CConstaterende datVeendam
Koppel je AI →
Document · PDF

05-01 Jaarstukken 2023

Gemeenteraad 8 juli 2024, gemeente VeendamBij agendapunt: Vaststelling jaarrekening 2023 en Voorjaarsnota 202430.755 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

Om een zo verkeersveilige situatie als mogelijk te creëren voor de leerlingen wordt een fietspad, in twee richtingen, aangelegd langs de Korteleegte. Het deel van het fietspad, binnen de werkgrens van het LSP, is gerealiseerd. Het overige deel wordt betrokken bij de uitvoering van de “ovonde”. De financiering hiervoor is uit de subsidie duVV van de provincie in het Leer- en Sportpark opgenomen. Het beoogd effect beschreven in het voorstel van juli 2016 is daarmee bereikt: Schoolbestuur en gemeente hebben gezamenlijk een eigentijdse, duurzame en toekomstbestendige Leer- en Sportpark gerealiseerd. Zo is een gezonde leefomgeving gecreëerd die met de onderwijs- en sportvoorzieningen bijdraagt aan talentontwikkeling van de leerlingen. Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

32 | Pagina

Jaarlijks terugkerend: Zie programma 2.1 - Sport. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? Zie programma 2.1 - Sport. Voortijdig School Verlaten en Regionaal Meld- en Coördinatiepunt Wat wilden we bereiken? Schoolverzuim willen we zoveel mogelijk voorkomen. We gaan focussen op de aanwezigheid van kinderen op school. Aanwezigheid op school vergroot de kans op een diploma en op een passende plek in de samenleving. Ieder kind heeft recht op ontwikkeling. Ook willen we zoveel mogelijk jongeren met een diploma/startkwalificatie van school laten gaan en vroegtijdig schoolverlaters zoveel mogelijk voorkomen. Dit vergroot de kansen op de arbeidsmarkt. Wat gingen we daarvoor doen? Onze leerplichtambtenaren werken samen met het onderwijs om schoolverzuim tegen te gaan en te focussen op aanwezigheid. • We maken afspraken over een sluitende aanpak tussen onze casusregisseurs jeugd, de jeugdarts, onderwijs en leerplicht over wie wat en wanneer moet doen bij het terugdringen van schoolverzuim. • We gaan voortijdig schoolverlaters zo goed mogelijk begeleiden naar een passende vervolgstap. Specifiek in 2023: • Het effect van corona is nog zichtbaar en we weten nog niet wat de langetermijneffecten zijn op de prestaties en het welzijn van onze jeugdigen.

Hierdoor is intensievere begeleiding voor voortijdig schoolverlaters nodig en wordt ook vanuit leerplicht meer gevraagd om onze jongeren en kinderen te ondersteunen. • De samenwerking met het onderwijs en TDC is goed en wordt nog intensiever. Wel verwachten we dat meer jongeren mentale ondersteuning nodig hebben. De vraag is of we dit kunnen waarmaken, gelet op de wachtlijsten in de jeugdsector en beperkte beschikbare tijd en middelen. Jaarlijks terugkerend: • De RMC-trajectbegeleider (Regionaal meld- en coördinatiepunt voortijdig schoolverlaten) werkt vooral preventief samen met het onderwijs, om voortijdig schoolverlaten te voorkomen. Haalt de student geen diploma? Dan kijkt de trajectbegeleider met de student naar een passende route richting school. Is dit geen optie, dan leidt de trajectbegeleider de leerling naar werk of dagbesteding. En soms naar zorg, als dat eerst nodig is. • De Leerplichtambtenaar werkt eveneens preventief en zoekt met het onderwijs naar een passende oplossing voor ieder kind. Dit omdat ieder kind recht heeft op ontwikkeling. Met maatwerk proberen we voor ieder kind te komen tot een oplossing. Waarbij veel afstemming nodig is met school, zorg en ouders.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

33 | Pagina

Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? Het schooljaar 2022-2023 was het eerste schooljaar na de coronapandemie zonder tijdelijke sluiting van scholen. Wel waren de gevolgen van deze pandemie nog zichtbaar. Veel leerlingen en studenten wisten hun schoolritme niet goed te herpakken, hebben mentale problemen en/of leerachterstanden opgelopen. We werkten in 2023 hierin goed samen met het onderwijs, ouders, leerlingen, JEP en andere partners. Vanuit Leerplicht is in 2023 intensief samengewerkt met Winkler Prins. Leerplicht sloot aan bij de preventieve verzuimspreekuren van de Time Out, de hoofdlocatie en in het techniekgebouw. Tijdens deze preventieve spreekuren spraken zij o.a. jongeren die het niet lukt om voldoende aanwezig te zijn. Leerplicht is voor de scholen een sparringpartner, geven advies en zetten de lijnen uit vanuit de leerplichtwet. Vanuit het RMC is in 2023 samengewerkt met het Noorderpoort. De RMC-trajectbegeleider was wekelijks aanwezig op het verzuimspreekuur van Noorderpoort in Veendam. Hij werkte samen met het Begeleidings Advies Team (BAT) van de school en af en toe met de School als Wijker (SAW) van deBasis. Daardoor konden studenten vroegtijdig ondersteund en begeleid worden. Ook Leerplicht was regelmatig op Noorderpoort te vinden. Dit omdat er ook studenten waren, jonger dan achttien jaar, die onder de leerplichtwet vallen.

Ook is vanuit Leerplicht meegedacht rondom casuïstiek van studenten. In de regio Oost-Groningen zagen we het aantal kinderen, dat niet naar school gaat vanwege denkrichting of het geloof van ouders, stijgen (de 5b vrijstelling). Voor Veendam is dit minder een probleem: de toename speelt zich vooral af in Oldambt en Westerwolde. Hierover zijn zorgen, omdat het onduidelijk is of deze kinderen vervangend onderwijs krijgen. Op initiatief van de regio OostGroningen is in Noord-Nederlands verband een brandbrief gestuurd naar de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Die deelde onze zorgen en startte een wetstraject om veranderingen in de wet aan te brengen. Ook zijn door de Tweede Kamer inmiddels twee moties aangenomen over de 5b vrijstellingen. Hier is OCW inmiddels ook mee aan de slag. We zijn dan ook trots dat we, juist door hierin gezamenlijk op te trekken, landelijk een verschil hebben kunnen maken. Onderwijshuisvesting Wat wilden we bereiken? Voldoende en adequate huisvesting voor alle scholen (waar we wettelijk voor verantwoordelijk zijn) in onze gemeente. Wat gingen we daarvoor doen? Monitoren dat scholen beschikken over voldoende huisvesting.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

34 | Pagina

Jaarlijks terugkerend: De jaarstukken van OPRON en Winkler Prins worden jaarlijks ter kennisname aan het college verstuurd. De raad neemt een besluit om hier wel of geen zienswijze op in te dienen. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? In 2023 maakten we een start met de uitvoering van fase 1.1 van het Integraal Huisvestingplan (IHP). Dit behelst In de Manne, Mgr. Bekkerschool, De Ommewending en Ventilatie e/o Frisse Scholen. Er vond nog geen besluitvorming plaats over de business cases. Er was gekozen om eerst een update van het IHP op te vragen. Dit omdat er een nieuwe bekostigde school is bijgekomen per augustus 2023. Het is daarom te verwachten dat de leerlingenaantallen per school verschuiven. Gerelateerde taakvelden: 4.1, 4.2 en 4.3

Wat heeft het gekost? Omschrijving

Realisatie

Primitieve begroting 2023

2022

Begroting ná wijziging 2023

Realisatie 2023

Baten

2.730.834

1.946.168

1.955.778

2.477.496

Lasten

4.791.080

4.256.545

4.555.891

5.023.172

Subtotaal programma 2.3

-2.060.246

-2.310.377

-2.600.113

-2.545.677

Onttrekking aan reserves (Baten)

-

-

-

-

Toevoeging aan reserves (Lasten)

-

-

-

-

Subtotaal mutaties reserves

-

-

-

-

-2.060.246

-2.310.377

-2.600.113

-2.545.677

Gerealiseerd resultaat programma 2.3

Voor een analyse van de verschillen ten opzichte van de begroting ná wijziging verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar bijlage 3.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

35 | Pagina

BELEIDSINDICATOREN Onderstaand treft u voor dit programma de verplichte beleidsindicatoren aan. De gegevens zijn te raadplegen via de site www.waarstaatjegemeente.nl. Wij hebben er voor gekozen om de betreffende indicator te vergelijken met de provincie Groningen en Nederland als geheel. De meest recente indicatoren hebben we opgenomen. Beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

Periode

Veendam

Provincie

Nederland

Absoluut verzuim

per 1.000 leerllingen

2022

0,0

4,8

4,2

Relatief verzuim

per 1.000 leerllingen

2022

12

21

24

%

2023

2,7%

2,8%

2,4%

Voortijdige schoolverlaters totaal (VO + MBO)

Bron

Beschrijving

Het aantal leerplichtigen dat niet staat ingeschreven op een Ingrado school, per 1.000 leerlingen (leeftijd 5-18 jaar). Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven op een Ingrado school, maar ongeoorloofd afwezig is, per 1.000 leerlingen (leeftijd 5-18 jaar). Het percentage van het totaal DUO - Dienst aantal leerlingen (12-23 jaar) Uitvoering dat voortijdig, dat wil zeggen Onderwijs zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat.

De beleidsindicatoren zijn afkomstig van externe instanties en niet alle indicatoren in de lijst worden ieder jaar door de bronhouder geactualiseerd of zijn niet voorhanden. De beleidsindicatoren die in de tabel zijn opgenomen betreffen de gegevens die ten tijde van het opmaken van de jaarrekening voorhanden waren.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

36 | Pagina

Programma 2.4 - Gezondheids(zorg) Met het programma Complete Parkstad / Gezondheids(zorg) willen we er aan bijdragen dat onze inwoners actief en zo lang mogelijk zelfstandig mee blijven doen in onze samenleving. Het is daarbij belangrijk dat er voldoende voorzieningen in de directe omgeving zijn en dat er mensen in de buurt zijn die helpen. Waar nodig moet toegankelijke en toereikende professionele ondersteuning en zorg zijn. Het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) speelt daarbij een cruciale rol.

Wat wilden we bereiken? Wat gingen we daarvoor doen? Welzijn Wat wilden we bereiken? Wij willen dat Veendammers zich gezond voelen en naar vermogen meedoen in de samenleving. Wat gingen we daarvoor doen? Wij vertalen onze nota gezondheidsbeleid 2021-2026 naar praktische uitvoeringsplannen. Wij doen dat provinciaal met de GGD, regionaal vanuit de regiodeal en lokaal bijvoorbeeld door middel van het lokaal preventieakkoord. Wij hanteren een aantal speerpunten: • Rookvrije omgeving • Wij stimuleren meer bewegen, gezond eten en het bereiken van een gezond gewicht • Wij stimuleren mentale veerkracht van jong en oud Specifiek in 2023: • Vanuit de Regiodeal zorgen wij voor een betere aansluiting van het medische domein op het sociaal domein. Wij implementeren een ondersteuner sociaal domein. • Met de GGD wordt gewerkt aan een nieuwe DVO die meer cijfermatige inzichten geeft met name op resultaat en effect. • Er wordt uitvoering gegeven aan het uitvoeringsprogramma van de nota 'Gezondheidsbeleid'. Jaarlijks terugkerend: • De GGD voert ons gezondheidsbeleid uit binnen de kaders van de GR Publieke Gezondheid & Zorg. Het gaat hier met name om de wettelijke taken, voortvloeiend uit de Wet Publieke Gezondheid. • We ondersteunen waar mogelijk (met subsidies) activiteiten en projecten die bijdragen aan de bevordering van de gezondheid van Veendammers.

Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? In 2023 zijn de volgende activiteiten van het Lokaal Uitvoeringsplan ‘Samen Gezond in Veendam 2022-2024’ uitgevoerd: • Kansrijke Start is een landelijk actieprogramma waarin onder meer gemeenten, het Rijk, wijkteams, welzijnswerk, GGZ-instellingen, geboorte-en jeugdgezondheidszorg samen werken aan een kansrijke start voor kinderen.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

37 | Pagina

•

•

•

De Verrijkte Schooldag geeft kinderen een bredere invulling van de schooldag. Naast het reguliere onderwijs komen kinderen in aanraking met cultuur, sport, muziek, (gezond) eten en drinken en onderwerpen waar zij anders niet mee in aanraking komen. De GLI (Gecombineerde Leefstijlinterventie) is een programma voor mensen met overgewicht of obesitas, gericht op gedragsverandering om een gezonde leefstijl te bereiken en behouden. De GLI voeren we uit samen met Menzis en Veendam Beweegt. Twee medewerkers, gepositioneerd bij deBasis, fungeren als ondersteuner sociaal domein. Ze helpen huisartsen en inwoners van Veendam met het vinden van antwoorden die in het sociaal domein liggen.

Bovenstaande vier activiteiten waren eerder al gestart, maar liepen door in 2023. De twee activiteiten hieronder staan ook in het Lokaal Uitvoeringsplan, maar deze zijn gestart in 2023: •

•

Er is een JOGG-regisseur aangesteld bij Veendam Beweegt. JOGG staat voor Jongeren Op Gezond Gewicht en is een landelijk programma dat zich richt op het gezonder maken van de sociale en fysieke omgeving van jongeren. Het AED-project is gestart. Doel van dit project is om voldoende dekking van AED's in Veendam te realiseren en om voldoende burgerhulpverleners beschikbaar te hebben. Er is een werkgroep samengesteld, bestaande uit inwoners van Veendam, medewerkers van de gemeente Veendam en een externe projectleider. De werkgroep is twee keer bij elkaar geweest om de situatie van Veendam (AED-dekking en Burgerhulpverleners) in kaart te brengen. De volgende bijeenkomsten bespreken we de benodigde verbeteringsacties.

Vanaf maart 2023 heeft een werkgroep gewerkt aan de totstandkoming van het integrale plan van aanpak met betrekking tot SPUK/GALA (Specifieke Uitkering/Gezond en Actief Leven Akkoord). Deze werkgroep bestaat uit de beleidsadviseurs Sport, Sociaal, Cultuur en Gezondheid, de teamleider Sport en beleidsadviseurs van de GGD. Het plan van aanpak is in 2023 goedgekeurd door de kerngroep VNG/VSG. In 2023 hebben we vanuit de SPUK/GALA onder meer het project 'Activering in 't groen' (bij 't Hoeske in Borgerwold) versterkt en de openingstijden van jongerencentrum BREAK! verruimt. Hiermee gaven we invulling aan de GALA-thema's: Versterken Sociale Basis, Mentale Gezondheid, Mantelzorg en Eén tegen Eenzaamheid. Onder de vlag van Veendam Beweegt zijn in 2023 onder meerde volgende activiteiten uitgevoerd: • Het volwassenfonds Sport & Cultuur is in 2022 gestart en gecontinueerd in 2023. Inwoners van Veendam die de contributie van een sport- of cultuuractiviteit niet kunnen betalen, kunnen hier een aanvraag indienen. In 2023 zijn 132 inwoners op deze manier geholpen. • In 2023 is Veendam Beweegt gestart met het programma FitGaaf! In 2023 hebben vijf basisscholen dit programma doorlopen. FitGaaf! stimuleert gezond eten, drinken, bewegen en slapen door deze activiteiten te belonen met stickers.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

38 | Pagina

De GGD heeft zijn monitoring aanzienlijk verbeterd. Twee keer per jaar ontvangen de betreffende gemeenten een uitgebreide monitor. Voor 1 oktober 2023 ontvingen we de monitor met data van januari tot en met juni 2023 (met kwantitatieve duiding). Voor 1 april 2024 ontvangen we de monitor met data van geheel 2023 (met kwantitatieve en kwalitatieve duiding). De GGD geeft beide momenten een toelichting op de cijfers bij ons. Gerelateerde taakvelden: 6.1, 6.2, 6.6 ,6.71 (a t/m d), 6.72 (a t/m d), 6.73 (a t/m c), 6.74 (a t/m c), 6.81 (a en b), 6.82 (a en b) en 7.1

Wat heeft het gekost? Omschrijving

Realisatie

Primitieve begroting 2023

2022

Begroting ná wijziging 2023

Realisatie 2023

Baten

5.672.075

3.847.651

4.464.523

9.234.307

Lasten

34.338.993

32.913.015

34.704.847

39.271.079

Subtotaal programma 2.4

-28.666.918

-29.065.364

-30.240.324

-30.036.772

Onttrekking aan reserves (Baten)

-

-

-

-

Toevoeging aan reserves (Lasten)

-

-

-

-

Subtotaal mutaties reserves

-

-

-

-

-28.666.918

-29.065.364

-30.240.324

-30.036.772

Gerealiseerd resultaat programma 2.4

Voor een analyse van de verschillen ten opzichte van de begroting ná wijziging verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar bijlage 3.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

39 | Pagina

BELEIDSINDICATOREN Onderstaand treft u voor dit programma de verplichte beleidsindicatoren aan. De gegevens zijn te raadplegen via de site www.waarstaatjegemeente.nl. Wij hebben er voor gekozen om de betreffende indicator te vergelijken met de provincie Groningen en Nederland als geheel. De meest recente indicatoren hebben we opgenomen. Beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

Periode

Veendam

Provincie

Nederland

% van alle jongeren tot 18 jaar

2023

16,6%

12,8%

11,1%

Jongeren met jeugdbescherming

%

2023

2,2%

1,3%

1,0%

Jongeren met jeugdreclassering

%

2021

0,4%

0,4%

0,3%

Jongeren met jeugdhulp

Bron

Beschrijving

Het percentage jongeren tot CBS 18 jaar met jeugdhulp ten Beleidsinformatie opzichte van alle jongeren tot Jeugd 18 jaar. Het percentage jongeren tot CBS 18 jaar met een Beleidsinformatie jeugdbeschermingsmaatregel Jeugd ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. Het percentage jongeren (12CBS 22 jaar) met een Beleidsinformatie jeugdreclasseringsmaatregel Jeugd ten opzichte van alle jongeren (12-22 jaar).

De beleidsindicatoren zijn afkomstig van externe instanties en niet alle indicatoren in de lijst worden ieder jaar door de bronhouder geactualiseerd of zijn niet voorhanden. De beleidsindicatoren die in de tabel zijn opgenomen betreffen de gegevens die ten tijde van het opmaken van de jaarrekening voorhanden waren.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

40 | Pagina

Programma 2.5 - Bruisend centrum en levendige woonwijken Dit deelprogramma betreft de advisering en ontwikkeling op het gebied van de ruimtelijke ordening en volkshuisvesting binnen de gemeente. Het betreft advisering over rijksplannen, provinciale plannen en nota’s op het gebied van ruimtelijke ordening en volkshuisvesting en in het bijzonder het vertalen van deze veelal strategische visies naar gemeentelijk niveau.

Wat wilden we bereiken? Wat gingen we daarvoor doen? Woonwijken Wat wilden we bereiken? Geschikte en passende woonruimte voor iedereen, aansluitend bij de eigen behoefte en op vraag. Wat gingen we daarvoor doen?

Specifiek in 2023: • Woonvisie: Er wordt een nieuwe gemeentelijke woonvisie opgesteld. De looptijd van de huidige woonvisie loopt af eind 2022. Verdere aanleiding zijn de resultaten van de regionale bevolkingsprognose van 2020 en van het Regionale Woningmarktonderzoek Oost Groningen 2022. Ook vanuit de Omgevingswet worden eisen gesteld aan een woonvisie. • Regionale Woondeal: De op grond van de Nationale Woon- en Bouwagenda gemaakte afspraken over woningbouw met rijk/provincie in de regionale woondeal Oost-Groningen worden uitgevoerd. • Woonwagenbeleid: In 2021 heeft een eerste inventarisatie van de behoefte naar woonwagenstandplaatsen plaatsgevonden in de gemeenten in Oost-Groningen. In 2023 vindt uitvoering plaats van het naar verwachting nog in 2022 vast te stellen beleid ten aanzien van woonwagens en woonwagenstandplaatsen. Toewijzing van standplaatsen vindt plaats conform de (naar verwachting) in 2022 vastgestelde wachtlijst. • Leningen SVn/startersdag: Een voorstel wordt gedaan over de inzet van laagrentende leningen van SVn, zoals starters-, duurzaamheids- en stimuleringsleningen. • Prestatieafspraken: In maart 2022 is het Regionaal Ambitiekader door de Acantusgemeenten ondertekend. Deze dient als paraplu boven de lokale afspraken.

In navolging daarop zijn, aan de hand van de gemeentelijke woonvisie en het bod van de woningcorporatie, de lokale prestatieafspraken in de tweede helft van 2022 in de maak/gemaakt. Deze lokale prestatieafspraken komen in 2023 tot uitvoering. • Regionaal ambitiekader: In maart 2022 is het Regionaal Ambitiekader door de Acantusgemeenten ondertekend. In het regionaal ambitiekader zijn onze ambities vastgelegd voor de thema’s waar we als huurdersorganisaties, corporaties en gemeente gezamenlijk aan werken. De vertaling van de ambities is terug te vinden in een activiteitenoverzicht. De uitvoering van dit overzicht is terug te zien in gezamenlijk onderzoek, monitoring, kennisdeling en overleg.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

41 | Pagina

• Woonzorgvisie: Het streven is om voor Oost-Groningen een regionale woonzorgvisie op te stellen. Dit past in het programma ‘Thuis voor iedereen’ uit de Nationale Woon- en Bouwagenda. • Woonbeurzen: Jaarlijks nemen we deel aan 1 à 2 woonbeurzen om de gemeente Veendam te promoten als woongemeente en het delen van actuele woningbouwplannen. Daarnaast overwegen we ook om een startersdag te organiseren in 2022/2023. • Rotte kiezenaanpak: De aanpak rotte kiezen, als onderdeel van het keuzemenu van het RWLP, wordt gecontinueerd. De uitvoering ligt grotendeels bij het programmabureau van het RWLP. • Uitwerking en inventarisatie tiny houses: In 2022 is een locatie inventarisatie gedaan voor mogelijke realisering van tiny houses. In 2023 is een verdere uitwerking met betrekking tot onder meer behoefte inventarisatie, randvoorwaarden, beeldkwaliteitsplan en bestuurlijk draagvlak voorzien. • Toetsingskader woningbouw herijken: Het in 2021 door het college ter uitwerking van de woonvisie vastgestelde toetsingskader voor beoordeling vanuit wonen van woningbouwinitiatieven in de Omgevingskamer wordt geëvalueerd en herijkt. • Nieuwbouw huur Acantus: Conform prestatieafspraken met Acantus worden 50 sociale huurappartementen gebouwd op het Lloydsterras.

In de planning wordt vooralsnog uitgegaan dat in 2023 16 sociale huurwoningen aan de 11e Laan worden gebouwd, evenals 31 middeldure huurwoningen op de Arrivalocatie. • Subsidieverwerving: Er wordt gekeken naar de mogelijkheden om subsidies aan te vragen op het gebied van wonen, zoals het Volkshuisvestingsfonds (volgende tranche najaar 2023) en overige subsidies in het kader van de Nationale Woon- en Bouwagenda. • Veendam-Noordwest: Met bewoners, Acantus, Compaen, Commissie Huurzaken en het RWLP wordt, onder regie van de gemeente, uitvoering gegeven aan het in concrete projectvoorstellen uitgewerkte uitvoeringsprogramma voor de korte, middellange en lange termijn van het wijkontwikkelplan (ruimtelijk, wonen, demografie, duurzaam en sociaal). Met betrekking tot het fysieke domein betekent dit dat begonnen wordt met de 1e fase van de renovatie van de sociale huurwoningen door Acantus. Maar ook de verduurzaming en verbetering van de particuliere woningvoorraad door het RWLP wordt voortgezet. Planvorming voor de openbare ruimte en infrastructuur met klimaatadaptieve maatregelen vindt plaats en de verkeersveiligheid wordt bevorderd. • Bareveld: Er wordt verder uitvoering gegeven aan de herstructurering van Bareveld op basis van het wijkontwikkelplan. Jaarlijks terugkerend: • Uitvoeren actiepunten woonvisie (2019), met nadruk op vernieuwing en investering in bestaande woningvoorraad.

Daarnaast stimulering marktgestuurde nieuwbouw door woningcorporaties en ontwikkelaars met aandacht voor doelgroepen. Het inspelen op vergrijzing en ambulantisering, inzetten op leefbare wijken en 'up to date' houden van woningmarktprognoses door monitoring en evaluatie. • Uitvoering prestatieafspraken met woningcorporaties. • Deelname aan RWLP/Regio Deal, waaronder 'Rotte kiezenaanpak' en GGA (gebiedsgerichte aanpak).

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

42 | Pagina

• Regie voeren over nieuwbouw, waarbij aandacht voor nieuwe woonconcepten, zoals Knarrenhoven, tiny houses en patiowoningen. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • Woonvisie: Afgerond, de woonvisie gemeente Veendam 2024-2027 is vastgesteld door de gemeenteraad in oktober 2023. • Regionale woondeal: De afspraken uit de Regionale Woondeal 2022-2030 regio OostGroningen zijn in uitvoering. • Woonwagenbeleid: Opstellen van concepten voor wachtlijst. Toewijzingsregels en regionaal beleidskader zijn vertraagd vanwege complicaties verwerkersovereenkomst. Die is nodig voor de verwerking van persoonsgegevens door het hiervoor ingeschakelde bureau. • Leningen SVN/startersdag: Een van de maatregelen uit de nieuwe woonvisie zijn de ontwikkeling van een 'starterspakket'. Hierin wordt onder meer verkend of bijvoorbeeld de starterslening van SVN passend of interessant kan zijn voor Veendam. • Prestatieafspraken: Eind 2023 zijn de bestaande meerjarige lokale prestatieafspraken met Acantus, Woonzorg Nederland en Habion geactualiseerd. • Woonzorgvisie: Nog niet afgerond. In het kader van de provinciale pilot ‘Thuis voor iedereen’ is in 2023 een provinciaal onderzoek gestart naar vraag en aanbod van de verschillende aandachtsgroepen. Dit levert een beeld tot op wijk- en buurtniveau. Vervolgens wordt een regionale woonzorgvisie opgesteld. • Tiny houses: Niet afgerond.

On hold gezet in afwachting van woonvisie regionale woondeal. • Nieuwbouw huur Acantus: Vijftig sociale huurappartementen op het Lloydsterras zijn in aanbouw. De 16 sociale huurwoningen aan de 11e Laan zijn opgeleverd. De besluitvorming door Acantus over start bouw van 31 middeldure huurwoningen op de Arrivalocatie is afgerond. • Subsidieverwerving: Er zijn verschillende aanvragen gedaan voor subsidies. Voor Startbouwimpuls zijn vier aanvragen gehonoreerd. Voor het Volkshuisvestingsfonds is met succes een aanvraag gedaan voor Veendam-Noordwest. • Veendam-Noordwest: In uitvoering. De eerste fase van de renovatie van de huurwoningen Acantus is gestart. Verduurzaming van de particuliere voorraad is doorgezet door middel van de Jouwbespaarcoach aanpak. Er zijn enkele varianten voor herinrichting van de gezamenlijke binnenterreinen uitgewerkt waaruit Acantus en gemeente een voorkeursvariant nader uitwerken. Subsidieaanvraag Gezonde buurten van IVN is gehonoreerd. • Bareveld, in uitvoering: De twaalf woningen aan Ericastraat uit de tweede fase zijn gerealiseerd.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

43 | Pagina

Centrum Veendam Wat wilden we bereiken? Behoud en versterking van de positie van het centrum als regionaal verzorgend winkelgebied. Wat gingen we daarvoor doen? • Ondersteunen van de professionalisering van de ondernemersvereniging. Bijvoorbeeld door inzet van centrummanagement, De Nieuwe Winkelstraat (DNWS) en het behouden of realiseren van een attractieve mix van winkels, horeca, Leisure, warenmarkt, evenementen en overige centrumfuncties. Belangrijk instrument hierbij is een uniek gezamenlijke promotie van Veendam. • Via een interactief traject met ondernemers en bewoners willen we komen tot een visie voor een compact en sterk winkelcentrum. Ondersteuning via een ‘subsidieregeling stimulering detailhandel’ is regelmatig een impuls om de leegstand aan te pakken. Het gaat hierbij om verplaatsing van winkels, het veranderen van winkelbestemming in woonbestemming en het verbeteren van de gevels van winkels om daarmee het straatbeeld te versterken. • Bij alle projecten wordt goed gekeken in hoeverre provincie en andere overheden subsidies kunnen geven. Bij onder meer de herinrichting en ook het regulier beheer van het centrum is extra aandacht voor de openbare ruimte, zoals verkeer en parkeren. Specifiek in 2023: • Realisatie centrumvisie.

Gezamenlijk met betrokken stakeholders wordt een nieuwe centrumvisie opgesteld die nieuwe beleidsmatige kaders biedt ter versterking van het centrum. Daarnaast worden concrete deelprojecten geformuleerd waar de gemeente de komende jaren mee aan de slag kan. Hierdoor ontstaat een toekomstbestendig en aantrekkelijk centrum voor inwoners, bezoekers én ondernemers. • Via een nauwe samenwerking met stichting BIZ tot een gezamenlijke uitvoeringsagenda te komen ter verbetering van de invulling van het centrum en promotie. Jaarlijks terugkerend: • Er wordt door de gemeente actief beleid gevoerd om, waar mogelijk, optimaal gebruik te maken van beschikbare landelijke en provinciale subsidies. • Er vindt frequent overleg plaats met ondernemers en vastgoedeigenaren uit het centrum. • De mogelijkheden voor de 'Subsidieregeling Stimulering Detailhandel Veendam Centrum’ worden actief onder de aandacht gebracht bij ondernemers en pandeigenaren. • Winkelbestemmingen buiten het winkelgebied worden actief uit de markt gehaald en nieuwe ontwikkelingen worden gefaciliteerd. • De leegstandsverordening Veendam 2017 wordt actief ingezet om leegstand te verminderen en de leefbaarheid te vergroten. • Er wordt proactief opgetreden om, waar mogelijk, belemmeringen bij ondernemers weg te nemen.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

44 | Pagina

Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • De Centrumvisie is vastgesteld. Er is een intensief en interactief traject gevolgd. Er was met name veel overleg met ondernemers, zowel collectief als individueel. Dat heeft bijgedragen aan het brede draagvlak. Er is ook een uitvoeringsprogramma opgesteld. • Het activiteitenplan van Stichting BIZ is uitgevoerd. Er is een nieuwe promotiemanager aangesteld. • De Stimuleringsregeling Detailhandel is onder de aandacht van ondernemers gebracht. Gerelateerde taakvelden: 3.2, 8.2 en 8.3

Wat heeft het gekost? Omschrijving

Realisatie 2022

Primitieve begroting 2023

Begroting ná wijziging 2023

Realisatie 2023

Baten

6.630.866

5.242.414

6.522.260

4.729.403

Lasten

4.889.338

6.154.244

8.298.764

5.165.445

Subtotaal programma 2.5

1.741.528

-911.830

-1.776.504

-436.042

Onttrekking aan reserves (Baten)

827

28.000

28.000

26.249

Toevoeging aan reserves (Lasten)

712.089

9.883

9.883

9.913

Subtotaal mutaties reserves

-711.262

18.117

18.117

16.336

Gerealiseerd resultaat programma 2.5

1.030.266

-893.713

-1.758.387

-419.705

Voor een analyse van de verschillen ten opzichte van de begroting ná wijziging verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar bijlage 3.

BELEIDSINDICATOREN Er zijn geen verplichte beleidsindicatoren beschikbaar voor dit programma.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

45 | Pagina

Programma 3 - Ruimte voor ondernemers De geografische ligging van Veendam biedt perspectief aan ondernemers. De verdubbeling van de N33 en de herstelde treinverbinding met Groningen biedt economische kansen, zowel voor het kernwinkelgebied in het centrum, voor bedrijventerreinen, als voor toerisme. In dit programma besteden we daarom aandacht aan het versterken van het ondernemersklimaat voor het hoofdwinkelcentrumgebied en de Industriegebieden en de daarmee gepaard gaande werkgelegenheid.

Wat wilden we bereiken? Wat gingen we daarvoor doen? Ondernemersklimaat: centrum Wat wilden we bereiken? Wij willen het compacte centrumgebied in Veendam met een aantrekkelijk winkelvestigingsklimaat en voor inwoners en bezoekers aantrekkelijke entourage behouden en versterken. We willen een sterke en duurzame winkelstructuur met een zo compleet mogelijk aanbod voor zo veel mogelijk inwoners op loop- en fietsafstand (laagdrempelig, comfort en beperking onnodige automobiliteit). We willen een gezond ondernemersklimaat scheppen, waarin marktpartijen kunnen en willen investeren (ontwikkelingsgericht met ruimte voor kwaliteit en innovatie). Het rijke cultureel erfgoed (waaronder scheepvaart en industrieel erfgoed) van Veendam en de Veenkoloniën is een inspiratiebron voor verdere ontwikkeling van recreatie en toerisme. Wat gingen we daarvoor doen? Er wordt een gezond ondernemersklimaat gecreëerd, waarin marktpartijen kunnen en willen investeren (ontwikkelingsgericht met ruimte voor kwaliteit en innovatie). Specifiek in 2023: • Realisatie centrumvisie. Met betrokken stakeholders wordt een nieuwe centrumvisie opgesteld die nieuwe beleidsmatige kaders biedt ter versterking van het centrum. Daarnaast worden concrete deelprojecten geformuleerd waar de gemeente de komende jaren mee aan de slag kan.

Hierdoor ontstaat een toekomstbestendig en aantrekkelijk centrum voor inwoners, bezoekers en ondernemers. • Via een nauwe samenwerking met stichting BIZ tot een gezamenlijke uitvoeringsagenda te komen ter verbetering van de invulling van het centrum en promotie. • Stimuleringsregeling. De subsidieregeling 'Stimulering detailhandel centrum Veendam' is in 2021 afgerond. Alle middelen zijn ingezet om winkels te verbeteren, functies te transformeren van detailhandel naar bijvoorbeeld wonen en het verbeteren van de uitstraling van vastgoed. Er zijn echter nog voldoende initiatieven waarvoor nu geen gelden beschikbaar zijn. Er wordt gewerkt aan een nieuwe regeling die dergelijke initiatieven financieel kan ondersteunen.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

46 | Pagina

Jaarlijks terugkerend: • Er wordt door de gemeente actief beleid gevoerd om, waar mogelijk, optimaal gebruik te maken van beschikbare landelijke en provinciale subsidies. • Er vindt frequent overleg plaats met ondernemers en vastgoedeigenaren uit het centrum. • De mogelijkheden voor de 'Subsidieregeling Stimulering Detailhandel Veendam Centrum’ worden actief onder de aandacht gebracht bij ondernemers en pandeigenaren. • Winkelbestemmingen buiten het winkelgebied worden actief uit de markt gehaald en nieuwe ontwikkelingen worden gefaciliteerd. • De leegstandsverordening Veendam 2017 wordt actief ingezet om leegstand te verminderen en de leefbaarheid te vergroten. • Er wordt proactief opgetreden om, waar mogelijk, belemmeringen bij ondernemers weg te nemen. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? Alle activiteiten voor 2023 zijn uitgevoerd. Ondernemersklimaat: Industrie Wat wilden we bereiken? De aanwezigheid van Groningen Railport en de verbeterde infrastructuur, zoals de N33, maakt het aantrekkelijk voor bedrijven om zich te vestigen op Veendammer bedrijventerreinen. Die worden in samenwerking met het bedrijfsleven en andere partners beheerd. Wat gingen we daarvoor doen? Het ondernemersklimaat bevorderen door verder te werken aan de Dallen III & de Veendammer poort N33 Leisure and Pleasure.

De aansluiting tussen overheid, onderwijs en arbeidsmarkt krijgt voortdurend de aandacht dmv nauw overleg tussen sociaal en EZ. We behartigen in regionale verbanden actief onze belangen en die van ondernemers. Door de uitbreiding van de bedrijventerreinen bieden we ondernemers letterlijk en figuurlijk ruimte in diverse sectoren. Kortom stimuleren we economie en werkgelegenheid. Jaarlijks terugkerend: • Actieve acquisitie middels bijvoorbeeld bezoek beurzen. • Bedrijfsbezoeken afleggen. • Netwerkbijeenkomsten bezoeken met als doel om bedrijven naar Veendam te krijgen. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • Er is veel interesse voor de vestiging van bedrijven op bedrijventerrein De Dallen II. • Het is duidelijk geworden dat elektriciteitsaansluitingen niet meer in alle gevallen vanzelfsprekend zijn. Ook zijn op De Dallen II geen grote aansluitingen voor drinkwater meer beschikbaar.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

47 | Pagina

Werkgelegenheid/Bedrijfsinvesteringen Wat wilden we bereiken? Het economisch beleid van de gemeente richt zich op het behoud en de bevordering van werkgelegenheid. Onze inzet is gericht op behoud, versterking en uitbreiding van de bestaande werkgelegenheid in onze gemeente. Wat gingen we daarvoor doen? De aansluiting tussen overheid, onderwijs en arbeidsmarkt krijgt voortdurend de aandacht via nauw overleg tussen de vakafdelingen. Het vinden van personeel wordt een uitdaging. Door een goede samenwerking met ondernemers en andere partijen stimuleren we economie en werkgelegenheid. De verkoop van kavels op de bedrijventerreinen heeft de hoogste prioriteit. Daarbij wordt een deel van het bestaande bedrijfsleven actief benaderd. Bedrijven van elders die zich hier oriënteren worden positief kritisch geholpen. In alle gevallen wordt geprobeerd maatwerk te leveren. Jaarlijks terugkerend: • Banenfestival. • Kandidatenkrant. • Bedrijfsbezoeken. • Vacatures uitwisselen. • Er wordt onderzocht om te komen tot een speciale nieuwsbrief voor ondernemers. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • De informatie-uitwisseling tussen gemeenten, provincie en Grobusiness op het gebied van Economische Zaken is verbeterd en geïntensiveerd. • Veel gesprekken gevoerd met potentiële nieuwe bedrijven. • Er is gestart met de voorbereiding op het uitbrengen van een nieuwsbrief voor ondernemers.

Gerelateerde taakvelden: 3.1 en 3.3

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

48 | Pagina

Wat heeft het gekost? Realisatie

Omschrijving

Primitieve begroting 2023

2022

Begroting ná wijziging 2023

Realisatie 2023

Baten

528.097

145.004

145.004

156.259

Lasten

508.485

380.694

634.313

290.282

Subtotaal programma 3

19.611

-235.690

-489.309

-134.022

Onttrekking aan reserves (Baten)

-

-

-

-

Toevoeging aan reserves (Lasten)

-

-

-

-

Subtotaal mutaties reserves

-

-

-

-

19.611

-235.690

-489.309

-134.022

Gerealiseerd resultaat programma 3.0

Voor een analyse van de verschillen ten opzichte van de begroting ná wijziging verwijzen wij u naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten. Voor een specificatie van de onttrekkingen en toevoegingen aan de reserves verwijzen wij u naar bijlage 3.

BELEIDSINDICATOREN Onderstaand treft u voor dit programma de verplichte beleidsindicatoren aan. De gegevens zijn te raadplegen via de site www.waarstaatjegemeente.nl. Wij hebben er voor gekozen om de betreffende indicator te vergelijken met de provincie Groningen en Nederland als geheel. De meest recente indicatoren hebben we opgenomen. Beleidsindicatoren Indicator

Eenheid

Periode

Veendam

Provincie

Nederland

Bron

Functiemenging

%

2022

49,7%

51,9%

53,8%

LISA

Vestigingen (van bedrijven)

per 10.000 inw 15-64jr

2022

134,7

149,2

174,1

LISA

Beschrijving De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar.

De beleidsindicatoren zijn afkomstig van externe instanties en niet alle indicatoren in de lijst worden ieder jaar door de bronhouder geactualiseerd of zijn niet voorhanden. De beleidsindicatoren die in de tabel zijn opgenomen betreffen de gegevens die ten tijde van het opmaken van de jaarrekening voorhanden waren.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

49 | Pagina

Programma 4 - Leefbaar, duurzaam, hoge kwaliteit Onder dit programma vallen de sub programma’s 4.1 ‘Kwaliteit voor de fysieke omgeving’ en 4.2 ‘Kwaliteit door participatie’.

Programma 4.1 - Kwaliteit voor de fysieke omgeving Binnen sub programma 4.1 zijn drie deel programma’s opgenomen: 4.1.1 Ruimtelijk gebruik, infrastructuur en beheer en onderhoud. 4.1.2 Milieu en duurzaamheid. 4.1.3 Toezicht en handhaving.

Programma 4.1.1 - Ruimtegebruik/infrastructuur/beheer & onderhoud De kwaliteit van de fysieke omgeving levert een belangrijke bijdrage aan de leefbaarheid van de samenleving. Daarom wil Veendam een hoog kwaliteitsniveau van die fysieke omgeving, zoals de kwaliteit van: • Het ruimtegebruik op het grondgebied van Veendam en de overgangen naar de buurgemeenten. • Architectuur en materiaalgebruik van gebouwen en inrichtingen. • Inrichting en materiaalgebruik van de openbare ruimte en kwantiteit van het groen en water. • Infrastructuur (boven en ondergronds). • Beheer en onderhoud van openbare ruimte (groen, rood, grijs, blauw), ‘schoon, heel en veilig’. Kwaliteit gaat ook over veiligheid. Bij het ontwerpen van (openbare) ruimte en bouwwerken wordt vanaf het prille begin rekening gehouden met veiligheid (proactief en preventie). Ook bij beheer en onderhoud en ‘toezicht en handhaving’ speelt naast de technische en de beeldkwaliteit, ook het veiligheidsaspect een rol.

Wat wilden we bereiken? Wat gingen we daarvoor doen? Bereikbaar en veilig Wat wilden we bereiken? Een bereikbaar en veilig Veendam.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

50 | Pagina

Wat gingen we daarvoor doen? Specifiek in 2023: • Uitvoering geven aan het uitvoeringsprogramma van het Mobiliteitsplan Veendam 2022-2030. Opstellen detailplanning en nadere uitwerking van de diverse acties vanuit het uitvoeringsprogramma van het mobiliteitsplan. Met name ook om de financiële consequenties voor de gemeentebegroting op de (middel)lange termijn inzichtelijk te maken. - Prioriteit ligt in 2023 bij de verkeersstudies naar de verkeersafwikkeling in Veendam Zuid en Veendam Noord, de aanpak van de wegen langs het Oosterdiep en het opstellen van een parkeerrichtlijn. • Het borgen van het gemeentelijk belang bij het verder ontwikkelen van het plan voor het reactiveren van de spoorlijn Veendam-Stadskanaal voor regulier personenvervoer. Meer specifiek gaat het om de ‘ombouw’ van het treinstation van Veendam van kopstation naar een station aan een doorgaande treinverbinding voor de realisering van een station in Wildervank. Dit is vooralsnog in afwachting van een verdere doortrekking van de spoorlijn richting Emmen, in de vorm van een (kleinschalige) hub, een knooppunt voor openbaar busvervoer. Jaarlijks terugkerend: • Uitvoering geven aan het uitvoeringsprogramma van het Mobiliteitsplan Veendam 2022-2030.

• Verdere uitwerking van 'Duurzaam Veilig' door: - Verdere uitbreiding van het aantal 30 en 60 kilometerzones en het waar nodig doorvoeren van aanpassingen aan bestaande zones; - Het continu verbeteren van de verkeersveiligheid op wegen, wegvakken en kruisingen. • Borgen van een goede aansluiting op het regionaal en landelijk wegennet en een goede interne verkeersafwikkeling via de centrumring. • Borgen van veilige (hoofd)fietsroutes. • Borgen van veilige schoolomgevingen. • Borgen van behoud en waar mogelijk uitbreiding van voorzieningen op het gebied van openbaar vervoer, waaronder de stadsbus. • Het (laten) uitvoeren van projecten op het gebied van verkeerseducatie op onder meer basisscholen en in het voortgezet onderwijs. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? Uitvoeringsprogramma Mobiliteitsplan Begin 2022 is het Mobiliteitsplan Veendam 2022-2030 en het uitvoeringsprogramma daarvan door u vastgesteld. In 2022 zijn reeds verschillende acties vanuit dat uitvoeringsprogramma uitgevoerd. Denk aan het fietspad tussen Pekela en Veendam en de reconstructie van het kruispunt ApollolaanNijverheidsstraat. Ook is toen gestart met de uitvoering van de reconstructie Sorghvlietlaan-Ovonde en het fietspad langs de Korteleegte. Beide projecten zijn in 2023 afgerond. In 2023 gestart met de werkzaamheden voor de herinrichting van de Jakob Bruggemalaan West tot GOW30.

Die werkzaamheden zijn, op een paar kleine zaken na, afgerond. Daarnaast is gestart met de voorbereidingen voor het opstellen van een verkeersmodel. In het verlengde daarvan zijn verkeersstudies Veendam-Noord en Veendam-Zuid gedaan. Ook is gestart met de voorbereiding van de realisatie van de doorfietsroute Veendam-Muntendam. De geplande aanpak van de wegen langs het Oosterdiep is vanwege de onderlinge afstemming van de onderhoudswerkzaamheden binnen de diverse beheersvelden niet in 2023 opgepakt.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

51 | Pagina

De voorbereiding daarvan is nu voorzien voor eind 2024. Ook het opstellen van de parkeerrichtlijn is vertraagd. Dat staat nu ook gepland voor 2024. Spoorlijn Veendam-Stadskanaal In 2023 is de voorbereiding van het project voor de reactivering van de spoorlijn VeendamStadskanaal voor regulier personenvervoer verder opgepakt en op onderdelen in detail verder uitgewerkt. Ook is daarbij aanvullende financiering van de rijksoverheid in het vooruitzicht gesteld. De aan die aanvullende financiering gekoppelde voorwaarde, dat er een sneltrein op het traject moet rijden, zorgt evenwel voor complicaties. Onder andere zijn er daarvoor aanpassingen nodig rondom het station in Zuidbroek. De kosten daarvoor overstijgen op dit moment het beschikbare budget. Daarnaast blijkt de afstemming met het grotere project Nedersaksenlijn, waarvan het gedeelte Veendam-Stadskanaal de eerste fase is, tegelijk een kans maar ook een uitdaging. Een kans omdat daarmee de financiering van Veendam-Stadskanaal in een wat groter geheel geplaatst kan worden en een uitdaging omdat daarmee bijvoorbeeld het gezamenlijk gebruik van de spoorlijn door de STAR en de vervoerder (Arriva) nagenoeg onmogelijk wordt. Ook is dan de nu voorziene plek van het station in Stadskanaal niet logisch. Naar verwachting komt hierover in de loop van 2024 meer duidelijkheid.

Verdere uitwerking Duurzaam Veilig Met de realisatie van de ovonde en de herinrichting van de Sorghvlietlaan is de verkeersveiligheid op dat traject verbeterd. Ook zijn (delen van) de Langeleegte en het Boven Westerdiep toegevoegd aan het areaal 30 kilometerwegen. Fietsroutes In 2023 zijn de laatste werkzaamheden voor de realisatie van het vrijliggend fietspad langs de Korteleegte afgerond en is voortgang geboekt met de voorbereiding van de realisatie van de doorfietsroute Veendam-Muntendam. Openbaar busvervoer Het gebruik van het busvervoer is nog steeds niet op het niveau van voor corona, maar komt langzaamaan weer in die richting. In 2023 lag het aantal reizigers op 75 tot tachtig procent van het aantal reizigers in 2019. Daarbij laten de cijfers voor 2024 een groei zien van veertien procent ten opzichte van 2023. De verwachting is dat het nog tot 2026 duurt voordat hetzelfde aantal reizigers als voor corona is teruggekeerd. Verkeerseducatie Op scholen was ook in 2023 regelmatig aandacht voor verkeerseducatie. Via het reguliere lesprogramma en/of door de provincie gecoördineerde speciale verkeerseducatie-activiteiten, zoals fietsvaardigheidslessen en lesprogramma’s gericht op (het omgaan met) specifieke verkeerssituaties.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

52 | Pagina

Ruimtelijke ontwikkelingen Wat wilden we bereiken? Bij ruimtelijke ontwikkelingen gaat specifieke aandacht uit naar: Kerkstraat-West, Lloyds-terras en het Leer- en Sportpark (LSP). De kwaliteit van de publieke ruimte bepaalt voor een groot deel de leefbaarheid van onze gemeente. Een aantrekkelijke publieke ruimte is bovendien een belangrijke vestigingsplaatsfactor voor (nieuwe) inwoners, bedrijven & instellingen, toeristen & recreanten. We willen daarom onder andere een kwalitatief hoogwaardig centrum realiseren en de recreatiemogelijkheden voor de recreatievaart verbeteren. Wat gingen we daarvoor doen? Leer- en Sportpark: zie subprogramma 2.3, Jeugd/Onderwijs. Jaarlijks terugkerend: • Als vervolg op het realiseren van het Gezondheidscentrum wordt verdere invulling gezocht voor het gebied Lloydsterras. • Op basis van een vastgestelde gebiedsvisie en/of een bestemmingsplan wordt de verdere invulling van het bedrijventerrein Veendammer Poort N33 gestalte gegeven. • Nu op Bastioneiland in Buitenwoel alle woningbouwkavels zijn verkocht of in optie uitgegeven, worden als vervolg hierop woningbouwmogelijkheden ontwikkeld op Dijkeneiland Zuid. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • Het Lloydsterras is verder ingevuld met dertien woningen langs de Molenstreek in de middenhuur sector. Daarnaast is gestart met de bouw van vijftig sociale huurappartementen door Acantus.

Het groenontwerp voor het gehele Lloydsterras is opgesteld en wordt in het najaar van 2024 gerealiseerd. • Voor de Veendammer Poort is de gebiedsvisie verder uitgewerkt en wordt medio 2024 aan de raad aangeboden ter vaststelling. In het derde of vierde kwartaal van 2024 wordt een partij geselecteerd voor de realisatie van een tankstation. Na vaststelling van de Gebiedsvisie kan het perceel in de verkoop. • In Buitenwoel-Golflaan zijn alle kavels verkocht en ingevuld op Bastion-Noord. Het eiland Dijkeneiland-Zuid is grotendeels uitgegeven. Hier wordt de projectmatige woningbouw opgeleverd en gerealiseerd in 2024-2025. Er wordt gewerkt aan een structuurvisie voor de delen Dijkeneiland-Noord en Golfeiland-Noord. Dit in relatie tot mogelijke toekomstige uitbreiding van de noordelijke percelen onder de Westerbrink. • Binnen het Masterplan RegioCentra is de Promenade-parkeerplaats als project naar voren gebracht. Passend binnen de centrum- en woonvisie wordt hier onderzocht wat de mogelijkheden zijn voor het versterken van de kwaliteit van de publieke ruimte in relatie tot het vergroten van het parkeeraanbod. De provincie heeft hier een subsidie voor beschikbaar gesteld.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

53 | Pagina

Omgevingsbeleid en Omgevingswet Wat wilden we bereiken? Ruimtelijke kaders voldoen aan de uitgangspunten van de omgevingswet. Wat gingen we daarvoor doen? Specifiek in 2023: • Een aantal lopende planprocedures wordt nog onder de “oude” wetgeving (Wet ruimtelijke ordening, Wro) afgehandeld. Dit kan wanneer het ontwerp voor het betreffende ruimtelijke plan vóór inwerkingtreding van de Omgevingswet ter inzage was gelegd. • De beoordeling van nieuwe initiatieven die niet passen in het omgevingsplan (buitenplanse omgevingsplanactiviteiten) vindt plaats binnen het bestaande systeem van Omgevingstafels en –kamers. Bij een positieve uitkomst van de weging van dergelijke initiatieven worden deze zoveel mogelijk via een reguliere procedure afgerond, tenzij er sprake is van adviesrecht van uw raad of verplichte participatie. • De pilot omgevingsplan in Ommelanderwijk wordt afgerond. Jaarlijks terugkerend: Omgevingsvisie De Omgevingsvisie is in februari 2022 vastgesteld. Tot eind 2024 wordt deze nog aangevuld met de strategische onderdelen uit geldende en te actualiseren visies die betrekking hebben op de fysieke leefomgeving. Dat betreft bijvoorbeeld de woonvisie. Het uitvoeringsgerichte beleid dat uit de Omgevingsvisie volgt, wordt in de komende jaren in uitvoeringsprogramma’s vastgesteld. Denk hierbij aan uitvoeringsprogramma’s wonen, centrum en mobiliteit.

Omgevingsplan De pilot in Ommelanderwijk wordt in 2023 afgerond. Wanneer u het omgevingsplan voor dit deelgebied vaststelt, wordt het tevens uitgangspunt voor het definitieve omgevingsplan voor de hele gemeente. In de komende jaren wordt dit verder per deelgebied opgepakt. Na afronding van de pilot doen wij u voorstellen voor de planning van deze omzetting die in 2029 moet zijn afgerond. Toepasbare regels Toepasbare regels zijn de vertaling van juridische regels naar begrijpelijke vragenbomen voor initiatiefnemers en worden in het DSO (Digitaal Stelsel Omgevingsrecht) straks gebruikt in de drie onderdelen Vergunningcheck, Aanvragen en Maatregelen op maat. Het is niet verplicht om vóór de invoering van de Omgevingswet toepasbare regels aan te leveren. We doen dit – wat wettelijk is afgesproken - wel vóór de invoeringsdatum om het huidige dienstverleningsniveau te behouden. Zo zorgen we er in ieder geval voor dat er voor de activiteit “kappen” een vragenboom gereed is. In 2023 en volgende jaren maken we, met behulp van specifieke software, meer toepasbare regels.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

54 | Pagina

Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? In 2023 zijn alle voorbereidingen getroffen voor de implementatie van de Omgevingswet per 1 januari 2024. Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) Voor de aansluiting op het Digitaal Stelsel zijn alle technische randvoorwaarden en benodigde koppelingen aangeschaft en in kaart gebracht. Kort na de zomer in 2023 is de nieuwe VTH-applicatie ‘LEEF’ online gegaan en zijn de koppelingen met DSO tot stand gebracht. Een ander belangrijk punt is de doorvertaling van de wettelijke eisen en de vernieuwde procesinrichting naar de nieuwe techniek. In dat kader is gewerkt aan een set van toepasbare regels waarmee onze inwoners op een gemakkelijke manier stappen in een proces kunnen doorlopen en antwoorden krijgen op hun vragen. Procesoptimalisatie Alle Veendamse VTH-processen zijn geoptimaliseerd en gedigitaliseerd om te komen tot meer transparantie en om de wettelijke doorlooptijd van acht weken te halen. Een belangrijk onderdeel hierin zijn Omgevingstafel en de Omgevingskamer waarin een integrale afweging van een groter ruimtelijk initiatief wordt gemaakt. Ook het proces van vergunningverlening is ingericht naar de eisen van de Wet kwaliteitsborging (Wkb, onderdeel van de Omgevingswet).

De Wkb, die per 1 januari 2024 gedeeltelijk in werking is getreden, zorgt ervoor dat de toets van de technische aspecten van bouwplannen niet meer bij de gemeente ligt, maar aan de markt (gecertificeerde kwaliteitsborgers) wordt overgelaten. Omgevingsvisie De vastgestelde Omgevingsvisie moet worden uitgebreid met het nieuwe en bestaande ruimtelijk relevante beleid. Zo is de nieuwe woonvisie door u deels vastgesteld als onderdeel van de omgevingsvisie en bevat deze daarnaast tegelijkertijd een meer uitvoeringsgericht woonprogramma. Er is een plan van aanpak in ontwikkeling hoe het beleidshuis van Veendam op orde kan worden gebracht en de beleidscyclus, zoals de Omgevingswet, die voorstaat kan worden geïmplementeerd. Het is namelijk de bedoeling van de wetgever dat vanaf 1 januari 2024 toegewerkt wordt naar een nieuwe situatie, met een Omgevingsvisie voor de hele gemeente (zoals Veendam die heeft) en een (beperkt aantal) thematische en gebiedsprogramma’s en dat die continue in een cyclus van evalueren en bijstelling wordt geactualiseerd. De bedoeling is ook dat aparte beleidsdocumenten in de toekomst zoveel mogelijk worden vermeden. Dit komt de voorspelbaarheid, inzichtelijkheid en duidelijkheid van het overheidshandelen niet ten goede. Daarnaast moeten bepaalde onderdelen vanuit de door u nog vast te stellen Nota Grondbeleid worden opgenomen in de Omgevingsvisie.

Het gaat daarbij om aspecten met betrekking tot kostenverhaal, onteigening en voorkeursrecht. Omgevingsplan Ook in 2023 is verder gewerkt aan het (kunnen) wijzigen van het Omgevingsplan. In dit plan zijn de bestemmingsplannen, (op termijn) een groot deel van de gemeentelijke verordeningen en verschillende rijksregels (de zogenaamde Bruidsschat) samengevoegd tot een nieuw (tijdelijk) ruimtelijk kader.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

55 | Pagina

Om te experimenteren met de impact van en keuzes in het omgevingsplan is gestart met een pilot in Ommelanderwijk. Inwoners van het pilotgebied krijgen meer ruimte om binnen de door de gemeente gestelde kaders en bandbreedtes samen de inhoud van ‘hun’ Omgevingsplan te bepalen. Vanwege het nieuwe karakter wordt dit met kleine stapjes vormgegeven, zodat geleerd kan worden van de ervaringen. Er hebben twee bijeenkomsten plaatsgevonden met bewoners. Verder zijn de ambtelijke voorbereidingen voor de (inhoudelijke en technische) opzet van het uiteindelijke omgevingsplan in 2023 voortgezet. Daarbij is ook aandacht voor het casco; de opbouw van het plan waar onder meer de gebruiks-, bouw-, sloop- en milieuactiviteiten een plek moeten krijgen. Doel is om meer zelf te doen (de software biedt ook mogelijkheden daartoe) en minder aan bureaus uit te besteden. Daarvoor wordt een regieteam ingericht dat initiatieven begeleidt en verantwoordelijk is voor de aanpassingen in het Omgevingsplan. Het volwaardige Omgevingsplan voor het hele grondgebied van de gemeente moet vóór 1 januari 2032 gereed zijn. Het werken aan de pilot voor Ommelanderwijk vraagt meer tijd dan ingeschat. De inwoners zijn betrokken bij de inhoud van het plan. Omdat het een nieuwe systematiek is, vraagt de invulling ook in 2024 tijd en inspanning.

We gaan er nu vanuit dat het conceptplan tot wijziging van het Omgevingsplan voor het pilotgebied rond de zomer van 2024 ter inzage kan worden gelegd. Participatieverordening Participatie is een belangrijke pijler onder de Omgevingswet. Vroegtijdig betrekken van de omgeving zorgt ervoor dat verschillende perspectieven, kennis en creativiteit snel op tafel komen. Zo zorgt participatie voor meer draagvlak en betere besluiten. Dit kan tijdwinst opleveren. Participatie is maatwerk. Daarom schrijft de wet niet voor hóe de participatie moet plaatsvinden. Om helderheid te geven voor zowel de inwoners als voor de gemeente moet duidelijk worden binnen welke kaders inwoners in het beleidsproces participeren. En op welke wijze zij in een bepaalde fase van het beleidsproces betrokken worden. De participatieverordening is eind 2023 door de gemeenteraad vastgesteld. Dat geldt ook voor het Participatiebeleid waarin een leidraad voor participatie is opgenomen. Hierin worden handvatten gegeven hoe invulling kan worden gegeven aan participatie. In 2024 wordt in organisatorische zin het adequaat uitvoeren van participatie bij beleidsontwikkeltrajecten geborgd via training en coaching van betrokken ambtenaren.

Voortgang lopende procedures Om de voortgang van woningbouw- en andere projecten niet te belemmeren zijn in 2023 nog diverse plannen in procedure gebracht onder de huidige regelgeving Ook de al langer lopende actualisering van bestemmingsplannen voor de Bedrijvenzone en voor de wijk Sorghvliet zijn (opnieuw) opgepakt. Tot slot is er nog een gemeentebreed plan voorbereid om een aantal gewijzigde beleidsinzichten door te voeren en onvolkomenheden te herstellen in alle geldende bestemmingsplannen. Op 1 januari 2024 waren nog zeven bestemmingsplannen in procedure. Die worden in de eerste helft van 2024 ter vaststelling aan u aangeboden. Op deze plannen is het oude recht nog van toepassing (Wet ruimtelijke ordening). Na vaststelling maken ze automatisch deel uit van het tijdelijke Omgevingsplan. Hiermee beschikt de gemeente ook tijdens de periode van het tijdelijk Omgevingsplan over een zo actueel mogelijk ruimtelijk kader.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

56 | Pagina

Recreatieve en toeristische voorzieningen Wat wilden we bereiken? Bevorderen van toerisme en recreatie. Wat gingen we daarvoor doen? Specifiek in 2023: • Verbeteren vaarverbinding Langebosschemeer. Door het verbeteren van de bevaarbaarheid van de verbindende vaarweg tussen het Zuidlaardermeer en het Langebosschemeer wordt een toeristische impuls gegeven. Daarnaast verbetert hierdoor de functionaliteit van deze vaarweg. • Nieuwe promotie- en marketingstrategie. Aan de hand van de nieuwe merkstrategie van Marketing Groningen en via de samenwerking op het gebied van vrijetijdseconomie in OostGroningen wordt een nieuwe lijn van promotiematerialen ontwikkeld voor toeristen en bezoekers. • Ontwikkeling nieuwe website voor ontsluiting toeristische informatie. Door de ontwikkeling van een dergelijk platform wordt relevante informatie voor toeristen en recreanten goed en centraal ontsloten. Dit draagt bij aan de digitale bereikbaarheid en promotie van Veendam. • Deelname nieuw project Routebureau Groningen. In het verlengde van het voorgaande project Routegebonden Recreatie wordt een nieuwe overeenkomst met het Routebureau aangegaan. Van daaruit wordt geïnvesteerd in een provinciebrede verbetering van wandel-, fiets- en vaarroutes. • Onderzoek haalbaarheid toeristenbelasting.

Om meer te kunnen investeren in de toeristische aantrekkingskracht van de gemeente willen wij onderzoeken of de invoering van toeristenbelasting in de gemeente Veendam haalbaar is. Daarbij wordt nadrukkelijk het gesprek gevoerd met de recreatie- en toeristenbranche. Jaarlijks terugkerend: • Structurele vertegenwoordiging in het Bruisend Centrum Overleg voor het aanbieden van een gevarieerd en kwalitatief aanbod van evenementen in het centrum van Veendam. • Contacten onderhouden en vertegenwoordiging te waarborgen met buurgemeenten, partners en ondernemers binnen de toeristisch recreatieve branche. • Het aanbod van evenementen in Veendam te behouden en verbeteren. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? • Er wordt met de negen andere Groningse gemeenten gewerkt aan een visie over vaarrecreatie in de provincie Groningen. De verbinding tussen Langebosschermeer en het Zuidlaardermeer is een van de knelpunten voor de Groninger waterweginfrastructuur. We verwachten in 2024 meer duidelijkheid te hebben over de visie en verbinding. • Het onderzoek naar de haalbaarheid van toeristenbelasting wordt, indien nodig, betrokken bij een bredere zoektocht naar extra financiële middelen. • Er wordt in 2024 verder gewerkt aan een erfgoed-campagne waarin het cultuurhistorisch erfgoed van de Veenkoloniën onder de aandacht wordt gebracht.

Denk hierbij aan het ontwikkelen van thematische wandel- en fietsroutes en promotionele campagnes.

Jaarstukken 2023 gemeente Veendam

57 | Pagina

Beheer en onderhoud van openbare ruimte en infrastructuur Wat wilden we bereiken? Een schoon, heel en veilige openbare ruimte volgens de vastgestelde onderhoudsniveaus. Het omvat de aanleg, het beheer en het onderhoud van alle gemeentelijke verharding, technische kunstwerken, recreatievoorzieningen, stedelijk groen, begraafplaatsen en openbare verlichting. Tevens omvat het programma het onderhoud van de bewegwijzering, het straatmeubilair en het uitvoeren van maatregelen ten behoeve van de verkeersveiligheid en de gladheidsbestrijding. Wat gingen we daarvoor doen? We gaan het onderhoud en de vervangingen uitvoeren op basis van de door de raad vastgestelde onderhoudsniveaus, beheerplannen en onderhoudsprogramma’s en de beschikbare budgetten. Hierbij worden onder meer de uitgangspunten en acties uit de visiedocumenten, zoals de Groenvisie en Gemeentelijk RioleringsPlan, meegenomen. Specifiek in 2023: In 2023 komen de volgende beleidsplannen richting de raad: • • • • • • • • •

Beleidsplan Openbare Verlichting (OV). Beleidsplan onkruid op verharding. Beleidsplan gladheidsbestrijding. Beleidsplan onderhoud wegen. Beleidsplan oevers en beschoeiingen. Grondbeleidsplan. Vastgoedbeleidsplan. Riool- en waterzorg programma. Beleidsplan beheer bruggen.

Verder staat voor 2023 onder meer de uitvoering van fase 2 vernieuwen beschoeiingen Oosterdiep op de planning. Dit is vanaf de Stationsbrug tot aan de Zuiderschoolbrug aan de kant van de kade. Jaarlijks terugkerend: De openbare ruimte wordt planmatig actief beheerd om de kwaliteiten van de functies te kunnen behouden, zoals deze in de onderhoudsniveaus met bijbehorend budget door de gemeenteraad is vastgesteld. Wat hebben we (niet) gedaan in 2023? In 2023 zijn diverse beleidsplannen uitgewerkt. • Beleidsplan Openbare Verlichting (OV). Het beleidsplan ‘Openbare Verlichting’ voor de planperiode 2024-2028 is in 2023 geactualiseerd. De uitwerking heeft vertraging opgelopen door een bezwarenprocedure op de aanbesteding van het onderhoud. Hierdoor wordt het plan in het eerste kwartaal van 2024 aan de raad aangeboden.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14331588/1