Raadsessie op 9 sept - Bundel bezuinigingen vs 31 aug.pdf
Tekst van het document
Wat is het maatschappelijk effect? Het beeld van Velsen zal rommeliger zijn. Als vuil en zand niet via straatvegen wordt verwijderd, dan belandt dit in de straatkolken. Het schoonmaken van straatkolken is duurder dan straatvegen. Als straatkolken niet goed schoongehouden worden dan belandt het vuil en zand in de riolering. Vaak gaat het dan om infiltratieriolen die daardoor kunnen verstoppen en hun werking verliezen. Naast dat reiniging van hemelwaterriolering duur en slechts beperkt kunnen worden gereinigd, is het kapitaalvernietiging omdat de levensduur sterk wordt verkort. Hierdoor stijgt de rioolheffing. De goedkoopste vorm van reiniging is dus in de openbare ruimte. Minder plaatsingsmogelijkheden voor WsW-ers, doelgroepers en garantiebanen.
Welke besparing wordt gerealiseerd? We hebben een overeenkomst met HVC voor het reinigen van de verharding: rijbanen en voetgangersgebieden. HVC voert dat uit met prullenbakken, veegmachines en handmatige vegers. De afgesproken beeldkwaliteit is vastgelegd op niveau B. Wat we feitelijk meten aan kwaliteitsniveau is ruim voldoende niveau B. Meer dan 10% van de openbare ruimte is zelfs op niveau A en ongeveer 1% van de openbare ruimte is momenteel op niveau C. Toch scoort ‘rommel op straat’ jaarlijks hoog in de ergernissen top 5 bij bewoners. Bijna 30% van de meldingen in Velsen hebben betrekking vervuiling en dumpingen. Als het kwaliteitsniveau daalt naar C zal dat een forse stijging van de ergernis geven en naar verwachting een grote stijging van het aantal meldingen. Op dit moment geeft Velsen zo’n €800.000 uit aan reiniging door HVC en ruim €100.000 aan zwerfvuil opruimen via IJmond Werkt! De financiële kostenbesparing als we zakken van kwaliteitsniveau B naar C is 10%. De kosten van reiniging worden echter voor 25% toegerekend aan de afvalstoffenheffing en 50% aan rioolheffing. Een daling van €90.000 reinigingskosten leidt dus feitelijk slechts tot een daling (bezuiniging) van €22.500. De overige besparing leidt tot lagere afval en rioolheffing. 2021
Besparing
Pagina 31
2022
2023
2024
€ 22.500
€ 22.500
€ 22.500
IV 5. Verlagen kwaliteit strand
Wat houdt de maatregel in? Het verminderen van de kosten voor het schoonhouden en geschikt houden voor recreatie van het strand en het begaanbaar houden van de strandopgangen.
Wat is het maatschappelijk effect? Bij het terugschroeven van de budgetten zal dit leiden tot een meer vervuild strand en een minder geschikt strand voor recreatie en zal daardoor minder bezoekers trekken. Dat zal zorgen voor een verslechtering van de leefomgeving van het strand. Als het minder onderhouden wordt zullen mensen ook eerder geneigd zijn troep achter te laten. Dat draagt niet bij aan de duurzaamheid, ook omdat een deel ervan in de zee en in de duinen terecht zal komen. Daarmee wordt bovendien de blauwe vlag op het spel gezet, als we die tzt weer aan willen vragen (als de waterkwaliteit verbeterd is). Juist in deze 1,5 meter samenleving zijn mensen op zoek naar locaties om veilig te kunnen recreëren.. Met de brede stranden kan Velsen daar goed ruimte aan bieden, dat is van belang voor zowel de mentale als de fysieke gezondheid van de inwoners en bezoekers. Er is de laatste jaren juist extra geïnvesteerd in het aantrekkelijk maken van de stranden (strandopgangen, boardwalks, nieuwe banken, prullenbakken, verrekijkers etc). Als dat niet goed onderhouden wordt is dat kapitaalvernietiging.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Uitvoeringsovereenkomst derden en de in Kadernota toegekende budget voor board walk en ophalen afval. 2021 2022 2023 2024 Besparing uit kadernota € 90.000 € 90.000 € 90.000
Pagina 32
IV 6. Verminderen inzet advisering veiligheid en ondermijning
Wat houdt de maatregel in? Verminderen van de adviescapaciteit voor veiligheid met 0,5 fte. De zorg voor veiligheid, met name daar waar het de mogelijkheden van inwoners en ondernemers om zelf actie te ondernemen te boven gaat, betreft een primaire taak van de overheid. De burgemeester is verantwoordelijk voor de openbare orde en veiligheid, inclusief het voorkomen en bestrijden van ondermijnende en georganiseerde criminaliteit. Dit is wettelijk verankerd (Gemeentewet). Voor uitvoering van deze taak wordt de burgemeester geadviseerd door het team Bestuur & Veiligheid van het Domein Publiek & Bestuur. De advisering is veelomvattend; in aanvulling op zorg voor fysieke veiligheid (o.a. crisisbeheersing en rampenbestrijding, bestuurlijke aanpak criminaliteit, openbare ordeproblematiek, cybercrime) heeft dit in belangrijke mate ook betrekking op sociale veiligheid (o.a. jeugdoverlast, woonoverlast, multi-probleemgezinnen, GGZ-gerelateerde veiligheidsproblematiek, etc.). De noodzaak van de advisering is de afgelopen periode ook duidelijk gebleken. Zo vergt de inzet op het vlak van de crisisbeheersing in verband met de COVID19-crisis veel van de beschikbare adviescapaciteit. Kadernota Veilig in Velsen Op 1 maart 2019 heeft de gemeenteraad de Kadernota Veilig in Velsen vastgesteld en in 2021 een IVP 2021-2022, met een nadere uitwerking daarvan.
Hierin staan de lokale en actuele prioriteiten op het gebied van Openbare Orde en Veiligheid. Deze prioriteiten zijn een voortvloeisel uit landelijk en regionaal vastgestelde aandachtsgebieden. De aandachtspunten zijn: zorg en veiligheid, ondermijning, high impact crimes, veilige havens en cybercriminaliteit. Voor het jaar 2021 is in dit kader een nadere prioritering beoogd. De focus zal in dit jaar liggen op ‘handhaving’, ‘ondermijning’ en ‘jeugd’ (jeugdoverlast, jeugdcriminaliteit, drugsproblematiek jeugd).
Wat is het maatschappelijk effect? Verhoging van onveiligheidsgevoelens bij inwoners en ondernemers door verdergaande ernstige criminele inmenging in het sociaal-maatschappelijke verkeer en bedrijfsleven. Dit kan tevens leiden tot oneerlijke concurrentie en een toename van criminaliteit op het gebied van drugs, mensenhandel, afpersing, fraude etc. De verwevenheid tussen onder- en bovenwereld kan toenemen en het zicht op criminele fenomenen ernstig verminderen. In 2020 is er veel inzet gepleegd op de aanpak van ondermijning in Velsen, met de nodige resultaten. Zo werden gerichte integrale acties uitgevoerd in het havengebied en werd er een scan uitgevoerd op een risicobranche. Hierbij is intensief samenwerkt met zowel de operationele diensten als de private sector (BIZ). Wanneer er bezuinigd wordt op de aanpak van ondermijning, zal dit direct consequenties hebben voor lopende projecten en op de samenwerking met de ketenpartners en zal dit het vertrouwen van de ketenpartners (politie, KMar, OM, RIEC NH en anderen partners) in de gemeente als lokaal bevoegd gezag en regisseur sterk doen afnemen. Daarnaast zullen de acties die wij hebben uitgezet geen opvolging krijgen en is de gemeente op veel vlakken terug bij af. Dit kan resulteren in een achterstand die niet snel in te halen is.
De aanpak van de ondermijnende en georganiseerde criminaliteit is ingewikkeld en vergt juist een lange adem en een stevige, consistente lijn.
Pagina 33
Welke besparing wordt gerealiseerd? Het verlagen van de inzet van ondermijning met 0,5 fte. 2021
2022 € 50.000
Besparing
Pagina 34
2023 € 50.000
2024 € 50.000
IV 7. Versnellen verkoop of exploitatie kavels en panden
Wat houdt de maatregel in? Niet-maatschappelijk en strategisch vastgoed wordt versneld afgestoten. Er is nieuw vastgoedbeleid opgesteld en door de raad vastgelegd. Uit dit nieuwe vastgoedbeleid volgt een uitvoeringsagenda. Deze uitvoeringsagenda is leidend voor welk vastgoed afgestoten kan worden.
Wat is het maatschappelijk effect? De vastgoedportefeuille wordt kleiner en bestaat op den duur alleen nog uit panden/gronden die een maatschappelijk of strategisch doel dienen. Dit effect volgt überhaupt uit het vastgoedbeleid. De versnelling van het afstoten van het vastgoed, betekent dat het af te stoten vastgoed niet op het optimale tijdstip en condities wordt afgestoten. Als besloten wordt dat panden/gronden die een dergelijk doel niet dienen versneld en dus niet op het optimale tijdstip af te stoten, kan dat bv. onrust veroorzaken bij bewoners die een gemeentelijke woning huren en huurders van andere panden/gronden. Daarnaast kan de optimale koopsom niet worden behaald als het vastgoed niet op het optimale tijdstip en dus onder de optimale condities in de markt gezet wordt. Voor gebouwd vastgoed (niet-woningen zijnde) en gronden geldt dat hiervoor bij verkoop kaders opgesteld dienen te worden. Dit betreft het proces dat gelijk gesteld kan worden aan het realiseren van projecten. De gevolgen van de maatregel van het versnellen van projecten is onder punt C20 in kaart gebracht.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Er is sprake van eenmalige inkomsten. Er is geen sprake van een besparing. Op basis van het huidige vastgoedbeleid wordt het vastgoed verhuurd tegen een kostprijs dekkende huur dan wel een marktconforme huur. De kosten worden gedekt door de huuropbrengsten, dus in die zin zijn er geen besparingen. Het versnellen van de verkoop van vastgoed vraagt extra inzet van ambtelijke capaciteit. Daarnaast is de snelheid waarmee vastgoed daadwerkelijk wordt afgestoten afhankelijk van de opname door de markt. 2021
2022
Besparing
2023
PM
Pagina 35
2024
PM
PM
IV 8. Verminderen ondersteuning verenigingen met subsidies
Wat houdt de maatregel in? Stoppen of verlagen bijdrage aan verenigingen (cultuur en/of sport). Sportverenigingen kunnen geen subsidie meer aanvragen voor activiteiten op het gebied van stimulering en ondersteuning van: • jeugdsport • sportkader (coaches, trainers en bestuursleden) • gehandicaptensport • sportevenementen/toernooien • (school)sportactiviteiten en sportprojecten • sportactiviteiten voor specifieke doelgroepen (bijvoorbeeld 55+ sportgroepen)
Wat is het maatschappelijk effect? Sportverenigingen moeten meer inspanningen verrichten voor een sluitende begroting. De consequenties voor leden is naar verwachting een hogere lidmaatschapsbijdrage. Welke gevolgen dit heeft voor het aantal leden is niet bekend. Dit heeft een negatief effect op een verhoging van de sportdeelname en/of vergroting of verbetering van het bestaande sportaanbod in Velsen. Sportevenementen kunnen (mede) als doel hebben de tak van sport te promoten. En leveren een lagere bijdrage aan het versterken van het sportkader (bestuur) en vrijwilligers van sportverenigingen. Het stoppen of verlagen van een subsidie aan lokale amateurkunst verenigingen heeft tot gevolg dat er minder tot geen laagdrempelige mogelijkheden zijn voor inwoners om deel te nemen aan activiteiten rondom kunst en cultuur. Door hierop te bezuinigen bieden we inwoners minder mogelijkheden om hun talent te ontwikkelen. De bezuiniging op de kosten die gemaakt worden voor een optreden bij de Stadsschouwburg zullen direct effect hebben op de inkomsten van de Stadsschouwburg. Verenigingen hebben ook een sociale functie; het is een plek waar mensen elkaar leren kennen en sociaal contact hebben. Door hierop te bezuinigen zullen verenigingen niet meer voort kunnen bestaan, en/of mensen kunnen niet meer deelnemen aan de activiteiten omdat zij de contributie niet kunnen opbrengen.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Totale beschikbare subsidie voor amateurverenigingen is € 177.735. Vanaf 2021 wordt er al € 15.000,- bezuinigd op amateurkunst. Opties verminderen ondersteuning amateurverenigingen (kunst en cultuur): • 10% bezuinigen op alle subsidies voor amateurverenigingen (€17.773,50) • Verlagen bijdrage actieve leden van € 50 naar € 25 (PM) • Verlagen bijdrage activiteiten van € 1.500 naar € 1.000 (PM) • Verlagen bijdrage voor optreden in de Stadsschouwburg Velsen 2021
Cultuur Sportsubsidies Personele inzet
2022 Overgangstermijn Overgangstermijn Overgangstermijn
Pagina 36
2023 2024 Overgangstermijn Max € 120.000 56.000 56.000 35.000 35.000
IV 9. Stoppen ondersteuning lokale evenementen
Wat houdt de maatregel in? Minder faciliteren van evenementen zoals het gratis beschikbaar stellen van hekken door openbare werken, dit kan een besparing van 10.000 opleveren. Dit geld wordt alleen gebruikt voor huur en het brengen van hekwerken(meer dan de 50 die onze buitendienst max zelf kan brengen. Het betreft niet commerciële evenementen die van een groot maatschappelijk belang zijn, of evenementen die de gemeente extra van belang vind. Denk aan evenementen als het Havenfestival, de Vissenloop en Sinterklaasintocht waarbij veel afzetmaterialen nodig zijn. Daarnaast levert de gemeente waar mogelijk ook een deel van de eigen beschikbare hekken inclusief het brengen en halen voor de wat kleinere evenementen (Koningsdag, buurtfeesten ed). Als we dat niet meer doen bespaart dat werkuren, vooral in de buitendienst.
Wat is het maatschappelijk effect? Mogelijk dat bepaalde evenementen het niet meer rond krijgen om het evenement te kunnen organiseren. Hiermee gaat economische spin off verloren, onder meer directe spin off voor hotels, restaurants en cafés. Inkomsten voor de gemeente uit heffing toeristenbelasting zullen dan ook afnemen. De kleinere lokale evenementen kunnen er mee stoppen omdat ze het evenement door deze extra besparing net niet meer goed rond kunnen krijgen. Daarmee loopt de gemeente Velsen dan evenementen mis die bv voor sociale cohesie zorgen of zich inzetten voor een goed doel. In de vorige bezuinigingsronde is namelijk ook al besloten dat niet commerciële evenementen die van groot maatschappelijk belang zijn geen kwijtschelding van leges meer kunnen krijgen. Verder heeft de evenementenbranche het al zwaar omdat er de laatste 1,5 jaar al geen evenementen meer mogelijk waren.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Personele inzet, circa 150 uur per jaar, en budget van 10.000 (budget en capaciteit zit bij Openbare Werken, niet bij Regie en Ontwikkeling!) 2021
2022 € 10.000
Besparing
Pagina 37
2023 € 10.000
2024 € 10.000
IV 10.
Versoberen of stoppen Zorg en Veiligheidshuis
Wat houdt de maatregel in? Het terugbrengen van de dienstverlening naar de oorspronkelijke procesregie. Zorg en Veiligheidshuis Het Zorg en Veiligheidshuis is een regionaal netwerksamenwerkingsverband, dat partners uit de strafrechtketen, de zorgketen, gemeentelijke partners en bestuur verbindt in de aanpak van complexe problematiek. Alle veiligheidsregio’s beschikken over een Zorg en Veiligheidshuis. Een gemeente kan ervoor kiezen om zich hierbij aan te sluiten; dit is geen wettelijke verplichting. Het Zorg en Veiligheidshuis fungeert vooral als informatieknooppunt en faciliteert samenwerking tussen de samenwerkingspartners door middel van een Coördinator Zorg en Veiligheidshuis, secretariële ondersteuning alsmede het beschikbaar stellen van vergaderruimtes. De jaarlijkse kosten voor deelname aan het Zorg en Veiligheidshuis bedragen € 54.000. Omdat het Zorg en Veiligheidshuis georganiseerd wordt vanuit de VRK maakt deze bijdrage onderdeel uit van de facturatie vanuit de VRK. In tegenstelling tot de andere taken waarvoor Velsen de VRK betaalt (crisisbeheersing, publieke gezondheidszorg, brandweer) is deelname aan het Zorg en Veiligheidshuis niet wettelijk verplicht. Dit neemt niet weg dat alle gemeenten, Politie en OM binnen de veiligheidsregio Kennemerland zijn aangesloten.
Het eenzijdig stoppen van deelname van de gemeente Velsen aan het Zorg en Veiligheidshuis is feitelijk toegestaan doch dit zal de samenwerking van Velsen met de ketenpartners (ernstig) bemoeilijken zo niet praktisch onmogelijk maken. Nazorg ex-gedetineerden De vanuit het Zorg en Veiligheidshuis geleverde diensten voor nazorg van ex-gedetineerden bieden mogelijk een bezuinigingsoptie. Collega’s van domein Samenleving hebben aangeven dat hier mogelijk een efficiencyslag kan worden gemaakt. Opgevallen is dat de oorspronkelijke rol van het Zorg en Veiligheidshuis (het voeren van procesregie) gaandeweg is uitgebreid tot op het niveau van de uitvoering. De uitvoeringstaken liggen echter officieel bij de reclassering en de gemeenten zelf. Met name worden dan ook vraagtekens geplaatst bij het nut en noodzaak van inzet van zogenaamde ‘trajectbegeleiders’ door het Zorg en Veiligheidshuis.
Wat is het maatschappelijk effect? Het stoppen van deelname aan het Zorg en Veiligheidshuis heeft (verregaande) negatieve gevolgen voor de samenwerking met Politie, OM en zorgpartijen bij de integrale aanpak van complexe problematiek. Stagnatie in deze samenwerking heeft vervolgens weer negatieve gevolgen voor de openbare orde en de veiligheid in de gemeente Velsen. Dit heeft aldus een impact op inwoners en lokale bedrijven. Stoppen van deelname aan het Zorg en Veiligheidshuis leidt bovendien tot een verzwakking van de positie van Velsen binnen de regio. Het Regionaal Coördinatiepunt maakt het mogelijk om kennis, expertise en activiteiten te bundelen, wat resulteert in een kwalitatieve en efficiëntere werkwijze. Voordeel van regionale coördinatie vanuit het ZVH is dat het ZVH beschikt over specifieke expertise en een relevant netwerk met justitiepartners als het gevangeniswezen, reclassering en Raad voor de Kinderbescherming. Dit vergemakkelijkt een constructieve samenwerking en goede afstemming van activiteiten. Doordat nazorg ex-gedetineerden vanuit één centraal punt wordt gecoördineerd, Pagina 38
komt er tevens veel meer informatie beschikbaar over de omvang en aard van de problematiek van ex-gedetineerden uit de hele regio. Een bezuiniging op de nazorg van ex-gedetineerde heeft een negatief effect op de efficiency en wordt om deze reden ten sterkste ontraden. Komend jaar gaan gemeenten, GGZ-instellingen en het Zorg- en Veiligheidshuis werken aan de invoering van de ketenveldnorm. Het gaat om begeleiding van mensen met een hoog veiligheidsrisico. Ook om deze reden is een bezuiniging op het Zorg en Veiligheidshuis niet gewenst. Op 1 juli 2021 vond een bestuurdersconferentie plaats over Zorg- Veiligheid. De verwachting is dat we komende jaren intensiever op regionaal niveau gaan samenwerken.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Versobering van dienstverlening op het vlak van de nazorg van ex-gedetineerden. De te verwachten jaarlijkse besparing bedraagt dan -/+ € 5.000. 2021
2022 5.000
Besparing
Pagina 39
2023 € 5.000
2024 € 5.000
V.
Maatschappelijke ondersteuning V 1. Scootmobielen inregelen als Algemene voorziening
Wat houdt de maatregel in? Het opzetten van een collectieve uitleen van scootmobielen (scootmobielpool) kan als algemene voorziening opgezet worden en voorliggend zijn aan een maatwerkvoorziening vanuit de Wmo. Dit kan echter niet een maatwerkvoorziening vervangen, dit is juridisch niet mogelijk. Een algemene voorziening zoals een scootmobielpool is namelijk voor incidenteel gebruik en kan niet als maatwerk geleverd worden. Het abonnementstarief is niet van toepassing bij een algemene voorziening als een scootmobielpool vanwege het gebrek aan een ‘duurzame hulpverleningsrelatie’. Het is echter niet correct om hiervoor een inkomensafhankelijke eigen bijdrage te vragen. Daarnaast is het politiek gezien ook niet verstandig om een eigen bijdrage voor de algemene voorziening scootmobielpool te vragen, aangezien de gemeenten die deze algemene voorziening reeds bieden deze gratis aanbieden. Ook zou een inkomensafhankelijke eigen bijdrage voor de algemene voorziening kunnen betekenen dat de eigen bijdrage voor de algemene voorziening hoger uitvalt dan de eigen bijdrage die voor de maatwerkvoorziening gevraagd wordt. Dit is niet wenselijk.
Wat is het maatschappelijk effect? Hierdoor breidt Velsen haar dienstverlening binnen de algemene voorzieningen uit, zowel de inwoners als de gemeente zelf zullen hierbij gebaat zijn. Op den duur (vermoedelijk over een aantal jaar, hoe lang is afhankelijk van het aantal scootmobielen dat aangeschaft is en het aantal gebruikers (die daardoor geen Wmo-indicatie hebben gekregen)) zou het de gemeente kosten kunnen besparen. Hierbij is wel van belang dat zeer regelmatig gecommuniceerd wordt over de aanwezigheid van de scootmobielpool en men tijdig hiernaar verwezen wordt. Vooral dat mensen daar zonder indicatie gebruik van kunnen maken.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Voor de besparing kan worden gerealiseerd moet de algemene voorziening opgezet worden. Dit vraagt extra inzet. Ook vraagt dit extra initiële kosten verbonden aan de aanschaf van de scootmobielen, verzekering en onderhoud c.q. het beheer en voor het opzetten van een proces om de scootmobielen aan te kunnen vragen evt. met een breng en haal service. De besparing wordt geschat op 5%. 2022
2023 € 15.000
Besparing
Pagina 40
2024 € 15.000
2025 € 15.000
V 2. Verminderen ondersteuning mensen met een beperking
Wat houdt de maatregel in? Jaarlijks ondersteunen wij MEE & De Wering om mensen met een beperking kortdurend te ondersteunen. Het bieden van cliënt-ondersteuning is een wettelijke verplichting in het kader van de Wmo. Er kan op het budget voor cliëntondersteuning met een beperking niet bezuinigd worden zonder dat wachttijden oplopen
Wat is het maatschappelijk effect? De wachttijden voor onafhankelijke cliëntondersteuning zullen oplopen.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De besparing bedraagt € 10.000 2021
2022 € 10.000
Besparing
Pagina 41
2023 € 10.000
2024 € 10.000
V 3. Verminderen maatschappelijke begeleiding inburgering
Wat houdt de maatregel in? Verminderen inzet Vluchtelingenwerk voor de begeleiding van statushouders. De maatschappelijke begeleiding van Vluchtelingenwerk is in 2018 teruggebracht van 2 jaar naar 6 maanden. Deze termijn is minimaal nodig om een aantal wettelijke taken goed uit te kunnen voeren. Bovendien wordt deze termijn per 1 januari 2022 wettelijk vastgelegd, waardoor het verminderen van begeleiding niet mogelijk is. Een alternatief is om de extra begeleiding die statushouders ontvangen eerder af te bouwen. De trajecten “Meedoen” en “Werk” zijn er op gericht om statushouders naar een participatieplaats of betaald werk te begeleiden. De trajecten lopen in principe tot aan de nieuwe Wet inburgering (1 januari 2022). Daarna worden deze trajecten alleen nog ingezet voor nieuwkomers die onder de oude wet moeten inburgeren. Besloten kan worden de trajecten per 1 januari 2022 niet meer in te zetten voor nieuwkomers. Verder kan worden besloten het sociaal beheer per 1 januari 2022 niet meer in te zetten. Het sociaal beheer is de spin in het web tussen de gemeente, de woningbouwcorporatie, vrijwilligers en de buurtbewoners voor de 4 bijzondere locaties waar statushouders gehuisvest zijn.
Wat is het maatschappelijk effect? Versobering van de eerste opvang van vluchtelingen door Vluchtelingenwerk kan voor maatschappelijke onrust zorgen. Nieuwkomers kunnen dan niet goed worden begeleid en blijven met hulpvragen zitten die cruciaal zijn voor een goede vestiging in de gemeente. Het alternatief om de trajecten Meedoen en Werk af te bouwen zal ertoe leiden dat minder statushouders een werk- of participatieplaats vinden. Dit zorgt voor een onwenselijke situatie in de samenleving waarin statushouders mogelijk afhankelijk worden van de bijstand en hulpbehoevend blijven. Hetgeen waarin de afgelopen jaren is geïnvesteerd gaat hiermee verloren. Het niet meer inzetten van het sociaal beheer leidt ertoe dat een belangrijke schakel wegvalt tussen bewoners van de bijzondere locaties, gemeente, Velison en buren en omwonenden. Hierdoor valt belangrijke ondersteuning weg bij de bewoners die vervolgens met hulpvragen naar de gemeente zullen komen. Daarnaast kan dit leiden tot maatschappelijke onrust bij buren en omwonenden.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De besparing op de trajecten is onzeker omdat de taakstelling voor de 1e helft van 2022 pas 1 oktober wordt vastgesteld – en omdat onduidelijk is hoeveel nieuwkomers onder de oude wet inburgering moeten inburgeren per 1 januari 2022. 2021
Besparing trajecten statushouders Besparing consulent (0,5 fte) Besparing sociaal beheer Pagina 42
2022 € 60.000
2023 € 30.000
2024
€ 50.000
€ 20.000
€ 10.000
-
V 4. Aanscherpen richtlijn voor leerlingenvervoer
Wat houdt de maatregel in? Volgens de huidige verordening Leerlingenvervoer kunnen leerlingen in aanmerking komen voor leerlingenvervoer wanneer de afstand van de woning naar de dichtstbijzijnde toegankelijke school meer dan zes kilometer bedraagt. Deze kilometergrens kan verhoogd worden naar bijvoorbeeld negen km.
Wat is het maatschappelijk effect? Wanneer de kilometergrens wordt verhoogd naar negen kilometer komt een deel van de kinderen die nu in aanmerking komt voor leerlingenvervoer, niet langer in aanmerking. Het gaat hier om kwetsbare kinderen en die kwetsbare positie wordt hiermee versterkt. De ouders zijn soms vanwege omstandigheden niet in staat hun kind naar een ver weg gelegen school te brengen. Kinderen komen dan te laat of niet op school. Er is gekozen voor een zes kilometergrens omdat dit ook ongeveer de maximale afstand is naar reguliere scholen. Elke ouder is verantwoordelijk zijn kind naar school te brengen, dit moet echter wel over een reële afstand gaan.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Er wordt jaarlijks €1.000.000 uitgegeven aan leerlingenvervoer. Er zijn op dit moment 80 leerlingen (29%)die op minder dan 9 kilometer reizen naar school op een totaal van 273 leerlingen die gebruikmaken van leerlingenvervoer. Een deel van deze kinderen zal echter recht blijven houden op leerlingenvervoer omdat bij hen ook andere zaken dan afstand meespelen. Een besparing is mogelijk van €260.000. De nieuwe regeling van 9 kilometer zal alleen gelden voor nieuwe aanvragen en niet voor de leerlingen die nu gebruikmaken van leerlingenvervoer en/of een meerjarencontract hebben. Het is onwenselijk dat leerlingen het ene schooljaar wel gebruik kunnen maken van leerlingenvervoer en het volgende jaar niet, doordat de kilometergrens is opgeschoven. Er moet daarom wel rekening worden gehouden met een overgangstermijn. In hoeverre en wanneer de nieuwe 9 kilometer regeling ingevoerd wordt zal nader bepaald moeten worden. *Kosten worden per schooljaar gemaakt en er zal de eerste jaren rekening moeten worden gehouden met leerlingen die al gebruik maken van leerlingenvervoer en zelfs meerjarencontracten hebben 2021
2022 € 130.000 ⃰
Besparing
Pagina 43
2023 € 260.000
2024 € 260.000
V 5. Re-integratie verminderen naar wettelijk minimum
Wat houdt de maatregel in? Alleen nog die activiteiten re-integratie uitvoeren die wettelijk minimaal noodzakelijk zijn. Het gaat o.a. om diagnose, participatieplaatsen, detacheringsfaciliteit, premies, beschut werk.
Wat is het maatschappelijk effect? Minder uitstroom uit de bijstand waardoor de belasting op de BUIG middelen zal toenemen. Daarnaast neemt de mate van participatie af doordat bijstandsgerechtigden in beperkte mate worden gestimuleerd en ondersteund richting vrijwilligerswerk en activeringstrajecten. Dit brengt ook gezondheidsrisico’s met zich mee (psychische problemen, isolatie, eenzaamheid). Daarnaast zal er spanning komen binnen de GR IJmond Werkt! En in de samenwerking met andere IJW gemeenten.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Een besparing is lastig te onderbouwen. Het betreft budget voor IJmond Werkt! en het eigen re-integratiebudget. Er is geen inzicht welk deel van het re-integratiebudget nodig is voor de wettelijk verplichte taken. Gemeenten ontvangen een budget van ongeveer 2 mln van Het Rijk om de re-integratie activiteiten van te bekostigen. Het overgrote deel (zo’n 90%) van dit budget gaat naar IJmond Werkt!. De overige 10% wordt ingezet voor de activeringstrajecten bij de gemeente. Ook wanneer er gekozen wordt om het budget van IJmond Werkt! te verminderen, geldt dat Velsen dit met de huidige afspraken over de bekostiging van IJmond Werkt! niet zelfstandig kan beslissen. Bovendien gaan er met de voorgestelde maatregelen ook financiële risico’s gepaard, zoals meer bijstandsuitkeringen en minder uitstroom. Hieronder volgt een grove schatting van de besparing bij een vermindering van 5% en 10%. 2021
2022 € 100.000 € 200.000
Besparing bij 5% vermindering Besparing bij 10% vermindering
Pagina 44
2023 € 100.000 € 200.000
2024 € 100.000 € 200.000
V 6. Inkomensgrens bijzondere bijstand verlagen
Wat houdt de maatregel in? De inkomensgrens voor bijzondere bijstand terugbrengen naar het wettelijk minimum. Bijzondere bijstand is bedoeld voor inwoners met een laag inkomen. Zij kunnen voor noodzakelijke kosten een bijdrage vragen van de gemeente. In Velsen is de inkomensgrens vastgesteld op 110% van de bijstandsnorm.
Wat is het maatschappelijk effect? Dat betekent dat we aan inwoners met een inkomen tussen 100% en 110% van de bijstandsnorm minder bijzondere bijstand gaan verstrekken. Dit kan leiden tot financiële problemen en gezondheidsproblemen (denk aan schulden of het ontwijken van zorg) en uiteindelijk tot meer uitkeringen en meer aanvragen voor schuldhulpverlening. Daarnaast wordt de armoedeval groter, wat ertoe kan leiden dat bijstandsgerechtigden minder gemotiveerd zijn om te gaan werken.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De besparing bestaat uit het verstrekken van minder bijzondere bijstand aan minima met een inkomen tussen 100% en 110% van de bijstandsnorm. De besparing is moeilijk te berekenen aangezien we niet precies weten welk aandeel van het totaalbedrag aan bijzondere bijstand we aan deze gezinnen verstrekken. Een grove schatting van de besparing is ongeveer € 224.640 per jaar. 2021
Besparing
2022 € 224.640
Pagina 45
2023 € 224.640
2024 € 224.640
V 7. Aanpassen regeling inkomenstoeslag
Wat houdt de maatregel in? Verhogen van de refertetermijn om in aanmerking te komen voor de individuele inkomenstoeslag. Individuele inkomenstoeslag is een bedrag dat inwoners die langdurig op bijstandsniveau leven en geen zicht hebben op inkomensverbetering, jaarlijks ontvangen als aanvulling op de uitkering. Voor alleenstaanden betreft het € 427 en voor een gezin € 587. De referteperiode om in aanmerking te komen is in Velsen vastgesteld op 3 jaar. Deze termijn kan worden verhoogd naar bijvoorbeeld 4 of 5 jaar.
Wat is het maatschappelijk effect? Het gevolg is dat een bepaalde groep bijstandsgerechtigden niet meer in aanmerking komt voor de toeslag, namelijk de inwoners die 3 of 4 jaar een uitkering ontvangen. Het inkomen van deze groep inwoners gaat achteruit, waardoor de armoede stijgt. Dit zal leiden tot een slechtere situatie voor deze mensen, met een groter risico op schulden, stress, psychische problemen, etc. Mogelijk stijgt hierdoor ook het aantal aanvragen voor schuldhulpverlening. Een voordeel is dat werken tijdens de eerste 4 (of 5) jaar in de bijstand lonend wordt. Men moet immers niet 3, maar voortaan 4 (of 5) jaar wachten voordat zij aanspraak kan maken op de toeslag.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De besparing hangt af van de mate van verhoging van de referteperiode. Ten eerste is er een eenmalige besparing omdat er 1 of 2 jaar geen nieuwe toestroom is. Daarnaast is er een jaarlijkse besparing omdat de doelgroep wordt beperkt. Bij verhoging naar 4 jaar: eenmalige besparing voor 2021 van 200x € 427 = € 85.400. De jaarlijkse besparing is ongeveer 80 x € 427 = € 34.160 Bij verhoging naar 5 jaar: eenmalige besparing voor 2021 en 2022 van 200 x € 427 = € 170.800 De jaarlijkse besparing is 80 x € 427 + 75 x € 427 = € 66.185. Bij samenloop met de maatregel op kaart Aanpassing regeling inkomenstoeslag – verlagen uitkering (zie E22.2) hangt de besparing dan af van de combinatie, maar is lager dan de optelsom van beide kaarten. 2021
2022 € 34.160 € 85.400
Besparing verhoging 4 jaar Besparing verhoging 5 jaar
Pagina 46
2023 € 34.160 € 66.185
2024 € 34.160 € 66.185
V 8. Aanpassing regeling inkomenstoeslag (verlagen uitkering)
Wat houdt de maatregel in? Verlagen van het bedrag aan individuele inkomenstoeslag. Individuele inkomenstoeslag is een bedrag dat inwoners die langdurig op bijstandsniveau leven en geen zicht hebben op inkomensverbetering, jaarlijks ontvangen als aanvulling op de uitkering. Voor alleenstaanden betreft het € 427 en voor een gezin € 587. Dit bedrag kan worden verlaagd naar bijvoorbeeld 75% of 50%.
Wat is het maatschappelijk effect? Het verlagen van het bedrag leidt rechtstreeks tot lagere inkomsten voor de mensen die langdurig in armoede leven. Dat betekent dat de armoede onder deze kwetsbare doelgroep toeneemt. Ook de kans op schulden neemt toe, wat mogelijk leidt tot meer aanvragen voor schuldhulpverlening. Mogelijk stijgt ook het aantal aanvragen voor bijzondere bijstand omdat men minder goed kan sparen voor huisraad zoals meubels, wasmachine, etc. Voordeel kan zijn dat werken sneller lonend wordt: de armoedeval wordt kleiner.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De besparing hangt af van de mate van verlaging van de toeslag. De huidige kosten zijn € 438.912 per jaar. Bij een verlaging naar 75% is de besparing € 109.728 en bij verlaging naar 50% is de besparing € 219.456 per jaar. Bij samenloop met de maatregel op kaart E.22.1 wijzigen de hieronder genoemde bedragen (omdat de refertetermijn hoger wordt). De besparing hangt dan af van de combinatie, maar is lager dan de optelsom van beide kaarten. 2021
Besparing verlaging naar 75% Besparing verlaging naar 50%
2022 € 109.728 € 219.456
Pagina 47
2023 € 109.728 € 219.456
2024 € 109.728 € 219.456
V 9. Versoberen tegemoetkoming ziektekosten
Wat houdt de maatregel in? De vergoeding voor de aanvullende ziektekostenverzekering versoberen door een lagere bijdrage en/of lagere inkomensgrens om in aanmerking te komen voor deze regeling. We kunnen de bijdrage verlagen met bijvoorbeeld € 5 of € 10 per pakket en/of de inkomensgrens verlagen naar 100%, 110% of 120% van de bijstandsnorm.
Wat is het maatschappelijk effect? Als de tegemoetkoming wordt verlaagd zullen mensen zich minder snel aanvullend verzekeren. Het aantal inwoners dat gebruik wil maken van de regeling zal daarom dalen. Dat zal leiden tot hogere medische kosten of ontwijken van zorg. Op termijn kan dit leiden tot hogere maatschappelijke kosten omdat de algehele leefsituatie van mensen verslechtert. Denk aan verslechtering van de gezondheid, stress, psychische problemen, schulden etc. Daarnaast kan dit leiden tot meer aanvragen voor bijzondere bijstand om bepaalde medische zorgkosten toch vergoed te krijgen.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De besparing is afhankelijk van de mate en de vorm van versobering. Hierin moeten keuzes worden gemaakt. We kunnen de genoemde maatregelen ook combineren, dus zowel de inkomensgrens verlagen als de gemeentelijke bijdrage verlagen. De besparing hangt dan af van de gecombineerde maatregelen. Zie hieronder een aantal mogelijkheden. 2021
Besparing inkomensgrens naar 120% Besparing inkomensgrens naar 110% Besparing inkomensgrens naar 100% Besparing verlaging bijdrage met € 5 Besparing verlaging bijdrage met € 10
Pagina 48
2022 € 98.146 € 217.627 € 260.300 € 75.780 € 151.560
2023 € 98.146 € 217.627 € 260.300 € 75.780 € 151.560
2024 € 98.146 € 217.627 € 260.300 € 75.780 € 151.560
V 10.
Stoppen met vrijstelling eigen bijdrage Wmo
Wat houdt de maatregel in? Stoppen met het minimabeleid voor de eigen bijdrage van Wmo-maatwerkvoorzieningen Bij Verordening is bepaald dat de eigen bijdrage voor Wmo-voorzieningen van mensen met een inkomen tot 110% van het wettelijk minimumloon op wordt nihil gesteld (met uitzondering van de maatwerkvoorziening beschermd wonen en maatschappelijke opvang). Het is een optie om het minimabeleid af te schaffen en alle cliënten een eigen bijdrage op te leggen van maximaal € 19 per maand. Een eigen bijdrage rekenen voor woonvoorzieningen ten behoeve van minderjarige kinderen Bij Verordening is bepaald dat we voor woonvoorzieningen ten behoeve van minderjarige kinderen de onderhoudsplichtige ouders/verzorgers geen eigen bijdrage laten betalen. Het is een optie om voor deze voorzieningen wel een eigen bijdrage te rekenen. Deze bijdrage komt op maximaal € 19 per maand. Stoppen met vrijstelling van eigen bijdrage voor begeleiding van jongvolwassenen Bij Verordening is bepaald dat jongvolwassenen die ondersteuning van jeugdhulpaanbieders ontvangen geen eigen bijdrage betalen. Het is een optie om voor deze voorzieningen wel een eigen bijdrage te rekenen. Deze bijdrage komt op maximaal € 19 per maand.
Wat is het maatschappelijk effect? Inwoners die een beroep doen op een Wmo-voorziening hebben beperkingen waardoor zij ondersteuning van de gemeente nodig hebben. Door mensen met een minimum inkomen een eigen bijdrage op te leggen worden zij geconfronteerd met extra kosten terwijl zij al op een minimum leven. Het gevolg kan zijn dat mensen de ondersteuning niet gaan afnemen waardoor zij minder goed, of niet in staat zijn om zelfstandig te leven en mee te doen in de samenleving. De inwoner, maar ook andere inwoners kunnen hier negatieve ervaringen van ondervinden.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Door wel een eigen bijdrage te rekenen voor het minimabeleid wordt een besparing van ongeveer € 195.000 verwacht als iedereen betaalt. Het is wel de vraag in hoeverre en in welke mate er betaalcapaciteit is bij deze inwoners. Voor het opheffen van de vrijstelling van de eigen bijdrage voor jongvolwassenen en de eigen bijdrage voor woonvoorzieningen ten behoeve van minderjarige kinderen moet juridisch worden uitgezocht of dit voor huidige cliënten kan worden ingevoerd. 2021
Stoppen met minimabeleid Stoppen met vrijstelling eigen bijdrage woonvoorzieningen minderjarige kinderen Stoppen vrijstelling eigen bijdrage begeleiding jongvolwassenen
Pagina 49
2021 € 195.000 € 1.100
2023 € 195.000 € 1.100
2024 € 195.000 € 1.100
€ 16.000
€ 16.000
€ 16.000
V 11.
Verminderen inzet Telstar@Work
Wat houdt de maatregel in? Het verminderen en/of stoppen van de inzet van ondersteuning van de werkplekken bij betaalde voetbalclub Telstar voor inwoners met lange afstand tot de arbeidsmarkt. Telstar biedt simultaan werkplek aan 10 inwoners vanuit IJmond.
Wat is het maatschappelijk effect? Minder mogelijkheden om inwoners met een lange afstand tot de arbeidsmarkt te begeleiden terug naar de arbeidsmarkt.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De personeelskosten voor het uitvoeren van Telstar@Work zijn circa € 120.000 per jaar, waarvan Velsen 46% betaalt. Door dit traject te verminderen of stop te zetten zijn de personeelskosten lager of vallen zij geheel weg. Velsen kan dit met de huidige afspraken over de bekostiging van IJmond Werkt! niet zelfstandig beslissen. Bovendien gaan er met de voorgestelde maatregelen ook financiële risico’s gepaard, zoals meer bijstandsuitkeringen en minder uitstroom.
2021
Besparing bij 50% activiteiten Besparing bij stopzetten activiteiten
2022 € 27.500 € 55.000
-
Pagina 50
2023 € 27.500 € 55.000
2024 € 27.500 € 55.000
V 12.
Versoberen inkomensondersteuning
Wat houdt de maatregel in? De inkomensgrens voor deelname aan de regeling sociaal culturele activiteiten (SCA) verlagen. Deze regeling zorgt ervoor dat minima kunnen participeren in de samenleving door een jaarlijkse bijdrage van € 75 voor een bezoek aan bioscoop, theater of een ander leuk uitje. Op dit moment is de inkomensgrens 110% van de bijstandsnorm. We kunnen deze inkomensgrens verlagen naar 100%.
Wat is het maatschappelijk effect? Inwoners die door de maatregel geen recht meer hebben op de bijdrage kunnen minder goed participeren in de samenleving waardoor hun financiële- en gezondheidssituatie kan verslechteren. Tevens wordt de armoedeval groter. Dit zorgt voor minder motivatie voor bijstandsgerechtigden om te gaan werken.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De besparing bestaat uit het niet meer uitkeren van de bijdrage aan minima met een inkomen tussen 100% en 110% van de bijstandsnorm. Deze besparing is ongeveer € 24.550 per jaar 2021
2022 € 24.550
Besparing
Pagina 51
2023 € 24.550
2024 € 24.550
V 13.
Versoberen bijstand voor duurzame gebruiksgoederen
Wat houdt de maatregel in? Verlagen van de bijzondere bijstand voor de aankoop van duurzame gebruiksgoederen en inrichtingskosten. Dit kan bijvoorbeeld door het hanteren van tweedehands prijzen.
Wat is het maatschappelijk effect? Wanneer de bijdrage wordt verlaagd kunnen minima alleen nog maar tweedehands goederen aanschaffen. Het risico is dat het goed beschadigd is of sneller kapot gaat. Dit verergert de financiële situatie, omdat inwoners de lening aan de gemeente moeten terugbetalen en het goed weer opnieuw moeten aanschaffen. Dit kan leiden tot schuldenproblematiek met als gevolg meer aanvragen schuldhulpverlening.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De besparing is moeilijk in te schatten. Er moet voor de verschillende gebruiksgoederen worden vastgesteld wat een redelijke prijs is voor een tweedehands goed. Uitgaande van de huidige kosten ad € 134.141 per jaar (2019) en een verlaging van de vergoeding verwachten we een besparing van 20%. . 2021
2022 € 27.600
Besparing
Pagina 52
2023 € 27.600
2024 € 27.600
V 14.
Versoberen inzet schuldhulpverlening
Wat houdt de maatregel in? Versoberen inzet op schuldhulpverlening. Dit kan op verschillende manieren, bijvoorbeeld minder inzet op preventie en vroegsignalering van schulden.
Wat is het maatschappelijk effect? Door het versoberen van inzet op schuldhulpverlening kunnen een aantal projecten en/of samenwerkingsverbanden niet meer plaatsvinden. Dit gaat ten koste van snelle, effectieve en efficiënte ondersteuning. Hierdoor hebben inwoners meer kans op betaalachterstanden en ernstigere schuldenproblematiek. Dit heeft ook weer invloed op andere leefgebieden, zoals verslechtering van gezondheid, stress, psychische problemen etc. Uiteindelijk leidt dit tot hogere maatschappelijke kosten (denk aan meer uitkeringen, meer aanvragen schuldhulpverlening).
Welke besparing wordt gerealiseerd? De besparing ligt aan de mate van versobering en de keuzes die hierin worden gemaakt. Het totale budget voor preventie schuldhulpverlening bedraagt € 100.000. We verwachten een besparing van € 20.000 tot € 50.000 per jaar. 2021
2022 € 20.000
Besparing
Pagina 53
2023 € 20.000
2024 € 20.000
VI.
Meedoen en preventie VI 1. Verminderen buurtbemiddeling
Wat houdt de maatregel in? Het betreft vermindering of beëindiging van de subsidie aan Stichting Welzijn Velsen voor de inzet van buurtbemiddeling. Buurtbemiddeling wordt ingezet om buurten leefbaar te houden, sociale cohesie te versterken en buurtbewoners te ondersteunen bij het oplossen van conflicten in de buurt. Buurtbemiddeling is een laagdrempelige manier om escalatie van problematiek te voorkomen.
Wat is het maatschappelijk effect? Buurtbewoners worden minder ondersteund bij het leefbaar houden van hun buurt. Problemen tussen buurtbewoners kunnen escaleren waardoor de woonomgeving als minder veilig wordt ervaren. Juist in de periode van corona is de behoefte aan buurtbemiddeling juist gestegen omdat mensen meer thuis zijn en daardoor meer overlast ervaren.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Door minder inzet van budget, personeel of investeringsruimte
De subsidie voor buurtbemiddeling bedraagt € 30.000. Hieruit wordt onder andere de coördinator betaald voor 0,5 fte. De woningbouwcorporaties betalen hetzelfde bedrag. Hiervoor is een convenant afgesloten. 2021
2022 Afbouw
Besparing
Pagina 54
2023 € 30.000
2024 € 30.000
VI 2. Slimmer organiseren jeugd- en jongerenwerk
Wat houdt de maatregel in? Deze maatregel betreft het verminderen of stoppen van de subsidie voor jongerenwerk. Het jongerenwerk biedt activiteiten voor jongeren, spreekt jongeren op straat aan en ondersteunt jongeren waar nodig.
Wat is het maatschappelijk effect? Het jongerenwerk speelt een actieve rol bij het voorkomen en verminderen van jeugdoverlast. Wanneer wordt bezuinigd op het jongerenwerk is de kans aanwezig dat de jeugdoverlast toeneemt. Jongerenwerk praat o.a. met de jongeren over gewenst en ongewenst gedrag. Daarnaast hebben jongeren waar zorgen over zijn omdat ze veel op straat zijn, geen plek meer om naar toe te gaan zonder de jongerencentra. Naast overlast kan ook het ongewenst gedrag toenemen, jongeren kunnen hierdoor in de problemen raken.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Momenteel krijgt Stichting Welzijn Velsen een subsidie van € 285.000 voor de inzet van jongerenwerk. Op basis van de keuzes over eventuele vermindering van de inzet moet een keuze worden gemaakt over het bedrag. Een vermindering van de activiteiten met 0,5 fte minder aan inzet van jongerenwerkers geeft een besparing van € 32.000. 2021
2022 Afbouw
Besparing
Pagina 55
2023 € 32.000
2024 € 32.000
VI 3. Verminderen of stoppen maatschappelijk werk
Wat houdt de maatregel in? Het gaat hier om verminderen van de subsidie voor cliëntondersteuning. Onafhankelijke cliëntondersteuning is een gratis gemeentelijke voorziening die bestemd is voor iedereen die vragen heeft over levensdomeinen als zelfstandig leven, zorg en ondersteuning, participatie, wonen, onderwijs en werk en inkomen. Iedere gemeente is wettelijk verplicht hierin te voorzien. Deze taken worden door Socius uitgevoerd.
Wat is het maatschappelijk effect? Indien het budget wordt verminderd, kunnen de wachttijden toenemen en wachtlijsten ontstaan. Dit kan leiden tot (verdere) escalatie van het probleem en kan ervoor zorgen dat het beroep op de achterliggende duurdere voorzieningen toeneemt. Daarnaast is de verwachting dat de vraag naar cliëntondersteuning met name voor financiële vragen zal stijgen door de Corona crisis.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Momenteel krijgt Socius een subsidie van € 590.232,50 voor cliëntondersteuning (individueel en groepswerk) en de Sociaal raadslieden. Cliëntondersteuning voor mantelzorgers en cliëntondersteuning via het Sociaal Wijkteam worden meegenomen in andere bezuinigingskaarten. Op basis van de keuzes over eventuele vermindering van de inzet moet een keuze worden gemaakt over het bedrag. Op dit moment kan hier nog niks over worden gezegd. Verminderen van de ondersteuning met 15% geeft een besparing van ca. € 88.500 2021
2022
Besparing
Pagina 56
2023 € 88.500
2024 € 88.500
VI 4. Verminderen of stoppen haal en brengdiensten
Wat houdt de maatregel in? Het verminderen van de subsidie aan Stichting Welzijn Velsen voor Wonenplus-activiteiten (voornamelijk gericht op ouderen). Deze activiteiten zorgen ervoor dat kwetsbare inwoners zo lang mogelijk zelfstandig thuis kunnen blijven wonen.
Wat is het maatschappelijk effect? Het niet meer inzetten van deze middelen zal er toe bijdragen dat deze groep eerder een beroep zal moeten doen op duurdere maatwerkvoorzieningen. Wonen Plus is een samenwerkingsproject met de woningbouwcorporaties.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Het betreft hier subsidie aan Stichting welzijn. De subsidie voor haal- en brengdiensten bedraagt € 22.000.
Besparing
2022 Afbouw
2023 Max € 22.000
Pagina 57
2024 Max € 22.000
2025 Max € 22.000
VI 5. Verminderen jeugdgezondheidszorg
Wat houdt de maatregel in? Het budget voor jeugdgezondheidszorg betreft voor ruim 90% een wettelijke verplichting. Dit betreft een subsidie dat wordt verstrekt aan JGZ Kennemerland voor gezondheidszorg aan 0 tot 4 jarigen (consultatiebureau). Het overige budget betreft aanvullende preventieve (niet-wettelijke) taken. Als we het budget verminderen kan de JGZ de preventieve taken niet of minder uitvoeren.
Wat is het maatschappelijk effect? Indien het niet-wettelijke budget voor preventieve zorg niet meer verleend wordt, is het risico aanwezig dat er een groter beroep gedaan zal worden op achterliggende duurdere voorzieningen.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De subsidie van de JGZ bestaat uit drie onderdelen, de basistaak, aanvullende preventieve taken en toeleiding naar voor- en vroegschoolse educatie (VVE). Wanneer gestopt wordt met alle preventieve activiteiten bespaart dit € 119.000.
Besparing
2022 overgangsjaar
Pagina 58
2023 € 119.000
2024 € 119.000
2025 € 119.000
VI 6. Verminderen om stoppen schoolzwemmen
H14 Domein Steller
Verminderen of stoppen schoolzwemmen Samenleving
Wat houdt de maatregel in? Het schoolzwemmen bestaat drie onderdelen: het zwemonderwijsprogramma Swimming’s Cool voor het basisonderwijs, een vangnetregeling voor kinderen zonder zwemdiploma vanaf groep 6 en de schoolsportactiviteiten Zwem5kamp en mini zwemtriatlon. De uitgaven aan het schoolzwemmen (peil 2020) zijn als volgt verdeeld: • Zwemonderwijsprogramma Swimming’s Cool (€140.000), • Vangnetregeling voor kinderen zonder zwemdiploma (€40.000). • Schoolsportactiviteiten Zwem5kamp en mini zwemtriatlon (€5.000) De gemeente heeft in samenwerking met basisscholen een zwemonderwijs keuzeprogramma (Swimming’s Cool) opgesteld. Versoberen betekent eigenlijk afschaffen omdat het zwemonderwijs in de gemeente voor iedere school beschikbaar is.
Wat is het maatschappelijk effect? Minder schoolgaande kinderen maken kennis met zwemmen in zwembad De Heerenduinen. Het bereik naar onze inwoners wordt kleiner. Schoolzwemmen is als zwemonderwijs op vele basisscholen in het lesprogramma opgenomen. Het maakt in dat kader onderdeel uit van de zwemontwikkeling en bereiken we ook kinderen die niet vanzelfsprekend in aanraking komen met zwemwater. Omdat niet alle ouders hun kinderen laten leszwemmen voor zwemdiploma a en b. De maatschappelijke effecten op het gebied van zwemveiligheid op en rond het water zijn lastig te calculeren en zijn daarom niet meegenomen in dit voorstel.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Het stopzetten van het zwemonderwijsprogramma bespaart alleen op de personele inzet. De inkomsten van het zwembad worden vanuit het Sociaal domein gesubsidieerd en levert geen besparing op. Schoolzwemmen wordt gesubsidieerd door de gemeente en dit leidt tot inkomsten bij het zwembad. Deze besparing is niet gelijk aan de vergoeding (“subsidie”). Het bespaart alleen op de uren van de zwemleraren. Deze is geschat op een bezetting van 1.100 uur per jaar. Het schoolzwemmen vindt gedurende 35 weken op meerdere dagdelen van circa 2-2,5 uur achtereen (op incourante uren) per schooljaar plaats. Besparing
2021 € 40.000
Pagina 59
2022 € 40.000
2023 € 40.000
2024 € 40.000
VI 7. Verminderen of stopzetten buurtcoaches
Wat houdt de maatregel in? Een aantal of alle buurtsport- en cultuurcoaches worden ontslagen. Veel minder of geen sportactiviteiten, bewegingsonderwijs, beweeg- en gezondheidspreventieprojecten en cultuureducatie meer op of na school dan wel geboden aan inwoners. Daarnaast vermindert / stopt het advies en ondersteuning aan sportverenigingen en de uitvoering van veel plannen in het Sport- en Preventieakkoord. Bezuiniging leidt tot gedwongen ontslagen bij gemeente, SportSupport en SWV.
Wat is het maatschappelijk effect? Meer kinderen met overgewicht dan wel ongezonde leefstijl, meer verwachte overlast van jeugd, minder vitale sportverenigingen, meer ongezonde inwoners, meer eenzaamheid en verminderd sociaal netwerk. Minder kinderen die kennis maken met cultuureducatie. En grotere nadelige effecten na coronacrisis als gevolg van inactiviteit en mentale klachten.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Advies niet wenselijk. Vanaf 2022 vindt op dit onderwerp al een omvangrijke bezuiniging plaats 150.000 euro op dit budget. Bij de gesubsidieerde organisaties betekent dit ontslag of afscheid van buurtsport coaches en het verminderen van sportstimulering. Huidige bezuiniging heeft momenteel vervelende impact op onze gesubsidieerde organisaties. Verminderen of stopzetten betekent ook geen of veel lagere structurele bijdrage van het rijk (40%) en het onderwijs (20% meerkosten). Zij zijn confinancierders bij deze rijksregeling. 2021
Besparing
2022
0
Pagina 60
2023
0
2024
PM
PM
VI 8. Verminderen of stoppen stimulering vrijwilligerswerk en mantelzorg
Wat houdt de maatregel in? In de participatiesamenleving vragen we steeds meer van zorgvrijwilligers en mantelzorgers. Het stimuleren en ondersteunen van vrijwilligers en mantelzorgers is een wettelijke taak van de gemeente die is vastgelegd in de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Voor mantelzorg en vrijwilligerswerk zijn de volgende mogelijke maatregelen te onderscheiden: 1. Mogelijk minder doen: mantelzorgondersteuning Het is een mogelijkheid om te verminderen op de subsidie van mantelzorgondersteuning. Iedere gemeente is wettelijk verplicht om in mantelzorgondersteuning te voorzien. 2. Mogelijk anders doen: mantelzorgwaardering Het bieden van een vorm van waardering aan individuele mantelzorgers is een wettelijke verplichting. Het is een mogelijkheid om te onderzoeken of we dit anders kunnen doen. De vraag is wel of dit daadwerkelijk tot een besparing zal leiden. 3. Mogelijk niet meer doen: Hulp bij het huishouden voor mantelzorgers Het is een mogelijkheid om de regeling Hulp bij het huishouden voor mantelzorgers af te schaffen (dit is een bovenwettelijke regeling). 4. Het budget voor vrijwilligerswerk Dit budget wordt ingezet als subsidie aan het Servicecentrum Vrijwilligerswerk, Stichting Welzijn Velsen (BUUV) en voor bijeenkomsten om formele en informele zorg beter op elkaar te laten aansluiten.
Het gaat hier om subsidie voor het Servicecentrum Vrijwilligerswerk, de vrijwilligersverzekering en het Maatjesproject. Het doel van deze projectactiviteiten is om de vrijwillige inzet van inwoners te vergroten en vrijwilligers te waarderen. Het is mogelijk om deze ondersteuning, waardering en coördinatie te schrappen.
Wat is het maatschappelijk effect? • •
•
•
Kwetsbare inwoners zullen meer aanspraak moeten maken op professionele zorg (duurdere voorzieningen). We willen informele zorg stimuleren. De wachttijden voor ondersteuning zullen toenemen en er ontstaan mogelijk wachtlijsten. Dit kan leiden tot escalatie van problemen en kan ervoor zorgen dat het beroep op de formele voorzieningen toeneemt. Het aantal overbelaste mantelzorgers zal toenemen. Het beeld kan ontstaan dat we mantelzorgers en vrijwilligers onvoldoende waarderen en ondersteunen. Voor vrijwilligers wordt het minder aantrekkelijk om vrijwilligerswerk te verrichten. We kunnen minder investeren in activiteiten om informele en formele zorg beter op elkaar te laten aansluiten. Bij het Maatjesproject worden bijvoorbeeld vrijwilligers (maatjes) ingezet om samen met inwoners met psychische of sociale problemen sociale activiteiten te ondernemen. Wanneer we hiermee stoppen kan dat misschien invloed hebben op het sociaal isolement en welbevinden van deze groep inwoners. En mogelijk een toenemende aanspraak op de formele zorg. Pagina 61
•
•
Veel organisaties en verenigingen zijn afhankelijk van vrijwilligers. Wanneer zij minder een beroep kunnen doen op beschikbare vrijwilligers of de vrijwilligerscentrale komt de continuïteit en uitvoeren van activiteiten van die organisaties en verenigingen in gevaar. Inwoners, organisaties en verenigingen zijn zelf aangewezen om vrijwilligers te werven, te behouden en waar nodig ondersteuning te bieden.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Het betreft keuzen tussen de uitgaven aan subsidie voor het servicecentrum Vrijwilligers en hun activiteiten, de mantelzorgwaardering en de regeling hulp bij het huishouden voor mantelzorgers. De verwachte besparing voor de subsidie is afhankelijk van keuze die we als gemeente maken. Jaarlijks heeft de gemeente een budget voor vrijwilligersactiviteiten van € 120.890 waarop bespaard kan worden. Voor de mantelzorgwaardering is het de verwachting dat hierop niet veel kan worden bespaard. Dit vraagt om nader onderzoek. Door het afschaffen van hulp bij het huishouden voor mantelzorgers wordt een besparing van € 11.000 per jaar verwacht. Notabene, het afschaffen van de regeling kan er toe leiden dat kwetsbare inwoners een beroep moeten doen op de Wmo (of andere zorg) en mantelzorgers overbelast raken (en meer behoefte hebben aan mantelzorgondersteuning). Er wordt vanaf 2022 al 50.000 van de 125.000 euro bezuinigd. Een bezuiniging hierboven op betekent eigenlijk het einde of grote aantasting van de basis (digitale platform info & advies) omdat die naar verwachting niet meer uitvoerbaar is. 2021
2022
Besparing (gehele budget) Personele inzet
€ 70.000
Pagina 62
2023 € 86.000 € 70.000
2024 € 86.000 € 70.000
VI 9. Versoberen geestelijke gezondheidszorg
Wat houdt de maatregel in? De gemeente heeft een belangrijke taak op het gebied van de openbare geestelijke gezondheidszorg. Mensen die geen directe hulpvraag hebben en toch hulp nodig hebben. Daarnaast kan de kwaliteit van ondersteuning / zorg voor inwoners toenemen indien er betere afstemming is tussen het sociaal domein en de verzekerde zorg.
Wat is het maatschappelijk effect? Welke besparing wordt gerealiseerd? De middelen ten behoeve van de uitvoering van het hoofdlijnenakkoord af romen.
Besparing
2021 € 40.000
Pagina 63
2022 € 40.000
2023 € 40.000
2024 € 40.000
VII. Bestuur VII 1.
Verminderen aantal bestuurders
Wat houdt de maatregel in? Inzet voor de volgende bestuursperiode is het verminderen van het aantal bestuurders met 1 fte.
Wat is het maatschappelijk effect? Op dit moment heeft het college vijf wethouders (5,0 fte). Door dit aantal terug te brengen naar vier geeft de gemeente met deze bezuiniging enerzijds een voorbeeld: zelf snijden we ook. Anderzijds kan deze bezuiniging de slagkracht van het bestuur en daarmee de maatschappelijke effectiviteit verminderen. De werkdruk van de overgebleven wethouders zal hier door zeker toenemen. Op grond van artikel 36 van de Gemeentewet kan de raad parttime wethouders benoemen. Dit kan een alternatief zijn door het aantal wethouders gelijk te laten blijven maar de formatie, en dus hun bezoldiging, terug te brengen naar 0,8 fte per wethouder.
Welke besparing wordt gerealiseerd? De vermindering van het aantal wethouders betreft een besparing op de personele lasten, representatiekosten en ambtelijke ondersteuning van secretariaat en bestuursadviseurs. Deze zijn als aparte bezuinigingsvoorstellen opgenomen. 2021
2022 € 63.000
Besparing
Pagina 64
2023 € 125.000
2024 € 125.000
VII 2.
Verminderen inzet communicatie
Wat houdt de maatregel in? De ondersteuning vanuit de afdeling Communicatie aan bestuurder wordt verminderd. Wanneer een bezuinigingsmaatregel wordt doorgevoerd om het aantal bestuurders te verminderen, zou de inzet van een bestuurscommunicatieadviseur/woordvoerder theoretisch ook kunnen verminderen. Ook bij hetzelfde aantal bestuurders zou een maatregel kunnen zijn om ondersteuning vanuit communicatie aan bestuurders te verminderen.
Wat is het maatschappelijk effect? Er is minder tijd beschikbaar voor focus op ingezette impact en profileringsstrategie voor bestuurders. Bestuurders kunnen hierdoor minder zichtbaar worden voor inwoners en het college als geheel kan minder zichtbaar zijn (minder proactieve persbenadering). Minder tijd/capaciteit betekent minder mogelijkheden om te laten zien wat het bestuur doet en bereikt met het collegeprogramma. Dit kan effect hebben bij verkiezingen, maar ook bij besluitvorming in gemeenteraad. Daarnaast zijn er effecten op de voorbereiding en advisering van bestuurders voor raadsvergaderingen en commissies. En er is minder tijd om snel of überhaupt te reageren op persvragen, goede woordvoeringslijnen/kernboodschappen op te stellen voor bestuurders en in onderwerpen te duiken (wordt meer adviseren op hoofdlijnen). Tot slot is het effect dat er minder tijd is om als bestuurscommunicatieadviseur proactief te adviseren op politiek gevoelige onderwerpen. Dit alles betekent in het algemeen dat bestuurders minder ondersteund en voorbereid worden op raadsvergaderingen, commissies, persgesprekken etc. Dit kan risico’s opleveren voor strategische profilering, zichtbaarheid, bewijslast (wat hebben we bereikt) en zelfs de positie van bestuurders.
Welke besparing wordt gerealiseerd? Dit betreft een besparing op de personele kosten. Voor discussie uitgegaan van 1 fte minder (bestuurscommunicatieadviseur), onafhankelijk van vraag of dit wenselijk en haalbaar is. 2021
2022 € 67.000
Besparing
Pagina 65
2023 € 67.000
2024 € 67.000
VII 3.
Verminderen inzet bestuursadvisering
Wat houdt de maatregel in? De ondersteuning van de drie bestuursadviseurs (inclusief adviseur public affairs) wordt verminderd met 1 FTE.
Wat is het maatschappelijk effect? Wanneer de gemeente kiest voor een vermindering van het aantal bestuurders, verminderen we ook het aantal bestuursadviseurs. Er zijn nu drie bestuursadviseurs (inclusief adviseur public affairs) voor zes bestuurders. De aangegeven besparing betreft het bedrag voor 1 FTE bestuursadviseur. De gemeente geeft met deze bezuiniging enerzijds een voorbeeld: zelf snijden we ook. Anderzijds kan deze bezuiniging de slagkracht van het bestuur en daarmee de maatschappelijke effectiviteit verminderen. Wanneer gekozen wordt voor vermindering van het aantal bestuursadviseurs, zonder dat het aantal bestuurders wordt terug gebracht, heeft dat direct effect op de ondersteuning van de bestuurders. Bestuursadviseurs worden ingezet omdat maatschappelijke vraagstukken complexer zijn geworden en de directe invloed en betrokkenheid van inwoners groter is. De bestuursadviseurs zetten in op het versterken van integrale advisering, het verhogen van de kwaliteit van de advisering van de organisatie en het vergroten van de zichtbaarheid van bestuurders. Daarnaast worden bestuursadviseurs ingezet op politiek/bestuurlijk gevoelige dossiers als sparringspartner voor bestuurder en organisatie.