3. Ontwerp-jaarrekening 2020 Rembrandt College - bestuursverslag en jaarrekening 2020
Tekst van het document
Ook hiervoor is de invoering van Leerlingbespreking, nl een meerwaarde. SOP In 2020 is het schoolondersteuningsprofiel (SOP) opnieuw vastgesteld voor een periode van vier jaar. Dit SOP beschrijft de actuele organisatie en (on)mogelijkheden van leerlingenzorg op het Rembrandt College. Dit SOP is opgesteld in nauw overleg met het samenwerkingsverband 25.11 en de daarbij aangesloten V(S)O-scholen. Dankzij deze afstemming borgen we in SWV 25.11 een dekkend aanbod voor leerlingen met bijzondere zorgvragen. Conclusie De conclusie is dat er een flinke verbeterslag gemaakt is ten opzichte van een jaar geleden. Afspraken zijn gemaakt, procedures worden gehanteerd en aanvullende verbeteringen zijn of worden op korte termijn geïmplementeerd. Bij deze ontwikkelingen is nadrukkelijk aandacht voor tussentijdse evaluatie en zo nodig bijstelling. Mede daardoor zijn we in staat de (nog) zwakke plekken tijdig op te sporen om vervolgens daarop te kunnen acteren. Dat totaalbeeld geeft mij het vertrouwen dat de basis op orde is en het Rembrandt College voldoet aan de herstelopdracht. Desalniettemin is er zeker nog vooruitgang mogelijk en daar zullen we op inzetten. Dit schooljaar wordt een traject afgerond dat een herijking van de matrixstructuur oplevert.
Doel daarvan is een verbetering te realiseren in de kwaliteit van het onderwijs door een betere balans te krijgen tussen het functioneren van de secties en de teams, waarbij de afdelingsteams – aangestuurd door de teamleiders - een beter zicht op de ontwikkeling en begeleiding krijgen. De PowerPointbijlage - een dynamisch document dat binnen school wordt gebruikt en de stand van zaken weergeeft - biedt inzicht in hoe wijzigingen in de taken en verantwoordelijkheden van de
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
25
verschillende actoren bijdragen tot een structurele verbetering aangaande genoemde ontwikkelingen. De basisafspraken en structuren zijn op orde en worden verder versterkt, tegelijkertijd gooit de hele coronasituatie flink roet in het eten. Ondanks het feit dat we aanvullende maatregelen hebben getroffen - een aantal zorgleerlingen kwam en komt ook in de lockdownsituatie naar school, mentoren trachten wekelijks contact te hebben met hun mentorleerlingen, er zijn herstelprogramma’s geweest voor leerlingen met een leerachterstand vanwege corona op basis van terugkoppelingen door mentoren - is het permanente zicht op de ontwikkeling en begeleiding ernstig gehinderd door corona. Ook al proberen we steeds mee te bewegen, het is geen normale situatie. Onder de gegeven omstandigheden functioneert ‘het systeem’ en is het zicht op de ontwikkeling en begeleiding m.i. acceptabel en klaar om zich verder te ontwikkelen tot goed in orde. Het didactisch handelen De uitkomsten van de review en de totaalanalyse van de lesbezoeken via DOT e-Loo geven een beeld van het didactisch handelen van de Rembrandt docenten. Dat beeld is vergelijkbaar: er zijn forse stappen gezet in het didactisch handelen, met weliswaar verschillen tussen de secties zoals de uitgesplitste analyse laat zien, maar het totaalbeeld aangaande de ontwikkelingen is bemoedigend. Toch ben ik nog niet helemaal tevreden.
Zoals ik al noemde in de tussenrapportage is het aspect ‘afstemmen op verschillen tussen leerlingen’ nog steeds een aandachtspunt. Dat geldt met name voor de indicatoren 5.5 en 5.6, ook al is bij deze indicatoren de totaalscore van de school met respectievelijk 0,3 en 0,1 wel gegroeid. Individueel tijdens de besprekingen van de lesbezoeken en schoolbreed tijdens de terugkoppeling van de review is recentelijk met alle collega’s besproken op welke punten gefocussed dient te worden. Welke ‘quick wins’ te behalen zijn. De individuele ontwikkelpunten zijn vastgelegd en ook de secties hebben op basis van de review inmiddels hun didactische aandachtspunten in hun sectiebeleid aangescherpt (hun speerpunten). We verwachten ontwikkelingen op korte termijn in praktijk terug te zien, voor zover dat al niet is gerealiseerd. Bovendien krijgen de sectieleiders en secties in februari en maart, net als in de eerste ronde lesbezoeken vorig jaar, een aparte terugkoppeling van de voornaamste bevindingen van de lesbezoeken via DOT e-Loo. Ze halen daar hun afspraken voor verdere ontwikkeling uit. Conclusie Beide acties bieden het vertrouwen dat in de loop van het schooljaar het didactisch handelen van docenten de vereiste basiskwaliteit heeft en de kwaliteit blijft toenemen, omdat de focus gehandhaafd blijft.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
26
Kwaliteit op orde op bestuursniveau Inleiding Hierboven wordt een verantwoording op schoolniveau gegeven van een aantal aspecten van de onderwijskwaliteit van Het Rembrandt College in het kader van het herstelonderzoek. Een verantwoording op bestuursniveau is ook opgesteld. Dat is gedaan per herstelopdracht waaraan nog niet is voldaan. Onderstaand de tekst van die verantwoording. Herstelopdracht 1: Het bestuur zorgt voor een stelsel van kwaliteitszorg, waarmee cyclisch, systematisch en planmatig de onderwijskwaliteit op de school wordt bepaald, bewaakt en bevorderd (art. 23a, WVO). Aan deze herstelopdracht is voldaan, omdat de basis nu op orde is. Dit oordeel is gebaseerd op een aantal feiten. In de afgelopen maanden is hard gewerkt aan de opzet, inrichting en concretisering van een stelsel van kwaliteitszorg. Binnen de schoolleiding is dat stelsel besproken en neergelegd in een notitie die daarna door de MR is geaccordeerd. Het stelsel van kwaliteitszorg bevat een aantal cruciale elementen die het Rembrandt College wil gebruiken om zicht te krijgen en te houden op, sturing te geven aan en verantwoording af te leggen over de onderwijskwaliteit.
Zo is een definitie van kwaliteit gegeven, staan de uitgangspunten en de strategie beschreven, worden te gebruiken instrumenten benoemd (waaronder een kwaliteitsagenda), is de praktische organisatie van de kwaliteitszorg verwoord en wordt de relatie gelegd tussen kwaliteitszorg en kwaliteitscultuur. In praktische zin heeft het Rembrandt College zich de afgelopen tijd geconcentreerd op de uitvoering van een aantal aspecten van de kwaliteitszorg en kwaliteitscultuur. We hebben een gesprekkencyclus opgesteld, waaraan de MR inmiddels haar instemming verleend heeft en gaan die binnenkort implementeren. Het cyclische karakter van de kwaliteitszorg komt tot uiting in de kwaliteitsagenda die we dit schooljaar actief maandelijks hanteren. De PDCA cyclus wordt doorlopen in de onderwerpen die in de kwaliteitsagenda staan: van klein (een evaluatie van de introductieweek voor brugklassers) tot groot (de evaluatie van het coachend mentoraat en een vernieuwing van het taakbeleid). Op het gebied van de kwaliteitszorg is en wordt dit jaar specifiek ingezoomd op de onderwijsresultaten van bepaalde cohorten leerlingen of secties. -
H5 leerlingen: eind schooljaar 2019-2020 kwam door corona helaas vroegtijdig een einde aan de vorm waarin wij een voor H5 specifiek opgezet begeleidingsplan hadden vormgegeven. Secties: de resultaten van aardrijkskunde en economie werden specifiek besproken met de desbetreffende secties. In het schooljaar 2020-2021 heeft dat geresulteerd in extra interventies, waaronder het inzetten van een extern begeleider, voor de sectie economie.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
27
Herstelopdracht 3: Het bestuur zorgt voor een kwaliteitscultuur, waarin bestuur en school ieder vanuit hun eigen rol, zich gezamenlijk inspannen voor de ontwikkeling en het onderhoud van zowel de kwaliteit van het onderwijs als de kwaliteit van het personeel (art. 23a en 24 van de WVO). Aan deze herstelopdracht is ook voldaan. Het besef dat zaken op het Rembrandt College anders moeten, professioneler en we niet tevreden achterover kunnen leunen, wordt steeds breder gevoeld binnen school. Deels blijkt dat uit de manier waarop het reviewteam (m.m.v. Leren Verbeteren) naar school heeft gekeken en haar bevindingen formuleert, deels is dat te zien aan de bereidheid om taken op te pakken (werving, profilering van de school e.d.) en te reflecteren op eigen handelen. De kwaliteitscultuur, met name het uitgangspunt dat eenieder op Het Rembrandt College bezig moet zijn met kwaliteit vanuit een gedeelde verantwoordelijkheid, is expliciet onderwerp van gesprek binnen de school. Dat gebeurt: -
-
op individueel niveau: tijdens nabesprekingen van lesbezoeken en in andere individuele gesprekken; op sectieniveau: in de vorm van het werken aan het (voor diverse secties) nog op te stellen sectiewerkplan. Gezien de grote stap die hierin nog te zetten was, is vorig schooljaar gestart met het benoemen van speerpunten van de sectie inclusief de te behalen zichtbare resultaten. Op basis van eigen reflectie en evaluatie zijn deze speerpunten voor 2020-2021 aangescherpt. Het doel was dit schooljaar reeds te werken met volledig uitgewerkte sectiewerkplannen. Gezien de door corona toenemende werkbelasting hebben we die doelstelling moeten bijstellen. in bijeenkomsten tussen sectieleiders en schoolleiding: de bijeenkomsten vinden sinds schooljaar 2019-2020 regelmatig plaats. Het doel is de sectieleiders als groep én individueel beter in hun kracht te zetten. In plenaire bijeenkomsten: naast de algemene aandacht voor het onderwijskundig verbeterplan is er ook regelmatig specifieke aandacht voor de kwaliteitscultuur (o.a. tijdens de studiedag van 12 januari jl.). In een toekomstige plenaire bijeenkomst zal het systeem van kwaliteitszorg centraal staan, met speciale aandacht voor hoofdstuk 12, waarin een schematische weergave van de gewenste professionele cultuur op het Rembrandt College is opgenomen.
Het Rembrandt College heeft inmiddels scherp in beeld welke collega’s al dan niet (onder-) bevoegd zijn. In het afgelopen jaar is ervoor gezorgd dat alle leraren op het Rembrandt College bevoegd of in opleiding zijn. Sommige docenten geven momenteel nog een of meerdere klassen onderbevoegd les. Op een enkeling na zijn ook deze collega’s in opleiding. Op basis van de lesbezoeken en de nabesprekingen daarvan zijn ook scholingsactiviteiten ingezet, zowel individueel als sectiegebonden. Het betrof o.a. trainingen voor het toepassen van differentiatie, actieve werkvormen in de les, hybride lesgeven en formatief toetsen. Daarnaast is ingezet op collegiale consultatie, ook met secties van andere scholen, en hebben diverse collega’s zich middels specifieke literatuur verder verdiept in het ontwikkelen van hun vaardigheden. De uitkomsten van de
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
28
lesbezoeken en de review zullen richting geven aan een scholingsplan, dat onderdeel zal worden van het schoolplan 2021-2024. Naast bovengenoemde scholingsactiviteiten, die rechtstreeks gekoppeld zijn aan het primaire proces, heeft scholing plaatsgevonden voor het coachend mentoraat en zijn de reeds in functie zijnde én nieuwe docentcoaches (bij)geschoold. Herstelopdracht 5: Het bestuur zorgt ervoor dat: • het intern toezicht deugdelijk en onafhankelijk toezicht uitvoert en tegenspraak biedt; • de mr voldoende betrokken is bij de beleids- en besluitvorming. (art. 24d, 24e, 24e1, WVO). Aan deze herstelopdracht is nagenoeg voldaan. Dat oordeel is gebaseerd op de volgende ontwikkelingen die hebben plaatsgevonden of nog gaande zijn. Na de verzelfstandiging van het Rembrandt College per 1 januari 2021 is de pas benoemde Raad van Toezicht de interne toezichthouder geworden. Er is heel hard gewerkt om deze nieuwe situatie een juridische basis, maar vooral een werkbare en eenduidige uitwerking te geven. Er is een bestuursoverdracht geweest, statuten zijn gepasseerd en allerlei praktische zaken zijn uitgevoerd (van portefeuilleverdeling binnen de Raad van Toezicht tot het aanvragen van banknummers). De Raad van Toezicht is zich aan het inwerken op een aantal zaken.
Binnenkort wordt een nieuw bestuursreglement opgesteld en dan is het intern toezicht in staat om deugdelijk en onafhankelijk zijn werk te doen, op basis van de aangeleverde informatie en de verantwoording over het gevoerde beleid. Het is een bewuste keuze geweest om alle collega’s, met name de MR, mee te krijgen in de uitdagingen waarvoor de school zich gesteld ziet. In plenaire bijeenkomsten, maar ook in individuele gesprekken, zijn zeven opdrachten benoemd waarvoor een gezamenlijke en schoolbrede verantwoordelijkheid geldt. De dialoog daarover wordt in alle openheid gevoerd door expliciete feedback te vragen op de ontwikkelingen en het functioneren van de schoolleiding ter discussie te stellen. Door de MR leden mee te nemen in de ontwikkeling van beleid en ze niet pas op het einde van een ontwikkeling te confronteren met een instemmingsverzoek, trachten we een constructieve samenwerking met de MR te realiseren. Een samenwerking waarbij tegenspraak welkom is en serieus genomen wordt en de leden van de MR invloed hebben op de ontwikkeling van beleid. In dat proces van een constructieve samenwerking en het dragen van een gezamenlijke verantwoordelijkheid zijn duidelijke stappen gezet. De memo die de voorzitter van de MR heeft opgesteld bevestigt m.i. dit beeld.
Herstelopdracht 6: Het bestuur en de intern toezichthouder zorgen ervoor dat de inhoudelijke verantwoording over de onderwijskwaliteit voldoet aan de wettelijke eisen, zodat het jaarverslag de verantwoording van het bestuur over de werkelijk gerealiseerde onderwijskwaliteit (behaalde resultaten en ontwikkelingen die zijn ingezet) bevat en het intern toezicht een bijdrage levert zoals de wet beoogt.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
29
In de financiële verantwoording zijn stappen gezet. Zo zijn in het bestuursverslag 2019 verbeteringen doorgevoerd t.o.v. 2018 en zijn er in samenspraak met het bevoegd gezag afspraken gemaakt over de periodieke bestuursrapportages. Een nieuwe systematiek voor het registreren van lesuitval maakt de gerealiseerde onderwijstijd op verschillende niveaus en manieren inzichtelijk. Op basis daarvan kunnen, waar nodig, bijstellingen plaatsvinden. Ook de onderwijskwaliteit is in beeld op basis van de lesbezoeken, de review en de behaalde examengegevens, ook al zijn die door corona minder compleet dan in voorgaande jaren. In de horizontale verantwoording zijn er ook ontwikkelingen geweest. De interne communicatie is gestroomlijnd, de externe communicatie heeft een structureel en periodiek karakter gekregen. De dialoog met ouders en basisscholen is verbreed. Tevredenheidonderzoeken spelen daar een rol in, maar ook een raadpleging van ouders o.a. in het kader de bestuurlijke verzelfstandiging. Basisscholen worden in klankbordbijeenkomsten in januari gevraagd te reflecteren op de ontwikkelingen die zich voordoen op het Rembrandt College.
Onderwijsopbrengsten Een eerste analyse van de onderwijsresultaten 2020 via Vensters voor Verantwoording leerde ons dat de resultaten voor alle afdelingen als voldoende beschouwd konden worden. Een nadere analyse maakte duidelijk dat met name de score bij VWO voor het profiel E&M zorgelijk was. De lage percentielscore is besproken en geduid: het betrof één leerling die gezakt was, maar gezien het gering aantal leerlingen leidde dat tot een percentielscore van 1%. Ondanks het feit dat deze leerling geen onvoldoende had voor economie is gezien de overige resultaten van deze sectie inmiddels wel een vervolgtraject met hen afgesproken. Een totaalanalyse waarin meer gegevens worden ‘meegenomen’ is eind april 2021 onderwerp van dialoog. Eind februari is er een terugkoppeling naar secties op basis van de dan beschikbare gegevens. Het Onderwijsresultatenmodel VO beoordeelt de resultaten op basis van een periode van drie schooljaren. Alle indicatoren van het Onderwijsresultatenmodel scoren driejaarsgemiddeld boven de norm. Het model laat zien dat de school voor verschillende vakken (soms substantieel) lager scoort ten opzichte van de andere scholen. Dit zijn een nadrukkelijk gespreksonderwerp en actiepunt in het plan van aanpak van de verschillende secties.
Leerlingen gaan over het algemeen zonder vertraging door de onderbouw, worden in het derde leerjaar in voldoende mate op het advies van de basisschool geplaatst en gaan vervolgens in de bovenbouw in voldoende mate succesvol over naar het volgend schooljaar. De school heeft de ambitie om de determinatie van de leerlingen voor een bepaald niveau verder te verbeteren.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
30
Bij de plaatsing in de brugklas is voor het Rembrandt College het advies van de basisschool leidend. Het kan zo zijn dat, door bepaalde ontwikkelingen of omstandigheden, een leerling uiteindelijk toch op een ander niveau terecht komt. Hierbij moet rekening gehouden worden met het feit dat het Rembrandt College dakpanbrugklassen TL/H en H/V kent. Een leerling kan bijvoorbeeld een VMBO-TL advies krijgen maar een plaatsingsadvies TL/H. Deze leerling komt dan in een zogenaamde TL/H klas waarbij het mogelijk is dat de leerling aan het einde van het cursusjaar alsnog doorstroomt naar havo. Als het wenselijk is dat een leerling tussentijds van niveau verandert, wordt dit door het docententeam tijdens een leerlingbespreking besproken. Hierbij laten zij zich adviseren en ondersteunen door het zorgteam. Het uiteindelijke besluit met betrekking tot de plaatsing ligt bij schoolleiding. We gaan er vanuit dat een leerling in klas 3 op het niveau zit waarin ook examen wordt gedaan.
Zitten de leerlingen in 2019-2020 in leerjaar drie op, boven of onder het niveau van hun basisschooladvies?
Toetsing en examinering De inspectie voerde in 2019 een grootschalig onderzoek uit naar aanleiding van de problemen met de schoolexamens in Maastricht in 2018. Op ruim 100 afdelingen van scholen is bekeken of de toetsing en examinering zorgvuldig verloopt. Bij 70% bleken er wettelijke tekortkomingen en aan 60% van de scholen heeft de inspectie een herstelopdracht gegeven. De inspectie is alert bij alle besturen en scholen op
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
31
kwalitatieve verbetering en bewaking van de toetsing en examinering. Des te trotser is het Rembrandt College er op dat we na het onderzoek in juni 2019 bij uitzondering het oordeel ‘goed’ hebben gekregen. Daar waar de inspectie standaard alleen het oordeel voldoende afgeeft.Het oordeel is in 2020 gehandhaafd. Dit betekent niet dat we achterover leunen; we blijven scherp op continuering van onze bewezen kwaliteit op dit gebied. De kennis en ervaring is in 2020 gedeeld met de twee nieuwe examensecretarissen, die tevens de benodigde scholing hebben gevolgd. De examensecretarissen hebben zich met de nodige scholing verder ontwikkeld. De situatie rondom toetsing en examinering stond in het schooljaar 2019-2020 volledig in het teken van corona. Mede dankzij de gedegen wijze waarop het examensecretariaat verankerd is in de school heeft de afsluiting voor de examenleerlingen ons niet voor grote problemen geplaatst. Voor de overige leerjaren hebben we de aanpassing van de overgangsnormen een jaar uitgesteld. Met instemming van de MR was bepaald dat we de nieuwe normen in de zomer van 2020 zouden laten schaduwdraaien met de huidige overgangsnormen. Op basis van evaluatie direct na de zomervakantie zou bepaald worden of de nieuwe overgangsnormen nog bijgesteld moesten worden. Vanaf schooljaar 2020-2021 zouden deze dan leidend zijn.
Examens 2020 De onderstaande tabellen in ogenschouw nemende mogen we redelijk tevreden zijn over de resultaten van onze leerlingen versus de landelijke cijfers. De tabel maakt duidelijk dat enkele vakken op het gebied van de percentielen versus landelijke scores verbetering dienen te realiseren. De secties zijn hiervan bewust en werken hier op planmatige wijze hard aan.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
32
Wat is het slaagpercentage van de school in 2019-2020?
Er zijn voor het schooljaar geen verschillen tussen SE en CE aan te geven in verband met het vervallen van het Centraal Examen in schooljaar 2019/2020 in verband met COVID-19.
Kwaliteitszorg De verbetering van de kwaliteitszorg op school- en bestuursniveau was en is een van de prioriteiten in het schooljaar 2020-2021 en als zodanig opgenomen in het onderwijskundig verbeterplan. Er aandacht besteed aan een structurele en planmatige inrichting. Daarbij was er niet alleen aandacht voor de instrumentele kant, maar juist ook voor het gevoel van eigenaarschap en medeverantwoordelijkheid: de zogenoemde kwaliteitscultuur. In 2020 is een systematiek van kwaliteitszorg vastgesteld en geaccordeerd. In de paragrafen ‘kwaliteit op orde op schoolniveau’ en ‘kwaliteit op orde op bestuurniveau’(zie hierboven) wordt uitgebreid ingegaan op de ontwikkelingen die hebben plaatsgevonden in 2020 in het kader van kwaliteitszorg.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
33
Tevredenheidsenquêtes Jaarlijks wordt de tevredenheid van de leerlingen gemeten. Het ene jaar vindt die meting plaats via de LAKS monitor; het andere jaar via een enquête via Vensters voor Verantwoording. Periodiek wordt ook een medewerkerstevredenheidsenuête afgenomen. Dit gebeurde het laatst in april 2020. In dat jaar is ook een tevredenheidsonderzoek onder ouders uitgezet. In september 2020 zijn de uitkomsten van bovengenoemnde onderzoeken in een studiedag van het managementteam besproken en geïntegreerd in diverse plannen en besluiten. Onze verbeterpunten liggen bij: o het betrekken van ouders bij het Rembrandt College o onze informatieverstrekking over het algemene wel en wee van het Rembrandt College o de algemene organisatie van het Rembrandt College o het mentoraat. Duidelijk minder scorend bleek onze informatieverstrekking over de ontwikkelingen van het kind aan ouder(s)/verzorger(s). Naar aanleiding van deze uitslag is onze communicatie naar en met ouders geïntensiveerd.
Scholen op de kaart Vanzelfsprekend geeft het Rembrandt College via Scholen op de kaart (www.scholenopdekaart.nl/middelbare- scholen) inzicht in het gevoerde beleid en de behaalde resultaten.
Schoolplan, Schoolgids, SOP Het Rembrandt College wenst transparant te zijn wat betreft beleidskeuzes en de praktische uitwerking van het onderwijs. We doen dat middels het Schoolplan, de Schoolgids en het SOP. Deze documenten zijn conform wettelijke richtlijnen openbaar en staan op onze website.
Onderwijs(tijd) in tijden van corona Het onderwijs op het Rembrandt College is ernstig beïnvloed door de coronasituatie. Dat betreft zowel het onderwijs als de onderwijstijd. In het begin worstelden docenten met het online lesgeven. In de tweede periode waarin de lessen op afstand werden gegeven was dat veel minder het geval. Dit schooljaar komen de online lessen vanwege de coronasituatie beter uit de verf dan vorig jaar. Docenten zijn meer bedreven, maken beter gebruik van de technische mogelijkheden en hebben beter zicht op de actieve betrokkenheid van leerlingen tijdens de online lessen. Daardoor is de effectiviteit van de onderwijs, gezien de omstandigheden, redelijk op orde, ook al haalt de online praktijk het niet bij de ‘normale situatie’ waarin het onderwijs een betere dynamiek en interactie kent.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
34
De basisafspraken en structuren bleken op orde te zijn en er is veel werk verricht om het onderwijs zo goed mogelijk doorgang te laten vinden, met speciale aandacht voor de zorgleerlingen en voor de achterstanden die ontstonden bij leerlingen. Een aantal zorgleerlingen kwam en komt ook in de lockdownsituatie naar school. Vanaf 1 juni 2020 tot aan de zomervakantie is er extra aandacht geweest voor die leerlingen die t.g.v. de lockdown achterstanden hadden opgelopen. Deze (ruim 250) leerlingen kregen vier middagen per week extra begeleiding in o.a. de kernvakken of in algemene studievaardigheden. Vanaf het begin van het schooljaar 2020-2021 is zowel intern alsook extern gecommuniceerd over het, met gebruikmaking van de subsidie, ingezette extra ondersteuningsprogramma. De opzet van dat ondersteuningsprogramma kende een toenemende intensiteit. Dit traject is gestagneerd door de tweede lockdown. Voor alle activiteiten rondom dit ondersteuningsprogramma geldt dat de mentor de spil is voor de selectie en plaatsing van de leerlingen. Hiervoor heeft hij overleg met de vakdocenten, de leerling en/of de ouders.
Ondanks het feit dat mentoren wekelijks contact trachten te hebben met hun mentorleerlingen en er herstel- en ondersteuningprogramma’s zijn geweest voor leerlingen met een leerachterstand op basis van terugkoppelingen door mentoren, is het zicht op de ontwikkeling en begeleiding van leerlingen gehinderd door corona. Gesprekken met de leerlingenraad over de coronasituatie maakten ons duidelijk dat de inzet van externe krachten niet altijd het gewenste resultaat opleverde. Overleg met de uitlenende organisatie heeft een optimalisatie in de bemensing (bijvoorbeeld specifiek voor het vak economie) tot gevolg gehad. Daarnaast hebben gesprekken met en begeleiding van de externe krachten geleid tot een eerste aanzet tot verbetering. Dit traject werd nauwlettend gevolgd. Onderwijstijd Ook al voldoet het Rembrandt College binnen elke opleidingen aan de normen die gelden voor de onderwijstijd, de georganiseerde onderwijstijd in de brugklassen is te mager geweest in 2020. Met ingang van het volgend schooljaar programmeren we voor alle brugklassen minimaal 35 wekelijkse lesuren van 45 minuten. De gerealiseerde onderwijstijd is ontegenzeggelijk beïnvloed door de coronasituatie. Toch is de schade beperkt gebleven omdat de acties die ingezet waren om lesuitval op te vangen gecontinueerd zijn.
Uit de overzichten van de gerealiseerde onderwijstijd blijkt dat we nog niet aan de norm voldoen voor een aantal jaarlagen. Toch is de gerealiseerde onderwijstijd groter dan vorig jaar. Deels door structurele ingrepen in het voorkomen en opvangen van lesuitval, vastgelegd in het geaccordeerde beleidsdocument Beslisboom Voorkomen Lesuitval en deels is dat ook te danken aan de inzet van (externe) krachten die bij ziekte van docenten opvanglessen verzorgen en bij toetsen surveilleren, waardoor docent vrijgespeeld worden voor lessen. Dat was ook nodig, omdat de coronasituatie flink wat lesuitval opleverde, doordat docenten ziek waren of in quarantaine zaten. Dit probleem is in de periode dat er online lessen werden gegeven kleiner geworden, omdat externe krachten ook zijn ingezet als assistent in het klaslokaal, terwijl de docent vanuit huis lesgaf. Opmerkelijk genoeg was er ook een meevaller in termen van lesuitval. Doordat een heel groot deel van alle buitenschoolse activiteiten geschrapt is, trad er veel minder lesuitval op, ook voor klassen die niets met de activiteiten te maken zouden hebben gehad.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
35
Wat ook verbeterd is, is de registratie van de lesuitval, de opgevangen lessen en dus de gerealiseerde onderwijstijd. We hanteren een nieuw systeem dat structureel ingezet en gemonitord gaat worden om een beeld te krijgen van de gerealiseerde onderwijstijd. Als bijlage is toegevoegd een overzicht van de lesuitval vanaf de start van het schooljaar tot aan de kerstvakantie, uit te splitsen naar klassen, vakken, docenten etc. Er worden acties ondernomen die op langere termijn en structureel meer gerealiseerde onderwijstijd moeten opleveren. Dat doen we in het taakbeleid - momenteel onderwerp van discussie in een langdurig traject met de MR - en in de nog te plannen jaaragenda voor volgend jaar. Ze leveren afspraken op die de gerealiseerde onderwijstijd verhogen door lesuitval te voorkomen (en waar nodig op te vangen). Zo beperken we de momenten waarop buitenschoolse activiteiten plaatsvinden en concentreren deze zoveel mogelijk in activiteitenweken. Er ontstaat daardoor een grotere bewustwording bij docenten dat instrumenten om lesuitval te voorkomen ertoe doen en dat het creëren van effectieve onderwijstijd veel aandacht moet hebben.
Convenantsmiddelen De ontvangen convenantsmiddelen in 2019 zijn in 2020 uitgegeven aan de begeleiding van startende leraren en aan werkdruk verlichtende maatregelen.
Plan Do Check Act (pdca) Naast het streven van transparantie is een integrale, planmatige en schriftelijk vastgelegde en geëvalueerde aanpak van het onderwijskundige beleid en de uitvoering daarvan een prioriteit. Het belang van deze werkwijze wordt algemeen (h)erkend. De kwaliteitsagenda die in het kader van de kwaliteistzorg gehanteerd wordt helpt bij deze planmatige aanpak.
Communicatie Goede en adequate communicatie is geen sinecure. In 2020 zijn verdere initiatieven ontplooid ter verbetering van de communicatie, informatievoorziening en samenwerking: o er is intern een code of conduct afgesproken o er is afgesproken intern twee communicatiemiddelen te hanteren, namelijk de Dagkrant (onder eindredactie van de teamleider ondersteunende diensten) en de Nieuwsbrief (onder eindredactie van de rector) o er verschijnt wekelijks een Nieuwsbrief naar ouders (onder eindredactie van de rector) o er verschijnt – indien noodzakelijk – een Nieuwsbrief aan leerlingen (onder eindredactie van de rector) o de contacten met de ouderraad en de Leerlingenraad zijn belegd bij de rector o de school organiseert ongeveer driemaal per schooljaar een algemene informatie-avond met als doel de ouders bij te praten over diverse ontwikkelingen en van de ouders feed back op diverse ontwikkelingen te ontvangen o er verscheen (vanaf maart 2020) een e-Learning Nieuwsbrief voor medewerkers, ouders en/of leerlingen (onder eindredactie van de teamleider onderwijskundig verbeterplan) o er is een protocol voor (digitale) communicatie/informatieverstrekking met/naar leerlingen
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
36
o
de medewerkers worden met regelmaat bevraagd op hun mening over diverse onderwerpen met een enquête via formdesk.
Personeel Strategisch personeelsbeleid Het strategisch personeelsbeleid kende een duidelijk doel: de omvang en aard van de personeelsformatie nu en in de toekomst in de pas te laten lopen met de ontwikkeling die de school doormaakt, in kwantitatieve en kwalitatieve zin. In kwalitatieve zin is het onderwijskundige verbeterplan leidend geweest: hoe kunnen alle medewerkers zich professionaliseren om de (onderwijskundige) ontwikkelingen binnen de school het hoofd te bieden. Zie daarvoor de paragraaf ‘professionalsiering’. In kwantitatieve zin was de krimp van de school leidend. De prognoses voor het leerlingaantal maken het noodzakelijk goed zicht te houden op de ontwikkeling van de personele cijfers (leeftijdsopbouw, functiemix). De daling van de personele formatie via natuurlijk verloop (afvloei door pensionering en ander vertrek) loopt niet in de pas met de daling van het leerlingaantal. Er is bewust gekozen voor het in stand houden van een flexibele schil (docenen met een tijdelijk contract, externe inhuur op contractbasis) om adequaat te kunnen optreden bij verdere daling. Zoals gezegd hebben de afspraken die gemaakt zijn in het kader van de voorfase sociaal plan effect gesorteerd: de boventalligheid in de kunstensecties is verdwenen. Medewerkers in de domeinen met boventalligheid hadden recht op een vertrekpremie ingeval van een eigen keuze om de school te verlaten.
Personele mutaties In 2020 zijn er diverse mutaties geweest op leidinggevende posities. De school heeft afscheid genomen van de rector/bestuurder ad interim (juni 2020), de teamleider ondersteunende diensten (juli 2020), de teamleider ad interim (december 2020) en een interim sectieleider voor de sectie Kunst (jan 2021). Daarvoor is in de plaats gekomen een teamleider havo/vwo (aangesteld in december 2020) en een nieuwe rector/bestuurder (juni 2020). Overige of openstaande taken zijn verdeeld over de bestaande medewerkers. Aan het einde van het schooljaar 2019- 2020 is van diverse docenten afscheid genomen. Sommige docenten gingen na een jarenlang trouw dienstverband met pensioen, anderen starten aan een nieuwe uitdaging bij een andere schoolorganisatie.
Opleiden in de school Per 2019 is werk gemaakt van een gestructureerde aanpak van opleiden in de school. De school onderhoudt contacten met universiteiten en hogescholen en geeft invulling aan een plan van aanpak. Het belang van opleiden in de school heeft de aandacht; er is tijd nodig om te komen tot een volwassen programma.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
37
Werkzaamheden op het gebied van onderzoek en ontwikkeling Opleiden in de school biedt ook een kans om in de contacten met (universitaire) lerarenopledingen bij te dragen aan en te profiteren van nieuwe (wetenschappelijke) inzichten op het gebied van onderwijskundig onderzoek en ontwikkeling. Daarnaast is elders in dit bestuursverslag al genoemd dat het Rembrandt College het afgelopen jaar fors heeft ingezet op het gebied van onderzoek en ontwikkeling op een heel ander niveau: het onderwijskundig verbeterplan is daar het duidelijke resultaat van.
Professionalisering Vanzelfsprekend staan de in de CAO afgesproken budgetten ter beschikking aan de medewerkers om zichzelf, daar waar nodig en/of gewesnst is, tijdig bij te scholen. Om de functiemobiliteit voor het onderwijsondersteunend personeel te vergroten is in de begroting 2020 extra gebudgetteerd. De verbetering van de leskwaliteit in het kader van het ondewijskundige verbeterplan vroeg en vraagt om extra investering in scholing en coaching. De school stelt dat geld ter beschikking. De ambitie is om toe te groeien naar meer differentiatie in de klas en meer aan te sluiten op de kernwaarden van de school en de daaruit voortvloeiende nog te maken onderwijskundige keuzes. Op basis van de lesbezoeken en de nabesprekingen daarvan zijn ook scholingsactiviteiten ingezet, zowel individueel als sectiegebonden. Het betrof o.a. trainingen voor het toepassen van differentiatie, actieve werkvormen in de les, hybride lesgeven en formatief toetsen. Daarnaast is ingezet op collegiale consultatie, ook met secties van andere scholen, en hebben diverse collega’s zich middels specifieke literatuur verder verdiept in het ontwikkelen van hun vaardigheden. De uitkomsten van de lesbezoeken en de review zullen richting geven aan een scholingsplan, dat onderdeel zal worden van het schoolplan 2021-2024.
Naast bovengenoemde scholingsactiviteiten, die rechtstreeks gekoppeld zijn aan het primaire proces, heeft scholing plaatsgevonden voor het coachend mentoraat en zijn de reeds in functie zijnde én nieuwe docentcoaches (bij)geschoold. Bovendien zijn twee beleidsadviseurs gestart met een (aanvullende) opleiding i.v.m. hun (deels nieuwe) taken en verantwoordelijkheden. De gesprekkencyclus is in schooljaar 2019/2020 bevroren ten gunste van het monitoren van het didactische handelen van de docent via de DOT-aanpak. Na een tweede DOT- ronde omstreeks zomer 2020 start de gesprekkencyclus per schooljaar 2020/2021. De kwaliteitsaanpak wordt de uitvoer van de schriftelijk vastgelegde gesprekkencyclus geborgd. Diverse collega’s studeren bij en/of voor een tweede bevoegdheid. In de meeste gevallen zijn er scholingscontracten met terugbetalingsclausule afgesproken. Vanaf 2020 worden de eerste, tweede, overige en eventuele onder-bevoegdheden structureel geregistreerd en bijgehouden. Hiermee voldoen we dan aan de jaarlijkse uitvraag Integrale Personeels Telling Onderwijs (IPTO). De IPTO is van belang om een goed beeld te krijgen van de verschillende vakken die worden gegeven en van het aantal bevoegd gegeven lessen die worden verzorgd. Met deze informatie kunnen ontwikkelingen en trends binnen de sector worden waargenomen.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
38
Gevoerd beleid inzake ontslag Het personeelsbeleid is erop gericht om zoveel mogelijk te voorkomen dat werknemers na hun dienstverband in een situatie van werkloosheid terechtkomen.
Besturingsfilosofie In het schooljaar 2020/2021 is en wordt erg veel aandacht besteed aan een hernieuwde invulling van de rollen, taken en verantwoordelijkheden van verschillende personen binnen het Rembrandt College. Dat gebeurt in het kader van de herijking van de matrixstructuur (zie hierboven), maar ook de beleidsadviseurs en enkele anderen van de schoolleiding, de leerlingbegeleiders, de sectieleiders en de projecteigenaren. De besturingsfilosofie hanteert het uitgangspunt dat onze schoolorganisatie onderwijs gedreven is, dat wil zeggen dat besluiten in het belang van onderwijs en leerling genomen worden. De besturingsprincipes van integrale verantwoordelijkheid en persoonlijk leiderschap zijn algemeen goed. Het onderwijskundig leiderschap wordt grotendeels doorgedelegeerd aan de sectieleiders. De rol van in eerste instanties de collega’s op de sleutelposities - maar uiteindelijk van alle medewerkers - is gevraagd en ongevraagd advies aan de schoolleiding en elkaar te geven. Dit is onderdeel van de beoogde kwaliteitscultuur binnen het Rembrandt College (zie hierboven ‘kwaliteit op orde op bestuursniveau’).
Financiën De inspectie ziet scherper dan voorheen toe op de allocatie van de financiële middelen binnen een schoolbestuur. Voor het Rembrandt College gelden een eenvoudige en daardoor inzichtelijke staat van baten en lasten en balans. De begroting 2021 is opgesteld vanuit het principe dat de gelden zo veel mogelijk naar het primair proces toe gaan. De uitgaven voor onderwijs ondersteunend personeel waaronder directie/schoolleiding zijn zo scherp mogelijk gesteld. Materiële uitgaven zijn doorgelicht op dit principe en urgentie. Het financieel beheer is op orde. Onze financiële positie heeft onze nadrukkelijke aandacht. De financiën staan immers onder druk door het dalende leerlingaantal. De financiële analyse laat zien dat wij nu en in komende jaren kunnen voldoen aan de financiële verplichtingen om het onderwijs te verzorgen. Tegelijkertijd moeten wij zorgen voor consolidatie van onze financiële positie, aangezien er investeringen nodig c.q. wenselijk blijven met belangrijke impact op de financiële positie. De school heeft ook in 2020 bezuinigingen op materieel én personeel gebied doorgevoerd om de financiële gezondheid te bevorderen. Op materieel gebied is gestreefd, daar waar er een keuze was, naar verantwoorde bevriezing van uitgaven.
Op personeel gebied is gestreefd naar verantwoorde beperking van de formatie op onderwijs ondersteunend gebied waartoe ook de formatie van directie c.q. schoolleiding behoort. De geconstateerd boventalligheid bij de kunstvakken is verdwenen door succesvol uitvoering te geven aan de ‘voorfase sociaal plan’, dat na overleg met de vakbonden was opgesteld. De binnenkomende gelden gaan zo veel mogelijk naar het primair proces. Bij de opstelling van de begroting 2021 in het najaar 2020 hebben we opnieuw kritisch gekeken naar de financiële doelmatigheid van diverse begrotingsposten.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
39
De ontwikkeling van de rentabiliteit schommelt de komende jaren ronde de 1%. Het is naar onze overtuiging van belang om zo realistisch mogelijk te prognosticeren, het voorzichtigheidsprincipe te hanteren en defensief te begroten.
Huisvesting Zoals hiervoor in dit verslag vermeld heeft Acutus B.V. op ons verzoek een integraal onderzoek naar de jarenlange klachten over de klimaatbeheersing in de school uitgevoerd. In 2020 heeft voortgang op het uitgebrachte rapport plaatsgevonden. Verder heeft de gemeente naar aanleiding van een onderzoek door hetzelfde bureau een structurele opknapbeurt van de kleedkamers en ventilatie bij de gymzalen mogelijk gemaakt. Enkele kleedkamers waren inmiddels al langere tijd gesloten vanwege schimmelproblematiek. Ook hierover bestonden al langer klachten; de school is tevreden dat dit nu aangepakt is. Daarnaast hebben wij een inventarisatie van mogelijke verbeterpunten op huisvestingsgebied ontvangen van specialisten van de gemeente aangevuld met punten, die aangedragen zijn door de medewerkers (via een enquête). Deze lijst is in 2020 met het Meerjaren Onderhouds Plan (MOP) en het korte-termijnonderhoud vergeleken en leverde aanpassingen op voor het korte-termijn-onderhoud. Ze zijn ‘meegenomen’ in de nieuwe MOP die in het najaar van 2020 is opgesteld.
Regionaal Plan Onderwijsvoorzieningen (RPO) Sinds 1 augustus 2008 is in de Wet op het voortgezet onderwijs (WVO) het Regionaal Plan Onderwijsvoorzieningen (RPO) opgenomen. Het RPO heeft als belangrijkste doelstelling dat schoolbesturen gezamenlijk een goede afstemming tussen de vraag en het aanbod regelen zonder dat voor elke afzonderlijke aanvraag goedkeuring van de minister nodig is. Indien een RPO volgens de wettelijke voorschriften tot stand is gekomen, zorgt de minister er vervolgens voor dat de gevraagde onderwijsvoorzieningen in aanmerking komen voor bekostiging. Een RPO is 5 jaar geldig. Het RPO voor de regio waarin Veenendaal participeert is in 2019 herzien en opnieuw vastgesteld. Het RPO heeft geen consequenties voor het Rembrandt College.
Duurzaamheid Binnen het Rembrandt College ligt het thema duurzaamheid in de directe aandacht. Enerzijds is het thema onderdeel van de herformulering van de kernwaarden en zal in de uitwerking van onderwijskundige keuzes daarop aangesloten worden. Anderzijds gaat het om de concrete invulling van duurzaamheid met betrekking tot ons dagelijks gedrag en met betrekking tot het gebouw e.d. Hierin kunnen en willen we onze footprint verkleinen. Scheiding van afval, gebruik van duurzame materialen, minder kopiëren en meer digitaliseren - het zijn punten die altijd beter kunnen en moeten. In december 2020 is een contract gesloten met een afvalverwerker die op een duurzame manier afval scheidt en verwerkt. Op het schoolgebouw staan al jaren zonnepanelen; zij kunnen na schoonmaak wellicht meer rendement opleveren.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
40
Deel 1 Bestuursverslag – Organisatiestructuur & governance Juridische structuur Het Rembrandt College was in 2020 de laatste brede scholengemeenschap in Nederland die nog direct onder een gemeentebestuur viel. Begroting en jaarverslag zijn integraal onderdeel van de P&C stukken van de gemeente Veenendaal. Het bestuur was belegd bij de rector/bestuurder, die verantwoording aflegde aan het college van B&W. Het college van B&W trad op als intern toezichthouder en werd in de dagelijkse praktijk vertegenwoordigd door de wethouder van onderwijs. Voor de rector/bestuurder waren een managementstatuut en een toezichtskader voorhanden. Het college van B&W, de interne toezichthouder, werd betiteld als het bevoegd gezag van de school. Het Rembrandt College is lid van de VO-raad en valt onder de code Goed Onderwijsbestuur, die door de VOraad is opgesteld. De code vormt de basis voor het realiseren van een cultuur en praktijk van goed bestuur in het voortgezet onderwijs. Goed bestuur betekent ter zake kundig en juist moreel gedrag van bestuurders, intern toezichthouders en allen, die bij de governance in het voortgezet onderwijs betrokken zijn en is gericht op de bevordering van de kwaliteit van het onderwijs. Het Rembrandt College past de regelingen van de code zo veel mogelijk toe.
In de structuur zoals hij gold tot 1 januari 2021 was het volledig nakomen van de code niet optimaal mogelijk, maar de scheiding tussen de rollen van bestuur, bevoegd gezag en intern toezicht werd zo zuiver mogelijk benaderd. De gemeenteraad van Veenendaal heeft in december 2020 besloten het Rembrandt College te verzelfstandigen. Het interne toezicht wordt uitgeoefend door een raad van toezicht die in december 2020 door de gemeenteraad van Veenendaal is benoemd.
Verticale verantwoording In 2020 is de gesprekvoering tussen bevoegd gezag en rector/bestuurder aanzienlijk geïntensiveerd. Beide partijen waren zich bewust – gezien de problematiek van de school - van de noodzaak elkaar steeds scherp te stellen op de gedeelde verantwoordelijkheden in het besef dat alleen samenwerking tot oplossingen in het belang van de school - dat wil zeggen de leerlingen én de medewerkers - leidt. Het gesprek was daarbij met regelmaat gefocust op de noodzaak van rolzuiverheid. Tegelijkertijd maakte juist dat gesprek helder hoe noodzakelijk verzelfstandiging van de school was. Gezien de aangescherpte eisen op het gebied van de governance was het construct tot 1 januari 2021 nauwelijks nog houdbaar. In 2020 vond gemiddeld eenmaal per zes weken bestuurlijk overleg plaats. Onderwerpen die de revue passeerden waren in eerste instantie de 4- en de 8-maands rapportage, de leerlingprognoses, de
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
41
aanmelding, het begrotingsbeleid, de begroting zelf, de formatie, de Regeling Voorfase Sociaal Plan en de verzelfstandiging. Verder is steeds de voortgang van het onderwijskundig verbeterplan a.g.v. het inspectieoordeel aan de orde geweest, alsmede verschillende onderwijskundige thema’s. De samenwerking was constructief en open. Het bevoegd gezag toonde betrokkenheid en - waar mogelijk en/of nodig – inzet, ondersteuning en acte de présence op de school zelf. Niet alleen het gesprek met het bevoegd gezag, de interne toezichthouder, was intensief en constructief. Dat gold ook voor het contact met de inspectie in diens hoedanigheid van externe toezichthouder gezien de problematiek van de school.
Verslag interne toezichthouder
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
42
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
43
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
44
Horizontale verantwoording Medezeggenschap In 2020 is werk gemaakt van de plicht om transparantie te realiseren en tegenspraak te organiseren. Temeer omdat de inspectie oordeelde dat aan de kwaliteitssstandaard KA3 onvoldoende invulling was gegeven. In de paragraaf ‘kwaliteit op orde op bestuursniveau’is ingezoomd op dit aspect van de kwaliteitszorg. In 2020 kwam de MR 6 keer bijeen, waarbij de rector/bestuurder werd uitgenodigd om toelichting te geven op ontwikkelingen en voorgenomen besluiten. Daarnaast vond divers extra overleg plaats tussen rector/bestuurder en het dagelijks bestuur van de MR. In een schrijven aan de inspectie heeft de MR uiteengezet dat zij in 2020 de samenwerking met de rector/bestuurder als positief heeft ervaren.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
45
Het bevoegd gezag heeft voldaan aan de WMS door in 2020 minimaal tweemaal overleg te voeren met de MR. Daarnaast heeft het bevoegd gezag gezien de specifieke situatie extra overlegd met de MR. Het bestuur stimuleert de professionalisering van de medezeggenschap en zorgt voor schriftelijke vastlegging en tijdige securering van advies en/of instemming conform WMS. Het bestuur en het DB van de MR zijn zich bewust van het feit dat reglementen en statuten niet goed geregeld zijn. De openbare publicatie van de verslagen van de MR-vergaderingen verdienen eveneens verbetering. In dit bestuursverslag is er uit hoofde van verantwoording ook een verslag door de MR opgenomen. Zie de bijlage op blz 56 en 57. We zijn van mening dat een dergelijk verslag ten goede komt aan de positie van de medezeggenschap, de horizontale verantwoording en de transparantie in de organisatie.
Ouderraad In 2020 is het contact met de ouderraad geïntensiveerd middels ongeveer 6 vergaderingen in de avonduren. De rector/bestuurder trad op als gesprekspartner van de ouderraad. De ouderraad van het Rembrandt College is vitaal, zeer betrokken en positief kritisch. De ouderraad vertegenwoordigt de ouders van alle onderwijssoorten en leerjaren. De ouderraad legt eens per jaar verantwoording af aan alle ouders op een algemene ouderavond. Daar is het in 20202 niet van gekomen, vanwege de coronsituatie. Doelstellingen van de ouderraad zijn onder meer: de belangen van ouders behartigen, klankbord voor de schoolleiding zijn, versterken van de ouderparticipatie op school. In de bijeenkomsten worden de hoofdlijnen van het schoolbeleid voor- én achteraf getoetst. De ouderraad was actief aanwezig op de open dag, tijdens ouderavonden, e.d. Men schonk op die momenten koffie voor bezoekende ouders met als doel contact te leggen en te horen wat er speelt. De ouderraad heeft ook in 2020 een thema-avond georganiseerd. Een verdere versteviging van het contact met de oudergeleding van de MR heeft plaastgevonden. De uitwisseling van informatie onder handhaving van het vertrouwelijkheidsplicht van de oudergeleding MR leidt tot waardevolle inbreng voor het te voeren beleid.
Leerlingenraad De leerlingenraad is een stevige en actieve raad en participeert deels in de leerlinggeleding van de MR. De leerlingenraad geeft signalen af die ertoe doen en zoekt de schoolleiding en rector/bestuurder proactief op. De rol van de leerlingenraad bevat o.m. de controle van PTA’s, PTD’s en PTO’s op een gelijkmatig over het schooljaar verdeelde werkbelasting voor de leerlingen, de opstelling en actualisering van het Leerlingenstatuut, participatie in werving- en selectieprocedures voor medewerkers van de school, de vorm en inhoud van de communicatie- en informatieverstrekking door de schoolleiding naar leerlingen, de toetsweek, de leskwaliteit, gezondheidsbeleid, enz. In het afgelopen jaar heeft de leerlingenraad ook gefungeerd als klankbord voor hoe om te gaan met de dagelijkse lespraktijk in de coronatijd.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
46
Onderhoud externe relaties De school participeert in vele externe gremia. Zonder uitputtend te willen zijn noemen wij hierna enkele relaties. In het Samenwerkingsverband participeren wij op verschillende niveaus. In het overleg POVO voeren we open overleg over de samenwerking tussen primair en voortgezet onderwijs, de aanmeldingsprocedure, de overdracht van leerlingen naar het voortgezet onderwijs, enz. In het overleg Locaal Educatie Agenda (LEA) worden brede maatschappelijke ontwikkelingen in relatie tot de jeugd en het onderwijs behandeld. Binnen de Food Valley zijn er diverse gremia waarin wij actiever kunnen optreden; het betreft o.m. onderwerpen inzake docenttekort, contacten met universiteiten en hogescholen, ICT, Techniek, enz. Aan het overleg Integraal Huisvestings Plan (IHP) hebben we niet deelgenomen omdat het overleg zich toespitste op het primair onderwijs. Tijdens het informeel overleg van de Veenendaalse rector/besturen wisselen we wetenswaardigheden en ervaringen met elkaar uit. Overleg met de gemeente en Sportservice vond plaats aan de hand van de urgentie om de klimaattechnische installaties te upgraden, vanwege de coronasitautie die een geode ventilatei in het gebouw noodzakelijk maakt.
Maatschappelijke aspecten van het ondernemen Maatschappelijk verantwoord ondernemen betekent verantwoordelijkheid (willen) dragen voor maatschappelijke problemen. Onze maatschappelijke verantwoordelijkheid maakt een belangrijk deel uit van onze kernwaarde om leerlingen te vormen tot verantwoordelijke burgers. Daar hoort milieubewustzijn bij en dat speelt een rol bij ons aanbestedingsbeleid. Bijvoorbeeld bij het selecteren van een nieuwe afvalverwerker. In 2020 is gekozen voor een bedrijf dat vanaf medio 2021 afval op een milieubewuste manier verwerkt. Om de impact van de afvalverwerking te vergroten zal er een bewustzijnsprogramma gedaan worden bij leerlingen minder afval te maken, afval te scheiden en het niet in het milieu terecht te laten komen.
Toekomstige ontwikkelingen op het gebied van duurzaamheid Het is uitdrukkelijk de bedoeling om in de zgn. Rembrandt-uren in thema’s of projecten aandacht te besteden aan duurzaamheid. Bovendien wil het Rembrandt College aanpassingen aan het gebouw realiseren die niet alleen tot kostenbesparingen leiden, maar ook een duurzamer gebruik van o.a. energie tot gevolg hebben.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
47
Klachten Het Rembrandt College heeft een interne klachtencommissie die bij formele klachten van ouders en/of leerlingen in actie kan komen. In 2020 is het protocol vertrouwenspersoon herzien. In 2020 zijn er geen klachten via de vertrouwenspersoon in behandeling gekomen bij het bestuur.
Algmene verorderning gegevensbescherming De wetgeving maakt het noodzakelijk hier tijd, geld en aandacht aan te (blijven) besteden. Er zijn uren toegekend aan een medewerker voor het voeren van beheer administratie AVG. Daarnaast is er een FG (Functionaris Gegevensbescherming) aangesteld bij de gemeente Veenendaal waar de school tot 1 januari 2021 onder valt.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
48
Deel 1 Bestuursverslag – Risicoparagraaf Blik op de toekomst Het Rembrandt College dient in het beleid rekening te houden met maatschappelijke veranderingen landelijk en regionaal - en de gevolgen hiervan voor de eigen organisatie. Risico’s en kansen moeten meegewogen worden bij de koersbepaling van de organisatie voor de langere termijn en de sturing op de financiën in het perspectief van een financieel gezonde toekomst. De school is voornemens, bij voorkeur in samenspraak met andere scholen in Veenendaal, om acties te initiëren op het gebied van onderzoek met als doel een objectiever beeld te krijgen van wat de (financiële) gevolgen zijn van het feit dat Veenendaal in een krimpregio ligt. Het project Regionale Samenwerking van de VO-raad is bedoeld om regionale samenwerking te faciliteren als oplossing voor de leerlingendaling. We beoordelen met het oog op die gewenste financiële toekomst de relevante kengetallen. Dat zijn niet alleen de financiële kengetallen maar ook de ontwikkeling van het leerlingaantal en de ontwikkeling van het personeelsbestand. De hieronder opgenomen tabellen van de kengetallen geven zicht op en inzicht in de te verwachten ontwikkelingen. Daarnaast zijn de meerjarenbegrotingen voor zowel de staat van baten en lasten als de balans opgenomen.
Leerlingenaantallen Het aantal leerlingen daalt volgend jaar of het jaar daarna onder de kritische grens van 900:
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
49
Personeelsbestand De school heeft in 2020 meer werk gemaakt van het bijhouden van trends en analyses, bijvoorbeeld als het gaat om man/vrouw-verdeling en ziekteverzuimpercentages. Dit komt namelijk ten goede aan het strategisch personeelsbeleid. Hieronder zijn enkele op zichzelf staande gegevens weergegeven.
Meerjarenbegroting staat van baten en lasten De rentabiliteit van de school staat onder druk; diverse maatregelen dienen te leiden tot het keren van deze trend. 2020 €
2021 €
2022 €
2023 €
2024 €
2025 €
Totale baten baten gewone bedrijfsvoering baten financiële bedrijfsvoering totaal totaal per leerling
8.059.621 35.000 8.094.621 7.987
7.653.542 30.500 7.684.042 8.170
7.656.055 30.000 7.686.055 8.234
7.535.478 27.500 7.562.978 8.306
7.388.428 25.000 7.413.428 8.381
7.283.493 22.500 7.305.993 8.451
Totale lasten lasten gewone bedrijfsvoering lasten financiële bedrijfsvoering totaal totaal per leerling
€ 8.240.898 8.240.898 8.131
€ 7.782.291 7.782.291 8.275
€ 7.634.203 7.634.203 8.178
€ 7.520.811 7.520.811 8.260
€ 7.368.203 7.368.203 8.330
€ 7.311.252 7.311.252 8.457
Meerjarenbegroting liquiditeit De liquiditeit is acceptabel, d.w.z. we kunnen aan onze betalingsverplichtingen voldoen mede omdat de school een reserve van 1 mln. liquide middelen heeft staan bij de gemeente.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
50
Liquiditeit vlottende activa kortlopende schulden
2.713.038 790.434 3,4
2.330.548 790.434 2,9
2.191.788 790.434 2,8
2.303.567 790.434 2,9
2.322.682 790.434 2,9
2.279.173 790.434 2,9
Meerjarenontwikkeling kengetallen De solvabiliteit bevindt zich net onder de door ons zelf gestelde norm van 50%; ons weerstandsvermogen staat onder druk. Omschrijving
Kalenderjaren 2020
2021
2022
2023
2024
2025
Kapitalisatiefactor
42,4%
40,2%
39,7%
43,1%
43,2%
42,0%
Normatieve kapitalisatiefactor
15,1%
17,0%
16,3%
17,3%
13,3%
9,6%
Solvabiliteit
0,46
0,47
0,49
0,49
0,51
0,53
Liquiditeit
3,4
2,9
2,8
2,9
2,9
2,9
Rentabiliteit
-2%
-1%
1%
1%
1%
0%
Weerstandsvermogen 1
7%
5%
5%
5%
7%
9%
Weerstandsvermogen 2
23%
23%
23%
24%
25%
26%
Risicoprofiel Werking van het interne financiële risicobeheerings- en controlesysteem Het interne financiële risicobeheersings- en controlesysteem is in 2020 aangescherpt. Het volgen van de ontwikkelingen met betrekking tot de risico’s, het in control komen, zijn en blijven en de mogelijke mitigeringsmaatregelen zijn continue onderwerp van gesprek. De controller verzorgt 4- en 8-maands rapportages, die - voorzien van commentaar - worden overlegd aan het bevoegd gezag. In het algemeen geldt dat de beslissingen bij de rector/bestuurder worden neergelegd. De rector/bestuurder houdt in nauwe samenwerking met de controller elke uitgave tegen het licht. Daar waar verantwoord worden uitgaven zo veel mogelijk bevroren. De gedecentraliseerde beslissingsbevoegdheid op onderwijskundige onderdelen van de begroting ligt bij de rector/bestuurder. Onderwijskundige begrotingswensen en ook overige investeringen dienen onderbouwd te worden ingediend met schriftelijk vastgelegde plannen inclusief pdca-cyclus, waarbij de rol van de medezeggenschap serieus wordt ingevuld. Budgetten, die in de loop van het boekjaar niet uitgenut blijken te hoeven worden, worden niet per sé alsnog uitgegeven zonder degelijke verantwoording naar de rector. Overschrijdingen worden niet zonder meer doorgeschoven naar een volgend begrotingsjaar.
Niet gebudgetteerde uitgaven behoren wel tot de mogelijkheid, maar worden altijd geaccordeerd door de rector/bestuurder op basis van een schriftelijk vastgelegde onderbouwing.
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
51
De procesgang van de formatie, die moet aansluiten op de begroting, is op basis van de ervaringen in 2019 en 2020 onder externe begeleiding doorgelicht en opnieuw ingericht. Het systeem voor prognosticeren van de leerlingaantallen heeft in 2020 een kwaliteitsverbetering te ondergaan. Dit geldt ook voor de prognoses in relatie tot het personeelsbestand om tot een verbeterd meerjarig personeelsbeleid te komen. Tenslotte is de handmatige personeels- en salarisadministratie in 2020 gemoderniseerd, hetgeen de efficiëncy en kwaliteit ten goede komt.
Risicoparagraaf Het meerjarig perspectief voor het Rembrandt College toont van 2022 t/m 2024 een licht positief resultaat. Daarna wordt het lastig in te schatten wat de effecten van nog te nemen bezuinigingen en aanpassingen in de lump sum voor invloed hebben op het resultaat. Bezuinigingsmaatregelen bieden nog onvoldoende structureel soelaas:
De prognoses voor de hele regio vertonen een daling van het leerlingaantal met 7% t/m 2027 en een verdere daling t/m 2032 (DUO). OC&W heeft het Rembrandt College in het voorjaar 2019 gewaarschuwd voor een krimp tot 2032 van 19,3%. Ten behoeve van de borging van de continuïteit van het Rembrandt College zijn dus meer maatregelen vereist.
Risico’s De voor het voortgezet onderwijs gebruikelijke vijf risicogebieden staan hieronder ingevuld voor het Rembrandt College. In de huidige situatie waren de intern en extern toezichthouder, het bevoegd gezag en de inspectie, en tevens de accountant steeds nadrukkelijk betrokken en beschikbaar voor advies.
Leerlingaantal Zoals in voorgaande hoofdstukken aangegeven ondervindt het Rembrandt College de negatieve gevolgen van de demografische ontwikkelingen. Het totaal aantal leerlingen onder de 1000 noopt de school om op zoek te gaan naar samenwerkingsvormen met andere schoolorganisaties. Immers, wij hechten aan handhaving van het niveau van het onderwijsaanbod in zijn algemeenheid en voor de afzonderlijke afdelingen tl, havo en vwo en specifiek voor de bovenbouw. De maatregelen om de risico’s te mitigeren betroffen: o Verbetering van (de analyses van) de prognoses o Inhuur van bureau MOOZ om realistische leerlingprognoses te kunnen genereren o Extra investeringen voor de werving
Bestuursverslag Rembrandt College 2020
52
o o o o o
De focus van de school is gericht op werving en PR Intensivering van het contact met de (60-70!) aanleverende basisscholen Heroriëntatie op de positionering en profilering van de school (m.b.v. extern onderzoek) Beleid op de (zij-) in-, doorstroom van leerlingen Optimale organisatie en excellent onderwijs bieden.
Onderwijskwaliteit Het inspectieoordeel in 2020 heeft geleid tot een onderwijskundig verbeterplan, waarin planmatig is vastgelegd hoe de geconstateerde risico’s stelselmatig worden gemitigeerd. De verantwoording over de resultaten van dit onderwijskundig verbeterplan en de overige opbrengsten van de school zijn in 2020 nauwgezet gevolgd – in eerste instantie door de schoolleiding, vervolgens door het bevoegd gezag en tenslotte door de inspectie. Door de komende jaren de samenwerking met andere schoolorganisaties op te zoeken kan uitholling van het onderwijsaanbod en dus het verlies van aantrekkelijkheid van de school voor toekomstige bruggers worden voorkomen. Het openbare karakter van de school is in het Veenendaalse uniek in zijn soort en onmisbaar. Het is daarom des te belangrijker dat de school in onderwijsontwikkeling en innovatie ondanks de omvang bij blijft. Samenwerking is daarom de sleutel voor de toekomst. In 2020 is de zogenoemde ‘kaasschaafmethode’ opnieuw toegepast. Er is gekeken op welke wijze klassen en klasgroepen met behoud van kwaliteit verantwoord konden worden geformeerd. Docenten worden zo veel mogelijk maximaal op de lessen ingezet; lesverdringende taken zijn tot een minimum beperkt. Hierin wijkt de werkwijze van de school niet af van die van andere scholen.