CConstaterende datVeendam
Koppel je AI →
Document · PDF

08-02 Voorjaarsnota 2023

Gemeenteraad 10 juli 2023, gemeente VeendamBij agendapunt: Vaststelling jaarrekening 2022 en Voorjaarsnota 202323.631 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

35 | Pagina

Voor de collectieve inzet van jeugdhulp in het speciaal (basis)onderwijs is een opdracht op provinciaal niveau uitgezet. Het gaat veelal om vraagstukken die over de grenzen van de verschillende gemeenten gaan en waar met verschillende schoolbesturen afspraken over moeten worden gemaakt. Ambulante ondersteuning in de klas bij de Mytylschool in Haren, is hiervan een voorbeeld. Op deze school komen kinderen met een lichamelijke beperking vanuit de wijde omgeving. Veel van deze kinderen hebben nu een individuele afspraak voor inzet in de klas met de gemeente waar hij of zij vandaan komt. Een collectieve afspraak is voor zowel het onderwijs als de gemeenten passender. De zoektocht naar een passende (tijdelijke) verblijfslocatie voor kinderen blijft lastig. Er lijkt een grotere vraag naar verblijfslocaties dan dat er aanbod is. Het verminderde aanbod aan verblijfslocaties maakt dat er soms minder passende, en kostbare, oplossingen moeten worden gezocht. Een voorbeeld is een aparte overeenkomst voor verblijf met een niet gecontracteerde zorginstelling, gecombineerd met extra inzet van begeleiding. Het jongerenwerk wordt uitgevoerd door Compaen. Het jongerencentrum Break is meerdere dagen per week geopend en biedt een laagdrempelige vorm van ondersteuning. Het contract met Buurtgezinnen is in 2023 voortgezet.

Door vraaggezinnen en steungezinnen aan elkaar te koppelen, krijgen kinderen wat extra aandacht en worden ouders ontlast. Opvoeden doe je samen. Ook de dorps- en buurthuizen hebben last van de gestegen energieprijzen. Uit onderzoek van Groninger Dorpen blijkt dat 75% van de dorps- en buurthuizen in de provincie de verwachting heeft dat zij door de gestegen energieprijzen in de financiële problemen komen. Dit speelt ook in Veendam, onderzocht wordt of en op welke wijze de gemeente de dorps- en buurthuizen ondersteuning kan bieden, zodat er een lange termijn oplossing geboden kan worden. WMO Wat willen we bereiken? Inwoners zijn zelfredzaam, eventueel met hulp van de directe omgeving, en waar noodzakelijk met de inzet van professionele ondersteuning. Alle inwoners weten waar zij met hun ondersteuningsvraag terecht kunnen, zodat iedereen die hulp of ondersteuning nodig heeft passende ondersteuning krijgt. Dit doen we door consequent uit te gaan van de inwoner, zijn of haar behoefte, hulpvraag en eigen mogelijkheid en de sociale context waarin hij of zij verkeert. Altijd moet worden beoordeeld welke oplossing het beste is. We beperken of voorkomen onnodige en dure hulp en ondersteuning. Ontwikkelingen 2023 DeBasis Veendam heeft in het Dorpshuis Bijleveld in Wildervank een nieuwe laagdrempelige inloopvoorziening gecreëerd, waar inwoners zonder afspraak terecht kunnen.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

36 | Pagina

Eenzaamheidsbestrijding Wat willen we bereiken? Eenzaamheid treft inwoners van alle leeftijden. Prioriteit om deze problematiek aan te pakken gaat daarbij in eerste instantie uit naar de ouderen. Die blijven langer thuis wonen. Dat kan gepaard gaan met gevoelens van eenzaamheid als er steeds meer mensen om je heen wegvallen en je eigen gezondheid brozer wordt. Ontwikkelingen 2023 Op dit moment zijn er geen relevante ontwikkelingen. Beschermd wonen Wat willen we bereiken? We willen voldoende voorzieningen realiseren op het gebied van beschermd wonen We zetten in op preventie en vroeg-signalering (ter voorkoming van instroom in Beschermd Wonen en Opvang) en uitstroomcoördinatie en nazorg wanneer inwoners weer zelfstandig gaan wonen. We geven uitvoering aan de naar onze gemeente gedecentraliseerde taken op het gebied van Beschermd Wonen en Maatschappelijke opvang. Ontwikkelingen 2023 De contractperiode van de open house inkoop Beschermd Wonen 2023-2025 is dit jaar ingegaan. De aanbieders zijn voor de komende periode gecontracteerd. In Veendam levert dit geen ingrijpende wijzigingen in het voorzieningenlandschap op. Nieuw is dat de ambulante vormen van Beschermd Wonen (Thuis plus) voortaan flexibeler kunnen worden ingezet en beter aansluiten op reguliere Wmo-ondersteuning – die in Veendam wordt geleverd door deBasis.

De inkoop Beschermd Wonen 2023-2025 kent vier ontwikkelopdrachten:  Dagbesteding en Sociale activering. Dit waren altijd (flankerende) Beschermd Wonen producten. Doel is uit te werken hoe het beste gekozen kan worden tussen en uit: educatieve en (re-)creatieve activiteiten en arbeidsmatige activiteiten via BW; groepsbegeleiding en arbeidsmatige begeleiding in kader lokale Wmo; 

 

activeringsinstrumenten in kader van Participatiewet. Optimale op- en afschaling BW naar Wmo, doelen: Soepele overgang snijvlakken BW en Wmo; Duidelijke operationalisering wat de maximale reikwijdte van ambulant BW is; Duidelijke afbakening van de definitie van BW ten opzichte van lokale Wmo begeleiding Arrangementen voor specifieke doelgroepen Jongeren met zwaardere problemen in de overgang 18-/18+ Overbruggingsproducten (binnen Beschermd Wonen, in de overgang naar uitstroom of de Wet langdurige zorg, terugvalpreventie, time-out).

In de begroting Beschermd Wonen 2023 van de centrumgemeente Groningen zijn extra middelen beschikbaar gekomen voor beleidscapaciteit voor de uitwerking van deze ontwikkelopgave. De OostGroninger gemeenten willen hierin vooral samen optrekken. In Veendam hebben we met de pilot nazorg uitstroom Beschermd Wonen van deBasis al geanticipeerd op deze ontwikkelingen. In de begroting Beschermd Wonen 2023 van de centrumgemeente is verder € 1.500.000 gereserveerd voor investeringen in lokale opgaven. Veendam krijgt € 96.439,-.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

37 | Pagina

Alle Groninger gemeenten hebben in dit kader begin 2023 de preventiescanner dakloosheid ingevuld. De preventiescanner zoomt in op bewezen effectieve maatregelen om dakloosheid (en Beschermd Wonen) te voorkomen. Dit jaar wordt duidelijk of het woonplaatsbeginsel ook voor Beschermd Wonen (wettelijk) wordt ingevoerd per 2024 en in samenhang daarmee het objectief verdeelmodel Beschermd Wonen. In welk geval het centrumgemeentebudget Beschermd Wonen wordt overgeheveld naar het gemeentefonds (met een ingroeipad). Wanneer het woonplaatsbeginsel wordt ingevoerd moet het eigen Groninger (her)verdeelmodel Beschermd Wonen uit 2020 worden herzien. De verwachting is dat ondanks het ingroeipad door invoering van het objectief verdeelmodel tekorten op Beschermd Wonen ontstaan in onze provincie, waarvoor de Groninger gemeenten op basis van de centrumregeling financieel solidair zijn met elkaar. Nu ontvangt de centrumgemeente jaarlijks nog een hoger budget van het Rijk dan voor de uitvoering van Beschermd Wonen in onze provincie nodig is. Waarschijnlijk 2023 voor het laatst. Deze overschotten bij de centrumgemeente resulteren jaarlijks in forse vrijvallen naar de Groninger gemeenten. De geprognosticeerde vrijval 2022 bedraagt € 6,5 mln. Voor Veendam betekent dit ca.

€ 300.000,- Met het zicht op de tekorten in Beschermd Wonen vanaf 2024, roept de centrumgemeente de Groninger gemeenten telkens op deze vrijval preventief in te zetten in het Sociaal Domein om instroom in en beroep op Beschermd Wonen zoveel mogelijk te voorkomen. In 2023 hebben de Groninger gemeenten ingestemd met meer sturing in de vorm van bovengenoemd investeringsbudget. Gelet op de ongunstige financiële perspectieven zullen wij met een bestedings- en reserveringsvoorstel komen voor de vrijval centrumgemeentemiddelen Beschermd Wonen 2022. Temeer ook nu zich ook met ingang van 2025 tekorten aftekenen bij Maatschappelijke Opvang. Gezondheidsbevordering Wat willen we bereiken? We bevorderen het hebben van een gezonde leefstijl. We gebruiken de mogelijkheden van de ruimtelijke omgeving die kunnen bijdragen aan gezondheid. Met Menzis wordt de Gecombineerde Leeftstijlinterventie (GLI) ingevoerd. Vanuit de regiodeal worden lokale initiatieven op het gebied van een gezonde levensstijl verder gestimuleerd. Ontwikkelingen 2023 Zie voor ontwikkelingen Gezondheidsbevordering het Subprogramma 2.4 Gezondheid(szorg). Armoedebestrijding Wat willen we bereiken? Wij willen dat de mensen die in armoede leven weten wat ze moeten doen. Ook moeten ze blijven meedoen in de maatschappij.

Daarom zetten wij in op vroegsignalering van schulden, waarbij we niet alleen een preventieve, maar ook curatieve aanpak uitzetten in samenwerking met onze partners. De doelgroep wordt actief benaderd en begeleid naar een oplossing. En tegelijkertijd bieden wij de mogelijkheid om te blijven meedoen door een aanbod van armoede verlichtende voorzieningen en activiteiten vanuit onze samenwerkende gesubsidieerde maatschappelijke organisaties. Deze voorzieningen zijn regelingen, zoals de energie- en studietoeslag. Maar ook maatregelen vanuit een structurele aanpak van de energiearmoede die een zo groot mogelijke doelgroep moeten bereiken.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

38 | Pagina

Ontwikkelingen 2023 Wij zetten in 2023 in op de verdere ontwikkeling van onze werkwijze voor vroegsignalering van schulden. Door o.a. meer deskundigheid voor de uitvoerders, afspraken met onze samenwerkende partners, uitgebreidere en meer gerichte registratie voor het meten van onze resultaten en successen. In 2023 staan we stil bij de samenwerking met het Armoedepact en de voortgang hiervan. Mede door Corona zijn er al een tijd geen brede bijeenkomsten met de partners geweest. We voorzien inwoners met een laag inkomen ook in 2023 van een energietoeslag. Door het wegvallen van de collectiviteitskorting voor het basispakket in de zorgverzekering van Menzis onderzoeken we of en hoe we verder moeten gaan met deze voorziening. Een aantal projecten die worden betaald vanuit de regiodeal, zullen dit jaar van start gaan:  Oost-Groningen Geld geletterd: de aanpak van de schuldenproblematiek onder jongeren .  Kansen voor Kinderen: aanpak met gezinnen om armoede terug te dringen. Ook in 2023 blijft de gemeente inzetten op de armoedebestrijding via subsidies aan verschillende organisaties / ketenpartners die activiteiten ontplooien ter bevordering van de participatie en ontwikkeling van inwoners met een laag inkomen. Stichting Urgente Noden Groningen & Drenthe (SUN G&D) heeft de eerste inwoners al voorzien van financiële hulp.

Huislijk geweld, Ouderen- en kindermishandeling Wat willen we bereiken? Het meeste geweld in onze samenleving heeft plaats achter de voordeur. We willen dat onze inwoners veilig zijn, ook achter de voordeur. Inwoners wonen veilig en kinderen groeien veilig op in hun directe omgeving. We voorkomen en stoppen waar mogelijk alle vormen van huiselijk geweld, ouderen- en kindermishandeling. Ontwikkelingen 2023 Governance Veilig Thuis Groningen (VTG) VTG vervult wettelijke en bovenwettelijke taken in de aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling in opdracht van de Groninger gemeenten. De huidige governance en financiering van VTG is niet optimaal. In het 2e kwartaal wordt een nieuwe Centrumregeling VTG ter besluitvorming aangeboden. De centrumgemeente Groningen gaat in afstemming met de Groninger gemeenten VTG operationeel aansturen. De Groninger gemeenten kunnen zich richten op de gezamenlijke doorontwikkeling van de aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling. Er komen betere data(analyses). Doel is een efficiëntere en effectievere aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling, terugdringing van de hardnekkige wachtlijsten en een betere samenwerking en taakverdeling in de relatie VTG-lokale teams. De financiële besluitvorming rond VTG wordt voortaan beter afgestemd op de begrotingscyclus van de deelnemende gemeenten.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

39 | Pagina

De aanvullende bijdrage 2023 van Veendam aan VTG voor tijdelijke formatie-uitbreiding en indexatie van de VTG-subsidie, (€ 11.004,-) is incidenteel gefinancierd met restant OGGZ-middelen 2022. De indexatie 2023 zal structureel doorwerken naar 2024. Ook voor 2024 zal de bijdrage worden geïndexeerd. Dit zal resulteren in een structureel hogere bijdrage van Veendam aan VTG. Nu dragen gemeenten nog naar rato van inwonertal bij aan de financiering van VTG. De nieuwe verdeelsleutel voorziet in gemeentelijke bijdrage die voor 80% naar rato van inwonertal is bepaald en voor 20% naar rato van (lokale) caseload. In de begroting 2024 zullen de structurele gevolgen van de gewijzigde financiering van VTG inzichtelijk worden. Bijscholing Team casusregisseurs Huiselijk Geweld en Kindermishandeling Op basis van het landelijke Kwaliteitskader Veilig Thuis hebben alle Groninger gemeenten een zelfscan uitgevoerd met betrekking tot hun lokale teams. In het belang van een goede samenwerking met VTG moeten de eigen medewerkers goed kunnen werken met de meldcode, een goede basiskennis van geweldvormen hebben, systemisch geschoold zijn en geweld en kindermishandeling bespreekbaar kunnen maken. In 2023 gaan we ons team casusregisseurs Huiselijke Geweld en Kindermishandeling vanwege verloop en op basis van uitkomsten van de zelfscan bijscholen. Meldpunt seksueel geweld.

Het CSG Groningen - Drenthe is een samenwerkingsverband van gespecialiseerde medische, forensische en psychologische disciplines die vanuit één locatie snelle en integrale hulp bieden aan slachtoffers van (acuut) seksueel geweld. Het meldpunt seksueel geweld was ondergebracht bij VTG en is overgedragen aan VT Drenthe (VTD), onderdeel van GGD Drenthe. VTD is beter toegerust voor deze taak en is 24/7 bereikbaar. Centrumgemeente Groningen bekostigt het CSG met DUVOmiddelen (Decentralisatie-uitkering Vrouwenopvang) van het Rijk. De bijdrage voor 2023 is geïndexeerd. De overdracht van het meldpunt is in eerste instantie betrekkelijk budgetneutraal. Het CSG heeft voor 2023 echter een substantieel hoger subsidiebudget aangevraagd, o.a. wegens fors toegenomen meldingen vanwege onder meer de grote aandacht voor seksueel geweld in de publieke opinie. Eind Q1 2023 wordt geëvalueerd of de subsidie aan het CSG moet worden verhoogd. De DUVO biedt geen dekking. Dit kan betekenen dat een beroep op de regiogemeenten wordt gedaan voor aanvullende (structurele) financiering. In de begroting 2024 zullen de structurele gevolgen van een eventueel aanvullende financiering van het CSG inzichtelijk worden. Actieplan seksueel geweld Gronings Offensief In het kader van het regionaal actieplan Geweld Hoort Nergens Thuis is afgesproken om een plan van aanpak seksueel geweld op te stellen.

Seksueel geweld is onvoldoende zichtbaar en bespreekbaar, er is onvoldoende zicht op de effectiviteit van de huidige aanpak, regionale informatie en (kennis)netwerken zijn onvoldoende vindbaar. Het actieplan voor 2023 en 2024 wil hierin verandering brengen door formatie-uitbreiding bij het CSG (in eerste instantie op projectbasis). Het aandeel van Veendam in de kosten van het actieplan in 2023 (€ 5.617,-) zullen incidenteel worden gefinancierd met het restant OGGZ-middelen 2022. De kosten met betrekking tot 2024 zullen in de begroting 2024 duidelijk worden gemaakt. Aan het einde van de looptijd van het actieplan zal een besluit over eventuele structurele implicaties moeten worden genomen.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

40 | Pagina

Plan van aanpak ouderenmishandeling De consequenties van een door de Groninger gemeenten gezamenlijk op te stellen plan van aanpak ouderenmishandeling zijn op dit moment nog niet te overzien. Vaststelling is medio dit jaar voorzien. Burgerparticipatie Wat willen we bereiken? Een samenleving waar iedereen meedoet, inwoners naar elkaar omkijken en waar iedereen zich thuis voelt. Ontwikkelingen 2023 Burgerparticipatie start bij initiatieven van inwoners zelf. Om initiatieven van inwoners aan te jagen / te ondersteunen is in 2015 het Fonds Burgerinitiatieven in het leven geroepen. In 2023 worden de voorwaarden van dit fonds herijkt. Werk en inkomen Wat willen we bereiken? Bevorderen van zelfredzaamheid en maatschappelijke participatie van de inwoners door middel van werk. Ontwikkelingen 2023 Er is sprake van een mismatch op de arbeidsmarkt. De voor werk beschikbare inwoners voldoen vaak niet goed aan de eisen van de werkgever. Gevolg hiervan is dat het aantal plaatsingen kleiner is dan dat op grond van de vraag naar medewerkers te verwachten zou zijn. Omdat ook de instroom in de bijstand gering is, is de verwachting dat het aantal uitkeringen nog iets zal afnemen. Om te ontdekken waar de talenten liggen van werkzoekenden, willen we in 2023 een talent-perron realiseren in het TDC. Gerelateerde taakvelden: 6.3, 6.4 en 6.5

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

41 | Pagina

Wat mag het kosten? Omschrijving

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Baten Lasten

14.226.582 29.922.104

17.074.312 29.922.104

2.847.730 4.459.652

17.074.312 34.381.756

Subtotaal Programma 4.2

-15.695.522

-15.695.522

-1.611.922

-17.307.444

Onttrekking aan reserves (Baten)

-

-

-

-

Toevoeging aan reserves (Lasten)

-

-

-

-

Subtotaal mutaties reserves

-

-

-

-

-15.695.522

-15.695.522

-1.611.922

-17.307.444

Geraamd resultaat programma 4.2

Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

42 | Pagina

Programma 5 - Financiën In dit programma worden diverse financiële producten verantwoord, zoals treasury, algemene uitkering, diverse belastingen en reserves.

Wat willen we bereiken? Wat gaan we daar voor doen? Fiscaal beleid Wat willen we bereiken? De uitvoering van steeds meer overheidstaken wordt naar de gemeentelijke overheid doorgeschoven. Daarnaast spelen er landelijk ontwikkelingen op het terrein van herziening van het belastingstelsel. Een en ander leidt mogelijk tot een uitbreiding van het huidige lokale palet aan gemeentelijke belastingen. Zo wordt gedacht aan herinvoering van de onroerende-zaakbelastingen op het gebruik van woningen en invoering van een ingezetenenbelasting. Wat willen we bereiken?  Een geactualiseerd fiscaal beleid. 

Het verminderen van het aantal bezwaren.

Voldoen aan de landelijke voorschriften vanuit het toezichthoudend orgaan 'de Waarderingskamer'.

Ontwikkelingen 2023 Op dit moment zijn er geen nieuwe relevante ontwikkelingen. Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien Wat willen we bereiken?  Een structureel sluitend financieel (meerjaren-)beeld.  Het effectief en efficiënt verzorgen en beheren van algemene dekkingsmiddelen. Ontwikkelingen 2023 In deze Voorjaarsnota wordt inzicht verschaft in het financiële (meerjaren-)beeld. Er is sprake van een oplopende inflatie. De budgetten zullen bij het opstellen van de Najaarsrapportage 2023 en de begroting 2024 dan ook mede in het licht van de inflatie beoordeeld worden. Gerelateerde taakvelden: 0.5, 0.61, 0.62, 0.64, 0.7 en 0.8

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

43 | Pagina

Wat mag het kosten? Omschrijving

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Voorgestelde wijzigingen voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

Baten Lasten

100.622 2.695.168

100.622 2.600.168

1.342

100.622 2.601.510

Subtotaal Programma 5.0

-2.594.546

-2.499.546

-1.342

-2.500.888

Algemene uitkeringen Dividend Lokale heffingen Overige algemene dekkingsmiddelen Subtotaal algemene dekkingsmiddelen

74.707.184 322.114 8.636.084

74.707.184 322.114 8.636.084

-346.151 591.413 -

74.361.033 913.527 8.636.084

1.096.900

1.096.900

-

1.096.900

84.762.282

84.762.282

245.262

85.007.544

-17.364.136 -50.000 -99.359 -17.513.495

-18.562.643 -50.000 -99.359 -18.712.002

-2.314.231 -2.314.231

-20.876.874 -50.000 -99.359 -21.026.233

Onttrekking aan reserves (Baten) Toevoeging aan reserves (Lasten)

3.181.807 4.181.791

3.181.807 3.807.284

4.595.614 56.000

7.777.421 3.863.284

Subtotaal mutaties reserves

-999.984

-625.477

4.539.614

3.914.137

63.654.257

62.925.257

2.469.303

65.394.560

Overhead Vennootschapsbelasting Onvoorzien Subtotaal overige middelen

Geraamd resultaat programma 5.0

Voor een toelichting op de voorgestelde wijzigingen verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten zoals vermeld in hoofdstuk V. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar hoofdstuk V, programma 5, onderdeel toevoegingen /onttrekkingen aan reserves.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

44 | Pagina

V. Het overzicht van baten en lasten 2023 Primitieve begroting

Omschrijving

Begroting ná wijziging

2023 Programma

1.0.0 Bestuur en organisatie

Voorgestelde wijzigingen Voorjaarsnota

2023

Baten

Lasten

Saldo

Begroting na verwerking Voorjaarsnota

2023

Baten

Lasten

Saldo

Baten

2023

Lasten

Saldo

Baten

Lasten

Saldo

369.020

3.387.476

-3.018.456

369.020

3.387.476

-3.018.456

-

291.185

-291.185

369.020

3.678.661

-3.309.641

2.1.0 Sport

1.372.091

4.324.345

-2.952.254

1.372.091

4.324.345

-2.952.254

481.374

481.124

250

1.853.465

4.805.469

-2.952.004

2.2.0 Cultuur

679.621

2.999.620

-2.319.999

679.621

2.999.620

-2.319.999

28.257

59.228

-30.971

707.878

3.058.848

-2.350.970

2.3.0 Jeugd/onderwijs

1.946.168

4.256.545

-2.310.377

1.946.168

4.256.545

-2.310.377

9.610

202.187

-192.577

1.955.778

4.458.732

-2.502.954

2.4.0 (Gezondheids) zorg

3.847.651

32.913.015 -29.065.364

3.847.651

32.913.015 -29.065.364

354.282

1.400.945

-1.046.663

4.201.933

34.313.960 -30.112.027

2.5.0 Bruisend centrum en levendige woonwijken

5.242.414

6.154.244

-911.830

5.242.414

6.154.244

-911.830

651.624

2.067.858

-1.416.234

5.894.038

8.222.102

145.004

380.694

-235.690

145.004

380.694

-235.690

-

253.619

-253.619

145.004

634.313

-489.309

4.1.1 Ruimtegebruik, infrastructuur, beheer en onderhoud

2.451.262

8.070.868

-5.619.606

2.451.262

8.070.868

-5.619.606

18.839

181.149

-162.310

2.470.101

8.252.017

-5.781.916

4.1.2 Milieu en duurzaamheid

4.287.845

4.007.798

280.047

4.287.845

4.007.798

280.047

80.000

123.252

-43.252

4.367.845

4.131.050

236.795

4.1.3 Toezicht en handhaving

30.737

2.327.627

-2.296.890

30.737

2.327.627

-2.296.890

-

109.429

-109.429

30.737

2.437.056

-2.406.319

29.922.104 -15.695.522

14.226.582

29.922.104 -15.695.522

2.847.730

4.459.652

-1.611.922

17.074.312

1.342

-1.342

100.622

4.471.716

9.630.970

-5.159.254

3.0.0 Ruimte voor ondernemers

4.2.0 Kwaliteit door participatie 5.0.0 Programma 5.0 Subtotaal programma's (A)

14.226.582 100.622

2.695.168

-2.594.546

34.699.017 101.439.504 -66.740.487

100.622

2.600.168

-2.499.546

34.699.017 101.344.504 -66.645.487

-2.328.064

34.381.756 -17.307.444 2.601.510

-2.500.888

39.170.733 110.975.474

-71.804.741

Algemene dekkingsmiddelen Lokale heffingen

8.636.084

-

8.636.084

8.636.084

-

8.636.084

-

-

-

8.636.084

-

8.636.084

Algemene uitkeringen

74.707.184

-

74.707.184

74.707.184

-

74.707.184

-346.151

-

-346.151

74.361.033

-

74.361.033

Dividend

322.114

-

322.114

322.114

-

322.114

591.413

-

591.413

913.527

-

913.527

Overige algemene dekkingsmiddelen

1.612.894

515.994

1.096.900

1.612.894

515.994

1.096.900

-

-

-

1.612.894

515.994

1.096.900

Subtotaal algemene dekkingsmiddelen (B)

85.278.276

515.994

84.762.282

85.278.276

515.994

84.762.282

245.262

245.262

85.523.538

515.994

85.007.544

19.573.577 -17.364.136

2.209.441

20.772.084 -18.562.643

Overige middelen Overhead

-

2.314.231

-2.314.231

2.209.441

Vennootschapsbelasting

-

50.000

-50.000

-

50.000

-50.000

-

-

-

-

50.000

-50.000

Onvoorzien

-

99.359

-99.359

-

99.359

-99.359

-

-

-

-

99.359

-99.359

19.722.936 -17.513.495

2.209.441

2.314.231

-2.314.231

2.209.441

-7.228.223 126.903.712 134.727.142

Subtotaal overige middelen (C)

2.209.441

2.209.441

Gerealiseerd geraamd totaal baten en lasten (A+B+C=D) 122.186.734 121.678.434

20.921.443 -18.712.002

508.300 122.186.734 122.781.941

-595.207

4.716.978

11.945.201

23.086.315 -20.876.874

23.235.674 -21.026.233

-7.823.430

Toevoeging/onttrekking aan reserves 1.0 Bestuur en organisatie 2.2 Cultuur 2.5 Bruisend centrum en levendige woonwijken 4.1.1 Ruimtegebruik/infrastructuur/beheer&onderhoud 5.0 Financiën Subtotaal mutaties reserves (E) Gerealiseerd geraamd resultaat (D+E=F)

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

96.123

-

96.123

825.123

-

825.123

19.500

-

19.500

844.623

-

-

-

-

-

-

-

7.921

-

7.921

7.921

-

844.623 7.921

28.000

9.883

18.117

28.000

9.883

18.117

-

-

-

28.000

9.883

18.117

434.275

56.831

377.444

434.275

56.831

377.444

-

-

-

434.275

56.831

377.444

3.181.807

3.508.661

-326.854

3.181.807

3.508.661

-326.854

4.595.614

56.000

4.539.614

7.777.421

3.564.661

4.212.760

-

673.130

-673.130

-

298.623

-298.623

-

-

-

-

298.623

-298.623

3.740.205

4.248.505

-508.300

4.469.205

3.873.998

595.207

4.623.035

56.000

4.567.035

9.092.240

3.929.998

5.162.242

9.340.013

12.001.201

125.926.939 125.926.939

126.655.939 126.655.939

-2.661.188 135.995.952 138.657.140 -2.661.188

45 | Pagina

VI. Wijzigingen per programma Programma 1 Bestuur en organisatie

Beleidsproduct

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Voorgestelde mutaties voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

Baten 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken Totale baten

51.000 318.020 369.020

51.000 318.020 369.020

-

51.000 318.020 369.020

Lasten 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken Totale lasten

2.123.831 1.263.645 3.387.476

2.123.831 1.263.645 3.387.476

235.174 56.011 291.185

2.359.005 1.319.656 3.678.661

Saldo programma 1.0.0

-3.018.456

-3.018.456

-291.185

-3.309.641

Toelichting per taakveld en per wijziging. 0.1 Raadsgriffie Vanwege langdurige ziekte is het budget incidenteel verhoogd met € 52.711,-. 0.1 Wet open overheid (WOO) Vanuit het Rijk zijn middelen ontvangen in het kader van de Wet open overheid (WOO). De financiële middelen bestaan uit zowel incidentele als structurele middelen. De incidentele middelen (voor de periode 2022 tot en met 2026 € 24,98 miljoen per jaar) zijn bestemd voor het verbeteren van systemen, het opleiden van medewerkers en het aanpassen van processen en de organisatie. De structurele middelen (€ 21,03 miljoen in 2022, oplopend naar structureel € 42,06 miljoen vanaf 2026) zijn bedoeld voor de actieve openbaarmaking van de informatiecategorieën zoals genoemd in de Woo, het aanwijzen van een contactfunctionaris en het beheer en onderhoud van systemen. Dit budget is niet (volledig) uitgegeven in 2022. Het restantbudget van € 105.884,- wordt beschikbaar gesteld ten laste van de daarvoor geoormerkte middelen in de ABR (resultaatbestemming jaarstukken 2022). 0.1 Robuust rechtsbeschermingssysteem Het is belangrijk dat mensen dichtbij ondersteuning hebben om de weg te vinden en hun recht te kunnen halen, bijvoorbeeld wanneer ze verdwalen tussen uitvoeringsinstanties.

Om gemeenten in staat te stellen om, samen met juridische partners, meer robuuste rechtsbescherming voor hun inwoners te organiseren, heeft het kabinet voor zowel 2021 als 2022 een bedrag van € 23 miljoen en voor 2023 tot en met 2027 € 25 miljoen per jaar beschikbaar gesteld. In de voorjaarsnota 2022 is hiervoor voor 2022 € 38.916,- budgettair neutraal verwerkt. Dit budget is in 2022 niet uitgegeven en wordt weer beschikbaar gesteld ten laste van de daarvoor geoormerkte middelen in de ABR (resultaatbestemming jaarstukken 2022).

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

46 | Pagina

0.1 Systeemleren In het kader van ‘Leren van de praktijk: signalen serieus nemen’ is in 2021 en 2022 vanuit het Rijk een bedrag van € 5 miljoen per jaar beschikbaar gesteld voor extra inzet van expertise en capaciteit in de 15 gemeenten waarmee in het kader van het programma Leefbaarheid en Veiligheid sinds 2019 intensief wordt samengewerkt. Voor Veendam is in de Voorjaarsnota 2022 bedrag ad € 8.779,verwerkt. Het restantbudget van € 8.779,- wordt beschikbaar gesteld ten laste van de daarvoor geoormerkte middelen in de ABR (resultaatbestemming jaarstukken 2022). 0.1 Impuls integraal werken (circ) Een ander onderdeel van de versterking van de gemeentelijke dienstverlening betreft de impuls integraal werken. Hiervoor heeft het Rijk in 2022 € 6 miljoen beschikbaar gesteld, ten behoeve van de impuls voor het ontwikkelen van een integrale dienstverlening. Voor de gemeente Veendam is dit bedrag ad € 9.735,- in de Voorjaarsnota 2022 verwerkt. Dit bedrag is niet uitgegeven in 2022 en wordt middels deze wijziging opnieuw beschikbaar gesteld 2023 ten laste van de middelen in de ABR. 0.1 Breed offensief Voor de implementatie van de voorstellen uit Breed offensief; maatregelen om meer mensen met een beperking aan een baan te helpen en houden, heeft het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) 53 miljoen euro beschikbaar gesteld voor 2020, 2021 en 2022.

Voor 2022 is het budget voor Veendam ad € 19.149,- niet uitgegeven en het weer wordt beschikbaar gesteld ten laste van de daarvoor geoormerkte middelen in de ABR (resultaatbestemming jaarstukken 2022). 0.2 Bewerken archieven Te bewaren archieven moeten in goede, geordende en toegankelijke staat worden overgebracht naar een archiefbewaarplaats. De wettelijke overbrengingstermijn is terug gebracht van 20 jaar naar 10 jaar. Ons archief wordt in 2 blokken (1996 tot 2006 en 2006 tot 2017) bewerkt. Het archief van De Kompanjie (2011 tot 2022) wordt eveneens bewerkt. Er worden 2 tijdsblokken van 10 jaar gehanteerd, zodat het eerste blok eerder openbaar gemaakt kan worden. In de Najaarsrapportage 2022 zijn incidentele middelen beschikbaar gesteld voor de materiële verzorging van de archieven in 2022. Deze werkzaamheden waren nog niet volledig afgerond in 2022. Het restantbudget van € 56.011,- wordt beschikbaar gesteld ten laste van de daarvoor geoormerkte middelen in de ABR (resultaatbestemming jaarstukken 2022).

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

47 | Pagina

Programma 2 Complete Parkstad Subprogramma 2.1 Sport

Beleidsproduct

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Voorgestelde mutaties voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

Baten 5.1 Sportbeleid en activering 5.2 Sportaccommodaties Totale baten

2.500 1.369.591 1.372.091

2.500 1.369.591 1.372.091

332.134 149.240 481.374

334.634 1.518.831 1.853.465

Lasten 5.1 Sportbeleid en activering 5.2 Sportaccommodaties Totale lasten

89.000 4.235.345 4.324.345

89.000 4.235.345 4.324.345

359.884 121.240 481.124

448.884 4.356.585 4.805.469

Saldo programma 2.1.0

-2.952.254

-2.952.254

250

-2.952.004

Toelichting per taakveld en per wijziging. 5.1 SPUK GALA In het kader van SPUK GALA zijn vanuit het Rijk bedragen ontvangen. Binnen dit taakveld zijn dit de volgende onderdelen: Lokaal sportakkoord; Brede regeling combinatiefuncties; Valpreventie en Aanpak overgewicht. Het totaal ontvangen bedrag SPUK GALA voor 2023 binnen dit programma is € 332.134,-. Dit bedrag is middels deze wijziging budgettair neutraal geraamd. 5.1 Lokaal Uitvoeringsplan ‘Samen Gezond in Veendam’ 2022-2024 Om uitvoering te kunnen geven aan de geplande activiteiten uit het lokaal Uitvoeringsplan ‘Samen Gezond in Veendam’ 2022-2024, worden de resterende middelen uit 2022 ad € 27.750,- middels deze wijziging opnieuw beschikbaar gesteld in 2023 ten laste van de middelen in de ABR. 5.2 Vastgoed, actualisatie bouwkundig onderhoudsplan Er heeft een actualisatie plaatsgevonden van het groot onderhoud gebouwen plan. Op dit taakveld is een (gesaldeerd) bedrag van € 60.000,- (budgettair neutraal) afgeraamd. Dit heeft in dit geval betrekking op het Indoorcentrum, Wildervanckhal en stadion de Langeleegte. 5.2 Meerjarenonderhoudsplan (MJOP) buitensportaccommodaties De gemeente beschikt over een aantal hoogwaardige buitensportaccommodaties. Renovaties en vernieuwingen op deze accommodaties worden uitbesteed.

Het is in dit kader noodzakelijk dat de kwaliteit van de accommodaties wordt beoordeeld en aan de hand daarvan de toekomstige onderhoudskosten van de velden, banen en inrichtingselementen inzichtelijk worden gemaakt. De kosten voor het opstellen van het een meerjarenonderhoudsplan (MJOP) bedragen incidenteel € 32.000,- en worden ten laste van de binnen de ABR geoormerkte SPUK Sport middelen gebracht (budgettair neutraal).

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

48 | Pagina

5.2 Tropiqua Het zwembad is in 2018-2019 volledig gemoderniseerd. Dit heeft geleid tot een stijging van de bezoekersaantallen en - in het verlengde daarvan - tot een toename van toezichthoudende en schoonmaakwerkzaamheden. Tevens is de zwemlesmethodiek geactualiseerd en is het aantal zwemleskinderen gestegen van ongeveer 350 in 2016 naar ruim 1.000 kinderen per week. Hetgeen een extra inzet van zwemonderwijzers met zich meebrengt. Het toezichtplan van Tropiqua is opnieuw vastgesteld als onderdeel van het Keurmerk Veilig & Schoon. Vanwege de veiligheid is op bepaalde momenten extra toezicht nodig. Vanwege de extra werkzaamheden door deze drie ontwikkelingen is de inhuur toegenomen. Op jaarbasis wordt rond 9.000 uur (6 fte) ingehuurd. De gestegen omzet laat een structureel karakter zien. Ingaande 1 maart 2023 is de structurele formatie daarom uitgebreid met 3 fte (kosten op jaarbasis € 179.088.-; in 2023 naar rato € 149.240,). Deze kosten worden volledig gedekt uit de structurele hogere omzet Tropiqua. De inhuur van tijdelijk personeel zal hierdoor afnemen.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

49 | Pagina

Subprogramma 2.2 Cultuur

Beleidsproduct

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Voorgestelde mutaties voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

Baten 5.3 5.4 5.6

Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea Media Totale baten

616.097

616.097

-

616.097

63.524 679.621

63.524 679.621

28.257 28.257

63.524 28.257 707.878

2.142.035

2.142.035

-6.950

2.135.085

190.369 667.216 2.999.620

190.369 667.216 2.999.620

37.921 28.257 59.228

228.290 695.473 3.058.848

-2.319.999

-2.319.999

-30.971

-2.350.970

Lasten 5.3 5.4 5.6

Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea Media Totale lasten

Saldo programma 2.2.0

Toelichting per taakveld en per wijziging. 5.3 Compensatie Coronaschade Voor 2021 is op advies van de gemeente door Stichting Wildervank-Wildervanck na de oplevering van de jaarrekening 2021 een vervolgvraag ingediend voor coronasteun. Besloten is een aanvullend bedrag ad € 5.550,- toe te kennen. De lasten gemoeid met deze toekenning worden gedekt uit de binnen de ABR geoormerkte middelen coronacompensatie lokale kunst- & culturele sector gedekt. Dit is middels een incidentele en budgettair neutrale wijziging verwerkt. 5.3 en 5.4 Vastgoed, actualisatie bouwkundig onderhoudsplan Er heeft een actualisatie plaatsgevonden van het groot onderhoud gebouwen plan. Op het taakveld 5.3 is een bedrag van € 12.500,- (budgettair neutraal) afgeraamd. Dit heeft betrekking op het cultuurcentrum. Op het taakveld 5.4 is een bedrag van € 30.000,- (budgettair neutraal) bijgeraamd. Dit heeft betrekking op het Veenkoloniaal museum en de Toren Veendam. 5.4 Orgelrestauratie Eind vorig jaar is gestart met de restauratie van het orgel in de Grote Kerk aan de J.G. Pinksterstraat. De kerk is een rijksmonument en het orgel staat op de “lijst van orgels met monumentale waarde” van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE). De restauratie wordt deels gesubsidieerd door het Rijk en deels uit bijdragen van fondsen. Door onvoorziene kostenstijgingen is een tekort op de begroting ontstaan van € 7.921,--.

Voorgesteld wordt om aan de Stichting Vrienden van de Grote Kerk te Veendam een financiële bijdrage aan de orgelrestauratie van maximaal € 7.921,-- in het vooruitzicht te stellen en dit te dekken uit de reserve monumentenbeleid. Daarmee wordt bij uitzondering afgeweken van het doel van deze reserve, namelijk tegemoetkomingen voor herstel van gemeentelijke monumenten.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

50 | Pagina

5.6 Subsidie Biblionet Het structurele bibliotheekbudget is afgestemd op de klassieke bibliotheek als uitleenvoorziening. Op advies van het Kenniscentrum voor Gemeentelijke Onderwijsachterstandenbeleid (GOAB) worden gemeenten aangemoedigd om de bibliotheken te betrekken bij de bestrijding van taal- & ontwikkelachterstanden. Biblionet heeft daarbij een sleutelrol. Deze dienstverlening bestaat uit Boekstart (voor baby’s/kinderopvang), de Boekstartcoach (op het consultatiebureau) en (een deel van) dBos op het primair onderwijs en speciaal onderwijs. De incidentele voorlopige subsidie 2023 van € 70.420,- wordt gedekt vanuit de extra middelen Onderwijsachterstandenbeleid. 5.6 Specifieke Uitkering Informatiepunt Digitale Overheid 2023 Ter bekostiging van de realisatie of de instandhouding van de Informatiepunten Digitale Overheid ontvangt de gemeente vanuit het rijk een specifieke uitkering ad € 28.257,- voor 2023.

Subprogramma 2.3 Jeugd en onderwijs

Beleidsproduct

Baten 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en 4.3 leerlingenzaken Totale baten

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Voorgestelde mutaties voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

5.860 33.133

5.860 33.133

-

5.860 33.133

1.907.175

1.907.175

9.610

1.916.785

1.946.168

1.946.168

9.610

1.955.778

139.701 862.900

139.701 862.900

37.825

139.701 900.725

Lasten 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en 4.3 leerlingenzaken Totale lasten

3.253.944

3.253.944

164.362

3.418.306

4.256.545

4.256.545

202.187

4.458.732

Saldo programma 2.3.0

-2.310.377

-2.310.377

-192.577

-2.502.954

Toelichting per taakveld en per wijziging.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

51 | Pagina

4.2 Integraal Huisvestingsplan (IHP) fase 1.1 Het Integraal Huisvestingsplan (IHP) 2024-2039 voor het primair, voortgezet en speciaal onderwijs is inmiddels vastgesteld. In 2023 worden de voorbereidingen voor de projecten getroffen. Voorgesteld wordt om een voorbereidingskrediet van € 170.000,- beschikbaar te stellen voor het opstellen van business cases, diverse technische onderzoeken en communicatie voor de vier projecten van het IHP. De hieruit voortvloeiende kapitaallasten bedragen € 37.825,- (rente en afschrijving in 5 jaar). 4.3 Publiek Vervoer NEA indexatie Op basis van de Vervoerdersovereenkomst worden de tarieven voor Publiek Vervoer jaarlijks geïndexeerd conform het NEA indexcijfer voor het betreffende kalenderjaar. De NEA index voor 2023 is 13,7%. De stijging is fors vanwege met name de stijging van lonen en brandstofkosten. Het budget voor leerlingen vervoer wordt structureel verhoogd met € 35.164 (programma 2.3) en het budget voor collectief vervoer met € 50.046,- (programma 2.4). 4.3 Rijksbijdrage Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) De voorlopige beschikking OAB 2023 van het Rijk bedraagt € 1.078.705,-. Dit is € 62.698,- hoger dan geraamd in de gemeentelijke begroting. De hiermee gemoeide bijstelling wordt structureel en budgettair neutraal in deze Voorjaarsnota verwerkt.

4.3 Restant OAB en Restant Leerlingenvervoer Oekraïne In 2022 zijn bedragen van respectievelijk € 93.729,- en € 21.513,- niet uitgegeven. Deze restantbudgetten worden beschikbaar gesteld ten laste van de daarvoor geoormerkte middelen in de ABR (resultaatbestemming jaarstukken 2022). 4.3 Dienstverleningsafspraken (DVA) 2023 GGD Groningen De in de DVA opgenomen taken zijn onder te verdelen in de wettelijke taken GGD, de facultatieve taken (wettelijke taak gemeente) en de aanvullende facultatieve taken (beleidskeuze). Ten opzichte van de 2022 zijn de af te nemen diensten ongewijzigd. Vanwege indexatie stijgt de gemeentelijke bijdrage ingaande 2023 met € 14.563,- Deze structurele bijstelling vindt plaats op diverse taakvelden op meerdere programma's (2.3, 2.4, 4.1.3). 4.3 Rijksbijdrage RMC De voorlopige beschikking RMC 2023 (D12) van het Rijk bedraagt is € 53.088,- hoger dan geraamd in de gemeentelijke begroting. De hiermee gemoeide bijstelling wordt structureel en budgettair neutraal in deze Voorjaarsnota verwerkt.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

52 | Pagina

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

53 | Pagina

Subprogramma 2.4 Gezondheidszorg

Beleidsproduct

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Voorgestelde mutaties voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

Baten Samenkracht en burgerparticipatie 6.2 Wijkteams 6.72 Maatwerkdienstverlening 186.81a Beschermd wonen (WMO) 7.1 Volksgezondheid Totale baten 6.1

200.027

200.027

109.420

309.447

3.406.130 241.494 3.847.651

3.406.130 241.494 3.847.651

79.050 25.323 140.489 354.282

79.050 25.323 3.406.130 381.983 4.201.933

682.741

682.741

112.420

795.161

866.317

866.317

79.050

945.367

1.654.668

1.654.668

50.046

1.704.714

2.541.448 244.021 4.099.971

2.541.448 244.021 4.099.971

731.061 -

3.272.509 244.021 4.099.971

462.731

462.731

85.905

548.636

7.153.859 2.933.838 248.806 715.317 259.173 601.281 570.180 1.441.002

7.153.859 2.933.838 248.806 715.317 259.173 601.281 570.180 1.441.002

27.044 -

7.180.903 2.933.838 248.806 715.317 259.173 601.281 570.180 1.441.002

2.235.821

2.235.821

-

2.235.821

490.678

490.678

-

490.678

114.036 3.705.756

114.036 3.705.756

-

114.036 3.705.756

Lasten Samenkracht en burgerparticipatie 6.2 Wijkteams Maatwerkvoorzieningen 6.6 (WMO) 6.71a Hulp bij het huishouden (WMO) 6.71b Begeleiding (WMO) 6.71c Dagbesteding (WMO) Overige 6.71d maatwerkarrangementen (WMO) 6.72 Maatwerkdienstverlening 186.72a Jeugdhulp begeleiding 6.72b Jeugdhulp behandeling 6.72c Jeugdhulp dagbesteding 6.72d Jeugdhulp zonder verblijf overig 6.73a Pleegzorg 6.73b Gezinsgericht 6.73c Jeugdhulp met verblijf overig Jeugdhulp behandeling GGZ 6.74a zonder verblijf Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ6.74b verblijf 6.74c Gesloten plaatsing 6.81a Beschermd wonen (WMO) Maatschappelijke- en 6.81b vrouwenopvang (WMO) 6.82a Jeugdbescherming 6.82b Jeugdreclassering 7.1 Volksgezondheid Totale lasten

26.246

26.246

449

26.695

694.584 62.202 1.108.339 32.913.015

694.584 62.202 1.108.339 32.913.015

314.970 1.400.945

694.584 62.202 1.423.309 34.313.960

Saldo programma 2.4.0

-29.065.364

-29.065.364

-1.046.663

-30.112.027

6.1

Toelichting per taakveld en per wijziging.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

54 | Pagina

6.1 Burgerinitiatieven In het kader van burgerinitiatieven is € 1.500,- beschikbaar gesteld voor de jubileumuitzending van Blueprint. Daarnaast is in het eerste kwartaal € 1.500,- beschikbaar gesteld aan de Volkstuinvereniging Somerlust ten behoeve van de herinrichting van de volkstuinen. De financiële gevolgen van beide voorstellen worden incidenteel en budgettair neutraal verwerkt bij de Voorjaarsnota 2023. De incidentele lasten worden gedekt middels een onttrekking aan de binnen de Algemene Bestemmingsreserve (ABR) geoormerkte middelen voor het fonds Burgerinitiatieven. 6.1 SPUK GALA In het kader van SPUK GALA zijn vanuit het Rijk bedragen ontvangen. Binnen dit taakveld zijn dit de volgende onderdelen: Versterken sociale basis, Mantelzorg en Één tegen Eenzaamheid. Het totaal ontvangen bedrag SPUK GALA voor 2023 binnen dit taakveld is € 109.420,-. Dit betreft een budgettair neutraal wijziging. 6.2 Versterken onafhankelijke cliëntondersteuning (OCO) Om inzet te krijgen van de projectleiding en een onderzoek naar de benodigdheden voor de lokale versterking van de functie van cliëntondersteuning is aan deBasis incidenteel € 50.000,- beschikbaar gesteld. Deze kosten kunnen gedekt worden uit de ontvangen specifieke uitkering inzake versterking cliëntondersteuning. Dit betreft een budgettair neutraal wijziging.

6.2 SPUK GALA In het kader van SPUK GALA zijn vanuit het Rijk bedragen ontvangen. Binnen dit taakveld is dit het onderdeel Kansrijke Start. Het totaal ontvangen bedrag SPUK GALA voor 2023 binnen dit taakveld is € 29.050,-. Dit bedrag is middels deze wijziging budgettair neutraal geraamd. 6.6 Publiek vervoer indexatie Op basis van de Vervoerdersovereenkomst worden de tarieven voor Publiek Vervoer jaarlijks geïndexeerd conform het NEA indexcijfer voor het betreffende kalenderjaar. De NEA index voor 2023 is 13,7 procent. De stijging is fors vanwege met name de stijging van lonen en brandstofkosten. Het budget voor leerlingen vervoer wordt structureel verhoogd met € 35.164,(programma 2.3) en het budget voor collectief vervoer met € 50.046,- (programma 2.4). 6.71A Verhoging lumpsum Huishoudelijke ondersteuning Om aan de Amvb reële kostprijs te voldoen en ter waarborging van de continuïteit van de algemene voorziening huishoudelijke ondersteuning is het lumpsumbedrag vastgesteld op € 3.247.816,-. Dit betekent een structurele verhoging met € 731.061,-. 6.71D Meerkosten Oekraïne, versterken sociale basis en continuïteit van zorg Er zijn vanuit het rijk in 2022 middelen ontvangen in het kader van meerkosten Oekraïne, versterken sociale basis en continuïteit van zorg respectievelijk: € 22.165,-, € 20.234,- en € 43.506,-.

Deze restantbudgetten worden beschikbaar gesteld ten laste van de daarvoor geoormerkte middelen in de ABR (resultaatbestemming jaarstukken 2022).

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

55 | Pagina

6.72 Visvijver Vanaf schooljaar 2019/2020 is er gestart met collectief gefinancierde jeugdhulp aan een onderwijs/zorggroep, destijds de Visvijver en nu groep Goud geheten, bij s(b)o KC Westerwinde. De Visvijver (groep Goud) biedt sinds 2019 onderwijs met zorg voor kinderen die wel ontwikkelingsmogelijkheden hebben, maar voorheen aangewezen waren op dagbesteding op een kinderdagcentrum. De bijdrage vanuit de gemeente Midden-Groningen voor 2023 bedraagt € 25.323,-. Een en ander verloopt budgettair neutraal. Dienstverleningsafspraken (DVA) 2023 GGD Groningen (diverse taakvelden) De in de DVA opgenomen taken zijn onder te verdelen in de wettelijke taken GGD, de facultatieve taken (wettelijke taak gemeente) en de aanvullende facultatieve taken (beleidskeuze). Ten opzichte van de 2022 zijn de af te nemen diensten ongewijzigd. Vanwege indexatie stijgt de gemeentelijke bijdrage ingaande 2023 met € 14.563,- Deze structurele bijstelling vindt plaats op diverse taakvelden op meerdere programma's (2.3, 2.4, 4.1.3). 7.1 AED-netwerk Oost-Groningen Ten behoeve van een dekkend netwerk van AED's is voor de uitvoering van het project AED-netwerk Oost-Groningen een budget beschikbaar gesteld ad € 20.727,-. Deze lasten worden gedekt uit de te ontvangen RegioDeal middelen voor de pijler gezondheid (budgettair neutraal).

7.1 Jongeren op Gezond Gewicht (JOGG) De gemeente Veendam is deelnemer aan het project (Jongeren op Gezond Gewicht) vanuit de vanuit de RegioDeal pijler gezondheid. Voor 2023 is hiervoor een bedrag beschikbaar gesteld van € 45.000,-. Dit bedrag wordt voor € 22.500,- bekostigd vanuit de Regiodeal bijdrage en voor € 22.500,- vanuit de binnen de Algemene Bestemmingsreserve(ABR) geoormerkte GIDS-Middelen. Dit betreft derhalve een budgettair neutrale wijziging. 7.1 Procesbegeleiding Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) In het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), dat in februari 2023 ondertekend is, staan bindende afspraken om landelijke doelen op het gebied van gezondheid en welbevinden te vertalen naar lokale en regionale resultaten. Voor de financiering hiervan is een brede Specifieke Uitkering (SPUK) open gezet. Het ministerie van VWS heeft een ondersteuningsbudget beschikbaar gesteld in aanloop naar deze brede SPUK. Het budget van maximaal € 7.400 per gemeente (exclusief btw) is bedoeld voor ondersteuning bij het opstellen van het integrale plan van aanpak GALA. GGD Groningen heeft aan alle Groningse gemeenten aangeboden om de procesbegeleiding op zich te nemen. Alle gemeenten zijn ingegaan op dit aanbod. De financiële gevolgen worden incidenteel en budgettair neutraal verwerkt. 7.1 SPUK GALA In het kader van SPUK GALA zijn vanuit het Rijk bedragen ontvangen.

Binnen dit taakveld zijn dit de volgende onderdelen: Terugdringen Gezondheidsachterstanden; Mentale Gezondheid; OKO & Vroegsignalering alcoholproblematiek; Welzijn op recept; Versterking kennis- en adviesfunctie GGD en Coördinatie regionale aanpak regionale aanpak preventie. Het totaal ontvangen bedrag SPUK GALA voor 2023 binnen dit taakveld is € 89.862,-. Dit bedrag is middels deze wijziging budgettair neutraal geraamd.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

56 | Pagina

7.1 Koploperregio ‘Een thuis voor iedereen’ en Startnotitie Wonen en Zorg Om uitvoering te kunnen geven aan het koploperregio-programma en de Startnotitie Wonen en Zorg is vooralsnog een incidenteel budget van € 40.000,- benodigd voor 2023. Deze kosten bestaan uit de verwachte kosten voor gebruikmaking van de diensten van het landelijke expertteam ‘Weer thuis’ en voor de data-analyse en formulering van een integrale woon-zorgvisie. De kosten worden voor een bedrag van € 8.500,- gedekt uit de SPUK-middelen bevolkingsdaling (programma 2.5, taakveld 8.3) en het restant (€ 31.500,-) wordt ten laste gebracht van de binnen de Algemene Bestemmingsreserve geoormerkte middelen Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang. 7.1 Gids Gezond in de stad In het kader van de Gezond in de Stad (GIDS) zijn er middelen vanuit het rijk ontvangen vanuit 2022 ad € 97.765,-. Dit restantbudget wordt beschikbaar gesteld ten laste van de daarvoor geoormerkte middelen in de ABR (resultaatbestemming jaarstukken 2022).

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

57 | Pagina

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

58 | Pagina

Subprogramma 2.5 Bruisend centrum en levendige woonwijken

Beleidsproduct

Baten 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Grondexploitatie (niet 8.2 bedrijventerreinen) 8.3 Wonen en bouwen Totale baten

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Voorgestelde mutaties voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

2.547.818

2.547.818

-

2.547.818

1.985.716

1.985.716

-

1.985.716

708.880 5.242.414

708.880 5.242.414

651.624 651.624

1.360.504 5.894.038

2.761.869

2.761.869

-

2.761.869

Lasten 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Grondexploitatie (niet 8.2 bedrijventerreinen) 8.3 Wonen en bouwen Totale lasten

2.136.550

2.136.550

-

2.136.550

1.255.825 6.154.244

1.255.825 6.154.244

2.067.858 2.067.858

3.323.683 8.222.102

Saldo programma 2.5.0

-911.830

-911.830

-1.416.234

-2.328.064

Toelichting per taakveld en per wijziging. 8.3 Percelen nabij Industrieweg In verband met de verkoop de percelen bij de Industrieweg 7 vervallen de structurele huurinkomsten ad € 21.461,- (nadelig). 8.3 Vastgoed, actualisatie bouwkundig onderhoudsplan Er heeft een actualisatie plaatsgevonden van het groot onderhoud gebouwen plan. Op dit taakveld is een bedrag van € 5.646,- (budgettair neutraal) bijgeraamd. 8.3. Woonzorgvisie startbudget koploperregio Als dekking voor het startbudget voor de woonzorgvisie is van de de SPUK-middelen bevolkingsdaling een bedrag van € 8.500,- afgeraamd. 8.3 Wet Goed Verhuurderschap In het Coalitieakkoord is afgesproken dat gemeenten meer mogelijkheden krijgen om malafide verhuurderschap en discriminatie op de huurmarkt gerichter aan te pakken. Deze afspraken worden uitgevoerd in de vorm van het wetsvoorstel goed Verhuurderschap. Het wetsvoorstel zal naar verwachting in juli 2023 in werking treden. Het Rijk stelt middelen ter beschikking om gemeenten financieel te ondersteunen bij de implementatie en uitvoering van het wetsvoorstel. De gemeente ontvangt naast een incidentele bijdrage een structurele bijdrage van € 21.242,- voor 2023 oplopend naar € 23.069,- vanaf 2026. De begroting wordt hierop budgettair neutraal aangepast.

8.3 Kaders wonen Binnen de kaders wonen zijn een aantal budgetten uit voorgaande jaren meegenomen en deze worden in 2023 wederom beschikbaar gesteld. Dit gebeurt vanuit het via resultaatsbestemming geoormerkte deel binnen de ABR zodat dit budgetneutraal verloopt.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

59 | Pagina

In dit geval gaat het met name om zaken als de wijkontwikkelplannen, rotte kiezen/RWLP, sanering vastgoed en beschikbaar gestelde SPUK middelen. 8.3 SPUK GALA In het kader van SPUK GALA zijn vanuit het Rijk bedragen ontvangen. Binnen dit taakveld betreft dit het onderdeel Leefomgeving. Het totaal ontvangen bedrag SPUK GALA voor 2023 voor dit onderdeel is € 19.366,-. Dit bedrag is middels deze wijziging budgettair neutraal geraamd. 8.3 Omgevingsvergunningen Vanwege een toename van het aantal aanvragen van omgevingsvergunningen wordt een incidentele hogere legesopbrengst geraamd van € 300.000,-. 8.3 Deelname LEADER-programma Oost-Groningen 2023-2027 De afgelopen jaren hebben we deelgenomen aan het LEADER-programma. Ten opzichte van de vorige periode (2014-2022) is er sprake van een tweetal wijzigingen: het bedrag dat beschikbaar wordt gesteld door Europa is ruim verdubbeld (van € 500.000,- naar € 1.006.000,-) èn heel MiddenGroningen neemt deel (in plaats van alleen de voormalige gemeente Menterwolde). De (cofinanciering voor) de hele periode van vijf jaar bedraagt € 718.550,-. Voorgesteld wordt derhalve om gedurende de periode 2023 tot en met 2027 jaarlijks € 143.710,- beschikbaar te stellen.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

60 | Pagina

Programma 3 Ruimte voor ondernemers

Beleidsproduct

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Voorgestelde mutaties voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

Baten 3.3 Bedrijfsloket en -regelingen Totale baten

145.004 145.004

145.004 145.004

-

145.004 145.004

Lasten 3.1 Economische ontwikkeling 3.3 Bedrijfsloket en -regelingen Totale lasten

198.913 181.781 380.694

198.913 181.781 380.694

253.619 253.619

452.532 181.781 634.313

Saldo programma 3.0.0

-235.690

-235.690

-253.619

-489.309

Toelichting per taakveld en per wijziging. 310 Restantbudget subsidieregeling Detailhandel In de Najaarsrapportage 2021 is voor de stimuleringsregeling detailhandel Veendam 2021 een bedrag van € 250.000,- beschikbaar gesteld voor investeringen in het centrumgebied, voor winkel- en gevelverbetering. Uit de oude regeling resteerde tot nog een bedrag van € 26.900,-. Deze middelen zijn in 2022 beschikbaar gehouden. Ultimo 2022 resteerde er nog een totaalbedrag van € 253.619,-. Het restantbudget wordt beschikbaar gesteld ten laste van de geoormerkte middelen binnen de ABR.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

61 | Pagina

Programma 4 Leefbaar, duurzaam, hoge kwaliteit Subprogramma 4.1 Kwaliteit voor de fysieke omgeving Deelprogramma 4.1.1 Ruimtelijk gebruik, infrastructuur en beheer en onderhoud

Beleidsproduct

Baten 2.1 Verkeer, wegen en water 2.3 Recreatieve Havens Economische Havens en 2.4 waterwegen 2.5 Openbaar vervoer Openbaar groen en (openlucht) 5.7 recreatie 7.2 Riolering 7.5 Begraafplaatsen Totale baten

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Voorgestelde mutaties voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

30.240 2.527

30.240 2.527

5.000 -

35.240 2.527

22.908

22.908

-

22.908

16.052

16.052

-

16.052

18.703

18.703

13.839

32.542

2.198.245 162.587 2.451.262

2.198.245 162.587 2.451.262

18.839

2.198.245 162.587 2.470.101

3.582.825 4.003

3.582.825 4.003

172.595 14.000

3.755.420 18.003

431.888

431.888

-

431.888

27.629 50.956

27.629 50.956

-12.500 -

15.129 50.956

Lasten 2.1 Verkeer, wegen en water 2.3 Recreatieve Havens Economische Havens en 2.4 waterwegen 2.5 Openbaar vervoer 3.4 Economische promotie Openbaar groen en (openlucht) 5.7 recreatie 7.2 Riolering 7.5 Begraafplaatsen 8.1 Ruimtelijke Ordening Totale lasten

2.176.956

2.176.956

19.554

2.196.510

964.779 294.468 537.364 8.070.868

964.779 294.468 537.364 8.070.868

5.000 -17.500 181.149

964.779 299.468 519.864 8.252.017

Saldo programma 4.1.1

-5.619.606

-5.619.606

-162.310

-5.781.916

Toelichting per taakveld en per wijziging. 2.1 Vastgoed, actualisatie bouwkundig onderhoudsplan Er heeft een actualisatie plaatsgevonden van het groot onderhoud gebouwen plan. Op dit taakveld is een bedrag van € 11.500,- (budgettair neutraal) bijgeraamd. Dit heeft in dit geval betrekking op het onderdeel fonteinen en brugwachtershuisjes. 2.1 Verkeersmodelstudies Veendam Noord en Zuid Voor de uitvoering van beide verkeersmodelstudies is gevraagd een incidenteel budget beschikbaar te stellen van in totaal € 60.000,- en ten laste te brengen van de hiervoor binnen de ABR geoormerkte middelen.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

62 | Pagina

2.1 en 8.1 Verkeersmodelstudies Veendam Voor het inzichtelijk krijgen en monitoren van verkeersontwikkelingen alsook voor het uitvoeren van verkeersmodelstudies dient een verkeersmodel opgesteld te worden. Ook vanuit de in de Omgevingswet vastgelegde verplichting om een onbeheerste toename van geluidbelastingen op geluidgevoelige gebouwen te voorkomen en bestaande hoge geluidbelastingen op geluidgevoelige gebouwen te verlagen maakt het hebben van een verkeersmodel noodzakelijk. Hiervoor wordt gevraagd een bedrag van € 35.000,- beschikbaar stellen en dit voor € 17.500,- ten laste te brengen van de hiervoor binnen de ABR geoormerkte middelen, de resterende € 17.500,- zal worden gedekt uit beschikbare middelen voor de Omgevingswet. 2.1 Recreatieve fietsinfrastructuur Door het Routebureau zal een regionaal onderzoek worden uitgevoerd naar het verbeteren van de recreatieve fietsinfrastructuur en –voorzieningen, € 5.000,-. Hiervoor is door de gemeente een provinciale subsidie ad € 5.000,- ontvangen zodat dit budget neutraal verloopt. 2.1 Onderhoud fiets- en wandelknooppunten Voor het beheer en onderhoud van het provincie-dekkende fiets- en wandelknooppunten netwerk is een nieuw onderhoudscontract afgesloten voor de periode 2023 t/m 2027. Voor Veendam zijn de kosten hiervan vastgesteld op € 4.095,- per jaar. Dit is verwerkt in de actualisatie van de meerjarenbegroting.

2.1 Verwijderen luifels Kerkstraat-Oost Voor het verwijderen van de verouderde, en plaatselijk gevaarlijke, luifels in het oostelijk deel van de Kerkstraat wordt een incidenteel budget beschikbaar gesteld van € 57.000,-. Dit deel van de Kerkstraat wordt hiermee teruggebracht in authentieke stijl. 2.1 Inrichten locatie woonschip Er is behoefte aan een ligplaats voor een woonschip. Hiervoor is een geschikte locatie in de jachthaven Schipperskwartier te Wildervank. De incidentele kosten om deze locatie in te richten bedragen zijn geraamd op € 14.000,-. Deze worden ten laste gebracht van de Algemene Bestemmingsreserve. 2.5 Vastgoed, actualisatie bouwkundig onderhoudsplan Er heeft een actualisatie plaatsgevonden van het groot onderhoud gebouwen plan. Op dit taakveld is een bedrag van € 12.500,- (budgettair neutraal) afgeraamd. Dit heeft in dit geval betrekking op het OV- knooppunt. 5.7 Verkoop groenstroken Vanwege verkoop van enkele groenstroken wordt een incidentele opbrengst van € 13.839,(voordeel) geraamd.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

63 | Pagina

5.7 Restantbudget maaien waterbodems In de Najaarsrapportage 2022 was een extra incidenteel budget beschikbaar gesteld van € 90.000,voor het schonen van de vijvers en overige waterpartijen. Er was in 2022 een explosieve groei van inheemse, maar vooral ook de exotische planten in de vijvers en overige waterpartijen. De hoge temperatuur was daar mede de oorzaak van. Een deel van de werkzaamheden kon niet meer uitgevoerd worden in 2022. Het restantbudget van € 22.000,- wordt beschikbaar gesteld ten laste van de daarvoor geoormerkte middelen in de ABR (resultaatbestemming jaarstukken 2022). 5.7 Vastgoed, actualisatie bouwkundig onderhoudsplan Er heeft een actualisatie plaatsgevonden van het groot onderhoud gebouwen plan. Op dit taakveld is (gesaldeerd) een bedrag van € 554,- (budgettair neutraal) bijgeraamd. Dit heeft in dit geval betrekking op gebouwen in het recreatiegebied Borgerswold en het Hertenkamp. 5.7 Groenafval stortkosten (Leaf reducer) Vanwege de aanschaf van een Leaf Reducer (blad versnipperaar) kan het benodigd budget voor de afvoer- en stortkosten met een bedrag van € 3.000,- worden verlaagd (zie ook programma 5, overhead). 7.5 Vastgoed, actualisatie bouwkundig onderhoudsplan Er heeft een actualisatie plaatsgevonden van het groot onderhoud gebouwen plan. Op dit taakveld is een bedrag van € 5.000,- (budgettair neutraal) bijgeraamd.

Dit heeft in dit geval betrekking op gebouwen op de begraafplaats.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

64 | Pagina

Deelprogramma 4.1.2 Milieu en duurzaamheid

Beleidsproduct

Primitieve begroting

Begroting ná wijziging

2023

2023

Voorgestelde mutaties voorjaarsnota 2023

Begroting na verwerking voorjaarsnota 2023

Baten 7.3 Afval Totale baten

4.287.845 4.287.845

4.287.845 4.287.845

80.000 80.000

4.367.845 4.367.845

Lasten 7.3 Afval 7.4 Milieubeheer Totale lasten

3.051.978 955.820 4.007.798

3.051.978 955.820 4.007.798

80.000 43.252 123.252

3.131.978 999.072 4.131.050

Saldo programma 4.1.2

280.047

280.047

-43.252

236.795

Toelichting per taakveld en per wijziging. 7.3 Leesunits ondergrondse afvalcontainers Het gebruik en databeheer van de ondergrondse afvalcontainers loopt momenteel via het 2G netwerk wat eind volgend jaar buiten gebruik wordt gesteld. Om de leesunits van de containers aan te passen naar het 5G netwerk wordt voorgesteld incidenteel een bedrag van € 80.000,- beschikbaar te stellen. Dit zal gedekt middels een geraamde onttrekking aan de voorziening afvalstoffenheffing.

Voorjaarsnota 2023 Gemeente Veendam

65 | Pagina

7.4 Bijstelling jaarlijkse bijdrage ODG Vanwege loon- en prijsstijgingen is de begroting van de ODG geactualiseerd hetgeen voor de gemeente een verhoging van de bijdrage 2023 met € 11.000,- betekent. In de jaren erna neemt dit nadeel jaarlijks toe tot een bedrag van € 109.000,- in 2027. Dit is verwerkt in de actualisatie van de meerjarenbegroting. Daarnaast zal er incidenteel een bijdrage van € 5.500,- in rekening worden gebracht voor de aanvulling van de algemene reserve tot de omvang van de risico’s van de begroting. Het totale bedrag ad € 16.500,-voor 2023 is bijgeraamd op taakveld 7.4. 7.4 Restantbudget Uitvoeringsplan Warmtevisie Voor uitvoering van de Watervisie (vastgesteld in maart 2022) is het nodig om een Uitvoeringsprogramma op te stellen. In de Najaarsrapportage 2022 is daarvoor incidenteel € 50.000,beschikbaar te stellen ten laste van de binnen de Algemene Bestemmingsreserve geoormerkte middelen voor de transitievisie warmte. De werkzaamheden zijn in 2022 niet volledig afgerond. Het restantbudget van afgerond € 27.000,wordt hierbij beschikbaar gesteld ten lasten de ABR (geoormerkt transitievisie warmte)

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12946832/1