063 Bijl01Kadernota 2025.pdf
Tekst van het document
Als er een nieuwe aanbesteding aan de orde is, moet deze in 2025 voorbereid worden. In 2025 evalueren we de regionale pool voor ervaringsdeskundigen. In 2024 wordt het samenwerkingsconstruct van de 14 gemeenten in relatie tot de taken beschermd wonen en maatschappelijke opvang in 2024 geëvalueerd. Aanbevelingen worden in 2025 uitgevoerd.
Wmo voorzieningen Ons doel is om inwoners langer vitaal te houden. In relatie tot het langer thuis wonen zien we de druk op Wmo voorzieningen en daarmee ook de kosten stijgen. Ook worden we geconfronteerd met personeelstekorten. Waar mogelijk zetten we in op de verdere ontwikkeling van algemene voorzieningen. Met zorgaanbieders en sociale basis wordt de samenwerking verder verstevigd vanuit de optiek van normaliseren, preventie en inzet vanuit voorliggend veld. De druk op de woonvoorzieningen stijgt. Duidelijk is dat we vooral moeten inzetten op levensloopbestendige woningen. Het Rijk wil per 2026 een inkomensafhankelijke bijdragesystematiek in te voeren. Op dit moment is nog niet helder of en op welke wijze dit gaat gebeuren. We volgen dit nauwlettend om tijdig voorbereid te zijn op een implementatie hiervan. In 2024 voeren we een evaluatie uit naar de regionale contractering van Wmo voorzieningen (Sturing en Inkoop). Afhankelijk van de uitkomsten hiervan bepalen we of de contracten verlengd worden of dat (op onderdelen) een nieuwe aanbesteding wordt uitgezet. Als dit laatste aan de orde is, wordt dit in 2025 voorbereid.
29| KADERNOTA 2025
Programma 2 Leefbaar Venlo Dienstverlening De uitgangspunten voor onze gemeentelijke dienstverlening zijn Inclusief, Naadloos en Informatiegestuurd. In de komende jaren zal een geleidelijke uitrol van de omnichannelstrategie plaatsvinden. Naar verwachting is een belangrijke ontwikkeling de inrichting van een centraal digitaal loket, Mijn Venlo. Voor alle vormen van dienstverlening geldt dat correcte, heldere en tijdige communicatie van cruciaal belang is. Naast alle digitale ontwikkelingen blijft persoonlijk contact een hoeksteen van goede dienstverlening. Wij geven uitvoering van het kader burgerbetrokkenheid. Op 1 januari 2025 treedt de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv) in werking. Deze wet regelt dat burgers en bedrijven hun zaken met alle overheden digitaal moeten kunnen afhandelen. Daarnaast verbetert de wet hun rechtspositie bij het digitale contact met ons.
Openbare orde en veiligheid We gaan in 2025 verder met de uitvoering van ons integraal veiligheidsbeleid (IVB). De prioriteiten voor deze periode zijn maatschappelijke onrust en overlast, ondermijnende criminaliteit, digitale criminaliteit en cybercrime. In toenemende mate vraagt de overlast in de binnenstad van met name daklozen, waaronder ook (ex-) internationale werknemers, aandacht. Deze groep groeit nog steeds. Stevige preventieve en repressieve maatregelen en acties zijn nodig om de problematiek in het stadscentrum en in de wijken beheersbaar te krijgen. De gemeente pakt in deze aanpak in 2025 een initiërende en regisserende rol. Specifiek voor het voorkomen en terugdringen van jongeren in de jeugdcriminaliteit neemt gemeente Venlo deel aan Preventie met Gezag. Het is een ingrijpend programma dat de gelijke kansen voor de jeugd in Venlo vergroot en versterkt. De aanpak van jeugdcriminaliteit vraagt een intensieve integrale samenwerking tussen interne en externe professionals vanuit zorg, veiligheid en onderwijs. Op 1 juli 2023 is de Wet goed verhuurderschap in werking getreden. Deze wet ziet toe op het beschermen van huurders, waaronder internationale werknemers, tegen uitbuiting en het voorkomen van ongewenste verhuursituaties. In 2025 wordt de verhuurvergunning voor verblijfsruimte van arbeidsmigranten ingevoerd.
Naast het behandelen van de vergunningaanvragen, vraagt ook de BIBOB-toetsing, toezicht houden op de voorwaarden, handhaving en de afhandeling van klachten en meldingen capaciteit. Naast en samen met de partners uit de strafrechtketen moeten we als gemeente voorzien in drugs (gerelateerd) beleid zodat we opgewassen zijn tegen de uitdagingen op het vlak van overlast en criminaliteit. Hiermee heeft, Venlo als grote stad, grensstad en logistieke hub nu eenmaal mee te kampen. Dat betekent dat we ons coffeeshopbeleid, drugsbeleid en Damoclesbeleid gaan actualiseren. We ontwikkelen een modern drugs(gerelateerd) beleid dat repressie en preventie combineert met aandacht voor kwetsbare wijken, bedrijventerreinen en buitengebied. Zo kunnen we proactief met overlast en ondermijnende criminaliteit omgaan, ook ten aanzien van shishalounges, illegale goklokaties en andere potentiële overlastbronnen en witwasmethoden. 30| KADERNOTA 2025
Wonen De Raad van State heeft inmiddels advies uitgebracht op de Wet versterking regie volkshuisvesting. De wet moet bijdragen aan de realisatie van de landelijke bouwopgave van 900.000 woningen. Om deze bouwopgave te realiseren schrijft de Omgevingswet een verplicht volkshuisvestingsprogramma voor aan het Rijk, provincies en gemeenten. De wet richt zich op het verkrijgen van regie op meerdere doelen waaronder aantallen woningen en locaties, voldoende betaalbare woning en de toewijzing aan urgente woningzoekenden en de doorwerking van gemeentelijke volkshuisvestingsprogramma’s in lokale prestatieafspraken. Na het sluiten van de woondeal 2023-2024 werken we aan de woondeal voor de periode 2025-2030. In de Ontwikkelstrategie, die later dit jaar vertaald wordt in de Omgevingsvisie staat de ambitie om de komende jaren verder te groeien. Daarvoor zetten we in op de grootschalige gebiedsopgaven en op verdichting in het bestaand stedelijk gebied door herstructurering en transformatie en mogelijkheden voor uitbreiding in de dorpen. Samen met de Provincie Limburg, het Rijk en andere gemeenten wordt gewerkt aan een tweetal grote woningbouwprogramma's; 'Limburg Centraal' (intensivering spoorzones) en ‘Straatje Erbij’ (intensivering dorpsontwikkeling, zoals in Velden en Lomm). We zetten hiertoe eigen gronden en (overtollig) vastgoed in de markt.
Met behulp van actief grondbeleid kunnen we kansen benutten en knelpunten oplossen om de opgave een impuls te geven, de ruimtelijke kwaliteit van de stad te verbeteren en daarmee het economische vestigingsklimaat versterken.
Omgeving Versterking van de ruimtelijke kwaliteit blijft een sleutelbegrip. Identiteit, oriëntatie, een gezonde leefomgeving en vestigingsklimaat hangen hiermee samen. De autonome groei van de stad naar een 110.000+ niveau vraagt om een (her)oriëntatie op de ruimtelijke structuur. Hier moeten een verdere kwalitatief hoogwaardige verstedelijking en vergroening van het binnenstedelijk gebied – meer stad – én het versterken van robuuste natuurwaarden in het buitengebied en uiterwaarden – meer land – én het ruimtelijk inpassen van nieuwe energiebronnen en klimaatopgave gelijkwaardige aandacht krijgen. Als een drager van lokale en regionale identiteit vormt behoud, benutting en versterking van erfgoed en landschap een cruciale factor hierin. Dit alles komt tot uitdrukking in de nieuwe Omgevingsvisie met ontwikkelingsstrategie, uitvoeringsagenda en het omgevingsplan. Om deze ambities waar te kunnen maken zal het grondbeleidsinstrumentarium worden doorontwikkeld en vaker (pro)actief worden ingezet voor bijvoorbeeld de versnelling woningbouwopgave, economische structuurversterking en herstructurering bedrijventerreinen, klimaatadaptatie en energietransitie. Door het Strategisch investeringsfonds Venlo zijn we beter in staat om actief te verwerven en der regie te pakken bij urgente maatschappelijke opgaven.
Elke buurt, elke kern, elke wijk heeft zijn eigen, unieke karakter. Dit vraagt om een specifieke aanpak per wijk. In het wijkgericht werken ligt de nadruk op het werken vanuit de kracht van inwoners en de kracht van wijken. Dit zien we ook terug in een groeiend aantal dorpen en wijken dat een agenda of toekomstvisie voor hun eigen dorp of wijk opstelt, zoals in ‘t Ven, Arcen, Belfeld en Hout-Blerick. De gebiedsprofielen uit de nieuwe Omgevingsvisie leveren daar een goede basis voor. Afstemming van 31| KADERNOTA 2025
voorzieningenniveau, het activeren en verbinden van inwoners en organisaties actief in de wijken en dorpen en het ondersteunen en facilitairen dragen bij aan het bouwen van vitale gemeenschappen. Naast lopende projecten vanuit het Hoogwaterbeschermingsprogramma is het Waterschap gestart met de Trajectaanpak Maas 2050. In Venlo gaat het om 13 kilometer (bestaand) dijktracé in het stedelijk gebied aan de Venlose en Blerickse kant van de Maas. Hier ligt deels een directe relatie met de grotere ontwikkelingen in de stad zoals het kazerneterrein, de ontwikkelingen in Venlo Noord en het middengebied. In de Integrale Visie op de Openbare Ruimte is vastgelegd dat de openbare ruimte steeds meer ook het directe leefgebied is van inwoners, bezoekers en gebruikers van de stad. Nieuwe beleidsdoelstellingen op het gebied van klimaatadaptatie, energietransitie, biodiversiteit, vergroening, gezondheid, cultuurhistorie, inclusiviteit en burgerbetrokkenheid leggen een steeds grotere druk op het planmatig beheer en onderhoud van de stad en de vervangingsinvesteringen. Een integralere manier van werken, ontwikkelend beheer, is noodzakelijk; klantvriendelijker én kosteneffectiever. De staat van onderhoud van een aantal historische objecten in de openbare ruimte is slecht.
De actuele bouwkundige toestand van historische objecten in gemeentelijk bezit wordt in kaart gebracht, met daaraan gekoppeld een actieplan. In 2025 wordt voor twee acute gevallen de restauratie opgepakt: het herstel van de historische kerkhofmuur in het Beatrixpark in Venlo-Zuid en het herstel van de rijksmonumentale molenvijver met historisch sluiswerk nabij de Holtmuhle in Tegelen. Voor beide projecten worden in 2024 noodmaatregelen genomen en wordt cofinanciering van Rijk en provincie onderzocht. De gemeente levert een belangrijke bijdrage aan de nationale doelstellingen op het gebied van circulaire economie. Doel hierbij is om het ontstaan van afval zoveel mogelijk te voorkomen, geproduceerd afval maximaal te scheiden en recyclen, en grondstofketens te sluiten: van afval naar grondstof. In 2025 vindt de nieuwe aanbesteding voor de huis aan huis inzameling vanaf 2026 plaats. In het verlengde daarvan onderzoeken we ook de mogelijkheden voor een (brede) regionale samenwerking op dit terrein verder.
Bereikbaarheid Vanuit het Rijk is het Strategisch Plan Verkeersveiligheid uitgerold om oplopende ongevalscijfers een halt toe te roepen. Het Rijk stuurt hierbij op een risico gestuurde aanpak (investeren daar waar de risico’s het grootste zijn). Ook in Venlo sturen we op het vergroten van de verkeersveiligheid en hanteren we daarbij deze aanpak. De output van de risicoanalyse en de input van de betrokken partners en inwoners leveren projecten en maatregelen op ter verbetering van de verkeersveiligheid. Het mobiliteitsplan wordt in 2024 vastgesteld. Daarin staat welke ingrepen nodig zijn om het mobiliteitssysteem toekomstbestendig te maken. We leggen in 2025 de nadruk op de verbetering van de centrumbereikbaarheid en onderzoeken de realisatie van mobiliteitshubs en P+R aan de randen van de stad. In relatie tot de ontwikkeling van het Veilingterrein en het middengebied is ook de verkeersknoop Tegelseweg een aandachtspunt.
32| KADERNOTA 2025
Programma 3 Grenzeloos Venlo Regionale Samenwerking Noord-Limburg Deze programmalijn betreft de samenwerking met de acht Noord-Limburgse gemeenten voor het realiseren van de opgaven en ambities in de Regiovisie Noord-Limburg 2040 – de Gezondste Regio. Door regionaal samen te werken zijn we in staat meer massa te maken en meer invloed uit te oefenen bij partijen zoals de provincie, het Rijk en Europa. Naast de samenwerking op de schaal van NoordLimburg zien we in praktijk dat er steeds meer samenwerking is op de schaal van Noord- en MiddenLimburg. Denk aan, samenwerking op het gebied van veiligheid (veiligheidsregio) en duurzaamheid (RES). In 2024 laten de gemeenten zich adviseren over de doorontwikkeling van de regionale samenwerking en de meest bij de regionale opgaven passende vorm, in het geval van. governance. De resultaten hiervan implementeren we in 2025.
Regionale strategische visie en uitvoeringsprogramma De regionale strategische visie vormt de lange termijn ambitie voor de regio Noord-Limburg. Voor de uitvoering is een uitvoeringsprogramma (2024-2027) vastgesteld dat bestaat uit zeven programma's. 1. Gezond ondernemen: Ondernemen en Innoveren 2. Gezond zijn en gezond blijven: Vitaal en Gezond 3. Gezond leven: Toerisme en Leisure 4. Gezonde leefomgeving: Landelijk gebied 5. Gezond verbinden: Mobiliteit en Logistiek 6. Gezond leefklimaat: Energie en klimaat 7. Gezond en veilig De uitvoering van dit programma hangt mede af van de door regiogemeenten beschikbaar te stellen middelen voor onze regionale ambities en de bijdragen die onze collega overheden en partners aan onze doelstellingen willen en kunnen leveren.
Investeringsagenda Noord -Limburg Met de investeringsagenda hebben we de handen ineengeslagen om fors te investeren in de toekomstige onderlinge samenwerking. we werken samen met partijen in de regio en met de provincie Limburg. Inmiddels naderen we het einde van deze afspraken. We zijn met de Provincie Limburg in gesprek over een vervolg.
Regiodeals In 2023 deed de Regio Noord-Limburg opnieuw een bestuurlijk bod aan het Rijk om te komen tot een nieuwe (tweede) Regio Deal voor Noord-Limburg. In februari 2024 gaf het Rijk aan dat de Regio Noord-Limburg opnieuw voor een Regio Deal in aanmerking komt ter grootte van €10 miljoen. De regio doet in 2024 hiervoor een uitgewerkte aanvraag bij het Rijk. Regio en provincie financieren mee. Het accent binnen deze Regio Deal zal met name liggen bij de transitie naar een circulaire 33| KADERNOTA 2025
voedselproductie, het aantrekken en behouden van talent, het versterken van de gemeenschappen en het tegengaan van ondermijning. De termijn van de huidige (eerste) Regio Deal is verlengd naar 2025 zodat we maximaal invulling kunnen geven aan de kansen en de realisatie van de Regiodeal.
Public Affairs Met public affairs richten we ons op belangenbehartiging op verschillende niveaus, waaronder beïnvloeding wet- en regelgeving, fondsenwerving en positieve beeldvorming over Venlo. Door onze belangen te behartigen in diverse fora en bij verschillende stakeholders kunnen we wet- en regelgeving beïnvloeden en cofinanciering genereren voor projecten en ontwikkelingen.
Public Affairs en lobby In 2025 zetten we de Venlose lobby voort met een focus op de thema’s die zijn vastgesteld in de Venlose lobbyagenda. Het gaat om de ontwikkelingsstrategie, de basisschool van de toekomst en waterstof. Ook acteren we op actuele thema’s die voor Venlo van belang zijn. Venlo draagt ook in belangrijke mate bij aan het versterken van de positionering van de Gezondste Regio Noord-Limburg. In 2025 zetten we in op belangenbehartiging op onderscheidende thema’s voor Venlo, zoals de verwachte afname van de gemeentelijke middelen, internationale werknemers, veiligheid en het behoud van internationale studenten. Deze belangenbehartiging gebeurt op provinciaal, nationaal, Europees en landsgrensoverstijgend niveau. We intensiveren in 2025 onze rol, zowel bestuurlijk als ambtelijk, in diverse netwerken, waaronder VNG, G40, Brabant Stad, het Limburgse netwerk en thematische netwerken. Verder zetten we in op het ontvangen van bewindspersonen en Kamerleden op onze prioritaire thema’s om de lokale praktijk te tonen en verbinding te maken met de nationale beleidsontwikkeling.
Citybranding Eind 2024 ligt er een breed gedragen Citybranding strategie voor Venlo. In 2025 gaan we aan de slag met de implementatie. Daarvoor stellen we een uitvoeringsprogramma met onder meer een visie op de organisatiestructuur, inhoudelijk programma voor inwoners, citymarketingprogramma, merk- en marketingactiviteiten en financiering.
Derde geldstromen Door de nauwe samenhang van de professionaliseringsinspanningen op het gebied van Public Affairs en Derde Geldstromen zijn we steeds beter in staat beleidsbeïnvloeding om te zetten naar financiële bijdragen. Voor de gemeente Venlo is het zaak de uitwerking van de Europese ‘Green Deal’ en het nationale klimaatbeleid nauwgezet te blijven volgen en in te spelen op de kansen die zich in 2025 ongetwijfeld weer gaan voordoen. Vanwege Venlo’s geografische ligging en economische positionering als logistieke transporthub blijven we in 2025 attent op de mogelijkheden van de Connecting Europe Facility (CEF) die investeringen in majeure infrastructuur ontsluit. Op sociaal vlak biedt het Europees Sociaal Fonds kansen. We houden ook scherp in de gaten welke financiële kansen ontstaan uit de nationale inzet om de landelijke woningbouwopgave aan te pakken. 34| KADERNOTA 2025
Grensoverschrijdende samenwerking Binnen deze programmalijn richten we ons op het onderhouden en benutten van de grensoverschrijdende relaties met andere overheden en strategische partners om de programmadoelstellingen te verwezenlijken en goed nabuurschap te tonen.
Grensoverschrijdend netwerk In 2025 investeren we in ons netwerk over de grens en in de VNG en BZK om de positie van een gemeente aan de grens te duiden. We onderhouden de contacten met (buur)gemeenten in de euregio op zowel bestuurlijk, ambtelijk als politiek vlak. We verbreden het netwerk waar mogelijk.
Stedenband Krefeld In de samenwerking met Duitsland neemt Krefeld als partnerstad een bijzondere rol in. Op de vele activiteiten in 2024 in het kader van het 60-jarige partnerstedenjubileum borduren we in 2025 voort. Er ontstaan nieuwe contacten tussen sport- en cultuurverenigingen, inwoners en ondernemers die in 2025 tot nieuwe initiatieven kunnen leiden. Daarnaast geven we samen met Krefeld uitvoering aan het projectpartnerschap aan de Oekraïense stad Kropyvnytskyi.
Kaderstellend Duitslandbeleid en Euregio Door de gegroeide aandacht voor grensoverschrijdende samenwerking werken we op veel verschillende gebieden met Duitse partners samen. In 2025 willen we Duitslandbeleid opstellen om aan de samenwerking met Duitsland richting te geven en focus aan te brengen. We zoeken intensivering op wezenlijke thema’s die in de samenwerking aan de orde zijn en de gehele Euregio raken. De Venlose bijdrage aan de Euregio Rijn-Maas-Noord zetten we in 2025 voor. Dit doen we door een actieve rol in het bestuur van de euregio te vervullen en deel te nemen in alle commissies van de euregio. Venlo jaagt ontwikkelingen aan met nieuwe inhoudelijke bijdragen en (Interreg) projectvoorstellen.
35| KADERNOTA 2025
Programma 4 Welvarend Venlo Algemeen Welvarend Venlo zet in op het samen met partners realiseren van een optimale en duurzame economische ontwikkeling en multimodale bereikbaarheid als basis voor brede welvaart. De Economische Visie Venlo 2030 is daarvoor de koers. De regionale component van het programma blijft groot. Niet alleen brede welvaart, maar ook arbeidsmarkt, kennisinfrastructuur, economie, mobiliteit en strategische infrastructuur zijn regionale thema’s.
Kennisinfrastructuur en arbeidsmarkt Binnen deze programmalijn richten we ons op het versterken van de onderwijs- en kennisinfrastructuur en goede onderzoeksfaciliteiten inclusief een goed functionerende arbeidsmarkt. Daarbij is de facilitering van samenwerking tussen ondernemers, onderwijs, overheid en omgeving van groot belang.
Venlo Kennisstad De Brightlands Campus Greenport Venlo is het kristallisatiepunt van de publiek-private samenwerking tussen bedrijfsleven, onderwijs en onderzoek. Doel van deze samenwerking is een versterking van het bedrijfsleven en van de kennisinfrastructuur. Hierbij besteden we in 2025 opnieuw nadrukkelijk aandacht aan het aantrekken van start ups, ‘scale ups’ en studenten. Studentenhuisvesting is daarbij een belangrijke randvoorwaarde. In 2025 pakken we samen met onze partners door bij de realisatie van kwantitatief en kwalitatief voldoende huisvesting voor studenten. In 2024 werken we een brede (regionale) strategie onderwijs uit. Deze willen we in 2025 en volgende jaren uitvoeren. Dat geldt ook voor de subsidieregeling (2024-2026) die gericht is op de versterking van het MBO, HBO en WO-onderwijs. De komende jaren worden maatwerkafspraken gemaakt met de MBO-, HBO- en WO-instellingen die qua inhoud en omvang passen bij hun ontwikkeling en opgaven. In 2025 wordt met Fontys concreet invulling gegeven aan de in 2023 aangegane intentieovereenkomst over de doorontwikkeling van hun Sticky Campus in Venlo. Vanaf 2025 wordt nadrukkelijk ingezet op de doorontwikkeling van de UM op de Brightlands Campus. Daartoe gaan we een meerjarige samenwerking aan.
Verder wordt in 2025 met Gilde verkend welke kansen samenwerkingsafspraken bieden om ook in de toekomst passend MBO-onderwijs in Venlo toekomstig te verzorgen. Een stevige positionering van de Brightlands Campus Greenport Venlo in Limburg is van belang evenals een verdere samenwerking tussen de vier Campussen in Limburg. In Den Haag speelt de discussie over het al dan niet beperken van internationale studenten in het Nederlandse Hoger Onderwijs. In de nieuwe wet die dit moet reguleren lijkt onder een aantal voorwaarden maatwerk voor grensregio’s, krimpregio’s en tekort sectoren mogelijk te worden. Vanuit Limburg voeren we een gezamenlijke lobby vanuit onderwijs, overheid en bedrijfsleven hiervoor.
36| KADERNOTA 2025
Werken in Venlo Op basis van het uitvoeringsprogramma ‘Werken in Venlo’ gaan we inzetten op een digitale matchingsapplicatie. Hier wordt op basis van talenten, competenties en vaardigheden een match gemaakt tussen vraag en aanbod. Het jaar 2025 staat in het teken van samenwerking en verbreding met werkgevers en kennisinstellingen om te komen tot breed draagvlak. Samen met werkgevers (verenigingen), MBO-instellingen en het Leerwerkloket Noord Limburg zetten we in op het versterken van Leven Lang Ontwikkelen. De pilot om jongeren kennis te laten maken met bedrijven, beroepsbeeld en beroepsonderwijs in de regio wordt omgezet in een programma. Specifiek gaat het om de doelgroep jongeren in het VO en MBO. Het project 'Verhogen van de instroom van leerlingen Voortgezet Onderwijs' naar het regionale beroepsonderwijs krijgt een vervolg. Via de landelijke aanpak Incidentele middelen leerlingenkrimp (IML) werkt OGVO aan een Venloos plan van aanpak om te anticiperen op de leerlingenkrimp en veranderende eisen vanuit maatschappelijk en economisch perspectief.
Crossroads Limburg Crossroads Limburg (CRL) heeft zich in de afgelopen jaren ontwikkeld tot een volwaardige triple helix organisatie. In de huidige Regio Deal is het bestaan van de triple helix nadrukkelijk als voorwaarde opgenomen. Ook in andere regio’s in het land worden deze samenwerkingsverbanden benut op de regionale economie te stimuleren. CRL zet zich in om een bijdrage te leveren aan de gezondste regio en een aantrekkelijke leefomgeving voor onze partners. Dat doet zij door het gezamenlijk (laten) ontwikkelen van economische programma’s en het bijeen brengen van initiatieven. Daarnaast speelt CRL nadrukkelijk een verbindende rol tussen de ondernemers, kennisinstellingen en overheidspartijen. CRL werkt aan de ontwikkeling van een nieuw meerjarenprogramma vanaf 2025. Dit programma vormt ook de basis voor een financiële bijdrage van de gemeenten in Noord-Limburg in de komende jaren.
9-sporen aanpak Internationale werknemers In 2025 ligt de focus op shortstay huisvesting, invoering Wet goed verhuurderschap/ Verhuurdersvergunning, de aanpak op dakloze (ex)arbeidsmigranten, het toezicht en handhaving van illegale bewoning en een brede aanpak ondermijnende criminaliteit. Doel is meer aan de voorkant van het vraagstuk en de onderliggende problemen te komen en meer grip en regie te hebben op de totale keten. Bij sommige zaken staan we daar direct voor aan de lat, bij andere zoeken we nadrukkelijker de samenwerking op met partners. We geven prioriteit aan de doelstelling om de 3.000 extra bedden te realiseren en omarmen goede huisvestingsinitiatieven. Het beleidskader internationale werkers is geëvalueerd. Op basis van de aanbevelingen bereiden we een aangepast beleidskader voor dat we aan de raad voorleggen met daarin mogelijkheden om short stay op bepaalde bedrijventerreinen te verruimen in duur. Goede informatievoorziening naar de doelgroep is nodig om kwetsbaarheid en misstanden in onze stad te voorkomen. Regionaal wordt een Outreachtend team opgezet om uitvallers perspectief te bieden en misstanden te voorkomen. Via de sporen participatie en arbeidsmarkt is er aandacht voor het benutten van talenten in combinatie met taal en sociale integratie. 37| KADERNOTA 2025
Economie Binnen deze programmalijn richten wij ons op het versterken van de (cross-overs tussen de) sectoren agrofood, maakindustrie, logistiek, vrijetijdseconomie en zorg.
Uitvoeringsprogramma Economische Visie In de Economische Visie Venlo 2030 staan diverse ambities en richtinggevende keuzen de vier uitgangspunten: kennis, ruimte, transities en positie. Deze visie is tactisch-strategisch van aard, waarbij economische ontwikkeling in balans met maatschappelijke effecten zijn, gericht op een brede welvaartsontwikkeling. Om de inhoud van de visie te concretiseren wordt een Uitvoeringsprogramma Economische Visie opgesteld. De toepasbare acties uit dit uitvoeringsprogramma worden met partners (waaronder bedrijfsleven en onderwijs) uitgewerkt in daadwerkelijke projecten. Daarbij leggen we accenten op het verbinden van de intermediaire rol van samenwerkingspartijen, herstructureren van werklocaties, doorontwikkelen (crossovers) speerpuntsectoren, kaderstellen ruimtelijke ontwikkelingen en versterken gebiedsontwikkelende rol samenwerkingspartijen. 2025 staat in het teken van de gezamenlijke uitvoering van projecten met strategische partners.
Werklocaties Om een goed ondernemersklimaat op de werklocaties te bewerkstelligen zetten we in op verduurzaming en duurzaam ruimtegebruik met oog voor de maatschappelijke meerwaarde. Dit vraagt een kwaliteitsimpuls. Concreet zetten we in 2025 in op gerichte uitgifte van de nog schaarse vrije kavels op bestaande werklocaties, herstructurering en verduurzaming van bestaande werklocaties en de ontwikkeling van een nieuwe werklocatie voor MKB-bedrijven. De herstructurering ligt voor het overgrote deel bij private partijen. Hierbij nemen we als gemeente Venlo een passende rol, om zo de herstructurering van Keulse Barrière, Venlo Trade Port (specifiek Voltastraat en zuidoever industriehaven) en Windhond te bewerkstelligen. De ontwikkeling van nieuwe werklocaties verkennen we nader. We nemen hierbij een actieve rol, mogelijk ook in regionaal verband.
Netcongestie staat ook in 2025 de verduurzaming van bedrijven en daarmee van werklocaties, in de weg. Bedrijven krijgen niet de aansluiting die nodig is om hun processen te elektrificeren en/of een overschot van duurzaam opgewekte elektriciteit terug te leveren. Dit leidt er toe dat ondernemers nadenken over de mogelijkheden van local energy hubs. In het Realisatiepact Knooppunt Venlo 2030 (in 2023 vastgesteld in het BO-MIRT) is voor de periode 2024-2027 een onderzoek naar de locaties en (rand)voorwaarden voor de uitrol van clean energy hubs als onderdeel van een local energy hub opgenomen. In 2025 besteden we hier samen met de strategische partners actief aandacht aan.
Vrijetijdseconomie De sector heeft volledig herstel laten zien na Corona en kijkt vooruit om opnieuw de toeristische koers te bepalen. Samen met de sector ontwikkelen we nieuw lokaal beleid vrijetijdseconomie. We zoeken hierbij aansluiting bij de Economische Visie Venlo 2030 en het Actieprogramma Vrijetijdseconomie Noord-Limburg. Belangrijk accent vanaf 2025 is de verschuiving van focus op direct economische effecten (bestedingen, werkgelegenheid) naar ook een bredere betekenis voor de stad en regio 38| KADERNOTA 2025
Noord-Limburg en haar inwoners. Vrijetijdseconomie is onderdeel van de brede welvaart. Het draagt daarnaast bij aan een aantrekkelijke gemeente en regio (quality of life). Het nieuw lokaal beleid nemen we in 2025 in uitvoering. Als onderdeel daarvan zetten we onverminderd in op succesvolle projecten (onder andere doorontwikkeling Steyl) en investeren we in nieuwe kansen zoals waterrecreatie (vanuit de regionale kansenkaart Maasrecreatie). Toeristische marketing krijgt invulling binnen de kaders van Citybranding.
Structuurversterkende projecten In 2025 zetten we primair in op de grote ruimtelijke projecten die zijn opgenomen in de Economische Visie Venlo 2030, zoals de gebiedsontwikkeling Venlo-Noord, op de ruimtelijk-economische ontwikkeling van Greenport Venlo, gebiedsontwikkelingen Veilingterrein en Kazerneterrein en ontwikkelingen in de Venlose binnenstad. Voor wat betreft de gebiedsontwikkeling Venlo-Noord staat 2025 in het teken van het afronden van de grondtransacties, het starten met de gebiedsontwikkeling op de aangekochte gronden en het starten met de aanleg van het zogenaamde slingertracé.
Mobiliteit Binnen deze programmalijn richten we ons op het (inter)nationaal en regionaal aantrekkelijk houden van Venlo door samen te werken met strategische partners aan het verbeteren van de ruimtelijkeconomische bereikbaarheid en het realiseren van een aantrekkelijk mobiliteitssysteem.
Trendsportal De projecten van Trendsportal worden in 2025 in regionale samenwerking uitgevoerd. Ze dragen bij aan de Venlose mobiliteitsdoelstellingen zoals het verminderen van het aantal ongevallen en het terugdringen van de CO2. Voorbeelden zijn duurzaam deelvervoer en uitvoering Strategisch Plan Verkeersveiligheid. Voor 2025 en verdere is borging en de continuering van projecten noodzakelijk.
Toekomstbestendige haven In 2025 gaan we verder op de reeds ingeslagen koers. De aandacht gaat daarbij de komende jaren primair uit naar de economisch-functionele invulling van de noordoever. Randvoorwaarde voor de deze ontwikkeling is de verplaatsing van de jachthaven. Gezien de omvang van de opgaven wordt ook in 2025 volop ingezet op agendering van dit majeure project in de MIRT-programma’s Goederenvervoercorridors en Integraal RivierManagement. De verplaatsing van de jachthaven is als opgave opgenomen in het hoogwater project Vierwaarden. Verplaatsing van de jachthaven naar de zoeklocatie Océ-Weerd biedt tegelijkertijd kansen voor de gebiedsontwikkeling Venlo-Noord. Waar mogelijk bezien we additionele financiering o.a. Europa en het Rijk. De ontwikkeling van de Noordoever wordt actief gekoppeld aan de herstructurering van de zuidoever. Op de zuidoever zetten we in op verduurzaming en economische structuurversterking door herstructurering van het bestaande bedrijventerrein.
39| KADERNOTA 2025
Via het project Versnellingsaanpak (natte) bedrijventerreinen, dat is opgenomen in het Realisatiepact Knooppunt Venlo 2030 dat op 9 november 2023 is vastgesteld tijdens het BO MIRT Goederenvervoercorridor, worden ook Rijk en provincie hierbij actief betrokken. Vanuit het Europese project PIONEERS gaat extra aandacht uit naar de verduurzaming van het hele havengebied. In 2024 is het Green Port Master Plan Pioneers met Roadmap in overleg met relevante stakeholders verder uitgewerkt. Onderzocht is welke Pioneers-demo-projecten in Venlo geïmplementeerd kunnen worden. Het GPMPP met een roadmap voor verduurzaming van de industriehaven van Venlo wordt in 2025 opgeleverd. Doel is een klimaat neutrale en een concurrerende haven ultimo 2050.
Toekomstbestendig emplacement / spoorzone ProRail heeft de Integrale Studie van het emplacement Venlo opgeleverd. Deze laat het landelijk belang van een toekomstbestendig spoor in Venlo zien. Door het ontbreken van structureel geld heeft het ministerie van IenW het vervolg onlangs stopgezet. Voor Venlo is het nu van belang de resultaten van de Studie te verknopen aan de Venlose Ontwikkelingsstrategie. Gefaseerd en gedeeltelijk afschalen van het emplacement levert extra ontwikkelingsruimte op voor de stedelijke opgaven in de spoorzone. De Spoorvisie Venlo 2030 blijft uitgangspunt voor de doorontwikkeling van Venlo tot een (inter)nationaal spoorknooppunt voor personen- en goederenvervoer. Hierbij is nadrukkelijk oog is voor de leefbaarheid op en rond het spoor. Vanwege deze opgave is in het Realisatiepact Knooppunt Venlo 2030 het project Optimaliseren as Gekkengraaf-Blerick-Venlo opgenomen. In 2025 blijven we ook inzetten op het vergroten van de veiligheid op en rond het spooremplacement. We gaan voor een goede ruimtelijke inpassing met minimale hinder voor inwoners, ondernemers, landschap, natuur en milieu. Wij zetten daarbij ook in op (boven)regionale en zelfs (inter)nationale samenwerking en lobby.
Delta Rhine Corridor De ontwikkelingen van de DRC blijven achter bij de planning die het Rijk in 2023 presenteerde. Dit komt onder andere door complexe onderhandelingen en onduidelijkheden over de definitieve samenstelling van het consortium enerzijds en de definitieve samenstelling, bundeling, routes en fasering van de buisleidingen en (eventueel) kabels anderzijds. De inzet van Venlo blijft komende periode gericht op de realisatie van een aansluiting op de buisleiding voor waterstof en eventueel op de buisleiding voor CO2 en stroomkabels voor de verduurzaming van onze regionale economie.
40| KADERNOTA 2025
Programma 5 Centrumstad Venlo Algemeen De ambitie met het programma Centrumstad Venlo is de ontwikkeling van Venlo tot het bestuurlijk, cultureel en economisch kloppend hart van de regio. Kenmerkend voor het programma Venlo Centrumstad zijn het meerjarige karakter én de complexiteit en dynamiek van de opgaven. Met name in de gebiedsontwikkelingen komen een aantal ambities en doelstellingen van de andere programma’s samen. Denk hierbij aan wonen, erfgoed, openbare ruimte, mobiliteit, onderwijs en economie. De komende jaren gaan we verder op de ingezette lijn. We bouwen verder binnen onze gebiedsontwikkelingen en (bouw-)projecten, zoals het Veilingterrein, Kazernekwartier, Maaswaard en het Stadhuis. Het centrumplan van Blerick is volop in uitvoering; in het centrum van Tegelen en de Binnenstad zetten we, samen met onze partners, de opgaven van herpositionering, hergebruik en vergroenen van de openbare ruimte, op basis van de eerder vastgestelde plannen onverminderd voort.
De basis sterk houden Venlo biedt de regio het stedelijk centrum voor burger, ondernemer en bezoeker een basisaanbod van voorzieningen, faciliteiten en uitstraling op het gebied van stedelijk wonen, werken en leven. In de strategische visie 2040 wil Venlo een stad worden van meer economische bloei, met plek voor hoger opgeleiden en aantrekkelijk voor studenten. Zonder cultuur zijn deze doelen niet te bereiken. Steeds meer culturele projecten zorgen ervoor dat onze inwoners actiever kunnen deelnemen aan de maatschappij, met nadruk op mentale gezondheid, cultuureducatie en ontplooiing. Vanuit het cultuurbeleid en het GALA-akkoord worden deze projecten blijvend gestimuleerd. Voor 2025 worden nieuwe vierjarenafspraken gemaakt met de basisinstellingen Bibliotheek, Maaspoort, CO en Museum van Bommel van Dam. De resultaten van het Rekenkameronderzoek naar de effecten van de subsidies in de culturele sector worden hierbij betrokken. De herhuisvesting van de bibliotheek krijgt verdere uitwerking en, in het verlengde van het onderzoek naar de positie van de meerjarenvoorzieningen, wordt verkend hoe de functie van het filmtheater het best gehuisvest kan worden. We doen nader onderzoek naar de positionering van de categorie “overige voorzieningen”.
Vanaf 2025 willen wij ook inzichtelijk hebben hoe deze bijdragen aan het gemeentelijk beleid en of er een andere vorm van subsidiëring nodig is. In vervolg op de evaluatie van de herijking van het subsidiestelsel gaan we met amateurkunstensector in gesprek om te komen tot de visie amateurkunsten, zoals door u gewenst in de cultuurvisie. In 2026/2027 staat nieuwe wetgeving met betrekking tot het omroepstelsel gepland. Samen met Omroep Venlo bereiden we ons daarop voor. Naast Urban zorgen tal van andere culturele activiteiten en evenementen voor levendigheid in onze stad en geven ze invulling aan de intenties van de cultuurvisie. In 2024 is voor deze initiatieven eenmalig budget beschikbaar gesteld. Voor de nieuwe meerjarenbegroting willen we structurele voorstellen doen die het mogelijk maken de groei die we in deze activiteiten zien te stimuleren. Culturele voorzieningen zijn essentieel voor de doorontwikkeling van Steyl. We willen met het Missiemuseum een duurzame relatie aan gaan, mogelijk als onderdeel van een uitgewerkte museumvisie. 41| KADERNOTA 2025
Verbreden en robuust maken Venlo bouwt aan een stabiel en robuust draagvlak voor het stedelijk wonen, werken en leven door te stimuleren wat ons sterker maakt en te voorkomen wat ons verzwakt. Op korte termijn worden de laatste ontwikkelvelden in Q4 en Maaswaard voltooid. Hierin voert stedelijk wonen de boventoon. Als sluitstuk van de herontwikkeling van Q4 moet de openbare ruimte van de Maaskade opnieuw worden ingericht tot een hoogwaardige openbare ruimte. In de eerste helft van 2024 onderzoeken we samen met Waterschap Limburg de haalbaarheid van een versnelde (combineerde) aanleg van een nieuwe waterkering bij ‘t Bat (ter vervanging van de huidige afgekeurde kering) met de definitieve inrichting van openbare ruimte Maaskade in de periode 2026 – 2028. Fase 1 van de ontwikkeling van het Kazernekwartier vordert gestaag. Naar verwachting kan de bouw van de eerste woningen in 2024 starten. De aanhoudende vraag en druk op de woningmarkt vragen om de versnellingsopgave voor het stedelijk wonen voortvarend verder in te vullen. Fase 2 van het Kazernekwartier levert hier een belangrijke bijdrage aan. Daarnaast wordt gekeken naar een combinatie van wonen en werken en cultureel-maatschappelijke voorzieningen die zorgen voor een dynamisch stedelijk gebied. Versterking van bestaande verbindingen en creëren van verbindingen tussen beide stadsdelen wordt onderzocht.
De start van de bouwontwikkeling van het Veilingterrein is voorzien in 2025/2026. De herontwikkeling van dit voormalig Veilingterrein tot een nieuwe stadswijk, opgebouwd rondom het thema positieve gezondheid/positive living, moet dienen als vliegwiel voor een hele herontwikkeling van het Middengebied. Voor dit Middengebied komt komend jaar een gebiedsvisie. Daarnaast brengen onderzoeken in het kader van de gebiedsontwikkeling Veilingterrein en deze van de Gebiedsvisie de impact op de omliggende infrastructuur (waaronder de Tegelseweg) in beeld.
Verdiepen en onderscheiden Venlo zet in op een onderscheidend profiel van het stedelijk centrum in de regio en daarbuiten om de aantrekkingskracht van Venlo te versterken op bewoners, ondernemers en bezoekers. De Ontwikkelingsstrategie Venlo 2040 die en voorbereiding is, geeft duidelijk richting aan het programma Centrumstad. In het centraal stedelijk gebied is opvallend veel ruimte voor transformatie en ontwikkeling. Met name in de nabijheid van de drie stations en juist ook de omgevingen waar een problematiek van leefbaarheid, veiligheid, milieu en klimaatadaptatie aan de orde is. Openbaar vervoersknooppunten, zoals stationsomgevingen hebben prioriteit in de voorkeursvolgorde van verstedelijking (NOVI). In de ontwikkelstrategie wordt, volgens de principes van de NOVI, voor de midden- en lange termijn geopteerd voor intensivering van de stationsomgevingen ten gunste van uitbreiding aan de randen van het stedelijk gebied. Er is al een belangrijke basis gelegd met de ontwikkeling van het Kazernekwartier in de buurt van het station Blerick en in Venlo met de ontwikkeling van het Middengebied/Veilingterrein. Maar vooral ook de directe omgeving van Station Venlo in samenhang met de zuidrand binnenstad. In de zuidrand van de binnenstad zijn de afgelopen jaren al flinke stappen gezet om te komen tot een hoogwaardig educatief en cultureel cluster.
Nu wordt de stap gezet om in de gehele zone 'van Maas tot station' of beter gezegd van ‘van station tot station’, te komen tot een nieuw en toekomstbestendige perspectief voor dit deel van het stedelijk 42| KADERNOTA 2025
centrum. Er is een aantal ontwikkelingen te onderscheiden die vragen om een nieuw handelingsperspectief, waaronder de herontwikkeling van het Flujasplein, met de mogelijk positionering van een nieuwe en moderne bibliotheek in combinatie met aanvullende publieke en/of maatschappelijke voorzieningen, maar ook het hergebruik en/of herontwikkeling van de twee vrijkomende vleugels van het voormalige postkantoor aan de Deken van Oppensingel en de Nassaustraat. Om de kwaliteit die de binnenstad te borgen en te versterken wordt medio 2024 de Integrale Kwaliteitsvisie Binnenstad Venlo (IKBV) gepresenteerd. Het integrale karakter van de kwaliteitsvisie gaat over de gebouwde omgeving en de openbare ruimte. Op basis van dit plan kunnen verschillende ontwikkelingen in de binnenstad verder worden opgepakt en geïntensiveerd. Bijvoorbeeld het vergroenen van binnenplaatsen, aanpak van panden die kwalitatief onvoldoende zijn, vooral als het waardevol erfgoed betreft, en de verdere uitrol van het duurzame ‘lichtsnoer’. In de kadernota en begroting 2024 is al uitgebreid aandacht besteed aan de doorontwikkeling van het Kloosterdorp Steyl. Dit proces komt in een nieuwe fase. We werken samen met Stichting BOEi aan een ontwikkelperspectief. Naar verwachting kan dat in 2024 worden vastgesteld. Het ontwikkelperspectief kan leiden tot uitvoeringsvoorstellen in de komende jaren.
Enkele uitvoeringsplannen kunnen wellicht versneld worden uitgevoerd, in verband met het 150-jarig bestaan van de SVD (Orde van de Missiepaters) in 2025. Kunst in de openbare ruimte leent zich bij uitstek voor het zichtbaar en beleefbaar maken van erfgoed. Vooral bij erfgoedobjecten die lastig aan een concrete gebruiksfunctie zijn te koppelen kan kunst een betekenisvolle bijdrage leveren. Erfgoed vertelt het verhaal van Venlo. Kunst kan daarbij als communicatietool worden ingezet. We gaan in 2025 deze strategie verder vormgeven en onderzoeken welke erfgoedobjecten met kunst voor het voetlicht kunnen worden gebracht. In 2023 is het nieuwe evenementenbeleid vastgesteld. Bij de implementatie van het evenementenbeleid constateren we dat er evenementen zijn die een belangrijke bijdrage leveren aan een gevarieerd aanbod in onze stad, maar die beter geborgd dienen te worden. Het gaat onder andere om culturele activiteiten en (volks)evenementen zoals het jaarlijkse Filmfestival, de Passiespelen en Kunstbende. Ze geven uitvoering aan de gemeentelijke beleidsdoelen, zoals opgenomen in de cultuurvisie en het evenementenbeleid , maar ook bredere doelstellingen ten aanzien van educatie en het tegengaan van eenzaamheid. We onderzoeken hoe we deze evenementen structureel kunnen verankeren. We leggen daarbij de link met de evaluatie van het herijkte subsidiestelsel.
Om de continuïteit van onze evenementen en daarbij de enorme inzet van vrijwilligers te borgen, zijn we medio 2024 gestart met een helpdesk voor evenementenorganisatoren. Hierbij ondersteunen we evenementenorganisatoren bij de uitvoering. Deze helpdesk willen we in 2025 en 2026 continueren. De fysieke ruimte om evenementen te organiseren wordt steeds schaarser. We constateren dat het centrum van Venlo zijn grens heeft bereikt. We willen de inrichting van een vaste, multifunctionele plek onderzoeken waarbij ook ruimte is voor evenementen.
43| KADERNOTA 2025
Programma 6 Circulaire en duurzame hoofdstad Algemeen In het Nationale Klimaatakkoord staan maatregelen om de uitstoot van CO2 te beperken. Deze aanpak richt zich op vijf pijlers; gebouwde omgeving, mobiliteit, industrie, landbouw en elektriciteit. Het is duidelijk dat we als gemeente een belangrijke rol vervullen in de uitvoering van deze Rijksambities. Binnen Venlo is de opgave verankerd in het programma Circulaire en duurzame hoofdstad met de programmalijnen: Energietransitie, Klimaatadaptatie en Circulariteit. De hoofdopgave van het programma is om van Venlo een toekomstbestendige en gezondere gemeente te maken die kansen benut in de energietransitie, klimaatadaptatie en circulariteit. Met de uitvoering in dit programma is er sprake van continue wisselwerking in de realisatie van de doelen van de andere raadsprogramma’s. De afgelopen jaren hebben we veel projecten uitgevoerd om de energietransitie in de gebouwde omgeving te versnellen. Bijvoorbeeld het project met ontzorging voor de aanschaf van zonnepanelen, diverse isolatieprojecten en een warmtepompregeling voor woningeigenaren. We zoeken voortdurend naar een betrouwbaar en betaalbaar aanbod voor bewoners in verschillende fasen van hun verduurzamingsproces. Dit blijven we doen. Ook gaan we verder met het verduurzamen van ons maatschappelijk vastgoed en realisatie van het warmtenet in Hagerhof-Oost.
De afgelopen jaren zijn de beleidsmatige kaders ontwikkeld voor de twee programmalijnen Energietransitie en Klimaatadaptatie. Hoewel deze kaders continu worden herijkt en doorontwikkeld, ligt de focus voor deze programmalijnen nu vooral op uitvoering. Voor de programmalijn Circulariteit ligt dat anders. In 2023 is het grondstoffenplan vastgesteld en zijn we gestart met de beleidsontwikkeling voor Nieuwe grondstoffen. Hierbij concentreren we ons op essentiële hoofdlijnen zoals circulair bouwen (inclusief ontwerp en slopen), circulair inkopen binnen onze eigen organisatie en het creëren van bewustwording bij onze inwoners en partners. Met de regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE) vanuit het Rijk hebben we de capaciteit op orde gebracht. Dit is dan ook het juiste moment om vanuit die fase van pilots en pionieren meer te gaan sturen op continuïteit en een structureel karakter te geven aan onze inspanningen. We gaan aan de slag met een nieuw uitvoeringsprogramma Duurzaamheid en Circulariteit. Daarin schenken we ook uitgebreid aandacht aan de meetbaarheid van het programma, op basis van de uitgangspunten vanuit het 213a onderzoek. Dit is niet eenvoudig omdat resultaten (zoals CO2reductie in de gemeente) niet altijd direct te koppelen zijn aan de maatregelen die we lokaal nemen.
We passen onze indicatoren waar nodig aan om de voortgang van onze duurzame en circulaire initiatieven te kunnen monitoren. Denk bijvoorbeeld aan indicatoren zoals het aantal geïnstalleerde zonnepanelen, de vermindering van CO2-uitstoot, het percentage gebouwen met energielabel A, maar bijvoorbeeld ook de gevolgen daarvan op de woonlasten.
Energietransitie Het doel van de programmalijn Energietransitie blijft gericht op het waarborgen van leveringszekerheid van energie (elektriciteit en warmte) met schone en lokale bronnen. Dat doen we 44| KADERNOTA 2025
o.a. door intensief samen te werken aan de Regionale Energie Strategie Noord- en Midden Limburg. Eén van de grootste uitdagingen voor de gemeente blijft het verduurzamen van de gebouwde omgeving. We blijven onze aanpak bijsturen op basis van ervaringen die momenteel worden opgedaan, zoals in lopende projecten zoals de komst van een warmtenet in Hagerhof en omgeving. Ook met onze stadsbrede aanpak met gemeentelijke regelingen voor woningeigenaren bieden we structurele ondersteuning om te verduurzamen. Hierbij streven we naar verdere vermindering van CO2-uitstoot en zetten we kostenbesparing centraal. Het doel is een volledig aardgasvrije woningvoorraad. In de regio spelen we als samenwerkingspartner een belangrijke rol in het vergroten van de slagkracht en capaciteit om gezamenlijk toe te werken naar meer kennisdeling, gezamenlijke positionering richting landelijke (infrastructurele) ontwikkelingen zoals de Delta Rhine Corridor. Het afgelopen jaar heeft u besloten tot de aanbesteding van een warmtebedrijf voor het warmtenet in Hagerhof en omgeving. U besloot dat dit warmtebedrijf binnen 10 jaar voor minimaal 51% in publiek eigendom moet overgaan. De nieuwe warmtewet (Wcw), die vermoedelijk vanaf 2025 in werking treedt, schrijft dit publieke eigendom voor bij warmtenetten met meer dan 1500 aansluitingen.
Deze kansen en risico's voor de gemeente worden de komende periode vanuit het project nader verkend. Slechts een klein deel van de opgave is te realiseren met een warmtenet zoals in Hagerhof en omgeving; naar verwachting 15% van de woningvoorraad. Echter, in de meeste buurten in onze gemeente is een goed geïsoleerde woning met een warmtepomp het meest geschikt. Deze individuele oplossingen vragen om andere sturing dan collectieve oplossingen. We starten daarom met een verkenning naar de mogelijkheden om als gemeente nog beter te sturen op de energietransitie. Bijvoorbeeld met een gemeentelijk energiebedrijf op basis van een aantal kernwaarden voor toekomstig energiebeleid die de raad vorig jaar heeft vastgesteld. Netcongestie is een actueel en enorm probleem, waarbij netbeheerders, gemeentes, ontwikkelaars en gebruikers met grote uitdagingen te maken krijgen. In veel gevallen is geen of maar een beperkte aansluiting mogelijk op het elektriciteitsnet. Daarom starten we met een verkenning naar welke energieconcepten en oplossingen er zijn om netcongestie bij deze ontwikkelingen te voorkomen of de gevolgen daarvan te beperken. Zodoende kunnen we voor de toekomst nog beter uitgangspunten en handvatten meegeven aan initiatiefnemers voor vergelijkbare woonlocaties. In 2023 is een motie aangenomen om zonnepanelen op landbouwgrond per definitie niet meer toe te staan.
Ook de landelijke kaders voor grondgebonden energieopwek hebben invloed op de mogelijkheden voor nieuwe projecten. Met het opstellen van een herijkt beleidskader Nieuwe energie brengen we bestaande en nieuwe mogelijkheden in kaart. Daarnaast nemen we in het nieuwe beleidskader de balans tussen vraag en aanbod van energie actief mee. Het gaat immers al lang niet meer over de eenzijdige doelstelling van zoveel mogelijk energieopwek. We richten ons ook op initiatieven met opslag en onderlinge uitwisseling van energie, zoals batterijen en bekijken onder welke omstandigheden deze initiatieven bijdragen aan een oplossing. We intensiveren onze inspanningen om bedrijventerreinen te verduurzamen, waarbij we de samenwerking blijven zoeken met de Stichting Duurzame Bedrijventerreinen en daarmee het bedrijfsleven. We leveren hiervoor actieve ondersteuning, met een focus op het stimuleren van lokale energiehubs en de rol van de gemeente in het borgen van samenhang tussen programma’s. In dit 45| KADERNOTA 2025
geval bijvoorbeeld op het gebied van economie. De focus ligt op samenwerking tussen bedrijven, gezamenlijke investeringen in duurzame energiebronnen en het creëren van een veerkrachtig energienetwerk. Bij de verduurzaming van ons maatschappelijk vastgoed stuiten we op technische uitdagingen en de problemen rondom netcongestie. We onderzoeken isolatiemogelijkheden, geschiktheid voor zonnepanelen en elektriciteitsnetwerkcapaciteit. Ook slimme oplossingen en nieuwe technieken zoals buurtbatterijen en waterstofpanelen verkennen we daarbij. Korte termijn oplossingen, zoals aanbrengen van ledverlichting en het plaatsen van zonnepanelen op kleinere gebouwen, worden versneld opgepakt. Voor ieder gebouw blijft maatwerk noodzakelijk.
Klimaatadaptatie Door klimaatverandering hebben we te maken met extremer weer. In de dynamische context van klimaatverandering staan we voor een urgente opgave: het aanpassen van onze leefomgeving aan de toenemende extremen in het weer. Venlo, als veerkrachtige gemeente, erkent deze realiteit en zet zich in voor het thema klimaatadaptatie. Dit betekent niet alleen de noodzaak voor het anticiperen op de gevolgen van klimaatverandering, maar ook het proactief creëren van een robuuste en duurzame leefomgeving. Er is nu verdere actie nodig om Venlo voor te bereiden en aan te passen op meer hitte, droogte, wateroverlast door hevige regenbuien en kans op overstromingen. Zo blijft het prettig en aangenaam in onze straten, in de huizen, bedrijven en parken. De klimaatopgave is een complexe en meerjarige opgave. Klimaatdata geven ons inzicht om gericht te werk te gaan. We zijn beter in staat zijn de juiste prioriteiten te leggen waar de impact mogelijk het grootst gaat zijn. In 2019 heeft de klimaatstresstest plaatsgevonden. In 2025 volgt de volgende klimaatstresstest. Hieruit worden veranderingen inzichtelijk, waarbij de eerste impact van onze doelen zichtbaar is geworden.
Ook voor de programmalijn klimaatadaptatie geldt dat we de kaders en werkwijzen hebben gesteld, en nu de focus leggen op de uitvoering; we verbinden klimaatadaptatie steeds verder met de thema’s van energietransitie en circulariteit. Klimaatadaptieve maatregelen in bouw- en inrichtingsprojecten nemen we standaard mee. We richten ons op groene, gezonde wijken en buurten. Dit betekent samenwerken met inwoners, ondernemers, partijen en initiatiefnemers in Venlo en in de regio. Uit de Groene Stad Challenge blijkt dat er grote verschillen bestaan tussen stadsdelen en kernen ten aanzien van de verhouding groengrijs. Er ligt nog veel werk voor ons om de verhouding in evenwicht te brengen voor de stadsdelen en kernen binnen de gemeente. Er ligt voor zowel de inwoners, bedrijven als de openbare ruimte een enorme potentie in het verwijderen van zinloze verharding. Iedereen kan hiermee al snel zijn steentje bijdragen in de vorm van: het vergroenen van parkeervakken, het vergroenen van daken en tuinen, het aanplanten van nieuwe bomen, het omvormen van beplanting voor biodiversiteit, et cetera. Op kleine schaal wordt deze ‘ontstening’ al uitgevoerd. Dit moet echter een structureel onderdeel worden van ons denken en handelen om de schaalgrootte van de verstening waar we mee te maken hebben terug te kunnen brengen.
Naast bovenstaande gaan we in 2025 concreet aan de slag met het implementeren van de beleidsregel Klimaat, het implementeren beleidsregel Natuurinclusief bouwen, het continueren van
46| KADERNOTA 2025
de vergroeningsactie voor inwoners (ontstenen en vergroenen) en de continuering van de deelname in het project groenblauwe revolutie schoolpleinen.
Circulariteit De programmalijn circulariteit richt zich op de ontwikkeling van een circulaire economie. Deze wordt gekenmerkt door groei, zonder verlies, verspilling of belasting op de beschikbaarheid van grondstoffen. Het draagt bij aan het verlagen van milieu-impact van het gebruik van grondstoffen, het sluiten van kringlopen en behoud van waarde. De gemeente Venlo wil een rolmodel zijn als het gaat om het stimuleren en omarmen van circulariteit. Daarom willen we dit breder verankeren binnen onze eigen organisatie en inwoners en bedrijven faciliteren op dit gebied. Het grondstoffenplan richt zich voornamelijk op de optimale inzet van afval als grondstof. In 2025 richten we ons op de gebouwde omgeving waar circulair ontwerpen, bouw en slopen een belangrijke rol speelt. Met de opgedane kennis en ervaring van eerdere circulaire voorbeelden bouwen we verder. Circulair slopen – het zodanig slopen, ontmantelen, demonteren en remonteren dat de grondstoffen die vrijkomen in andere projecten weer (hoogwaardig) kunnen worden hergebruikt – vergt weer andere kennis. Daarbij is het ook van belang dat er ruimte is om materialen tijdelijk op te slaan in afwachting van hergebruik. Zonder dergelijke ruimte is het praktisch niet haalbaar voor uitvoeringsorganisaties om de verwerking van sloopmateriaal tot hergebruikmateriaal te organiseren.
Een buffermogelijkheid tussen het daadwerkelijke slopen en hergebruik is essentieel. Ook verstevigen we onze organisatie in het circulair denken. Daar waar het kan geven we als Venlo het goede voorbeeld en zetten we de toon. In bepaalde sectoren is onze gemeentelijke rol echter minder bepalend en zetten we in op inspireren. Het onderscheidend profiel van Venlo ten aanzien van circulair en gezond bouwen heeft inspirerend gewerkt voor andere ontwikkelaars in de gemeente én daarbuiten. Inmiddels heeft het Healthy Building Network zich ontwikkeld tot Healthy Building Movement (HBM) waarin Venlo leadpartner is. Dit doen we samen met onze Duitse partners, waardoor HBM tevens bijdraagt aan de verdere versterking van de grensoverschrijdende samenwerking. Binnen HBM wordt verdere bewustwording gecreëerd voor het thema ‘’gezonde gebouwen’’. Het draagt bij aan de daadwerkelijke toepasbaarheid in de praktijk. Voor Venlo specifiek zet het project in op een ‘’gezonde’’ renovatie/nieuwbouw van twee schoolgebouwen in onze gemeente. Naast het afronden van het nieuwe beleid betekent het bovenstaande de doorontwikkeling milieustraat en duurzaamheidspleinen, het verbreden van het duurzaamheidsloket en advies team Goede buren met circulariteit en het verbreden en bevorderen van de kennis van de organisatie en de stad.
47| KADERNOTA 2025
Bedrijfsvoering Algemeen Deze paragraaf gaat in op de kaders van de bedrijfsvoering die worden doorontwikkeld om bij te dragen aan de dienstverlening richting onze burgers en de maatschappij. Het doel is om voor alle aspecten van de bedrijfsvoering (personeel, organisatie, informatie, financiën, inkoop, juridische zaken, communicatie, administratie) binnen de gemeente Venlo de basis (organisatie, inrichting en beheer) door te ontwikkelen en aan te laten sluiten bij de inhoudelijke doelen.
Koersvast: Doorontwikkelen van onze wendbare bedrijfsvoering De uitdaging en stevige opgave voor de komende jaren is de ingezette ontwikkellijn vast te houden. Hiermee moet de bedrijfsvoering voldoende wendbaar blijven om binnen de steeds meer dynamische context van de gemeente de inhoudelijke programma's voldoende te kunnen faciliteren.
Programmalijnen Om de inhoudelijke programma's te faciliteren en de grootst mogelijke bijdrage te leveren richting onze inwoners zijn drie programmalijnen waarlangs we de doorontwikkeling van de bedrijfsvoering vormgeven. 1.
De programmalijn Digitale Transformatie heeft als doel het waarborgen van een solide digitale basis, het integreren van kwalitatieve data en digitalisering in beleidsvorming, uitvoering en verantwoording, en het innoveren van de organisatie met nieuwe technologieën waaronder AI op een verantwoorde manier.
2.
De programmalijn Doelmatigheid en Rechtmatigheid heeft als doel de organisatie zo te ondersteunen dat de inhoudelijke doelen doelmatig (efficiënt), doeltreffend (effectief) en rechtmatig (volgens wetgeving en (beleids)kaders organisatie) tot stand worden gebracht.
3.
De programmalijn Mens en Organisatie: heeft als doel om de ambtelijke organisatie te ontwikkelen zodat medewerkers hun werk binnen de vastgestelde kaders, professioneel, vitaal en betrokken uitvoeren en daarmee de vastgestelde doelen realiseren.
48| KADERNOTA 2025
Wendbare Bedrijfsvoering 2025 en verder Programmalijn Digitale transformatie Om de digitale transformatie vanaf 2025 te borgen houden we, naast de bestaande lijn vanuit de Digitale Agenda Gemeenten 2024, expliciet rekening met de volgende accenten: •
Om de risico's van AI-gebruik binnen de gemeente te beheersen ontwikkelen en beheren wij de kaders gericht op ethiek, wettelijke compliance en technische veiligheid. Het gaat om ethische codes, richtlijnen voor data-beheer, en 'AI Impact Assessments' voor het evalueren van risico's zoals privacy, beveiliging en bias. Daarnaast blijven we inzetten op scholing van medewerkers. Dit beleid verzekert een verantwoordelijke en transparante inzet van AI ten dienste van de gemeenschap.
•
De beveiliging van informatie is de afgelopen jaren, zowel digitaal als fysiek, naar een hoger niveau getild. Het borgen en verder versterken van informatiebeveiliging vraagt ook vanaf 2025 blijvende aandacht. Dit is in lijn met de VNG-resolutie ‘Digitale Veiligheid: een kerntaak van gemeenten’.
•
In het verlengde hiervan gaan we op het gebied van privacy verder met het implementeren van het door uw raad vastgestelde privacybeleid en de monitoring ervan via het monitorings- en verantwoordingsplan privacy.
•
Niet nieuw maar wel blijvend noodzakelijk is de verdere doorontwikkeling van het vakgebied informatiebeheer en archivering. Dit gebied vraagt om continue aandacht voor het realiseren van actieve openbaarmaking, transparantie en toegankelijkheid. We willen de vindbaarheid van data verbeteren in het belang van onze burgers en conform actuele wettelijke eisen. Denk hierbij aan integrale stappen die we ook in 2025 en verder moeten zetten om te voldoen aan de samenhangende wetgeving die relatie nieuw is op dit gebied. Voorbeelden zijn de Wet Open Overheid, de Wet Modernisering Elektronisch Bestuurlijk verkeer en de nieuwe Archiefwet.