CConstaterende datVlieland
Koppel je AI →
Document · PDF

B1 Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Vlieland 2027

Raadsvergadering 23 november 2026, gemeente VlielandBij agendapunt: Verordening Maatschappelijke Ondersteuning 202720.740 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Deze samenwerking is juridisch vastgelegd in de gemeenschappelijke regeling ‘Centrumregeling samenwerking Sociaal Domein Fryslân 2022’ en de gewijzigde versies hiervan. Hierin zijn de taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden van de deelnemende gemeenten en de centrumgemeente geregeld. Regionale voorzieningen Het artikel heeft betrekking op de volgende regionale voorzieningen: • Beschermd wonen; • Maatschappelijke opvang en vrouwenopvang; • Veilig Thuis-organisatie. 22 Wmo Deze voorzieningen vragen om specialistische kennis, regionale afstemming en bundeling van middelen. Door de organisatie op regionaal niveau te beleggen, wordt een efficiënte uitvoering en uniforme toegang binnen de regio gewaarborgd. Toepasselijk beleidskader Voor de uitvoering van deze taken sluit Vlieland aan bij het door Leeuwarden vastgestelde beleidskader, zoals opgenomen in: • de Verordening Wmo 2026 gemeente Leeuwarden; • de Beleidsregels Wmo 2026 gemeente Leeuwarden; • het Financieel Besluit Wmo 2026 gemeente Leeuwarden; • en eventuele gewijzigde versies daarvan. Dit betekent dat wijzigingen in deze regelingen automatisch doorwerken voor zover zij betrekking hebben op de regionale verantwoordelijkheden die in de centrumregeling zijn belegd. De gemeenteraad van Vlieland heeft met deze verordening het kader vastgesteld waarbinnen aansluiting wordt gezocht bij het beleid van de centrumgemeente.

Wijzigingen in dat beleid werken door voor zover zij betrekking hebben op de in de centrumregeling belegde taken en passen binnen de door de raad van Vlieland gestelde kaders. Reikwijdte van wijzigingen Het artikel bepaalt expliciet dat het uitsluitend gaat om wijzigingen die voortvloeien uit de overgedragen verantwoordelijkheden binnen de centrumregeling. Wijzigingen in het beleid van Leeuwarden die geen betrekking hebben op deze regionale taken, werken niet automatisch door naar de gemeente Vlieland. Hiermee wordt geborgd dat: • regionale voorzieningen uniform en consistent worden uitgevoerd; • rechtsgelijkheid voor inwoners binnen de regio wordt bevorderd; • de verantwoordelijkheidsverdeling tussen Vlieland en de centrumgemeente helder blijft; • de gemeentelijke autonomie van Vlieland behouden blijft voor taken die niet regionaal zijn belegd. Artikel 2 verduidelijkt daarmee de juridische en bestuurlijke basis voor de regionale samenwerking en voorkomt onduidelijkheid over welk beleidskader van toepassing is op de genoemde voorzieningen. Artikel 3 Privacy Dit artikel beschrijft hoe het college omgaat met de privacy van bewoners bij de uitvoering van ondersteuning. Het uitgangspunt is dat persoonsgegevens zorgvuldig, rechtmatig en transparant worden verwerkt, met respect voor de persoonlijke levenssfeer van de bewoner.

Lid 1 – Informatieplicht Het college heeft de plicht om de bewoner duidelijk te informeren over zijn privacy rechten en over de wijze waarop zijn persoonsgegevens worden gebruikt in het kader van de ondersteuning. Dit betekent dat de bewoner onder meer wordt geïnformeerd over: • welke gegevens worden verzameld; • met welk doel deze gegevens worden gebruikt; • hoe lang gegevens worden bewaard; • met wie gegevens eventueel worden gedeeld; • welke rechten de bewoner heeft (zoals inzage, correctie of verwijdering). 23 Wmo Deze informatieplicht sluit aan bij het transparantiebeginsel uit de Algemene Verordening Gegevensbescherming. Lid 2 – Naleving wet- en regelgeving Het college verwerkt persoonsgegevens uitsluitend in overeenstemming met de geldende wet- en regelgeving. Dit betreft in ieder geval: • de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo 2015), waarin regels zijn opgenomen over de uitvoering van maatschappelijke ondersteuning; • de Algemene wet bestuursrecht (Awb), die algemene regels stelt voor zorgvuldig bestuur; • de Archiefwet, waarin bepalingen zijn opgenomen over de bewaarplicht van overheidsdocumenten; • de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG), die kaders stelt voor de verwerking en bescherming van persoonsgegevens; • en andere relevante regelgeving op het gebied van privacy en gegevensbescherming.

Dit betekent onder meer dat het college alleen gegevens verwerkt die noodzakelijk zijn (dataminimalisatie), deze adequaat beveiligt en niet langer bewaart dan wettelijk is toegestaan. Lid 3 – Gegevensverstrekking met toestemming Wanneer het college gegevens moet delen voor onderzoek of om passende ondersteuning te kunnen bieden, gebeurt dit zorgvuldig en in beginsel met toestemming van de bewoner. De betrokken professional verstrekt uitsluitend die gegevens die noodzakelijk zijn voor het betreffende doel. Toestemming moet vrij, specifiek, geïnformeerd en ondubbelzinnig worden gegeven. De bewoner behoudt het recht om deze toestemming in te trekken, voor zover de wet niet anders bepaalt. Hiermee wordt gewaarborgd dat gegevensdeling plaatsvindt binnen duidelijke kaders en met respect voor de regie van de bewoner. Lid 4 – Binnentreden van de woning Het binnentreden van een woning raakt direct aan het recht op eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer en het huisrecht. Daarom geldt als uitgangspunt dat binnentreden plaatsvindt in overleg met en met toestemming van de bewoner. In uitzonderlijke situaties kan zonder toestemming worden binnengetreden.

Dit kan bijvoorbeeld wanneer: • sprake is van acuut levensgevaar; • er een groot risico is op ernstig lichamelijk of psychisch letsel; • ernstige verwaarlozing of ontwikkelingsschade dreigt; • er sprake is van ernstige (financiële) schade; • de veiligheid van personen of goederen direct in gevaar is. In dergelijke gevallen moet steeds worden beoordeeld of binnentreden noodzakelijk en proportioneel is. Het middel mag niet verder gaan dan nodig is om het gevaar of de schade te voorkomen. Algemeen uitgangspunt Dit artikel beoogt een zorgvuldige balans te waarborgen tussen: • het belang van passende en effectieve ondersteuning, en • het fundamentele recht van de bewoner op bescherming van zijn persoonsgegevens en persoonlijke levenssfeer. Privacybescherming is daarmee geen belemmering voor ondersteuning, maar een essentiële randvoorwaarde voor zorgvuldige uitvoering van gemeentelijke taken. 24 Wmo Hoofdstuk 2: Melding en onderzoek Dit hoofdstuk bevat de regels voor de procedure die voorafgaat aan de eventuele aanvraag voor een maatwerkvoorziening. Deze procedure start op het moment dat de inwoner de gemeente om hulp vraagt. Dit is de melding en de aanleiding voor de gemeente om onderzoek te doen. Het onderzoek vormt de kern van de procedure in de Wmo 2015.

De uitkomst van het onderzoek kan zijn dat er oplossingen zijn voor de hulpvraag waar de inwoner geen maatwerkvoorziening van de gemeente voor nodig heeft. Als de inwoner zich daarin kan vinden, stopt op dat moment de procedure. Het is echter ook mogelijk dat de inwoner na het onderzoek een aanvraag voor een maatwerkvoorziening doet. De regels die van belang zijn voor de melding en aanvraag- fase zijn opgenomen in het volgende hoofdstuk. Artikel 4. Melding De inwoner doet een melding van een behoefte aan maatschappelijke ondersteuning, de hulpvraag. De melding is niet gebonden aan een vorm of locatie. De melding kan schriftelijk, digitaal, mondeling of telefonisch worden gedaan en zowel op het gemeentehuis als bijvoorbeeld op locatie bij het gebiedsteam. De melding kan door of namens de inwoner worden gedaan, wat betekent dat ook iemand uit de omgeving van de inwoner als vertegenwoordiger kan optreden. In lid 2 is voor de volledigheid nog vermeld dat het college de ontvangst bevestigt, al blijkt dit ook uit artikel 2.3.2 lid 1 van de wet. Uit de Memorie van Toelichting blijkt bovendien dat het college het tijdstip van de melding moet registreren. Uit wet noch toelichting blijkt dat de bevestiging van de ontvangst van de melding schriftelijk moet. Vanwege de registratie en zorgvuldigheid kiest de gemeente hier wel voor. Artikel 5.

Beoordeling melding Als een inwoner zich meldt met een behoefte aan maatschappelijke ondersteuning, moet het college die melding systematisch onderzoeken. Bij dat onderzoek moet worden bekeken of het probleem waarvoor de cliënt zich meldt, opgelost kan worden zonder een Wmo-maatwerkvoorziening. Daarbij moet onder meer worden onderzocht of dat probleem geheel of gedeeltelijk kan worden opgelost door: a. inzet van de eigen mogelijkheden en het probleemoplossend vermogen (eigen kracht); b. gebruikelijke hulp van huisgenoten; c. mantelzorg of hulp van personen uit het sociale netwerk; d. gebruik te maken van algemene voorzieningen; e. gebruik te maken van algemeen gebruikelijke voorzieningen of diensten. f. ondersteuning door het gebiedsteam. Dit sluit aan bij het uitgangspunt van de Wmo 2015, waarin eigen verantwoordelijkheid en het benutten van het sociaal netwerk centraal staan. Algemeen uitgangspunt Een inwoner komt pas in aanmerking voor een maatwerkvoorziening wanneer hij of zij niet zelf, met eigen mogelijkheden en/of met hulp van huisgenoten, tot een passende oplossing kan komen. Ook het benutten van voorliggende wetten of voorzieningen zoals bijvoorbeeld de Wlz of de Zvw valt onder de eigen mogelijkheden van de inwoner. Gebruikelijke hulp wordt gezien als een normale, wederzijdse verantwoordelijkheid binnen een gezamenlijk huishouden.

Onder gebruikelijke hulp wordt verstaan: de hulp die naar algemeen aanvaarde opvattingen in redelijkheid mag worden verwacht van huisgenoten, zoals een inwonende partner, ouders, kinderen of andere huisgenoten. Het gaat daarbij om hulp die voortvloeit uit het samen voeren van een duurzaam huishouden en de gezamenlijke verantwoordelijkheid voor het functioneren daarvan. 25 Wmo Wat wordt verstaan onder gebruikelijke hulp? Gebruikelijke hulp betreft normale, dagelijkse ondersteuning die huisgenoten elkaar bieden. Hierbij kan gedacht worden aan huishoudelijke taken, begeleiding bij dagelijkse activiteiten of lichte ondersteuning bij zelfredzaamheid, voor zover deze in redelijkheid verwacht mag worden. Van gebruikelijke hulp is geen sprake wanneer de hulp de normale onderlinge zorg substantieel overstijgt of wanneer deze, gelet op alle omstandigheden, niet in redelijkheid kan worden verlangd. Onderscheid kortdurende en langdurende situaties Het college maakt bij de beoordeling onderscheid tussen kortdurende en langdurende situaties. Bij kortdurende situaties (bijvoorbeeld bij herstel na ziekte of een tijdelijke beperking) mag in beginsel meer inzet van huisgenoten worden verwacht.

Bij langdurige ondersteuningssituaties vraagt de beoordeling van gebruikelijke hulp een andere afweging, waarbij nadrukkelijk rekening wordt gehouden met de duur, intensiteit en gevolgen van de ondersteuning voor de leefeenheid. Bij langdurende situaties wordt beoordeeld of en in hoeverre structurele hulp van huisgenoten redelijk is. Daarbij betrekt het college onder andere: • de mate waarin hulp nodig is; • de aard, duur en intensiteit van de ondersteuning; • de wijze waarop vóór de melding al ondersteuning werd geboden; • de planbaarheid van de hulp; • de behoeften en mogelijkheden van de cliënt. Hiermee wordt gewaarborgd dat niet automatisch wordt uitgegaan van onbeperkte inzet van huisgenoten, maar dat steeds een individuele afweging plaatsvindt. Factoren bij langdurende situaties In langdurende situaties weegt het college nadrukkelijk de positie van de huisgenoot mee. Daarbij wordt onder meer gekeken naar: • de leeftijd van de huisgenoot (bijvoorbeeld minderjarigheid of hoge leeftijd); • de woonsituatie; • de feitelijke beschikbaarheid; • kennis, vaardigheden en leerbaarheid; • lichamelijke en psychische belastbaarheid; • eventuele eigen problematiek (zoals relationele problemen of schulden); • verplichtingen op het gebied van werk, studie en sociale activiteiten; • het belang van arbeidsinschakeling; • mogelijke financiële gevolgen van het bieden van hulp.

Hiermee wordt overbelasting van huisgenoten voorkomen en wordt recht gedaan aan hun eigen rechten, belangen en ontwikkelingsmogelijkheden. Langdurige ondersteuningssituaties Bij de beoordeling van gebruikelijke hulp is het van belang onderscheid te maken tussen tijdelijke ondersteuningsvragen en situaties waarin sprake is van langdurige of blijvende beperkingen. Er zijn inwoners die als gevolg van een chronische aandoening, aangeboren beperking of andere blijvende problematiek langdurig zijn aangewezen op ondersteuning, zonder dat sprake is van een situatie die onder de Wet langdurige zorg valt. Voor deze inwoners heeft de ondersteuning vanuit de Wmo vaak een structureel karakter. Wanneer sprake is van een langdurige ondersteuningssituatie, vraagt de beoordeling van gebruikelijke hulp om een zorgvuldige en evenwichtige afweging. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar de aard van de hulp die nodig is, maar ook naar de duur, frequentie en omvang daarvan. 26 Wmo Naarmate de ondersteuning intensiever en langduriger is, zal nadrukkelijker beoordeeld moeten worden wat in redelijkheid van huisgenoten kan worden verwacht. Bij deze beoordeling wordt tevens rekening gehouden met de gevolgen voor de huisgenoten.

Daarbij kan onder meer worden gekeken naar de mogelijkheden om betaald werk te verrichten, een opleiding te volgen, maatschappelijke activiteiten te ondernemen, sociale contacten te onderhouden en een eigen leven te leiden. Ook de invloed van de ondersteuning op de onderlinge verhoudingen binnen het huishouden kan onderdeel uitmaken van de beoordeling. De aanwezigheid van langdurige beperkingen betekent niet automatisch dat alle benodigde ondersteuning als gebruikelijke hulp kan worden aangemerkt. Overgang van de Jeugdwet naar de Wmo 2015 Bij de overgang van de Jeugdwet naar de Wmo 2015 verandert het wettelijk kader waaruit ondersteuning wordt geboden. Hoewel de aard van de ondersteuning, de betrokken organisaties en de financiering kunnen wijzigen, betekent dit niet dat de ondersteuningsbehoefte van de jongere zelf verandert. Bij de beoordeling van gebruikelijke hulp wordt daarom rekening gehouden met de ontwikkelingsfase, mogelijkheden en beperkingen van de jongere. Van jongvolwassenen mag worden verwacht dat zij stap voor stap vaardigheden ontwikkelen die bijdragen aan zelfredzaamheid en participatie. Tegelijkertijd wordt onderkend dat niet iedere jongere op hetzelfde moment of in hetzelfde tempo zelfstandig kan functioneren.

Wanneer sprake is van blijvende beperkingen of aandoeningen en de ondersteuningsbehoefte ook na het bereiken van de volwassen leeftijd onverminderd aanwezig blijft, vormt de overgang naar de Wmo op zichzelf geen aanleiding om ondersteuning af te bouwen. In dergelijke situaties blijft maatwerk het uitgangspunt en wordt gekeken welke ondersteuning nodig is om een passende bijdrage te leveren aan de zelfredzaamheid en participatie van de inwoner. Nadere regels Het college kan nadere regels stellen over de invulling van het begrip gebruikelijke hulp. Dit biedt ruimte om beleidsmatig te concretiseren wat in de praktijk als redelijk en gebruikelijk wordt beschouwd, met inachtneming van wetgeving, jurisprudentie en maatschappelijke ontwikkelingen Artikel 6. Cliëntondersteuning Dit artikel geeft uitvoering aan de verplichting van het college op grond van de Wmo 2015 om zorg te dragen voor de beschikbaarheid van gratis onafhankelijke cliëntondersteuning. Cliëntondersteuning is onafhankelijke ondersteuning met informatie, advies en algemene ondersteuning die bijdraagt aan het versterken van de zelfredzaamheid en participatie van de inwoner. De ondersteuning is laagdrempelig en gratis beschikbaar voor alle inwoners, ongeacht of zij uiteindelijk in aanmerking komen voor een maatwerkvoorziening. Het college heeft een actieve informatieplicht.

Dit betekent dat de inwoner, en indien van toepassing diens mantelzorger, vóór of bij de start van het onderzoek nadrukkelijk wordt gewezen op de mogelijkheid gebruik te maken van gratis cliëntondersteuning. Hiermee wordt gewaarborgd dat de inwoner zich goed kan voorbereiden op het gesprek en zijn hulpvraag volledig en evenwichtig kan toelichten. De cliëntondersteuning dient onafhankelijk te zijn van de uitvoering van maatwerkvoorzieningen, zodat belangenverstrengeling wordt voorkomen. Artikel 7. Persoonlijk plan Dit artikel biedt de inwoner de mogelijkheid om zijn hulpvraag, behoeften, wensen en eigen oplossingsrichtingen schriftelijk vast te leggen in een persoonlijk plan. 27 Wmo Het eerste lid regelt dat het college de inwoner actief informeert over deze mogelijkheid en hem gedurende zeven dagen na de melding de gelegenheid biedt een persoonlijk plan in te dienen. Deze termijn biedt de inwoner voldoende gelegenheid om – eventueel met ondersteuning van een cliëntondersteuner of mantelzorger – zijn situatie zorgvuldig te beschrijven. Het tweede lid bepaalt dat het college het persoonlijk plan betrekt bij het onderzoek als bedoeld in artikel 9 van deze verordening (het gesprek). Dit betekent dat het plan een volwaardige plaats krijgt in de beeldvorming rondom de ondersteuningsbehoefte.

Het college dient de inhoud van het plan zichtbaar mee te wegen in de beoordeling en besluitvorming. Met deze bepaling wordt invulling gegeven aan het uitgangspunt van de Wmo 2015 dat de inwoner regie voert over zijn eigen situatie en dat maatwerk tot stand komt in samenspraak. Artikel 8. Informatie en identificatie Dit artikel regelt de medewerkingsplicht van de inwoner tijdens het onderzoek. Lid 1 – Verstrekking van gegevens De inwoner is gehouden de gegevens en bescheiden te verstrekken die noodzakelijk zijn voor het onderzoek en waarover hij redelijkerwijs de beschikking kan krijgen. Het gaat uitsluitend om informatie die relevant is voor het vaststellen van de ondersteuningsbehoefte en de mogelijke inzet van voorzieningen. Hierbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan medische informatie (voor zover noodzakelijk), gegevens over de woonsituatie of informatie over het sociaal netwerk. Het college dient daarbij zorgvuldig om te gaan met persoonsgegevens en handelt conform de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG). Dit betekent dat niet meer gegevens worden gevraagd dan noodzakelijk (dataminimalisatie). Lid 2 – Identificatie Op grond van dit lid stelt het college de identiteit van de inwoner vast aan de hand van een geldig identiteitsbewijs als bedoeld in de Wet op de identificatieplicht.

Identificatie is noodzakelijk om vast te stellen dat de aanvraag betrekking heeft op de juiste persoon en om misbruik of oneigenlijk gebruik van voorzieningen te voorkomen. De identificatie vindt plaats bij het onderzoek. Het college legt niet meer gegevens vast dan noodzakelijk is voor het doel van de identificatie. Artikel 9. Onderzoek Het onderzoek vormt de kern van de procedure. De wet beschrijft in artikel 2.3.2 lid 4 wat er tijdens het onderzoek aan bod moeten komen. De volgende factoren maken in ieder geval deel uit van het onderzoek en vormen de basis van” het gesprek: a. de behoeften, persoonskenmerken en de voorkeuren van de inwoner; b. de mogelijkheden om op eigen kracht of met gebruikelijke hulp zijn zelfredzaamheid of zijn participatie te verbeteren of te voorzien in zijn behoefte aan beschermd wonen of opvang; c. de mogelijkheden om met mantelzorg of hulp van andere personen uit zijn sociale netwerk te komen tot verbetering van zijn zelfredzaamheid of zijn participatie of te voorzien in zijn behoefte aan beschermd wonen of opvang; d. de behoefte aan maatregelen ter ondersteuning van de mantelzorger van de inwoner; e.

de mogelijkheden om met gebruikmaking van een algemene voorziening of door het verrichten van maatschappelijk nuttige activiteiten te komen tot verbetering van zijn zelfredzaamheid of zijn participatie of de mogelijkheden om met gebruikmaking van een algemene voorziening te voorzien in zijn behoefte aan beschermd wonen of opvang; f. de mogelijkheden om door middel van samenwerking met zorgverzekeraars en zorgaanbieders als bedoeld in de Zorgverzekeringswet en partijen op het gebied van publieke gezondheid, jeugdhulp, onderwijs, welzijn, wonen, werk en inkomen te komen tot een zo goed mogelijk afgestemde dienstverlening met het oog op de behoefte aan 28 Wmo verbetering van zijn zelfredzaamheid, zijn participatie of aan beschermd wonen of opvang; g. welke bijdragen in de kosten de inwoner met toepassing van artikel 2.1.4 van de wet verschuldigd zal zijn. Het gesprek wordt in de wet niet expliciet genoemd, maar impliciet wordt ervan uit gegaan dat persoonlijk contact tussen gemeente en inwoner plaatsvindt. In artikel 9 wordt benadrukt dat een gesprek deel uitmaakt van het onderzoek en dat de omgeving van de inwoner daar zoveel mogelijk bij betrokken wordt. Om het onderzoek goed uit te voeren heeft het college de nodige deskundigheid in huis. Soms kan het echter ook nodig zijn om een extern advies op te vragen.

Afdeling 3:3 van de Algemene wet bestuursrecht geeft regels over (externe) advisering. Op grond van artikel 9 lid 5 heeft het college de mogelijkheid om een onderzoek door een deskundige te laten uitvoeren In artikel 9 lid 6 van deze verordening is concreet aangegeven dat het mogelijk is om extern advies in te winnen als dit nodig is voor het onderzoek. Afhankelijk van de situatie en welke deskundigheid vereist is, beslist het college welke adviesinstantie eventueel ingeschakeld wordt. Medisch advies Het college kan een medisch advies opvragen als dat nodig is om een zorgvuldig besluit te nemen over een maatwerkvoorziening. Het college mag dit doen wanneer: 1. Er twijfel is over de medische situatie. Bijvoorbeeld als niet duidelijk is: - wat de aard van de beperking is, - hoe ernstig deze is, - of hoe lang de beperking zal duren. 2. De noodzaak van een voorziening medisch onderbouwd moet worden. Als beoordeeld moet worden of de beperkingen daadwerkelijk leiden tot problemen bij zelfredzaamheid of participatie. 3. Er tegenstrijdige informatie is. Bijvoorbeeld als informatie van de inwoner verschilt van eerdere medische gegevens. 4. Er beoordeeld moet worden of een voorziening passend is Bijvoorbeeld bij: - woningaanpassingen, - hulpmiddelen, - vervoersvoorzieningen, - begeleiding. Wat zijn de voorwaarden? o Het medisch advies moet noodzakelijk zijn voor de besluitvorming.

o Het college moet zorgvuldig onderzoek doen (artikel 3:2 Awb). o De inwoner moet toestemming geven voor het opvragen van medische gegevens (AVG). o Vaak wordt een onafhankelijk medisch adviseur ingeschakeld (bijvoorbeeld via een externe adviesorganisatie). De inwoner is niet verplicht om medische informatie te delen, maar als de inwoner weigert kan het college soms niet vaststellen of de inwoner recht heeft op een voorziening. Dat kan gevolgen hebben voor de aanvraag. Het college kan ook een medisch advies opvragen als dat nodig is om te beoordelen of gebruikelijke hulp daadwerkelijk kan worden geleverd. Bijvoorbeeld: 1. Twijfel over belastbaarheid van de huisgenoot. 29 Wmo o Als een partner zegt zelf lichamelijke of psychische klachten te hebben waardoor hij/zij geen hulp kan bieden. o Als overbelasting wordt gesteld. 2. Complexe medische situatie. o Als moet worden vastgesteld of de zorg die nodig is meer is dan gebruikelijke hulp (bijvoorbeeld vanwege zware lichamelijke beperkingen). 3. Duur en ernst van beperkingen. o Als beoordeeld moet worden of de zorg tijdelijk of structureel is. Het college moet altijd voldoen aan het zorgvuldigheidsbeginsel (art. 3:2 Awb) en mag alleen medische gegevens opvragen als dat noodzakelijk en proportioneel is. Bij gebruikelijke hulp gaat het vaak niet om de medische situatie van de aanvrager, maar om de belastbaarheid van de huisgenoot.

Ook dan geldt: o er is toestemming nodig Bouwkundig advies Het college mag een bouwkundig advies aanvragen wanneer dat nodig is om zorgvuldig te kunnen beoordelen of een woningaanpassing passend, noodzakelijk en doelmatig is. Dat volgt uit de onderzoeksplicht van het college (art. 2.3.2 Wmo 2015) en het zorgvuldigheidsbeginsel (art. 3:2 Awb). Wanneer mag het college een bouwkundig advies aanvragen? Het college mag dit doen als er technische of bouwkundige vragen spelen die het zelf niet kan beoordelen. 1. Bij woningaanpassingen Bijvoorbeeld bij: • plaatsen van een traplift; • realiseren van een aanbouw (slaap/badkamer); • verwijderen van drempels; • aanpassen van badkamer/toilet; • verbreden van deuren. Als beoordeeld moet worden: • of de aanpassing technisch uitvoerbaar is; • wat de kosten zijn; • of er een goedkopere adequate oplossing is; • of verhuizen mogelijk passender is. 2. Bij twijfel over geschiktheid van de woning Als moet worden vastgesteld: • of de woning structureel (on)geschikt is; • of aanpassing bouwkundig verantwoord is; • of tijdelijke oplossingen mogelijk zijn. 3. Bij complexe of kostbare aanpassingen Bij ingrijpende verbouwingen of hoge kosten mag het college extra deskundigheid inschakelen. Het advies moet altijd: • noodzakelijk zijn; • proportioneel zijn; • onderdeel zijn van een zorgvuldig onderzoek.

Voor een bouwkundig onderzoek is meestal toestemming nodig van de eigenaar/verhuurder als het een huurwoning betreft. 30 Wmo Daarnaast moet het college ook kijken naar: • de eigen verantwoordelijkheid; • de mogelijkheid van verhuizen; • en of de voorziening de goedkoopst adequate oplossing is; • het moet echt noodzakelijk zijn. In lid 7 is bepaald dat de weergave van het onderzoek ook een verslag van het gesprek bevat. Dit kan een beknopte weergave zijn van wat er besproken is. In de wet is bepaald dat het college de inwoner de uitkomsten van het onderzoek schriftelijk moet verstrekken. Hoofdstuk 3: Aanvraag maatwerkvoorziening Dit hoofdstuk bevat de regels op basis waarvan het college beslist op de aanvraag voor een maatwerkvoorziening. Een inwoner kan de maatwerkvoorziening in natura ontvangen, maar ook in de vorm van een pgb als hij dat wenst. Daarmee kan hij zelf bepalen bij wie hij de diensten, hulpmiddelen, woonvoorzieningen en andere maatregelen die tot de maatwerkvoorziening behoren wil inkopen. In dit hoofdstuk is ook opgenomen welke regels er zijn voor een pgb en hoe de hoogte van het pgb wordt bepaald. Artikel 10. Aanvraag Deze bepaling spreekt voort zich. Artikel 11. Algemene criteria In dit artikel zijn de algemene criteria beschreven die gelden om een maatwerkvoorziening te kunnen krijgen.

Allereerst moet duidelijk zijn dat sprake is van beperkingen in de zelfredzaamheid en/of participatie of, bij een inwoner die de thuissituatie heeft verlaten, van problemen bij het meedoen in de samenleving. Daarnaast moet duidelijk zijn dat oplossingen die de inwoner zelf kan inzetten om zijn zelfredzaamheid en participatie te verbeteren, zoals eigen kracht, gebruikelijke hulp en algemeen gebruikelijke voorzieningen, niet toereikend zijn om de beperkingen te compenseren. Ook is ondersteuning verleend door het gebiedsteam voorliggend aan de maatwerkvoorziening. Op basis van lid 4 kan het college nadere regels stellen. Het college kan bijvoorbeeld uitwerken welke regels gelden voor de beoordeling van de vraag of sprake is van eigen kracht of gebruikelijke hulp of wat er onder ondersteuning door het gebiedsteam wordt verstaan. Artikel 12. Voorwaarden en weigeringsgronden Lid 1 Voorzieningen die het college op grond van deze verordening verstrekt, moeten zowel compenserend als de goedkoopste voorziening zijn. Met het begrip compenserend wordt bedoeld: volgens objectieve maatstaven nog toereikend. Eigenschappen die kostenverhogend werken zonder dat ze de voorziening meer compenserend maken, komen niet voor vergoeding in aanmerking. De bruikbaarheid van een voorziening wordt niet alleen door technische en functionele aspecten bepaald, maar is ook afhankelijk van de gebruiker.

Ook is het denkbaar dat een product dat duurder is dan een vergelijkbaar product, langer meegaat en dus uiteindelijk goedkoper is. Wat betreft het kwaliteitsniveau, wordt aangesloten bij een verantwoord niveau, maar ook niet meer dan dat. Als de inwoner een compenserende voorziening wenst die duurder is dan de goedkoopst compenserende voorziening kan het college daarvoor een pgb verstrekken ter hoogte van de goedkoopst compenserende voorziening. De inwoner kan er dan voor kiezen om de extra kosten van de duurdere voorziening zelf te betalen. Lid 2 Het college verstrekt geen voorzieningen die niet veilig zijn of nadelige gevolgen kunnen hebben voor de gezondheid van de inwoner. 31 Wmo Lid 3 Bij een vervoersvoorziening kijkt het college alleen naar ritten in de eigen woonomgeving, zoals bijvoorbeeld naar de winkel, huisarts of familie in de buurt. Het gaat om maximaal 300 ritten per jaar (enkele reis) en 1500 km vanaf Harlingen haven. Reizen buiten de directe omgeving of boven die 300 ritten (enkele reis) of 1500 kilometer km vanaf Harlingen haven worden niet vergoed. Lid 4 onder a Uit de wet blijkt niet dat andere wetten voorliggend zijn of dat de aanspraak op een andere wettelijke regeling kan leiden tot een afwijzing van de aanvraag op grond van de Wmo.

Wel is in de wet geregeld dat de maatwerkvoorziening, voor zover daartoe aanleiding bestaat, wordt afgestemd op andere wetten (artikel 2.3.5 lid 5 van de wet). Ook verstrekt het college alleen een maatwerkvoorziening als de inwoner niet op eigen kracht in staat is tot zelfredzaamheid en participatie of kan voorzien in de behoefte aan beschermd wonen of opvang (artikel 2.3.5. lid 3 en 4 van de wet). Het te gelde maken van aanspraken op grond van andere wettelijke regelingen wordt bij het toepassen van deze verordening gezien als een vorm van eigen kracht. Vandaar dat in deze bepaling expliciet is geregeld dat het college geen maatwerkvoorziening toekent voor zover een andere wettelijke regeling in de ondersteuningsbehoefte kan voorzien. De Wmo 2007 kende in tegenstelling tot de Wmo 2015 wél een bepaling waarin was vastgelegd dat geen beroep op de Wmo open stond voor zover een voorziening op grond van een andere wet mogelijk is. Uit jurisprudentie die daarover is ontstaan volgt dat het college alleen rekening kan houden met een voorziening op grond van een andere wet (een voorliggende voorziening) als de inwoner daar echt aanspraak op heeft. Er is geen sprake van een voorliggende voorziening als de voorziening op grond van een andere wettelijke bepaling is afgewezen (CRvB 03-08-2011, nr.

11/517 WMO) of als vaststaat dat inwoner daarvoor niet in aanmerking komt (CRvB 19-04-2010, nr. 09/1082 WMO). Lid 4 onder b en c Voor de melding Hier wordt gedoeld op de situatie dat de inwoner een voorziening realiseert of aankoopt en daarna pas een beroep op de gemeente doet. Als de voorziening is gerealiseerd voor de melding, dan bestaan er feitelijk geen beperkingen meer die het college moet compenseren. Er wordt alleen een uitzondering gemaakt als er sprake was van een acute noodsituatie, waardoor inwoner niet in staat was om eerst contact te zoeken met de gemeente. Na de melding Als een voorziening na de melding, maar vóór de aanvraag of het besluit daarop wordt gerealiseerd, kan het college deze weigeren. Dit geldt wanneer achteraf niet meer kan worden vastgesteld of de voorziening noodzakelijk, passend en adequaat is, en of de gemaakte kosten redelijk zijn. Van deze regel wordt alleen afgeweken als vooraf contact is opgenomen met het college en het college hiervoor uitdrukkelijk en schriftelijk toestemming heeft gegeven Lid 4 onder d Het college kan de aanvraag afwijzen als het gaat om een voorziening die al eerder is verstrekt en de inwoner verweten kan worden dat het middel verloren is gegaan, bijvoorbeeld door roekeloosheid of verwijtbare onoplettendheid. Dus niet als de inwoner geen schuld treft. Hier speelt de eigen verantwoordelijkheid van de inwoner een rol.

Als bijvoorbeeld in een woning een verstelbare keuken of een andere dure voorziening is aangebracht, heeft dit gevolgen voor de te verzekeren waarde van de opstal. Dit risico moet in de opstalverzekering gedekt worden. Als 32 Wmo vervolgens brand uitbreekt en blijkt dat de woning onvoldoende verzekerd is, kan op dat moment geen beroep op de gemeente worden gedaan. Lid 4 onder e De maatwerkvoorziening is gericht op een individuele inwoner. Voor het treffen van voorzieningen die gericht zijn op meerdere ingezetenen, zijn de algemene maatregelen en algemene voorzieningen geschikte instrumenten. Lid 4 onder f Van een inwoner mag verwacht worden dat hij bij verhuizingen of de aanschaf van voorzieningen rekening houdt met zijn beperkingen. Doet hij dat niet, dan kan het college een voorziening om die reden afwijzen. Bijvoorbeeld als een inwoner gaat verhuizen en het gelet op zijn medische situatie op dat moment voorzienbaar is dat hij beperkingen gaat ondervinden bij het normale gebruik van de woning. Deze bepaling biedt dan een grond om geen woonvoorziening toe te kennen. De Wmo 2015 geeft ten aanzien van de voorzienbaarheid niet meer ruimte dan onder de Wmo 2007.

Er mag nog steeds niet van een inwoner gevraagd worden dat hij reserveert of andere maatregelen treft om te voorkomen dat toekomstige onzekere gebeurtenissen in zijn gezondheidstoestand als gevolg van het ouder worden, leiden tot een beroep op de Wmo (CRvB 22-08-2018, ECLI:NL:CRVB:2018:2603). Lid 5 onder a Het college kan in beginsel slechts een maatwerkvoorziening toekennen als deze langdurig noodzakelijk is. Onder de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 betekent “langdurig noodzakelijk” dat de inwoner een voorziening voor een langere periode nodig heeft en niet alleen tijdelijk of voor korte duur. Een voorziening is langdurig noodzakelijk als: • de beperking langer blijft bestaan, en • de inwoner daardoor voor langere tijd hulp of een hulpmiddel nodig heeft. Wel langdurig noodzakelijk wanneer er sprake is van: • Een blijvende lichamelijke beperking. • Een chronische ziekte. • Structurele beperkingen bij zelfredzaamheid. Niet langdurig noodzakelijk bijvoorbeeld: • Een gebroken been dat over 8 weken geneest. • Tijdelijke revalidatie. • Kortdurende overbelasting. De Wmo is bedoeld voor structurele ondersteuning. Voor kortdurende of medische zorg is vaak een andere regeling bedoeld, zoals de Zorgverzekeringswet. Wanneer er sprake is van hulp bij het huishouden, begeleiding of collectief vervoer geldt deze regel niet.

Soms kan kortdurende ondersteuning voldoende zijn om de inwoner weer zelfstandig te laten functioneren (eigen kracht). Wat langdurig noodzakelijk is, is afhankelijk van de concrete situatie. Het kan gaan om twee maanden, bijvoorbeeld bij mensen die in een terminaal ziektestadium verkeren. Het kan ook gaan om veertig jaar, in situaties waarin de beperking bijvoorbeeld aangeboren is en stabiel van aard is. Kenmerkend is in beide situaties dat de ondervonden beperking, naar de stand van de medische wetenschap, op het moment van de aanvraag onomkeerbaar is. Er is dus redelijkerwijs geen verbetering te verwachten in de situatie van de inwoner. Hierbij is de prognose dus van groot belang. Zegt de prognose dat de inwoner na enige tijd zonder de benodigde hulpmiddelen of aanpassingen kan functioneren, dan mag het college van een kortdurende noodzaak uitgaan. Bij een wisselend beeld, waarbij verbetering in de toestand periodes van terugval opvolgen, kan echter uitgegaan worden van een langdurige noodzaak. De medisch adviseur speelt een belangrijke rol bij het 33 Wmo antwoord op de vraag of al dan niet sprake is van een langdurige noodzaak voor de betreffende voorziening.

Voor langere tijd betekent in ieder geval dat wie tijdelijke beperkingen heeft, bijvoorbeeld door een ongeluk, terwijl vaststaat dat de handicap van voorbijgaande aard is, niet voor bepaalde voorzieningen in het kader van deze verordening in aanmerking komt. Inwoner kan dan meestal een beroep doen op hulpmiddelen via de zorgverzekeraar in het kader van de Zorgverzekeringswet. Waar precies de grens ligt tussen kortdurend en langdurig verschilt per situatie. Het is, afhankelijk van de situatie, wel mogelijk om kortdurend huishoudelijke ondersteuning, begeleiding of collectief vervoer in te zetten. Lid 5 onder b Dit lid is opgenomen om te bepalen dat alleen personen die ingezetene zijn van de gemeente Vlieland en daar hun hoofdverblijf hebben, in aanmerking kunnen komen voor een maatwerkvoorziening ter compensatie van beperkingen in de zelfredzaamheid en participatie. Lid 6 onder a Deze afwijzingsgrond is bedoeld voor situaties waarin gebruikte materialen voor problemen zorgen of als de ondervonden problemen te wijten zijn aan achterstallig onderhoud of aan de omstandigheid dat de woning niet voldoet aan de geldende wettelijke eisen. Hierop kan een uitzondering worden gemaakt als de inwoner goede pogingen heeft ondernomen om de gebreken door de verhuurder weg te laten nemen.

Een uitzondering is ook mogelijk als er gelet op de gezondheidstoestand van de inwoner geen zicht is op opheffing van de gebreken binnen een redelijkerwijs aanvaardbaar tijdsbestek. Lid 6 onder b Het college treft alleen een voorziening in of aan een woning waar de persoon met beperkingen zijn vaste woon- en verblijfplaats heeft. Dit betekent dat als de inwoner over meerdere woningen beschikt, er maar één woning wordt aangepast. Dit kan alleen anders zijn als sprake is van co- ouderschap. In dat geval kan een inwoner twee hoofdverblijven hebben, namelijk in de woning van zowel moeder als vader. Lid 6 onder c Op basis van deze bepaling hoeft het college geen woningen aan te passen aan de beperkingen van een tijdelijk verblijvende bewoner. Hierbij kan gedacht worden aan het verblijf in hotels/pensions, tweede woningen, vakantie- en recreatiewoningen. Wel moet de gemeente in deze situaties voldoen aan haar compensatieplicht. Dit kan door het bieden van een alternatieve oplossing, zoals een verhuiskostenvergoeding. Het categorisch uitsluiten van aanpassingen in woonruimten die niet geschikt zijn voor permanente bewoning, is toegestaan volgens rechtbankuitspraken (ECLI:NL:RBARN:2008:BH0126 en ECLI:NL:RBROE:2010:BM6304). Lid 6 onder d Het college verstrekt geen voorzieningen in gemeenschappelijke ruimten, anders dan de in deze bepaling genoemde voorzieningen.

Dit is een verbijzondering van de bepaling in lid 4 onderdeel e dat de voorziening niet overwegend op het individu gericht is. Omdat de gemeente wel verplicht is om de beperkingen van de inwoner te compenseren, kan er in de situaties waarin een voorziening in de gemeenschappelijke ruimte wordt geweigerd, wel een verhuiskostenvergoeding worden verstrekt. Lid 6 onder e Als er in de verlaten woning geen problemen bij de zelfredzaamheid werden ervaren, is de verhuizing naar de nieuwe woning kennelijk de oorzaak van de problemen en is men dus verhuisd naar een ongeschikte woning. Niet de ondervonden beperking, maar de verhuizing naar een niet geschikte woning is dan de voornaamste oorzaak van de ondervonden problemen. Deze bepaling heeft voornamelijk betrekking op situaties waarin men gaat verhuizen zonder specifieke reden. Er wordt 34 Wmo een uitzondering gemaakt als een belangrijke reden voor de verhuizing aanwezig is. Daarbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan een verhuizing vanwege samenwoning, huwelijk of het aanvaarden van werk elders. De beoordeling of sprake is van een belangrijke reden is afhankelijk van een weging van alle feiten en omstandigheden die van belang zijn.

Er is alleen sprake van een belangrijke reden die aanleiding vormt voor toewijzing van de voorziening als de inwoner geen in redelijkheid van hem te vragen mogelijkheden heeft om zelf voor een passende oplossing te zorgen (CRvB 21-05-2012, nr. 11/5321 WMO). Dit heeft de CRvB geoordeeld onder de Wmo 2007 (ECLI:NL:CRVB:2012:BW6810). Bij de beoordeling of er sprake is van een belangrijke reden, is dus van belang of de inwoner mogelijkheden had om zelf voor een oplossing te zorgen. Lid 6 onder f Als een inwoner verhuist, moet hij zoeken naar een zo geschikt mogelijke woning. Het is niet de bedoeling dat men een ongeschikte woning kiest en vervolgens de rekening voor aanpassingen bij de gemeente indient. Met “verhuizen” wordt hier overigens niet alleen gedoeld op de feitelijke verhuizing, maar ook op alle onomkeerbare handelingen die hier normaal gesproken aan voorafgaan, zoals het tekenen van een koop-, huur- of erfpachtcontract. Voor de toepassing van deze weigeringsgrond is het belangrijk dat de gemeente zicht heeft op de aangepaste of eenvoudig aan te passen woningvoorraad. Daarnaast moet de gemeente inwoners goed informeren over de gang van zaken bij dit soort verhuizingen. Alleen dan kan worden gemotiveerd dat sprake is van een verhuizing naar de voor de situatie van inwoner meest geschikte woning.

Er is sprake van een omkering van de bewijslast indien inwoner verhuist vanuit een andere gemeente en zich niet vooraf tot het college heeft gewend om alternatieven te bespreken of om toestemming te vragen. Onder deze omstandigheden is het aan de inwoner om aan de hand van controleerbare gegevens aannemelijk te maken dat er geen geschikte woning beschikbaar was. Dit volgt uit CRvB 13-04-2011, nrs. 09/3047 WMO e.a. Lid 7 Deze bepaling geeft de mogelijkheid om voor mensen die in een Wlz-instelling wonen (bijvoorbeeld een verpleeghuis), een uitzondering op het bepaalde in lid 6 te maken. Hun woning kan dan zo worden aangepast dat zij er op bezoek kunnen komen. Artikel 12a. Zorgvuldige omgang met verstrekte voorzieningen Dit artikel regelt de verantwoordelijkheden van de inwoner en het college ten aanzien van maatwerkvoorzieningen die door de gemeente worden verstrekt. Van een inwoner mag worden verwacht dat hij zorgvuldig omgaat met een verstrekte voorziening en redelijke maatregelen neemt om verlies, diefstal, beschadiging of onnodige slijtage te voorkomen. Ook wordt van de inwoner verwacht dat schade, verlies, diefstal of defecten zo spoedig mogelijk worden gemeld aan het college of de door het college aangewezen uitvoerder. Onder normaal gebruik vallen ook slijtage en technische defecten die ontstaan tijdens regulier gebruik van de voorziening.

De kosten van noodzakelijk onderhoud, reparatie en vervanging van voorzieningen die door de gemeente in bruikleen zijn verstrekt komen in beginsel voor rekening van de gemeente. Hetzelfde geldt voor voorzieningen waarvoor in de verstrekking of bruikleenovereenkomst onderhoud en reparatie onderdeel uitmaken van de voorziening. Anders ligt dit wanneer schade ontstaat door opzet, grove nalatigheid, verwijtbaar handelen of oneigenlijk gebruik van de voorziening. In dergelijke situaties kan het college de kosten van herstel, vervanging of waardevermindering geheel of gedeeltelijk verhalen op de inwoner. Bij de beoordeling of sprake is van verwijtbaar handelen wordt rekening gehouden met alle omstandigheden van het geval, waaronder de aard van de voorziening, de oorzaak van de schade en de mate waarin de inwoner maatregelen heeft genomen om schade te voorkomen. Het artikel dient mede ter bescherming van publieke middelen en om ervoor te zorgen dat voorzieningen beschikbaar blijven voor inwoners die daarop zijn aangewezen. 35 Wmo Dit artikel vormt tevens een nadere uitwerking van de eigen verantwoordelijkheid van de inwoner bij het gebruik van maatwerkvoorzieningen. Artikel 13.

Besluit Lid 2 Deze bepaling regelt dat van een inwoner wordt verwacht dat binnen 6 maanden de indicatie wordt ‘verzilverd’ door zich te melden bij de aanbieder of het pgb te besteden, tenzij dit redelijkerwijs niet mogelijk is. Dit om te voorkomen dat een indicatie veroudert en de situatie op termijn dusdanig gewijzigd is, dat eigenlijk een nieuwe beoordeling nodig is. Voldoet de inwoner niet aan deze voorwaarde, dan kan dit aanleiding zijn om de maatwerkvoorziening in te trekken. De inwoner voldoet dan niet aan de voorwaarden verbonden aan de maatwerkvoorziening of het pgb (artikel 2.3.10 van de wet). Artikel 14. Inhoud beschikking De inwoner moet op basis van de beschikking die hij ontvangt de informatie krijgen die nodig is om zijn rechtspositie te bepalen en te begrijpen. Hiervoor is nodig dat de beschikking de inwoner goed en volledig informeert. In dit artikel staat wat in ieder geval in de beschikking moet worden opgenomen. Artikel 15. Regels voor een pgb Lid 1 Het college kan op grond van artikel 2.3.6 van de wet een pgb verstrekken. Als aan alle wettelijke voorwaarden daartoe is voldaan, is het college hier zelfs toe verplicht. Als de inwoner in aanmerking wil komen voor een pgb, moet hij op grond van deze verordening een budgetplan opstellen. In lid 1 van deze bepaling is aangegeven welke onderdelen in ieder geval opgenomen moeten zijn in dat budgetplan.

Een aantal zaken volgen rechtstreeks uit de wet. De Wmo 2015 noemt in artikel 2.3.6. namelijk een aantal criteria om in aanmerking te kunnen komen voor een pgb. Deze criteria komen terug in het budgetplan en het college kan op deze manier toetsen of aan de wettelijke voorwaarden wordt voldaan. Het plan moet dus informatie bevatten over: • pgb-vaardigheid; • motivering; • kwaliteit van zorg; • kosten; • de voorziening en de uitvoerder. De inhoud van het budgetplan vormt de feitelijke basis van het besluit tot toekenning of weigering van het pgb. Wanneer het college een pgb weigert, zal het collegegemotiveerd uitleggen waarom het budgetplan onvoldoende is. De eis dat iemand het pgb verantwoord kan beheren wordt in de praktijk aangeduid als pgb-vaardigheid. De beoordeling betreft bijvoorbeeld: • administratieve vaardigheden; • vermogen om contracten te sluiten; • overzicht houden op zorgverlening; • het voorkomen van misbruik. Volgens jurisprudentie mag het college daarbij onder andere kijken naar: • cognitieve vermogens; • schuldenproblematiek; 36 Wmo • eerdere pgb-ervaring; • aanwezigheid van een vertegenwoordiger. Het college zal een pgb niet weigeren alleen omdat iemand zelf niet pgb-vaardig is, zolang een betrouwbare vertegenwoordiger dit kan overnemen.

Lid 2 Belangenverstrengeling De bepaling dat een pgb niet wordt verstrekt wanneer de zorgverlener ook het beheer uitvoert, is juridisch bedoeld om afhankelijkheidsrelaties en misbruik te voorkomen. Deze regel sluit aan bij landelijke beleidslijnen en uitspraken van de Centrale Raad van Beroep, waarin is geoordeeld dat: • een zorgverlener die ook het budget beheert; • de onafhankelijkheid van de budgethouder kan ondermijnen. Lid 3 De verordening noemt expliciet kosten die niet uit het pgb mogen worden betaald. Deze beperkingen zijn juridisch gebaseerd op het uitgangspunt dat het pgb uitsluitend bedoeld is voor ondersteuning zelf. De gedachte is dat het pgb een zorgbudget is. Lid 4 De bepaling dat het pgb geen vrij besteedbaar deel bevat, betekent dat: • elke euro moet worden verantwoord; • betalingen alleen via de SVB lopen. Dit vloeit voort uit het trekkingsrecht-systeem, dat landelijk is ingevoerd om fraude met pgb's tegen te gaan. Lid 5 Het college kan de SVB vragen om betalingen tijdelijk op te schorten. Dit is een beheersmaatregel, geen definitieve beëindiging van het pgb. Daar zijn wel voorwaarden aan verbonden: • er moet een duidelijk risico op onrechtmatige besteding zijn; • de opschorting moet gemotiveerd zijn; • de duur mag maximaal 13 weken zijn. Tijdens deze periode kan het college bijvoorbeeld: • onderzoek doen; • informatie opvragen; • herstelmaatregelen treffen.

Artikel 16. Onderscheid formele en informele hulp Voor de bepaling van het pgb-tarief wordt onderscheid gemaakt tussen formele en informele hulp. Voor formele hulp geldt het hogere pgb-tarief en voor informele hulp geldt een lager tarief. Dit sluit aan bij de systematiek die binnen de Wet langdurige zorg (Wlz) en Zorgverzekeringswet (Zvw) wordt gehanteerd. Van formele hulp is sprake als de hulp verleend wordt in het kader van de uitoefening van een bedrijf of beroep. De hulp wordt dan verleend door een zorgaanbieder of door een zelfstandige hulpverlener (ZZP-er). Hierop geldt één (belangrijke) uitzondering en dat is wanneer de hulpverlener behoort tot het sociale netwerk van de inwoner. Bij hulpverlening door een persoon uit het sociale netwerk, is altijd sprake van informele hulp. Ook al gaat het om een hulpverlener die voldoet aan de criteria genoemd in lid 2 van deze bepaling; dan nog geldt dat in het kader van deze verordening als 37 Wmo informele hulp. De achtergrond daarvan is dat ook bijvoorbeeld familieleden of vrienden met een zorg-gerelateerd beroep of opleiding in eerste instantie een affectieve relatie hebben met de budgethouder. Dat is dan ook doorslaggevend voor het bijbehorende pgb-tarief. Informele hulp is alle hulp die geboden wordt door personen uit het sociaal netwerk van de inwoner of door personen die niet beroeps of bedrijfsmatig ondersteuning verlenen.

De zorgverlener beschikt over een geldige VOG die passend is bij de aard van de werkzaamheden. Omdat er voor verschillende soorten ondersteuning verschillende screeningsprofielen van toepassing zijn. Artikel 17. Hoogte pgb Dit artikel regelt hoe het college de hoogte van een persoonsgebonden budget (pgb) vaststelt voor hulpmiddelen, woningaanpassingen, ondersteuning en vervoer. Uitgangspunt is dat het pgb maximaal gelijk is aan de kosten van de goedkoopst compenserende voorziening in natura (ZIN) die de gemeente kan inkopen. Als er geen contract met een leverancier is, wordt het pgb gebaseerd op een door het college goedgekeurde offerte. Bij tweedehands voorzieningen wordt gekeken naar de leeftijd van de aan te schaffen voorziening en wordt het budget naar verhouding vastgesteld. Voor vervoer wordt het pgb berekend op basis van het regionale openbaarvervoertarief (basistarief plus kilometertarief), waarbij wordt uitgegaan van ongeveer 1500 kilometer per jaar binnen de woon- en leefomgeving. Het pgb moet voldoende zijn om passende en kwalitatief goede ondersteuning in te kopen. Als het berekende bedrag daarvoor in een individueel geval onvoldoende is, kan het tarief worden aangepast zodat de voorziening bij minimaal één aanbieder kan worden ingekocht.

Wanneer een budgethouder een zorgverlener in dienst neemt, kan het pgb zo nodig worden verhoogd met werkgeverslasten volgens de door de SVB gepubliceerde tarieven. Het pgb wordt in die gevallen, indien noodzakelijk, verhoogd met de werkgeverslasten. Hierbij gaat het college uit van het hoge tarief. Dit tarief wordt (mede) gepubliceerd op de website van de SVB. Mocht het hoge tarief zijn gehanteerd en later blijken dat het lage tarief van toepassing is, dan wordt het verschil in tarief het daaropvolgende kalenderjaar door de SVB teruggestort aan de gemeente. Het verschil in tarief mag niet gebruikt worden voor andere zaken. Voor ondersteuning gelden percentages van het ZIN-tarief: 75 - 80% voor formele hulp en 60 - 80 % voor informele hulp. De exacte tarieven worden door de Dienst vastgesteld in het Financieel Besluit maatschappelijke ondersteuning. Als een inwoner kiest voor een duurdere aanbieder dan het maximumtarief, betaalt hij of zij het verschil zelf. Voor specifieke voorzieningen (zoals rolstoelen, vervoersvoorzieningen, woonaanpassingen, auto- en fietsaanpassingen en sportrolstoelen) geldt dat het pgb meestal wordt gebaseerd op het ZIN-tarief of, als dat ontbreekt, op minimaal twee offertes, waarbij de laagste offerte uitgangspunt is. Onderhoud, reparatie en verzekering kunnen onderdeel zijn van het pgb gedurende de technische levensduur van de voorziening. Artikel 18.

Financiële tegemoetkoming Dit artikel regelt in welke gevallen een inwoner in aanmerking kan komen voor een financiële tegemoetkoming in het kader van de Wmo 2015. Een financiële tegemoetkoming is een geldbedrag dat wordt verstrekt voor specifieke, noodzakelijk geachte kosten. Anders dan bij een maatwerkvoorziening in natura of een persoonsgebonden budget (pgb), is de tegemoetkoming bedoeld als bijdrage in concrete, aantoonbare kosten. Uitgangspunt is 38 Wmo steeds dat de tegemoetkoming een passende bijdrage levert aan de zelfredzaamheid en participatie van de inwoner. Het artikel beperkt de toepassing tot een aantal concreet omschreven kostensoorten. Onderdeel a – Verhuiskosten en herinrichting Een financiële tegemoetkoming kan worden verstrekt voor de kosten van verhuizing en herinrichting wanneer verhuizen de goedkoopst passende oplossing is om beperkingen in de zelfredzaamheid of participatie op te heffen of te verminderen. De hoogte van de tegemoetkoming is gebaseerd op • marktonderzoek naar de gebruikelijke kosten van een verhuizing; en • de normen van het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud) voor stoffering en inrichting. Door aansluiting te zoeken bij objectieve en algemeen aanvaarde normen wordt rechtsgelijkheid bevorderd en wordt willekeur voorkomen.

De tegemoetkoming is niet bedoeld als volledige vergoeding van alle denkbare kosten, maar als een redelijke bijdrage in noodzakelijke en gebruikelijke kosten. Een eerste verhuizing vanuit het ouderlijk huis wordt in de regel niet vergoed vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning. Het betrekken van een eerste zelfstandige woning valt onder de eigen verantwoordelijkheid. Onderdeel b – Huurderving In situaties waarin een aangepaste woonruimte beschikbaar moet blijven of waarin tijdelijke dubbele woonlasten onvermijdelijk zijn, kan gedurende maximaal zes maanden een financiële tegemoetkoming voor huurderving worden verstrekt. De tegemoetkoming is gebaseerd op de werkelijke huurprijs van de betreffende woonruimte, inclusief de kosten voor gas, water en elektra. De termijn van maximaal zes maanden waarborgt dat de regeling tijdelijk van aard is en uitsluitend wordt ingezet om onredelijke financiële gevolgen te voorkomen. Onderdeel c – Vervoerskosten (rolstoel)taxi Indien een inwoner vanwege beperkingen geen gebruik kan maken van eigen vervoer of openbaar vervoer, kan een financiële tegemoetkoming worden verstrekt voor vervoerskosten per (rolstoel)taxi. Deze tegemoetkoming is bedoeld om participatie mogelijk te maken, bijvoorbeeld voor sociale contacten of deelname aan maatschappelijke activiteiten.

Het college beoordeelt of de voorziening noodzakelijk en passend is, mede in relatie tot eventuele andere vervoersvoorzieningen. Onderdeel d – Nadere vaststelling in Financieel Besluit De concrete bedragen van de financiële tegemoetkomingen onder a tot en met c worden jaarlijks vastgesteld door de Dienst in het Financieel Besluit maatschappelijke ondersteuning. Door de bedragen niet in de verordening zelf op te nemen maar in een afzonderlijk financieel besluit, kan flexibel worden ingespeeld op prijsontwikkelingen en beleidswijzigingen. Dit bevordert actualiteit en uitvoerbaarheid, terwijl de grondslag en voorwaarden in de verordening zijn verankerd. Hoofdstuk 4: Bijdrage in de kosten De gemeente mag van inwoners een bijdrage in de kosten vragen voor maatwerkvoorzieningen en algemene voorzieningen. In dit hoofdstuk zijn de regels over deze bijdrage in de kosten opgenomen. 39 Wmo Artikel 19. Bijdrage voor maatwerkvoorzieningen Dit artikel regelt wanneer een inwoner een bijdrage in de kosten moet betalen voor een maatwerkvoorziening op grond van de Wmo. In principe is een inwoner een bijdrage verschuldigd voor een voorziening in natura of een persoonsgebonden budget (pgb) zolang gebruik wordt gemaakt van de voorziening of gedurende de periode waarvoor het pgb wordt verstrekt. Voor maatwerkvoorzieningen die worden verstrekt aan een minderjarige inwoner geldt geen eigen bijdrage.

Wanneer deze inwoner tijdens de looptijd van de voorziening meerderjarig wordt, kan vanaf dat moment wel een bijdrage worden opgelegd, evenredig aan de resterende gebruiksduur van de voorziening. Voor enkele voorzieningen wordt geen bijdrage gevraagd, namelijk bij financiële tegemoetkomingen en bij vervoer van en naar dagactiviteiten of kortdurend verblijf. Voor collectief vervoer geldt een afwijkende regeling. De hoogte van de reizigersbijdrage wordt door de Dienst vastgesteld en vastgelegd in het Financieel Besluit maatschappelijke ondersteuning. Artikel 20. Hoogte bijdrage in de kosten In dit artikel wordt de hoogte van de bijdrage geregeld die een inwoner betaalt voor een maatwerkvoorziening op grond van de Wmo. Voor deze voorzieningen geldt een maandelijkse bijdrage volgens de landelijke regels uit de Wmo 2015, die van toepassing is op alleenstaanden en gehuwden gezamenlijk. De bijdrage kan nooit hoger zijn dan de kostprijs van de voorziening. Voor een maatwerkvoorziening in natura is de kostprijs gelijk aan het bedrag dat de gemeente aan de aanbieder betaalt. Bij een persoonsgebonden budget (pgb) is de kostprijs gelijk aan de hoogte van het toegekende budget. Voor beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang worden de bijdragen vastgesteld en geïnd overeenkomstig de daarvoor geldende wettelijke bepalingen en regionale afspraken.

De gemeente Vlieland volgt hierbij het beleid van de centrumgemeente voor deze regionale voorzieningen. Op grond van artikel 3.8. lid 3 van het uitvoeringsbesluit onder d is een rolstoel vrijgesteld van een eigen bijdrage. Artikel 21. Herziening, intrekking, beëindiging en terugvordering van maatwerkvoorzieningen in natura en pgb’s Het is belangrijk dat het college inwoners duidelijk informeert over de rechten en plichten die horen bij een maatwerkvoorziening of een persoonsgebonden budget (pgb). Ook wordt uitgelegd welke gevolgen er kunnen zijn als een voorziening onjuist wordt gebruikt of als sprake is van misbruik. Van inwoners wordt verwacht dat zij veranderingen in hun situatie die van invloed kunnen zijn op de voorziening of het pgb direct melden aan het college. Dit helpt om te beoordelen of de ondersteuning nog passend is. Het college kan een besluit over een maatwerkvoorziening of pgb herzien, beëindigen of intrekken als bijvoorbeeld onjuiste of onvolledige informatie is verstrekt, de voorziening niet langer nodig of passend is, de inwoner niet aan de voorwaarden voldoet, of de voorziening niet (meer) wordt gebruikt waarvoor deze is bedoeld. Ook bij langdurig verblijf in een instelling kan het besluit worden aangepast. Wanneer een pgb niet binnen zes maanden wordt gebruikt voor de afgesproken ondersteuning, kan het worden ingetrokken.

Bij opzettelijke misleiding kan het college het ten onrechte ontvangen bedrag geheel of gedeeltelijk terugvorderen. 40 Wmo Tot slot regelt dit artikel dat voorzieningen die in bruikleen zijn verstrekt moeten worden teruggegeven als het recht daarop wordt beëindigd. Artikel 22. Opschorten van betalingen uit het pgb Dit artikel beschrijft dat het college de Sociale Verzekeringsbank (SVB) kan verzoeken om betalingen uit een persoonsgebonden budget (pgb) tijdelijk op te schorten. Dit kan wanneer er een ernstig vermoeden bestaat van misbruik van het pgb of wanneer de voorwaarden die aan het pgb zijn verbonden niet worden nageleefd. De opschorting kan voor maximaal 13 weken plaatsvinden. Daarnaast kan het college de SVB vragen om de betalingen op te schorten wanneer een inwoner langer dan zes weken in een instelling verblijft en het pgb daardoor (tijdelijk) niet kan worden gebruikt. De pgb-houder wordt altijd schriftelijk geïnformeerd wanneer het college de SVB verzoekt om betalingen op te schorten. Hoofdstuk 5: Kwaliteit en veiligheid De verantwoordelijkheid voor de kwaliteit van voorzieningen ligt bij de gemeente en de aanbieders. De gemeente moet in de verordening regelen welke eisen worden gesteld aan de kwaliteit van voorzieningen, waaronder eisen met betrekking tot de deskundigheid van personen die de ondersteuning verlenen (artikel 2.1.3 lid 2 onderdeel c van de wet).

Ook is de gemeente verplicht om in de verordening regels te stellen die een goede verhouding waarborgen tussen de prijs voor de levering van een voorziening en de eisen die worden gesteld aan de kwaliteit van de voorziening (artikel 2.6.6 van de wet). In dit hoofdstuk wordt hier invulling aan gegeven. Artikel 23. Kwaliteitseisen maatschappelijke ondersteuning De gemeente moet in de verordening bepalen welke kwaliteitseisen worden gesteld aan de aanbieders van voorzieningen. Die eisen zullen ook betrekking kunnen hebben op de deskundigheid van het in te schakelen personeel (artikel 2.1.3 lid 2 onderdeel c van de wet). De regering heeft benadrukt dat de kwaliteitseisen die de wet zelf stelt aan aanbieders (in de artikelen 3.1 e.v. van de wet) daarbij uitgangspunt zijn (zie Kamerstukken II 2013/14, 33 841, nr. 3, p. 135). De eis dat een voorziening van goede kwaliteit moet zijn, biedt veel ruimte voor gemeenten om in overleg met organisaties van inwoners en aanbieders te werken aan kwaliteitsstandaarden voor de ondersteuning. In lid 1 zijn een aantal voor de hand liggende kwaliteitseisen uitgewerkt. Op grond van lid 3 kan het college dit verder uitwerken door nadere regels te stellen. Het in lid 4 genoemde jaarlijkse cliëntervaringsonderzoek is verplicht op grond van artikel 2.5.1 lid 1 van de wet. Dit onderzoek kan zowel thematisch als voor alle voorzieningen zijn. Artikel 24.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://vlieland.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/cf814dba-f3cd-416e-935c-9e8d09974fb9?agendaItemId=f20c8e04-b4e5-459f-ab47-d51764545fc6