Conceptverslag commissie VOWE 11 april 2024

De grootste barrière is dat zorgverzekeraar daar nog geen betaaltitel voor hebben gevonden. Alternatieve geneeswijze vindt de wethouder ingewikkeld het draagt niet bij aan het verkleinen van de gezondheidsverschillen maar mensen zijn vrij dit te gebruiken maar er zijn geen wetenschappelijk onderbouwde onderzoeken die aantonen dat het werk. Sporten en bewegen is zeker onderdeel van deze nota en daar hoort de dynamische schooldag. Op pagina 94 van de nota staat wel iets beschreven over de soa-problematiek. Preconceptuele zorg wordt ook het volgende debat over kraamzorg. Taak hierbij is ook het kenbaar maken van het feit dat preconceptuele zorg opgevraagd kan worden bij de verloskundige. Mevrouw Stylianou (D66) deelt de mening dat het onbekend is en zij vraagt wat de rol van de gemeente gaat zijn om dit meer bekend te maken. Wethouder Eerenberg merkt op dat dit zit in het programma “nu niet zwanger” wat samen met een aantal partijen is opgezet. Dit zal verder uitgewerkt worden voor het debat over kraamzorg. Huiselijk geweld is zeker relevant maar ook hier niet verschil makend. Mevrouw Stylianou (D66) vindt dat het in bepaalde wijken wel zorgelijk is en dat er meer meldingen binnenkomen bij de politie. Zij vindt het vreemd dat het hier geen onderdeel is.

Wethouder Eerenberg geeft aan dat hij dan weer bij zijn introductie uitkomt en dat het in deze nota gaat om het verkleinen van de gezondheidsverschillen op de vijf meest bepalende beleidsterreinen. Bij huiselijk geweld gebeurt zeker wel heel veel en er worden door iedereen zeker relevante zaken genoemd maar deze staan niet in de top 5. Dit komt wel allemaal in de brief met de tabel die eerder is toegezegd. De digitale innovaties die zijn geweldig en er wordt ook veel gedaan in de regio om nieuwe dingen te ontwikkelen. De wethouder is van mening dat dit de toekomst is omdat de mensen er straks niet meer zijn om het te doen. De oproep van Stadsbelang Utrecht is heel goed om bij de hoofdlijnen te blijven. Over de vaccinatiegraat is een klein stukje tekst opgenomen. Mevrouw Ramaker (VVD) vermoedt dat de tabel erg smal wordt. Ze vraagt of de wethouder ook bedoelt dat erin komt te staan wat er al is vastgesteld en wat nog gaat gebeuren en wat het betekent voor de volksgezondheid. Wethouder Eerenberg is het helemaal eens. Twijfel wegnemen over de vaccinatiegraad gaat over communiceren in begrijpelijke taal en fysieke gaat het over drempels wegnemen en de bereikbaarheid verbeteren dat wordt samen met de GGD gedaan. Op de technische vraag over de verdeling van de gelden komt de wethouder per email op terug. Met de huisartsen zijn gesprekken gevoerd bij het opstellen van de nota.

In de uitvoeringsnota’s moet er meer gekeken worden naar welke groepen eraan kunnen bijdragen en hoe zij dat doen. De te korten op de arbeidsmarkt is Pagina 35 van 54

5

10

ook voor de wethouder een groot probleem, het programma werk voor iedereen werkt daar ook aan en personeel in de zorg heeft daarin prioriteit. De mensen zijn schaars op veel vakgebieden en dat maakt het ook lastig. BIJ1 heeft een mooie analyse gegeven over de mensen die op de grens leven en daar is de wethouder het mee eens. De vraag over de tolken daar komt de wethouder ook op terug in de tweede termijn omdat een gedeelte landelijk is en een ander gedeelte wordt door de verzekering gedekt. Collectief en laagdrempelig is wat de wethouder belangrijk vindt voor de intersectionele groepen zoals de huiskamer voor de transzorg en het outreachend werken wordt bij de sekswerkers gedaan. De wethouder mist ook nog indicatoren, een aantal is opgenomen in de nota en de resterende indicatoren worden in het uitvoeringsprogramma ingezet. Daarvoor zullen wetenschappelijke inzichten voor worden benut. Dat de sociale basis ook over sport en cultuur gaat daarmee is de wethouder het eens. De wethouder is van mening dat er best veel is opgenomen over het bespreekbaar maken van mentale gezondheid.

15

Mevrouw Beekmans (Bij1) heeft ook gevraagd om meertalig te communiceren.

20

Wethouder Eerenberg geeft aan dat dit al gedaan wordt zoals bij vaccinaties maar zij zijn daar wel terughouden in omdat er ook opgepast moet worden dat de brief niet te ingewikkeld wordt. Bij sommige communicatiemiddelen wordt er ook met een QR-code gewerkt die naar een meertalige website verwijst. Mevrouw Beekmans (BIJ1) vraagt of er een controle mogelijk is.

25

Wethouder Eerenberg vindt het ingewikkeld omdat de raad de brieven niet ziet. Het eerlijke antwoord van de wethouder is dat dit niet te controleren is. Gemiste antwoorden

30

35

Mevrouw De Vries (PvdD) had gevraagd over het mens centrale aspect en waarom er niet breder wordt gekeken door het college. En of het centrale thema eigenlijk voortbestaanszekerheid moet zijn. En het is nog niet duidelijk in welk uitvoeringsprogramma de klimaatstress komt. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) heeft gevraagd naar de sustainable development goals om het te benoemen dat dit bij de inkoop wordt gebruikt. En wat de gemeentelijke organisatie doet als het gaat om minder vlees eten en minder alcohol gebruik. Wethouder Eerenberg heeft al voorbeelden genoemd van wat de gemeentelijke organisatie zelf doet zoals het alcohol gebruik tijdens bijeenkomsten. Daarnaast is het kantinebeleid ook dat plantaardig eiwit voorliggend is en alle vergaderingen zijn met gezonde broodjes.

40 Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) vraagt of er nog een vervolg aangegeven wordt in de vorm van een uitvoeringsprogramma. 45

Wethouder Eerenberg benadrukt dat dit is al veel eerder gedaan is. Ook heeft er een pilot plaatsgevonden met een koffiemachine met plantaardige melk. De SDG3 en SDG10 worden onder andere bij inkoop gebruikt maar er wordt niet op gemonitord. In de uitvoeringsprogramma mentale gezondheid komt ook een onderdeel over klimaatstress en stress in het algemeen. Mevrouw De Vries (PvdD) vraagt om een toezegging dat dit apart terug kan komen.

50

55

Wethouder Eerenberg geeft aan dat het in het uitvoeringsprogramma mentale gezondheid terugkomt als onderdeel maar niet als los item. Mens centraal is de keuze omdat de nota gaat over het verkleinen van de gezondheidsverschillen van de mensen. Het andere is zeker ook belangrijk maar het gaat echt over de verschillen tussen Tuindorp en Overvecht en alle andere gezondheidsverschillen in de stad. Voor voortbestaanszekerheid is gekozen omdat hiervan bekend is dat dit thema bijdraagt in de verkleining van gezondheidsverschillen. De wethouder Pagina 36 van 54

geeft aan dat er een tolkentelefoon is voor huisartsenzorg waar eventueel nog een gat zou liggen op dit onderwerp is niet geheel duidelijk op dit moment. Bij het daklozen spreekuur zit de tolk standaard aan tafel. 5

Mevrouw Beekmans (BIJ1) vraagt of de gemeente kan inspringen wanneer er gaten mochten ontstaan. Wethouder Eerenberg wil dit debat pas voeren als die gaten gevonden zijn.

10

Tweede termijn De heer Maas (Volt) heeft nog gekeken naar de one health notitie en die maakt geen verschil in de leefomgeving en bestaanszekerheid speelt daar helemaal geen rol in waarmee zijn opmerking blijft staan. Zij gaan kijken of hier verder nog iets op ontwikkeld wordt.

15

De voorzitter vraagt de commissie naar de moties en hij krijgt daarbij reactie van CDA, D66, VVD, Volt, GroenLinks en PvdD, hiermee concludeert hij dat het een B punt wordt. Mevrouw De Vries (PvdD) verduidelijkt dat zij met een aantal motie komen.

20

De heer Stellinga (CDA) stelt voor vijfenveertig minuten. De voorzitter concludeert dat er een meerderheid is om het voor een half uur op de agenda te zetten.

25

De voorzitter schorst de vergadering voor een paar minuten.

30

Toezegging Wethouder Eerenberg komt in het derde kwartaal 2024 met een brief met daarin een tabel over alle zaken vanuit de nota dia al worden aangepakt op het gebied van gezondheidszorg, waar dit betrekking op heeft en wat de gevolgen voor de gezondheidzorg zijn.

9. Raadsvoorstel Uitgangspuntennotitie Beleidsnota (deel)Omgevingsvisie Lage Weide 35

40

45

50

55

De voorzitter heropent de vergadering en stelt voor te starten met dit agenda punt en om tot 17.15 uur door te gaan omdat dit in de andere commissie ook wordt gedaan. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) geeft aan echt om 17.00 uur weg te moeten. Wanneer zij voor die tijd de inbreng kan doen is het prima. Mevrouw De Vries (PvdD) geeft aan ook om 17.00 uur weg te moeten en wil ook graag voor die tijd haar inbreng gedaan hebben. De voorzitter geeft aan dat in de Ruimtelijke Strategie Utrecht 2040 (RSU 2040) hoofdlijnen richtinggevende keuzes gemaakt voor de toekomst voor Lage Weide. Het college gaat een beleidsnota opstellen waarin alle economische en ruimtelijke ambities voor Lage Weide in samenhang beschouwd worden. Het college vraagt de raad nu de uitgangspuntennotitie voor deze beleidsnota vast te stellen en daarbij het college de opdracht te geven specifiek op drie uitgangspunten in te gaan. Mededelingen De wethouder heeft geen mededelingen. Mededelingen De commissieleden hebben geen mededelingen. Pagina 37 van 54

5

10

Eerste termijn Mevrouw De Vries (PvdD) vindt de verdere verdichting van Lage Weide onwenselijk. Dit gaat ten koste van plekken met groen en van de werkomstandigheden van mensen die werken in dit gebied. Lage Weide is het grootse gebied met hitte stress. De uitgangspuntennotitie laat ook zien dat er nog onbenutte ruimte is en vandaar uit snapt mevrouw De Vries niet dat er niet gekozen wordt voor meer groen maar voor verdichting. Het kleine stukje groen dat op afstand ligt moet dit dan goed maken en dat vindt de PvdD geen goede afweging. De verdichting gaat ook zorgen voor meer mensen, meer goederen en meer verkeer en daar heeft de PvdD vraagtekens bij. De ondernemersvereniging Lage Weide heeft in 2022 in een visie aangegeven dat het terrein van een grijsgebied om wilde zetten in een groen en klimaat bestendig gebied. De heer Stellinga (CDA) merkt op dat er toch niet mis is met meer fietsverkeer.

15

Mevrouw De Vries (PvdD) is het daarmee eens. De Demka-brug heeft een fiets oversteek die onveilig is en dat is prima dat die wordt aangepakt. De PvdD heeft wel haar twijfels of er meer bruggen bij moeten komen, wanneer er meer bedrijven komen gaat dat ook meer mensen aantrekken.

20

De heer Stellinga (CDA) vraagt of de PvdD er nog steeds tegen is ook als het om enkel fietsbewegingen gaat.

30

Mevrouw De Vries (PvdD) vindt fietsen super goed en is blij wanneer mensen op de fiets naar hun werk gaan maar zij weet niet of meer bruggen daarvoor aanleggen ook een goed idee is. Mevrouw De Vries vraagt of de wethouder kan verklaren waarom er meer vergrijsd wordt terwijl de ondernemersvereniging de wens heeft uitgesproken meer te willen vergroenen. Aan de wethouder wordt ook een toezegging gevraagd om actief groen te plaatsen en om zo de hitte stress tegen te gaan. En of de wethouder bereid is geld te reserveren om al deze ecologische routes in Lage Weide aan te leggen, behouden en te verbeteren. De PvdD vraagt zich af waarom er niet op de plannen voor de windmolens wordt gewacht en dat er daarna naar plannen voor verdichting wordt gekeken.

35

Mevrouw Fattal (GroenLinks) is erg tevreden met deze uitganspunten voor de beleidsnota. GroenLinks wil de steun uitspreken voor uitgangspunten voor circulariteit en het opwekken van duurzame energie. GroenLinks vindt het ook fijn voor ondernemers zodat zij weten waar zij aan toe zijn en daar hoort wat GroenLinks betreft ook bij dat er afscheid genomen wordt van ondernemingen die niet meer in dat profiel passen.

25

40

45

Mevrouw Stylianou (D66) deelt de mening dat circulariteit belangrijk is op Lage Weide. GroenLinks wordt gevraagd hoe zij aankijken tegen het niet opheffen van de milieucategorieën maar deze zelfs uit te breiden ten behoeve van circulaire economie. Mevrouw Fattal (GroenLinks) geeft aan daartoe wel bereid te zijn maar vindt het een rare vraag aangezien er niets concreets op tafel ligt. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt of GroenLinks Lage Weide waardeert en de arbeidsplaatsen die het oplevert. Mevrouw Fattal (GroenLinks) bevestigt dit.

50

Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt waarom er dan afscheid genomen moet worden van een aantal bedrijven aangezien dat geen waardering uitstraalt.

55

Mevrouw Fattal (GroenLinks) vindt het een terecht punt. Daarbij geeft zij aan dat het kiezen voor een profiel ook betekend dat je daar uiteindelijk naar toe gaat begeven. GroenLinks is blij dat er gekozen is voor het klimaat en voor vergroening en als dat inhoudt dat er op termijn bedrijven weg moeten dan tekenen zij daarvoor. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) is het eens met het toevoegen op basis van het verkozen profiel maar het doet niets voor de waardering voor de bedrijven die er al zitten om te zeggen dat deze op termijn weg moeten. Pagina 38 van 54

5

10

Mevrouw Fattal (GroenLinks) benadrukt dat het ook gaat om verwachtingsmanagement. GroenLinks wil eerlijk zijn richting de ondernemers wat deze uitgangspunten voor hen betekenen. GroenLinks gaat staan voor dit klimaatbeleid. Uit de RIB kwamen terecht de zorgen naar boven over de netcongestie en die zorgen deelt GroenLinks. Mevrouw Fattal vraagt de wethouder hoe groot het probleem nu is en hoe dit wordt opgelost. GroenLinks ziet ook dat de opwek en afname direct met elkaar gekoppeld worden wat al het een en ander oplost. Mevrouw Fattal wil graag een uitleg daarop en hoe windenergie daarin meespeelt. Het laatste punt is de vraag hoe de motorcross daar past binnen de uitgangspunten en of deze daar weg kan. Dit is kostbare ruimte die ingenomen wordt door een activiteit die daar niet past. Mevrouw De Vries (PvdD) sluit zich aan bij de vraag over de motorcross.

15

20

25

30

35

Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt dat de waardering voor Lage Weide vaker uitgesproken mag worden met 19.000 arbeidsplaatsen en een betrokken ondernemersvereniging vindt de VVD dit heel erg mooi. De VVD is blij dat er een overkoepelende visie komt die duidelijkheid biedt. Op dit moment is er een bouwstop op Lage Weide omdat er geen extra verkeersbewegingen mogen plaatsvinden. Echter zijn er ook grote problemen op het gebied van mobiliteit. De ambitie om te verdichten hangt af van de efficiëntie waarmee de mobiliteitsproblemen worden opgelost. Er zijn maar liefst zeventien punten om Lage Weide te verbeteren heeft de VVD gehoord en het college gooit er nog een paar flinke ambities bovenop. Al jaren gebeurt en niets op Lage Weide en nu ineens deze ambities. Het strookt ook niet met wat er in de RSU staat en het land raar in Leidsche Rijn. Hierop wil mevrouw Al-Saqaff een reactie van de wethouder. De problemen zijn al lang bekend en wat de VVD betreft wordt er eerst gekeken naar de Demka-brug omdat daar al scenario’s voor zijn gemaakt. De heer Talhaoui (PvdA) hoort de VVD zeggen dat er een mobiliteitsprobleem is maar dat zij het ook niet eens zijn met de oplossing die er aangedragen worden zoals de extra bruggen. Hij vraagt of de VVD hierop kan reageren. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) wil dat er nu ook echt eens iets gedaan worden en nu zijn het weer plannen.

De heer Talhaoui (PvdA) vraagt welke knelpunten er als eerste opgelost moeten worden voor de VVD. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) geeft aan dat zij als eerste met de Demka-brug zouden willen beginnen. De VVD zou daar wel een fietsbrug naast willen plaatsen.

40

45

50

55

De heer Talhaoui (PvdA) vraagt of het klopt dat de VVD steunt dat de Demka-brug ook wordt aangepakt. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) is het met een groot deel van de plannen eens. Ze wil wel aangegeven even te kijken naar de genoemde bruggen hoe deze landen in Leidsche Rijn omdat de aansluiting apart is. En dat het klopt met de RSU want die hoort leidend te zijn. De leegstand is laag en dat betekend dat het grootste deel is uitgegeven. Door de hoge huurprijzen wordt het MKB verdrongen en komen ze niet in aanmerking voor een plek op Lage Weide. De verdichting zou hier een oplossing bieden maar dat kan niet vanwege de mobiliteitsproblemen. De VVD is blij met de hoge inzet op circulariteit maar de wethouder wordt wel gevraagd hoe zich dat verhoudt tot Strijkviertel. Wat de VVD betreft is dit geen zoekgebied voor windmolens maar willen zij wel kijken naar zonnepanelen op daken. Het vierde kwadrant herontwikkeling is goed wat de VVD betreft maar het moet een bedrijventerrein blijven zo staat het ook in de RSU. De VVD ziet liever kantoren op Leidsche Rijn Noord en de Wetering Zuid. Het zou volgens de VVD ook helpen wanneer het station beter bereikbaar werd, door middel van een tunnel is dit waarschijnlijk snel op te lossen.

De voorzitter inventariseert of er behoefte is om nu toch door te gaan tot 17.15 uur aangezien zij te horen hebben gekregen dat het vragenuur toch om 17.00 uur gaat beginnen.

Pagina 39 van 54

5

Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt het belangrijk om maximaal gebruik te maken van de milieu categorieën. De VVD wil geen afscheid nemen van bedrijven in een lage categorie maar juist kijken naar verschuiven zodat er maximaal gebruik gemaakt wordt van de categorieën. De punten die de VVD naar voren brengt zijn juist zo belangrijk omdat zij Lage Weide zo waarderen. De heer Talhaoui (PvdA) begrijpt niet waarom de lage milieu categorieën moeten verschuiven en hij vraagt waarnaartoe die moeten verschuiven.

10

Mevrouw Al-Saqaff (VVD) heeft zich niet goed uitgedrukt. Zij bedoelt dat er optimaal gebruik gemaakt moet worden van de gebieden in het kader van milieu.

15

De heer Stellinga (CDA) sluit zich aan bij de waardering van de VVD voor het bedrijventerrein. Het CDA is ook blij dat er strategisch wordt nagedacht over de toekomst van het terrein. Met betrekking tot uitgangspunt 2 gaf het parkmanagement aan dat men bedrijvigheid wil met toegevoegde maatschappelijke waarde en dat de markt de invulling mag dicteren. Volgens de heer Stellinga is dit in tegenstelling met elkaar en hij vraagt de wethouder hoe zij denkt daarop te gaan sturen. Over de coffeeshop staat in de visie iets te lezen over hoe er in de toekomst omgegaan moet worden met dit soort wezensvreemde initiatieven.

20

De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vraagt hoe de CDA de coffeeshop wel plek zou willen geven, op wat voor manier.

25

De heer Stellinga (CDA) wil niet ingaan op het coffeeshopbeleid maar hij heeft de wethouder gevraagd of er bewust niet op ingegaan wordt. Voor het CDA is Lage Weide ook een goede locatie voor wind op land. De heer Stellinga vraagt het betekent dat er in de beleidsnota al een keuze gemaakt wordt om dit al dan niet te doen of dat het nog in het midden blijft.

30

35

40

45

50

55

60

Mevrouw Stylianou (D66) sluit zich aan bij de mooie woorden over Lage Weide. Tijdens de RIB werd duidelijk dat de potentie om over water en spoor te transporteren niet benut wordt. Mevrouw Stylianou vraagt wat de wethouder daarvoor nodig heeft. Zij vraagt ook wat er zou gebeuren als de bouwstop wordt opgeheven en wat de consequenties dan zijn. De wethouder wordt gevraagd of er voldoende instrumenten zijn om scheefwerken te voorkomen of dat dit nog terugkomt in de beleidsnota. Er is een voorbeeld van een bedrijf dat wilde stapelen maar tegen de gemeentelijke regels aanliep wat wel zonde is. De milieueisen wil D66 niet terugschroeven en daarvoor is de uitgangspuntennotitie voldoende. Mevrouw Stylianou vraagt of de problematiek van netcongestie verder uitgewerkt wordt omdat zij signalen heeft ontvangen dat de elektrisch bussen nu met aggregaten worden opgeladen. En of het mogelijk is om toekomstige bedrijven te verplichten hun daken vol te leggen met zonnepanelen. D66 schrok van het feit dat de provincie de omgevingsverordening heeft aangepast zodat er geen oneigenlijk gebruik zou plaatsvinden. Zij wil van de wethouder weten wat het betekent voor de sportclubs die op een bedrijventerrein liggen en is of de afdeling sport er ook bij betrokken is. De heer Van der Graaf (ChristenUnie) vindt Lage Weide ook een belangrijke plek voor Utrecht. Het is goed dat er een visie ligt.

Voor ChristenUnie is de bouwstop ook opvallend en dat daarbij de congestie de storende factor is. De heer Van der Graaf wil weten hoe dit precies zit en hoe groot het probeer is. Het schrijven van dit plan brengt aardig wat kosten met zich mee. ChristenUnie wil weten of er gekeken is of het ook voor minder kon en wat daarmee is gedaan. De ChristenUnie wil ook gewoon graag aan de slag en maakt liever daar middelen voor vrij. Hierop wil hij graag een reactie van de wethouder. Wat betreft de planning verbaast het de ChristenUnie dat de fase 0 en 1 er eigenlijk al hadden moeten zijn. Bij participatie is gekozen om de partners enkel te raadplegen in plaats van het in co-creatie te doen. De ondernemersvereniging is erg actief en bij uitstek geschikt om in co-creatie mee samen te werken. Lage Weide wordt ook via water en spoor ontbonden maar daar ziet de ChristenUnie geen connectie met de binnenstad. Hier zou Lage Weide als overslag voor de bevoorrading van de binnenstad kunnen dienen. De bereikbaarheid op de fiets is ook niet optimaal. Het is voor de ChristenUnie belangrijk dat de afrit naar Lage Weide in Leidsche Rijn er blijft en dit is ook door de fietsersbond aangegeven. De ChristenUnie vraagt zich af of een tijdelijke veer een optie is als alternatief. De vraag aan de wethouder is of dit is onderzocht en of het anders een optie is dit daar verder in mee te nemen.

Door de fietsersbond zijn een aantal kleine maatregelen voorgesteld en de wethouder wordt gevraag of zij bereid is deze te nemen en te financieren uit het ondernemersfonds. En of zij bereidt is om terug te komen Pagina 40 van 54

5

op de haalbaarheid van deze zeven voorstellen. De kringloopwinkels zijn voor de ChristenUnie een cruciaal onderdeel op het gebied voor circulair verwerken van spullen maar zij worden niet genoemd in de visie. De ChristenUnie vraagt een toezegging van de wethouder deze mee te nemen. De voorzitter schorst de vergadering voor het avondreces.

Lijst van toezeggingen 10

15

20

Wethouder Eerenberg • komt ten aanzien van agendapunt 7 in het derde kwartaal van 2024 met het eerst UOAjaarplan. • komt ten aanzien van agendapunt 7 uiterlijk in het vierde kwartaal 2025 met de wijkscans waarin zoveel mogelijk data in gebruikt is. • komt op 3 mei met een contourenbrief over de onderwijshuisvesting. • komt in het tweede kwartaal met de uitslag van het onderzoek van Utrecht natuurlijk over de groene schoolpleinen. • komt naar aanleiding van agendapunt 8 in het derde kwartaal 2024 met een brief met daarin een tabel over alle zaken vanuit de nota dia al worden aangepakt op het gebied van gezondheidszorg, waar dit betrekking op heeft en wat de gevolgen voor de gezondheidzorg zijn.

Pagina 41 van 54

5

10

Verslag openbare avondvergadering commissie Volksgezondheid, Onderwijs, Werk en Economie Datum Locatie Verslag door

donderdag 11 april 2024 Stadhuisbrug 1, Utrecht Robert Vernooy (Notuleerservice Nederland)

Aanwezigen 15

20

De voorzitter, dhr. D. Bosch, de wethouder, mw. S. Schilderman, de commissiegriffier, mw. W. Kok, mw. N. Stylianou (D66), dhr. M. Talhaoui (PvdA), mw. M. Al-Saqaff (VVD), mw. M. Kleinrensink (GroenLinks), dhr. H. Stellinga (CDA), dhr. R. Van der Graaf (ChristenUnie), mw. E. Kolenbrander (Student & Starter), dhr. J. Otto (EenUtrecht), mw. L. Bode (Volt)

Verslag openbare vergadering commissie Volksgezondheid, Onderwijs, Werk en Economie Aanwezigen .....................................................................................................................................42

25

1. Opening .......................................................................................................................................42 2. Vervolg agendapunt 9 (Uitgangspunten Beleidsnota Omgevingsvisie Lage Weide) ..................43 Vervolg agendapunt 9, tweede termijn ............................................................................................45 3. Debat agendapunt 10 (Beleidsnota werk en re-integratie en re-integratieverordening) .............46 Vervolg agendapunt 10, tweede termijn ..........................................................................................53

30

1. Opening 35

De voorzitter opent het avonddeel van de vergadering om 20.00 uur en heet iedereen welkom. Pagina 42 van 54

2. Vervolg agendapunt 9 (Uitgangspunten Beleidsnota Omgevingsvisie Lage Weide) 5

10

15

De voorzitter geeft het woord aan de fractie van de PvdA. Dhr. Talhaoui (PvdA) zegt dat Lage Weide een belangrijk bedrijventerrein is dat voor de nodige werkgelegenheid zorgt, met name voor MBO-banen. Hij vindt het opmerkelijk dat de ambities en doelen voor Lage Weide niet eerder zo zijn beschreven. De PvdA kijkt uit naar de verbeterde ontsluiting van het bedrijventerrein. Wat de fractie in deze nota mist, is de kansen op samenwerking tussen bedrijven en het MBO-onderwijs. In de nota is nog heel weinig aandacht voor de inzet van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en het creëren van extra stageplaatsen en leerwerkbanen. Graag een reactie hierop van de wethouder. Uit een haalbaarheidsonderzoek voor een MBO-campus uit 2019 bleek dat er veel kansen liggen door het opstarten van gezamenlijke projecten van scholen en bedrijven en het stimuleren van het aanbod op levenslang ontwikkelen en arbeidsmobiliteit. In deze beleidsnota mist de PvdA de visie op juist deze thema’s. Ook op dit gebied is het van groot belang dat onderwijs en het bedrijfsleven samenwerken. Hierop graag een reactie van de wethouder.

20

Dhr. Van der Graaf (CU) vraagt of het logisch is om in deze nota over Lage Weide specifiek iets te zeggen over het onderwijs.

25

Dhr. Talhaoui (PvdA) vindt dit wel belangrijk, gezien het grote belang van MBO-banen op Lage Weide. Hij vervolgt zijn bijdrage met de vraag of de wethouder die aansluiting tussen onderwijs en bedrijven kan uitwerken en in deze beleidsnota kan opnemen. Zo niet, dan komt de PvdA wellicht met een motie dienaangaande. Lage Weide is een zoeklocatie voor wind en geothermie, maar wat zijn de consequenties als dat doorgaat, bijvoorbeeld met betrekking tot de fysieke ruimte? Ook een circulaire economie vraagt vaak veel fysieke ruimte. Dit staat haaks op de verdichtingswens van het college. Hoe gaat de wethouder hiermee om?

30

De voorzitter geeft het woord aan EenUtrecht.

35

Dhr. Otto (EenUtrecht) merkt op dat het ontsluiten van Lage Weide alleen maar toe te juichen is. Hoe groen zijn de plannen wat dat betreft? En is er nog ruimte om het gebied groener te maken? EenUtrecht is een groot voorstander van windmolens, maar niet als dat gevaren oplevert voor de gezondheid van mens en dier. De fractie vraagt ook of er nog inspraakmogelijkheden zijn voor de bewonersgroepen die nu worden geraadpleegd. De voorzitter geeft het woord aan de wethouder.

40

45

50

55

Wethouder Schilderman zegt naar aanleiding van de beleidsnota dat de uitwerking bij dit soort plannen doorgaans later gaat plaatsvinden. Anders dan de PvdD vindt het college verdichting bij Lage Weide juist wel wenselijk. Het gaat daarbij meer om stapeling op de kavels dan om verdichting van de open ruimte. Het college ziet hier juist kansen voor verdere vergroening en vindt het ook verstandig om meer fiets- en voetgangersverbindingen toe te voegen. Het aantal (deel)fietsen neemt wel toe. De wethouder zegt toe dat zij ecologische routes zoals voorgesteld door de PvdD in de visie zal opnemen, maar kan niet vooruitlopen op het aanleggen daarvan. De keuze voor windturbines wordt in een ander traject gemaakt, namelijk in de beleidsnota voor het opwekken van schone energie in Utrecht. Daarin zit ook een procesvoorstel om tot een integrale ruimtelijke afweging te komen. Wat betreft de vraag van GroenLinks over de netcongestie zegt de wethouder dat dit bij Lage Weide een belangrijke vraag is, waarvoor oplossingen worden gezocht, onder andere in de vorm van een nieuw verdeelstation van Tennet. Volgens de wethouder past de motorcross niet in de toekomstvisie voor Lage Weide, maar verplaatsing binnen de regio geldt niet als kansrijk. Op de vraag van de VVD naar de bouwstop op Lage Weide antwoordt de wethouder dat de bouw niet helemaal gestopt wordt.

Op last van de rechter mag er niet gegroeid worden, maar voor bedrijven is binnen het huidige bestemmingsplan nog wel ruimte tot tien procent uitbreiding. Een andere vraag is hoe je ervoor kunt zorgen dat je niet op het drukste moment van de dag autobewegingen toevoegt. Volgens de wethouder is het belangrijk om met bruggen de verbindingen te verbeteren. Op de vraag hoe de circulaire economie op Lage Weide zich tot Pagina 43 van 54

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

Strijkviertel verhoudt antwoordt zij dat beide gebieden hierop gericht zijn, maar bij Lage Weide gaat het meer om circulaire industriële activiteiten, waarvoor Strijkviertel zich minder goed leent omdat het dichter bij de woonwijk ligt. Er wordt een indeling gemaakt op basis van de verschillende milieucategorieën, met deelgebieden die een verschillende functie hebben. Daarbij zal het centrum van Leidsche Rijn goed bereikbaar blijven. In de beleidsnota Werklocaties worden de randvoorwaarden voor de schuifruimte voor bedrijven uitgewerkt. Daarbij gaat het onder andere om het toevoegen van bedrijventerreinen in de regio. Op de vraag van het CDA hoe het college ervoor gaat zorgen dat er op uitgangspunt 2 gestuurd gaat worden antwoordt de wethouder dat het college eerst de economische profielen gaat bepalen, om dat in participatie vorm te geven en te zoeken naar een bijpassend instrumentarium. Met betrekking tot de coffeeshops zegt de wethouder dat dat er in Utrecht maximaal 17 mogen zijn, waarvan minstens twee op bedrijventerreinen. Dhr. Stellinga (CDA) vraagt naar aanleiding van de verregaande ruimtelijke consequenties van windturbines of de beleidsnota dan niet iets van haar waarde verliest. Wethouder Schilderman denkt dat dit sterk afhankelijk is van de precieze locatie van de windmolens. Ook moet nog nader onderzocht worden hoe wind mixt met werken.

De hindercirkels zijn anders dan bij de combinatie wind en wonen. Dhr. Stellinga (CDA) vraagt of daaraan in de beleidsnota dan niet meer aandacht besteed zou moeten worden. Wethouder Schilderman merkt op dat dit nog slechts een uitgangspuntennotitie is en denkt dat hiervoor in de volgende versie meer aandacht zal zijn. Zij vervolgt haar beantwoording. Goederenvervoer over het spoor gaat op dit moment moeizaam. Er wordt gekeken naar de mogelijkheden voor vervoer over water. Op de vraag van D66 hoe scheefwerken kan worden tegengegaan antwoordt de wethouder dat hiervoor in de provinciale verordening een aantal maatregelen staat omschreven. Dit kan terugkomen in de beleidsnota, zou ook maatwerk per casus kunnen zijn. D66 vroeg ook naar sportclubs op bedrijventerreinen en de rol van de omgevingsverordening van de provincie daarin. Dit wordt meegenomen in het traject van de beleidsnota Werklocaties. Wat betreft de kosten voor de omgevingsvisie zegt de wethouder dat deze iets goedkoper is dan andere en dat het college probeert om dit zo efficiënt mogelijk te doen. De wethouder antwoordt ontkennend op de vraag van de CU of de gemeente door de planning is ingehaald.

Op de vraag van de CU of de gemeente meer kan doen op het gebied van participatie antwoordt de wethouder dat er gekeken zal worden of er advies gevraagd kan worden aan de door de CU genoemde partijen, maar diepgaande participatie kost wel meer middelen. Het gaat op Lage Weide ook om honderden actieve partijen. Dhr. Van der Graaf (CU) vraagt of het geld vooral in de participatie gaat zitten en of er ook advies gevraagd gaat worden aan de Fietsersbond Solgu en de milieugroep Zuilen. Kan de wethouder dat toezeggen? Wethouder Schilderman zegt dat er nog allerlei andere kosten zijn, maar dat het college deze omgevingsvisie een stuk lichter heeft ingestoken dan andere trajecten op dit gebied. Het tweede kan zij toezeggen. Zij vervolgt haar beantwoording met de vraag van de CU of er meer gedaan zou kunnen worden met een overslagstation voor water. Het college wil de potentie vergroten met een bouwhub, een gemeentelijke laad- en losplek op het gemeentelijke grondstoffendepot. De afrit bij de geplande locatie van Bellevue blijft behouden. Wat betreft de vraag naar tijdelijke veerverbindingen in plaats van dure bruggen zegt dat Rijkswaterstaat daar een tegenstander van is omdat het Amsterdam-Rijnkanaal een drukke vaarroute is. De exploitatie van een veerdienst is ook erg kostbaar.

55

Dhr. Van der Graaf (CU) zegt dat het bij de veerverbindingen niet alleen gaat om mobiliteit maar ook om de verbinding van Lage Weide met de stad.

60

Wethouder Schilderman kan zich dit wel voorstellen maar zegt dat dit moeilijk is als Rijkswaterstaat dit niet wil. Zij vervolgt haar beantwoording. Er wordt ook gestudeerd op doorfietsroutes op Lage Weide. Het college zal de suggesties van de Fietsersbond meenemen. De wethouder zegt dat kringloopwinkels op Lage Weide niet zijn toegestaan omdat je in zo’n Pagina 44 van 54

5

gebied geen detailhandel wilt hebben. Grote goederen en opslag zou daar juist wel weer goed passen. De PvdA vroeg naar samenwerking tussen bedrijven en het MBO. De industrievereniging is daar enthousiast over en wil inzetten op broedplaatsen van bedrijven die hetzelfde soort werknemers zoeken. Die samenwerking zou het college willen versterken. Bedrijven vinden de aansluiting met het onderwijs ook van groot belang. Het college gaat kijken wat ervoor nodig is om daaraan bij te dragen. Veel werknemers vinden het terrein onprettig. Daarom zoeken ondernemers naar manieren om het gebied op te knappen.

10

Dhr. Talhaoui (PvdA) zegt dat de vraag van de PvdA eigenlijk ging over wat de fractie mist in de beleidsnota en niet over wat de ondernemingsvereniging wil. In de nota ontbreekt het MBOonderwijs volledig.

15

Wethouder Schilderman zegt dat dit in de volgende stap verder uitgewerkt gaat worden en vervolgt haar beantwoording. Volgens haar hoeft een circulaire economie niet haaks op de verdichtingswens te staan, al kan dat er in verschillende deelgebieden van Lage Weide wel anders uit gaan zien. Soms kan de extensieve activiteit van circulaire economie ook gepaard gaan met een verdichting van arbeidsplaatsen.

20

Dhr. Talhaoui (PvdA) merkt op dat de aansluiting tussen de bedrijven en het MBO-onderwijs in de nota niet als een uitgangspunt wordt gezien, terwijl dit volgens hem een basispunt zou moeten zijn.

25

30

35

40

Wethouder Schilderman zegt dat het college het MBO-onderwijs juist ziet als een cruciale factor voor mensen die op Lage Weide werken. Dhr. Talhaoui (PvdA) zegt dat het daarbij onder andere om de fysieke ruimte gaat. MBOstudenten vinden Lage Weide een onprettig, moeilijk bereikbaar terrein. Hoe kan het vergemakkelijkt worden om daar te gaan werken of stage te lopen? Wethouder Schilderman zegt dat zij net heeft aangegeven dat het vergroenen van het gebied daarbij zou kunnen helpen. Dhr. Talhaoui (PvdA) vraagt hoe het zit met de MBO-campus op Lage Weide, die als het ware een fysieke link met de locatie zou kunnen zijn. Wethouder Schilderman zegt dat daarvoor op dit moment nog geen specifieke locatie is. Zij vervolgt haar beantwoording met de vraag van EenUtrecht of de ontsluiting van het gebied op een slimmere, groenere manier kan. Daar is het college het helemaal mee eens. De hoofdgroenstructuur op Lage Weide moet verbeterd worden. Verder komt er een inspraakperiode voor de bewoners. De voorzitter vraagt of er nog gemiste vragen zijn.

45

Mw. Stylianou (D66) vraagt naar het verplichten van zonnepanelen op de daken van toekomstige bedrijven, zodat de energie teruggevoerd kan worden naar het net. Wethouder Schilderman zou deze vraag graag in de tweede termijn willen meenemen.

50

55

Vervolg agendapunt 9, tweede termijn De voorzitter geeft het woord aan de VVD. Mw. Al-Saqaff (VVD) gaat misschien een motie indienen, maar moet even terugkijken wat het antwoord op de vraag van de fractie was. De voorzitter geeft het woord aan EenUtrecht. Dhr. Otto (EenUtrecht) vraagt of het mogelijk is om toch nog te kijken of het gebied in bredere zin groener gemaakt kan worden. Is daar nog ruimte voor? Pagina 45 van 54

De voorzitter geeft het woord aan de CU. 5

Dhr. Van der Graaf (CU) vraagt of als er deelfietsen betaald worden met geld van de provincie dat niet ook bij veerponten zou kunnen. De voorzitter geeft het woord aan de PvdA.

10

Dhr. Talhaoui (PvdA) mist in de beantwoording van zijn vraag naar het MBO-onderwijs voor Lage Weide echt een basis is. Daar gaat zijn fractie een motie over indienen. Na een korte schorsing geeft de voorzitter het woord weer aan de wethouder.

15

20

25

Wethouder Schilderman zegt naar aanleiding van de vraag van D66 dat het college bij het indienen van een omgevingsvergunning altijd in gesprek gaat over verduurzaming, maar dat het haar goed lijkt om het installeren van zonnepanelen los te bespreken. Zij zegt dat er in de planning zeker nog een kans is om meer te vergroenen. De wethouder herhaalt dat veerponten sowieso niet mogelijk zijn omdat Rijkswaterstaat dat niet wil. De provincie wil zich wel inzetten voor de bereikbaarheid. Volgens de voorzitter zijn er geen formele toezeggingen maar zijn er wel drie moties aangekondigd. Waarover gaan die? Dhr. Van der Graaf (CU) gaat kijken of zijn fractie iets kan doen met de bereikbaarheid. Mw. Al-Saqaff (VVD) zegt dat haar fractie nog terug gaat komen op het punt van de mobiliteit. Dhr. Talhaoui (PvdA) wil meer aandacht voor MBO-onderwijs op Lage Weide.

30

De voorzitter stelt voor om voor die drie moties een kwartier uit te trekken.

3. Debat agendapunt 10 (Beleidsnota werk en re-integratie en re-integratieverordening) 35

40

45

50

Aanwezigen

De voorzitter, dhr. D. Bosch, de wethouder, mw. L. Voortman, de commissiegriffier, mw. W. Kok, mw. V. Dada-Anthonij (D66), mw. I. Raaijmakers(PvdA), mw. M. Al-Saqaff (VVD), mw. M. Kleinrensink (GroenLinks), mw. G. Barelds (CDA), dhr. R. Van der Graaf (ChristenUnie), mw. N. Van Tuijl (Student & Starter), dhr. J. Otto (EenUtrecht), mw. B. Nederhand (Volt) De voorzitter heropent de vergadering om 20.53 voor agendapunt 10, een debat over de beleidsnota werk en re-integratie en re-integratieverordening. Hij geeft het woord aan de fractie van D66. Mw. Dada-Anthonij (D66) zegt dat inwoners van Utrecht op eigen kracht en met hulp waar nodig in het eigen bestaan moeten kunnen voorzien. Om dat te waarborgen heeft de fractie enkele vragen. Zij kan zich vinden in een groot deel van de gemaakte keuzes. In deze nota dreigen mensen die niet in het doelgroepenregister staan (dak- en thuislozen en mensen met een chronische ziekte of beperking) echter buiten de boot te vallen. Tijdens de RIB werd gesteld dat deze mensen mogelijk onvoldoende passende zorg en ondersteuning zouden krijgen om de weg naar werk te vinden. De WMO zou hier een rol in kunnen spelen.

Kan de wethouder aangeven hoe de gecombineerde ondersteuning tussen WMO en W&I vorm gaat krijgen? En kan zij toezeggen dat mensen die aangeven dat zij dit ook echt willen vanuit W&I extra ondersteuning krijgen? Als de klantreis goed gevolgd kan worden, zal het voor ambtenaren en partners Pagina 46 van 54

makkelijker zijn om de juiste aanpak vast te stellen. Is er zo’n klantvolgsysteem en zo niet, kan de wethouder dan toezeggen te onderzoeken hoe zo’n systeem ontwikkeld kan worden? 5

10

15

20

25

30

Mw. Raaijmakers (PvdA) vindt zo’n klantvolgsysteem een interessant maar misschien wel erg technisch idee. Zij mist hierin het menselijke contact. Mw. Dada-Anthonij (D66) antwoordt dat dat er zeker moet zijn. Als iemand een bepaalde voorgeschiedenis heeft, kunnen de betrokken ambtenaren dat teruglezen en hoeft zo iemand dat niet telkens opnieuw uit te leggen. Mw. Raaijmakers (PvdA) vraagt of het dan ook gaat om de juiste overdracht van de ene organisatie of afdeling naar de andere. Personen moeten de klant kunnen volgen en niet alleen het dossier. Mw. Dada-Anthonij (D66) denkt dat dit daar ook in past. Zij vervolgt haar bijdrage. Bij de door haar genoemde groep ligt niet de focus op het armoedebeleid. Daarom is het belangrijk om deze groep extra te monitoren, zodat er bijgestuurd kan worden als dat nodig is. Kan de wethouder toezeggen dat dit gaat gebeuren en dat de raad periodiek van de bevindingen op de hoogte zal worden gesteld? D66 prijst de keuze voor de inzet op strategische partners, publiek-private samenwerking en de maatschappelijke opgave. Dit betekent echter dat de gemeente andere werkgevers vaker nee moet verkopen. Kan de wetgever aangeven hoe dit zich verhoudt tot het ‘niet-uitsluitend’ zijn? Mw. Al-Saqaff (VVD) vraagt of D66 het wenselijk acht om ‘nee’ te verkopen. Mw.

Dada-Anthonij (D66) zegt dat het logisch is om voor bepaalde sectoren te kiezen maar wil geen kans onbenut laten om iemand te plaatsen. Zij vervolgt haar bijdrage met de kinderopvang voor alleenstaande ouders, die in de nota een risico wordt genoemd. Kan de wethouder aangeven of de desbetreffende gesprekken met werkgevers en kinderopvangorganisaties al begonnen zijn en aan welke maatregelen in dit kader wordt gedacht? De voorzitter geeft het woord aan GroenLinks.

35

40

45

50

55

60

Mw. Kleinrensink (GroenLinks) sluit zich aan bij D66. Ondanks de krapte op de arbeidsmarkt zijn er nog altijd mensen die niet aan de slag komen. Hun moet begeleiding en ondersteuning worden geboden. Daarbij moet worden gekeken naar de persoon en niet naar het systeem. Bij de focusdoelgroepen kwam de zorg naar boven dat er allerlei mensen zouden zijn die geen dienstverlening meer zouden krijgen, terwijl dit juist een verbreding en geen versmalling zou moeten zijn. Kan de wethouder dit toelichten? GroenLinks kan zich vinden in het idee van vier focusdoelgroepen maar is nog niet overtuigd van de precieze invulling. Huishoudens met kinderen hebben kinderopvang nodig en dit is heel ingewikkeld vanwege de lange wachtlijsten. Hoe haalbaar is het om daarop in te zetten? Volgens de nota komen ook mensen met een structurele arbeidsbeperking in aanmerking voor werkdienstverlening. Kan de wethouder dit bevestigen? En wat als iemand niet in een van de genoemde doelgroepen valt? In de RIB kwam duidelijk naar voren dat de persoonlijke motivatie de belangrijkste voorspellende factor is of iemand aan het werk gaat. Juist dan wil je als overheid geen nee verkopen als iemand daarbij wel hulp en ondersteuning nodig heeft. GroenLinks denkt hierbij aan de groep mensen met een psychiatrische achtergrond alsook dak- en thuislozen.

Omdat zulke mensen minder zorg nodig hebben als ze werk hebben, sluiten WMO en W&I mooi op elkaar aan. De fractie vraagt de wethouder hoe de gemeente deze groep kan blijven helpen. Een andere vraag is hoe de effectiviteit wordt gemonitord. Hoe en wanneer wordt dat geëvalueerd? In de nota wordt gesproken over een aantal werkgevers. Wat dat betreft is de tekst soms wat dubbelzinnig. Soms staat er dat er nee verkocht moet worden en soms dat het niet-uitsluitend is. Volgens GroenLinks moet er vooral ingezet worden op werkgevers die veel willen doen om mensen aan het werk te helpen. Ook hier geldt dat de intrinsieke motivatie een belangrijke voorspeller is voor succes. De fractie is heel blij dat er op inkomenszekerheid wordt ingezet. Met een participatiewet die uitgaat van vertrouwen zou hier het meest te behalen zijn. De voorzitter geeft het woord aan de VVD. Pagina 47 van 54

5

10

15

20

25

30

35

40

45

Mw. Al-Saqaff (VVD) zegt dat de VVD blij is dat het over de begeleiding naar werk gaat. De fractie is het echter niet helemaal eens met de gekozen doelgroep. Zij zou liever kiezen voor mensen met multiproblematiek die langdurig in de bijstand zitten. De VVD vindt het vervelend dat de groep 55-plussers niet voor het Plustraject in aanmerking komt. Er moet bij deze aanpak wel zicht op werk zijn. Los van de doelgroep moet ook de kinderopvang verbeterd worden. De fractie wil bij alle groepen integratieverplichtingen. Als werkzoekenden niet willen meewerken nadat zij gewaarschuwd zijn, moeten zij gekort worden op hun uitkering. Mw. Kleinrensink (GroenLinks) merkt op dat in deze visie vertrouwen centraal staat en dat er niet wordt uitgegaan van de veronderstelling dat mensen niet willen. De vraag is daarom hoe zij ondersteund kunnen worden. Mw. Al-Saqaff (VVD) vindt het zonde van het schaarse gemeenschapsgeld als dat wordt ingezet voor mensen die niet willen. Mw. Kleinrensink (GroenLinks) vindt ondersteuning een hogere prioriteit dan sancties. Mw. Al-Saqaff (VVD) herhaalt dat de VVD het zonde vindt van gemeenschapsgeld. Ook bij een uitkering moet er iets tegenover staan. Je moet wel je best doen om werk te vinden. Mw. Kleinrensink (GroenLinks) zegt dat zij de eerste persoon nog moet tegenkomen die niet wil. Mw.

Al-Saqaff (VVD) zegt dat er wel degelijk mensen zijn die niet meewerken en noemt het een roze bril als dat niet wordt erkend. Zij vervolgt haar bijdrage. Net als GroenLinks en D66 wil de VVD niet dat er nee wordt gezegd tegen bereidwillige werkgevers. Tenslotte is de fractie een voorstander van nazorg om de armoedeval tegen te gaan. Mevrouw Al-Saqaff vindt de verordening moeilijk te volgen en vraagt om een reactie van de wethouder. De voorzitter geeft het woord aan de fractie van EenUtrecht. Dhr. Otto (EenUtrecht) zegt dat de nota naast kansen ook zorgen oproept. Zijn fractie heeft een aantal vragen. Wat betekent minder intensief begeleiden van alleenstaande 55-plussers zonder kinderen en dak- en thuislozen concreet? Verdwijnt er dan bestaande hulp en dienstverlening? Ziet de gemeente een verschil tussen maatschappelijk fit worden met de bedoeling werk te vinden en maatschappelijk meedoen met behoud van uitkering zonder uitzicht op betaald werk? Welke dienstverlening is er voor mensen voor wie betaald werk geen optie (meer) is? In de nota staat dat de gemeente in gesprek is met partijen die betrokken zijn bij het vraagstuk maatschappelijk fit worden.

Welke partijen zijn dat? In hoeverre is de gemeente Utrecht zelf een werkgever die vanuit de banenafspraak kwetsbaren op de arbeidsmarkt betaald werk biedt? Heeft de situatie bij UW nog gevolgen voor het beleid zoals dat in deze nota is aangekondigd? Tenslotte noemt EenUtrecht de gemeente Peel en Maas als een voorbeeld waarbij werkgevers direct toegang hebben tot het cv van langdurig werkzoekenden, zonder tussenkomst van de gemeente. Er blijkt dat er veel meer mensen werk vinden via deze directe bemiddeling. Kent de wethouder deze benadering en is het een idee om die te overwegen bij de doelgroepen die in het nieuwe Utrechtse beleid niet meer kunnen rekenen op specifieke begeleiding? De voorzitter geeft het woord aan de fractie van Volt.

50

55

60

Mw. Nederhand (Volt) staat achter de ambitie dat Utrecht een stad is waar iedereen gelijke kansen heeft om door betaald werk financieel zelfstandig te zijn. Alleen ziet de fractie dat niet terug in deze nota, omdat die niet over alle Utrechters gaat. 52 procent van de rechthebbenden vallen nu buiten de boot, met name werk-, thuis- en daklozen. Dit vindt de fractie verwerpelijk. Waarom wordt juist deze doelgroep vergeten? Volt is blij met de duidelijke doelstellingen en effectindicatoren. De meting gaat nu niet over zes maar over twaalf maanden plaatsvinden. Als beide metingen naast elkaar worden gelegd, kan de effectiviteit van het beleid beter worden ingeschat. Zo kan ook worden voorkomen dat bij de nieuwe metingen een trendbreuk ontstaat. Volt wil dat alle Utrechtse doelgroepen in de meting worden meegenomen. Kan de wethouder dit toezeggen? En staat zij open voor een proef met een basistoeslag voor werk-, thuis- en daklozen zoals in Eindhoven is gedaan met een bouwdepot? Pagina 48 van 54

De voorzitter geeft het woord aan de PvdA.

5

10

15

Mw. Raaijmakers (PvdA) vindt dat mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt ondersteund moeten worden en waar mogelijk richting werk begeleid moeten worden. De fractie is blij dat stigmatiserende arrangementen worden afgeschaft. Zij vraagt in hoeverre er nu iets voor de huidige bijstandsgerechtigden uit arrangement 4 verandert. En waarom zijn er geen alternatieve scenario’s uitgewerkt? De meerjarige trend is dat mensen steeds langer in de bijstand zitten en ook gemiddeld steeds ouder worden. Er is nu niet voor gekozen om die trend te doorbreken. De fractie wil hierop graag een reflectie van de wethouder. Kunnen mensen die gemotiveerd zijn niet toch geholpen worden? Gaat de gemeente de groepen die buiten de boot vallen ook minder verplichtingen opleggen? Mw. Al-Saqaff (VVD) vraagt waarom daar minder verplichtingen tegenover moeten staan. Voor die groepen is er gewoon basisdienstverlening. Mw. Raaijmakers (PvdA) vindt dat als zij niet de extra aandacht krijgen die andere groepen wel krijgen, zij ook geen extra verplichtingen moeten hebben.

20

Mw. Al-Saqaff (VVD) antwoordt dat het niet gaat om extra verplichtingen maar om een tegenprestatie voor de geïnvesteerde tijd en aandacht.

25

Mw. Raaijmakers (PvdA) is blij dat Utrecht zo’n tegenprestatie geen verplichting vindt. Zij vervolgt haar bijdrage. De PvdA sluit zich aan bij D66 wat betreft de betere aansluiting tussen WMO en W&I, de doorgaande lijn, het volgen van werknemers en het voltooien van de klantreis. Mensen moeten niet alleen klaargemaakt worden voor de arbeidsmarkt, maar de arbeidsmarkt moet ook klaargemaakt worden voor de mensen. Welke ambities heeft de wethouder wat betreft inclusieve werkgevers?

30

Dhr. Otto (EenUtrecht) vraagt hoe de PvdA aankijkt tegen het idee om doelgroepen die nu buiten de boot vallen direct door werkgevers te laten benaderen. Mw. Raaijmakers (PvdA) vindt dat een interessant idee maar vraagt of het beeld wel klopt dat die doelgroepen nu genegeerd worden.

35

Mw. Kleinrensink (GroenLinks) heeft nog een vraag met betrekking tot het stimuleren van de werkgevers. In de nota staat iets over de SROI-verplichting. Daar kan wel iets mee gedaan worden. GroenLinks vraagt of de PvdA dat deelt? GroenLinks zou ook graag iets willen doen met ‘open hiring’.

40

Mw. Raaijmakers (PvdA) vindt dit goede suggesties en zal die doorgeleiden naar de wethouder. De voorzitter geeft het woord aan de CU.

45

50

Dhr. Van der Graaf (CU) vindt het goed dat in deze nota wordt uitgegaan van de mensen en van vertrouwen. Hij erkent de noodzaak om keuzes te maken, maar vraagt ook hoe je ervoor moet zorgen dat de groepen waarvoor niet gekozen wordt niet uit beeld raken. Zou daarvoor niet een monitor moeten komen, en hoe zou die eruitzien? De CU ziet ook een belangrijke rol voor de werkgevers en pleit voor onderzoek naar een koppeling met de Utrechtse economie-index. Misschien kunnen de werkgevers ook anders gemotiveerd worden, bijvoorbeeld door voorwaarden bij subsidies. Dhr. Otto (EenUtrecht) vraagt of de CU het een interessante gedachte zou vinden dat werkgevers meer gericht contact zouden leggen met specifieke groepen.

55

Dhr. Van der Graaf (CU) ziet wel kansen als werkgevers hiertoe zouden worden uitgedaagd. Hij zou het zonde vinden om voor hen de deur dicht te doen. De voorzitter geeft het woord aan Student & Starter

Pagina 49 van 54

5

10

Mw. Van Tuijl (Student & Starter) vraagt naar aanleiding van de in de nota gemaakte keuzes of je hiermee niet juist doelgroepen verliest die al de meeste moeite hebben met het vinden van werk. Graag een reflectie van de wethouder over de afweging bij het maken van deze keuzes. Juist in deze tijd van arbeidskrapte kunnen werkgevers veel ruimte bieden voor personen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Er is nu gekozen voor vier sectoren waarbinnen werkgevers voorrang krijgen. Tegelijk moet het voor andere werkgevers buiten die sectoren mogelijk blijven om mee te doen, mits ze structureel werkzoekenden een kans willen geven. Dit is misschien een beetje tegenstrijdig. In de nota Financiële Bestaanszekerheid stond dat wijzingen in de individuele studietoeslag in deze nota beschreven zouden worden. Waarom heeft de wethouder de IST niet in deze nota opgenomen en wordt die alleen besproken in een aparte beleidsregel? Waar kan deze groep kwetsbare jongeren dan wel aanspraak op maken als zij niet in staat zijn om te werken? De voorzitter geeft het woord aan de fractie van het CDA.

15

20

Mw. Barelds (CDA) waardeert de duidelijke keuzes van de wethouder. Het CDA ziet een onnodige tegenstelling tussen zelfredzaamheid en vertrouwen in de mens, die wantrouwen in de overheid voedt en verwarring schept. De fractie pleit voor het monitoren van de groepen die niet binnen het doelgroepenregister vallen. Zij maakt zich zorgen over een andere groep Utrechters: 55-plussers en mensen met een beperking. Omdat die groep groeit, groeit ook het probleem. Het CDA ziet liever geen gezamenlijke rapportage over de nota’s Financiële Bestaanszekerheid, de nota Werk & Re-integratie en de doelstellingen vanuit de nota Gezondheid. Mw. Raaijmakers (PvdA) vraagt waarom het CDA die nota’s liever uit elkaar zou willen houden.

25

30

35

40

Mw. Barelds (CDA) antwoordt dat een integrale behandeling de monitoring zou bemoeilijken al begrijpt zij dat de genoemde nota’s wel op elkaar ingrijpen. De voorzitter schorst de vergadering voor tien minuten en heropent de vergadering om 21.45. Hij geeft het woord aan de wethouder. Wethouder Voortman reageert allereerst op de bezorgdheid van D66 over de dak- en thuislozen. Het college blijft bijzondere aandacht houden voor deze doelgroep, met name als het gaat om inkomen en schulden. Voor deze doelgroep zijn er ook speciale participatiecoaches. De gemeente richt zich niet uitsluitend op mensen in het doelgroepenregister, maar ook op degenen die daarbuiten vallen. De voorzieningen zijn breder inzetbaar dan de banenafspraak, bijvoorbeeld de jobcoach of de forfaitaire loonkostensubsidie. Wat betreft de samenwerking tussen WMO en W&I, is er sowieso nauwe samenwerking met Altrecht, welzijnsorganisaties en buurtteams. Mensen moeten wel op een goede activeringsplek komen. De wethouder deelt dat de samenwerking tussen WMO en W&I beter kan en wil daar in het uitvoeringsprogramma op terugkomen. Wat betreft mensen die buiten de doelgroep vallen maar wel echt willen zegt zij dat er voor iedereen werk, dienstverlening en re-integratie is. Alleen bij de gekozen groepen wordt dat actief aangeboden.

45

Mw. Raaijmakers (PvdA) vraagt of die groepen kunnen op dezelfde ondersteuning kunnen rekenen als de focusgroepen?

50

Wethouder Voortman zegt dat die altijd geholpen worden. Juist door hun motivatie moet je kijken of hier extra op ingezet kan worden. Zij vervolgt haar bijdrage. In haar reactie op de suggestie van een klantvolgsysteem zegt de wethouder dat dit niet zomaar kan, gezien de AVG. Het college wil wel beter samenwerken zodat het weet hoe mensen worden ondersteund en dat die ondersteuning beter op elkaar aansluit. Het wil ook lobbyen op dit thema omdat het op dit moment problemen kan opleveren in verband met de privacywetgeving. De wethouder heeft de indruk dat het delen van gegevens makkelijker is bij fraude dan bij hulp.

55

Mw. Dada-Anthonij (D66) vraagt of de wethouder de raad op de hoogte kan stellen als zij helder heeft hoe die samenwerking eruit gaat zien.

60

Wethouder Voortman belooft dat te zullen doen en vervolgt haar beantwoording met het punt van monitoring. Er komt sowieso elke twee jaar een voortgangsrapportage. Daarnaast zal het dashboard Werk & Inkomen worden aangepast met nieuwe indicatoren, zodat de raad elk Pagina 50 van 54

5

kwartaal kennis kan nemen van de vorderingen. Wat betreft de tegenstrijdigheid van nee verkopen en niet willen uitsluiten zegt de wethouder dat er op voorhand geen werkgevers worden uitgesloten, maar op het moment dat niet alle werkgevers geholpen kunnen worden, moeten er keuzes gemaakt worden en dan kan er nee gezegd worden tegen een werkgever die één vacature voor de korte termijn aanbiedt. Mw. Dada-Anthonij (D66) vraagt of het dan mogelijk is om deze formulering in de nota terug te laten komen.

10

15

20

25

Wethouder Voortman zegt dat zij een beetje huiverig is voor directe vervangingen. Misschien kan D66 hierover een motie indienen. In elk geval zullen de werkgevers op de hoogte gesteld worden. Mw Kleinrensink (GroenLinks) vraagt wat er gaat gebeuren als een werkgever honderd duurzame werkplekken aanbiedt maar niet in één van de gekozen sectoren valt terwijl er ook een werkgever is met één werkplek die daar wel in valt. Wethouder Voortman zegt dat zij dan ook voor die honderd duurzame plekken zou kiezen. Vervolgens gaat zij in op de vraag of het nieuwe beleid nu een verbreding of een versmalling betekent. Omdat er niet minder zorg of hulpverlening zal worden geboden, gaat het dus eerder om een verbreding, waarbij iedereen geholpen wordt, ook mensen met een structurele arbeidsbeperking. Kinderopvang is een groot probleem dat niet snel opgelost kan worden. De wethouder vindt dit ook belangrijk bij de bestrijding van intergenerationele armoede. Gezondheid is een belangrijk aandachtsgebied in de nota. Dat geldt dus ook psychiatrische problematiek. De Hoofdzaak Werk is een dienst die Utrecht zal blijven verlenen. Dhr. Otto (EenUtrecht) vraagt of mensen die buiten de doelgroep vallen, bijvoorbeeld 55-plussers, een klantmanager blijven houden?

30

35

40

45

50

55

Wethouder Voortman bevestigt dit. Mw. Kleinrensink (GroenLinks) merkt op dat uit de nota niet heel duidelijk wordt dat mensen met een arbeidsbeperking breder wordt geïnterpreteerd. Kan dat niet beter in een strekt ter vervanging? Wethouder Voortman zegt dat zij graag voor een kloppende formulering wil zorgen als mevrouw Kleinrensink een amendement heeft. Zij vervolgt haar beantwoording. Op de vraag of er breder gemonitord gaat worden dan alleen cijfermatig antwoordt zij dat er ook ervarings- en klanttevredenheidsonderzoeken zullen zijn. Zij zegt toe dat zij in de dashboardbrief over Q2 terug zal komen op de uitkering na uitstroom. De VVD vroeg naar het zicht op werk van mensen die al lang in de bijstand zitten en mensen met multiproblematiek. Daarop richt het college zich ook in deze nota. Het gaat hier juist om mensen die al lang hulp nodig hebben. Mw. Al-Saqaff (VVD) merkt op dat er bij 55-plussers niemand in de groep valt die dit traject volgt. Wat vindt de wethouder daarvan? Wethouder Voortman antwoordt dat het college kijkt waar mensen het meest geholpen kunnen worden. In gesprekken met 55-plussers kreeg zij vaak te horen dat die de ruimte wilden om zelf werk te vinden. Mw. Al-Saqaff (VVD) zegt dat je dan moet kijken naar de groep met de allergrootste afstand en die in elke doelgroep een plustraject moet aanbieden.

Wethouder Voortman antwoordt dat er het risico is dat het verwatert als je dat voor alle doelgroepen doet. Daarom geeft zij de voorkeur aan een zekere focus. De wethouder vervolgt haar beantwoording. Korten op de uitkering zou misschien kunnen als mensen welbewust niet aan het werk willen, maar volgens de wethouder wil het gros van de mensen dolgraag werken. Zij pleit ervoor om op te passen met zulke beeldvorming.

Pagina 51 van 54

Mw. Barelds (CDA) vraagt of de wethouder erkent dat de groep 55-plussers steeds groter wordt en daarmee dus ook het probleem en de uitdaging. 5

10

15

20

Wethouder Voortman antwoordt dat de veertiger van nu de 55-plusser van morgen is. Zij vervolgt haar beantwoording. De VVD begreep niet waarom de verordening zo snel moet. De wethouder zegt hierop dat niet eerder aan de verordeningsplicht kon worden voldaan omdat de kaders vanuit het rijk nog niet klaar waren. Naar aanleiding van de vraag over invloed en partners in de regio zegt de wethouder dat voorzieningen voor inwoners Utrechts beleid is en dat voorzieningen die werkgevers betreffen grotendeels regionaal geharmoniseerd zijn. Daarom is er op dat vlak minder beleidsvrijheid. Op de vraag ‘wat betekent minder intensief begeleiden?’ antwoordt de wethouder dat de focusdoelgroepen actiever benaderd worden dan andere groepen. Het aanbod blijft echter voor iedereen beschikbaar. Wat de wethouder betreft is er geen verschil tussen maatschappelijk fit worden in het kader van re-integratie en maatschappelijk participeren voor mensen voor wie werk niet mogelijk is. Ook voor mensen zonder uitkering die niet betaald aan het werk kunnen is er dienstverlening op het gebied van inkomen en schulden. Onder andere welzijns- en zorgorganisaties, Lister, WIJ 3.0 en het Leger des Heils werken aan maatschappelijk fit worden. Daarbij gaat het om WMO-voorzieningen, arbeidsmatige activering, sociale prestatie en individuele begeleiding.

Mensen vanuit het doelgroepenregister en de banenafspraak werken ook op het stadskantoor maar voornamelijk via UW. De doelstelling is 162 fte. Naar aanleiding van het voorbeeld van Peel en Maas zegt de wethouder dat Utrecht met HalloWerk iets vergelijkbaars heeft. Dhr. Otto (EenUtrecht) vraagt of alle ondernemers hiervan gebruik kunnen maken.