieven niet verhoogd worden. Bij een keuze voor het verhogen van de tarieven is het niet noodzakelijk om alle tarieven te verhogen. Ook is het niet noodzakelijk om tarieven met hetzelfde percentage te verhogen. Zolang de maximale kostendekkendheid van het geheel (per titel) niet overschreden wordt, kan per tarief besloten worden of en met hoeveel procent het tarief verhoogd wordt. Het vaststellen van de tarieven in de Legesverordening is een bevoegdheid van de Raad. Omdat de toe te rekenen kosten grotendeels gebaseerd zijn op jurisprudentie is een exact 100% kostendekkende legesverordening risicovol. Wanneer nieuwe jurisprudentie tot een wijziging in de toe te rekenen kosten leidt, kan de kostendekkendheid overschreden worden.
Door iets onder het toegestane maximum te blijven wordt dit risico opgevangen. De tarieventabel bij de legesverordening kent 3 titels, te weten; Titel 1. Algemene dienstverlening Titel 2. Dienstverlening vallend onder fysieke leefomgeving/omgevingsvergunning Titel 3. Dienstverlening vallend onder Europese Dienstenrichtlijn. De afzonderlijke kostendekkendheid van deze onderdelen als ook de integrale kostendekkendheid van deze onderdelen zijn als volgt:
Programmabegroting 2022
64
Kostendekkendheid leges Recapitulatie Titel 1, 2 en 3 Kostendekking Titel 1 Kostendekking Titel 2 Kostendekking Titel 3 Kostendekking totale tarieventabel
Kosten Opbrengsten Kostendekking € 193.674 € 107.553 55,53% € 130.590 € 52.000 39,82% €0 €0 0,00% € 324.264 € 159.553 49,20%
Bij titel 1 wordt het verhogen van de tarieven beperkt voor wat betreft de paspoorten en rijbewijzen. Deze tarieven zijn momenteel gelijk aan de maximaal toegestane hoogte. Voor b.v. de ontheffingen is wel ruimte voor verhoging van de tarieven. Bij titel 2 zou een verhoging van de tarieven mogelijk zijn maar vanwege de omgevingswet is dit onderdeel zo in beweging dat het niet verstandig is, dat op dit moment te doen. De komende jaren wordt er onderzoek gedaan om te komen tot een snellere dienstverlening met als gevolg een lagere kostenpost wat een drukkend effect heeft op de kostendekkendheid. Titel 3 is een klein onderdeel van de legesverordening wat voor een groot deel bestaat uit evenementenvergunningen. Vanwege de maatschappelijke betekenis ervan is dit bij veel gemeente niet kostendekkend. In onze begroting worden deze opbrengsten niet apart begroot maar vallen onder de algemene leges. Begraafplaats leges De tarieven worden niet verhoogd (leges voor werkzaamheden), al is daar wel ruimte voor. Begraafplaats leges Kosten 7.5
Bedrag Begraafplaatsen
€ 57.266
Overhead
€ 16.078
BTW
€0
Totaal Kosten
€ 73.344
Opbrengsten
Bedrag 1 Begraafplaatsen
€ 14.500
Totaal Opbrengsten
€ 14.500
Totaaloverzicht
Bedrag
Totaal kosten
€ 73.344
Totaal opbrengsten
€ 14.500
Kostendekkendheidspercentage
19,77%
Afvalstoffenheffing Uitgangspunt op grond van de kadernota 2022 is dat de tarieven voor het ophalen en verwijderen van huishoudelijke afvalstoffen kostendekkend zullen worden vastgesteld. Uit de kostendekkendheidberekening bleek dat er ruimte was om de tarieven voor 2022 te verhogen. Voorgesteld wordt om de kostendekkendheid te verhogen naar 95%. In de onderstaande tabel is te zien welke nieuwe tarieven dit met zich meebrengt. Omdat in 2021 een extra opbrengst is gerealiseerd ten opzichte van de begroting hoeven de tarieven niet veel te stijgen. Oorzaak voor deze extra opbrengst is het aantal (meerpersooons) huishoudens wat is gestegen en ook in 2022 nog wat zal stijgen door het gereed komen van de Boswijk.
Programmabegroting 2022
65
Tarieven Afvalstoffenheffing Vieland 2021
Vlieland 2022
Stijging t.o.v. 2021
Nederland 2021
éénpersoonshuishouden
€ 243,40
€ 247,00
1,48%
€ 245,00
meerpersoonshuishouden
€ 324,20
€ 329,00
1,48%
€ 305,00
Kostendekkendheid afvalstoffenheffing Kosten
Bedrag
7.3
Afval
€ 251.132
Overhead
€ 57.276
BTW
€ 38.849 € 347.257
Totaal Kosten
Opbrengsten
Bedrag
1.1
Afvalstoffenheffing
€ 330.000 € 330.000
Totaal Opbrengsten
Totaaloverzicht
Bedrag
Totaal kosten
€ 347.257
Totaal opbrengsten
€ 330.000
Kostendekkendheidspercentage
95,03%
Reinigingsrecht bedrijfsafval Bij de berekeningen voor de kostendekkendheid bleek dat er voor de reinigingsrechten een behoorlijke ruimte was om de tarieven te verhogen. Dit wordt deels veroorzaakt doordat kosten voor een percentage van 35% van straatvuil ook meegenomen mogen worden in de berekening. Er is echter gekozen voor een opbrengstverhoging van 5% en daarmee procentueel vrijwel gelijk aan de verhoging bij de afvalstoffenheffing. Kostendekkendheid bedrijfsafval Kosten
Bedrag
2.1
Verkeer en vervoer
€ 13.393
7.3
Afval
€ 152.441
Overhead
€ 72.973
BTW
€0
Totaal Kosten
€ 238.807
Opbrengsten
Bedrag
1.1
reinigingsrecht
Totaal Opbrengsten
€ 195.000 € 195.000
Totaaloverzicht
Bedrag
Totaal kosten
€ 238.807
Totaal opbrengsten
€ 195.000
Kostendekkendheidspercentage
Programmabegroting 2022
81,66%
66
Rioolrechten De aanslagen zijn afhankelijk van het waterverbruik. Er zijn in totaal ongeveer 890 aansluitingen. Op sommige aansluitingen zijn meerdere huishoudens aangesloten. In mei 2017 is het nieuwe GRP door de raad vastgesteld. In de kadernota 2022 is aangegeven dat het gezien de stand van zaken van de uitvoering van het nieuwe GRP, nodig is de tarieven van de rioolheffing in 2022 te verhogen. Tarieven Rioolstoffenheffing Vieland 2021
Vlieland 2022 Stijging t.o.v. 2021 Nederland 2021
per 50m3, tot 300m3 waterverbruik
€ 50,00
€ 52,50
5%
per 100m3, tussen 301 - 1000m3 waterverbruik
€ 100,00
€ 105,00
5%
per 1000m3, boven 1000m3 waterverbruik
€ 995,50
€ 1.045,28
5%
€ 201,00
Kostendekkendheid rioolheffing Kosten 7.2
Bedrag Riolering
€ 235.508
Voorziening
€ -127.614
Overhead
€ 66.677
BTW
€ 39.629
Totaal Kosten
€ 214.200
Opbrengsten
Bedrag
1.1 Totaal Opbrengsten
Rioolheffing
€ 214.200 € 214.200
Totaaloverzicht
Bedrag
Totaal kosten
€ 214.200
Totaal opbrengsten
€ 214.200
Kostendekkendheidspercentage
100,00%
Programmabegroting 2022
67
Paragraaf 2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing In het Besluit Begroting en verantwoording provincie en gemeenten wordt het weerstandsvermogen omschreven als de relatie tussen de weerstandscapaciteit van de gemeente en alle risico’s waarvoor geen voorzieningen zijn getroffen. In feite zou het weerstandsvermogen ook kunnen worden omschreven als de mate waarin de gemeente in staat is omvangrijke tegenvallers op te vangen, zonder dat het beleid behoeft te worden aangepast. De weerstandscapaciteit dient dus om de continuïteit van de organisatie te waarborgen. Incidentele weerstandscapaciteit De incidentele weerstandscapaciteit is het vermogen dat ingezet kan worden om eenmalige tegenvallers op te vangen. In beginsel betreft dit de opstelsom van het vrij aanwendbare deel van de algemene reserves en de stille reserves. In de in 2014 vastgestelde nota reserves en voorzieningen bedraagt de ondergrens van de algemene reserve € 750.000. Op 31 december 2022 bedraagt de algemene reserve naar verwachting € 1.552.968, exclusief het resultaat van 2022. De voeding en de beschikking over de reserve wordt jaarlijks door de gemeenteraad bepaald. Stille reserves zijn er niet.
Structurele weerstandscapaciteit Met de structurele weerstandscapaciteit worden de middelen bedoeld die permanent ingezet kunnen worden om tegenvallers in de lopende exploitatie op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van de uitvoering van bestaande taken. In de begroting 2022 is een stelpost voor prijsstijgingen opgenomen van € 60.000 die oploopt tot € 300.000 in 2025. Daarnaast is de structurele begrotingsruimte een maat voor de mogelijkheid om tegenvallers op te vangen. De structurele uitgaven in de meerjarenbegroting zijn gedekt met structurele inkomsten. Het meerjarenperspectief laat een positief saldo zien tot en met 2024. Presentatie van het structureel begrotingssaldo (bedragen x € 1000)
Jaarrekening Prognose Begroting Begroting Begroting Begroting 2020
2021
2022
2023
2024
2025
Saldo baten en lasten
-791
-1.957
-410
-117
-175
Saldo structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserves
-17
-17
-16
-16
-16
-16
Begrotingssaldo
-808
-1.974
-426
-133
-191
-330
Waarvan incidentele baten en lasten (saldo)
1.406
1.974
522
267
228
314
598
0
96
135
37
-17
Structureel begrotingssaldo
-314
Inventarisatie van de risico’s Onderstaand volgt een korte inventarisatie van mogelijke risico’s. Wij hebben getracht deze lijst zo compleet mogelijk te maken. Toch is niet met zekerheid te zeggen of de lijst uitputtend is. Sociaal Domein Met name de kosten van individuele trajecten in de jeugdzorg vormen voor kleine gemeenten een risico omdat deze kosten van jaar tot jaar zeer kunnen verschillen. De kosten over 2019 bedroegen € 99.900 maar in 2020 bedroegen deze kosten € 174.900, op dit moment is de verwachting dat de kosten voor 2021 niet veel zullen afwijken van de kosten in 2020. Als een jongere intensieve zorg nodig heeft kunnen de kosten op lopen tot € 100.000 per client. Regelmatig is het ook zo dat deze intensieve zorg langer nodig is dan 1 jaar. Ook maatwerkvoorzieningen kunnen van jaar tot jaar zeer verschillen. B.v. woning aanpassingen vormen een risico voor de gemeente Vlieland. In 2020 moesten een aantal woningen worden aangepast. De totale Programmabegroting 2022
68
gemeentelijke bijdragen voor woon- vervoers- en rolstoelvoorzieningen waren in 2019 € 23.400 maar in 2020 € 183.500. Voor 2021 zijn eveneens een aantal woningaanpassingen nodig. Voor zowel jeugdzorg als voor de maatwerkvoorzieningen was 2020 een piekjaar, in de jaren 2017 tot en met 2019 waren de kosten redelijk constant. Een reserve Sociaal Domein heeft de gemeente Vlieland niet. Toeristenbelasting De belangrijkste belastingopbrengst van de gemeente Vlieland is de toeristenbelasting (€ 1.737.000 op een totale opbrengst belastingen van € 3.576.300, dat is 49%). De grondslag van deze opbrengst is gevoelig voor de conjunctuur en afhankelijk van het weer (vooral in de jachthaven en op de kampeerterreinen). Daarnaast bestaat ten aanzien van deze opbrengst het risico dat de grondslag wordt aangetast door structurele ontwikkelingen in de toeristische sector zoals wijzigingen in de vakantiebestemmingen van de gasten. En natuurlijk hebben we in 2020/2021 ook kunnen ervaren welke gevolgen overheidsmaatregelen tegen de verspreiding van een virus kunnen betekenen voor ons eiland. De geraamde toeristenbelasting was voor 2020 € 352.000 hoger dan de behaalde opbrengst. Zorgbuurt “Boswijk” Er is een 40-jarige lineaire lening aan gegaan met een vast rentepercentage voor de gehele looptijd. Deze lening bedraagt € 15.084.000.
Daarnaast gaat de gemeente er van uit dat het risico van leegstand en dus van huurderving minimaal is en slechts zal bestaan uit mutatieleegstand. Voor de woningen lijkt dat gezien de woningmarkt op Vlieland ook op langere termijn realistisch. De zorgvilla met zeven studio’s is ontworpen uitgaande van de visie in het Visiedocument De Bakens Verzet van “zo gewoon mogelijk wonen”, ook in een intramurale zetting van 7x24-uur zorg. Door een zorgvilla te maken met studio’s zonder de uitstraling van een instellingsgebouw, is de verwachting dat ook bij eventuele wijzigingen van de financiering van de ouderenzorg door de rijksoverheid, het vastgoed goed verhuurbaar blijft. Oftewel dat ook bij een nog verdere extramuralisering door het rijk, de zorgvilla z’n waarde en verhuurmogelijkheden behoudt. Tenslotte gaan we er van uit dat er ook voor het welzijnsgebouw steeds voldoende huurders zullen zijn die de benodigde opbrengsten genereren. Naast commerciële functies zoals bijvoorbeeld een fysiotherapiepraktijk en een kapper, zal het gebruik overigens voor een belangrijk deel bestaan uit het ouderenwelzijnswerk van de gemeente Vlieland. Dat betekent dat er vanuit het welzijnsbeleid voldoende middelen beschikbaar moeten zijn om dit gebruik mogelijk te maken.
De geprognotiseerde exploitatielasten liggen jaarlijks rond de € 480.000 Al met al een groot project voor de gemeente Vlieland, waar wel wat onzekerheden aan kleven, die zouden kunnen leiden tot negatieve resultaten. Subsidies Stichtingen De gemeente verstrekt subsidies aan verschillende stichtingen. Met behulp van deze subsidies kunnen deze stichtingen voorzieningen, op het door de raad voor zowel inwoners als gasten van Vlieland gewenste niveau, in stand houden. Steeds meer dringt zich echter de vraag op, of voorzieningen op het huidige niveau in stand gehouden kunnen worden, met de subsidies zoals ze nu verstrekt worden. Bij één van de stichtingen is een gedetacheerde werknemer van de gemeente werkzaam. Wanneer de stichting niet meer kan blijven voortbestaan wordt de gemeente geconfronteerd met salariskosten van € 46.000. Pensioen- en wachtgeldvoorziening wethouders Op grond van de Algemene pensioenwet politieke ambtsdragers (Appa) heeft een Arbeidsongeschikte burgemeester of wethouder recht op doorbetaling van zijn wedde tot zijn aftreden. Vervolgens is er recht op wachtgeld. Een arbeidsongeschikte wachtgeldgerechtigde kan recht houden op een verlengde uitkering bij arbeidsongeschiktheid.
Duurt daarna de arbeidsongeschiktheid van de burgemeester/wethouder/wachtgeldgerechtigde voort? Dan is er recht op een verlenging van de wedde of de wachtgelduitkering naar verhouding van de mate van arbeidsongeschiktheid tot uiterlijk de pensioengerechtigde leeftijd. Door verzekeringsvoorwaarden kan de gemeente in sommige gevallen ondanks een afgesloten arbeidsongeschiktheidsverzekering geconfronteerd worden met extra kosten. Daarnaast heeft de gemeente een voorziening voor het pensioen van wethouders. Grondslagen voor de waardering van deze voorziening zijn een rekenrente die in lijn is met de rente die geldt voor individuele waardeoverdrachten en de sterftetafel GBM/GBV met een leeftijdsterugstelling m/v 5/1 of v/m 3/3. Wijzigingen in rekenrente en sterfte tabel maken soms grote extra toevoegingen aan de voorziening nodig. Voor deze verhogingen van de voorziening is wel een jaarlijks budget opgenomen van € 50.000 maar de gemiddelde jaarlijkse toevoeging over de laatste 5 jaar bedroeg € 85.600. Programmabegroting 2022
69
Leningen Geldnemer
Restschuld per 31-12-2021
Restschuld per 31-12-2022
Stichting Rekreatiebelangen Vlieland Stichting Flidunen Tennisvereniging Energie coöperatie Stichting Rekreatiebelangen Vlieland Stichting Rekreatiebelangen Vlieland
€ 350.000 € 211.250 € 32.083 € 220.000 € 672.857 € 5.000.000
€ 300.000 € 195.000 € 27.500 € 201.667 € 616.786 € 5000.000
Totaal
€ 6.486.190
€ 6.340.952
Op dit moment is er geen reden om aan te nemen dat de stichtingen/verenigingen niet aan hun betalingsverplichtingen zouden kunnen voldoen. Het risico is daarom laag.
Gewaarborgde geldleningen Garantie geldleningen particuliere woningen, volgens laatste opgave; Restant hoofdsom 1 januari 2020 Restant hoofdsom 31 december 2020
€ 51.047 € 5.998
Voor liquiditeitstekorten van de Dienst Sociale Zaken en Werkgelegenheid voor de G8 staat de gemeente Vlieland garant tot een bedrag van € 908.000. Bij het instemmen met de koopovereenkomst met WoonFriesland op 11 juli 2011 heeft de gemeenteraad ingestemd met de gemeentelijke achtervangpositie bij het Waarborgfonds Sociale Woningbouw. Leningen van WoonFriesland ter financiering van investeringen in de gemeente Vlieland worden hiermee geborgd tot een bedrag van 10 miljoen. Mocht WoonFriesland zijn leningen niet meer kunnen afbetalen, dan neemt het WSW de betaalverplichtingen over. Als het WSW deze betaalverplichting niet uit eigen vermogen en bij de corporatie te innen obligo kan voldoen moeten Rijk en gemeente ieder voor 50% bijspringen. Op grond van hun rol als achtervanger moeten zij in dat geval renteloze leningen aan het WSW verstrekken. Het is op dit moment erg onwaarschijnlijk dat dit zich voor doet maar mocht het zich voor doen dan zal de gemeente geconfronteerd worden met de rentelasten van ten hoogste 5 miljoen.
Risico
Financieel gevolg
Benodigde weerstandsKansklasse capaciteit
Sociaal domein Jeugdzorg
100.000
90%
90.000
Sociaal domein maatwerkvoorzieningen
160.000
70%
112.000
Toeristenbelasting
352.000
50%
176.000
Boswijk
480.000
10%
48.000
Subsidies stichtingen
46.000
30%
13.800
Pensioen en wachtgeldvoorziening wethouders
35.600
90%
32.040
Verstrekte leningen
6.340.952
10%
634.095
Garantstellingen
964.000
10%
96.400
Totaal van de riscio's
Programmabegroting 2022
8.478.552
1.202.335
70
Voor het kwantificeren van de risico’s is gebruik gemaakt van onderstaande tabel: Kwantiteit 10%
Referentiebeelden 0 of 1 keer per 10 jaar
30%
1 keer per 5-10 jaar
50%
1 keer per 2-5 jaar
70%
1 keer per 1-2 jaar
90%
1 keer per jaar of meer
Kansklasse Toelichting kansklasse 1 Deze klasse wordt gehanteerd voor risico's waaran het onwaarschijnlijk is dat deze zich in de komende jaren voordoen. 2 Deze klasse hanteren we voor risico's waarvan het niet waarscdhijnlijk is dat ze zich in het komende jaar voordoen. 3 Deze klasse hanteren we voor risico's die zich in het komende jaar wel maar ook niet kunnen voordoen 4 Deze klasse wordt gehanteerd voor risico's waaran het waarschijlijk is dat ze zich in het komende jaar zullen voordoen. 5 Deze klasse wordt gehanteerd voor risico's waaran het zeer waarschijlijk is dat ze zich in het komende jaar gaan voordoen.
Ratio weerstandsvermogen = Beschikbare weerstandscapaciteit/Benodigde weerstandscapciteit Beschikbare weerstandsvermogen Algemene reserve 31 december 2022: € 1.552.968 Benodigde weerstandscapaciteit Op basis van bovenstaande risico inventarisatie bedraagt het maximaal benodigde bedrag € 1.202.335. Het is echter niet waarschijnlijk dat alle risico’s tegelijk en in hun maximale omvang zullen optreden. Daarom gaan we uit van 90% zekerheid waardoor het bedrag aan benodigde weerstandscapaciteit € 1.082.102 bedraagt. De Ratio weerstandvermogen bedraagt 1,44, dit is conform onderstaande tabel (ruim)voldoende Meerjarig stijgt de ratio weerstandvermogen door de stijging van de Algemene Reserve en door de aflossingen van de uitstaande leningen; 2023: 1,64 2024: 1,82 2025: 1,91 Waarderingscijfer
Ratio
Betekenis
A
>2,0
Uitstekend
B
1,4 - 2,0
Ruim voldoende
C
1,0 - 1,4
Voldoende
D
0,8 - 1,0
Matig
E
0,6 - 0,8
Onvoldoende
F
<0,6
Ruim onvoldoende
Financiële kengetallen De volgende kengetallen dienen ter ondersteuning bij de beoordeling van de financiële positie van de gemeente: 1. Netto schuldquote 2. Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen 3. Solvabiliteitsratio 4. Structurele exploitatieruimte 5. Gemeentelijke belastingdruk Bij de beoordeling van de financiële positie is het van belang de kengetallen van een adequate toelichting te voorzien. Netto schuldquote De nettoschuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de gemeente ten opzichte van de eigen middelen. De nettoschuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie.
Programmabegroting 2022
71
Nu kan er in een gemeente sprake zijn van het doorlenen, door weer aan andere partijen een lening te verstrekken: sportclubs, culturele organisaties, etc. Om vervolgens inzicht te krijgen in hoeverre sprake is van doorlenen moet de schuldquote zowel inclusief als exclusief doorgeleende gelden worden weergegeven. Op deze manier ontstaan twee indicatoren: 1. De netto schuldquote. 2. De netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen. Deze indicatoren brengen in beeld in hoeverre de netto schulden zich verhouden tot de totale baten (inkomsten) van de gemeente. Hoe hoger het percentage, hoe meer externe financiering de gemeente heeft aangetrokken om de activiteiten (investeringen) te financieren. Dit inzicht is uiteraard voor Vlieland zelf van belang, maar het is ook verplicht deze kengetallen in begroting en rekening op te nemen. Samen met de andere vier financiële kengetallen geven ze een beeld van de financiële situatie van de gemeente 2021
2022
2023
2024
2025
werkelijk prognose
2020
raming
raming
raming
raming
schuldquote: netto schuldquote
73%
292%
310%
316%
309%
310%
netto schuldquote gecorrigeerd
55%
213%
238%
248%
244%
251%
De netto schuldquote geeft aan of de gemeente investeringsruimte heeft. De te hanteren indicaties zijn: ·
Schuldquote onder de 100%:
voldoende
·
Schuldquote boven de 100%:
matig
·
Schuldquote boven de 130%:
onvoldoende
De gemeente Vlieland heeft volgens deze cijfers meerjarig onvoldoende investeringsruimte. Solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft aan welk deel (percentage) van het totaal van wat de gemeente aan geldwaarde heeft (balanstotaal) wordt gevormd door het eigen vermogen. De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is om op de lange termijn aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Met andere woorden: of ze alles kan betalen en of er voldoende geld beschikbaar is. De solvabiliteitsratio is een veel gebruikt financieel vergelijkingsgetal. Het geeft relatief snel inzicht in de financiële positie van een organisatie en specifiek in de financiering. De stelregel is hierbij: hoe lager de solvabiliteit, hoe minder eigen vermogen de organisatie heeft om eventuele tegenvallers op te vangen of om te investeren. 2020
2021
2022
2023
2024
2025
Werkelijk
raming
raming
raming
raming
raming
22%
16%
15%
15%
15%
15%
solvabiliteitsratio: solvabiliteitsratio
Deze ratio geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. De te hanteren indicaties zijn: ·
Solvabiliteitsratio 50% en hoger:
voldoende
·
Solvabiliteitsratio lager dan 50%:
matig
·
Solvabiliteitsratio kleiner dan 30%:
onvoldoende
Structurele exploitatieruimte Deze indicator geeft aan of de begroting structureel en reëel (echt) in evenwicht is. Hierbij gaat het om het onderscheid tussen structurele (meerjarige) en incidentele (eenmalige) inkomsten en uitgaven. Voorbeelden van structurele inkomsten zijn de algemene uitkering en eigen belastinginkomsten. Structurele uitgaven zijn bijvoorbeeld de personeelskosten, kapitaallasten en bijdragen aan Programmabegroting 2022
72
gemeenschappelijke regelingen. De incidentele inkomsten en uitgaven verschillen per jaar. Bij incidentele lasten of baten gaat het om eenmalige zaken die zich gedurende maximaal drie jaar voordoen. Een begroting waarvan de structurele inkomsten en de structurele uitgaven over meerdere jaren niet veranderen en ongeveer even hoog zijn, is evenwichtiger en zekerder dan een begroting waarin de inkomsten en uitgaven per jaar in hoogte en aard verschillen. Dan is de begroting door de jaren heen afhankelijk van verschillende éénmalige zaken en daarmee zijn er meer onzekerheden. De structurele exploitatieruimte laat zien in hoeverre we structureel middelen beschikbaar hebben voor (noodzakelijk) beleidsinitiatieven. De begroting moet structureel in evenwicht zijn en de provincie toetst daarop. Het is tevens verplicht dit kengetal in begroting en rekening op te nemen. Samen met de andere vier financiële kengetallen geven ze een beeld van de financiële situatie van de gemeente. Jaarrekening Prognose
Omschrijving
2020
2021
Begroting Begroting Begroting Begroting 2022
2023
2024
2025
9.233.011
8.970.779
9.075.166
9.351.975
Kengetal structurele exploitatieruimte in % +
10.114.945 10.122.853
-/-
2.355.183
2.011.579
521.896
267.471
228.272
313.832
=
7.759.762
8.111.274
8.711.115
8.703.308
8.846.894
9.038.143
(Geraamde) baten cf art. 17c
+
9.323.681
8.165.872
8.823.428
8.853.950
8.900.005
9.037.499
af: (geraamde) incidentele baten cf art. 19c
-/-
948.888
37.598
0
0
0
0
Totaal structurele baten
=
8.374.793
8.128.274
8.823.428
8.853.950
8.900.005
9.037.499
37000
37.000
37.000
37.000
37.000
37.000
20000
20.000
21.000
21.000
21.000
21.000
(Geraamde) saldo baten cf art. 17c
9.323.681
8.165.872
8.823.428
8.853.950
8.900.005
9.037.499
Kengetal structurele exploitatieruimte in %
6%
0%
1%
2%
0%
0%
(Geraamde) lasten cf art. 17c af: (geraamde) incidentele lasten cf art. 19c Totaal structurele lasten
(Beoogde) structurele toevoeging aan de reserves cf art. 19d (Beoogde) structurele onttrekking aan de reserves cf art. 19d
Geconcludeerd kan worden dat meerjarig geen structurele lasten worden gedekt door incidentele baten en dat de begroting structureel en reëel in evenwicht is. Een overzicht van incidentele baten en lasten is in de financiële begroting opgenomen. Grondexploitatie De gemeente Vlieland kent geen grondexploitaite. Belastingcapaciteit en structurele begrotingsruimte De onbenutte belastingcapaciteit is een mogelijkheid de belastingen te verhogen om tegenvallers op te vangen of om nieuw beleid te realiseren. Het geeft aan welke rek er nog zit in de gemeentelijke uitgaven via het verhogen van de belastingen. Een maat daarvoor kan zijn de woonlasten per huishouden. Als die hoog zijn, zeker gezien de woonlasten gemiddeld in Nederland, zijn er weinig mogelijkheden de inkomsten te verhogen. Overigens zijn hier geen objectieve criteria voor te geven maar gaat het om politieke oordelen rond de vraag in hoeverre de hoogte van de woonlasten nog mogelijkheden biedt de onbenutte belastingcapaciteit in te zeten. Aangezien de kosten van afvalverwijdering en riolering al voor (vrijwel) 100% worden gedekt door de betreffende tarieven, bestaat de mogelijkheid te voorzien in extra begrotingsruimte met name bij de algemene belastingsoorten: onroerendezaakbelasting, toeristenbelasting, forensenbelasting, hondenbelasting en precariobelasting
Programmabegroting 2022
73
Gemeentelijke belastingcapaciteit
Werkelijk
Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting
2020
2021
2022
2023
2024
2025
OZB-lasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde
214
219
222
226
229
232
Rioolheffing voor gezin
150
150
158
165
174
182
Afvalstoffenheffing voor gezin
324
324
329
329
329
329
0
0
0
0
0
0
688
693
709
720
732
744
Eventuele hefffingskorting voor gezin Totale woonlasten Vlieland voor een gezin Woonlasten landelijke gemiddelde voor gezin
776
776
811
811
811
811
Belastingcapaciteit
89%
89%
87%
89%
90%
92%
Programmabegroting 2022
74
Programmabegroting 2022
75
Paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen Inleiding Het beheer en onderhoud van kapitaalgoederen komt in de verschillende begrotingsprogramma’s terug. In deze paragraaf wordt het gevoerde beleid met betrekking tot het beheer en onderhoud als een “dwarsdoorsnede” vanuit de programma’s aangegeven. Daarmee is het tegelijkertijd het beleidskader voor dit onderwerp. Kapitaalgoederen worden in deze paragraaf onderverdeeld in de categorieën: wegen (inclusief openbare verlichting en civiele kunstwerken), riolering, waterstaatswerken (inclusief oeverconstructies), groen (inclusief sportparken, speelterreinen en begraafplaatsen) en gemeentelijke gebouwen. Alle kapitaalgoederen dienen onderhouden te worden en dit onderhoud is onder meer bepalend voor de kwaliteit van het voorzieningenniveau in onze gemeente. Wegen In 2021 heeft ons college een herziening vastgesteld van het meerjarenonderhoudsprogramma wegen, voor de periode 2022 – 2025. Overschotten op de budgetten worden geëgaliseerd in de betreffende bestemmingsreserve, ter besteding in volgende jaren. Het meerjaren onderhoudsprogramma wordt door de eigen dienst opgesteld. In geval van grotere onderhoudsprojecten wordt externe expertise ingehuurd voor het maken van bestekken en de directievoering. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar de toelichting op programma 2, verkeer, vervoer en waterstaat.
Programmabegroting 2022
76
Het onderstaande MJOP is op 11 oktober 2021 door de raad vastgesteld. Meerjaren raming onderhoud wegen 2022-2025 bedragen prijspeil, excl. Inflatie 2022 2023 stand reserve per 1/1
2024
2025
491.242
420.808
342.965
315.002
7.000
7.000
7.000
7.000
4.000
10.000
KOSTEN eenmalige budgetten onderhoud jaarlijks onderhoud Dorpsstraat verwijderen warmteleiding Nuon regulier onderhoud fietspaden fietspad Oude Postweg Pad van 30 Torenweg onderhoud Postweg Fortweg; 2021: bij brouwerij; 2025: verderop Fortweg bijhalen slechte stukken Lutinelaan Vlaminghweg – Duinweg Autopad Lange Paal bijdage natuur- en recreatiefonds Vlaminghweg Boereglop-Lutinelaan kleine gloppen* Middenweg Midscheeps Boslaan Berkenlaan Kerkplein Achteromweg exploitatie papierbakken en straatmeubilair openbare verlichting vegen wegen
10.000 2.000
4.000
22.000 27.000 20.000 50.000 42.000
42.000
30.000 65.000 -20.000 59.295 11.000
16.500 80.000
23.000 15.000 15.000 25.000
15.000
15.000
15.000
15.000
24.503
27.328
28.649
30.494
5.000
5.000
5.000
5.000
295.634
303.043
253.163
373.416
besteedbare wegenmiddelen
225.200
225.200
225.200
225.200
totaal BATEN
225.200
225.200
225.200
225.200
Geraamde stand van de reserve per 31/12
420.808
342.965
315.002
166.787
totaal KOSTEN BATEN:
Het is ons beleid om de wegen zo goed mogelijk te onderhouden. Hierdoor kan volledige vervanging van een weg vaak uitgesteld worden. Er is dan ook geen achterstallig onderhoud, wel breekt op een gegeven moment het moment aan dat wegen volledig moeten worden vervangen. Na 2026 worden een aantal grotere werken voorzien, zoals het westelijk deel van de Dorpsstraat, het zuidelijkdeel van de Badweg, de Postweg, en een volgende onderhoudsbeurt van het fietspad langs de zeereep. Het lange termijn vooruitzicht van het verloop van de wegenreserve wordt dan negatief, en na een nadere analyse voor de lange termijn van de benodigde verwachte onderhoudsinspanningen zal er de komende jaren moeten worden nagedacht hoe bereikt kan worden dat de wegenreserve voldoende op peil blijft om de noodzakelijke onderhoudswerken aan de wegen vanaf 2026 te kunnen uitvoeren. Weg Programmabegroting 2022
77
werkzaamheden combineren met rioleringswerkzaamheden zal in de toekomst steeds minder voorkomen, omdat het rioolmaterieel een steeds langere levensduur heeft. Openbare Verlichting De gemeente heeft de verantwoordelijkheid voor de verlichting langs de openbare wegen. De lichtmasten zijn eigendom van de gemeente, het beheer en onderhoud van de lantaarnpalen is gezamenlijk met Friese gemeenten en de provincie uitbesteed aan een uitvoeringsorganisatie. De organisatie van het beheer is in handen van een gezamenlijk opgerichte stichting, die in 2018 is omgevormd naar de coöperatie Openbare Verlichting en Energie Fryslân U.A., afgekort OVEF. De gemeente heeft momenteel ca. 285 lantaarnpalen/OV-punten in beheer: - in de bebouwde kom (inclusief veerdam): 210 - buiten de bebouwde kom (inclusief bedrijventerrein): 60 Daarnaast is bij de veerdam in 2015 en bij school de Jutter in 2016 signaalverlichting in de vorm van bolders geplaatst. Volgende taken zijn belegd bij de coöperatie: OVL diensten areaal openbare verlichting binnen de eigendomsgrenzen d.i.
het beheer en onderhoud van openbare verlichting, gezamenlijk beleid en deskundige ondersteuning op dit gebied, administratief beheer van de gegevensbestanden De gemeente voert het onderhoud uit via de coöperatie, de coöperatie verzorgt als contractmanager de totstand-koming van overeenkomsten met externe aannemers voor het technisch onderhoud van openbare verlichting en het contractmanagement van die overeenkomsten. De coöperatie heeft één onderhoudsbestek voor het onderhoud van de lichtmasten: schadeafhandelingen, dagelijks en planmatig onderhoud van de masten, het schilderen en schoonmaken van de lichtmasten etc. Daarnaast heeft de coöperatie een beheerprogramma (Moon) voor het bijhouden van het openbare verlichtingsareaal en het melden van storingen. In december 2020 is een beleidsplan openbare verlichting door de raad vastgesteld. Rioleringen In mei 2017 heeft de gemeenteraad een nieuw basisrioleringsplan (BRP) en een nieuw Gemeentelijk rioleringsplan Vlieland 2016 – 2023 (GRP) vastgesteld. Het plan werd opgesteld door een extern deskundig ingenieursbureau. Dit jaar hebben college en raad een geactualiseerd meerjarenonderhoudsplan (mjop) vastgesteld. In deze geactualiseerde planning zijn ook de kosten van BTW en totale overhead gerelateerd aan het onderhoud van het rioolstelsel opgenomen.
Het onderstaande meerjarenonderhoudsplan(MJOP) riolering wijkt af van de in deze begrote verwerkte cijfers omdat de renteomslagpercentages en het overheadpercentage bij het opstellen van deze MJOP nog niet bekend waren. Het MJOP is op 6 september 2021 door de raad vastgesteld.
Programmabegroting 2022
78
Meerjarenraming rioleringen 2022-2025 CONCEPT
rente:
0,02
1
2
3
4
5
2021
2022
2023
2024
2025
onderhouds en vervangingsinvesteringen bedragen excl. Inflatie
kosten
afschr.
jaar
prijspeil
termijn
geplande
2021
(jaren)
uitvoering
stand reserve aan het begin van het jaar
706.292 624.081 478.899 379.263 322.875
KOSTEN kapitaallasten afschrijvingen uit het verleden t/m 2020 rente uit het verleden t/m 2020 fictieve BTW over de afschrijvingen
Vervangingsinvesteringen / kapitaallasten vergroten pompcapaciteit bemalingsgebied Lutinelaan Vervangen riool Vl.weg van Molenglop tot Badweg Vergroten diameter riool Boslaan ivm Boswijk vervanging riool Vlaminghweg Boereglop – Lutinelaan vervanging riool Berkenlaan + afkopp. Hemelw. vervanging besturings software schuif dijk vervanging / berging riool / infiltratieriool Esdoornlaan Vervanging drain dijk fase 2 + 3 aanpassing overstortleiding door zeedijk Midscheeps (50 m vernieuwen) groot onderhoud buffer Oosterseveld diversen, nader te bepalen 2025 (vlgs GRP 4) vervanging AC-leiding Eureka en Doniastate vervanging kolkenzuiger vervanging rioolcamera vervanging riool Sparrenlaan vervanging riool Molenglop Dorpsstraat Molenglop - Westend fictieve BTW over de afschrijvingen
Programmabegroting 2022
57.097
46.653
45.979
41.970
41.970
22.343
25.532
24.595
23.487
22.937
11.990
9.797
9.655
8.814
8.814
25500
15
2021
2.176
2.142
2.108
2.074
2.040
60000
50
2021
2.376
2.328
2.304
2.280
2.400
50 uistel
0
0
0
0
0
0 200000
50
2022
8.000
7.920
7.840
7.760
150000
50
2022
6.000
5.940
5.880
5.820
10000
15
2022
840
827
813
800
80000
50
2022
3.200
3.168
3.136
3.104
60000
20
2023
4.200
4.140
4.080
200000
50
2023
8.000
7.920
7.840
15000
50
2023
600
594
588
100000
50
2024
4.000
3.960
11000
50
2025
440
120000
50
2025
4.800
80000
10
2025
9.600
8000
15
2025
693
130000
50
2026
60000
50
2026
900000
50
2029 609
2.555
4.088
4.508
6.850
79
Meerjarenraming rioleringen 2022-2025 CONCEPT
rente:
0,02
1
2
3
4
5
2021
2022
2023
2024
2025
onderhouds en vervangingsinvesteringen bedragen excl. Inflatie
kosten
afschr.
jaar
prijspeil
termijn
geplande
overige vervangingsinvesteringen vrij verval riolen / kapitaallasten volgens globale raming GRP 4 diversen, nader te bepalen 2027 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2028 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2029 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2030 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2031 (vlgs GRP 4) 36000 50 diversen, nader te bepalen 2032 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2033 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2034 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2035 (vlgs GRP 4) 33000 50 74000 50 diversen, nader te bepalen 2036 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2037 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2038 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2039 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2040 (vlgs GRP 4) 10000 50 diversen, nader te bepalen 2041 (vlgs GRP 4) fictieve BTW over de afschrijvingen Uitbreidingsinvesteringen / kapitaallasten aanpassen modems ivm glasvezel maatregelen IT-riool Bremweg (bv. verticale putten) Riool + hemelwatervoorzieningen Boswijk herstel riool omgeving Vorkduin 14 afkoppelen hemelwater Duinwijck fictieve BTW over de afschrijvingen exploitatie / eenmalig apparaatskosten en doorbelasting huisvesting belastingen en leges rioolbeheerpakket Kikker samenwerking in de waterketen (bv.
Wateramb.) Camera-inspectie riolen reinigen riolen grondwaterbeheer herziening GRP onderzoek (persleidingen / watertaken) aansluiting rioolpompen op glasvezel aanleveren huisaansluitingen tbv WION jaarlijks onderhoud en beheer (externe kosten) gas, elektra, telefoon/data vrij verval- en drukriolen rioolgemalen en -pompen drinkwaterbesparing en klimaatadaptatie* bijdrage aan AD ivm BTW-comp. En correcties
20000
15
2021
1.707
1.680
1.653
1.627
1.600
20000
20
2022
1.400
1.380
1.360
1.340
1.320
105000
50
2022
4.200
4.158
4.116
4.074
4.032
10000
50
2023
400
396
392
25000
50
p.m.
1.000
990
980
931
931
1.078
1.078
1.078
27000
-
27.000
27.000
27.000
27.000
27.000
2000
-
2.000
2.000
2.000
2.000
2.000
2500
-
2.500
2.500
2.500
2.500
5000
-
5.000
5.000
5.000
5.000
15000
(8)
20.000
5000
(3)
10.000 1.000
1.000
1.000
20.000
5.000
1000
1.000
5.000
20000
(8)
12500
-
25000
-
12.500
5000
-
5.000
20000
-
20.000
20.000
20.000
20.000
7000
-
7.000
7.000
7.000
7.000
7.000
10000
-
10.000
10.000
10.000
10.000
10.000
5000
-
5.000
5.000
5.000
5.000
5.000
20000
-
20.000
20.000
20.000
20.000
20.000
17.745
26.355
19.005
14.805
15.855
21% van de externe
20.000 12.500 12.500
B&O-kosten (excl app & leges)
totaal KOSTEN excl. overhead Overhead 22% over totale kosten
236.074 296.051 267.496 241.265 264.253
totaal kosten incl. overhead
288.011 361.182 326.346 294.344 322.389
51.936
65.131
58.849
53.078
58.136
BATEN: leges diensten (benodigde) rioolrechten
1800
1.800
1.800
1.800
1.800
1.800
204.000 214.200 224.910 236.156 247.963
totaal BATEN
205.800 216.000 226.710 237.956 249.763
Geraamde stand van de reserve per 31/12 berekend benodigd nominaal stijgingspercentage rioolrechten Reserve nodig volgens GRP 2016-2023 (prijspeil 2020)
624.081 478.899 379.263 322.875 250.250 0
5
5
5
5
561.586 512.753 458.611 412.962 404.470
Gemeentelijke gebouwen Jaarlijks worden de gebouwen van de gemeente geïnspecteerd en vindt er overleg met de beheerders of gebruikers plaats. Op basis daarvan wordt een inschatting gemaakt van het te verwachten regulier en Programmabegroting 2022
80
groot onderhoud, en de daarmee gemoeide onderhoudskosten in de meerjaren onderhoudsplanning (MJOP). Het actuele plan is voor de periode 2022-2026 en wordt jaarlijks bijgesteld. Alle objecten die hieronder worden genoemd heeft de gemeente momenteel in eigendom en soms in beheer en/of onderhoud. Gemeentehuis – Dorpsstraat 127 Het kantoormeubilair op het gemeentehuis en op de gemeentewerf wordt vervangen aangezien het niet meer voldoet aan de ARBO normen. Eerder is al aan de orde geweest om het gebouw te verduurzamen. Ook zijn er plannen om eventueel het gemeentehuis te verplaatsen naar het perceel voormalige bibliotheek (Dorpsstraat 152) en het vrijkomende perceel geschikt te maken voor woningbouw. De redenen hiervoor zijn onder andere: 1. de te verwachten hoge kosten voor het verduurzamen van het huidige gemeentehuis; 2. de huidige Corona-maatregelen (1,5 meter afstand houden) waardoor o.a. de gemeenteraad niet de mogelijkheid meer heeft in de raadzaal te vergaderen; 3. de gewijzigde manier van (thuis-)werken waardoor er minder werkplekken en kantoren nodig zijn; 4. bij het verplaatsen van het gemeentehuis komt het perceel vrij wat uitstekend voor woningbouw kan worden gebruikt, hier komen de woningen beter tot zijn recht.
Kanttekening: gezien de planvorming van de toekomst van De Noordwester (zie verder) is hier wellicht planologisch of wat welstand betreft een goede combinatie te maken van de panden Dorpsstraat 152 en 150. Gemeentewerken – Fortweg 1A en 2A De gemeentelijke werkplaatsen, met name de “FRAM-loods”, behoeft onderhoud. Dit betreft het opnieuw bekleden van de buitengevels, daarnaast zijn de overheaddeuren toe aan vervanging of reparatie. Omdat het zout uit deze loods weggehaald is kan de vloer worden gerepareerd en kan de indeling wat worden aangepast. Voormalige bibliotheek – Dorpsstraat 152 Dit pand is intern verbouwd en wordt tijdelijk (tot de zomer van 2022) gebruikt voor de huisvesting van de maatschap fysiotherapie Vlieland en de begrafeniscommissie. De Jutter – Lutinelaan 3 In dit multifunctionele gebouw dat gerealiseerd is in 2015 zijn gevestigd: de openbare school voor basisonderwijs en VMBO, de kinderopvang, de bibliotheek en jeugd- en jongerenwerk de Vliering. Aandachtspunt zijn de vloeren, er wordt naar een oplossing gezocht voor de toplaag en vloerbedekking zal deels moeten worden vervangen. Het MIVA toilet is aangepast en zal voorzien worden van een nieuwe mobiele tillift. Sportcentrum Flidunen/zwembad – De Uitlegger 2 Al langere tijd wordt er gesproken over een samenwerking tussen Stichting Recreatiebelangen Vlieland (SRV), Gemeente Vlieland en Stichting Flidunen.
Op 2 juli 2020 is een intentieverklaring ondertekend om per 2021 een samenwerking te starten. Op basis van een nulmeting is er een MJOP en conditiescore opgesteld om tot deze samenwerking over te kunnen gaan, afspraken over de verdeling van het onderhoud moeten nog gemaakt worden. Tot die tijd blijft het onderhoud en beheer van het gebouw en de technische installaties bij de gemeente. Het pand is in 1992 gebouwd en begint hier en daar toch wat tekenen van noodzakelijk onderhoud te vertonen. Met name het plenum (de kelderbak rondom het zwembad zelf) met de daar aanwezige kabels en leidingen kent problemen door grondwater en luchtvochtigheid. Ook grote uitgaven zijn te verwachten bij het nog verder verduurzamen van het zwembad door bvb isolatie, en de vervanging van het zandfilter systeem. Tenslotte zal te zijner tijd een nieuwe vloer in de sporthal moeten worden aangebracht. Bezoekerscentrum de Noordwester – Dorpsstraat 150 De Noordwester, waddencentrum en zeeaquarium is een informatie- en bezoekerscentrum dat de beleving van de natuur en de (cultuur)historie van Vlieland wil stimuleren, zowel voor inwoners als voor bezoekers van het eiland. Het centrum is sinds 1983 gevestigd in het pand Dorpsstraat 150 (voormalige lagere school). Gebouw en presentatie van De Noordwester zijn aan vernieuwing toe, en de structuur van het gebouw is inefficiënt en versnipperd.
Het bestuur van Stichting De Noordwester wil toe naar een algehele herpositionering van het centrum, inspelend op de wereld-erfgoedstatus van de Waddenzee. Hiervoor is een separaat plan gemaakt voor de toekomst, zie rapportage haalbaarheidsonderzoek van BMC ‘de nieuwe Noordwester’. Investeringen daarvoor zijn nu nog niet bekend evenals de Programmabegroting 2022
81
uitvoeringsplanning daarvan. De beoogde nieuwe entree in glas en potvis in de hal aan plafond zal ten vroegste in 2022-2023 gerealiseerd worden. Tot die tijd zal minimaal (summier) onderhoud gepleegd worden aan het gebouw en de installaties. Apotheekhoudende huisartsenpraktijk – Molenglop 6 Gebouwd in de zomer van 2009. Er zijn weinig te verwachten onderhoudskosten voor dit pand. Schuurtje begraafplaats – Kerkplein 7 Er zijn weinig te verwachten onderhoudskosten voor dit zeer kleinschalige pand. Woon- en Zorgcentrum De Uiterton – Boslaan 1 Dit gebouw werd gesloopt in februari 2021, project Boswijk: nieuwbouw zorgbuurt met zorg- en welzijnsgebouw en 36 woningen wordt momenteel gerealiseerd. Het zorggebouw is opgeleverd en reeds in gebruik. Realisatie van het hele project is voorzien tegen de zomer van 2022. De 36 woningen en het welzijnsgebouw komen voor onderhoud van de gemeente, lopende dit jaar 2021 zal een nieuwe gemeentelijke woningcoöperatie worden gevormd waar de woningen ondergebracht zullen worden. WoonFriesland heeft aangegeven dit niet te willen doen. Helihaven – Havenweg 18A De gemeente is eigenaar van de helikopterhaven en hangar en verhuurt deze aan UMGC ambulancezorg.
De hangar bestaat uit een ruimte voor stalling van vervoermiddelen ten behoeve van ambulancevervoer en materieel/materialen voor de Grootschalige Geneeskundige Bijstand die op Vlieland wordt ingevuld door gemeentelijke vrijwilligers, en een afgescheiden ruimte ten behoeve van het onderbrengen van medewerkers die tijdens hun diensten gebruik maken van deze woon- en slaapvertrekken. Het pand wordt momenteel verbouwd. Havengebouw jachthaven - Havenweg 68-70-72-74 Het Havengebouw is eigendom van de gemeente, het onderhoud van dit gebouw wordt volledig gedaan door de pachters. De toekomst en energiebesparingen De overheid heeft verplicht dat in 2023 elk kantoorgebouw van >100m² moet zijn voorzien van een Energielabel klasse C (of beter) en overige utiliteitsgebouwen een Energielabel moet hebben. Sommige van onze gebouwen hebben reeds een label, maar dat zal moeten worden vernieuwd. Kosten die zullen gaan voortvloeien in verband met de verduurzaming van deze gebouwen zijn nog niet meegenomen in de MJOP. Deze zal aan de hand van de resultaten moeten worden aangepast en zal dan als investering moeten worden opgenomen.
Programmabegroting 2022
82
Onderstaand MJOP is op 11 oktober 2021 door de raad vastgesteld. Meerjarenraming gebouwen 2022-2025
onderhouds en vervangingsinvesteringen bedragen excl. Inflatie
stand bestemmingsreserve per 1-1
2022
2023
2024
2025
221.891 183.391 152.541
94.691
exploitatie / eenmalig Onderhoud Installaties 500 500 Onderhoud en beheer algemeen 4.000 4.000 Schilderwerk klein 1.500 Schilderwerk groot EP000 101 Flidûnen Onderhoud Installaties 18.000 18.000 Onderhoud en beheer algemeen 15.000 15.000 Bedrading plenum vervangen 10.000 Glijbaan 6.000 Schilderwerk klein Schilderwerk groot Dak sporthal Daktrimmen, of gelijktijdig met dakleer Vervangen vergaarbakken 2.500 Schoonmaken m.b.v. hoogwerker 2.000 Ophalen straatwerk zijkant 2.500 Beplating binnenzijde / 2 componenten schilderwerk Onderhoud vloeren 4.500 4.500 Epoxyvoegen vloeren 500 500 Deuren kleedkamer Jaarlijks onderhoud voeg- en tegelwerk 1.000 1.000 Legionellapplan uitvoeren 8.000 8.000 Electra bekabeling zwemhal Trichlooramine meting 2.000 500 Vloertegels perron vervangen/coaten 10.000 EP000 153 Huisartspraktijk Onderhoud en beheer algemeen 500 500 Vervangen 3 deuren Schilderwerk klein 1.500 Schilderwerk groot EP000 185 Dooienhûsje Onderhoud en beheer algemeen 100 100 repareren goot vervangen asbestdak Schilderwerk klein 150 Schilderwerk groot EP000 199 Noordwester Onderhoud en beheer algemeen 6.500 6.500 Schilderwerk klein Schilderwerk groot Uitvoering plan pm pm EP000 289 De Jutter Onderhoud Installaties 1.000 1.000 Onderhoud en beheer algemeen 16.000 16.000 Detaillering volgens beheerplan 3.000 0 Vloerbedekking jaarlijkse coating 4.000 4.000 Schilderwerk klein binnen
Schilderwerk groot binnen 5.000 Schilderwerk klein buiten Schilderwek groot buiten EP000290 De Jutter Gebouw buitenkant 8.000 7.000 EP000 302 Gemeentehuis Onderhoud Installaties 7.000 7.000 Onderhoud en beheer algemeen 7.500 7.500 Schilderwerk klein Schilderwerk groot EP000 303 Werkplaatsen Onderhoud Installaties 10.250 10.250 Onderhoud en beheer algemeen 16.000 16.000 Aanpassen deur 3.500 Schilderwerk klein Schilderwerk groot 3.500 CV-ketel EP000 010 ambtswoning
500
500
4.000
4.000
18.000
18.000
15.000
15.000
3.500
10.000
3.500 pm 15.000 2.000
4.500
4.500
500
500
1.000
1.000
8.000 4.000 500
500
500
500
3.000 100
100
6.000 300 6.500
6.500 pm
1.000
1.000
16.000
16.000
7.000
8.000
4.000
4.000
7.500
7.500
7.000
7.000
7.500
7.500
2.500 10.250
10.250
16.000
16.000
1.500 pm
totaal exploitatie KOSTEN (excl. investeringen)
158.500 150.850 177.850 137.150
Jaarlijkse toevoeging Geraamde stand van de reserve per 31/12
120.000 120.000 120.000 120.000
Programmabegroting 2022
183.391 152.541
94.691
77.541
83
Tractie- en overige hulpmiddelen Voor het beheer de tractiemiddelen is geen totaalbeleid vastgesteld. Wel is een meerjarenonderhouds- en vervangingsschema voor de tractie- en overige hulpmiddelen opgesteld. Gezien het geringe aantal voertuigen dat bij onze dienst in gebruik is wordt dit schema door de eigen dienst opgesteld. Naar de huidige inzichten zijn voor de loop van de onderhavige meerjarenbegroting de bestaande budgetten voldoende om de vervangingsinvesteringen te kunnen dekken. Groenvoorziening Gezien de geringe omvang van de hoeveelheid openbaar groen achten wij het niet zinvol hiervoor een beleidskader door uw raad vast te laten stellen. Het onderhoud vindt plaats binnen het bestaande budget van € 25.000 (product 530, openbaar groen), naast de inzet van de eigen dienst. Water- en kustwerken Met ingang van 2008 zijn enige objecten van Rijkswaterstaat overgenomen: damwanden in de (jacht-)haven, de glooiing, strandovergangen. Er is een afkoopsom ontvangen van Rijkswaterstaat. In de begroting 2022 is een beheers- en onderhoudsbudget opgenomen en is gerekend met de inzet van uren van de eigen dienst. Daarnaast is een budget opgenomen om toe te voegen aan de afkoopsom, die is gestort in een bestemmingsreserve, om de gevolgen van de inflatie op te vangen. In 2021 hebben college en raad voor het onderhoud van deze objecten een beheers- en meerjarig onderhoudsplan opgesteld.
Het onderhoud van de damwanden in de haven wordt integraal afgestemd met de Stichting Aanloophaven Vlieland. Anders dan in het verkleden zullen toekomstige vervangingen van deze damwanden worden geactiveerd. Tot nu toe werd het schadeherstel aan de klinkerglooiing in de west betaald uit het jaarbudget. Dit is echter een methode van pappen en nathouden. Daarom gaat vanaf 2022 het onderhoud aan de klinkerglooiing op een meer gestructureerde wijze plaatsvinden, waarbij een bekleding wordt aangebracht die beter tegen stormen bestand is. Omdat het een reconstructie betreft zal deze investering geactiveerd gaan worden.
Programmabegroting 2022
84
Het onderstaande overzicht MJOP Waterstaatsobjecten is op 6 september 2021 door de raad vastgesteld. Doordat bij het opstellen van het MJOP het renteomslagpercentage nog niet bekend was, zijn er wat verschillen met de werkelijk in deze begroting verwerkte cijfers.
Looptijd
kosten prijspijl 2020
jaar van vervanging
meerjarenraming onderhoud en vervangingsinvesteringen waterstaatswerken (excl inflatie) CONCEPT 1
stand reserve per 1/1
2021
2022
2
2023
0,02 rente 3
2024
4
2025
2.272.954 2.234.816 2.164.074 2.105.655 2.044.008
KOSTEN vervanging binnen 10 jaar reconstructie 570 m bekleding glooiing Zuiderstrand reconstructie 605 m bekleding glooiing Zuiderstrand reconstructie 605 m bekleding glooiing Zuiderstrand vervanging trap(pen) dijk bedrijventerrein vervanging damwand dokje werkhaven vervanging NO-loswal werkhaven
2022 2024 2026 2022 2025 2025
239.400 254.100 254.100 10.000 280.000 600.000
30 30 30 30 40 40
vervanging na 10 jaar: vervanging drenkelingenladders werkhaven vervanging remmingwerk ZW-havenmond groot onderhoud steiger NO-havenmond vervanging damwand zuidelijke Havenmond vervanging damwand west v KNRM-steiger vervanging damwand NO-havenmond + steig. vervanging korte loskade