Definitieve Jaarrekening 2021 Gemeente Vijfheerenlanden incl. verklaring getekend.pdf

Jaarstukken 2021

23

Opstellen Handhavingsuitvoeringsprogramma 2022 In het laatste kwartaal van 2021 is aan wethouders en de organisatie gevraagd om aan te geven op welke onderwerpen boa-capaciteit in 2022 noodzakelijk is en hoeveel uur hiervoor gereserveerd dient te worden. Hierdoor kan worden overgegaan tot vaststelling van het Handhavingsuitvoeringsprogramma (HUP). Opstellen jaarverslag toezicht en handhaving in de openbare ruimte. Het jaarverslag wordt in het 1e kwartaal van 2022 opgesteld. Het college van B&W informeert de gemeenteraad met een raadsinformatiebrief over de bereikte resultaten. In 2021 wordt het preventie handhavingsplan vastgesteld. Het preventie handhavingsplan is gereed en vormt de basis voor inzet in 2022. Tegelijk zijn we ons bewust dat “ad hoc inzet”, zoals ook in 2021 het geval was, een belangrijk deel van de inzet bepaalt.

Wat hebben we niet gedaan? Horecabeleid Vaststellen van horecabeleid inclusief coffeeshopbeleid door de gemeenteraad. De planning is niet gehaald door flinke toename van extra werkzaamheden door de coronacrisis. Tevens was participatie door de coronamaatregelen niet uitvoerbaar. Evenementenbeleid Vaststellen van het evenementenbeleid door de gemeenteraad. De planning is niet gehaald door flinke toename van extra werkzaamheden door de coronacrisis. Tevens was participatie door de coronamaatregelen niet uitvoerbaar. Verkeersveiligheid OOV Vanuit OOV werden in 2021, op een enkele adviesvraag, geen acties op gebied van verkeersveiligheid gevraagd. Opstellen sanctiestrategie DHW & para commerciële horeca. De nieuwe sanctiestrategie is reeds opgesteld. Deze sanctiestrategie gaat onderdeel uitmaken van het horecabeleid. Als in 2022 het horecabeleid gereed is en ter besluitvorming aan de gemeenteraad wordt aangeboden, dan maakt ook deze sanctiestrategie hier onderdeel van uit.

Wat waren de kosten ? PROGRAMMA: 1 Bedragen x € 1.000

Lasten Baten Saldo Toevoeging reserves Onttrekking reserves Totaal reserves Resultaat

Jaarstukken 2021

Werkelijk 2020

Begroting 2021 (primair)

Begroting 2021 (na wijziging)

Werkelijk 2021

Verschil 2021

4.342 -27 4.315

6.011 -44 5.967

5.777 -44 5.733

5.734 -130 5.604

43 V 86 V 129 V

0 -35 -35

0 -464 -464

0 -568 -568

0 -521 -521

0 47 N 47 N

4.280

5.503

5.165

5.083

82 V

24

Het voorgaande resultaat ten opzichte van de begroting 2021 (na wijziging) van 82 V wordt verklaard door een resultaat van 43 V bij de lasten, van 86 V bij de baten en van 48 N bij de verrekeningen met reserves.

Bij de lasten is er sprake van een resultaat van 43 V. Dit resultaat wordt vooral verklaard door de volgende oorzaken: • Vanuit de plicht om controles uit te voeren op coronatoegangsbewijzen zijn extra uitgaven voortgekomen (97 N). Wel ontvangen we hiervoor een afdoende aanvullende bijdrage vanuit de Veiligheidsregio. • Het rekeningresultaat van de veiligheidregio is positief uitgekomen, dit als gevolg van incidenteel lagere personeels – en materiële lasten. Hierdoor wordt een deel (92 V) van de door Vijfheerenlanden betaalde bijdrage terugbetaald. • De Coronapandemie heeft er toe geleid dat de geplande evenementen geen doorgang hebben kunnen vinden. Hierdoor zijn de uitvoeringskosten ook weggevallen of worden deze doorgeschoven naar 2022. Bij de baten is er sprake van een resultaat van 86 V. Dit resultaat wordt vooral verklaard door de volgende oorzaken: • Zoals hiervoor al vermeld, is er van de VRU een bijdrage ontvangen voor de uitvoering van de controleplicht op corona toegangsbewijzen (110 V). • Door de Coronapandemie zijn er minder (evenementen)vergunningen afgegeven en daardoor zijn de ontvangen leges lager (19 N). Bij de verrekeningen met reserves is er sprake van een per saldo resultaat van 47 N.

Dit resultaat wordt vooral verklaard door de volgende oorzaken: • Door het doorschuiven van uitgaven van 2021 naar 2022 is ook de geplande bijdrage uit de reserves achterwege gebleven (42 N).

Jaarstukken 2021

25

Programma 2: Verkeer en Vervoer Wat hebben we bereikt? Vijfheerenlanden werkt aan een goede mobiliteit Bereikbaarheid, duurzaamheid en veiligheid zijn de grote aandachtspunten op het gebied van mobiliteit. Binnen de gemeente doen zich een aantal verkeersvraagstukken voor die wij in samenhang bezien. Hiervoor is in 2020 het nieuwe mobiliteitsplan opgesteld dat in 2021 is vastgesteld. Het plan bevat een visie 2040 die is uitgewerkt in modules en een uitvoeringsplan waarmee we in de periode 2021 - 2030 aan de slag kunnen. Daarnaast ligt Vijfheerenlanden in de invloedsfeer van de Rijkswegen A27, A2 en de A15. Dit veroorzaakt sluipverkeer wat in de komende jaren verergerd zal worden door grote onderhouds- en reconstructiemaatregelen van deze rijkswegen. Nadat we in 2019 en 2020 met medewegbeheerders het sluipverkeer in beeld hebben gebracht, zijn er in 2021 stappen gezet voor maatregelen om dit tussen Vianen en Lexmond zoveel mogelijk terug te dringen. Onze openbare ruimte is schoon, heel en veilig Een goed beheer van onze openbare ruimte is een belangrijk onderdeel van ons wijk- en dorpsbeleid. De kwaliteit van de openbare ruimte is immers ook een belangrijk visitekaartje van ieder dorp of stad. In 2021 is samen met deze inwoners uitvoering geven aan het geharmoniseerde beleid.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Vijfheerenlanden werkt aan een goede mobiliteit Uitvoering maatregelen Koning Emmalaan (LRD) fase 2-4 (afhankelijk van besluitvorming) In het raadsbesluit Mobiliteitsplan en middelen mobiliteit (april 2021) heeft de raad € 130.000 toegekend aan de herinrichting van de Koningin Emmalaan fase 2-4. (Fase 1 is in de zomer van 2021 opgeleverd; in de 2e helft van het jaar zijn hier de puntjes op de i gezet). De raad heeft voor fasen 2-4 gekozen voor relatief kleine aanpassingen. Dit betekent dat van het ontwerp dat in 2017/2018 in samenspraak met de werkgroep Emmalaan is opgesteld alleen de meest noodzakelijke dingen worden uitgevoerd. Het ingenieursbureau is bezig met een nieuw ontwerp van de voetgangers en fiets-oversteek ter hoogte van de Lingebolder/ De Graafschap. Dit ontwerp zal eerst met vertegenwoordigers van de oorspronkelijke werkgroep worden besproken alvorens het aan de raad zal worden voorgelegd. In het programma UNed werken we met de U10-gemeenten en het rijk aan een samenhangende ontwikkeling van wonen, werken en bereikbaarheid in de metropoolregio Utrecht. De U10 vertegenwoordigt de gemeente in de gesprekken met de provincie. Vanuit UNed wordt gekeken naar de doorontwikkeling van busstation Vianen Lekbrug naar een regiopoort.

Bij een regiopoort komen routes van bus, fiets en auto samen, zijn kansen voor stedelijke ontwikkeling (wonen en werken) én reis je gemakkelijk van de drukte in de stad naar het groen van de omgeving. Geharmoniseerd GVVP (Gemeentelijk Verkeers- en VervoersPlan)/Mobiliteitsplan Vijfheerenlanden Het Mobiliteitsplan is in april 2021 door de raad vastgesteld.

Jaarstukken 2021

26

Onderzoek sluipverkeer, mede in samenhang met verbreding A27 Het onderzoek is afgerond. De voorbereiding voor het plaatsen van inrijverboden in de avondspits tussen Vianen en Lexmond is op medio april 2022 afgerond. Het sluipverkeer als gevolg van de werkzaamheden van de verbreding van de A27 staat genoemd bij de wegverbreding A27 Houten Hooipolder. Project Verkeerstructuurplan bedrijventerrein De Hagen (VIA) De eindcontrole van de subsidie ligt ter beoordeling bij de provincie. Als dit is afgerond dan wordt de subsidie overgemaakt en is het project geheel afgerond. Wegverbreding A27 Houten-Hooipolder. Samen met 7 andere gemeenten, 3 provincies en het waterschap is een werkgroep opgericht om het sluipverkeer ten tijde van de werkzaamheden te verminderen. De maatregelen om sluipverkeer te weren, zijn in kaart gebracht. Er wordt nog overlegd over extra financiering. BGU In een vervolgonderzoek naar een OV-systeem op de A27 wordt een plan opgesteld hoe met hub’s het OV op deze corridor kan worden verbeterd. Een hub is een vervoersknooppunt met bij voorkeur meerdere vormen van openbaar vervoer, zoals trein, bus en snelweg. Op een hub kunnen reizigers overstappen van het ene naar het andere vervoermiddel. Zo draagt de hub bij aan een snelle en comfortabele reis.

Het verdiepende onderzoek dat in 2020/2021 is uitgevoerd concludeert dat de gewenste kwaliteitsimpuls van het OV over de weg via de A27-corridor goed te doen is. Het gaat dan om het bundelen van gestrekte buslijnen van Breda, Gorinchem en Utrecht verbinden, via de A27 en Ring Utrecht/A2. In de stukken worden het ombouwen van de HUB Vianen Lekbrug en Meerkerk A27 tot een regiopoort en een volwaardig busstation kansrijk genoemd Ontsluiting wijk Broekgraaf Leerdam: Qua spoorveiligheid zoeken we ondersteuning bij ProRail en ILT. Daarnaast onderzoeken we welke partijen het project financieel mede kunnen dragen. Het onderzoek naar de ontsluiting van Broekgraaf-Noord was eind 2021 reeds in een afrondende fase en is in het eerste kwartaal van 2022 opgeleverd. Betere doorstroming van het verkeer van de op- en afritten van de A2 Op 31 maart 2021 is de nieuwe software geplaatst in de VRI geplaatst. De afhandeling van het verkeer is sneller geworden ten opzichte van de oude regeling.

Onze openbare ruimte is schoon, heel en veilig Herinrichting Langendijk Op de Langendijk te Vianen zal de parkeerstrook vervallen tbv een loopstrook voor voetgangers. De bewoners kunnen hun auto parkeren op P1. De straat wordt voorzien van een fundering waardoor er minder vervorming zal plaatsvinden. De straat wordt bestraat met nieuw gebakken materiaal. In het kader van integraal werken wordt er gelijk een regenwaterriool aangelegd in de Langedijk en omliggende straten. Het bestaande riool zal worden gerelined of vervangen als dat kan. De nutspartijen hebben kabels en leidingen vervangen en verlegd, zodat er door de aannemer van de gemeente een nieuw hemelwaterriool aangelegd kon worden en het vuilwaterriool is vernieuwd. Het hemelwaterriool moet wateroverlast in de binnenstad beperken. Daarna is de Langendijk met nieuwe materialen ingericht. In december 2021 is de Langendijk opgeleverd.

Jaarstukken 2021

27

Veilige school omgeving: In overleg met scholen en ouders wordt naar een oplossing gezocht. Naast de veiligheid in de kernen wordt ook ingezet op het creëren van veilige schoolomgevingen. Te behalen resultaat: minimaal vijf veilig ingerichte schoolomgevingen. Er zijn vijf scholen aangepast dit jaar en op drie scholen zijn er verkeerslessen gegeven. Het verkeersveiliger maken van twee schoolomgevingen is door de eerdere coronamaatregelen verschoven naar 2022. Keuze overdracht beheer wegen van Waterschap Rivierenland naar gemeente Vijfheerenlanden is gemaakt op basis van regionaal onderzoek. Het Algemeen Bestuur van het Waterschap Rivierenland heeft overeenkomstig het voorstel van het dagelijks bestuur besloten om het voorstel om wegen over te dragen aan gemeenten in te trekken. Daarmee is de overdracht van de baan. Harmoniseren beleid- en beheerplan straatmeubilair/bewegwijzering Het beleid- en beheerplan straatmeubilair zal uiterlijk in het 3e kwartaal van 2022 aan de raad worden aangeboden. In 2021 is de inventarisatie van het complete straatmeubilair afgerond. Daarnaast zijn verkeerstechnisch overbodige verkeersborden verwijderd, ontbrekende wettelijke verplichte verkeersborden geplaatst en verkeersborden vervangen die niet meer aan de kwaliteit voldeden. Ook zijn diverse overbodige objecten als paaltjes en hekjes verwijderd om een rustiger straatbeeld te creëren.

Deze acties zijn uitgevoerd met uitzondering van de kernen Leerdam en Vianen. In het beleid- en beheerplan wordt voorgesteld om budget beschikbaar te stellen om ook in de kernen Leerdam en Vianen deze optimalisatie te kunnen doorvoeren. Opstellen beheerplan civiele kunstwerken Het beheerplan civiele kunstwerken is op 2 februari 2021 vastgesteld door de gemeenteraad. Parkeermeters Leerdam naar 4G: De parkeermeters moeten worden omgezet naar 4G. In 2021 verdwijnt de ondersteuning van 3G waardoor de parkeermeters niet meer werken. De parkeermeters zijn omgebouwd naar 4G. Afronding project herinrichting Voorstraat e.o. De Voorstraat is financieel geheel afgerond. De laatste subsidie is ontvangen en het project kan worden afgesloten. Harmoniseren beleid Handboek Inrichting Openbare Ruimte. Het Handboek Inrichting Openbare ruimte is door het college van 20 april 2021 vastgesteld. Verkeerslichten in Leerdam: De aanleg van de wijk Broekgraaf heeft meer verkeer tot gevolg en een ander aanbod, verdeling over de richtingen op de kruispunten. Hiervoor is het noodzakelijk om het programma van de lichten aan te passen op de nieuwe situatie. De verkeersregelinstallatie is eind november aangepast. Herinrichting Kom Lekdijk Lexmond De herinrichting aan de Kom Lekdijk te Lexmond is in mei 2021 uitgevoerd.

Vooruitlopend op de werkzaamheden is ingezet op goede communicatie en dit heeft geresulteerd in nagenoeg geen klachten tijdens uitvoering. De werkzaamheden zijn binnen planning uitgevoerd. Het budget is met circa 10% overschreden door onvoorziene omstandigheden.

Jaarstukken 2021

28

Opstellen wegenbeleidsplan Op 8 juli 2021 is het Wegenbeleidsplan Vijfheerenlanden 2021-2025 door de gemeenteraad vastgesteld. Het plan geeft invulling aan de actuele trends rondom klimaatverandering, circulariteit, inwonerparticipatie en risico gestuurd beheer. Acute verkeerssituaties: Regelmatig ontstaan in de loop van het jaar onvoorziene verkeerssituaties die om een snelle oplossing vragen. Dit budget stelt ons in staat hier adequaat op te reageren. In 2021 zijn verschillende maatregelen zoals drempels aanleggen en kruispunten verbeteren uitgevoerd. Verkeerseducatie: We zorgen dat er op scholen voorlichting plaatsvindt en realiseren opfriscursussen voor ouderen. Alle basisscholen zijn aangeschreven over de mogelijkheid van praktische verkeersprojecten in samenwerking met verkeersouders. Daarbij is ook aangegeven er gestart wordt met een traject Veilige Schoolomgeving waaraan scholen kunnen deelnemen. Veilig Verkeer Nederland is gestart met een enquête onder ouders en helpt desgewenst met een plan van aanpak voor veilig verkeer rondom school. Hierop hebben 14 basisscholen gereageerd. Het opleiden van verkeersouders/ -brigadiers is een mogelijke optie in deze. Er wordt een opfriscursus voor automobilisten gehouden in samenwerking met Veilig Verkeer Nederland. Er zijn een aantal campagnes uitgevoerd.

Dit jaar zijn er 2 theatervoorstellingen geweest op het Heerenlanden College waarbij scholieren bewust werden gemaakt van de gevaren van het verkeer . Er is fietsverlichtingscampagne uitgevoerd om te bereiken dat fietsers beter zichtbaar zijn. Wij gaan naar school actie is uitgevoerd om weggebruikers bewust te maken dat kinderen weer naar school gaan. Ondersteuning praktijk fietsexamen Opfriscursus 70+ is door corona niet doorgegaan. Deze staat gepland in maart 2022

Wat hebben we niet gedaan? Vijfheerenlanden werkt aan een goede mobiliteit Het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (MIRT)-onderzoek richt zich op het ontwikkelen van passende keuzes voor het mobiliteitssysteem, waarbij rekening wordt gehouden met de grote woningbouwopgave en de groei van het aantal arbeidsplaatsen in de regio. De U10 vertegenwoordigt de gemeente in de gesprekken met het Rijk en de provincie. Normaal vindt het BO MIRT elk jaar in november plaats. In verband met de demissionaire status van het kabinet, is afgelopen jaar besloten om het te verplaatsen naar het eerste kwartaal van 2022

Onze openbare ruimte is schoon, heel en veilig Laantje van Van Iperen Dit project betreft een herinrichting naar aanleiding van inspraak. De herinrichting is noodzakelijk als gevolg van extra verkeer door woningbouw. De herinrichting van Laantje van Van Iperen is niet gerealiseerd in 2021 doordat de woning-bouw niet gereed was. De herinrichting van de straat wordt in overleg met de inwoners in 2022 gerealiseerd.

Jaarstukken 2021

29

Europaplein Er zijn afspraken gemaakt met de buurt dat de parkeersituatie op dit plein wordt aangepast. Het betreft dus een herinrichting van het plein met een taakstellend budget. De herinrichting van het Europaplein is niet gerealiseerd in 2021. Inmiddels is er een start gemaakt en wordt er gewerkt om ruim voor koningsdag 2022 klaar te zijn. Dit allemaal binnen het beschikbare budget. Bewegwijzering Al langere tijd is vooral vanuit de ondernemers het verzoek de bewegwijzering naar onder andere de parkeervoorzieningen te verbeteren. We maken een aanvang met het opzetten van een plan en gefaseerde uitvoering te beginnen in Leerdam. In afwachting van de visie voor de Binnenstad van Leerdam is er in 2021 nog geen begin gemaakt met plan van aanpak. De opstart en uitvoering vindt plaats in 2022. Harmoniseren parkeerbeleid In 2021 zijn wij begonnen met het opstellen van een Beleidsnota Parkeernormen Vijfheerenlanden. Wij willen deze geharmoniseerde nota uiterlijk in juni door de raad laten vaststellen. Tot die tijd worden de parkeernormen bepaald door het paraplubestemmingsplan wonen en parkeren dat in 2021 door de raad is vastgesteld. Het verrichten van een nieuwe parkeerdrukmeting is urgent maar kon in 2021 niet worden uitgevoerd, omdat een meting door de landelijke coronamaatregelen geen betrouwbaar beeld zou geven. Zodra de maatregelen opgeheven zijn, zal dit alsnog gebeuren.

Op basis van deze meting kan een nieuw algemeen parkeerbeleid worden opgesteld. Harmoniseren en actualiseren beleid- en beheerplan gladheidsbestrijding In aanloop naar het strooiseizoen 2022/2023 zal het plan uiterlijk het 3e kwartaal van 2022 worden aangeboden aan de raad. In de tussentijd is het onderzoek voor het gebruik van pekelwater van de kaasfabriek in Schoonrewoerd afgerond. Hieruit komt naar voren dat pekelwater, op een circulaire en duurzame manier, ingezet kan worden om gladheid te bestrijden. Daarnaast is er marktonderzoek uitgevoerd om bijvoorbeeld fietspaden te sproeien. Al deze informatie zal worden verwerkt in het beleid- en beheerplan gladheidsbestrijding. Harmoniseren beleid onkruidbestrijding In 2021 was het doel om het beleid- en beheerplan onkruidbestrijding te laten vaststellen, echter is dit door uitwerken van de plannen binnen de huidige budgetten niet haalbaar gebleken. In 2022 werken we naar de vaststelling van dit document. Wat waren de kosten ? PROGRAMMA: 2 Bedragen x € 1.000

Lasten Baten Saldo Toevoeging reserves Onttrekking reserves Totaal reserves Resultaat

Jaarstukken 2021

Werkelijk 2020

Begroting 2021 (primair)

Begroting 2021 (na wijziging)

Werkelijk 2021

Verschil 2021

5.871 -888 4.983

8.155 -496 7.659

8.119 -612 7.507

7.036 -685 6.351

1.083 V 73 V 1.156 V

300 -101 199

916 -908 8

4.804 -5.208 -404

3.900 -4.320 -420

904 V 888 N 16 V

5.182

7.667

7.103

5.931

1.172 V

30

Het voorgaande resultaat ten opzichte van de begroting 2021 (na wijziging) van 1.172 V wordt verklaard door een resultaat van 1.083 V bij de lasten, van 73 V bij de baten en van 16 V bij de verrekeningen met reserves. Bij de lasten is er sprake van een resultaat van 1.083 V. Dit resultaat wordt vooral verklaard door de volgende oorzaken: • De uitvoering van diverse geplande groot onderhoudsmaatregelen (en gecombineerde rioolvervangingsprojecten) heeft vertraging opgelopen. Als gevolg hiervan ontstaat er een onderbesteding van deze onderhoudsbudgetten (971 V). Tezamen met andere posten op het beheer van wegen (69 V) ontstaat hier een voordelig resultaat. • De bijdrage voor de exploitatie van het fiets-voetveer Nieuwegein – Vianen door Vrevia laat een structureel voordeel zien (38V). Bij de baten is er sprake van een resultaat van 73 V. Dit resultaat wordt vooral verklaard door de volgende oorzaken: • Waterleidingbedrijf Oasen is gestart met het vervangen van oude AC (asbestcement) leidingen. Door de toename van de graafactiviteiten zijn de degeneratie opbrengsten incidenteel toegenomen (103 V). • Er zijn minder opbrengsten uit leges voor verstrekte parkeerontheffingen, liggelden en uitritvergunningen etc. (27 N). Bij de verrekeningen met reserves is er sprake van een per saldo resultaat van 16 V.

Dit resultaat wordt vooral verklaard door de volgende oorzaken: • De vaststelling van het beleids- en beheerplan wegen leidt tot een andere verwerking van reserves (toevoegingen en onttrekkingen), die elkaar in het resultaat nagenoeg opheffen.

Jaarstukken 2021

31

Programma 3: Economie Wat hebben we bereikt? Vijfheerenlanden benut de kansen op economisch gebied Onze gemeente ligt in een gebied waarin volop kansen bestaan op economisch gebied. Dit hebben we te danken aan onze ligging centraal in het land nabij het hoofdwegennet, de aansluiting op de economische zeer competitieve groeiregio Utrecht en onze lokale economie. Wij willen ervoor zorgen dat deze kansen door onze ondernemers en inwoners worden benut. Vijfheerenlanden weet ondernemers aan zich te binden en nieuwe aan te trekken. Dit komt ten goede aan de werkgelegenheid, het winkelaanbod en de inwoners. Vijfheerenlanden verbindt, ook op economisch gebied Vijfheerenlanden maakt onderdeel uit van de groeiregio Utrecht. Vanuit het principe van grens ontkennend samenwerken, neemt de gemeente actief deel aan regionale samenwerkingsverbanden. Meer lokaal is het van belang om, naast de fysieke omgeving van de bedrijven, ook te investeren in het sociaaleconomische domein. Een goede samenwerking tussen de bedrijven onderling, met de overheden en met het onderwijs, versterkt de economische structuur en leidt tot een robuustere en grotere arbeidsmarkt. Een evenwichtig winkelaanbod dat aansluit op de klantvraag De detailhandel is de afgelopen jaren sterk aan het veranderen. Dit heeft gevolgen voor het winkelaanbod in de steden en dorpen van Vijfheerenlanden.

Ons doel is om, samen met inwoners en ondernemers, een winkelaanbod te hebben en houden waarmee de leefbaarheid van de steden en kernen gewaarborgd kan blijven.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Economische agenda Visie op Economische ontwikkeling Vijfheerenlanden In 2021 heeft de Economische visie Vijfheerenlanden verder vorm gekregen. Het ontwerp van de visie heeft ter inzage gelegen. De behandeling en vaststelling van de visie door de gemeenteraad volgt na de verkiezingen. Bedrijfsbezoeken College (5) en wethouder (20) Door de coronamaatregelen was het lastig om bedrijven te bezoeken. Vooral de bedrijfsbezoeken met het college gingen niet door in verband met de groepsgrootte. Bedrijfsbezoeken met de wethouder zijn in beperkte mate en met inachtneming van de coronamaatregelen wel doorgegaan tijdens de periode dat de maatregelen dit wel toelieten. Opstellen Beleidsvisie 5G Begin 2021 is gestart met een interne consultatieronde bij diverse teams en collega's met raakvlakken rond 5G. Hieruit is in 2021 de concept beleidsvisie 5G opgesteld. Met deze conceptvisie volgt begin 2022 een externe participatieronde. Daarna volgt de bestuurlijke bespreking en besluitvorming. Continuering en Onderzoek ondernemersfonds(en) Op woensdag 15 december zijn de stemmen voor de formele draagvlakmeting voor de BIZ Bedrijventerreinen Vianen in openbaarheid geteld en is duidelijk geworden dat de BIZ ook de komende 5 jaar door kan vanaf 1-1-2022. De BIZ Vianen Centrum heeft besloten te stoppen.

De ondernemers zijn overgestapt op het systeem van reclamebelasting, gelijk aan de binnenstad van Leerdam.

Jaarstukken 2021

32

De ondernemersvereniging op het bedrijventerrein Nieuw Schaik in Leerdam heeft in 2021 aangegeven interesse te hebben in het opzetten van een BIZ aldaar. Voorbereidingen hiertoe zijn opgestart (o.a. offerte en opdracht externe ondersteuning en diverse gesprekken met ondernemers en verenigingen). Begin 2022 volgt een informele draagvlakmeting om de kans van slagen te peilen onder de betreffende ondernemers. Ook ondernemers op het bedrijventerrein Meerkerk hebben aangegeven interesse te hebben, maar wel langer tijd nodig te hebben. In 2021 is een stagiair vanuit een van de ondernemers gestart met een onderzoek onder de betreffende ondernemers om te bezien welke samenwerkingsvariant het beste past in Meerkerk. Samenwerkingsovereenkomst met marktpartij voor de aanleg van snel internet Het overgrote deel van de gemeente is voorzien van glasvezel. Enkele zogenaamde dijktracés nog niet. De gemeente bemiddelt bij die tracés in de benodigde samenwerking tussen het Waterschap Rivierenland, marktpartij Deltafiber en de inwoners. Doel is ook deze laatste tracés van glasvezel te voorzien. Daarnaast hebben marktpartijen interesse getoond in de (verdere) aanleg van glasvezel in Leerdam en Vianen. Daarmee krijgt de gemeente een dekkend glasvezelnetwerk. In 2021 is gestart met de ambtelijke voorbereidingen daarvan.

In 2022 zal dat leiden tot een overeenkomst tussen gemeente en (een) marktpartij(en).

Bedrijventerreinen Visie op werklandschappen De economische visie is nagenoeg afgerond in 2021. Daarmee heeft de input voor de visie op de werklandschappen ook meer helderheid gekregen. In 2021 zijn er diverse onderzoeken uitgevoerd en gepubliceerd over de ontwikkelingen van en behoefte aan (regionale) werklandschappen. Denk hierbij aan intensivering en verdichting van ruimtegebruik, klimaatstress, energie en verduurzaming en ruimtebehoefte. Aan de hand van het in 2021 vastgestelde plan van aanpak is eind 2021 gestart met het opstellen van de visie op de werklandschappen. Uitgifte bedrijfskavels Gaasperwaard I In 2021 zijn twee van de drie resterende percelen verkocht. Een perceel is in 2021 getransporteerd via de notaris, het tweede perceel moet conform de koopovereenkomst uiterlijk eind 1e kwartaal 2022 worden getransporteerd. Resteert nog één uitgeefbaar perceel op Gaasperwaard. Hierover zijn in 2021 gesprekken gestart met een geïnteresseerde ondernemer. Realisatie uitbreiding bedrijventerrein Meerkerk IVa Gedurende 2021 zijn de benodigde onderzoeken in het kader van de bestemmingsplanwijziging uitgevoerd en is het concept bestemminsplan Meerkerk IVa opgesteld. Het voorontwerpbestemmingsplan is voorgelegd aan de betrokken instanties (o.a. provincie en het Waterschap). Enkel het waterplan moet nog worden goedgekeurd door het Waterschap.

De formele bestemmingsplanprocedure start begin 2022.

Winkelaanbod Onderzoek afsluiting Noordplein Vianen Dit onderzoek is uitgevoerd. De resultaten worden, in overleg met ondernemers en inwoners, gebruikt bij de herijking van de afspraken in 2022.

Jaarstukken 2021

33

Integrale visie voor binnenstad Leerdam De integrale visie geldt als uitwerking van de vastgestelde nota detailhandelsbeleid. Het proces om te komen tot de visie is verwoord in een Plan van Aanpak. Dat plan is door de gemeenteraad vastgesteld. Inmiddels is de participatiefase afgerond. De resultaten worden verwerkt in de conceptvisie die wordt toegelicht op een VHL-Plein en aansluitend opiniërend wordt voorgelegd aan de gemeenteraad.

Arbeidsmarkt Contacten onderwijs en werkgevers Afgelopen periode zijn diverse contacten tot stand gebracht tussen o.a. het onderwijs en werkgevers. Zo is het Oosterlicht College in contact gebracht met circa 15 ondernemers voor een stage- en beroepenmarkt. Daarnaast is Stichting Techniek Onderwijs proactief onder de aandacht gebracht van de basisscholen in Vijfheerenlanden om kinderen meer in contact te brengen met techniekonderwijs.

Wat hebben we niet gedaan? Arbeidsmarkt Kom binnen bij Bedrijven 2021 Dit evenement kon niet georganiseerd worden door de geldende coronamaatregelen. Techniekroute 2021 Door de coronamaatregelen was het niet mogelijk en verstandig om kinderen een bedrijf te laten bezoeken.

Wat waren de kosten ? PROGRAMMA: 3 Bedragen x € 1.000

Lasten Baten Saldo Toevoeging reserves Onttrekking reserves Totaal reserves Resultaat

Werkelijk 2020

Begroting 2021 (primair)

Begroting 2021 (na wijziging)

Werkelijk 2021

Verschil 2021

52.552 -1.608 50.944

3.105 -2.017 1.088

3.499 -2.271 1.228

3.182 -2.904 278

317 V 633 V 950 V

799 -249 550

0 -20 -20

0 -51.120 -51.120

744 -51.195 -50.451

744 N 75 V 669 N

51.494

1.068

-49.892

-50.173

281 V

Het voorgaande resultaat ten opzichte van de begroting 2021 (na wijziging) van 281 V wordt verklaard door een resultaat van 317 V bij de lasten, van 633 V bij de baten en van 669 N bij de verrekeningen met reserves. Bij de lasten is er sprake van een resultaat van 317 V. Dit resultaat wordt vooral verklaard door de volgende oorzaken: • Een aantal projecten dat is opgenomen in de Begroting 2021-2024 is in 2021 nog niet tot uitwerking gekomen of nog niet volledig afgerond. Deze projecten lopen derhalve door in 2022. Dit betreft onder meer de projecten “Uitwerking Marketing

Jaarstukken 2021

34

•

Vianen”; “Glasaankleding Leerdam”; “Recreatie ontwikkeling Lexmond” en “Opstellen camperbeleid”. Ook bij de subsidies is er sprake van voordelen. Als gevolg van de Corona pandemie, de lockdowns en de overige beperkingen zijn er in 2021 namelijk veel minder activiteitensubsidies aangevraagd.

Bij de baten is er sprake van een resultaat van 633 V. Dit resultaat wordt vooral verklaard door de volgende oorzaken: • Bij de grondexploitaties “Uitbreiding bedrijventerrein Meerkerk IV” en Bedrijventerrein Gaasperwaard” is in 2021 sprake van voorgeschreven winstnemingen (744 V). Voor een verdere toelichting op de winstnemingen bij deze grondexploitaties wordt verwezen naar de in deze jaarstukken opgenomen paragraaf grondbeleid. • Nadelen zijn er als gevolg van lagere legesopbrengsten in verband met de Corona pandemie. Zo hebben de non-food kramen t/m april in verband met corona niet op de markt mogen staan. Zij hebben daarom pas een aanslag vanaf mei ontvangen (44 N). • Daarnaast is in verband met Corona ook de Paardenmarkt in Vianen wederom niet doorgegaan en zijn er geen evenementen georganiseerd bij de Put Middelwaard. Als gevolg van dit laatste konden in 2021 de jaarlijkse onderhoudskosten aan het terrein Put Middelwaard niet worden gedekt uit de te ontvangen legesopbrengsten. Bij de verrekeningen met reserves is er sprake van een per saldo resultaat van 669 N. Dit resultaat wordt vooral verklaard door de volgende oorzaken: • Bij de financiële toelichting op de baten is aangegeven, dat er in 2021 sprake is van winstnemingen op de grondexploitaties Gaasperwaard en Meerkerk IV.

Conform bestaand beleid en bestendige gedragslijn worden deze winstnemingen toegevoegd aan de reserve grondexploitaties (744 N). Deze toevoeging was niet begroot. • Daarnaast is er een voordeel ontstaan omdat de onttrekkingen aan de reserve Corona voor dekking voor de lagere marktgelden (44 V) en de ondersteuning aan de ondernemersverenigingen via de actie ‘Koop Lokaal’ (6 V) niet begroot waren. • Tenslotte is er ter dekking van de kosten voor juridische ondersteuning inzake het dossier Niemans in 2021 een hogere onttrekking uit de reserves gedaan. Begroot was een onttrekking van 100 en dat is 130 geworden (30 V).

Jaarstukken 2021

35

Programma 4: Onderwijs Wat hebben we bereikt? Goede onderwijsvoorzieningen voor Vijfheerenlanden Vooruitlopend op de aangekondigde aanpassing van de Wet op Primair Onderwijs, de Wet op Voortgezet Onderwijs en de Wet Expertise Centra, is het Duurzaam Integraal HuisvestingsPlan Onderwijs 2020-2036 (DIHPO) opgesteld. Het DIHPO bevat nu een huisvestingsagenda voor de eerste vier jaar. Vanuit het DIHPO 2020-2036, de gebouwencheck en de duurzaamheidsscan is de huisvestingsagenda in 2021 voor de eerste vier jaar geactualiseerd en geconcretiseerd in de Oplegger DIHPO 2022-2036. Ook geven we een doorkijk naar de aankomende vijftien tot twintig jaar. Dit is gebeurd in overleg met de schoolbesturen. Hierbij sluiten wij aan bij de pijler een Leven Lang ontwikkelen van de Sociaal Maatschappelijke Agenda (SMA) waarover in Programma 6 te lezen is. In 2021 hebben we ons ook bezig gehouden met de verschillende onderwijsprojecten waar we in de volgende paragraaf graag per project nader op in gaan. In december 2021 is de verordening voorzieningen huisvesting onderwijs Vijfheerenlanden 2021 door de gemeenteraad vastgesteld. Onderwijs als fundament Vanuit het beleidskader van het DIHPO willen we het onderwijs duurzaam vormgeven en insteken op de pijlers samenwerking, passende leefomgeving en ondersteuning.

Daarvoor werken we op een aantal speerpunten samen met het onderwijs, vanuit de LEA (Lokale Educatieve Agenda) en het directeurenoverleg: Passend onderwijs en zo nodig maatwerk met zorg We hebben zowel lokaal als regionaal ingezet op versterking van de doorontwikkeling van onderwijszorgarrangementen (OZA). Lokaal zijn de onderwijszorgarrangementen De Brug vastgelegd in de Overeenkomst Onderwijs Zorg Arrangementen SBO (Speciaal Basis Onderwijs) De Brug 2021/2022 – 2022/2023. Een jaarlijkse evaluatie van de samenwerking heeft plaatsgevonden met de betrokken partijen te weten de gemeente, Youké en SBO De Brug. De externe samenwerkingsafspraken en het interne werkproces zijn aangepast, waardoor de samenwerking is versterkt. Aan (Regionaal Educatie Agenda) REA Lekstroom is een opdracht gegeven voor de doorontwikkeling van de OZA samenwerking tussen gemeenten, onderwijs en zorgaanbieders in Lekstroom. REA AV heeft de concept-ontwikkelagenda ‘Op weg naar meer inclusief onderwijs’ vastgesteld. Daarin zijn preventie en ondersteuning reguliere onderwijsontwikkeling belangrijke onderwerpen. De doorontwikkeling van deze ontwikkelagenda vindt plaats in 2022. De pilot Peuterplus is medio 2021 afgerond en geëvalueerd. De voorziening voorziet in een behoefte en is daarom omgezet in een structurele voorziening.

Regionaal is het maatwerk product (BuitenSchoolse Opvang) BSO+ ontwikkeld, dat meegenomen wordt in het inkooptraject jeugdhulp. Onderwijsachterstanden (OAB) In april 2021 is de nieuwe OAB-beleidsnotitie ’Naar een goede start voor alle kinderen in de gemeente Vijfheerenlanden’ door de gemeenteraad vastgesteld. Deze notitie bevat veel ambities en activiteiten, waar direct na vaststelling mee aan de slag is gegaan. Concreet zijn in 2021 de volgende zaken gerealiseerd: • Nieuwe subsidieregeling voor peuteropvang en voorschoolse educatie, die voorziet in het behalen van de in de notitie benoemde ambities.

Jaarstukken 2021

36

•

•

•

•

Vanaf medio 2021 hebben peuteropvanglocaties de mogelijkheid extra middelen aan te vragen voor een HBO pedagoog die snel kan ondersteunen bij zorgvragen; in de eerste helft van 2022 maken we afspraken over een goede aansluiting op jeugdhulp. We werken aan de invoering van de Peutermonitor (1e kwartaal 2022), die zorgt voor een sluitend registratiesysteem en waarmee gericht acties kunnen worden genomen om het bereik van peuteropvang en voorschoolse educatie te vergroten. Er is in overleg met enkele partijen gewerkt aan een meer uniform systeem voor overdracht van kinderen van kinderopvang naar basisschool. Deze is in concept klaar en kan nu breed besproken worden. Alle scholen en kinderopvanginstellingen hebben de mogelijkheid gekregen in te tekenen op het woordenschatprogramma ‘Logo 3000’. Een groot deel heeft dit ook gedaan. In februari 2022 vinden de trainingen plaats en worden de materialen uitgeleverd.

Ouderbetrokkenheid is bij al deze punten aan de orde geweest en maakt daar integraal deel van uit. Zo min mogelijk thuiszitters De aanpak van thuiszitters organiseren we voor de gehele gemeente samen met de regio Lekstroom. Het convenant bestuurlijke afspraken Thuiszittersaanpak Lekstroom 2017– 2020 is geëvalueerd. Op basis van de conclusies en aanbevelingen is de aangepaste dienstverleningsovereenkomst (DVO) (inclusief de gezamenlijke taken RMC (Regionaal Meld- en Coördinatiepunt)) en de bijbehorende verwerkingsovereenkomst ondertekend. Hiermee is de continuïteit en voortgang van de thuiszittersaanpak geborgd. En we sluiten aan bij het landelijk advies van de minister, nl. een integrale thuiszittersaanpak die bestaat uit de verbeteragenda passend onderwijs, de verbeterde onderwijs-zorg samenwerking en de onderwijszorgarrangementen. De thuiszittersaanpak is een vast onderdeel geworden op Regionaal Educatie Agenda (REA) Lekstroom. Een leven lang ontwikkelen De visie op het Sociaal Domein in Vijfheerenlanden is neergelegd in de sociaal maatschappelijke agenda (SMA), die op 16 juli 2021 is vastgesteld door de gemeenteraad en in het DIHPO 2020-2036 (en de Oplegger DIHPO 2022-2036) De duurzaamheid in de vier pijlers gebouw, samenwerking, fysieke leefomgeving en ondersteuning worden samengevoegd met de visie van de SMA.

Deze visie is de basis voor de strategische samenwerking met de inwoners, maatschappelijke partners en zorgaanbieders en is te vertalen naar vier maatschappelijke opgaven: • Inwoners doen mee (meedoen) • Inwoners zijn gezond en vitaal (vitaliteit) • Inwoners kunnen voor zichzelf zorgen (voor jezelf zorgen) • Inwoners ontwikkelen zich evenwichtig van 0 – 100 jaar (leven lang ontwikkelen Binnen de opgave ‘een leven lang ontwikkelen’, is ‘Opgroeien in Vijfheerenlanden’ de kapstok voor alle ontwikkelingen in de leeftijd van 0 tot 27 jaar. Hierin staat centraal: Hoe groeien onze kinderen eigenlijk op in Vijfheerenlanden en hoe kunnen we dit verbeteren? Dit doen we in overleg met inwoners en partners. Hiervoor is begin 2021 een coördinator gestart die het gehele aanbod aan producten en activiteiten voor jeugd en jongeren (en hun ouders) in de gemeente Vijfheerenlanden in beeld heeft gebracht. Er is een startnotitie gemaakt die, na inspraak door de gemeenteraad, nu herzien is. Ondertussen is ook gestart met het bouwen/verbreden van lokale netwerken.

Jaarstukken 2021

37

Het zoeken naar een goede aansluiting op de lokale en de regionale agenda Regionaal is in 2021 veel samen opgepakt. Dit is in de teksten hierboven al toegelicht.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Huisvestingsagenda DIHPO 2020-2024 Verordening voorzieningen huisvesting onderwijs 2021 gemeente Vijfheerenlanden In december 2021 is de Verordening vastgesteld door de gemeenteraad. Nieuwe brede school De Brink in Hoef en Haag Het afgelopen jaar is gestaag doorgewerkt aan dit project. Naar verwachting wordt de nieuwbouw in april/mei 2022 opgeleverd. Nieuwbouw tweede school in Hagestein De voorbereiding hiervan is gestart. Het gebouw zal in ieder geval de Meester Vosschool (O2A5) en waarschijnlijk deels Het Avontuur (Fluenta) en Leef (Trinamiek) bevatten. Nieuwbouw Kindcentrum Broekgraaf In september 2021 is gestart met de tweede fase van de aanbesteding voor de ontwikkeling en bouw van het Kindcentrum (KC) Broekgraaf met daarboven 18 appartementen. Op 6 december 2021 is de inschrijving gesloten. Van de vijf partijen die waren uitgenodigd om een inschrijving te doen, heeft maar één partij ingeschreven. Helaas hebben we moeten constateren dat de inschrijving het geraamde budget substantieel overschrijdt. Wij zijn een onderzoek gestart naar de marktconformiteit van de inschrijving en een proces met inschrijver aangegaan om te kijken of er optimalisaties mogelijk zijn. Daarvoor nemen we twee maanden de tijd. Na onze eerste gesprekken met inschrijver hebben we er vertrouwen in dat we eruit kunnen komen. Dat zal in de komende maanden blijken.

Definitieve gunning is nu (onder voorbehoud van overeenstemming) voorzien in april 2022, in plaats van februari 2022. In dat geval zal de gemeenteraad naar verwachting een besluit kunnen nemen over het ter beschikking te stellen krediet. Wij denken dat het nog steeds mogelijk is om de planning te halen en het KC Broekgraaf medio 2024 op te leveren. Nieuwbouw Eben Haezer Leerbroek inclusief kinderopvang Omdat tegen de vaststelling van het bestemmingsplan beroep is aangetekend bij de Raad van State is het project vertraagd. De met de ontwikkelaar overeengekomen en door hem betaalde exploitatiebijdrage is onvoldoende om de gemeentelijke kosten, voornamelijk ambtelijke uren, volledig te bekostigen. De benodigde inzet dit project is veel groter gebleken, en zal blijvend ook meer inzet vragen, dan vooraf was ingeschat. Er zijn momenteel nog te veel onbekende factoren om nu een goede inschatting van de overschrijding te kunnen geven. Uitbreidingsvraag Johannes Calvijnschool in Leerdam Er is een haalbaarheidsstudie gedaan naar de toekomstbestendigheid van de huidige schoollocatie van de Johannes Calvijnschool. De conclusie van deze studie is dat renovatie met uitbreiding de beste optie is voor deze school. Dit wordt nu verder uitgewerkt. De planning is dat de renovatie in 2025 gereed is.

Oplegger Duurzaam Integraal huisvestingsplan onderwijs In 2021 is samen met de schoolbesturen gewerkt aan deze oplegger, die een actualisatie is van en een aanvulling op het in juli 2020 vastgestelde DIHPO 2020-2024 gemeente Vijfheerenlanden. Eind 2021 is deze door het college vastgesteld en doorgestuurd naar de gemeenteraad (besluitvorming begin 2022).

Jaarstukken 2021

38

Voorbereidingen uitbreiding in Het Liesveld Ameide De aanbesteding van de uitbreiding bovenop de huidige school pakt qua prijs veel hoger uit dan verwacht. Omdat bij de uitbreiding meerdere vraagstukken (toekomstige woningbouw, verkeer etc.) een rol spelen, wordt er nu onderzocht wat de beste oplossing is voor de uitbreiding van de school. Realiseren uitbreiding de Noachschool in Schoonrewoerd Afgelopen periode is gewerkt aan de verdere vormgeving van de plannen. Dit moet in april 2022 leiden tot een raadsbesluit over het te verlenen krediet. Uitvoering geven aan de haalbaarheidsstudie en uitbreiding De Rank in Meerkerk De haalbaarheidsstudie is uitgevoerd met als conclusie vervangende nieuwbouw van CBS De Rank met OBS De Springplank en kinderopvang op locatie elders. De plannen worden nu verder uitgewerkt (planning oplevering 2026). Haalbaarheidsstudie CBS De Ark in Vianen uitvoeren De haalbaarheidsstudie is uitgevoerd met als conclusie renovatie. De planning is dat de renovatie in 2023 plaatsvindt. Programma en Overzicht voorzieningen huisvesting onderwijs 2022 Het programma en het overzicht voorzieningen huisvesting onderwijs 2022 gemeente Vijfheerenlanden zijn vastgesteld in december 2021.

Onderwijsbeleid Onderwijs-zorgarrangementen optimaliseren. Te weten: OZA De Brug, Voorschools OZA en OZA Huiberthoeve De onderwijszorgarrangementen (OZA) De Brug zijn vastgelegd in een overeenkomst voor 2 schooljaren op basis van de gehouden evaluatie met de betrokken samenwerkingspartners Youké en SBO De Brug. De externe samenwerkingsafspraken en het interne werkproces zijn aangepast, waardoor de samenwerking is versterkt. De pilot Peuterplus (voorschoolse OZA) is medio 2021 afgerond en geëvalueerd. De voorziening voorziet in een behoefte en is daarom omgezet in een structurele voorziening. Plan van aanpak behalen startkwalificatie en voorkomen vroegtijdig schoolverlaten, goede aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt De aanpak van thuiszitters organiseren we voor de gehele gemeente samen met de regio Lekstroom. Het convenant bestuurlijke afspraken Thuiszittersaanpak Lekstroom 2017– 2020 is geëvalueerd. Op basis van de conclusies en aanbevelingen is de aangepaste dienstverleningsovereenkomst (DVO) (inclusief de gezamenlijke taken RMC) en de bijbehorende verwerkingsovereenkomst ondertekend. Hiermee is de continuïteit en voortgang van de thuiszittersaanpak geborgd. En we sluiten aan bij het landelijk advies van de minister, nl.

een integrale thuiszittersaanpak die bestaat uit de verbeteragenda passend onderwijs, de verbeterde onderwijs-zorg samenwerking en de onderwijszorgarrangementen. De thuiszittersaanpak is een vast onderdeel geworden op Regionaal Educatie Agenda (REA) Lekstroom. Deelname aan de Regionaal Educatieve Agenda (REA) in de AV-regio en Regio Lekstroom In 2021 is geïnvesteerd in de regionale samenwerking. We nemen niet meer alleen deel, maar zijn actief bij de ontwikkeling van regionaal beleid. Zo is binnen het REA Lekstroom een opdracht gegeven voor de doorontwikkeling van de OZA samenwerking tussen gemeenten, onderwijs en zorgaanbieders in de regio Lekstroom. Tevens is in die regio het maatwerk product BSO+ ontwikkeld, dat meegenomen wordt in het inkooptraject jeugdhulp.

Jaarstukken 2021

39

In de REA AV is de concept-ontwikkelagenda ‘Op weg naar meer inclusief onderwijs’ vastgesteld. Daarin zijn preventie en ondersteuning reguliere onderwijsontwikkeling belangrijke onderwerpen. De doorontwikkeling van deze ontwikkelagenda vindt plaats in 2022.

Onderwijsachterstandenbeleid/ Kinderopvang Beleid VVE opstellen Onderwijsachterstandenbeleid/ Kinderopvang De beleidsnota "Naar een goede start voor alle kinderen in Vijfheerenlanden" is op 22 april 2021 door de gemeenteraad vastgesteld. Opzetten netwerksamenwerking Opgroeien in Vijfheerenlanden Binnen de opgave ‘een leven lang ontwikkelen’, is ‘Opgroeien in Vijfheerenlanden’ de kapstok voor alle ontwikkelingen in de leeftijd van 0 tot 27 jaar. Hierin staat centraal: Hoe groeien onze kinderen eigenlijk op in Vijfheerenlanden en hoe kunnen we dit verbeteren? Dit doen we in overleg met inwoners en partners. Hiervoor is begin 2021 een coördinator gestart, die het gehele aanbod aan producten en activiteiten voor jeugd en jongeren (en hun ouders) in de gemeente Vijfheerenlanden in beeld heeft gebracht. Er is een startnotitie gemaakt die, na inspraak door de gemeenteraad, nu herzien wordt. Ondertussen is ook gestart met het bouwen/verbreden van lokale netwerken. Dit kost tijd en is in coronatijd, met vrijwel alleen digitale contacten, lastig. Desondanks maken we in de samenwerking met ketenpartners grote stappen en worden de scheidslijnen tussen de verschillende beleidsvelden steeds kleiner. Het landelijk actieprogramma Kansrijke Start implementeren voor een goede start van de eerste 1000 dagen van ieder kind Door corona verliep de implementatie lastiger dan vooraf gedacht.

In Vianen heeft Kansrijke Start geleid tot meer en betere samenwerking tussen de ketenpartners. Ook vanuit Leerdam is er animo om Kansrijke Start te implementeren. Dit doen we in samenhang met de netwerkopbouw vanuit het programma ‘Opgroeien’.

Wat hebben we niet gedaan? Onderwijs-zorgarrangementen optimaliseren. Te weten: OZA De Brug, Voorschools OZA en OZA Huiberthoeve Met de OZA Huiberthoeve is in 2021 nog niets gebeurd. Deze is doorgeschoven naar 2022. Pilot weekendschool in De Hagen opzetten Door nieuwe ontwikkelingen rond het Nationaal Programma Onderwijs wordt deze wens anders opgepakt. We werken toe naar een programma voor brede talentontwikkeling, niet alleen in De Hagen, maar overal in de gemeente.

Jaarstukken 2021

40

Wat waren de kosten ? PROGRAMMA: 4 Bedragen x € 1.000

Werkelijk 2020

Begroting 2021 (primair)

Begroting 2021 (na wijziging)

Werkelijk 2021

Verschil 2021

6.354 -1.679 4.675

8.531 -2.133 6.398

9.271 -2.610 6.661

9.155 -2.349 6.806

116 V 261 N 145 N

Toevoeging reserves Onttrekking reserves Totaal reserves

0 -205 -205

5 -116 -111

5 -519 -514

0 -481 -481

5V 38 N 33 N

Resultaat

4.470

6.287

6.147

6.325

178 N

Lasten Baten Saldo

Het voorgaande resultaat ten opzichte van de begroting 2021 (na wijziging) van 178 N wordt verklaard door een resultaat van 116 V bij de lasten, van 261 N bij de baten en van 33 N bij de verrekeningen met reserves. Bij de lasten is er sprake van een resultaat van 116 V. Dit resultaat wordt vooral verklaard door de volgende oorzaken: • De corona crisis heeft geleid tot een toename van het aantal onderwijszorgarrangementen (OZA’s). Hierdoor is - ter preventie - gestart met de pilot van project Peuterplus. Ook is er een nadeel op het leerlingenvervoer deze wordt veroorzaakt doordat de kosten voor het individuele leerlingenvervoer zijn toegenomen t.o.v. 2020. Dit leidt samen tot een resultaat op onderwijsbeleid en leerlingenvervoer van 85 N. • Een deel van de boekwaarde van de oude (reeds gesloopte) school de Kandelaar in Ameide stond onterecht nog in de boeken voor € 92.000. De oorzaak hiervan is dat deze bij de bouw van de brede school in Ameide versneld zou worden afgeschreven, maar bij het opstellen van de jaarrekening 2019 zijn de afschrijvingstermijnen terug gezet naar de oorspronkelijke levensduur. Dit is in 2021 hersteld (92 N). • Op het budget overige onderwijszaken is sprake van een voordeel (100 V). Dit betreffen middelen voor het Nationaal Onderwijs Programma (NPO) die in 2021 niet zijn besteed.

De dekking voor deze kosten had moeten komen uit het reeds ontvangen bedrag dat nog op de balans staat (vooruitontvangen subsidies), maar de geraamde onttrekking wordt pas uitgevoerd wanneer er daadwerkelijk kosten worden gemaakt. Dit leidt aan de batenkant daarom tot een nadeel van 100 (N). • Het restant van het voordeel op de lasten bestaat uit lagere kosten voor publieksrechtelijke heffingen en lagere advies- en onderzoekskosten (35 V), onder anderen de niet uitgegeven onderzoekskosten voor ‘De Ark’ en een quickscan betonrot voor de ‘Calvijnschool’ en enkele kleinere posten (5 V). Ten slotte is er aan lastenkant nog sprake van voordelen op onderwijsachterstandenbeleid (153 V). Dit valt echter vrijwel volledig weg tegen een lagere opbrengst (minder Rijksmiddelen OAB 153 N). Samen met de hiervoor genoemde niet uitgevoerde onttrekking met betrekking tot het NPO (100 V) en enkele kleinere posten (7 N) leidt dit tot het saldo op de baten van 260 N. Bij de verrekeningen met reserves is er sprake van een per saldo resultaat van 33 N. De oorzaak hiervan is dat de compensatie van de ouderbijdrage voor peuterspeelzalen vanwege de corona maatregelen, niet was begroot.

Jaarstukken 2021

41

Programma 5: Sport, cultuur en recreatie Wat hebben we bereikt? Sport draagt bij aan een vitaal Vijfheerenlanden De gemeente Vijfheerenlanden streeft naar vitaliteit in de samenleving. Een samenleving waarin inwoners meedoen, zich fit en vitaal voelen, voor zichzelf kunnen zorgen en zichzelf een leven lang ontwikkelen. Deze doelen zijn vastgelegd in de Sociaal Maatschappelijke Agenda (SMA) waarover u meer in Programma 6 leest. Met sport hebben wij een belangrijke bijdrage geleverd aan deze doelen. Sport is passie, sport verbroedert en sport is gezond. Om sport de juiste positie te geven, hebben wij samen met alle relevante partners het nieuwe sportbeleid van de gemeente Vijfheerenlanden opgesteld. In dit sportbeleid hebben wij oog voor de basis van een vitale samenleving, zetten wij in op de preventieve kracht van sport en ondersteunen wij sportaanbieders die er voor zorgen dat inwoners mee kunnen doen. Een belangrijk deel van de sport- en beweegactiviteiten vindt plaats op en in onze sportaccommodaties. Daarom zorgen wij ervoor dat de sportaccommodaties in onze gemeente van goede kwaliteit zijn. Voor nu en voor de toekomst. Om een goed toekomstperspectief te kunnen ontwikkelen voor de binnensportaccommodaties in Leerdam, hebben wij er voor gezorgd dat de binnensportaccommodaties eigendom blijven van de gemeente.

Verder betekent dit onder andere dat wij samen met het onderwijs ervoor gezorgd hebben dat vrijwel alle basisschoolleerlingen in onze gemeente, minimaal één uur per week kwalitatief goed bewegingsonderwijs ontvangen van vakleerkrachten. Wij investeren in cultuureducatie Cultuureducatie is voor ons een belangrijk onderdeel van ons cultuurbeleid. Dit betreft kunstzinnige vorming in brede zin. Samen met het culturele werkveld hebben wij dan ook nieuw aanbod ontwikkeld voor alle scholen in onze gemeente. Hierbij is nadrukkelijk de samenwerking gezocht met lokale verenigingen en instellingen. Groene recreatie en ruimte voor toerisme past bij ons gebied Met zijn 3 steden en 13 kernen kent onze prachtige gemeente Vijfheerenlanden een lange en vooral rijke geschiedenis. Wij streven er naar dat bezoekers zich verbonden voelen met deze geschiedenis, zodat zij steeds weer terug komen voor een kort of langer verblijf. Om hier handen en voeten aan te geven hebben wij samen met alle relevante partners de beleidsvisie recreatie en toerisme in de Vijfheerenlanden opgesteld. Op basis van de vijf ambities: 1. de onderlinge verbondenheid van het buitengebied en de steden versterken, 2. een goed aanbod van recreatief aantrekkelijke wandel-, fiets- en vaarroutes ontwikkelen en onderhouden, 3. inzetten op een minimale negatieve impact van recreatie op de leefbaarheid en omgeving, 4.

het aanbod aan kleinschalige overnachtingsmogelijkheden uitbreiden, 5. en - heel belangrijk voor ons – investeren in de samenwerking met samenwerkingspartners, willen wij het aantal bezoekers aan onze gemeente laten stijgen met 20%. Onze openbare ruimte is schoon, heel en veilig Een goed beheer van onze openbare ruimte is een belangrijk onderdeel van ons kernenbeleid. De kwaliteit van de openbare ruimte is immers ook een belangrijk visitekaartje van iedere dorp of stad. Om dit goed vorm te geven hebben wij afgelopen jaar een nieuw beleids- en beheerplan kunstwerken in de openbare ruimte opgesteld, is het groen- en bomenbeleid geharmoniseerd door het opstellen van een

Jaarstukken 2021

42

groenstructuurplan en is er een nieuw speelruimteplan ontwikkeld. In de uitvoering is extra aandacht besteed aan het bestrijden van invasieve exoten zoals de Japanse Duizendknoop en de Reuze Berenklauw. Om het onderhoud zo duurzaam mogelijk te kunnen doen hebben wij, waar mogelijk, ons gereedschap vervangen voor elektrische apparaten. Dit alles heeft geleid tot een stijging van de klanttevredenheid voor de afgehandelde meldingen tot gemiddeld boven een 8. Wij bieden plaats aan biodiversiteit Een zo rijk mogelijke natuur is een waardevol maatschappelijk bezit. Grote biodiversiteit bepaalt namelijk onze kwaliteit van leven. De natuur levert de samenleving en de economie allerlei diensten (zogeheten ecosysteemdiensten). Denk aan gewasbestuiving, schoon drinkwater, natuurlijke plaagbestrijding, waterberging of stadsverkoeling. Om hier actief aan bij te dragen hebben wij afgelopen jaar onder andere 4.000 m2 gazon omgevormd naar ecologische kruidenbermen met bomen en struiken.

Wat hebben we daarvoor gedaan?

Sportbeleid Opstellen nieuw sportbeleid. Het afgelopen jaar is op participatieve wijze gewerkt aan het opstellen van het eerste sportbeleid van onze gemeente. Dit heeft geresulteerd in een concept versie. Momenteel worden vooral de financiële gevolgen van het beleid nader uitgewerkt. Zodra dit gereed is, wordt het sportbeleid aangeboden aan de gemeenteraad. Het streven is om dit te doen in het tweede kwartaal van 2022. Afronden aflopende overeenkomsten met LACO voor de binnensportaccommodaties in Leerdam en voorstel voor de exploitatie in de komende jaren. Na een intensief onderhandelingstraject is een principeakkoord bereikt met Laco over een minnelijke regeling. Daarin wordt het geschil over de privatiseringsovereenkomst geslecht en er worden ook afspraken in vastgelegd over de toekomstige exploitatie. De gemeenteraad heeft haar akkoord gegeven aan deze minnelijke regeling. Voorzieningencluster, Leerdam West Ontwikkeling van het voormalige terrein van Leerdam Sport en voormalig terrein van de hockey- en korfbalclub tot voorzieningencluster met een voetbalcomplex, brede school en woningbouw. Het voorzieningencluster bestaat uit een grondexploitatie, de bouw van een sportcomplex met accommodatie en een Kindcentrum. De verschillende elementen doorlopen hun eigen planning.

• In 2021 is de aanbesteding gehouden voor het Kindcentrum Broekgraaf met twee scholen, een gymzaal en een kinderdagopvang met daarboven op 18 appartementen. Meer hierover leest u in programma 4. • Leerdam Sport heeft in 2021 twee nieuwe velden in gebruik genomen, het kunstgrasveld en het multifunctionele veld aan de Keramieklaan. Bij de aanleg van het hoofdveld is vertraging opgetreden door een overtreding van de Flora- en faunawet. Daardoor heeft het werk enige tijd stil gelegen. De verwachting is dat het veld eind augustus/begin september 2022 in gebruik wordt genomen. De bouw van het kleedclubgebouw is in volle gang en wordt waarschijnlijk eind april / begin mei 2022 opgeleverd. • De ontwikkeling van fase 6.2 en 6.3 met 54 (zorg) woningen en een huisartsenpraktijk en de ontwikkeling van fase 6.5 met 69 appartementen zijn vergevorderd. De ontwerpen zijn definitief en de uitgifteovereenkomsten zijn

Jaarstukken 2021

43

•

nagenoeg afgerond. Naar verwachting start de bouw van beide projecten in de loop van 2022. Fase 6.6 (de huidige school De Klimop) wordt in de loop van 2023/2024 in ontwikkeling genomen.

Uitvoering sportbeleid Opstellen van meerjarig beheer- en onderhoudsplan (MJOP) sportvelden en sportparken. Eind 2021 is gestart met het opstellen van het Meerjarig beheer- en onderhoudsplan (MJOP) voor de sportvelden en de sportparken in Vijfheerenlanden. De verwachting is dat dit in april 2022 wordt opgeleverd.

Bewegingsonderwijs Bewegen in het onderwijs vormgeven Wij hebben overeenstemming bereikt met vrijwel alle scholen binnen het primaire onderwijs over het gezamenlijk bekostigen van het eerste uur bewegingsonderwijs. Hierdoor ontvangen vrijwel alle basisschoolleerlingen in onze gemeente met ingang van het schooljaar 2021/2022 minimaal één uur per week bewegingsonderwijs door een vakleerkracht lichamelijke opvoeding. Speelruimteplan gemeente Vijfheerenlanden Het beleids-, beheer en uitvoeringsplan spelen is op 10 juni 2021 door de gemeenteraad vastgesteld.

Sportstimuleringsprogramma Harmoniseren uitvoering sportstimuleringsprogramma's Na een aanbestedingsprocedure is de uitvoering van de sportstimuleringsdiensten gegund aan Team Sportservice Provincie Utrecht. Zij verzorgen met ingang van 1 augustus 2021 voor minimaal twee jaar, met de mogelijkheid tot verlenging, de sportstimuleringsdiensten in onze gemeente. Consulent aangepast sporten: In samenwerking met de Lekstroom-gemeenten zetten wij de inzet van de consulent aangepast sporten voort. Via deze consulent nemen wij drempels weg voor mensen met een beperking die willen gaan sporten, breiden wij het huidige aanbod uit en brengen wij vraag en aanbod bij elkaar. Afgelopen jaar heeft de inzet van de consulent aangepast sporten zich duidelijk vertaald in resultaten. Zo is het bezoek aan de website Uniek Sporten verdrievoudigd en is het aantal sportactiviteiten voor mensen met een beperking in de Lekstroom regio gegroeid van 43 in 2019 naar bijna 100 eind 2021. In onze gemeente is o.a. ondersteuning geboden bij het opstarten van Multisport in Leerdam, en de Gezonde Leefstijl Interventie (GLI) en is er samenwerking aangegaan met Lister ambulant en MDT baas. Hierdoor maakt sport nu ook onderdeel uit van de aanpak.

Samen met de overige gemeenten uit de Lekstroom regio blijven wij ons inzetten om drempels weg te nemen voor mensen met een beperking die willen gaan sporten, om het huidige aanbod nog verder uit te bereiden en om vraag en aanbod nog beter op elkaar aan te laten sluiten.

Jaarstukken 2021

44

Uitvoering geven aan het Lokaal Sportakkoord Uitvoering geven aan het Lokaal Sportakkoord: Binnen het lokaal sportakkoord zijn in 2020 praktische afspraken vastgelegd tussen o.a. sport- en zorgaanbieders onderling en ons als gemeente. In 2022 geven wij uitvoering aan het lokale sportakkoord waardoor sport nog toegankelijker, laagdrempeliger en diverse wordt. Hierdoor neemt de maatschappelijke opbrengst van sport nog verder toe. 2021 zou in het teken staan van de uitvoering van het lokaal Sportakkoord. Dit heeft geresulteerd in een website waarop al het sportaanbod in onze gemeente zichtbaar is. De overige afspraken zijn niet uitgevoerd omdat de tijd en energie van de partners afgelopen jaar veelal uitgegaan is naar de (gevolgen van) de coronamaatregelen binnen hun eigen organisaties. Afhankelijk van het verloop van de coronamaatregelen pakken we de uitvoering van het Lokaal sportakkoord in 2022 weer op. Vanuit de Rijksoverheid hebben wij akkoord ontvangen op ons verzoek om de ontvangen financiële middelen mee te mogen nemen naar 2022. Actueel overzicht sportaccommodaties De inventarisatie van alle binnensportaccommodaties in onze gemeente is afgerond. Deze gegevens zijn gebruikt bij het opstellen van het sportbeleid.

Cultuur en cultuureducatie Visie Cultuureducatie en Cultuurparticipatie In 2020 is samen met het culturele werkveld (40 betrokkenen) een nieuw aanbod voor Cultuureducatie op Scholen ontwikkeld. Hiervoor heeft de gemeenteraad in 2021 extra middelen beschikbaar gesteld. De extra middelen zijn vanaf 2021 ingezet om: • mee te kunnen doen met de landelijke regeling Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK), • het project Muziek op School (muziekonderwijs door onze lokale muziekverenigingen) mogelijk te maken in de hele gemeente, • cultuurcoaches, de spilfuncties tussen aanbieders van Cultuureducatie en de scholen, in de hele gemeente in te kunnen zetten, • het Cultuuraanbod van het provinciale instituut Kunst Centraal in de hele gemeente in te zetten. Hiermee is het aanbod cultuureducatie in Vijfheerenlanden geharmoniseerd en uitgebreid. Daarnaast zijn de budgettaire mogelijkheden van het Kunst & Cultuurfonds Vijfheerenlanden uitgebreid en via dat fonds worden ook meerdere cultuureducatieprojecten mede gefinancierd. Vernieuwbouw dorpshuis De Schakel, Leerbroek. Het dorpshuis is in de zomer van 2021 feestelijk geopend. De coronamaatregelen zorgden voor een moeizame start. De definitieve subsidieverstrekking moet nog bepaald en toegekend worden.