Document · PDF

05-01 Jaarstukken 2023

Gemeenteraad 8 juli 2024, gemeente VeendamBij agendapunt: Vaststelling jaarrekening 2023 en Voorjaarsnota 202430.755 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

58 | Pagina

• Beleidsplan onkruid op verharding. Het beleidsplan ‘Onkruidbestrijding op verharding in de openbare ruimte’ is in 2023 opgesteld. Het aspect beheer en onderhoud in deze notitie heeft een relatie met de uitvoering. De eenheid Fysiek Leefomgeving ondergaat momenteel een ontwikkelingsproces met daarin keuzes zelf uitvoeren of laten uitvoeren. Omdat deze vraag nader studie vergt, is het beleidsplan nog niet naar de raad gestuurd. Dit gebeurt medio 2024. • Beleidsplan gladheidsbestrijding. Dit beleidsplan was reeds in 2022 geactualiseerd. In die zin dat de toepassingsperiode is aangepast (2024-2028) en in het uitvoeringsdeel de strooiroutes zijn geactualiseerd naar de inzet (uitvoering). Het beleid is inhoudelijk ongewijzigd en daarom niet naar de raad gestuurd. • Beleidsplan onderhoud wegen. Het beleidsplan ‘Wegbeheer’ voor de periode 2025-2029 is in 2023 concept gereed gemaakt. Het bijbehorend beheerplan waarin beheer en onderhoud en de planning en uitvoering worden verwoord, verkeert nog in de uitwerkingsfase. In 2024 gaat dit document naar de raad. • Beleidsplan oevers en beschoeiingen. Het beleids- en beheerplan ‘Steiger-, beschoeiing- en keerconstructies’, planperiode 2024-2028, is in 2023 uitgewerkt. De raad heeft over dit onderwerp in september een toelichtende presentatie gehad.

Het beleidsplan is naar de raad gestuurd en wordt in het eerste kwartaal van 2024 door deze raad behandeld. • Grondbeleidsplan. Het ‘Grondbeleidsplan’ is in 2023 concept-gereed gemaakt. Uit nadere bestudering op dit plan is gebleken dat er nog veel actiepunten uitgewerkt en geïmplementeerd moeten worden. In 2024 gaat ook dit document naar de raad. • Vastgoedbeleidsplan. Het ‘Vastgoedbeleidsplan’ is in 2023 concept-gereed gemaakt. Er loopt momenteel een studie om gemeentelijke objecten te verduurzamen. Daarnaast worden de meerjarenonderhoudplannen (MJOP’s) geactualiseerd en is het energiebeheer beter geborgd. Aangehaalde componenten worden in 2024 nog in het Vastgoedbeleidsplan verwerkt. Daarna gaat het naar de raad. • Riool- en waterzorg programma. In april is het ‘Riool- en Waterzorgprogramma Veendam’, inclusief het ‘Systeemoverzicht Stedelijk Water’, voor de planperiode 2024-2028 aan de raad gepresenteerd. De raad ging in mei akkoord met het beleidsplan ‘Riool- en Waterzorg Programma 2024-2028’ en het uitvoeringsplan ‘Systeem Stedelijk Water’. • Beleidsplan beheer bruggen. Het beleids- en beheerplan ‘Bruggen; planperiode 2024 – 2028’ is in 2023 uitgewerkt. De raad heeft over dit onderwerp in september een toelichtende presentatie gehad. Het beleidsplan is naar de raad gestuurd en wordt in het eerste kwartaal van 2024 door de raad behandeld.

Gerelateerde taakvelden: 2.1, 2.3, 2.4, 2.5, 5.7, 7.2 en 7.5

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

59 | Pagina

Wat heeft het gekost? Realisatie

Omschrijving

Primitieve begroting 2023

2022

Begroting ná wijziging 2023

Realisatie 2023

Baten

2.638.120

2.451.262

2.474.691

2.851.307

Lasten

8.427.175

8.070.868

8.243.197

9.424.959

Subtotaal programma 4.1.1

-5.789.055

-5.619.606

-5.768.506

-6.573.652

Onttrekking aan reserves (Baten)

444.604

434.275

356.829

Toevoeging aan reserves (Lasten)

524.383

56.831

123.362

Subtotaal mutaties reserves

-79.779

377.444

233.467

-5.868.834

-5.242.162

-5.391.062

-6.340.185

Gerealiseerd resultaat programma 4.1.1

Voor een analyse van de verschillen ten opzichte van de begroting ná wijziging verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar bijlage 3.

BELEIDSINDICATOREN Onderstaand treft u voor dit programma de verplichte beleidsindicatoren aan. De gegevens zijn te raadplegen via de site www.waarstaatjegemeente.nl. Wij hebben er voor gekozen om de betreffende indicator te vergelijken met de provincie Groningen en Nederland als geheel. De meest recente indicatoren hebben we opgenomen. Beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

Periode

Veendam

Provincie

Nederland

Nieuw gebouwde woningen

per 1.000 woningen

2022

6,3

11,1

9,3

Demografische druk

2023

78,5%

67,3%

70,3%

Bron

Beschrijving

Het aantal ABF - Systeem nieuwbouwwoningen, per Woningvoorraad 1.000 woningen De som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en CBS 65 jaar of ouder in Bevolkingsstatistiek verhouding tot de personen van 20 tot 65 jaar.

De beleidsindicatoren zijn afkomstig van externe instanties en niet alle indicatoren in de lijst worden ieder jaar door de bronhouder geactualiseerd of zijn niet voorhanden. De beleidsindicatoren die in de tabel zijn opgenomen betreffen de gegevens die ten tijde van het opmaken van de jaarrekening voorhanden waren.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

60 | Pagina

Programma 4.1.2 - Milieu en duurzaamheid Dit deelprogramma betreft alle zaken die betrekking hebben op afvalverwerking en milieubeheer.

Wat wilden we bereiken? Wat gingen we daarvoor doen? Afvalverwerking Wat wilden we bereiken? Duurzame ontwikkelingen zijn ontwikkelingen die toekomstgericht bijdragen aan een schone en mooie omgeving. Dat vraagt om keuzes in de stapsgewijze overgang naar schone(re) en duurzame energie die we ook in ruimtelijke zin mogelijk willen maken. Het stimuleren van het scheiden van huishoudelijk afvalstoffen tegen zo laag mogelijke kosten met een zo’n groot mogelijk serviceniveau voor de burgers. Wat gingen we daarvoor doen? • We blijven werken aan hoe we de dienstverlening bij de afvalinzameling en de faciliteiten (deelstromen en hergebruik) op het afvalbrengstation kunnen verbeteren. • We zorgen voor een schone openbare ruimte door zwerfafval te voorkomen en hiervoor samen met bewoners, scholen en verenigingen projecten op te zetten. • Onze communicatiemiddelen zetten we breed in om onze burgers te informeren en ervan bewust te maken dat afval eigenlijk een grondstof is en zoveel mogelijk hergebruikt dient te worden. Specifiek in 2023: • Het ingezameld restafval bij ondergrondse- en hoogbouwlocaties gaan we aanbieden voor nascheiding. Hierdoor komen nieuwe grondstoffen (kunststoffen en metalen) vrij voor hergebruik. • We gaan hergebruik van materialen op het brengstation stimuleren en maken hier gebruik van de diverse deelstromen en zetten waar mogelijk is kringloop in.

Hiermee bevorderen we de VANG-doelstellingen en verbeteren we de circulaire keten. Jaarlijks terugkerend: De reguliere huisvuilinzameling van Rest-, GFT-, OPK- en PMD-afval, alsmede het exploiteren van het afvalbrengstation. (Leef) Milieu Wat wilden we bereiken? Milieuveiligheid bij met name risicovolle bedrijven, bescherming van mens, flora, fauna, bodem, lucht, water en voorkoming van milieucriminaliteit. Stapsgewijze overgang naar schone(re) en duurzame energie.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

61 | Pagina

Wat gingen we daarvoor doen? • Stapsgewijze overgang naar schone(re) en duurzame energie. • Wij gaan ter voorbereiding van de Omgevingswet, de omgevingsvisie en het omgevingsplan inventariseren welke milieuregels en welk milieubeleid er is en onderzoeken hoe we dat, samen met andere aspecten, kunnen integreren in één omgevingsvisie en één omgevingsplan. Specifiek in 2023: Er wordt gewerkt aan een uitvoeringsplan ter bestrijding van energiearmoede. Jaarlijks terugkerend: Regionale energiestrategie (RES) Groningen Nadat de RES 1.0 op 1 juli 2021 is ingediend bij het Nationaal Programma RES (NPRES) wordt verder gewerkt aan de RES 2.0. Energietransitie Nadat de Transitievisie Warmte is vastgesteld, moeten wijkuitvoeringsplannen (WUP) worden opgesteld. In deze plannen worden businesscases uitgewerkt voor wijken waar gestart wordt met het verminderen van de CO2-uitstoot door het energiegebruik. Uitvoeringsplannen worden daarna ook daadwerkelijk uitgevoerd. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? Energiearmoede: In het project ligt de focus op de dienstverlening door de Jouw Bespaar Coach (JBC) met betrekking tot advies over het isoleren van woningen aan woningeigenaren waarbij geholpen wordt met de financiële mogelijkheden in kaart te brengen zoals subsidies. Daarnaast heeft de JBC ook diensten met direct resultaat.

Denk aan de cv-dokter die bij bewoners langs gaat voor het optimaal afstellen van de cv-ketel of de klusbus die energiebesparende maatregelen kan nemen, zoals het plaatsen van tochtstrips of radiatorfolie. In 2023 zijn 39 bezoeken geweest waarbij een plan is ontwikkeld voor verduurzaming. Er waren 101 bezoeken die direct resultaat hadden op de energierekening. Regionale energiestrategie (RES) Groningen In april 2023 is de RES 2.0 opgeleverd. De RES 2.0 is een voortgangsrapportage welke de voortgang van de voorgaande twee jaren beschrijft. De doelstelling is dat in 2025 de RES 3.0 wordt opgeleverd. Energietransitie Er is gewerkt aan het opstarten van het traject om te komen tot een uitvoeringsplan. Energieloket Wat wilden we bereiken? Het bevorderen van duurzame energie en een bijdrage aan de energietransitie. Wat gingen we daarvoor doen? • De gemeente is al enige jaren onderdeel van het provincie brede 'energieloket' waar de pagina's van Veendam het hoogste bezoekersaantal kennen. Dit provinciale energieloket wordt via een communicatiecampagne meer onder de aandacht gebracht. Ook sluit de gemeente aan bij acties vanuit dit loket, zoals de isolatieveiling en gezamenlijke aanschaf van zonnepanelen.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

62 | Pagina

• De gemeente kent zelf geen subsidies/stimuleringsregeling voor de verduurzaming van particuliere woningen. Via het energieloket kunnen bewoners achterhalen welke (financiële) mogelijkheden er zijn om duurzaamheidsmaatregelen in de woning door te voeren. De mogelijkheden van dit loket worden via een communicatiecampagne actief onder de aandacht gebracht. Jaarlijks terugkerend: De gemeente is al enige jaren onderdeel van het provincie brede 'energieloket'. Bij het loket kunnen inwoners op adresniveau tips en informatie inwinnen over de mogelijkheden voor de verduurzaming van hun woning en eventueel beschikbare subsidies. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? Geen bijzonderheden. Mijnbouw Wat wilden we bereiken? We willen op de hoogte zijn van de effecten van (gestapelde) mijnbouw en daarbij onze inwoners ondersteunen bij het verkrijgen van relevante informatie binnen de geldende schadeprotocollen. Wat gingen we daarvoor doen? • Via een communicatiecampagne wordt het gemeentelijk meldpunt mijnbouwschade actief onder de aandacht gebracht. • Een fijnmazig grondmeetnetwerk van tiltmeters in het gebied is onderdeel van een pilot vanuit de Nationaal Coördinator Groningen (NCG). • Een actieve en uitgebreidere monitoring van het grondwaterpeil, in samenwerking met het waterschap, is onderdeel van bestaande plannen van de waterschappen en NCG. De gemeente lift hierin mee.

• De gemeente meet zelf niets, maar ziet toe op het proces, gevolgen en communicatie. • De gemeente onderhoudt actief en regelmatig contact met Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat waarin de belangen en behoefte met betrekking tot informatievoorziening voor inwoners kenbaar wordt gemaakt. Leidraad daarbij is het Gronings Sociaal Handvest, dat op 11 juli 2022 is ondertekend tussen diverse partijen. Denk dan aan het ministerie van Economische Zaken en Klimaat, overheden en SodM. De gemeente pleit voor een uniforme benadering én behandeling van schademeldingen als gevolg van mijnbouwactiviteiten. • Periodieke informatiebijeenkomst over onderdelen van de gestapelde mijnbouw. Specifiek in 2023: • Volgen van de procedure omtrent het winningsplan Nedmag 2018. • Aangehaakt zijn bij het door Nedmag vervangen van het Veenkoloniale afvalwaterleiding (VKA)stelsel en eventuele nieuwe invulling van het oude VKA-stelsel door mogelijke realisatie warmtenet. • Aangehaakt blijven bij initiatieven omtrent waterstofopslag en mogelijke winningsplannen voor nieuwe zoutcavernes bij Zuidwending.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

63 | Pagina

• Door samenwerking met betrokken decentrale overheden via een gebiedsproces te komen tot potentiële toekomstige nieuwe invulling van gebieden met een hoge mate van bodemdaling. Jaarlijks terugkerend: • Gebruik maken van de juridische bevoegdheden en verantwoordelijkheden op basis van de Mijnbouwwet voor nieuwe en bestaande mijnbouwactiviteiten. • Structurele vertegenwoordiging in de ambtelijke en bestuurlijke werkgroep 'Bodemdaling Nedmag'. • De gemeente is een belangrijke gesprekspartner in verschillende ambtelijke en bestuurlijke werkgroepen en andere platforms binnen het gehele dossier mijnbouw. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • Er is advies gegeven op het gereviseerde winningsplan Zuidwending van Nobian. In dat kader:  vond regelmatig overleg plaats tussen gemeenten, Nobian, waterschap en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK).  werd een onderzoek gestart naar het effect van bodemdaling op het rioolstelsel gestart.  werd onderzocht hoe ver de bodem maximaal kan dalen rond Zuidwending als gevolg van de zoutwinning. • De ontwikkelingen op het gebied van de rijkscoördinatieregelingen voor waterstofopslag en transport en de persluchtopslag door Corre Energy worden nauwlettend gevolgd. • Het grondwaterpeil binnen de gemeente wordt gemonitord. Gerelateerde taakvelden: 7.3 en 7.4

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

64 | Pagina

Wat heeft het gekost? Realisatie

Omschrijving

Primitieve begroting 2023

2022

Begroting ná wijziging 2023

Realisatie 2023

Baten

4.465.208

4.287.845

4.910.896

4.740.293

Lasten

3.917.021

4.007.798

4.674.101

4.317.651

548.186

280.047

236.795

422.641

Onttrekking aan reserves (Baten)

Toevoeging aan reserves (Lasten)

Subtotaal mutaties reserves

548.186

280.047

236.795

422.641

Subtotaal Programma 4.1.2

Gerealiseerd resultaat programma 4.1.2

Eenheid

Omvang huishoudelijk restafval

kg per inwoner

2022

172

171

148

2021

52,4%

48,5%

33,1%

Hernieuwbare elektriciteit

Periode

Veendam

Provincie

Nederland

Bron

Beschrijving

CBS Statistiek - De hoeveelheid restafval per Huishoudelijk bewoner per jaar (kg) afval Hernieuwbare elektriciteit is RWS elektriciteit die is opgewekt uit Leefomgeving wind, waterkracht, zon of biomassa.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

65 | Pagina

Programma 4.1.3 - Toezicht en handhaving Onder het deelprogramma toezicht en handhaving valt enerzijds het beschikbaar stellen van in gezamenlijkheid (de GR Veiligheidsregio Groningen) bepaalde middelen ten behoeve van crisisbeheer, brandveiligheid, rampenbestrijding en andere vormen van brandweerzorg. Aan de andere kant is er sprake van middelen en andere randvoorwaarden (beleid en uitvoeringsregels) welke de ‘eigen’ openbare orde en veiligheid betreffen en waarbij verbonden partijen of ketenpartners samen met de gemeente integraal optrekken. De rol van de burgemeester als bestuursorgaan met eigen bevoegdheden en verantwoordelijkheden, is hierin vooral die van regisseur en aanjager, maar ook in zekere interventies eigenstandig. Namens de burgemeester is het team Openbare Orde en Veiligheid (team OOV) praktiserend. Vooral in het tot stand brengen van een meer en sterkere verbinding tussen de domeinen zorg en veiligheid is dit team een belangrijke schakel. De sociale veiligheid of de leefbaarheid in de gemeente wordt daarmee gediend.

Wat wilden we bereiken? Wat gingen we daarvoor doen? Brandweer De uitvoering van brandweerzorg, rampenbestrijding en crisisbeheersing is ondergebracht in de gemeenschappelijke regeling veiligheidsregio. In de uitvoering participeert de gemeente ook zelf voor het deel crisisbeheersing. De gemeentelijke crisistaken worden in regionaal verband uitgevoerd en worden gecoördineerd door de Gemeentelijke Kolom Groningen als organisatieonderdeel van de gemeenschappelijke regeling. Wat wilden we bereiken? • Voorkomen van ernstige gebeurtenissen en de schadelijke gevolgen beperken (preventie en preparatie). • Zelfredzaamheid van onze inwoners vergroten. • Solide brandweerzorg en professionele voorbereiding op rampenbestrijding en crisisbeheersing. Wat gingen we daarvoor doen? Naast de afspraken op het gebied van toezicht en advies (risicogericht aan de hand van een brandrisicoprofiel) levert de brandweer inspanningen op het gebied van brandveilig leven: inzetten op gedragsverandering in de woonomgeving met focus op zelfredzaamheid en vluchtveiligheid. Daarmee dragen wij bij aan de gemeenschappelijke doelstelling van Brandweer Nederland: ‘minder branden, minder slachtoffers en minder schade’. Visie brandweerzorg 2030 De brandweer zet in op: 1. Risicogerichte preventieve brandweerzorg. 2. Een solide organisatie van de repressieve brandweerzorg. 3.

Brandweerzorg in verbinding met de samenleving.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

66 | Pagina

Crisisbeheersing Het Veiligheidsplan Veiligheidsregio Groningen 2020-2024 beschrijft de volgende ambities: 1. Borgen van de basis (repressieve paraatheid brandweer en crisisorganisatie). 2. Verbreding risicoprofiel (onder meer klimaat en energietransitie, sociale veiligheid). 3. Inzetten op samenwerking in een breder netwerk. 4. Flexibel en proactief optreden op basis van situatie (incidentgericht in plaats van op basis van organisatiestructuur).

Specifiek in 2023: Brandweerzorg Er is sprake van autonome ontwikkelingen, die enkele begrotingswijzigingen rechtvaardigen. Dat zijn onder meer loon- en prijsontwikkelingen en administratief technische aanpassingen die voortvloeien uit eerder gemaakte afspraken. In voorgaande begrotingen werd de '0' lijn gehanteerd (alleen indexatie). Incidentele voordelen als gevolg van de coronacrisis worden ingezet om uitgesteld werk in te halen. Zoals uit de kaderbrief blijkt, spelen er meerdere landelijke en regionale ontwikkelingen die een financiële impact hebben. Gevolg is dat de '0' lijn onder druk staat en de komende jaren niet in alle gevallen realistisch is. Bij nieuwe ontwikkelingen wordt aangesloten bij de gemaakte financiële afspraken (hygiëneregels). Jaarlijks terugkerend: • Het op basis van de in de GR bepaalde financiële bijdrage, mede bekostigen van het voldoende geprepareerd zijn van de brandweer in onze gemeente. • Het verlenen van vergunningen voor bouwwerken, maar ook voor publieksevenementen op basis van een tijdig verstrekt advies van de VRG en op basis van een vooraf bepaalde risicoinschatting. • Voorlichting geven en informatie verschaffen om zelfredzaamheid te vergroten en samen te zorgen voor een veilige samenleving. • Bijdragen aan en in stand houden van een parate en vakbekwame crisisorganisatie. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? Brandweerzorg 1.

Risicogerichte preventieve brandweerzorg De brandweer heeft voorzien in advisering bij ruimtelijke ontwikkelingen en bouwplanprocedures. Het gaat dan om brandveiligheid en externe veiligheid. Naast advisering bij planvorming en vergunningverlening heeft toezicht plaatsgevonden op risicovolle situaties - bijvoorbeeld evenementen - en inrichtingen. 2. Solide organisatie repressieve brandweerzorg De inrichting van de organisatie, zoals bezetting van de functies en posten, vraagt continu aandacht. Om goed voorbereid te zijn op inzetten, wordt veel geïnvesteerd in vakbekwaamheid.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

67 | Pagina

3. Brandweerzorg in verbinding met de samenleving De brandweer werkt samen met veel partners en bestaat voor een groot deel uit vrijwilligers. In verschillende vormen is de brandweer vertegenwoordigd. Crisisbeheersing 4. Borgen van de basis (repressieve paraatheid brandweer en crisisorganisatie) Opleiding en training van (nieuwe) medewerkers heeft voortdurend aandacht. Ze worden opgeleid, getraind en geoefend om de paraatheid te borgen. Een zorgpunt is of er voldoende brandweervrijwilligers beschikbaar zijn. 5. Verbreding risicoprofiel (onder meer klimaat en energietransitie en sociale veiligheid) In 2023 is gestart met de actualisatie van het risicoprofiel. Daarnaast heeft de veiligheidsregio een continu multidisciplinair informatiebeeld opgesteld. Dit maakt dat gemeenten en hulpdiensten nog beter geprepareerd zijn op risicovolle situaties en sneller kunnen optreden. • •

De voorbereidingen voor de nieuwbouw stedelijk gebied (kazerne en kantoor Groningen) worden nader getroffen. Er volgt een nieuwe campagne om brandweervrijwilligers te werven.

Toezicht en handhaving Openbare Orde en Veiligheid Wat wilden we bereiken? Op het gebied van de Openbare orde en veiligheid (OOV) gaat het om het bereiken of in stand houden van een zeker niveau of mate van veiligheid en leefbaarheid. Begrippen als overlast en ordeverstoring duiden hierin de ongewenste situatie aan waarin de gemeente - en bestuurlijk gezien de burgemeester- vooral een regisserende en coördinerende rol heeft om te komen tot een situatie van rust en beheersing. Daarbij willen we integraal werken aan de bestrijding van allerlei vormen van ondermijning en willen we de verbinding tussen zorg en veiligheid zoals die is gelegd verder verstevigen en verbreden . Op basis van een Integraal Veiligheidsbeleidsplan willen we daarin keuzes maken en prioriteiten stellen. Samen met partners werken we in de bestrijding van onveilige situaties aan structurele oplossingen waaronder ook aan het voorkomen van deze situaties in de toekomst (preventie). Wat gingen we daarvoor doen? Openbare orde en veiligheid Eind 2022 wordt het Integraal Veiligheidsplan (IVP) vastgesteld. Hieruit vloeit een jaarplan waarin de uitvoering is vastgelegd. Het Integraal Veiligheidsplan is in samenspraak met de politie, Openbaar Ministerie (OM) en onze ketenpartners in de veiligheid opgesteld. Er is ook gebruik gemaakt van de inbreng vanuit onze inwoners en ondernemers.

In het beleid wordt ingegaan op thema's, zoals een veilige leefomgeving, fysieke veiligheid, jeugd en veiligheid, (georganiseerde) ondermijnende criminaliteit en weerbaarheid en bedrijf en veiligheid.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

68 | Pagina

De komende jaren wordt extra aandacht gevraagd voor toezicht en handhaving op het gebied van de APV & bijzondere wetten. Hiermee wordt een koppeling gemaakt met het integraal handhavingsbeleid en het uitvoeringsprogramma. Ook wordt extra geïnvesteerd op preventie en risicocommunicatie. Relaties met andere beleidsdomeinen en plannen: • • • • • • • • • •

Verbinding Zorg & Veiligheid. Wijkgericht werken. Omgevingsvisie Veendam. Centrumvisie Veendam. Veiligheidsplan LSP. Integraal Handhavingsbeleid en Programma. Regionaal Ambitiekader (RAK) gemeenten en woningcorporaties. Mobiliteitsplan Veendam 2022-2030. Veiligheidsplan veiligheidsregio Groningen. Gemeenschappelijke regeling Publieke Gezondheid.

Jaarlijks terugkerend: • De uitvoering van het Integraal Veiligheidsplan wordt vastgelegd in een uitvoeringsplan dat jaarlijks door het college van burgemeester en wethouders wordt vastgesteld. • De toezicht- en handhavingstaken worden vastgelegd in het VTH-jaarprogramma dat door het college van burgemeester en wethouders wordt vastgesteld. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? Het veiligheidsbeleid is vastgelegd in het Integraal Veiligheidsplan. Ter uitvoering van dit beleid is een uitvoeringsplan opgesteld. Het Jaarplan Integrale Veiligheid beschrijft activiteiten die ingaan op de volgende vijf hoofdthema's: 1. Veilige woon -en leefomgeving. 2. Bedrijvigheid en veiligheid. 3. Jeugd en veiligheid. 4. Fysieke veiligheid. 5. Integriteit en veiligheid. • Toezicht en handhaving heeft plaatsgevonden op basis van de door het college vastgestelde handhavingsstrategie, die mede is gebaseerd op een landelijk kader. • Bestuurlijke maatregelen zijn getroffen op basis van: - de Wet (151d Gemeentewet) en beleidsregel woonoverlast (2:79 APV). - art. 13b Opiumwet (Damoclesbeleid).

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

69 | Pagina

Toezicht en handhaving (Wabo) Wat wilden we bereiken? Een samenleving waarin de gestelde normen voor een adequaat niveau van veiligheid en leefbaarheid worden nageleefd. Het beheersen van risico's voor de samenleving staat centraal. De inwoners van Veendam moeten erop kunnen vertrouwen dat de gemeente zicht heeft op deze risico’s en die zo goed mogelijk onder controle heeft. Voorwaarde van een adequate bescherming van de leefomgeving is het voldoen aan de landelijk vastgestelde kwaliteitscriteria, gericht op het monitoren van het kwaliteitsniveau van de werkzaamheden. Toezicht en handhaving is gericht op: • • • •

Preventie: het voorkomen van situaties waarin de gestelde normen worden overtreden; Consequente en duidelijke aanpak bij het niet naleven van regels; Eigen verantwoordelijkheid en zelfredzaamheid van burgers; Kenbaarheid van regels.

Wat gingen we daarvoor doen? • Het opstellen van een integraal handhavingsplan (inclusief uitvoeringsprogramma en prioriteitenoverzicht). • Voorstellen doen om deze snelle dienstverlening verder uit te breiden. • Implementatie en borging werkprocessen rondom invoering Omgevingswet. • Toezicht en handhaving digitaal ondersteunen. • Afstemming werkprocessen met de ketenpartners. Jaarlijks terugkerend: • Adequate uitvoering wettelijke vergunningverlenende en toezichthoudende taken op gebied van de Wabo en milieu. Dit laatste in samenwerking met de Omgevingsdienst Groningen. • Het permanent beoordelen en verbeteren van de VTH-taken en het periodiek verantwoording hiervoor afleggen aan het college en de raad via het Beleidsplan VTH. • Er wordt ingezet op een passende interventie bij iedere overtreding conform de Landelijke Handhavingsstrategie. • Bij bouwprojecten wordt in een zo vroeg mogelijk stadium aandacht gegeven aan een adequaat niveau van veiligheid en leefbaarheid. Begeleiding en waar nodig interventie van dergelijke projecten is daarbij van groot belang. • In geval van klachten of meldingen wordt eerst onderzocht in hoeverre er minnelijke oplossingen mogelijk zijn. Evidente schendingen van de basisbeginselen van veiligheid en leefbaarheid worden actief aangepakt.

• Duidelijke en adequate communicatie over de gestelde regels en normen, zodat de bewustwording hierover bij de burger en het bedrijfsleven wordt vergroot en spontaan naleefgedrag wordt bevorderd. • Voor het onderdeel Milieu heeft Veendam haar taken ondergebracht in de Omgevingsdienst Groningen (ODG). Actuele vergunningen zijn van belang voor het goed en adequaat uitvoeren van de werkzaamheden binnen de ODG. Dit betekent dat vergunningen actueel moeten worden gehouden door ze aan te passen wanneer daar aanleiding toe bestaat.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

70 | Pagina

Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • Wij zijn voorbereid op de invoering van de Omgevingswet en de Wet Kwaliteitsborging op 1 januari 2024. • Langlopende casussen die in grote mate overlast veroorzaken in de fysieke leefomgeving zijn integraal opgepakt en waar nodig is er projectmatig samengewerkt . • We zijn gestart met de voorbereiding op de Wet goed verhuurderschap die op 1 juli 2023 is ingevoerd. Gerelateerde taakvelden: 1.1 en 1.2

Wat heeft het gekost? Omschrijving

Realisatie

Primitieve begroting 2023

2022

Begroting ná wijziging 2023

Realisatie 2023

Baten

133.937

30.737

36.414

Lasten

2.347.068

2.327.627

2.439.462

2.353.200

Subtotaal programma 4.1.3

-2.213.131

-2.296.890

-2.408.725

-2.316.785

Onttrekking aan reserves (Baten)

Toevoeging aan reserves (Lasten)

Subtotaal mutaties reserves

-2.213.131

-2.296.890

-2.408.725

-2.316.785

Gerealiseerd resultaat programma 4.1.3

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

71 | Pagina

Eenheid

Periode

Veendam

Provincie

Nederland

Verwijzingen Halt

per 1.000 jongeren

2022

Winkeldiefstallen

per 1.000 inw

2023

4,0

3,8

2,2

Geweldsmisdrijven

per 1.000 inw

2023

4,7

4,3

Diefstal uit woning

per 1.000 inw

2023

0,9

1,6

1,2

Vernieling en beschadiging (in de openbare ruimte)

per 1.000 inw

2023

7,4

6,0

5,9

Bron

Beschrijving

Het aantal verwijzingen naar Bureau Halt Halt, per 1.000 jongeren in de leeftijd van 12-18 jaar CBS Het aantal winkeldiefstallen Geregistreerde per 1.000 inwoners criminaliteit & Diefstallen Het aantal geweldsmisdrijven, per 1.000 inwoners. Voorbeelden van CBS geweldsmisdrijven zijn Geregistreerde seksuele misdrijven, criminaliteit & levensdelicten zoals moord en Diefstallen doodslag en dood en lichamelijk letsel door schuld (bedreiging, mishandeling, ect.) CBS Geregistreerde Het aantal diefstallen uit criminaliteit & woningen, per 1.000 inwoners Diefstallen CBS Het aantal vernielingen en Geregistreerde beschadigingen, per 1.000 criminaliteit & inwoners Diefstallen

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

72 | Pagina

Programma 4.2 - Kwaliteit door participatie Dit deelprogramma gaat over het volwaardig deelnemen aan de maatschappij. Bijzondere aandacht wordt geschonken aan wijkgericht werken, jeugd, mantelzorg en vrijwilligersbeleid, kansrijke werkzoekenden en culturele minderheden. Het Centrum voor Jeugd en de doorontwikkeling is een continue proces.

Wat wilden we bereiken? Wat gingen we daarvoor doen? Welzijn, jeugd en zorg in de wijken en dorpen Wat wilden we bereiken? Alle inwoners weten waar zij met hun ondersteuningsvraag terecht kunnen, zodat iedereen die zorg of hulp nodig heeft passende ondersteuning krijgt (‘licht waar het kan, specialistisch waar het moet’). Dit doen we door consequent uit te gaan van de unieke inwoner, zijn of haar behoefte, hulpvraag en eigen mogelijkheid en de sociale context waarin hij of zij verkeert. Altijd moet individueel worden beoordeeld welke oplossing het beste is. We beperken of voorkomen onnodige en dure zorg en ondersteuning. Uitgaan van de zorgvraag is essentieel. We willen daarom een integraal werkende herkenbare laagdrempelige toegangsvoorziening WMO en jeugd in de wijk. Wat gingen we daarvoor doen? • We zorgen voor een laagdrempelige, multidisciplinaire toegangsvoorziening waar inwoners met al hun zorgvragen terecht kunnen. • We maken de optimale afstemming tussen de Jeugdwet en Wmo mogelijk. We willen doorlopend zorgarrangementen realiseren. Hier worden duidelijke afspraken over gemaakt met betrokken partners. • We informeren inwoners (onder wie jeugdigen en hun ouders) waar zij met hun ondersteuningsvraag terecht kunnen.

• We gaan uit van de zorgvraag op basis van Positieve Gezondheid, zetten in op signalering en preventieve hulp en ontwikkelen, mede op basis van kosten- en batenanalyses, kwalitatief goede preventieve programma’s. Dit doen via samenwerking met betrokken organisaties, zoals onderwijs en huisartsen, welzijn en jeugdhulpaanbieders en andere ketenpartners. • We zorgen dat inwoners ondersteuning ontvangen van goed opgeleide deskundige professionals. • Samen met zorg- en welzijnsaanbieders, mantelzorgers en vrijwilligers zoeken we naar praktische en slimme oplossingen om de huidige mantelzorgers en vrijwilligers te ontlasten. • We brengen de doelen, resultaten en kosten en baten van lopende lokale trajecten en projecten in kaart: school als wijk, pilot taskforce thuiszitters, inzet schoolmaatschappelijk werk en de zorgklas op het Kindcentrum Westenwinde.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

73 | Pagina

• Op basis hiervan stellen we (opnieuw) de afspraken vast tussen onderwijs, gemeente/leerplicht, welzijn, GGD en jeugdhulpaanbieders. Kinderen en jeugdigen kunnen daardoor thuisnabij onderwijs volgen. Ook de aanpak van schoolverzuim wordt hierbij betrokken. • We bevorderen de samenwerking tussen huisartsen en de algemene voorzieningen. • Wij ondersteunen, faciliteren, verbinden en stimuleren vrijwilligers(organisaties). Zo kunnen alle inwoners met plezier bijdragen aan een bruisende, zorgzame en leefbare omgeving. • We maken met de uitvoerder van de algemene voorziening ambulante jeugdhulp, onze casusregisseurs Jeugd en de gecertificeerde instellingen afspraken over de inspanningen die door hen worden geleverd om uithuisplaatsingen en onder toezichtstellingen te voorkomen. • Voor kinderen die te maken hebben met de gevolgen van complexe scheidingen maken we ketenafspraken over preventieve en specialistische ondersteuning, zodat zij zo snel mogelijk passende hulp hebben. • We kopen met de andere gemeenten in de provincie Groningen via de RIGG (Regionale Inkooporganisatie Groninger Gemeenten) alle noodzakelijke gespecialiseerde jeugdhulp in. • Samen met de RIGG-gemeenten werken we aan de beheersbaarheid van de uitgaven in de jeugdhulp. Specifiek in 2023: • Compaen ontvangt subsidie om het jongerenwerk uit te voeren.

• Elker, Lentis, Molendrift, Cosis, Team050 en Accare ontvangen subsidie om specifieke pilots uit te voeren en de casusregisseurs van de gemeente met specialistische kennis te ondersteunen. • De Algemene Voorziening Ambulante Jeugdhulp in Veendam is in voorbereiding. Na een aanbestedingsprocedure komt er een opdrachtnemer voor de algemene voorziening. Samen met de kwartiermaker van de opdrachtnemer wordt gestart met ambulante jeugdhulp vanuit een algemene voorziening. Het streven is om op 1 april 2023 te starten. Gedurende het jaar willen we ook kijken hoe we deze algemene voorziening verbinden met DeBasis. Bijvoorbeeld om de doorlopende lijn 18-/18+ en gezinnen met meerdere vragen goed vorm te geven. • Het starten met een algemene voorziening voor ambulante Jeugdhulp vergt ook een andere wijze van aansturen. Samen met de opdrachtnemer worden werkafspraken gemaakt. Daarbij is bijvoorbeeld de rolverdeling tussen de casusregisseurs in dienst van de gemeente en de medewerkers van de opdrachtnemer een punt wat helder moet worden beschreven. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • In 2023 werd het jongerenwerk door Compaen uitgevoerd. Meerdere avonden per week is het jongerencentrum Break geopend. De jongerenwerkers in Veendam zijn zichtbaar in wijken en bij scholen. Ondersteuning bij de opvoeding is er voor de ouders vanuit de instapje-, opstapje- en opstaptrajecten.

Daarbij verzorgen ze ook Summerfun voor de jongere kinderen. • In april 2023 is JEP Veendam gestart. Nadat de aanbesteding was afgerond startten zes jeugdhulpaanbieders in Veendam met het vormgeven van de meest voorkomende ambulante jeugdhulp. Er was een feestelijke aftrap vanuit het jongerencentrum Break. Mede hierdoor ontstonden de eerste contacten tussen het jongerenwerk en de partners van JEP Veendam. Coöperatie Dichtbij fungeert als opdrachtnemer en penvoerder.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

74 | Pagina

• •

•

Met Molendrift, Team050, Leger des Heils, ProTalent en Barkema en De Haan geven zij de meest voorkomende ambulante jeugdhulp in Veendam vorm. Binnen de opdracht aan JEP Veendam zit ook de inzet van de ondersteuner jeugd en gezin (OJG) bij de huisartsen en een vorm van jeugdhulp op school. Alle huisartsen hebben een OJG-er toegewezen gekregen. Die pakt kortdurende interventies direct op of stemt af met het intaketeam van JEP. Doordat steeds dezelfde organisaties betrokken zijn, zijn de lijnen kort. Op twee scholen is sprake van Jeugdhulp op School (JOS). Dit is ook vormgegeven vanuit dezelfde partijen. Verder is er geïnvesteerd in de aansluiting tussen deBasis en JEP Veendam. Er is nog veel te leren en af te stemmen. Waar nodig weten partijen elkaar te vinden. Zo ontstaat er een breed aanbod voor de inwoners van Veendam. De overige jeugdhulp is grotendeels ingekocht via de RIGG. Dit gaat om specifieke ambulante interventies, dagbesteding en -behandeling en verblijf. Op dit moment loopt het speciaal (basis)onderwijs tegen de grenzen aan van het aantal kinderen dat het kan bedienen. Nu zijn er kinderen die bijvoorbeeld een vorm van dagbehandeling of dagbesteding krijgen waar onderwijs meer passend is voor hun ontwikkeling. Naast dat we hierdoor geen invulling geven aan het ontwikkelrecht van kinderen stijgen de kosten voor dagbehandeling en dagbesteding.

Bovendien zien we dat de kosten voor behoud van en toeleiding naar onderwijsdeelname hierdoor stijgen. Ook opvallend is een stijging van de niet gecontracteerde zorg. Dit ontstaat vooral doordat er te weinig verblijfsplekken beschikbaar zijn voor jeugdigen met een complexe vraag. Hierdoor worden er af en toe oplossingen gezocht buiten de bestaande kaders. Deze ontwikkeling is ook bij omliggende gemeenten en landelijk zichtbaar. In 2023 is op provinciaal niveau onder regie van de RIGG een start gemaakt met de inkoop hoog specialistische jeugdhulp. Dit traject krijgt in 2024 verder vorm en moet een oplossing bieden voor bijvoorbeeld vraagstukken, zoals deze nu via niet gecontracteerd zorg worden opgelost. Opvallend is dat de landelijke overheid meer de regie lijkt te pakken op het dossier jeugdhulp. In bijvoorbeeld de hervormingsagenda jeugd zit een duidelijk richting, maar tegelijkertijd ook een bezuinigingsopdracht. Vanuit team Jeugd van de gemeente Veendam zorgen de casusregisseurs voor de regie en afstemming van de zaken die niet onder de verantwoordelijkheid van JEP Veendam vallen. JEP Veendam verzorgt de meest voorkomende ambulante hulp. Bij zaken waar veiligheid speelt, maar ook bijvoorbeeld de aanvraag van een PGB, komen de casusregisseurs in beeld. Binnen het team biedt Molendrift ondersteuning door de inzet van gedragswetenschappers.

Die hebben een inhoudelijke rol en een rol in werkbegeleiding. Team Jeugd sluit aan bij de overleggen van het brede intaketeam van JEP Veendam. Hierdoor kunnen vragen van ouders en jeugdigen op een plek worden opgepakt. Er wordt gewerkt met bewezen methodieken zoals het 7 factorenmodel of de verklarende analyse. Groep Goud is in 2023 doorgegaan binnen het Kindcentrum de Westerwinde in Veendam. Door vanuit Cosis (collectieve) jeugdhulp toe te voegen aan het onderwijs, kunnen kinderen naar school waarvoor dit anders niet mogelijk was. De extra ondersteuning, de geboden structuur en toevoeging van de kennis vanuit de zorg maakt dat deze kinderen zich nu op school kunnen ontwikkelen.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

75 | Pagina

•

Buurtgezinnen heeft in 2023 haar werkzaamheden voortgezet in Veendam. Onder het motto ‘Opvoeden doen we samen’ koppelen ze vraag- en steungezinnen aan elkaar. Zo krijgen kinderen wat extra liefde en aandacht en worden ouders ontlast. De inzet van duurdere zorg wordt hierdoor vaak voorkomen.

WMO Wat wilden we bereiken? Inwoners zijn zelfredzaam, eventueel met hulp van de directe omgeving, en waar noodzakelijk met de inzet van professionele ondersteuning. Alle inwoners weten waar zij met hun ondersteuningsvraag terecht kunnen, zodat iedereen die hulp of ondersteuning nodig heeft passende ondersteuning krijgt. Dit doen we door consequent uit te gaan van de inwoner, zijn of haar behoefte, hulpvraag en eigen mogelijkheid en de sociale context waarin hij of zij verkeert. Altijd moet worden beoordeeld welke oplossing het beste is. We beperken of voorkomen onnodige en dure hulp en ondersteuning. Wat gingen we daarvoor doen? • We bieden waar nodig passende ondersteuning die herkenbaar en laagdrempelig is georganiseerd. • We gaan uit van de vraag gebruikmakend van het gedachtegoed Positieve Gezondheid, zetten in op signalering en preventieve hulp en ontwikkelen. Dit doen we in samenwerking met betrokken organisaties, zoals huisartsen, DeBasis, jeugdhulpaanbieders en andere ketenpartners. • We zetten in op collectieve vormen van ondersteuning waarmee we bijdragen aan preventie. • We optimaliseren de afstemming tussen ondersteuning vanuit de Jeugdwet en de Wmo. We willen gezamenlijk, met de professionals, samenhangende ondersteuning realiseren. Hier worden duidelijke afspraken over gemaakt met en tussen betrokken partners.

• We informeren inwoners waar zij met hun ondersteuningsvraag terecht kunnen. • We zorgen dat inwoners ondersteuning ontvangen van goed opgeleide deskundige professionals. • De professionals zoeken samen met mantelzorgers en vrijwilligers naar praktische en slimme oplossingen om de huidige mantelzorgers en vrijwilligers te ondersteunen. Zij ondersteunen, faciliteren, verbinden en stimuleren vrijwilligers(organisaties). Zo kunnen alle inwoners met plezier bijdragen aan een bruisende, zorgzame en leefbare omgeving. Specifiek in 2023: • Buurtdiensten en De Nieuwe Zorg Thuis ontvangen subsidie om de huishoudelijke ondersteuning uit te voeren. • Het bevorderen van een intensievere samenwerking tussen de huisartsen en deBasis. Jaarlijks terugkerend: • We zetten in op preventie, stellen de vraag van de inwoner centraal en investeren aan de voorkant. • Preventief werken gaat hand in hand met inzetten op collectief werken en collectieve voorzieningen.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

76 | Pagina

• Het in gezamenlijkheid doorontwikkelen van onze algemene voorzieningen maatschappelĳke ondersteuning daar waar nodig, zodat er minder geïndiceerde ondersteuning en maatwerk nodig is. • Het goed laten aansluiten van ondersteuning vanuit de Jeugdwet naar Wmo (van 18- naar 18+) Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • Buurtdiensten en De Nieuwe Zorg Thuis hebben subsidie ontvangen om de huishoudelijke ondersteuning uit te voeren. • deBasis geeft uitvoering aan passende ondersteuning die herkenbaar en laagdrempelig is georganiseerd. Een van de doelstellingen is om in te zetten op preventie en collectieve voorzieningen. deBasis is in 2023 gestart met het project 'Actief in 't Groen'. Dit is gericht op een doorontwikkeling en versterking van de activiteiten bij ’t Hoeske in Borgerwold. Met de activiteiten vanuit en rond ’t Hoeske draagt deBasis bij aan ontmoetingen en een zinvolle daginvulling. Ook wordt persoonlijke ontwikkeling gestimuleerd. • Er is gewerkt aan het bevorderen van een intensievere samenwerking tussen de huisartsen en deBasis door middel van de inzet van een Ondersteuner Sociaal Domein (OSD-er) vanuit deBasis. In 2023 is hier aan gewerkt met 2 huisartsenpraktijken, waarbij de OSD-er de verbindende persoon is tussen het medisch en sociaal domein.

Huisartsen merkten namelijk dat er steeds vaker inwoners met niet medische klachten aanklopten, die beter gebaat zouden zijn bij ondersteuning vanuit het sociaal domein. De huisarts kan bij dit soort vragen de OSD-er inzetten die de juiste ondersteuning kan inzetten voor de inwoner. Deze dienstverlening is succesvol gebleken. Daardoor hebben meer huisartsen aangegeven gebruik te willen maken van een OSDer. • deBasis en het Jeugdexpertisepunt (JEP) zijn in gesprek om de ondersteuning vanuit de Jeugdwet naar de Wmo verder vorm te geven. Dit moet verder uitgewerkt worden en loopt door in 2024. Eenzaamheidsbestrijding Wat wilden we bereiken? Eenzaamheid treft inwoners van alle leeftijden. Prioriteit om deze problematiek aan te pakken gaat daarbij in eerste instantie uit naar de ouderen. Die blijven langer thuis wonen. Dat kan gepaard gaan met gevoelens van eenzaamheid als er steeds meer mensen om je heen wegvallen en je eigen gezondheid brozer wordt. Wat gingen we daarvoor doen? • We informeren wijkverpleegkundigen en huisartsenpraktijken over de mogelijkheden van dagbesteding voor ouderen. We anticiperen op deze ontwikkeling door in te zetten op positieve gezondheid en participatie. Daarbij werken we nauw samen met Menzis. • We doen mee aan het landelijke actieprogramma 'Eén tegen eenzaamheid'.

Specifiek in 2023: • We organiseren wederom activiteiten rondom de 'Week tegen Eenzaamheid'. • De lokale coalitie tegen eenzaamheid zoekt verbinding met netwerkpartners.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

77 | Pagina

Jaarlijks terugkerend: We zetten in op signalering, kennisdeling en het structureel onder de aandacht houden van het thema. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • In september 2023 hebben we weer uitvoering gegeven aan de ‘Week tegen Eenzaamheid’. In die week zijn activiteiten in de gemeente georganiseerd waar inwoners aan kunnen deelnemen. Zo kunnen ontmoetingen worden gefaciliteerd. Ook deBasis en haar aanbod op dit vlak is onder de aandacht gebracht van inwoners. Ook vanuit de gedachte dat inwoners deze informatie weer kunnen delen in hun netwerk wanneer zij het idee hebben iemand te kennen die meer sociale contacten kan gebruiken. Ook is de verbinding gezocht met de Ondersteuner Sociaal Domein. Die zorgt voor de schakel tussen de huisarts en het sociaal domein, waaronder het welzijnswerk. • Het project 'Actief in 't Groen' van deBasis is ook gericht op het verminderen van eenzaamheid. In de groene omgeving kunnen inwoners elkaar ongedwongen ontmoeten en komen gesprekken makkelijker op gang. Inwoners kunnen hier terecht voor activiteiten en een zinvolle daginvulling. De huisartsen uit Veendam zijn hier ook op bezoek geweest om geïnformeerd te worden over het project en mogelijkheden die er zijn. • De lokale coalitie tegen eenzaamheid krijgt advies vanuit het landelijke programma 'Eén tegen eenzaamheid'. Een aandachtspunt blijft het betrekken van ondernemers bij de coalitie.

Dit blijft inzet vragen. Beschermd wonen Wat wilden we bereiken? We willen voldoende voorzieningen realiseren op het gebied van beschermd wonen We zetten in op preventie en vroeg-signalering (ter voorkoming van instroom in Beschermd Wonen en Opvang) en uitstroomcoördinatie en nazorg wanneer inwoners weer zelfstandig gaan wonen. We geven uitvoering aan de naar onze gemeente gedecentraliseerde taken op het gebied van Beschermd Wonen en Maatschappelijke opvang . Wat gingen we daarvoor doen? • We voeren de Centrumregeling Beschermd wonen, Opvang en Inloopvoorziening GGz Groningen 2021 uit waarin de nieuwe taakverdeling na decentralisatie tussen de centrumgemeente Groningen en de Groninger gemeenten is vastgelegd. • We zijn financieel verantwoordelijk voor de beschermd wonen voorzieningen in onze gemeente. • We werken met een eigen Groninger (her)verdeelmodel Beschermd Wonen. • We monitoren Beschermd Wonen en Opvang inhoudelijk en financieel om in regie te zijn. • We implementeren in samenwerking met alle Groninger gemeenten de inkoop Beschermd Wonen 2023. • We werken in Oost-Groningen op het gebied van Beschermd Wonen en Opvang intensief samen. • We sturen in onze gemeente op de ambulantisering en flexibilisering van Beschermd Wonen. Onze procesregisseurs van de toegang Beschermd Wonen sturen op in-, door- en uitstroom in en uit voorzieningen van Beschermd Wonen.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

78 | Pagina

• Samen met de Groninger gemeenten sturen we op een evenwichtige spreiding van Beschermd Wonen voorzieningen over de provincie. Hiervoor benutten we onder meer de Regionale Woonzorgvisie die we in Oost-Groningen gaan opstellen. • In samenwerking met onze ketenpartners maken we nadere afspraken over de huisvesting van inwoners die uitstromen uit voorzieningen van Beschermd Wonen (en andere intramurale voorzieningen). We benutten daarvoor de prestatieafspraken met woningcorporaties en de nieuwe woonvisie die we gaan opstellen. • We nemen flankerende maatregelen om dit proces te faciliteren. Specifiek in 2023: • We implementeren de inkoop Beschermd Wonen 2023. • We actualiseren onze verordening en waar nodig beleidsregels maatschappelijke ondersteuning in verband daarmee. • Met alle Groninger gemeenten (en de centrumgemeente) herzien wij het eigen Groninger (her)verdeelmodel Beschermd Wonen en Opvang in verband met onder meer de invoering van het woonplaatsbeginsel. We leggen het nieuwe verdeelmodel voor aan de raad. • In samenwerking met DeBasis geven we meerjarig vorm en inhoud aan de ontwikkelopdracht nazorg uitstroom Beschermd Wonen. We zorgen voor een warme overdracht wanneer inwoners weer zelfstandig gaan wonen. Dit komt de samenwerking met de woningcorporatie ten goede bij de huisvesting van deze doelgroep.

Door goede samenwerking laten we de doelgroep die uitstroomt duurzaam landen in onze buurten en wijken. • Ook op het gebied van buurtbemiddeling en woonoverlast gaan we intensief samenwerken. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? In 2023 hebben de Groningse gemeenten met de centrumgemeente een wijziging van de 'Centrumregeling beschermd wonen, opvang en inloopvoorziening GGZ Groningen 2021' voorbereid. De Wet gemeenschappelijke regelingen geeft gemeenteraden meer invloed. Het in de praktijk toegepaste 'Groninger verdeelmodel beschermd wonen' is in de nieuwe centrumregeling opgenomen. Beschermd wonen wordt in onze hele provincie uitgevoerd met centrumgemeentebudget beschermd wonen. De besluitvorming en de ambtelijk-bestuurlijke adviesstructuur zijn goed geregeld in de nieuwe centrumregeling. De invloed van de deelnemers op de begroting is vergroot door een zienswijzeprocedure. In de ambtelijk-bestuurlijke adviesprocedure is in 2023 overeenstemming bereikt over de wijziging van de centrumregeling. De zienswijzen- en toestemmingsprocedure via de gemeenteraden is in 2024 voorzien. In 2023 is de 'Verordening maatschappelijke ondersteuning' op een aantal onderdelen gewijzigd. De raad heeft in december met deze wijziging ingestemd. Op het onderdeel beschermd wonen is de wooncomponent aan intramurale persoonsgebonden budgetten (pgb’s) beschermd wonen toegevoegd.

Door de wooncomponent aan intramurale pgb’s beschermd wonen toe te voegen, vallen deze Pgb’s onder de wettelijke definitie van beschermd wonen. En onder het woonplaatsbeginsel wanneer dit voor beschermd wonen wordt ingevoerd. Tenslotte wordt de eigen bijdrageregeling voor ZIN (Zorg in Natura)-cliënten intramuraal beschermd wonen en pgb-houders intramuraal beschermd wonen hierdoor gelijkgetrokken. In de ‘Nadere regels maatschappelijke ondersteuning’ zijn de tarieven voor intramurale pgb’s beschermd wonen verhoogd voor de toegevoegde wooncomponent. De tarieven voor beschermd wonen zijn aangepast aan de loon- en prijsontwikkeling.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

79 | Pagina

Deze verhoging van de tarieven wordt ook doorgegeven aan Pgb-houders beschermd wonen. De wijziging van de nadere regels is per 1 januari 2024 in werking getreden. De inkoop beschermd wonen 2023-2025 is geïmplementeerd. Alle vestigingen in Veendam van gecontracteerde aanbieders beschermd wonen zijn geschouwd en voldoen aan de voorschriften. In 2023 zijn de voorbereidingen getroffen voor de kwaliteitstoets van Pgb-instellingen beschermd wonen met toepassing van de kwaliteitskaders die ook voor gecontracteerde aanbieders beschermd wonen gelden. De verordeningen maatschappelijke ondersteuning van de Groningse gemeenten verwijzen naar deze kwaliteitskaders. Gemeenten hebben een rechtstreekse relatie met hun pgbhouders, maar niet met pgb-instellingen. Die niet zijn gecontracteerd. De vestigingen van de intramurale pgb-instellingen beschermd wonen zullen worden geschouwd. Een en ander krijgt zijn beslag in 2024. 2023 is vermoedelijk het laatste jaar waarin het centrumgemeentebudget een overschot laat zien. De financiële vooruitzichten voor beschermd wonen na 2024 zijn niet gunstig. Helemaal niet wanneer het Rijk het woonplaatsbeginsel en het objectief verdeelmodel via het gemeentefonds invoert voor beschermd wonen. De verwachting is dat dan tekorten ontstaan. Voor de maatschappelijke opvang tekenen zich al met ingang van 2025 tekorten af.

De Groningse gemeenten zijn op dit punt solidair met elkaar. Bij de vrijval van overschotten op ‘centrumgemeente middelen beschermd wonen’ wordt er met klem op aangedrongen om deze middelen in de eigen gemeente preventief in te zetten om instroom in beschermd wonen en maatschappelijke opvang te voorkomen. Wij hebben deze vrijvalmiddelen voor het laatst geoormerkt toegevoegd aan onze algemene reserve in 2020. Uit deze gereserveerde vrijvalmiddelen beschermd wonen zijn onder meer de pilot buurtbemiddeling (2023 -2025) bekostigd en de pilot nazorg uitstroom beschermd wonen die we met deBasis uitvoeren. De Groningse gemeenten hebben ermee ingestemd om in de centrumgemeentebegroting beschermd wonen 2023 een investeringsbudget preventieve lokale opgaven op te nemen van anderhalf miljoen euro. Dit verlaagt de vrijval van centrumgemeentemiddelen beschermd wonen na afsluiting van begrotingsjaar 2023. Veendam heeft in 2023 een investeringsbudget van 96.000 euro ontvangen. Alle Groningse gemeenten hebben de preventiescanner dakloosheid gedaan en afgesproken om de uitkomsten leidend te laten zijn voor de aanwending van dit investeringsbudget in de eigen gemeente. In Veendam zetten we in op een pilot ‘Housing First’ en een aanzet voor een begeleid wonen voorziening 18-/18+ voor jongeren met een ondersteuningsvraag die in een ‘wooncrisis’ dreigen te belanden.

Dit kan wanneer zij bij het bereiken van de 18-jarige leeftijd uitstromen uit de intramurale jeugdzorg, de pleegzorg of niet langer thuis kunnen blijven wonen vanwege een problematische gezinssituatie. Gezondheidsbevordering Wat wilden we bereiken? • We bevorderen het hebben van een gezonde leefstijl. We gebruiken de mogelijkheden van de ruimtelijke omgeving die kunnen bijdragen aan gezondheid. • Met Menzis wordt de Gecombineerde Leeftstijlinterventie (GLI) ingevoerd. • Vanuit de regiodeal worden lokale initiatieven op het gebied van een gezonde levensstijl verder gestimuleerd.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

80 | Pagina

Wat gingen we daarvoor doen? • Sluiten van gezondheidspact met voorschoolse instellingen, scholen, instellingen en bedrijven ter bevordering van gezonde leefstijl -9 maanden 99 jaar. • De verrijkte schooldag wordt als pilot ingezet op een tweetal scholen in Veendam. • Het Lokaal Preventieakkoord wordt (als onderdeel van het Uitvoeringsplan Gezond Veendam 2022-2024) ook in 2023 voortgezet. Vanuit het Rijk wordt gestimuleerd integraler voorliggend beleid te maken (door middel van de zogenaamde spuk-uitkering) en hierop wordt in 2023 ingespeeld. • Er wordt gewerkt aan een continuering van de Regio Deal pijler gezondheid. Specifiek in 2023: • Op de Noorderbreedte en De Kern voeren we het programma ‘de verrijkte schooldag’ uit. • We voeren een project uit rond de gecombineerde leefstijlinterventie (GLI). De GLI is een programma voor mensen met overgewicht of obesitas en helpt mensen bij een gedragsverandering. • We onderzoeken of het via de Regio Deal mogelijk wordt om een ondersteuner sociaal domein aan de huisartsen in Veendam te koppelen. Zo kunnen sociale vraagstukken, die via het medisch domein binnenkomen maar die wellicht beter passend zijn in het sociaal domein, goed worden opgepakt. • Er wordt gewerkt aan het verbeteren van het AED-netwerk en het ondersteunen van de vrijwilligers die hieraan meedoen.

Jaarlijks terugkerend: • De GGD voert ons gezondheidsbeleid uit binnen de kaders van de GR Publieke Gezondheid & Zorg. • We ondersteunen waar mogelijk (met subsidies) activiteiten en projecten die bijdragen aan de bevordering van de gezondheid van Veendammers. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? Zie voor ontwikkelingen Gezondheidsbevordering het Subprogramma 2.4 Gezondheid(szorg). Armoedebestrijding Wat wilden we bereiken? Wij willen dat de mensen die in armoede leven weten wat ze moeten doen. Ook moeten ze blijven meedoen in de maatschappij. Daarom zetten wij in op vroegsignalering van schulden, waarbij we niet alleen een preventieve, maar ook curatieve aanpak uitzetten in samenwerking met onze partners. De doelgroep wordt actief benaderd en begeleid naar een oplossing. En tegelijkertijd bieden wij de mogelijkheid om te blijven meedoen door een aanbod van armoede verlichtende voorzieningen en activiteiten vanuit onze samenwerkende gesubsidieerde maatschappelijke organisaties. Deze voorzieningen zijn regelingen, zoals de energie- en studietoeslag. Maar ook maatregelen vanuit een structurele aanpak van de energiearmoede die een zo groot mogelijke doelgroep moeten bereiken. Wat gingen we daarvoor doen? • Onderzoek uitvoeren naar de vormen van armoede onder de allerjongsten door deelname aan het project 'Goede start'.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

81 | Pagina

• Maken van een plan van aanpak op basis van het eerder uitgevoerde onderzoek voor de bestrijding van armoede onder de allerjongsten. • Ervaringsdeskundigen inzetten bij het opstellen van de onderzoeksresultaten en betrekken bij de uitwerking van de te ondernemen acties uit het plan van aanpak. • Resultaatgerichter maken/herijking van het Armoedepact aan de hand van een evaluatie. • Onderwijs nauw(er) betrekken bij het Armoedepact. • Meer bekendheid geven aan gemeentelijke minimavoorzieningen en het gebruik van deze voorzieningen voor inwoners die het nodig hebben stimuleren via Hulpwijzer.nl. • Inzet van een 'wegwijzer Leven met weinig geld', zodat iedereen ontvangt waar hij/zij recht op heeft. • Voorkomen van sociale uitsluiting door het stimuleren en ondersteunen richting werk, vrijwilligerswerk of sociale participatie. • Doorbreken van patronen van armoede binnen meerdere generaties door onder anderebinzet van opgeleide ervaringsdeskundigen. Daarbij worden de onderzoeksresultaten van de Alliantie van Kracht betrokken. • Blijven ondersteunen van bestaande voorzieningen, zoals Voedselbank, Kledingbank Maxima, Stichting Leergeld en het Jeugdsport- en cultuurfonds. • Kwijtschelding als een belangrijk onderdeel van het lokale minimabeleid. • Met scholen, jeugd-maatschappelijk werk en leerplichtambtenaren terugdringen van het aantal thuiszitters/spijbelaars.

• Uitvoering geven aan het actieplan Laaggeletterdheid. • We onderzoeken hoe we structureel uitvoering kunnen geven het vroegsignaleren van schulden. Dit is een wettelijke taak. Bepaalde bedrijven en instanties mogen ons sinds 1 januari 2021 waarschuwen als zij zien dat hun klanten rekeningen niet betalen. Het gaat hierbij om verhuurders van woningen, drinkwaterbedrijven, energieleveranciers en zorgverzekeraars. Ze hebben hiervoor niet eerst toestemming nodig van de klant. De bedrijven en instanties geven een signaal als hun eigen inspanningen de betalingsachterstanden niet oplossen. Dat zijn bijvoorbeeld het aanbieden van een betalingsregeling en persoonlijk contact zoeken. Wij moeten na een signaal van bijvoorbeeld een verhuurder zelf iemand met schuldproblemen uitnodigen voor een gesprek. Die mag de hulp van ons weigeren. • Er wordt onderzocht of aangesloten kan worden bij 'Vindplaats van Schulden'. Specifiek in 2023: Jaarlijks terugkerend: • Deelname aan het Armoedepact. • Deelname aan Alliantie van Kracht. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • De werkwijze van het project 'Vroeg Er op Af', als uitwerking van de nieuwe Wet Gemeentelijke Schuldhulpverlening, is verder ontwikkeld in 2023. In het Vroeg Er op Af-team benaderen medewerkers van de gemeente en deBasis inwoners met betalingsachterstanden van de vaste lasten om hen hulp aan te bieden.

De gemeente houdt regie op het maandelijkse proces. Dit is nog steeds een project volop in ontwikkeling, waar op basis van casuïstiek overleg/praktijkervaringen, de werkwijze is doorontwikkeld in 2023. Bijvoorbeeld waar het gaat om communicatie, aandacht voor specifieke doelgroepen (benadering

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14331588/1