1. Omgevingsvisie gemeente Veenendaal
Tekst van het document
Omgevingsvisie | 35
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5.1 Inleiding De opgave is dat bouwen bijdraagt aan een gezond, duurzaam en veilig Veenendaal. Waarbij het doelmatig beheer, gebruik en ontwikkeling met het oog op maatschappelijke behoeften voor ogen gehouden moet worden. Onder bouwen verstaan we niet alleen het neerzetten van gebouwen, maar ruimtelijke ontwikkelingen in de breedste zin van het woord. Denk bijvoorbeeld aan het (her)inrichten van de openbare ruimte, wegen, parken, percelen rondom gebouwen, etc. Het gaat over fysieke ingrepen. De doelstellingen voor Bouwen en wonen gaan over ‘het juiste gebouw op de juiste plek’: voor wie wordt gebouwd en waar? Het gaat ook over het voorzien in een behoefte: hoeveel woningen, bedrijven, winkels willen en kunnen we bouwen en waar? Tot slot zijn er doelstellingen gericht op ‘hoe’ we willen dat er gebouwd wordt: doelstellingen gericht op duurzame energie, klimaatadaptatie, het bevorderen van beweging, een andere kijk op mobiliteit en parkeren, meer groen in Veenendaal.
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
Ruimtelijke ontwikkelingen zien we als een kans om doelstellingen te bereiken. Zonder ontwikkeling verandert er niets. Ruimtelijke ontwikkelingen hebben een directe impact op de fysieke leefomgeving en moeten bijdragen aan een gezond, duurzaam en veilig Veenendaal. Op de vorige pagina staan de zeven opgaven voor Bouwen en wonen. In de volgende paragrafen zijn deze vertaald naar doelstellingen en is per doelstelling aangegeven hoe we dat concreet gaan doen. We gaan hierbij uit van het huidige beleid. Is er sprake van een nieuwe doelstelling of inspanning, dan is dat vermeld. Doelstellingen die van belang zijn voor Bouwen en wonen staan ook in andere hoofdstukken. Bijvoorbeeld wanneer het gaat om het stimuleren van bewegen, klimaatadaptatie en sociale veiligheid (hoofdstuk 4).
Omgevingsvisie | 36
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
5.2 De omschakeling naar duurzame energie en circulair bouwen Bij ruimtelijke ontwikkelingen passen we gezonde, energieneutrale en circulaire oplossingen toe • Bij revitalisering, renovatie of sanering van bestaande bebouwing vragen we van de initiatiefnemer en onszelf een bijdrage op het gebied van duurzaamheid, klimaatadaptatie en hernieuwbare energie (nieuw); • Alle nieuwe overheidsgebouwen zijn toegankelijk, circulair en minimaal energieneutraal (nieuw); • Nieuwe utiliteitsgebouwen benutten de maximale capaciteit van daken voor hernieuwbare energie (zon en/ of wind); • Nieuwe, grondgebonden woningen zijn energieneutraal (0 op de meter) of energieleverend . Afwijken hiervan is alleen mogelijk met een goede onderbouwing (nieuw); • Nieuwe ontwikkelingen sluiten minimaal aan bij de geldende duurzaamheidseisen
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
• Plannen die een bijzondere bijdrage leveren aan een duurzaam Veenendaal krijgen zo nodig voorrang op andere plannen en worden actief ondersteund; • We streven naar een circulaire economie en gaan ervoor zorgen dat van alle nieuwe gebouwen de toegepaste materialen goed gedocumenteerd worden (nieuw); • We kijken onder andere naar hergebruik van materialen als beton, grond, asfalt. We stellen eisen aan de hergebruikte materialen: deze mogen geen gezondheidsrisico’s opleveren; • In het kader van gezond en duurzaam kijken we naar het inzetten van energiezuinig, minder vervuilend of zero emissie materieel tijdens de werkzaamheden.
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
We geven de ruimte in de ondergrond doelmatig uit aan beheerders van warmte-infrastructuur • Bij het benutten van de ondergrond, zoals voor warmte-winning, vindt een afweging plaats tussen de bijdrage aan maatschappelijk nut en mogelijke risico’s; • We zijn voorbereid op diverse vragen om gebruik van de ondergrond en maken steeds een afweging in welke mate de verschillende gebruiken van de ondergrond concurrerend zijn met elkaar. Dit doen we zo nodig in overleg met provincie en waterschap.
Omgevingsvisie | 37
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
5.3 Het realiseren van meer groen We zorgen voor meer groen bij ruimtelijke ontwikkelingen door groen- en natuurinclusief bouwen • In het Omgevingsplan worden regels voor groen- en natuurinclusief bouwen opgenomen. Dit is gericht op gebouwgebonden maatregelen en maatregelen in de directe omgeving van de (nieuw)bouw (privéterrein en openbare ruimte) (nieuw); • Zie voor overige doelstellingen hoofdstuk 4 Gezond, Duurzaam en Veilig en hoofdstuk 6 Groen, natuur en water.
5.4 Het woningaanbod sluit aan bij de behoefte van de inwoners We voldoen aan de woningbehoefte voor alle Veenendalers • We hebben, op basis van de woningbehoefte van inwoners en van potentiële nieuwe inwoners, een divers en kwalitatief goed woningaanbod (omvang, prijsklasse, woningtype); • We voegen in bestaande woonwijken en transformatiegebieden de daar ontbrekende woningtypen toe en leggen dit vooraf vast; • We geven ruimte aan verzoeken en wensen voor het realiseren van diverse woonvormen en aan woningsplitsing; • We hebben voldoende woningen voor starters en woningen voor de eigen aanwas.
Omgevingsvisie | 38
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
We hebben voldoende betaalbare sociale woningen • We bevorderen het doorstromen naar het middensegment op de woningmarkt door het aanbieden van sociale koopwoningen en startersleningen en huurwoningen onder de € 1.000; • Bij nieuwbouw in Veenendaal hanteren we het uitgangspunt van gemiddeld 30% sociale woningen in het bouwprogramma. Voor de lagere inkomens richten we ons op passende huisvesting • We voegen nieuwe sociale huurwoningen toe tot een maximale maandhuur gebaseerd op de dan (geldende) hoge aftoppingsgrens; • Op reguliere basis maken we prestatieafspraken met woningbouwcorporaties.
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
We bieden mogelijkheden voor kamerverhuur • Kamerverhuur is in Veenendaal niet bij recht toegestaan; • Per casus wordt afgewogen of woningsplitsing planologisch gewenst is; • Op dit moment wordt gewerkt aan het beleid waaraan aanvragen getoetst kunnen worden; • We houden rekening met de gebruikskwaliteit, de samenstelling van de woningvoorraad en de gevolgen voor de (woon)omgeving; • We stellen in het Omgevingsplan kwantitatieve regels en/of afstandscriteria voor kamerverhuur en woningsplitsing.
Omgevingsvisie | 39
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
5.5 Het mogelijk maken van langer zelfstandig wonen in de eigen woning of wijk Ouderen kunnen langer zelfstandig wonen • Inwoners kunnen langer zelfstandig thuis blijven wonen doordat alle nieuwe woningen levensloopgeschikt/toekomstbestendig zijn. Levensloopgeschikte woningen zijn in principe ‘normale’ woningen, maar wel aanpasbaar (adaptief/modulair) indien er ooit zorg in moet worden verleend (nieuw); • In Veenendaal kunnen inwoners lang(er) zelfstandig wonen door aanwezige voorzieningen en een levensloopbestendige inrichting van de woonwijken. We hebben bereikbare en toegankelijke voorzieningen in de wijk (nieuw); • De openbare ruimte, woningen en openbare
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
gebouwen en hun directe omgeving voldoen aan de toegankelijkheidseisen van het VN Verdrag Mensen met een beperking; • We zorgen voor aantrekkelijke (rollatorvriendelijke) routes voor wandelaars en fietsers die leiden naar voorzieningen in de wijk; • Er zijn zorgvoorzieningen in wijken, en (24-uurs) Naamloze laag zorgverlening op afroep; • We zorgen Franse voor een Gat gevarieerd woningaanbod in de regio; West • We organiseren vervoer Veenendaal Oostin Veenendaal dat voor iedereen toegankelijk is van deur tot deur. Ronde Erf
zoekzones WWZ
Jumbo Huibers
We hebben voldoende aangepaste woningen • We behouden en realiseren zorggeschikte Centrum/Engelenburgwoningen rondom voorzieningen en Noord/Dragonder-Zuid multifunctionele wijkcentra, zie afbeelding 5.5 Het Ambacht (nieuw) ; Naamloze laag
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
• Bij woningtoewijzing van zorggeschikte woningen en van woningen nabij zorgwoningen geven we voorrang aan mantelzorgers en pleeggezinnen; • We hebben voldoende aanbod van tijdelijk verblijf voor mensen met psychische problematiek; • We hebben, in overleg met samenwerkingspartners, voldoende plekken voor inwoners die beschermd wonen nodig hebben en inwoners die overlast veroorzaken; • We faciliteren de uitstroom uit beschermd wonen door voldoende passende woningen beschikbaar te hebben. We hebben een aanbod van geclusterd wonen én van zelfstandig wonen in de wijk met een aanbod van (sociaal en fysiek) laagdrempelige ontmoetingsmogelijkheden.
Franse Gat West Veenendaal Oost Ronde Erf Jumbo Huibers Centrum/EngelenburgNoord/Dragonder-Zuid Het Ambacht
Afbeelding 5.5: De gebieden voor zorggeschikte woningen rondom voorzieningen
Omgevingsvisie | 40
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
5.6 Ruimte voor cultuur en voldoende voorzieningen We bieden ruimte aan (groei van) culturele voorzieningen en activiteiten • Leegstand wordt door ons positief benut en we maken optimaal gebruik van de beschikbare culturele accommodaties; • Fysiek ruimte bieden aan allerlei soorten culturele en kunstzinnige activiteiten, waarbij levendigheid en ontmoeting belangrijke doelstellingen zijn; • De openbare ruimte richten we zo in dat deze uitdaagt om de ‘stad als podium’ te gebruiken; • We stimuleren en maken multifunctioneel gebruik van gebouwen mogelijk (denk aan scholen en wijkcentra en hier actief een brede groep inwoners bij betrekken); • Op lokaal niveau blijven we samenwerken en we versterken de regionale samenwerking om Veenendaal nog meer op de kaart te zetten; • We zorgen voor meer kunstobjecten in de openbare ruimte en borgen het onderhoud voor bestaande en nieuwe kunstwerken. We zorgen voor voldoende voorzieningen in de wijken • We realiseren in elke wijk een Integraal Kind Centrum (IKC)/multifunctioneel wijkcentrum met voorzieningen voor activiteiten en ontmoeten in één gebouw of bij elkaar in de buurt.
Elk multifunctioneel wijkcentrum wordt behoefte gestuurd ingevuld: behoefte en initiatieven vanuit de wijk leiden tot verschillende accenten in de IKC’s en multifunctionele wijkcentra waardoor tevens de ouderen doelgroep een plek kan krijgen; • Kinderen kunnen in de eigen wijk naar school, met drempelloze toegangen en verzorgruimtes voor kinderen met een extra zorgvraag; • In de buitenwijken is ruimte voor daghoreca als onderdeel van een wijk- of buurtcentrum of dagopvang en langs recreatieve routes (nieuw).
Omgevingsvisie | 41
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
11. Uitvoering
8. Economie
10. Aanvullende doelstellingen centrum
9. Milieu
5.7 Verdichting en transformatie binnen de gemeentegrenzen
Woningbouwprojecten Veenendaal Woningbouwprojecten Veenendaal 1 januari 1 2019-2027 januari 2019 - 2030 Projecten Project nr, Project, Eenheden Projecten
Project_nr, Project, Oost, Eenheden 1. Veenendaal 1840 1, Veenendaal_Oost, 1840
2.
1e Melmseweg, 261
3.
Weverij, 19
2, 1e Melmseweg, 261 3, Weverij, 19
³ ³
2 13
4.4, Brouwerspoort, Brouwerspoort, 192 258 112 112 5.5, Zuidpoort_Hoogvliet, Zuidpoort Hoogvliet,
9
³
³
20
50 6.6, Balkons, Balkons, 50
20
³ ³
14
³
³
20
³
3
7.
12
³
21
³
³
12, PHV Fabriek, 20
17 16 8
7
11. Groeneveldselaan, 800
³
6
11
³
³
20
Groeneveldselaan, 297 10.11, Veeneind, 24
1
15
³ ³ ³ ³ ³ ³ 18
StationskwartierB Pioniersk, 76
8, StatKwartierC_Kirpestijn, 159
9.10,Boveneind Veeneind, 24Pampagras, 57
³
5
20
7, StationskwartierB_Pioniersk, 76
8.9, Boveneind_Pampagras, StatKwartierC-Kirpestijn, 159 57
4
³
13, Wokplaza, 120
12. PHV Fabriek, 20 14, Speksnijder, 23
13.15,Wokplaza, 180 50 Ritmeesterkwartier, Movola_Lindewijck, 14.16,Speksnijder, 54 175
19
³
17, Stationskwartier deel D, 165
15. Ritmeesterkwartier, 50 18, t goeie spoor, 69
16. Movola Lindewijck, 177 19, Salamander, 76
17.20,Stationskwartier deel Vrijkomend vastgoed, 350D, 165 10
³
We stimuleren verdichting en transformatie • We maken ‘inbreiden’ mogelijk: oo Bijvoorbeeld door een of meerdere nieuwe gebouwen te realiseren tussen bestaande bebouwing, mits passend in de omgeving; oo Een bestaand gebouw (school, kantoor en dergelijke) te transformeren naar woningen of een gebied transformeren tot woongebied. Voorbeeld: bedrijventerrein Het Ambacht (tussen Groeneveldselaan en Pionierkwartier) is in de toekomst een gemengd gebied met wonen, werken en andere functies; • We realiseren woningbouw initiatieven met een doordachte mix van grondgebonden en gestapelde bebouwing. Uitgangspunt daarbij is een variatie en mix aan woonvormen en woningtypen. Door deze mix kan gebouwd worden voor diverse doelgroepen en wordt het gewenste woningaanbod bereikt. Grenzen aan hoogbouw worden onder andere gesteld door de gewenste woningbehoefte en afzetmarkt van woningen in combinatie met de ruimtelijke structuur en de relatie met de omgeving. Dit is uitgewerkt in de volgende paragrafen.
Bijlagen
ontwikkelen, 18.21,tWellicht Goeie te Spoor, 120 30
19.Herontwikkelingskansen Salamander, 76 Gemeentegrens
20. Vrijkomend vastgoed, 350 Woongebied
21. Wellicht te ontwikkelen, 30 Woningbouwprojecten Veenendaal tot 2027
Herontwikkelingskansen Gemeentegrens Woongebied
Omgevingsvisie Omgevingswet | 42
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
We stimuleren kwaliteit van de leefomgeving • Landschappelijk, ecologische en cultuurhistorische patronen zijn de basis voor ruimtelijke ontwikkelingen. Ruimtelijke ingrepen sluiten aan op structuren in het plangebied en/of in de omgeving, zodat een ontwikkeling aansluit op zijn omgeving, denk aan stedenbouwkundige-, historische-, water-, groen- en fietsstructuren. Uitgangspunt bij nieuwe ontwikkelingen is ontbrekende schakels realiseren en barrières slechten en meer bewegen stimuleren; • In plaats van het optimaliseren van de hoeveelheid bebouwing (kwantiteit) kiezen we voor meervoudig ruimtegebruik en de kwaliteit van de beschikbare ruimte. Op doordachte wijze mengen we functies, zoals bouwen, verkeer, openbare ruimte, water, groen, energie en klimaatadaptatie.
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
Integratie
Occupatie Netwerken Ecoruimte Waterruimte Bodemruimte
Omgevingsvisie | 43
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
5.8 Behouden en versterken van eigenheid van de stad en haar wijken We versterken de eigenheid van de stad en haar wijken • De karakters van de verschillende stedelijke zones maken we zichtbaar vanaf de doorgaande wegen; • Werken aan heldere en herkenbare vormgeving van de belangrijkste routes en entrees in de stad. Een groene inrichting van en langs deze routes draagt hieraan bij, zodat tevens het groene karakter van Veenendaal wordt versterkt. Op de punten waar twee of meer routes samenkomen wordt gestreefd naar een markante en duidelijke vormgeving;
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
• We creëren stations en stationsgebieden die bezoekers uitnodigen de stad te verkennen. De omgeving van Station Veenendaal wordt uitnodigend ingericht en we realiseren aantrekkelijke looproutes tussen station en binnenstad; • Routes zien we als verbindend element tussen gebieden, niet als scheiding of barrière. Dit is een belangrijk uitgangspunt voor de inrichting en vormgeving van de route zelf en voor de direct aangrenzende gebieden (gebouwen, groen, paden);
Omgevingsvisie | 44
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
De hoogte van de bebouwing moet passen binnen de ruimtelijke structuur en de betekenis van de betreffende locatie. We benoemen in de visie geen maximale bouwhoogten maar hanteren onderstaande richtlijnen bij nieuwe ontwikkelingen: oo Hoge bebouwing ligt aan structuurdragers, structurerende lijnen, entrees en als stedenbouwkundige accenten; oo Structurerende lijnen zijn de WageningselaanIndustrielaan, de centrumring en radialen (linten) die van buiten tot in het centrum lopen; oo Entrees waar hoogteaccenten gewenst zijn, betreffen de entrees aan de A12 (o.a. de ontwikkeling nabij de Melmseweg) en de Stadsentrees vanaf de Rondweg Oost bij aansluiting op de Prins Clauslaan (reeds hoogbouw aanwezig) en de Wageningselaan (nog ontwikkelingen mogelijk) alsmede de entrees naar het centrum;
Utrechtse Heuvelrug
Uitbreiding
Spoor
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
oo Stedenbouwkundige hoogte accenten kunnen aan de orde zijn bij inbreiding / herstructureringslocaties en nieuwe ontwikkelingen in bestaande woongebieden. Bijvoorbeeld om een door de gemeente gewenst type bebouwing te realiseren en/ of een stedenbouwkundig belangrijke plek te markeren; oo Bij initiatieven tot hoogbouw is het van belang dat de initiatiefnemer aantoont op welke wijze de ontwikkeling bijdraagt aan de leidende principes uit de Ontwerp-Omgevingsvisie: Gezond, Duurzaam en Veilig; oo Participatie speelt een belangrijke rol bij nieuwe ontwikkelingen en het bepalen van de bouwhoogtes. Bij bouwontwikkelingen komt de initiatiefnemer in overleg met omwonenden en de gemeente tot een haalbaar en aanvaardbaar plan ten aanzien van de bouwhoogtes, waarbij
Uitbreiding
Flat uitbreiding
Grift
Centrum
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
onder andere brandveiligheidseisen, verkeersen de parkeerproblematiek, windhinder en schaduwwerking begrenzingen stellen aan de hoogte.
onder andere brandveiligheidseisen, verkeersen de parkeerproblematiek, windhinder en schaduwwerking begrenzingen stellen aan de hoogte.
Uitbreiding
Bedrijven
A12
Batterijen
Omgevingsvisie | 45
NS
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
5.9 Behouden en versterken van cultuurhistorie en archeologie We behouden en versterken cultuurhistorische structuren en elementen die het Verhaal van Veenendaal ondersteunen en houden rekening met archeologie • Bij het beschermen van cultuurhistorie leggen we accenten op belangrijke dragers (zie kaart). We leggen de nadruk op behoud en versterken van structuren als de Grebbelinie, waar de Grift deel vanuit maakt, en het versterken van de oude linten en verkavelingsstructuren die de basis vormen van de veenontginning; • Voor waardevolle stedenbouwkundige ensembles, behouden we waar mogelijk de hoofdstructuur waarbinnen ruimte is voor herontwikkeling (nieuw); • Bij toekomstige, ruimtelijke ontwikkelingen houden we rekening met de cultuurhistorisch waardevolle landschappen, structuren en gebouwen; • Het historische karakter van de oude linten komt meer tot uitdrukking in de inrichting en architectuur; • Bij reconstructies van straten gebruiken we de zichtbare en onzichtbare resten van het verleden als inspiratiebron voor de ruimtelijke inrichting;
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
• Voor het archeologisch (ondergronds) erfgoed gaan we uit van de wettelijke verplichting om rekening te houden met de beheerde en aantoonbaar verwachte archeologische waarden.
11. Uitvoering
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
9. Milieu
• Hiervoor vormt de geactualiseerde archeologische beleids-kaart de basis voor vertaling naar het omgevingsplan;
‘... alles gebeurde met de hand...’ Gemeente Veenendaal Integrale ensemblekaart RAAP-rapport 3334, kaartbijlage 6, schaal 1:7.500 Legenda WAARDERING LANDSCHAP hoog laag middel niet gewaardeerd BOUWKUNSTENSEMBLES waardevol bouwkunstensemble INTEGRALEENSEMBLES integraal ensemble (met nummer) INTEGRALEENSEMBLES Gemeentegrens
Omgevingsvisie | 46
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
We behouden gebouwd erfgoed als onderdeel van de cultuurhistorische identiteit • We beschermen de nog aanwezige Rijksen gemeentelijke monumenten. Bij nieuwe ontwikkelingen wordt aandacht besteed aan de omgeving van een monument; • De bijdrage die beeldbepalende panden of karakteristieke stedenbouwkundige ensembles leveren aan het Verhaal van Veenendaal, worden op passende wijze meegenomen bij toekomstige ontwikkelingen; • Voor Rijks- en gemeentelijke monumenten geldt geen verplichting om energieneutraal te worden. Verduurzamen van monumenten vraagt om maatwerk. Uitgangspunt is dat een goed woonklimaat haalbaar en betaalbaar moet zijn (nieuw).
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
We brengen het Veense erfgoed meer onder de aandacht • We dragen het Verhaal van Veenendaal uit door het hanteren van de Cultuurhistorische waardenkaart als inspiratiebron bij ruimtelijke ontwikkelingen; • We hebben meer aandacht voor het zichtbaar maken van het Verhaal van Veenendaal in de openbare ruimte.
Meer informatie over de geschiedenis van Veenendaal vindt u op de website: www.veenendaalopdekaart.nl
Omgevingsvisie | 47
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
6. Groen, natuur en water Groen, natuur en water vervullen een steeds belangrijker rol bij maatschappelijke opgaven als klimaatadaptatie, gezondheid, ontspanning en behoud van biodiversiteit. In 2030 is Veenendaal veel groener dan nu. Dit betekent meer beplanting, meer plantsoenen en meer bomen. Groen en water niet langer sluitstuk bij woningbouw en nieuwe ontwikkelingen, maar vertrekpunt. Belangrijkste opgaven 1. Veenendaal is in 2030 groener dan in 2020; 2. Een robuust en gevarieerd aanbod van groen en water; 3. Verbeteren van de biodiversiteit; 4. Benutten en versterken kwaliteiten van het buitengebied.
Omgevingsvisie | 48
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
6.1 Inleiding
In 2030 is Veenendaal groener dan nu. Dit betekent meer beplanting, meer plantsoenen en meer bomen. Om een gezonde, duurzame en veilige leefomgeving in Veenendaal te kunnen realiseren, is het van belang een robuuste en gevarieerde groen- en waterstructuur te hebben en verder te ontwikkelen. Het vergroten van de biodiversiteit is daarbij van belang. Een grotere biodiversiteit zorgt er namelijk voor dat de groenstructuur minder vatbaar is voor planten- en dierenplagen. Plagen die gevolgen kunnen hebben voor zowel de kwaliteit van het groen en water als de gezondheid van inwoners. Ook is een grotere biodiversiteit goed voor het insectenleven.
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
Daarnaast is Veenendaal voorbereid op klimaatverandering en er wordt natuurinclusief gebouwd. Veenendaal heeft een klein buitengebied dat bestaat uit verschillende deelgebieden met een eigen karakteristiek. Deze deelgebieden vormen een overgang tussen de kern van Veenendaal en het omliggende landschap. Hoewel het agrarisch cultuurlandschap in enkele deelgebieden nog goed herkenbaar is, functioneert het niet meer als puur agrarisch productiegebied. Het aantal agrarische bedrijven is gering. Op de vorige pagina staan de belangrijkste opgaven. In de hierop volgende paragrafen zijn deze vertaald naar doelstellingen. We gaan uit van het huidige beleid. Is er sprake van een nieuwe doelstelling of inspanning? Dan is dat vermeld.
Omgevingswet | 49
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
6.2 Veenendaal is in 2030 groener dan in 2020 We realiseren meer groen (in de openbare ruimte en om, op en aan gebouwen) • Groen- en waterstructuren worden in samenhang ontwikkeld; • Bij (her)ontwikkeling van een gebied of bij reconstructies onderzoeken we of het creëren van nieuwe groene/blauwe gebieden mogelijk is. Specifiek wordt hierbij gedacht aan vrijkomende schoollocaties. Als dat niet mogelijk is, mogen ontwikkelingen en reconstructies in ieder geval niet ten koste gaan van openbaar groen of water. Als behoud op de ontwikkellocatie niet mogelijk is, wordt gecompenseerd binnen het plangebied, op een locatie in de buurt of elders in Veenendaal. Bij die compensatie geldt een voorkeursvolgorde (compensatieladder): 1. Behoud en inpassing van bestaand waardevol groen en/of water; 2. Compensatie binnen het plangebied/exploitatiegebied; 3. In de onmiddellijke nabijheid van de ontwikkellocatie c.q. plangebied; 4. De gemeente bepaalt een geschikte locatie elders in Veenendaal.
Legenda Plein
Stedenbouwkundig groen
Begraafplaats
Stadsstrand
Heesters
Sportterein
Park/groenzone
Grassen en kruiden
NNN gedied
Bomen
(Historische) linten
Spoorlijn
Water
Prattenburg
Hoogspanningstracé
Slagenlandschap
De Groene Grens
Stadentree
Historisch groen
Grift
Grondgebied Veenendaal
Bedrijvigheid Hoofdgroenstructuur gemeente Veenendaal 2019
Omgevingsvisie | 50
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
6.3 Een robuust en gevarieerd aanbod van groen en water We versterken de relatie tussen stad en buitengebied • De relaties tussen groen en water in en buiten de stad worden door ons versterkt, zowel visueel als functioneel. Dit doen we door het naar binnen trekken van het groen/bos door aanplant van bomen via lijnen vanuit de Utrechtse Heuvelrug de stad in. We realiseren groen- en waterverbindingen op buurt- en wijkniveau • We behouden belangrijke groenstructuren per wijk of buurt. Voorbeelden zijn boomstructuren, brede grasbermen, bermen met hagen of bodembedekkers; • We bouwen aan een fijnmazig groen netwerk per wijk in aanvulling op de hoofdgroenstructuur; • Ruimtelijke ingrepen die we doen en reconstructies in de openbare ruimte dragen
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
bij aan klimaatadaptatie (regenwateropvang) en voorkomen van hittestress (bomen); • We creëren aantrekkelijke ommetjes (Zie H3) en verbinden deze met groen- en waterstructuren die naar het buitengebied leiden; • We stellen een nieuwe visie op voor het gebied stadspark/surfvijver; • Als grote groene long versterken we de biodiversiteit op de begraafplaats. Tevens onderzoeken we of de begraafplaats geschikt gemaakt kan worden voor een wandel functie. We combineren groen met andere functies en gebruik • We combineren ‘traditioneel’ groen en nieuwe vormen van groen, zoals groen aan gevels en
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
op daken. Nieuwe vormen van groen dragen bij aan een groener Veenendaal, zonder dat dit ruimte op het maaiveld kost. Het belangrijkste groen is beloop- en beleefbaar groen in de openbare ruimte; • Groen en water (zoals beplanting, bomen, wateropvang, etc) worden zoveel mogelijk gecombineerd met andere functies, zoals wonen, werken en verkeer. We beschermen waardevolle groenelementen • We beschermen waardevolle oude bomen en waar nodig verbeteren we de standplaats; • Houtwallen hebben voldoende ruimte en houden we in stand.
Omgevingsvisie | 51
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
6.4 Verbeteren biodiversiteit We versterken de ecologie en de biodiversiteit • We behouden en ontwikkelen natuurwaarden en ecologische verbindingszones; • Door natuurlijk beheer, een juiste soortkeuze en natuurvriendelijke oevers streven we naar een hogere ecologische waarde en grotere biodiversiteit; • We zorgen voor een inrichting met groen die duurzaam is door de juiste boom en beplanting op de juiste plaats qua groeiruimte, (micro) klimaat en soortkeuze; • We kiezen voor een grote biodiversiteit in (boom) soorten zodat de groenstructuur klimaatbestendig is en bestand tegen ziektes; • We stimuleren natuurvriendelijke tuinen in bestaande en nieuwe woonwijken; • We streven naar natuurinclusief bouwen (nieuw) (Zie ook hoofdstuk 5); • Ons beleid sluit aan op de doelstellingen voor het Natura2000 gebied Binnenveld, waarvan De Hel en De Blauwe Hel deel uitmaken. De Hellen zijn in beheer van Staatsbosbeheer.
Omgevingsvisie | 52
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
6.5 Benutten en versterken van het buitengebied We zetten voor het buitengebied in op • Het behouden en versterken van de landschappelijke identiteit, waarbij de relatie van het groen met de landschappelijke ligging en ondergrond wordt vergroot. Toekomstige activiteiten in het buitengebied zijn in balans met natuur- en landschapsontwikkeling; • Behoud en versterking van de cultuurhistorische waarden van het agrarisch cultuurlandschap. De landschappelijke en cultuurhistorische waarden zijn in grote delen van het buitengebied sterk met elkaar verweven en nog herkenbaar. De meest herkenbare landschappen in het buitengebied zijn de gebieden ten zuiden van de Dijkstraat, ten zuiden van het Gelders Benedeneind, tussen Grift en Grebbeweg en natuurgebied De Hellen. In deze gebieden staat het behoud van de landschappelijke kwaliteiten voorop; • We creëren ruimte voor functies die het agrarische cultuurlandschap in stand houden. Dit zijn niet alleen de van oudsher bekende agrarische functies of de daaraan gerelateerde functies, maar ook functies en activiteiten die bijdragen aan het behoud en versterking van het landschap, zoals stadslandbouw, voedselbossen. Nieuwe ontwikkelingen zijn kleinschalig van aard en
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
zullen een bijdrage moeten leveren aan de ruimtelijke kwaliteit; • Zie voor energie-landschappen de doelstellingen in 4.4; • We versterken de entree van Veenendaal bij de Voorpoort en richting Fort aan de Buursteeg; • Indien dit voor Veenendaal een meerwaarde heeft, wordt invulling gegeven aan de provinciale mogelijkheid voor een kernrandvisie.
6.6 Aantrekkelijker voor toerisme en recreatie We creëren een aantrekkelijke omgeving voor recreatie en toerisme • Veenendaal is door haar ligging verbonden met de Heuvelrug, de Vallei en de Grebbelinie. We positioneren Veenendaal als onderdeel van deze gebieden; • We zetten in op toeristisch-recreatieve ontwikkelingen en voorzieningen (nieuw); • We realiseren groene verbindingen tussen binnenstad en buitengebied; • We werken mee aan de realisatie van daghoreca langs recreatieve routes, om de beleving van die routes te verhogen (nieuw); • We creëren mogelijkheden voor recreatie, door het buitengebied beter toegankelijk te maken voor fietsers en voetgangers en door ruimte te
bieden aan functies die een bijdrage leveren aan recreatie.
Omgevingsvisie | 53
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
7. Mobiliteit De Veense woongebieden, bedrijventerreinen, centrum en buitengebied zijn goed bereikbaar voor onze eigen inwoners en voor bezoekers van de stad. We hebben de ambitie dat inwoners binnen Veenendaal in 2030 meer lopen en fietsen dan in 2020. Voor reizen naar andere regio’s en landsdelen zetten we in op een hoogwaardig spoornetwerk, OV en snelfietspaden als aantrekkelijk, gezond, duurzaam en veilig alternatief voor autoverkeer. Belangrijkste opgaven 1. Het behouden en verbeteren van de bereikbaarheid; 2. Naar een optimaal fiets- en wandelnetwerk; 3. Kwaliteitsimpuls openbaar vervoer; 4. Realiseren van duurzame mobiliteit; 5. Verbeteren verkeersveiligheid; 6. Werken met passende parkeermogelijkheden.
Omgevingsvisie | 54
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
7.1 Inleiding
Wij kiezen voor een goede bereikbaarheid van Woongebieden, Bedrijventerreinen, Centrum en Buitengebied. Keuzes binnen mobiliteit kunnen bijdragen aan een gezonde, duurzame en veilige leefomgeving. Op casus niveau worden deze keuzes gemaakt, waarbij per ontwikkeling een afweging plaats vindt. Veenendaal is centraal gelegen en goed bereikbaar met de auto door de ligging aan de A12. Het is voor inwoners en bezoekers van Veenendaal gemakkelijk kiezen voor de auto. Voor het centrum en bedrijventerreinen faciliteren we een goede bereikbaarheid, waarbij we het gebruik van OV en snelfietspaden als aantrekkelijk alternatief verder ontwikkelen. Binnen Veenendaal zijn er nauwelijks routes langer dan 5 kilometer. Deze afstanden zijn prima te fietsen en te lopen. Veenendaal heeft een goede en veilige fietsinfrastructuur. Toch blijkt dat inwoners binnen Veenendaal nog relatief veel gebruik maken van de auto. We zetten dan ook in op het stimuleren van fietsen en wandelen binnen Veenendaal, ook in het kader van bewegen en gezondheid. Het wandel- en fietsnetwerk is in 2030 samenhangend, direct, veilig, comfortabel en aantrekkelijk. We hebben de ambitie dat inwoners binnen Veenendaal in 2030 meer lopen en fietsen dan in 2020. Voor reizen naar andere regio’s en landsdelen zetten wij in op een hoogwaardig spoornetwerk, stations en optimale dienstregelingen. We
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
gaan voor behoud van station Veenendaal-De Klomp als intercity station, zodat er een snelle treinverbinding is van Veenendaal naar Arnhem/Nijmegen en Utrecht/Amsterdam. Bij autogebruik faciliteren we het gebruik van duurzame auto’s, zoals elektrisch en waterstof. De parkeernormen zijn flexibeler, waardoor bij het indelen van de schaarse ruimte, maatwerk mogelijk is. Een ongewenst neveneffect van mobiliteit is verkeersonveiligheid. We hanteren daarom het uitgangspunt Duurzaam veilig, waarbij we zoveel mogelijk voorkomen dat ongevallen ontstaan en dat ongevallen die gebeuren, zo min mogelijk schade veroorzaken. We hebben daarbij specifiek aandacht voor de manier waarop kinderen naar school gaan: jong geleerd is oud gedaan. Naast de relatie met de andere thema’s in deze Omgevingsvisie worden in dit hoofdstuk specifieke doelstellingen voor mobiliteit benoemd. Op de vorige pagina staan de belangrijkste opgaven. In paragraaf 7.2 en verder is dit vertaald naar doelstellingen en is per doelstelling aangegeven hoe we dat concreet doen. We gaan uit van het huidige beleid. Hanteren we een nieuwe doelstelling of inspanning, dan is dat vermeld.
De belangrijkste gebruikers per gebied zijn: • Winkelcentra en schoolomgevingen: voetganger • Woonbuurten: voetganger en fietser • Snelfietsroutes: fiets • Stationsgebieden: OV, voetganger en fiets • Wijkontsluitingswegen: auto, OV en fiets • Rondwegen: (vracht)auto en OV • Bedrijventerreinen: (vracht)auto, OV en fiets
Omgevingsvisie | 55
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
7.2 Behouden en verbeteren bereikbaarheid Het is van groot (economisch) belang dat we de bereikbaarheid van werkgebieden en winkelcentra goed houden en verbeteren Voor reizen tussen Veenendaal en omliggende plaatsen: • Realiseren en behouden we snelle fietsverbindingen in samenwerking met omliggende gemeenten; • Realiseren en behouden we snelle doorgaande busverbindingen en -aansluitingen om over te stappen op andere vormen van mobiliteit; • Zorgen we voor een fijnmaziger OV-netwerk en verdichten we het aantal gebouwen rondom stations, zodat de afstand tussen het OV-netwerk en de inwoners kleiner wordt; • Verbeteren we het comfort van reizen per openbaar vervoer; • Geven we bussen en fietsen prioriteit bij verkeerslichten, zodat de reistijd verkort wordt; Voor reizen tussen Veenendaal en andere regio’s of landsleden: • Versterken we de positie van de treinstations, zodat het aantal treinreizigers toeneemt. Daarvoor is het nodig om te verstedelijken rondom de treinstations en goede verbindingen te realiseren tussen treinstations, woongebieden en economische centra; • Lobbyen we voor de realisatie van een aantal ontbrekende schakels in het spoornetwerk, zoals de verbinding Amersfoort-Veenendaal en VeenendaalKesteren.
Door deze schakels te realiseren wordt het gemakkelijker om naar het noorden en zuiden te reizen met het OV en ontstaat er een robuuster spoornetwerk; • Bij een eventuele nieuwe uitbreiding van Veenendaal in zuidoostelijke of westelijke richting zal de ontwikkeling van een nieuw woongebied moeten voorzien in de realisatie van een treinstation op de spoorlijn Utrecht-Rhenen.
Legenda Primaire weg Secundaire weg Tetiaire weg
Wegenstructuur
Omgevingsvisie | 56
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
7.3 Naar een optimaal fiets- en wandelnetwerk We streven er naar het gebruik van de fiets en lopen binnen Veenendaal aantrekkelijker te maken. Hierbij nemen we de factoren mee die voor inwoners belangrijk zijn, zoals: • Reistijd; hoe lang duurt het om van A naar B te gaan? • Comfort: is het veilig en comfortabel? • Kosten: wat zijn de kosten? We maken de fiets als vervoermiddel aantrekkelijker (nieuw) • We streven naar korte wachttijden bij verkeerslichten op hoofdfietsroutes; • We realiseren een aantrekkelijke groene aankleding van de fiets- en wandelverbindingen en vergroten de aantrekkelijkheid van deze routes door het verbieden van brandstofmotoren vanwege de stank en het geluid. Om de veiligheid op deze routes te vergroten moet het snelheidsverschil bovendien beperkt zijn; • We realiseren voldoende fietsenstallingen bij winkelcentra, OVknooppunten, et cetera. Via fietsparkeernormen zorgen we ervoor dat er ook bij woningbouw voldoende fietsparkeermogelijkheden zijn; • We realiseren missende schakels in fiets- en wandelroutes, slechten barrières en zorgen voor meer comfort, zoals ongelijkvloerse kruisingen met doorgaande wegen; • We spelen in op nieuwe vervoersmiddelen die op het fietspad verschijnen, waarmee nieuwe onveilige situaties kunnen ontstaan.
Dit betekent dat niet alle fietspaden meer voor alle fietsers opengesteld worden of dat een andere inrichting van het fietspadennetwerk nodig is.
Omgevingsvisie | 57
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
Veenendaal en haar woon-, winkel- en werkgebieden zijn goed bereikbaar met alle soorten vervoer. Fietsen en lopen worden gestimuleerd • We geven actieve mobiliteit (mobiliteitsvormen die een beweging van de gebruiker vragen zoals lopen en fietsen) een prominentere rol; • We willen op een beperkt aantal routes zoveel mogelijk fietsers. Daardoor worden de routes ook sociaal veiliger op de rustige momenten en ontstaat voldoende volume om maatregelen te nemen op kruispunten met autoverkeer. We wijzen een beperkt aantal hoogwaardige snelfietsroutes aan, aangevuld met een beperkt aantal primaire fietsroutes. Zie kaartje. Een aantal primaire fietsroutes richten we in als ‘doorfietsroutes’ van en naar het centrum; • Het onderliggende fijnmazige fietsnetwerk blijft bestaan.
Legenda Legenda Snelfietsroute Snelfietsroute Primaire route route Primaire Gewenste route Gewenste route Wenselijk fietsnetwerk
Het flexibel afstemmen van het vervoer op de behoefte (of bijvoorbeeld het weer) door een combinatie van OV en (OV)fiets of (deel)auto, en dergelijke.
18
Omgevingswet | 58
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
7.4 Kwaliteitsimpuls openbaar vervoer We zetten in op een hoogwaardig busnetwerk • We willen, in overleg met partijen, snelle doorgaande busverbindingen en een busnetwerk dat binnen Veenendaal de woonwijken met de treinstations, economische centra en (middelbare) scholen verbindt; • Bij de bushaltes realiseren we goede en voldoende stallingsvoorzieningen voor fietsen, bieden we elektronische reisinformatie daar waar meerdere buslijnen samenkomen, en plaatsen we zo mogelijk abri’s zodat mensen beschut kunnen wachten; • We geven bussen prioriteit bij verkeerslichten, zodat de reistijd verkort wordt. We zetten in op een hoogwaardig spoornetwerk, stations en optimale dienstregelingen • We versterken de stationsomgeving van de stations Veenendaal-De Klomp, VeenendaalCentrum, en Veenendaal-West. We gaan samen met betrokken partners en overheden voor het behoud van de IC-status van Veenendaal-De Klomp. En we realiseren samen met hen goede en voldoende stallingsvoorzieningen voor fietsen en auto’s, elektronische reisinformatie, goede overstapmogelijkheden tussen bussen en treinen, voldoende OV-fietsen en aanwezigheid van alle basisvoorzieningen (zoals een toilet);
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
• Omdat in de toekomst steeds meer gereisd wordt met een vervoerswijze die op dat moment het meest geschikt is, willen we op diverse locaties hubs realiseren. Bij hubs kan overgestapt worden
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
van de ene vervoerswijze naar de andere. Deze hubs komen op strategische locaties in de stad, zoals bij treinstations of doorgaande wegen.
Legenda Station (bestaand) Bushalte (bestaand) Station (wenselijk) Bushalte (wenselijk) Spoorlijn Buslijn (bestaand) Buslijn (wenselijk)
Wenselijk netwerk openbaar vervoer
Omgevingsvisie | 59
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
7.5 Streven naar duurzame mobiliteit We spelen in op nieuwe vormen van duurzame mobiliteit • Wanneer iemand kiest voor een rit met een (deel) auto, gebeurt dit op een zo milieuvriendelijke en duurzame wijze met zo min mogelijk impact op de leefomgeving. Hierbij spelen we in op innovatieve vervoersmiddelen; • Bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen staat een mobiliteits-concept centraal dat integraal kijkt naar de algehele mobiliteitsbehoefte van nieuwe gebruikers in plaats van alleen de gehanteerde parkeernorm voor een bepaalde functie.
Omgevingsvisie | 60
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
7.6 Verbeteren verkeersveiligheid Locaties of routes met een verhoogd risico voor de verkeersveiligheid pakken we met prioriteit aan • Hiervoor hanteren we de landelijke ‘safety performance indicators’ (SPI’s) uit het Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 van het Rijk. Hiermee is het voor de gemeente inzichtelijk waar een verhoogd risico is op toekomstige ongevallen. We richten de openbare ruimte zodanig in dat dit veilig verkeersgedrag afdwingt • We stimuleren woon-schoolverplaatsingen met fiets en te voet. Verkeersveiligheid begint al in de kinderjaren: naarmate kinderen vaker met de fiets of te voet naar school gaan, leren zij beter omgaan met de gevaren van het verkeer; • We kiezen voor veiligheid by design: de inrichting van de openbare ruimte dwingt automatisch veilig gedrag af. Dat heeft een dubbel effect: enerzijds wordt het gevaar door te hard rijden verminderd en anderzijds wordt het aantrekkelijker om met de fiets te gaan; • Door bijvoorbeeld een verspringend verkavelingspatroon aan te brengen (geen lange rechte wegen) zorgen we ervoor dat verkeer niet hard kan rijden en maken we het aantrekkelijker om met de fiets te gaan.
Omgevingsvisie | 61
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
7.7 Werken met passende parkeermogelijkheden We zetten in op passende parkeermogelijkheden (nieuw) • We gaan werken met gebiedsspecifieke autoen fiets-parkeernormen. Uitgaande van de kwaliteit van de leefomgeving, hanteren we voor een groot deel van Veenendaal het integraal mobiliteitsconcept met daarbij passende parkeernormen; • Parkeerruimte voor de auto concurreert met de benodigde ruimte voor vergroening, klimaatadaptatie, spelen en bewegen. Om hier keuzes in te maken hanteren we de volgende twee principes. We gaan uit van een doelgroepenbenadering zodat de juiste groep op de juiste plek parkeert en we gaan uit van het principe eerst benutten dan bouwen. Deze twee principes kunnen tot gevolg hebben dat loopafstanden tot de parkeerplek groter worden;
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
• Bij ruimtelijke ontwikkelingen stellen we een mobiliteitsplan op waarbij de parkeervoorzieningen aansluiten bij de locatie (bijvoorbeeld aanwezigheid OV) en bij ontwikkelingen in de samenleving; • Voor het opladen van elektrische auto’s plaatsen wij elektrische laadpalen op basis van de vraag. We streven daarbij naar het realiseren van laadpleinen en niet laden in elke straat. Voor bewoners die op eigen terrein kunnen parkeren, realiseren wij geen laadpalen; • Bewegwijzering en parkeren zijn op orde voor woongebieden, wijkwinkelcentra, bedrijventerreinen en Centrum.
Omgevingsvisie | 62
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
8. Economie Veenendaal is een ondernemersstad en wil dat blijven. Meer dan de helft van de Veenendalers werkt in de eigen gemeente. De bedrijvigheid speelt zich voor meer dan 50% af op de bedrijventerreinen. Dit willen we behouden. Om dit te bereiken zal de bedrijvigheid en werkgelegenheid mee moeten groeien met de bevolkingsgroei. Veenendaal is een compacte, dichtbebouwde stad. Dit vraagt creativiteit van de gemeente, ontwikkelaars en ondernemers om veilige, gezonde en duurzame bedrijven en werkgelegenheid te realiseren. Ondernemers zijn een belangrijke schakel om te komen tot een circulaire economie. Belangrijkste opgaven 1. Behouden bedrijvigheid en arbeidsintensieve bedrijven; 2. Stimuleren duurzaam en circulair ondernemen; 3. Optimaal ruimtegebruik door intensiveren en herstructureren; 4. Werken aan een helder profiel als ICT-campus; 5. Ondernemen aan huis; 6. Behouden en versterken detailhandelsstructuur.
Omgevingsvisie | 63
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
8.1 Inleiding
Veenendaal en de Regio Foodvalley zijn in 2025 hét landelijke ICT Centrum met crossovers naar Food, Health en Tech. In het samenwerkingsprogramma ICT Campus werken bedrijfsleven, onderwijsinstellingen en overheid aan dit ICT Centrum: dé ICT-banenmotor met een optimaal vestigingsklimaat voor ICT-bedrijven en top ICT-onderwijs. Daarnaast profileert Veenendaal zich als winkelstad met een regionale functie. De beschikbare ruimte op bedrijventerreinen is de afgelopen jaren afgenomen. De behoefte aan goede, moderne bedrijfsruimte blijft echter onverminderd groot. Er is zorg dat er een tekort ontstaat aan goede werklocaties bij een verdergaande afname van het huidige areaal aan bedrijventerrein. Dit vraagt om op een andere manier om te gaan met de schaarse ruimte. Voor kantoren ligt het iets anders. De kantorenleegstand neemt in Veenendaal snel af, maar is nog wel aanzienlijk. Het betreft voornamelijk grote kantoorgebouwen, sterk verouderde kantoren of
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
ondergeschikte kantoorruimte bij een bedrijf. Deze kantoren zijn moeilijk verhuurbaar en voldoen niet aan de behoefte. Dat biedt kansen om deze kantoren een andere functie te geven. Er is wel een groeiende behoefte aan kleinschalige kantoorlocaties. Veenendaal kent twee kantorenlocaties: De Batterijen en De Vendel. De overige kantoren zijn verspreid. Bij een sterk groeiende economie kan er in te toekomst een tekort aan goede kantoorruimten in Veenendaal ontstaan. Met Regio FoodValley is een kantorenvisie opgesteld waarin alle uitbreidingslocaties zijn opgenomen. Voor Veenendaal zijn geen uitbreidingslocaties opgenomen, omdat we hiervoor geen ruimte hebben. Dat vormt een obstakel bij de realisatie van een ICT-Campus aan de A12. Inzetten op kantoren in de vorm van een Campus blijft daarom van belang. Op de vorige pagina staan de zes opgaven voor economie. De opgaven zijn vertaald naar doelstellingen in de aansluitende paragrafen. Per doelstelling is aangegeven hoe we dat concreet vorm geven. We gaan uit van het huidige beleid. Waar we een nieuwe doelstelling of inspanning hanteren, is dat vermeld.
Omgevingsvisie | 64
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
8.2 Handhaven bedrijvigheid en arbeidsintensieve bedrijven Veenendaal blijft een bedrijvige stad, waar een groot deel van de beroepsbevolking van Veenendaal werkt Gezien de beperkte beschikbare ruimte en de wens van gemeente en ondernemers dat de werkgelegenheid gelijke tred houdt met de bevolkingsgroei, moet nieuwe bedrijvigheid toegevoegde waarde voor Veenendaal hebben. Dat betekent:
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
• Voorkeur voor arbeids-en kennisintensieve bedrijvigheid en voor intensivering en revitalisering van bedrijven op bestaande bedrijventerreinen. Extensieve bedrijven passen hier dus niet bij; • Voorkeur voor innovatieve ondernemers die duurzaam produceren; • Meer (kleinschalige) kantoren in de binnenstad en bij wijkwinkelcentra; • Clustering van ICT bedrijven in de vorm van een ICT Campus; • Verdere uitwerking van deze visie vindt plaats in een programma op de bedrijventerreinen.
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
We maken ondernemen aantrekkelijk • We verbeteren de dienstverlening aan ondernemers die nieuwe ontwikkelingen en initiatieven willen ontplooien; • We huisvesten bedrijven en kantoren bij voorkeur in onze eigen gemeente of nabije regio. Daarin werken wij samen met de regio. Uitbreiding van bedrijventerreinen zoeken wij vooral in de omgeving van Veenendaal-De Klomp in overleg met de gemeente Ede; • Veenendaal stimuleert bedrijvigheid door starters te faciliteren, acquisitie van nieuwe bedrijven met toegevoegde waarde voor Veenendaal en behoud van bestaande bedrijven.
Omgevingsvisie | 65
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
8.3 Stimuleren duurzame en circulaire bedrijvigheid We maken bedrijventerreinen duurzamer, aantrekkelijker en veiliger • We zorgen voor optimale fietsverbindingen naar de bedrijventerreinen vanuit Veenendaal en de omliggende gemeenten; • We maken ruimte voor meer groen en water om de hittestress tegen te gaan; • We maken de bedrijventerreinen aantrekkelijker door daghoreca te faciliteren welke zich richt op het eigen personeel van het bedrijventerrein; • Bij nieuwe vestiging van bedrijven stimuleren we ondernemers om hun bedrijfsvoering aardgasvrij in te richten; • We stimuleren optimale benutting van bedrijfsdaken voor zonne-energie.
We stimuleren ondernemers richting een circulaire economie • We stimuleren duurzaam ondernemen; • We faciliteren dat bedrijven in de keten bij elkaar kunnen zitten waardoor circulair produceren gemakkelijker wordt; • We stimuleren dat er meer groen en water op het eigen terrein van bedrijven komt.
Omgevingsvisie | 66
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
8.4 Optimaal ruimtegebruik door intensiveren en herstructureren We zorgen voor optimaal ruimtegebruik • We creëren ruimte voor kleinere zelfstandige units, in duurzame, moderne, lichte gebouwen, zowel op de bedrijventerreinen, bij treinstations, in de binnenstad als bij wijkwinkelcentra; • We stimuleren herstructurering en intensivering van bebouwing op bestaande bedrijventerreinen; • We staan geen nieuwbouw van grote kantoren meer toe en zetten in op opdeling van bestaande grote kantoorlocaties in kleinere units en intensivering van de werkgelegenheid.
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
8.5 Ondernemen aan huis Omdat ondernemerschap vaak thuis ontstaat, biedt Veenendaal ruimte aan ZZP’ers • We bieden mogelijkheden voor werken aan huis; • We bieden voldoende (kleinschalige) woonwerkpercelen om aan de vraag te voldoen; • We zorgen voor ruimte voor kleinschalige kantoren bij wijkcentra en in het centrum.
Omgevingsvisie | 67
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
8.6 Werken aan een helder profiel als ICT-Centrum We creëren een helder ICT-profiel in de Regio Foodvalley en daarbuiten • ICT Campus is in 2025 het landelijke ICT centrum met crossovers naar Food, Health en Tech; • Het programma ICT-Campus zorgt voor verbinding tussen overheid, ondernemers, onderwijs en wetenschap; • Het ICT-profiel wordt versterkt met nieuwe ICT-bedrijven, ICT-opleidingen en ICT-werknemers, inclusief starters; • De ICT Campus wordt ook fysiek zichtbaar door ICTbedrijven langs de A12, waar plaats is voor ontmoeting tussen bedrijven, onderwijs en wetenschap; • Veenendaal is als ICT centrum zichtbaar op de bedrijventerreinen, in de binnenstad en in het gemeentehuis; • Veenendaal realiseert een Fablab voor de gehele regio en meerdere doelgroepen; • We voegen de bedrijventerreinen ICT-Campus Compagnie-Oost, De Batterijen en Food- en Businesspark Ede samen tot één bedrijvenpark. Een sterke toegangspoort tot Regio Foodvalley.
Omgevingsvisie | 68
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
8.7 Behouden en versterken detailhandelsstructuur We behouden en versterken de huidige detailhandelsstructuur • Het centrum van Veenendaal heeft een belangrijke winkelfunctie voor de regio. Deze positie willen we behouden. • We concentreren detailhandel in de bestaande detailhandelsstructuur met kernwinkelgebied, buurtwinkelcentra en woonboulevards;
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
• We staan geen uitbreiding van detailhandelsfuncties toe buiten de winkelstructuur en zetten in op herbestemming van de detailhandel buiten de structuur. Indien nodig ondersteunt de gemeente verplaatsing van detailhandelsfuncties van buiten naar binnen de winkelstructuur; • Functiemenging met bedrijven, kantoren, leisure en daghoreca zorgt voor verlevendiging en ontmoeting in de wijken. We maken deze functiemenging mogelijk in de buurtwinkelcentra (nieuw);
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
• We houden vast aan de branchering op woonboulevards en elke ontwikkeling op de woonboulevard toetsen we op effecten voor het kernwinkelgebied; • We bieden ruimte aan pickup-points, webwinkels en afhaalpunten, rekening houdend met het belang van het kernwinkelgebied. Een Factory Outlet Center in de regio is daarom niet wenselijk.
Omgevingsvisie | 69
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
9. Milieu Veenendaal zet in op een goede balans tussen een levendige stad en milieubeschermende maatregelen voor verbetering van de gezondheid van mensen, dieren en planten. Veel van de genoemde ambities in deze Omgevingsvisie dragen op zichzelf al bij aan een schoner milieu. Denk aan een betere lucht-, bodem- en waterkwaliteit. De doelstellingen in dit hoofdstuk zijn gericht op een gezonde inrichting van de leefomgeving, die beschermt tegen omgevingsinvloeden. Belangrijkste opgaven 1. De leefomgeving biedt bescherming tegen blootstelling aan schadelijke stoffen/ effecten; 2. De bodemkwaliteit gaat niet achteruit en wordt waar mogelijk en/of nodig verbeterd; 3. Voorkomen risico’s door sturen op externe veiligheid
Omgevingsvisie | 70
1. Inleiding 5. Bouwen en wonen
9.1 Inleiding
2. Kern van de Omgevingsvisie
3. Het verhaal van Veenendaal
6. Groen, natuur en water
4. Doelstellingen Gezond, Duurzaam en Veilig
7. Mobiliteit
Wij benutten de mogelijkheid die de Omgevingswet biedt om gebiedsgericht invulling te geven aan een goede balans tussen enerzijds factoren die de levendigheid van de stad bevorderen en anderzijds te nemen milieubeschermende maatregelen die relevant zijn voor de gezondheid van mens, plant en dier.
5. Doelstellingen per thema
8. Economie
11. Uitvoering 9. Milieu
Bijlagen 10. Aanvullende doelstellingen centrum
Op de vorige pagina staan de drie opgaven voor milieu. Deze zijn in de aansluitende paragrafen vertaald naar doelstellingen. Per doelstelling is aangegeven hoe we dat concreet vorm geven. We gaan hierbij uit van het huidige beleid. Is er sprake van een nieuwe doelstelling of inspanning, dan is dat vermeld.