Bestemmingsplan Park Vijfsluizen toelichting

De doelstelling van de vermindering van het aantal geluidgehinderden met 30% is zeer ambitieus en in grote mate afhankelijk van (inter)nationale maatregelen die leiden tot stillere (elektrische) voertuigen en stille banden. Hierop heeft de gemeente nauwelijks invloed. In de tussentijd is in dit plan ingezet op een ambitieniveau dat realistisch is binnen de bestaande financiële mogelijkheden en uitvoerbaar door de gemeente zoals stillere wegdekken. De ambitie is de berekende geluidhinder vanwege gevelbelasting in de planperiode niet toe te laten nemen (stand still) en waar mogelijk - ook financieel - terug te dringen. Het vertrekpunt voor het Actieplan geluid zijn de Geluidkaarten 2012. Door de geluidkaarten zijn het industriegeluid van gezoneerde terreinen (inclusief Botlek-Pernis) en geluid door wegverkeer, luchtvaart en railverkeer in kaart gebracht. In Vlaardingen staat bijna 60% van de woningen op een plek met teveel geluidhinder. Hierdoor is een aantal van 10.757 Vlaardingers gehinderd, waarvan 4.537 ernstig gehinderd. Het stedelijk wegverkeer geeft de meeste geluidhinder (9.598 gehinderden). Dit Actieplan geluid richt zich dan ook met name op deze bron.

Ingezet wordt op een breed programma van aanvullende maatregelen, waarbij naast stiller wegdek ook acties gericht zijn op: overdrachtsmaatregelen aan gevels van woningen langs infrastructuur (isolatie); preventieve maatregelen bij stedelijke ontwikkeling (voorkomen nieuwe gehinderden); en projecten die aangrijpen op de beleving van geluid en geluidhinder in Vlaardingen. Daarnaast is ervoor gekozen het actieplan te richten op activiteiten waarbij de gemeente zelf bevoegd gezag is. De maatregelen hebben dan ook geen betrekking op treinverkeer, op hinder door rijkswegen of industriegeluid van de Rotterdamse haven. Verkeersreducties worden niet meegenomen als oplossingsmogelijkheid voor de aanpak van de geluidproblematiek, omdat het verkeer met 50% verminderd moet worden voordat dit in de stad hoorbaar is. Wel kan het terugdringen van geluidhinder meegenomen worden bij de ontwikkeling van het Actieplan Mobiliteit. Plandrempel Bij de aanpak van geluid is uitgegaan van een geluidbelasting van 55 dB, de zogenaamde plandrempel. In het vorige actieplan is gebruik gemaakt van een plandrempel van 65dB. Voor de nu lagere plandrempel is gekozen om een verschuiving van de inzet van het aanpakken van knelpunten (zwaarst belaste locaties) naar een aanpak gericht op het meeste resultaat (grootste vermindering gehinderden) Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

25

mogelijk te maken. Zo kan de geluidhinder bij een grotere groep Vlaardingers aangepakt worden. Deze plandrempel is tevens afgeleid van een advies van de Wereld Gezondheidsorganisatie welke door de EU in haar beleid overgenomen is. Vanaf 55 dB kunnen negatieve gezondheidsgevolgen optreden. De plandrempel wordt alleen gebruikt voor het kiezen en afwegen van maatregelen in dit actieplan en gaat primair om bestaande woningen. Acties in het Actieplan Geluid: stil wegdek Stil wegdek – stil asfalt of stillere klinkers - is voor de gemeente in de praktijk de meest effectieve en efficiënte manier om het aantal geluidgehinderden direct te verminderen. Stil wegdek wordt toegepast wanneer het wegdek aan vervanging toe is (onderhoudsprogramma), het technisch mogelijk en effectief is (gevoelige bestemmingen zoals woningen in de buurt). Stil wegdek is vanzelfsprekend niet zinvol wanneer een andere geluidbron bepalend is voor het geluidniveau, bijvoorbeeld geluid van de industrie. In kaart is gebracht bij welke wegen het geluidniveau zo hoog is dat toepassing van stil asfalt/stille klinkers zinvol is. Vervolgens is gekeken naar de aantallen gehinderden langs deze wegen en is een prioriteit aangegeven. De realisatie blijft echter primair afhankelijk van het onderhoudsprogramma: pas bij onderhoud of bij vervanging van riolering kan de nieuwe stillere verharding worden aangebracht.

In paragraaf 4.4 wordt voor Park Vijfsluizen specifiek ingegaan op het milieuaspect geluid. 2.5.9

Ambitiedocument Gebiedsgericht milieubeleid Vlaardingen (2012)

In 2012 is het Ambitiedocument Gebiedsgericht milieubeleid Vlaardingen vastgesteld. Dit document benoemt de Vlaardingse ambities op het gebied van milieu en duurzaamheid. Hiervoor is de gemeente ingedeeld in gebiedstypen, met een set typerende ruimtelijk-functionele kenmerken. Op basis van de gebiedstypen zijn milieukwaliteitscriteria geformuleerd, die weer hebben geleid tot verschillende ambitieniveaus voor de diverse milieuaspecten. De basis voor het gebiedsgerichte milieubeleid is het Programma Duurzaamheid 2012-2015 van de gemeente Vlaardingen. Voor dit plan zijn met name de ambities op het gebied van luchtkwaliteit van belang. Voor dit bestemmingsplan is de luchtkwaliteit onderzocht. In paragraaf 4.5 wordt hier aandacht aan besteed. 2.5.10 Gemeentelijk Plan van aanpak luchtkwaliteit Verontreinigende stoffen in de buitenlucht hebben een negatieve invloed op de gezondheid. De componenten stikstofdioxide en fijn stof (NO2 en PM10) zijn momenteel de belangrijkste veroorzakers van negatieve effecten. Wanneer er over gezondheidseffecten wordt gesproken wordt er onderscheid gemaakt tussen acute en chronische effecten. Acute effecten treden op na een kortdurende blootstelling, van enkele uren tot dagen, aan verhoogde concentraties van luchtverontreinigende stoffen. Chronische effecten treden op na jarenlange blootstelling aan gemiddelde niveaus van luchtverontreiniging.

Belangrijke bronnen van luchtverontreiniging zijn (diesel)motoren van wegverkeer, maar in de regio Rijnmond ook industrie (inclusief overslag en raffinaderijen), mobiele werktuigen, zeescheepvaart en binnenvaart. Vanwege Europese en nationale regelgeving is voor Vlaardingen een Plan van aanpak Luchtkwaliteit opgesteld (2007) met een aantal lokale maatregelen. De meeste maatregelen zijn verkeer- en vervoergerelateerd. Het gaat hier onder meer om: Geen doorgaand verkeer over sommige weggedeelten; Autoluw maken van het stadshart; Streven naar een schoon gemeentelijk wagenpark door schone(re) motoren, alternatieve brandstoffen als groengas/aardgas en elektrisch vervoer; Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

26

Kwaliteitsverbetering fietsnetwerk; Aanleg van diverse rotondes om de doorstroming te bevorderen, waardoor emissies worden gereduceerd. De maatregelen zijn in diverse stadia van uitvoering. Met betrekking tot de scheepvaart is/wordt op diverse locaties walstroom geïnstalleerd of onderzocht. Het gaat om de Oude Haven, KW-haven, de Buitenhaven en de Vulcaanhaven (kade DFDS). De Vlaardingse maatregelen liggen in het verlengde van zowel het Regionaal Actieprogramma Luchtkwaliteit van de Stadsregio als de Rotterdamse Aanpak Luchtkwaliteit (RAP/RAL). Door maatregelen te treffen en daarmee te voldoen aan de normen - of zelfs tot verder onder de norm te gaan - kunnen ruimtelijke projecten doorgang vinden en wordt bijgedragen aan een gezonder leefklimaat voor bewoners en bezoekers. Deze plannen dateren al van 2005. Daarnaast is in augustus 2009 het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL) in werking getreden. Dit programma is een samenwerkingsverband tussen overheden dat door het uitvoeren van maatregelen is gericht op het halen van de Europese normen. Het programma wordt jaarlijks gemonitord. Voor dit bestemmingsplan is de luchtkwaliteit onderzocht. In paragraaf 4.5 wordt hier aandacht aan besteed.

2.5.11 Groenplan - Vlaardingen blijvend groen (2012) Het Groenplan heeft tot taak de kwaliteit en identiteit van het groen in de toekomst te waarborgen en, indien mogelijk, te verbeteren. Ondanks een bezuiniging op de beheerbudgetten. Het biedt kaders voor inrichting, gebruik en beheer. Hiermee legt zij de basis voor een duurzame en gezonde groenstructuur in de gemeente. De ambitie is als volgt. Vlaardingen is trots op haar groene imago en wil dat de komende jaren verder versterken: Vlaardingen blijvend groen! Groen is van groot belang voor de burgers. De aanwezigheid van groen draagt bij aan een prettige woon- en werkomgeving. Openbaar groen nodigt uit om te verblijven, ontmoeten, spelen en recreëren. Openbare groenstroken vormen de longen van de stad en zijn daarmee ook van grote waarde voor een gezonde leefomgeving. Met het motto "Buitenstad Vlaardingen" geeft Vlaardingen aan dat de stad een aantrekkelijk groen woon- en werkklimaat wil blijven bieden voor haar inwoners. Bovendien zorgt de aanwezigheid van groen ervoor dat de stad een aantrekkelijke vestigingsplaats voor bedrijven is. Vlaardingen streeft naar waardevol, ecologisch groen. Ecologisch groen heeft een waarde voor planten en dieren. Ook draagt het bij aan de belevingswaarde van groen en 'natuurbeleving' in de stad. De gemeente hecht belang aan het op een duurzame manier behouden van de kwaliteit van het groen.

Alleen zo kan de continuïteit geboden worden waar de gebruikers om vragen. De speerpunten zijn om gebruik en beleving te stimuleren, structuur en netwerk te versterken, ecologie te verrijken en duurzame instandhouding te garanderen. Deze zijn vertaald in een aantal heldere spelregels voor inrichting en beheer. Gezien de economische en praktische omstandigheden is gekozen voor een pragmatische strategie: het behouden en consolideren van wat de afgelopen jaren is bereikt. Prioriteit wordt gegeven aan duurzaamheid en kwaliteit. Voor nieuwe ontwikkelingen of herinrichtingen zijn zowel voor het reeds aanwezige groen en voor het nieuw aan te leggen groen uitgangspunten geformuleerd. Om voldoende kritische massa te hebben streeft Vlaardingen naar een aandeel groen en water van minimaal 20% van het oppervlak in de groenstedelijke gebieden en minimaal 10% aan groen in de centrumstedelijke gebieden. Speciale aandacht is er voor bomen in bestaande en nieuwe situaties. De kwaliteiten van het plangebied worden bepaald door de aanwezige beplanting en de openheid van de voormalige sportvelden. Het doel is dit parkachtige karakter zoveel mogelijk te behouden. Het plangebied is aangemerkt als Groenstedelijk. Het percentage aan groene ruimte is derhalve gesteld Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

27

op minimaal 20% van de oppervlakte. In de structuur van het plan zijn zoveel mogelijk bomen met een hoge toekomstverwachting geïntegreerd, waardoor het plan in beginsel beschikt over een kwalitatief hoogwaardige groene dooradering. Een aantal individuele bomen en enkele boomstructuren zijn als te behouden aangemerkt. Om aan het beoogde lommerrijke woonmilieu daadwerkelijk handen en voeten te geven zijn in aanvulling op de bestaande beplanting de nodige nieuwe bomen en bosschages aangebracht. Hiermee wordt voldaan aan de ambities uit het Groenplan - Vlaardingen blijvend groen. Wonen in Park Vijfsluizen bestaat bij de gratie van het vele groen. Eén van de spelregels is bijvoorbeeld dat alle woningen ten minste met één woonzijde op autovrij groen of water zijn georiënteerd. Bestaande bomen zijn daarom belangrijk en zo veel als mogelijk behouden. De stedenbouwkundige structuur is hierop geënt. Om het groene, duurzame en lommerrijke karakter van Park Vijfsluizen te kunnen realiseren, zullen er bijna evenveel bomen terug geplant worden als dat er verdwijnen. In totaal worden 629 bomen geveld. Op basis van de Bomenstructuurkaart en het vooruitzicht op het inrichtingsplan, zullen er 650 nieuwe bomen worden aangeplant, variërend van 1e tot 3e grootte, toegespitst op de standplaats.

De nieuwe standplaatsen worden qua groeivolume geschikt gemaakt voor de gekozen bomen en bij de soortkeuze wordt rekening gehouden met de aanwezige bodemgesteldheid, waterhuishouding en bebouwde context. Zo kunnen de nieuwe bomen uitgroeien en bijdragen aan een volwassen groene woonwijk met gezonde bomen en heesters. Bij het uitwerken van de standplaats wordt het door de gemeente in de SUV aangegeven ambitieniveau van 40 jaar aangehouden om het ondergronds volume te bepalen middels de Boommonitor van het Normeninstituut Bomen. Voor de te vellen bomen is in december 2020 een kapvergunning aangevraagd. Verder is in de regels van het bestemmingsplan in artikel 7.4.3 een specifieke gebruiksregel opgenomen waarin is bepaald dat in elk geval minimaal 20% van de oppervlakte van de bestemming moet worden ingericht als groen (waarbij in functioneel opzicht aangesloten dient te worden bij de bestemming 'Groen'). 2.5.12 Bomenverordening Vlaardingen (2010) De Bomenverordening geldt voor het gehele grondgebied van een gemeente dus zowel binnen als buiten de bebouwde kom. Met het vaststellen van deze gemeentelijke bomenverordening wordt bescherming van houtopstanden en behoud van monumentale of cultuurhistorische houtopstanden beoogd. Uitgangspunt daarbij is dat het bestaande groen zoveel als mogelijk duurzaam wordt behouden dan wel ingepast.

Met andere woorden “duurzaamheid in inrichting en beheer”. De gemeente Vlaardingen streeft naar een duurzaam ingerichte en te beheren buitenruimte. Voor het groen is een gezond en vitaal bomenbestand de basis. Hiervoor is onder andere voldoende ondergrondse en bovengrondse groeiruimte nodig, zodat de (groei)omstandigheden goed zijn en beheerproblemen zoveel mogelijk worden voorkomen. Zoals in paragraaf 2.5.11 al is beschreven worden zoveel mogelijk bomen met een hoge toekomstverwachting in het plan geïntegreerd. 2.5.13 Gemeentelijk Speelruimtebeleid (2013) Op 24 januari 2013 heeft de gemeenteraad het 'Speelruimteplan - Spelen in Vlaardingen' vastgesteld. De speerpunten van het speelruimtebeleid zijn: 1. Kwaliteitsverbetering van formele speelruimte. Dit betekent dat het opknappen van speelplekken, of omvormen voor een andere leeftijdsgroep, of verwijderen. Kwaliteit gaat daarbij voor kwantiteit. De spreiding en sociale en fysieke veiligheid worden daarbij meegewogen. 2. Kwaliteitsbehoud van informele speelruimte. Dit wordt bereikt door het onderhoud af te stemmen op speelmogelijkheden en doorgaand verkeer om woonbuurten heen te leiden. Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

28

3. Kwaliteitsverbetering en -behoud in samenspraak en samenwerking met bewoners en beheerders. In het bestemmingsplan worden binnen de bestemmingen 'Groen' en 'Woongebied' voldoende mogelijkheden geboden om speelvoorzieningen te realiseren. Bovendien zijn veel speelvoorzieningen vergunningsvrij. 2.5.14 Erfgoed Nota Vlaardings Erfgoed Op 21 december 2017 heeft de gemeenteraad van Vlaardingen de richtinggevende nota "Vlaardings Erfgoed" vastgesteld. De nota vervangt de "Monumentennota 2005" en de Beleidsnota Archeologie 2009-2013". De gemeente Vlaardingen heeft twee wettelijke taken: 1. ze is het bevoegd gezag in de belangenafweging in ruimtelijke ordeningsbeslissingen; 2. ze dient ervoor te zorgen dat de overheidsarchieven bewaard blijven en in te zien zijn. Daarnaast heeft de gemeente Vlaardingen de taak van depothouder voor de archeologische collectie toegewezen gekregen door de provincie. Daar horen wettelijke verplichtingen bij, zoals het toegankelijk maken van de objecten in het depot.

Ook als initiatiefnemer van projecten in de ruimtelijke ordening en in het kader van de vaststelling van bestemmingsplannen (of onder de Omgevingswet: omgevingsplannen en -visies) heeft de gemeente verplichtingen, zoals het uit (laten) voeren van archeologisch onderzoek In de erfgoednota beschrijft de gemeente het belang van het optimaal behouden, beschermen en benutten van het kwetsbare Vlaardingse erfgoed. Om dat te kunnen borgen moet het erfgoed bekend zijn, beheerd (kunnen) worden en toegankelijk zijn. De gemeente neemt daarin de regie, stuurt aan op samenwerking met derden en stelt middelen beschikbaar. Objecten die als Vlaardings erfgoed zijn bestempeld, hebben een beschermde status. In die gevallen kan handhaving worden ingezet als middel om het erfgoed goed te kunnen beschermen. Kadernota Erfgoed Vlaardingen In de "Kadernota Erfgoed Vlaardingen" (2019) zijn de hoofdpunten van het erfgoedbeleid met beleidsmatige en financiële kaders onderbouwd. De gemeentelijke verantwoordelijkheid ligt bij de verzameling objecten waar de gemeente invloed op heeft doordat het in eigendom is, er regels aan gesteld kunnen worden en/of er subsidies kunnen worden verstrekt voor de instandhouding ervan.

Het gaat over: cultuurhistorische structuren en elementen (landschappelijk en stedelijk); gebouwen en objecten (monumenten en beeldbepalende panden/objecten); bekende en verwachte archeologische vindplaatsen en vondsten; archiefbescheiden. Beeldbepalende panden Vlaardingen heeft ruim 500 beeldbepalende panden en objecten. Een beeldbepalend pand of object heeft kenmerken die Vlaardingen als stad een eigen gezicht geven. Samen met de gemeentelijke monumenten en de Rijksmonumenten vormen de panden en objecten het cultuurhistorische kapitaal van de stad. Door de aanwijzing van de beeldbepalende panden en objecten is er meer aandacht voor deze panden en objecten en hun waarde. Ook heeft de gemeente in bestemmingsplannen en in de welstandsnota beschermende maatregelen opgenomen. Het overgrote deel van de beeldbepalende panden en objecten ligt in het gebied dat in februari 2013 door de rijksoverheid tot beschermd stadsgezicht is aangewezen. Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

29

Een officieel aangewezen beeldbepalend pand of object wordt in bestemmingsplannen aangeduid als 'karakteristiek'. Binnen het beschermd stadsgezicht heeft de gemeente mogelijkheden om beeldbepalende panden en objecten te beschermen. In bestemmingsplannen voor gebieden buiten het beschermd stadsgezicht kunnen bepalingen komen, waardoor de historische waarde van panden mee kan wegen bij sloop- en nieuwbouwplannen. De monumentencommissie zal adviseren over veranderingen aan karakteristieke panden. Ook in de welstandsnota staat beleid voor beeldbepalende panden, waardoor karakteristieke waarden beschermd kunnen worden. De welstandscommissie oordeelt over plannen naar aanleiding van regels uit de Welstandsnota. Bij sloop of grote ingrepen worden plannen behandeld in een geïntegreerde vergadering van de Commissie Welstand en Monumenten. In paragraaf 4.10 wordt een en ander uitgewerkt voor Park Vijfsluizen. 2.5.15 Programma Duurzaamheid (2012) De gemeenteraad heeft in juni 2012 het Programma Duurzaamheid Vlaardingen 2012-2015 'Samen voor een duurzaam Vlaardingen' vastgesteld. Vlaardingen wil zowel voor zijn huidige bewoners als voor toekomstige generaties een duurzame stad aan het water zijn: schoon, groen en gezond.

Uitgangspunt is om samen met burgers, bedrijven, maatschappelijke organisaties en medeoverheden te werken aan een stad met een hoge kwaliteit van leven waar het prettig wonen, werken en recreëren is. De ontwikkeling van Park Vijfsluizen voldoet aan de landelijke doelstelling alsmede wet- en regelgeving omtrent de energieprestaties van nieuwbouwwoningen. In paragraaf 4.14 is dit verder onderbouwd. 2.5.16 Visie Externe veiligheid (2012) Het risicobeeld en de ruimtelijke ambities van Vlaardingen leiden tot de volgende beleidsuitgangspunten voor de omgang met externe veiligheid: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.

Het aantal risicobronnen neemt niet toe, de hoogte van bestaande risico's neemt af. In bestemmingsplannen worden geen nieuwe Bevi-bedrijven toegestaan. Er mogen geen nieuwe risicobronnen binnen de woongebieden worden gesitueerd. De oriëntatiewaarde van het groepsrisico mag niet worden overschreden, met uitzondering van het gebied langs de Nieuwe Maas/Rivierzone. Grenswaardecontouren van risicovolle bedrijven liggen binnen de inrichtinggrenzen en worden vastgelegd in de bestemmingsplannen. Van bedrijven wordt verwacht dat zij actief communiceren over hun risico's naar de omgeving. Verminderd zelfredzame personen worden extra beschermd tegen externe veiligheidsrisico's. De plaatsgebonden risicocontouren van bedrijven buiten de gemeente reiken niet over de gemeentegrens. Tenzij wordt aangetoond dat er geen belemmeringen ontstaan voor de geplande woningbouw in de rivierzone

Een significante toename van het groepsrisico dient bestuurlijk te worden verantwoord. De zwaarte van de verantwoording wordt bepaald door de omvang van het risico, de toename ervan, de bestrijdbaarheid van de mogelijke calamiteit en de mate van zelfredzaamheid van personen nabij de risicobron. In paragraaf 4.7 wordt nader ingegaan op het onderwerp externe veiligheid.

Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

30

Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

31

Hoofdstuk 3 3.1

Gebiedsvisie

Inleiding

In dit hoofdstuk wordt de geschiedenis en de bestaande situatie in het plangebied beschreven. Vervolgens worden de beoogde ruimtelijke ontwikkelingen toegelicht. De invulling van dit hoofdstuk is grotendeels gebaseerd op het stedenbouwkundig plan (Bijlage 2) en het beeldkwaliteitsplan (Bijlage 3).

3.2

Historie van de locatie

Sportpark 'Vijfsluizen' ontleent haar naam aan de voorheen aanwezige afwatering van vijf sluizen van de ambachten Vrijenban, Hof van Delft, Berkel, Kethel en Pijnakker. Het park is begin jaren 1950 ontwikkeld in opdracht van Shell voor recreatief en sportief gebruik door haar medewerkers. De driehoekvormige locatie, tussen de A4 en de metrostations Vlaardingen Oost en Vijfsluizen, is in het collectieve geheugen van vele Vlaardingers en Schiedammers verankerd als een park waaraan vele plezierige jeugdherinneringen gekoppeld zijn. Afbeelding 3.1. geeft een impressie van de historie van de locatie.

Afbeelding 3.1.: Park Vijfsluizen is een voormalig sportcomplex van Shell voor haar werknemers Het was een park, aangelegd in de Engelse landschapsstijl, waarin volop gesport en gerecreëerd kon worden. Het park is ontworpen door de plantsoenendienst van gemeentewerken Vlaardingen en geïnspireerd op ontwerpen van de beroemde landschapsarchitect Zocher. Het parklandschap bestaat uit een grillig patroon van waterpartijen met houten boogbruggen, kronkelende wandelpaden, vista's en niveauverschillen. Boom- en heestergroepen worden afgewisseld door open gebieden bedekt met gras. In de oorspronkelijke opzet kent het sportpark 'Vijfsluizen', naast het weelderige parklandschap, ook een brede strook waarin diverse sportvelden, een openluchtbad en een sintelbaan zijn gesitueerd. Een centrale en karakteristieke positie in deze strook wordt ingenomen door het karakteristieke Shell Clubgebouw. Het centraal gelegen verhoogde middendeel van het clubgebouw, de Sporthal, en flankerende zijvleugels zijn door de architect van de bouwkundige dienst van de Bataafsche Petroleum Maatschappij Van Riet in 1950 ontworpen. Het ontwerp is geïnspireerd op het hoofdkantoor van Shell in Den Haag van architect J.J.P. Oud en is door de gebroken witte kleurstelling, dakvorm en gevelopbouw verwant aan het "Nieuwe Bouwen" en de Nederlandse jaren-vijftig-architectuur in de voormalige overzeese gebiedsdelen.

Shell heeft het sportpark "Vijfsluizen" ooit opgezet om de kwaliteit van leven van haar medewerkers te verhogen. Het park heeft daardoor tot in de eenentwintigste eeuw kunnen bloeien. Afbeelding 3.2. geeft een beeld weer van de bestaande situatie in het plangebied. Hoewel het gebied heel groen oogt, is Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

32

gebleken dat er feitelijk weinig sterke, gezonde volgroeide bomen aanwezig zijn. Er is veel sprake van ondergroei van braamstruiken, brandnetels e.d.

Afbeelding 3.2: bestaande situatie in het plangebied (foto: KuiperCompagnons, februari 2017)

3.3

Stedenbouwkundige visie

Nadat Park Vijfsluizen haar functie als sportterrein van Shell had verloren, is ingezet op een grootschalige invulling van het gebied met zelfstandige kantoren (bestemmingsplan 2012). Toen duidelijk werd dat er, mede als gevolg van de vastgoedcrisis, geen vraag meer is naar kantoren, is een nieuwe ontwikkelvisie opgesteld waarin de mogelijkheden zijn geschetst voor woningbouw op deze voor Vlaardingen zo bijzondere plek. Hieronder wordt de visie op het gebied nader uiteen gezet. Verkaveling Tegenover de dynamiek van het verkeer op de snelweg en de maritieme industrie rond de Nieuwe Maas, is het plangebied een groene oase. Deze tegenstelling is leidraad geweest voor de lay-out van de verkaveling. In afbeelding 3.3 is de locatie in zijn omgeving weergegeven. Afbeelding 3.4 laat de bouwstenen zien die de basis hebben gevormd voor het stedenbouwkundig plan (afbeelding 3.5). Park Vijfsluizen heeft een intiem karakter en wordt gekenmerkt door een robuuste groenstructuur. Het gebied is omgeven door hoger gelegen wegen en het dijklichaam van de metro, waardoor het een introvert karakter heeft.

Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

33

Afbeelding 3.3: Park Vijfsluizen in relatie tot de omgeving

Afbeelding 3.4: Bouwstenen voor identiteit Park Vijfsluizen

Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

34

Afbeelding 3.5: Stedenbouwkundig plan Park Vijfsluizen, versie 14 mei 2021

Het stedenbouwkundig plan zet in op een ontspannen woonmilieu, waarbinnen de geplande woningen zich op de parkachtige inrichting oriënteren. Uitgangspunt zijn de bestaande groenstructuren en watergangen. Zo zijn waardevolle bestaande bomen behouden en ingepast in het stedenbouwkundig ontwerp. De woningen staan zoveel mogelijk met hun voeten in het groen en/of aan water. De overgang van binnen en buiten, van privé naar openbaar verloopt zoveel mogelijk geleidelijk. De woningen staan als het ware te gast in het park en worden omringd door het groen. Het voormalig sportcomplex van Shell vormt het hart en centrum van het plangebied. Vanuit het sportcomplex is een denkbeeldige centrale as getrokken over het plangebied waar verschillende plandelen zich op oriënteren. De as wordt geaccentueerd met een gebouwaccent aan de westzijde. De bebouwing langs de centrale as oriënteert zich op het open groene veld of op de vijverhof. Een losse structuur van twee-onder-één-kapwoningen langs groene wallen en singels vormt de noordrand van het plangebied. Aan de zuidzijde vormen de statige herenhuizen de zuidrand van het plangebied. Het merendeel van de woningen zal bestaan uit laagbouw van drie lagen. Woningen met platte daken worden voorzien van een groen dak.

Geluidswal en andere geluidafschemende voorzieningen Aan de oostzijde van het plangebied wordt een geluidswal / geluidsscherm gerealiseerd. Hierdoor wordt het geluid komende vanaf de rijksweg A4 beperkt, en bovendien vormt de geluidswal een groene zone Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

35

aan de rand van het plangebied. Ook langs de zuidzijde worden geluidafschermende voorzieningen gerealiseerd, soms in de vorm van de bebouwing zelf (die dan aan de geluidbelaste zijdes deels doof wordt uitgevoerd), soms in de vorm van geluidsschermen. Beeldkwaliteit Uitgangspunt van de ontwikkeling van Park Vijfsluizen is een kwalitatief hoogwaardige uitstraling. Om dit vast te leggen is een beeldkwaliteitsplan opgesteld. Het resultaat is een architectuur die refereert naar de moderne stijl van het Nieuwe Bouwen, met heldere vormen en aandacht voor detaillering en subtiele accenten. Om architectonische samenhang te realiseren in het plan wordt er gestreefd naar een consequente doorvertaling van deze stijl bij de vormgeving, materialisatie en detaillering van de woningen. Een beperkte kleurstelling en materialenpalet zorgt voor eenheid in het plan. Het witte Shellgebouw vormt de inspiratiebron voor de architectuur in de verschillende plandelen. Woningaanbod en voorzieningen Er wordt een grote variatie aan woontypologieën nagestreefd (afbeelding 3.7). In het noorden van het plangebied zijn twee-onder-een-kapwoningen voorzien. Het westen biedt ruimte voor verandawoningen aan het veld langs groene zichtassen. In het midden worden woningen in samenhang met het Shellgebouw gerealiseerd die tezamen een tuinkamer vormen.

In het zuidoosten van het plangebied zullen hofwoningen rond een groene collectieve binnenwereld worden ontwikkeld. Langs de Kesperweg worden herenhuizen gerealiseerd. In de zuidwesthoek tenslotte wordt een appartementencluster gerealiseerd. Het Shellgebouw wordt getransformeerd tot een woonzorgvoorziening in combinatie met 90 tot 120 m2 ruimte voor voorzieningen met een publieksgericht karakter. Gedacht kan worden aan maatschappelijke voorzieningen, kleinschalige horea of detailhandel.

Afbeelding 3.6: Woningaanbod Het woningbouwprogramma is als volgt: 48 twee-onder-één-kapwoningen van circa 145 m2 g.b.o.; 16 loft- en beneden-bovenwoningen van circa 80 m2 g.b.o.; 183 rijwoningen van circa 115-160 m2 g.b.o.; Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

36

190 appartementen van circa 50 m2 g.b.o. Het totale aantal woningen bedraagt dus maximaal 437. Het totale woningbouwprogramma binnen het 9 hectare groot plangebied zorgt voor een woningdichtheid van circa 50 woningen per hectare. Het maximale aantal woningen van 437 is vastgelegd in het bestemmingsplan. De nadere onderverdeling zoals hierboven opgesomd echter niet; er is dus nog (beperkte) schuifruimte tussen de verschillende woningcategorieën en -typologieën. Daarnaast wordt een woonzorgvoorziening voor senioren met geheugenproblematiek en/of een verpleeghuis gerealiseerd. Het beoogde programma voor dit gebouw bestaat uit: Particuliere woonzorgvoorziening voor senioren met geheugenproblematiek (PG). De bewoners hebben een zorgindicatie van ZZP4 en hoger; Een verpleeghuis met maximaal 38 studio's van ongeveer 35m2 gebruiksoppervlak; onzelfstandige woonruimte met eigen badkamer; Ondersteunende functies voor het verpleegtehuis zoals gezamenlijke woonkamer(s), dinerzaal en bibliotheek; Mogelijk ondersteunende functies voor het verpleegtehuis zoals behandelruimtes ten behoeve van fysio- podo- en ergotherapie. Deze voorzieningen zullen ook voor derden toegankelijk zijn, niet enkel voor de bewoners van het verpleeghuis. De woonzorgvoorziening is alleen toegestaan indien 90 tot 120 m2 voorzieningen met een publieksgericht karakter worden gerealiseerd.

Gedacht kan worden aan maatschappelijke voorzieningen, kleinschalige horea of detailhandel. Duurzaamheid Een belangrijk thema in 'Park Vijfsluizen' is dat er optimaal geprofiteerd wordt van wonen in het groen. De woningen hebben relatief kleine privétuinen, maar staan allemaal wel in een grote, openbare, groene ruimte. Een groene geluidwering aan de snelwegzijde en gesloten bebouwing aan de industriezijde zorgen voor (relatieve) rust. Het groen verbindt de mens met de natuur, en bewoners raken meer betrokken bij hun woonomgeving. Dit zorgt naar verwachting voor een sterke sociale cohesie, en inspireert tot meer bewegen. Bovendien kunnen kinderen hier veilig buitenspelen. Daarnaast werkt het groen ook ontspannend, verhoogt de beplanting de luchtkwaliteit en voorkomt hittestress. De voorgenomen ontwikkeling is ook toekomstbestendig. De wijk wordt energieneutraal ontworpen, en richt zich op duurzame mobiliteit, circulariteit, natuurinclusief wonen en een hoogwaardig en groen leefklimaat. Zo ontstaat een comfortabel binnenklimaat. Het aspect duurzaamheid wordt in paragraaf 4.14 nader toegelicht. Openbare ruimte Om het groene karakter van het gebied te behouden en te versterken wordt een omgeving gecreëerd waarin auto’s te gast zijn (afbeelding 3.7).

Het gebied wordt ontsloten door één hoofdroute en een nevenroute (eenrichtingsverkeer), met als doel het autoverkeer zo snel mogelijk naar de buitenranden van het gebied te geleiden. Het bestaande hotel aan de zuidoostzijde van het plangebied wordt ontsloten via de hoofdroute. De hoofdontsluiting van het plangebied is gelegen aan de Mr. L.A. Kesperweg (en is feitelijk al aanwezig, inclusief verkeersregelinstallaties). In het noordwesten is een calamiteitenroute geprojecteerd. Deze verbinding vormt tevens een (permanente) ontsluiting voor langzaam verkeer. Op die manier wordt het groene hart zoveel mogelijk gevrijwaard van auto’s en krijgen fietsers en voetgangers alle ruimte. Bovendien komt dit de verkeersveiligheid ten goede. Het bestaande fietspad zal ruim vóór en ná de tunnel worden verlaagd en verbreed, zodat de secundaire Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

37

ontsluitingsroute voor de hulpdiensten bruikbaar wordt. Daarnaast zal de inrichting van het fietspad worden aangepast aan de eisen die hulpdiensten stellen aan secundaire ontsluitingsroutes.

Afbeelding 3.7: Ontsluiting voor gemotoriseerd verkeer. Het bestaande hotel wordt ontsloten via de hoofdontsluitingsstructuur in het plangebied. Fietsersen voetgangers Voor fietsers zijn er verschillende verbindingen met de omgeving (afbeelding 3.8). Een fietspad langs de Mr. L.A. Kesperweg staat garant voor een snelle verbinding met de metro en de centra van Vlaardingen en Schiedam. Doordat het fietsverkeer het gebied ook kan verlaten via het bestaande tunneltje aan de noordzijde wordt een doorgaande fietsverbinding gecreëerd als onderdeel van het hoofdfietsnetwerk in Vlaardingen. In het Actieplan Mobiliteit wordt deze verbinding nog benoemd als ontbrekende schakel. Op deze wijze zijn er twee tunnelverbindingen onder de metrolijn door die een snelle route mogelijk maken naar het winkelcentrum Babberspolder. Een fijnmazig netwerk van paden maakt het voetgangers mogelijk hun weg door het park te vinden. Via één van de tunnels onder de metrolijn wordt de randparkzone van Babberspolder ontsloten en is het slechts 10-15 minuten lopen naar het winkelcentrum van Babberspolder waar ook scholen en andere voorzieningen aanwezig zijn.

Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

38

Afbeelding 3.8: Ontsluiting voor langzaam verkeer

Mobiliteit Park Vijfsluizen ligt binnen hoogstedelijk gebied en dat is gunstig voor de toekomstige bewoners: veel bestemmingen liggen namelijk op loop- en fietsafstand van het plangebied en dat biedt alleen daarom al mogelijkheden voor het bevorderen van een actieve mobiliteit (lopen en fietsen). Dat is gezond en goed voor de leefbaarheid van bestaande en nieuwe inwoners. Daarnaast is er sprake van een zeer goede bereikbaarheid per openbaar vervoer: de metrostations Vlaardingen Oost en Vijfsluizen met frequente regionale verbindingen liggen op loopafstand. Uit onderzoek blijkt dat mensen railverbindingen aantrekkelijker vinden dan een busverbinding. Met de nabijheid van 3 metrolijnen is er een reële kans dat bewoners en bezoekers de auto laten staan en het openbaar vervoer kiezen. Het centrum van Rotterdam is in circa een kwartier te bereiken met de metro. Binnen het plangebied maakt de fiets gebruik van de interne wegenstructuur, omdat de verkeersdruk er laag is. Met de inrichting wordt rekening gehouden met de aanwezigheid van de fiets door een lage maximumsnelheid (30 km/h), voldoende rijbaanbreedte en voldoende zicht bij kruispunten. Fietsparkeren vindt zo dicht mogelijk bij de woningen plaats. Ook hier is de gemeentelijke parkeernorm het vertrekpunt. Met een fiets dichtbij worden bewoners actief gestimuleerd om de fiets te gebruiken en niet de auto.

Met het bevorderen van elektrische automobiliteit kunnen de geluidshinder en uitstoot verminderd en de leefbaarheid in de omgeving verbeterd worden. Voor de uitrol van elektrische automobiliteit is het wenselijk om de laadinfrastructuur op orde te hebben. Landelijk kennisinstituut CROW hanteert in publicatie 'Toekomstbestendig parkeren' voor appartementen een aandeel laadpunten voor elektrische auto's tussen 0,07% en 1,7%. Heijmans Ontwikkeling biedt dit aan. Daarnaast zullen alle parkerplaatsen voorbereid zijn om extra laadpunten in de toekomst mogelijk te kunnen maken. Daarmee is Vijfsluizen helemaal voorbereid op de toekomst. Tot slot zullen voor de bewoners van Park Vijfsluizen deelauto's beschikbaar komen. Naast de Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

39

bovengenoemde punten biedt dit een extra stimulans om geen (tweede) auto in bezit te hebben, maar alleen te huren op momenten dat dat nodig is. Met een deelauto-aanbieder wordt een contract afgesloten zodat de beschikbaarheid van deelauto's langdurig zeker gesteld kan worden.

Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

40

Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

41

Hoofdstuk 4 4.1

Onderzoek

Inleiding

Een van de strategische doelen van het milieubeleid in Vlaardingen is dat duurzame ontwikkeling en omgevingskwaliteit uitgangspunten zijn voor de stedelijke vernieuwing. Concretisering vindt plaats in een bestemmingsplan, zoals het voorliggende. In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de milieu- en omgevingsaspecten die voor dit plan relevant zijn.

4.2

M.e.r.-beoordeling

4.2.1

Kader

Op grond van hoofdstuk 7 van de Wet milieubeheer en het Besluit milieueffectrapportage (Besluit m.e.r.) is het noodzakelijk om ten behoeve van een bestemmingsplan dat kaderstellend is voor projecten met grote milieugevolgen, een plan-m.e.r. op te stellen. Categorie D 11.2 (D-lijst) van de bijlage Besluit m.e.r. geeft de omvang van dergelijke projecten. Hierbij geldt sinds de aanpassing van het Besluit m.e.r. per 1 april 2011 de omvang als richtwaarde en niet als absolute drempelwaarde. Daarom is altijd een toets noodzakelijk of sprake is van een project met grote milieugevolgen. Deze toets dient plaats te vinden aan de hand van de criteria van Bijlage III, van de EU-richtlijn m.e.r. De hoofdcriteria waaraan moet worden getoetst zijn: kenmerken van de projecten, plaats van de projecten en kenmerken van het potentiële effect. Het mag duidelijk zijn dat wanneer een project ruim beneden de omvang uit de bijlage van het Besluit m.e.r. blijft, deze beoordeling beknopt kan zijn. 4.2.2

Onderzoek en conclusie

In het Besluit m.e.r. zijn categorieën van gevallen aangegeven die (mogelijk) m.e.r-(beoordelings)plichtig zijn. Voor de bouw van woningen is dit in het Besluit m.e.r. als volgt geformuleerd: D.11.2: de aanleg, wijziging of uitbreiding van een stedelijk ontwikkelingsproject met inbegrip van de bouw van winkelcentra of parkeerterreinen, bij een oppervlakte van 100 hectare of meer aaneengesloten gebied en dat 2.000 woningen of meer omvat of een bedrijfsvloeroppervlakte van 200.000 m2 of meer betreft. De ontwikkeling van het voormalige sportpark 'Vijfsluizen' tot een woongebied, heeft betrekking op de realisatie van 437 woningen en een woonzorgvoorziening in combinatie met voorzieningen met een publieksgericht karakter. Daarmee blijft de omvang ruim onder de drempelwaarden genoemd in onderdeel D.11.2. Het plan is daarom niet plan m.e.r.-plichtig. De drempelwaarden in onderdeel D van het Besluit m.e.r. zijn echter indicatieve waarden. Dit betekent concreet dat het bevoegd gezag dient na te gaan of de beoogde activiteit daadwerkelijk geen belangrijke nadelige milieugevolgen kan hebben. Op grond van artikel 2 lid 5 van het Besluit m.e.r. is daarom wel deze vormvrije m.e.r.-beoordeling nodig. Als blijkt dat er mogelijk belangrijke milieugevolgen zijn, is alsnog een uitgebreide m.e.r.-beoordeling of MER noodzakelijk.

Omdat het niet de gemeente is die initiatiefnemer is in dit project, moet de m.e.r.-beoordeling in de vorm van een aanmeldnotitie worden opgesteld, waarin de verschillende milieuaspecten afgewogen zijn. Deze is opgenomen als Bijlage 4. Tevens zijn in dit hoofdstuk diverse milieuaspecten zorgvuldig afgewogen. Per aspect is bepaald of de ontwikkeling gevolgen heeft voor onder andere bedrijven en milieuzonering, geluid, luchtkwaliteit, externe veiligheid, bodemgeschiktheid, flora en fauna, water, archeologie, cultuurhistorie, verkeer en parkeren. Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

42

Uit de aanmeldnotitie blijkt dat de voorgenomen ontwikkelingen geen nadelige milieueffecten met zich mee zal brengen. Het opstellen van een MER is dan ook niet benodigd. Het bijbehorende besluit van 19 januari 2021 is opgenomen als Bijlage 5.

4.3

Bodemkwaliteit

4.3.1

Kader

Wet bodembescherming De Wet bodembescherming (Wbb) voorziet in maatregelen indien sprake is van ernstige bodemverontreiniging. Het doel van de Wbb is in de eerste plaats het beschermen van de (land- of water-) bodem zodat deze kan worden benut door mens, dier en plant, nu en in de toekomst. Via de Wbb heeft de Rijksoverheid de mogelijkheid algemene regels te stellen voor de uitvoering van werken, het transport van stoffen en het toevoegen van stoffen aan de bodem. Ontwikkelingen kunnen pas plaatsvinden als de bodem, waarop deze ontwikkelingen gaan plaatsvinden, geschikt is of geschikt is gemaakt voor het beoogde doel. Bij nieuwbouwactiviteiten dient de bodemkwaliteit door middel van onderzoek in beeld te zijn gebracht. In het algemeen geldt dat nieuwe bestemmingen bij voorkeur op een schone bodem dienen te worden gerealiseerd. Besluit bodemkwaliteit Het doel van het Besluit bodemkwaliteit (2008) is de bodem beter te beschermen en meer ruimte te bieden voor nieuwe bouwprojecten. Ook geeft het besluit gemeenten en provincies meer verantwoordelijkheid om de bodem te beheren. Het Bouwstoffenbesluit (Bsb) is opgenomen in het Besluit bodemkwaliteit.

Relatie Wabo, Wbb en Woningwet (Wonw) De inwerkingtreding van de Wabo (1 oktober 2010) heeft ook effect op de Wbb en de Woningwet (Ww): in de Wabo is aangegeven dat in de plaats van de aanhoudingsgrond (uit de Ww) een afstemmingsregeling wordt opgesteld waarbij de inwerkingtreding van de omgevingsvergunning wordt afgestemd op de acties ten aanzien van de bodemverontreiniging. Voorts geldt ten aanzien van de bodem dat de Woningwet gemeenten verplicht in hun bouwverordening voorschriften omtrent het tegengaan van bouwen op verontreinigde bodem op te nemen. Die voorschriften moeten in elk geval betrekking te hebben op het verrichten van onderzoek naar aard en mate van verontreiniging van de bodem, op de aard en omvang van dat onderzoek en op inrichting van het op te stellen onderzoeksrapport. Gemeentelijk bodembeleid Nota Bodembeheer 2016-2026 De gemeenten Maassluis en Vlaardingen willen nog beter invulling geven aan haar huidige duurzame bodembeleid. De gemeenten hebben daarom een bodemfunctieklassenkaart, een bodemkwaliteitskaart en de nota bodembeheer opgesteld. De kaarten zijn de instrumenten voor dit duurzame beleid. Deze nota bodembeheer geeft aan hoe vrijgekomen grond op en in de landbodem van de gemeente Maassluis en Vlaardingen kan en mag worden opgeslagen (tijdelijk), hergebruikt of toegepast. Ook zijn regels en procedures voor dit beleid geformuleerd.

De gemeenten vullen haar bodembeleid in door vrijkomende grond en baggerspecie (bij graaf- en baggerwerkzaamheden) zoveel als mogelijk te hergebruiken zodat minder materiaal wordt gestort en minder primaire grondstoffen worden gewonnen. De wet- en regelgeving voor het tijdelijk opslaan en het toepassen van grond en baggerspecie is geregeld in het Besluit bodemkwaliteit. Het is niet zonder meer Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

43

toegestaan om grond en baggerspecie ergens te ontgraven en op een andere plaats tijdelijk neer te leggen of het toe te passen. Voorkomen moet worden dat het tijdelijk opslaan en het toepassen van grond en baggerspecie de ontvangende bodem verontreinigd en risico's vormt voor het (toekomstige) bodemgebruik. In de bodemkwaliteitskaart van de gemeenten Maassluis en Vlaardingen zijn op basis van bodemtype, gebruikshistorie en bodemkwaliteit in totaal 17 bodemkwaliteitszones in de bodemlaag vanaf het maaiveld tot en met 1,0 meter diepte en 16 bodemkwaliteitszones in de bodemlaag vanaf 1,0 tot en met 2,0 meter diepte onderscheiden. Binnen een bodemkwaliteitszone wordt dezelfde gebiedseigen bodemkwaliteit aangetroffen. Hierbij is rekening gehouden dat de bovenste meter van de bodem doorgaans meer belast is met verontreinigende stoffen dan de onderliggende bodemlaag. De kaart is opgesteld volgens de Richtlijn bodemkwaliteitskaarten en de afspraken die met de gemeenten en de DCMR zijn gemaakt. De bodemkwaliteitskaart is vastgesteld voor de stoffen arseen, barium, cadmium, kobalt, koper, kwik, molybdeen, lood, nikkel, zink, minerale olie en de stofgroepen polychloorbifenylen (PCB) en polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK). 4.3.2

Onderzoek

Verkennend bodemonderzoek Door Heijmans Wegen B.V. is in 2017 een verkennend bodemonderzoek uitgevoerd (Bijlage 6). In dit onderzoek is de algemene bodemkwaliteit ter plaatse van het plangebied vastgesteld door middel van grondanalyses op mengmonsters. Uit de onderzoeksresultaten blijkt dat de bovengrond overwegend uit klei bestaat die ten hoogste licht verontreinigd is met zware metalen (zink, cadmium, kwik, koper, lood) en PCB. Dit geldt zowel voor de zintuiglijk schone klei als de beton, baksteen en slakken houdende bodem. De bodem op de onderzoekslocatie bestaat plaatselijk uit zand. Het zintuiglijk schone zand is ten hoogste licht verontreinigd met kobalt. De ondergrond bestaat uit klei en is overwegend vrij van verontreinigde parameters. Uitzondering hierop is grondboring 45 waar een sterke verontreiniging met lood is aangetroffen in het traject van 0,4-0,6 m-mv. In dit bodemtraject worden betonresten aangetroffen. De omvang van de sterke grondverontreiniging is niet bepaald. Indicatief getoetst aan het Besluit bodemkwaliteit wordt de bodem op de onderzoekslocatie overwegend beoordeeld als altijd toepasbaar en klasse Wonen. Uitzondering daarop is MM4 die wordt beoordeeld als klasse Industrie en de sterke loodverontreiniging in grondboring 45. De locatie is niet verdacht voor asbest.

Visueel is op het maaiveld als in de actuele contactzone geen asbest waargenomen op de onderzoekslocatie. Tevens blijkt dat in de meest verdachte grond (baksteenhoudende klei) analytisch geen asbest wordt aangetroffen. Aan de zuidzijde van het hoofdgebouw heeft een ondergrondse HBO-tank gelegen. De ondergrondse tank is verwijderd, de verontreinigde grond is afgevoerd en aangevuld met (schoon) zand. Uit de onderzoeksresultaten blijkt dat zowel de grond als het grondwater niet verontreinigd zijn met minerale olie en vluchtige aromaten. Het grondwater ter plaatse van de onderzoekslocatie is licht verontreinigd met naftaleen en zware metalen (barium, kobalt, nikkel, cadmium).

Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

44

Afbeelding 4.3.1: Situatieoverzicht (Heijmans (10 augustus 2017) Verkennend Bodemonderzoek [17.0097 versie 01]) In het onderzoek wordt geadviseerd om een nader bodemonderzoek uit te laten voeren naar de aangetroffen sterke verontreiniging met lood in de grond, met name gericht op de bepaling van de verticale en horizontale verspreiding. Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

45

Nader bodemonderzoek, verkennend (water)bodemonderzoek(incl. PFAS) In mei 2020 is door Heijmans een verkennend (water)bodem- en nader bodemonderzoek uitgevoerd. Dit onderzoek is opgenomen als Bijlage 7. Het doel van dit verkennende (water)bodemonderzoek is het vaststellen van de actuele milieuhygiënische kwaliteit van de waterbodem en het vaststellen van de actuele milieuhygiënische bodemkwaliteit ten aanzien van PFAS op locatie. Daarnaast is in het nader bodemonderzoek de omvang vastgesteld van de sterke verontreiniging met lood en of sprake is van een geval van ernstige bodemverontreiniging in de zin van de Wet bodembescherming. De onderzoeksresultaten van het verkennende (water)bodemonderzoek en het nader bodemonderzoek zijn als volgt. Bodemopbouw De bovengrond bestaat voornamelijk uit zwak tot matig siltig, zwak humeuze klei. Plaatselijk betreft de bovengrond matig fijn, matig siltig, zwak tot matig humeus zand. De ondergrond bestaat overwegend uit matig siltige klei. In de watergangen is een sliblaag aangetroffen met een dikte variërend van 9 tot 50 centimeter. De vaste waterbodem bestaat overwegend uit matig tot sterk zandig, matig humeuze klei. Plaatselijk bestaat de vaste waterbodem uit zwak kleiig veen.

Milieuhygiënische bodemkwaliteit Uit de analyseresultaten ten aanzien van PFAS in grond blijkt dat in de bovengrond ten hoogste licht verhoogde gehalten aan PFOA zijn gemeten. Het gehalte aan PFOS overschrijdt de achtergrondwaarde niet. In enkele monsters van de ondergrond zijn licht verhoogde gehalten aan PFOA en PFOS gemeten. De monsters van de boven- en ondergrond voldoen aan de functieklasse Landbouw/natuur of Wonen/industrie. De gemeten concentraties PFOS en PFOA in het grondwater overschrijden de normen van INEV (Indicatieve Niveaus voor Ernstige Verontreiniging) niet. Op basis van de huidige analyseresultaten is er ter plaatse van de onderzochte locatie geen sprake van een matige of sterke bodemverontreiniging. De sterke verontreiniging met lood is in onderhavig onderzoek niet aangetoond. Er is waarschijnlijk sprake geweest van een incidentele uitbijter. Het vrijkomende slib uit de watergangen bevat licht verhoogde gehalten aan zware metalen, minerale olie, PAK en PCB en wordt beoordeeld als klasse A. Bij toepassing op landbodem wordt het slib beoordeeld als klasse industrie. Het slib is verspreidbaar over aangrenzende percelen. In de vaste waterbodem zijn geen verhoogde gehalten gemeten en wordt beoordeeld als altijd toepasbaar. Bij toepassing op landbodem wordt de vaste waterbodem beoordeeld als altijd toepasbaar en verspreidbaar over aangrenzende percelen.

In de mengmonsters van de waterbodem zijn geen verhoogde gehalten aan PFOS en PFOA gemeten. 4.3.3

Conclusies

Het verkennend bodemonderzoek heeft uitgewezen dat de onderzoeksresultaten geen belemmering vormen voor de herinrichting van het gebied en dat dit onderzoek afdoende is voor de vaststelling van het bestemmingsplan. De sterke verontreiniging met lood in de grond ter plaatse van boring 45 uit het onderzoek van Heijmans Wegen (2017) is met de analyseresultaten uit het onderzoek van mei 2020 niet bevestigd. Er is geen sprake van een matige of sterke verontreiniging met lood in de grond. De onderzoeksresultaten vormen dan ook geen belemmering voor de voorgenomen herinrichting van de locatie. De aangetroffen gehalten aan PFAS vormen geen belemmering voor het toekomstige gebruik als wonen. Nader bodemonderzoek wordt niet noodzakelijk geacht. Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

46

Indien grond en/of puin van de locatie verwijderd wordt, zal door middel van een partijkeuring conform Besluit bodemkwaliteit bepaald moeten worden of de vrijkomende grond geschikt is voor hergebruik. Ten aanzien van het asbestonderzoek moet opgemerkt worden dat een deel van de onderzoekslocatie (circa 25%) niet voldoende geïnspecteerd kon worden door overmatige begroeiing, verharding en bebouwing. Geadviseerd wordt om een aanvullende (maaiveld)inspectie uit te laten voeren zodra de locatie vrij beschikbaar is en/of overmatige begroeiing is verwijderd. Dit onderzoek en een risico-inventarisatie zal worden uitgevoerd in het kader van de omgevingsvergunning. Daarnaast wordt in het kader van de omgevingsvergunning een partijkeuring op PFAS onderzocht. Bij het werken op de locatie wordt het nemen van maatregelen conform Publicatie 400 van CROW aanbevolen. De werkzaamheden kunnen conform “basishygiëne” uitgevoerd worden. Aanbevolen wordt om een risico-inventarisatie ten aanzien van de Japanse Duizendknoop uit te laten voeren door een deskundig persoon.

4.4

Akoestische aspecten

4.4.1

Kader

In de Wet geluidhinder (verder Wgh) zijn geluidbronnen aangewezen. Deze geluidbronnen zijn voorzien van een geluidzone. Per bronsoort zijn voorkeurswaarden en maximale ontheffingswaarden opgenomen. Deze waarden gelden voor woningen en andere geluidgevoelige bestemmingen binnen de zone. Andere geluidgevoelige bestemmingen zijn onder andere scholen, kinderopvang, ziekenhuizen en verzorgingstehuizen. Het plangebied heeft te maken met geluidbelasting ten gevolge van wegverkeer, railverkeer, industrie (inclusief nestgeluid) en scheepvaartlawaai. 4.4.2

Onderzoek

Door KuiperCompagnons is de geluidbelasting vanwege wegverkeerslawaai bepaald ter plaatse van het plangebied. Dit onderzoek d.d. 30 december 2020 is als Bijlage 8 opgenomen. De bijlagen behorende bij het onderzoek zijn als Bijlage 9 opgenomen. In het akoestisch onderzoek is uitgegaan van de verkeersprognoses conform het verkeersmodel 'Vlaardingen - hoog scenario', zoals gebruikelijk in Vlaardingen. Naar aanleiding van de binnengekomen zienswijzen is het akoestisch onderzoek aangevuld. Deze aanvullingen zijn in een aparte notitie beschreven, die als Bijlage 10 is opgenomen. 4.4.3

Conclusies

In het onderzoek zijn voor de in totaal 437 te realiseren woningen, appartementen en de woonzorgvoorziening met maximaal 38 onzelfstandige woonruimtes de geluidsbelastingen bepaald ten gevolge van het wegverkeerslawaai, railverkeerslawaai, industrielawaai (inclusief nestgeluid) en scheepvaartlawaai alsmede de gecumuleerde geluidsbelastingen van deze bronnen samen uitgedrukt in de dosismaat Ltotaal (hinder gewogen genormeerd voor weg-verkeerslawaai Lvl,cum). Te realiseren geluidbeperkende maatregelen binnen 'Park Vijfsluizen' Binnen het plangebied wordt rekening gehouden met de realisatie van de volgende geluidbeperkende maatregelen: Een geluidsscherm/geluidswal langs de rijksweg A4 met een lengte van circa 500 meter en een hoogte van 10,0 meter, ten opzichte van de kantverharding van de rijksweg A4. Aan de zijde van het Bastion-hotel is daarnaast, aansluitend, nog voorzien in een 23 meter lang en 6 meter hoog geluidsscherm langs de ontsluitingsweg naar het Bastion-hotel; Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

47

Een geluidsscherm langs de Mr. L.A. Kesperweg met een lengte van ca. 220 meter en een hoogte van 1,0 meter, oplopend naar 2,0 meter ter plaatse van de beëindiging van het scherm, in verband het verloop in maaiveld; Afschermende randbebouwing in de vorm van de herenhuizen en het appartementengebouw A aan de Mr. L.A. Kesperweg. Ten opzichte van het ontwerpbestemmingsplan zijn de twee meest oostelijke herenhuizen komen te vervallen. Het gaat hierbij niet concreet om twee woningen minder te realiseren, maar om de afstand tot het hotel te vergroten. Om het akoestische gat te dichten, worden hier garageboxen met daar bovenop een scherm (van in totaal 16 m hoog) gerealiseerd; Een geluidsarme elementenverharding op een deel van de hoofdroute binnen Park Vijfsluizen. Daarnaast worden delen van de appartementengebouwen A (langs de Mr. L.A. Kesperweg) en C (langs de hoofdroute in ‘Park Vijfsluizen’) en de herenhuizen voorzien van een zogenaamde ‘dove’ gevel. Geluidsbelastingen Uit het onderzoek volgt dat ondanks de hiervoor beschreven te realiseren geluidbeperkende maatregelen, de geluidsbelasting ten gevolge van de volgende geluidsbronnen de wettelijke grenswaarde overschrijdt: Rijkswegen; Mr. L.A.

Kesperweg/Westlandseweg; Schiedamsedijk/Vlaardingerdijk; Spoorweg (metrolijn Hoekse Lijn); Industrieterrein Vulcaanhaven-Koningin Wilhelminahaven-Vettenoord; Industrieterrein Schiedam-Zuid; Industrieterrein Botlek-Pernis. Voor de rijkswegen en industrieterrein 'Vulcaanhaven-Koningin Wilhelminahaven-Vettenoord' wordt eveneens de vast te stellen maximale hogere waarde overschreden. Het gaat hierbij om respectievelijk 1 woning en 20 woningen/appartementen. Zonder aanvullende gebouw-geïntegreerde maatregelen zullen de betreffende gevels/geveldelen als 'dove' gevel dienen te worden uitgevoerd. Aanvullende maatregelen ter verlaging van de geluidsbelasting(en) Voor de verschillende geluidsbronnen is nagegaan/onderzocht of er aanvullende bron- of overdrachtsmaatregelen mogelijk zijn om de geluidsbelastingen verder te verlagen. Uit het onderzoek volgt dat er aanvullende maatregelen denkbaar zijn, maar deze in de praktijk op overwegende bezwaren stuiten van financiële, verkeerskundige en/of landschappelijke aard. Daarnaast zijn maatregelen ook niet altijd doelmatig (onvoldoende reductie) of praktisch niet realiseerbaar (medewerking bronbeheerder). In verband hiermee blijven de maatregelen beperkt tot de te realiseren geluidbeperkende maatregelen binnen 'Park Vijfsluizen'.

Toets gemeentelijk geluidsbeleid Uit het onderzoek volgt dat de appartementen/woningen niet in alle gevallen beschikken over een volledig geluidsluwe gevel voor wegverkeerslawaai. Dit betekent dat niet op alle verdiepingen sprake is van een geluidsbelasting van 53 dB voor het wegverkeerslawaai. Voor de betreffende woningen/appartementen is het nodig af te wijken van het gemeentelijk geluidsbeleid, ten aanzien van de eis met betrekking tot een volledig geluidsluwe gevel. Uit het onderzoek volgt dat de overschrijding van de geluidsbelasting van 53 dB met name wordt veroorzaakt door de geluidsbelasting in de nachtperiode. Voor deze periode is de slaapverstoring van belang. Op grond van het Bouwbesluit zal de geluidsbelasting in de geluidsgevoelige ruimten voldoen aan de wettelijke eisen, zodat hier geen extra hinder optreedt ten opzichte van woningen waar wel aan de 53 dB wordt voldaan. Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

48

In verband met de overschrijding van de beleidseis van 53 dB, zal voor de betreffende verdiepingen, bij het realiseren van een geluidsgevoelige ruimte, een gelijkwaardig of beter alternatiefworden toegepast in de vorm van: een hogere geluidwering, waardoor er in de betrokken ruimten sprake is van een lager binnenniveau en dus lagere slaapverstoring dan wettelijk vereist; of een scherm (al dan niet in combinatie met absorberende cassettes) voor de te openen delen in de betrokken geluidsgevoelige ruimten, waarmee het geluid op het te openendeel wordt gereduceerd. Toepassing extra 'dove' gevels Uit het onderzoek volgt dat de geluidsbelasting ten gevolge van de rijkswegen bij 1 woning de ten hoogste toelaatbare waarde van 53 dB overschrijdt. De overschrijding doet zich voor ter plaatse van de zijgevel en de kap. Zonder aanvullende gebouw-geintegreerde maatregelen zullen de betreffende gevel en kap als 'dove' gevel dienen te worden uitgevoerd. Daarnaast volgt uit het onderzoek dat de geluidsbelasting ten gevolge van het industrieterrein•Vulcaanhaven-Koningin Wilhelminahaven-Vettenoord bij 20 woningen/appartementen de maximale hogere waarde van 55 dB(A) overschrijdt. Zonder aanvullende gebouw-geintegreerde maatregelen zullen de betreffende gevel en kap als 'dove' gevel dienen te worden uitgevoerd.

Hogere waarden Gezien de ligging van 'Park Vijfsluizen' in de zone van meerdere geluidsbronnen is er een noodzaak is tot het vaststellen van veel hogere waarden. Om te voorkomen dat het aantal hogere waarden bij de uitwerking onvoldoende blijkt te zijn is hierin de nodige flexibiliteit in woningaantallen en vast te stellen waarde ingebouwd. Voor de volgende woningaantallen en geluidsbronnen is een hogere waarde vastgesteld: Rijkswegen: 57 woningen 51 dB, 269 woningen + 1 zorginstelling 53 dB Mr. L.A. Kesperweg/Westlandseweg: 18 woningen 50 dB, 9 woningen 55 dB Schiedamsedijk/Vlaardingerdijk: 9 woningen 49 dB, Spoorweg (metrolijn Hoekse Lijn): 31 woningen 56 dB, 12 woningen 57 dB, 4 woningen 58 dB, 4 woningen 59 dB, 2 woningen 60 dB, 2 woningen 61 dB, 4 woningen 63 dB IT Vulcaanhaven-Koningin Wilhelminahaven-Vettenoord: 240 woningen + 1 zorginstelling 55 dB(A) IT Schiedam-Zuid: 149 woningen + 1 zorginstelling 52 dB(A) IT Botlek-Pernis: 37 woningen 52 dB(A), 91 woningen 53 dB(A). Het definitieve hogere grenswaardenbesluit is opgenomen als Bijlage 11. Beoordeling geluidskwaliteit Park Vijfsluizen Aanvullend op het akoestisch onderzoek wordt in deze toelichting een beoordeling gegeven van de geluidskwaliteit in het plangebied.

Voor de beoordeling van de geluidskwaliteit binnen Park Vijfsluizen is de hindergewogen gecumuleerde geluidsbelasting, uitgedrukt in de dosismaat Lvl,cum, van belang. In onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van de minimale, maximale en gemiddelde gecumuleerde geluidsbelastingen Lvl,cum ter plaatse van de gevels van de woningen en appartementen, ten gevolge van alle geluidsbronnen (inclusief het zogenaamde nestgeluid), per periode en voor het etmaal (Ltotaal), zoals volgen uit bijlage 8.2 van het akoestisch onderzoek.

Geluidbelasting Lvl,cum

dag

avond

Park Vijfsluizen vastgesteld, 8 juni 2021

nacht

Ltotaal

49

Minimumwaarde

43

41

39

49

Maximumwaarde (incl. 'dove' gevels)

64

61

58

68

Maximumwaarde (excl. 'dove' gevels)

61

57

54

63

Gemiddelde waarde

54

51

48

57

Voor de dag-, avond- en nachtperiode zijn de werkelijk optredende geluidsbelastingen opgenomen zonder de hindercorrectie van 5 en 10 dB voor respectievelijk de avond- en nachtperiode. De resultaten in de bovenstaande tabel laten zien dat er sprake is van een forse spreiding in de absolute gecumuleerde geluidsbelastingen en eveneens in de gecumuleerde waarden per periode. Verder volgt uit de in de tabel opgenomen waarden, dat feitelijk de nachtperiode (+10 dB) bepalend is voor de etmaalwaarde (Ltotaal) van de gecumuleerde geluidsbelasting. In de dag- en avondperiode zijn de gecumuleerde geluidsbelastingen (substantieel) lager dan de etmaalwaarde (Ltotaal). Dat de nachtperiode feitelijk bepalend is voor de gecumuleerde geluidsbelasting wordt veroorzaakt door het geluid van de industrieterreinen. Dit geluid heeft een vrijwel continue karakter, wat betekent dat de absolute geluidsbelastingen gedurende de dag-, avond- en nachtperiode vrijwel gelijk zijn. De maximumwaarde van 68 dB voor de gecumuleerde geluidsbelasting (Ltotaal) treedt op ter plaatse van de 'dove' gevels aan de zijde van Mr. L.A. Kesperweg. Indien de waarden ter plaatse van de 'dove' gevels buiten beschouwing worden gelaten bedraagt de maximale gecumuleerde geluidsbelasting (Ltotaal) 63 dB.